៣. សភោជនសិក្ខាបទំ

២៧៩. តតិយេ ‘‘សយនិយឃរេ’’តិ វត្តព្ពេ យការលោបំ កត្វា ‘‘សយនិឃរេ’’តិ វុត្តន្តិ អាហ ‘‘សយនិឃរេ’’តិ. យតោតិ ឯត្ថ តោសទ្ទោ បឋមាទីសុ អត្ថេសុ ទិស្សតិ. ‘‘យតោនិទាន’’ន្តិអាទីសុ (សុ. និ. ២៧៥) បឋមត្ថេ. ‘‘អន្តរាយេ អសេសតោ’’តិអាទីសុ (ធ. ស. អដ្ឋ. គន្ថារម្ភកថា ៧) ទុតិយត្ថេ. ‘‘អនិច្ចតោ’’តិអាទីសុ (បដ្ឋា. ១.១.៤០៩) តតិយត្ថេ. ‘‘មាតិតោ បិតិតោ’’តិអាទីសុ (ទី. និ. ១.៣១១) បញ្ចម្យត្ថេ. ‘‘យំ បរតោ ទានបច្ចយា’’តិអាទីសុ (ជា. ២.២២.៥៨៥) ឆដ្ឋ្យត្ថេ. ‘‘បុរតោ បច្ឆតោ’’តិអាទីសុ (បាចិ. ៥៧៦) សត្តម្យត្ថេ. ‘‘បទមតោ’’តិអាទីសុ ការណត្ថេ ទិស្សតិ. ឥធាបិ ការណត្ថេយេវាតិ អាហ ‘‘យស្មា’’តិ. យស្មា ការណា អយ្យស្ស ភិក្ខា ទិន្នា, តស្មា គច្ឆថ ភន្តេ តុម្ហេតិ អត្ថោ. យន្តិ ភិក្ខំ. វោតិ តុម្ហេហិ. អធិប្បាយោតិ បុរិសស្ស អជ្ឈាសយោ. ‘‘បរិយុដ្ឋិតោ’’តិ សាមញ្ញតោ វុត្តេបិ អត្ថបករណាទិតោ រាគបរិយុដ្ឋិតោវាធិប្បេតោតិ អាហ ‘‘រាគបរិយុដ្ឋិតោ’’តិ, រាគេន បរិភវិត្វា ឧដ្ឋិតោតិ អត្ថោ.

២៨០. សភោជនន្តិ ឯត្ថ សការោ សហសទ្ទការិយោ ច អការុការានំ អសរូបត្តា អការតោ ឧការស្ស លោបោ ច តីសុ បទេសុ បច្ឆិមានំ ទ្វិន្នំ បទានំ តុល្យត្ថនិស្សិតសមាសោ ច បុព្ពបទេន សហ ភេទនិស្សិតពាហិរត្ថសមាសោ ច ហោតិ, ឥតិ ឥមមត្ថំ ទស្សេន្តោ អាហ ‘‘សហ ឧភោហិ ជនេហី’’តិ. អថ វា ភុញ្ជិតព្ពន្តិ ភោជនំ, សំ វិជ្ជតិ ភោជនំ អស្មិំ កុលេតិ សភោជនន្តិ ទស្សេន្តោ អាហ ‘‘អថ វា’’តិអាទិ. ហីតិ សច្ចំ. តេនេវាតិ តេនេវ អញ្ញមញ្ញំ ភុញ្ជិតព្ពត្តា. អស្សាតិ ‘‘សភោជនេ’’តិបទស្ស. ឃរេតិ ឯត្ថ បុព្ពោ សយនិសទ្ទោ លោបោតិ អាហ ‘‘សយនិឃរេ’’តិ. ឥមិនា ‘‘ទត្តោ’’តិអាទីសុ វិយ បុព្ពបទលោបសមាសំ ទស្សេតិ. បិដ្ឋសង្ឃាដស្សាតិ ឯត្ថ បិដ្ឋសង្ឃាដោ នាម ន អញ្ញស្ស យស្ស កស្សចិ, អថ ខោ សយនិឃរគព្ភស្សេវាតិ អាហ ‘‘តស្ស សយនិឃរគព្ភស្សា’’តិ. យថា វា តថា វាតិ យេន វា តេ ន វា អាការេន. កតស្សាតិ បិដ្ឋិវំសំ អារោបេត្វា វា អនារោបេត្វា វា កតស្សាតិ. តតិយំ.

២៨៤. ចតុត្ថបញ្ចមេសុ យថា ច សភោជនសិក្ខាបទំ បឋមបារាជិកសមុដ្ឋានំ, ឯវមេវ តានិបីតិ យោជនាតិ. ចតុត្ថបញ្ចមានិ.