៥. ញាតិកសុត្តវណ្ណនា

៤៥. អញ្ញមញ្ញំ ទ្វិន្នំ ញាតីនំ គាមោ ញាតិកោតិ វុត្តោតិ អាហ ‘‘ទ្វិន្នំ ញាតកានំ គាមេ’’តិ. គិញ្ជកា វុច្ចន្តិ ឥដ្ឋកា, គិញ្ជកាហិ ឯវ កតោ អាវសថោ គិញ្ជកាវសថោ. សោ កិរ អាវាសោ យថា សុធាបរិកម្មេន បយោជនំ នត្ថិ, ឯវំ ឥដ្ឋកាហិ ឯវ ចិនិត្វា ឆាទេត្វា កតោ. តាទិសញ្ហិ ឆទនំ សន្ធាយ ភគវតា ឥដ្ឋកាឆទនំ អនុញ្ញាតំ. តេន វុត្តំ ‘‘ឥដ្ឋកាហិ កតេ មហាបាសាទេ’’តិ. តត្ថ ទ្វារពន្ធកវាដផលកាទីនិ បន ទារុមយានិយេវ. បរិយាយតិ អត្តនោ ផលំ បរិគ្គហេត្វា វត្តតីតិ បរិយាយោ, ការណន្តិ អាហ ‘‘ធម្មបរិយាយន្តិ ធម្មការណ’’ន្តិ, បរិយត្តិធម្មភូតំ វិសេសាធិគមស្ស ហេតុន្តិ អត្ថោ. ឧបេច្ច សុយ្យតិ ឯត្ថាតិ ឧបស្សុតីតិ វុត្តំ ‘‘ឧបស្សុតីតិ ឧបស្សុតិដ្ឋាន’’ន្តិ. អត្តនោ កម្មន្តិ យទត្ថំ តត្ថ គតោ, តំ បរិវេណសមជ្ជនកិរិយំ. បហាយាតិ អកត្វា. ឯវំ មហត្ថញ្ហិ វិមុត្តាយតនសីសេ ឋត្វា សុណន្តស្ស មហតោ អត្ថាយ សំវត្តតិ. ឯកង្គណំ អហោសីតិ សព្ពំ វិវដំ អហោសិ. តីសុ ហិ ភវេសុ សង្ខារគតំ បច្ចយុប្បន្នវសេន មនសិករោតោ ភគវតោ កិញ្ចិ អសេសេត្វា សព្ពម្បិ តំ ញាណមុខេ អាបាថំ ឧបគច្ឆិ. តេន វុត្តំ ‘‘យាវភវគ្គា ឯកង្គណំ អហោសី’’តិ. តន្តិវសេន តមត្ថំ វាចាយ និច្ឆារេន្តោ ‘‘វចសា សជ្ឈាយំ ករោន្តោ’’តិ វុត្តោ. បច្ចយបច្ចយុប្បន្នវសេន ច អត្ថំ អាហរិត្វា តេសំ និរោធេន វិវដ្ដស្ស អាហតត្តា ‘‘យថានុសន្ធិនា’’តិ វុត្តំ. អទ្ទស ញាណចក្ខុនា.

មនសា សជ្ឈាយំ ករោន្តោ ‘‘តុណ្ហីភូតោវ បគុណំ ករោន្តោ’’តិ វុត្តោ. បទានុបទន្តិ បទញ្ច អនុបទញ្ច. បុរិមញ្ហិ បទំ នាម, តទនន្តរំ អនុបទំ. ឃដេត្វា សម្ពន្ធំ កត្វា អវិច្ឆិន្ទិត្វា. បរិយាបុណាតីតិ អជ្ឈយតិ. អាធារប្បត្តន្តិ អាធារំ ចិត្តសន្តានប្បត្តំ អប្បមុដ្ឋំ គតត្តា អាធារប្បត្តំ នាម. ការណនិស្សិតោតិ លោកុត្តរធម្មស្ស ការណសន្និស្សិតោ. អាទិព្រហ្មចរិយកោតិ អាទិព្រហ្មចរិយំ, តទេវ អាទិព្រហ្មចរិយកំ. ធម្មបរិយាយាបេក្ខាយ បុល្លិង្គនិទ្ទេសោ. តីសុបិ ឥមេសូតិ តតិយចតុត្ថបញ្ចមេសុ តីសុ សុត្តេសុ.

ញាតិកសុត្តវណ្ណនា និដ្ឋិតា.