៣. និស្សគ្គិយកណ្ឌំ

១. បឋមនិស្សគ្គិយបាចិត្តិយសិក្ខាបទ-អត្ថយោជនា

តិំស និស្សគ្គិយា យេ ធម្មា ភិក្ខុនីនំ ភគវតា បកាសិតា, តេសំ ធម្មានំ ទានិ ឥមស្មិំ កាលេ អយំ សំវណ្ណនាក្កមោ ភវតីតិ យោជនា.

៧៣៣. បឋមេ អាមត្តិកាបណន្តិ ឯត្ថ អាមត្តសទ្ទោ ភាជនបរិយាយោតិ អាហ ‘‘ភាជនានី’’តិ. ភាជនានិ ហិ អមន្តិ បរិភុញ្ជិតព្ពភាវំ គច្ឆន្តីតិ ‘‘អមត្តានី’’តិ វុច្ចន្តិ. អមត្តានិ វិក្កិណន្តីតិ ‘‘អាមត្តិកា’’តិ វចនត្ថំ ទស្សេន្តោ អាហ ‘‘តានី’’តិអាទិ. តេសន្តិ អាមត្តិកានំ. តំ វាតិ អាមត្តិកាបណំ វា.

៧៣៤. ‘‘សន្និធិ’’ន្តិ ឥមិនា សំនិបុព្ពោ ចិសទ្ទោ ឧចិននត្ថោតិ ទស្សេតិ. ហិសទ្ទោ វិសេសជោតកោ. តត្ថាតិ មហាវិភង្គេ. ឥធាតិ ភិក្ខុនិវិភង្គេ.

ឥទម្បីតិ ឥទំ សិក្ខាបទម្បិ. បិសទ្ទោ មហាវិភង្គសិក្ខាបទំ អបេក្ខតីតិ. បឋមំ.

២. ទុតិយនិស្សគ្គិយបាចិត្តិយសិក្ខាបទំ

៧៣៨. ទុតិយេ អហតចោឡានម្បិ សេទមលាទិកិលិន្នេ វិរូបត្តា ‘‘ជិណ្ណចោឡា’’តិ វុត្តំ. ‘‘អបិ អយ្យាហី’’តិឥមិនា ‘‘អប អយ្យាហី’’តិបទវិភាគំ និវត្តេតិ.

៧៤០. សព្ពម្បិ ឯតំ ចីវរន្តិ យោជនា. ឯវំ បដិលទ្ធន្តិ ឯវំ និស្សជ្ជិត្វា លទ្ធំ. យថាទានេយេវាតិ យថា ទាយកេហិ ទិន្នំ, តស្មិំ ទានេយេវ ឧបនេតព្ពំ, អកាលចីវរេយេវ បក្ខិបិតព្ពន្តិ អត្ថោតិ. ទុតិយំ.

៣. តតិយនិស្សគ្គិយបាចិត្តិយសិក្ខាបទំ

៧៤៣. តតិយេ ហន្ទសទ្ទោ វវស្សគ្គត្ថេ និបាតោតិ អាហ ‘‘ហន្ទាតិ គណ្ហា’’តិ. ពហូនិ និស្សគ្គិយានីតិ សម្ពន្ធោ. សំហរិត្វាតិ វិសុំ វិសុំ សង្ឃរិត្វាតិ. តតិយំ.

៤. ចតុត្ថនិស្សគ្គិយបាចិត្តិយសិក្ខាបទំ

៧៤៨. ចតុត្ថេ កិណាតិ អនេនាតិ កយន្តិ វចនត្ថេន មូលំ កយំ នាមាតិ អាហ ‘‘មូលេនា’’តិ. សាតិ ថុល្លនន្ទា, អាហ កិរាតិ សម្ពន្ធោ. ញាធាតុយា អវពោធនត្ថតោ អញ្ញម្បិ ញាធាតុយា យាចនត្ថំ ទស្សេន្តោ អាហ ‘‘យាចិត្វា វា’’តិ.

៧៥២. យន្តិ សព្ពិតេលាទិ. តញ្ញេវាតិ សព្ពិតេលាទិមេវ. យមកន្តិ សព្ពិំ សហ តេលេន យុគឡំ កត្វា. វេជ្ជេនាតិ ភិសក្កេន. សោ ហិ អាយុព្ពេទសង្ខាតំ វិជ្ជំ ជានាតីតិ វេជ្ជោតិ ច រោគញ្ច តស្ស និទានញ្ច ភេសជ្ជញ្ច វិទតិ ជានាតីតិបិ វេជ្ជោតិ ច វុច្ចតិ. តតោតិ វេជ្ជេន វុត្តការណា. កហាបណស្សាតិ កហាបណេន, អាភតន្តិ សម្ពន្ធោតិ. ចតុត្ថំ.

៥. បញ្ចមនិស្សគ្គិយបាចិត្តិយសិក្ខាបទំ

៧៥៣. បញ្ចមេ សាតិ សិក្ខមានា. អយន្តិ សិក្ខមានា. អទ្ធាតិ ឯកំសេន. ‘‘ចេតាបេត្វា’’តិ ឯត្ថ ចិតិសទ្ទោ ជាននត្ថោតិ អាហ ‘‘ជានាបេត្វា’’តិ. បញ្ចមំ.

៦. ឆដ្ឋនិស្សគ្គិយបាចិត្តិយសិក្ខាបទំ

៧៥៨. ឆដ្ឋេ ឆន្ទំ ឧប្បាទេត្វា គហិតំ ឆន្ទកន្តិ វចនត្ថំ ទស្សេន្តោ អាហ ‘‘ឆន្ទក’’ន្តិអាទិ. ធម្មកិច្ចន្តិ បុញ្ញករណីយំ. ធម្មសទ្ទោ ហេត្ថ បុញ្ញវាចកោ. យន្តិ វត្ថុំ. បរេសន្តិ អត្តនា អញ្ញេសំ. ‘‘ឯត’’ន្តិ ‘‘ឆន្ទក’’ន្តិ ឯតំ នាមំ. ‘‘អញ្ញស្សត្ថាយ ទិន្នេនា’’តិឥមិនា អញ្ញស្ស អត្ថោ អញ្ញទត្ថោ, ទការោ បទសន្ធិករោ, តទត្ថាយ ទិន្នោ អញ្ញទត្ថិកោតិ វចនត្ថំ ទស្សេតិ. ‘‘អញ្ញំ ឧទ្ទិសិត្វា ទិន្នេនា’’តិឥមិនា អញ្ញំ ឧទ្ទិសិត្វា ទិន្នំ អញ្ញុទ្ទិសិកន្តិ វចនត្ថំ ទស្សេតិ. ‘‘សង្ឃស្ស បរិច្ចត្តេនា’’តិ ឥមិនា សង្ឃស្ស បរិច្ចត្តោ សង្ឃិកោតិ វចនត្ថំ ទស្សេតិ.

៧៦២. យទត្ថាយាតិ យេសំ ចីវរាទីនំ អត្ថាយ. យសទ្ទេន សមាសភាវតោ បុព្ពេ និគ្គហិតាគមោ ហោតិ. តន្តិ ចីវរាទិកំ. តុម្ហេហីតិ ទាយកេ សន្ធាយ វុត្តំ. ឧបទ្ទវេសូតិ ទុព្ភិក្ខាទិឧបសគ្គេសុ. យំ វា តំ វាតិ ចីវរំ វា អញ្ញេ វា បិណ្ឌបាតាទិកេតិ យំ វា តំ វាតិ. ឆដ្ឋំ.

៧. សត្តមនិស្សគ្គិយបាចិត្តិយសិក្ខាបទំ

៧៦៤. សត្តមេ សញ្ញាចិកេនាតិ ឯត្ថ សំសទ្ទស្ស សយមត្ថេ បវត្តិភាវំ ទស្សេតុំ វុត្តំ ‘‘សយំ យាចិតកេនា’’តិ. ឯតទេវាតិ ‘‘សញ្ញាចិកេនា’’តិ បទមេវ. ឯត្ថាតិ ឥមស្មិំ សិក្ខាបទេតិ. សត្តមំ.

៨. អដ្ឋមនិស្សគ្គិយបាចិត្តិយសិក្ខាបទំ

៧៦៩. អដ្ឋមេ គណស្សាតិ ភិក្ខុនិគណស្ស. ឥមិនា ‘‘មហាជនិកេនា’’តិ ឯត្ថ ភិក្ខុនិគណោវ មហាជនោតិ អធិប្បេតោតិ ទីបេតីតិ. អដ្ឋមំ.

៩. នវមនិស្សគ្គិយបាចិត្តិយសិក្ខាបទំ

៧៧៤. នវមេ ឥតោតិ ឥមស្មា អដ្ឋមសិក្ខាបទតោ. អធិកតរន្តិ អតិរេកតរន្តិ. នវមំ.

១០. ទសមនិស្សគ្គិយបាចិត្តិយសិក្ខាបទំ

៧៧៨. ទសមេ ‘‘វិនស្សតី’’តិឥមិនា ‘‘ឧន្ទ្រិយតី’’តិ ឯត្ថ ឧទិធាតុយា នស្សនត្ថំ ទស្សេតិ ធាតូនមនេកត្ថត្តា. បរិបតតីតិ បរិគលិត្វា បតតិ. ឥមិនា នស្សនាការំ ទស្សេតិ. ឯត្តកមេវាតិ ឯតំ បរិមាណំ ទ្វិបទមេវាតិ. ទសមំ.

១១. ឯកាទសមនិស្សគ្គិយបាចិត្តិយសិក្ខាបទំ

៧៨៤. ឯកាទសមេ គរុបាវុរណំ នាម សីតកាលេ បាវុរណវត្ថន្តិ ទស្សេន្តោ អាហ ‘‘សីតកាលេ បាវុរណ’’ន្តិ. សីតកាលេ ហិ មនុស្សា ថូលបាវុរណំ បារុបន្តិ. ‘‘ចតុក្កំសបរម’’ន្តិ ឯត្ថ កំសសទ្ទោ ភុញ្ជនបត្តេ ច សុវណ្ណាទិលោហវិសេសេ ច ចតុកហាបណេ ចាតិ តីសុ អត្ថេសុ ទិស្សតិ, ឥធ បន ចតុកហាបណេ វត្តតីតិ ទស្សេន្តោ អាហ ‘‘កំសោ នាម ចតុក្កហាបណិកោ ហោតី’’តិ. ចតុក្កំសសង្ខាតំ បរមំ ឥមស្សាតិ ចតុក្កំសបរមំ, សោឡសកហាបណគ្ឃនកំ បាវុរណន្តិ អត្ថោតិ. ឯកាទសមំ.

១២. ទ្វាទសមនិស្សគ្គិយបាចិត្តិយសិក្ខាបទំ

៧៨៩. ទ្វាទសមេ លហុបាវុរណំ នាម ឧណ្ហកាលេ បាវុរណវត្ថន្តិ ទស្សេន្តោ អាហ ‘‘ឧណ្ហកាលេ បាវុរណ’’ន្តិ. ឧណ្ហកាលេ ហិ មនុស្សា សុខុមបាវុរណំ បារុបន្តីតិ. ទ្វាទសមំ.

និស្សគ្គិយានំ តិំសភាវំ ទស្សេន្តោ អាហ ‘‘មហាវិភង្គេ’’តិអាទិ. ចីវរវគ្គតោ អបនេត្វាតិ សម្ពន្ធោ. អញ្ញទត្ថិកានីតិ អញ្ញទត្ថិកបទេន វុត្តានិ សិក្ខាបទានិ. ឥតីតិ ឯវំ. ឯកតោបញ្ញត្តានីតិ ឯកស្សេវ បញ្ញត្តានិ, ឧភតោបញ្ញត្តានីតិ ឧភយេសំ បញ្ញត្តានិ. ឯត្ថាតិ ‘‘ឧទ្ទិដ្ឋា ខោ’’តិអាទិវចនេតិ.

ឥតិ សមន្តបាសាទិកាយ វិនយសំវណ្ណនាយ

ភិក្ខុនិវិភង្គេ

តិំសកវណ្ណនាយ យោជនា សមត្តា.