៨. ពាហិតិកសុត្តវណ្ណនា

៣៥៩. សាវជ្ជតាយ ឧបារម្ភំ អរហតីតិ ឱបារម្ភោ. តេនាហ ‘‘ទោសំ អារោបនារហោ’’តិ. ពាលា ឧបារម្ភវត្ថុមញ្ញំ អមូលកម្បិ នំ អារោបេន្តា ឧគ្ឃោសេន្តិ, តស្មា តេ អនាមសិត្វា ‘‘វិញ្ញូហី’’តិ ឥទំ បទំ គហេត្វា បញ្ហេន ញាតុំ ឥច្ឆិតេន អត្ថេន ឧបារម្ភាទីនំ ឧបរិ ឧត្តរំ បរិបូរេតុំ នាសក្ខិម្ហា. តំ ការណន្តិ តំ ឧប្បត្តិការណំ. យទិ ហិ មយា ‘‘វិញ្ញូហី’’តិ បទំ បក្ខិបិត្វា វុត្តំ ភវេយ្យ, បញ្ហា មេ បរិបុណ្ណា ភវេយ្យ, ន បន វុត្តា. ឥទានិ បន តំ ការណំ ឧត្តរំ អាយស្មតា អានន្ទេន ‘‘វិញ្ញូហី’’តិ ឯវំ វទន្តេន បរិបូរិតំ.

៣៦០. កោសល្លបដិបក្ខតោ អកោសល្លំ វុច្ចតិ អវិជ្ជា, តំសមុដ្ឋានតោ អកោសល្លសម្ភូតោ. អវជ្ជំ វុច្ចតិ គរហិតព្ពំ, សហ អវជ្ជេហីតិ សាវជ្ជោ, គារយ្ហោ. រាគាទិទោសេហិ សទោសោ. តេហិ ឯវ សព្យាពជ្ឈោ, តតោ ឯវ សម្បតិ អាយតិញ្ច សទុក្ខោ. សព្យាពជ្ឈាទិកោ និស្សន្ទវិបាកោ.

តថា អត្ថោ វុត្តោ ភវេយ្យាតិ បុច្ឆាសភាគេនបិ អត្ថោ វុត្តោ ភវេយ្យ, បុច្ឆន្តស្ស បន ន តាវ ចិត្តារាធនំ. តេនាហ – ‘‘ឯវំ ព្យាករណំ បន ន ភារិយ’’ន្តិ, គរុករណំ ន ហោតិ វិសារជ្ជំ ន សិយាតិ អធិប្បាយោ. តេនាហ – ‘‘អប្បហីនអកុសលោបិ ហិ បហានំ វណ្ណេយ្យា’’តិ. ឯវរូបោ បន យថាការី តថាវាទី ន ហោតិ, ន ឯវំ ភគវាតិ អាហ ‘‘ភគវា’’តិអាទិ. ឯវំ ព្យាកាសីតិ ‘‘សព្ពាកុសលធម្មបហីនោ ខោ, មហារាជ, តថាគតោ’’តិ ឯវំ ព្យាកាសិ. សុក្កបក្ខេបិ ឯសេវ នយោតិ ឥមិនា ‘‘សព្ពេសំយេវ កុសលានំ ធម្មានំ ឧបសម្បទំ វណ្ណេតី’’តិ វុត្តេ យថា បុច្ឆា, តថា អត្ថោ វុត្តោ ភវេយ្យ, ឯវំ ព្យាករណំ បន ន ភារិយំ, អសម្បាទិតកុសលធម្មោបិ ឧបសម្បទំ វណ្ណេយ្យ. ភគវា បន សម្មទេវ សម្បាទិតកុសលត្តា យថាការី តថាវាទីតិ ទស្សេតុំ ‘‘ឯវំ ព្យាកាសី’’តិ ឥមមត្ថំ ទស្សេតិ. សេសំ សុវិញ្ញេយ្យមេវ.

ពាហិតិកសុត្តវណ្ណនាយ លីនត្ថប្បកាសនា សមត្តា.