មូលសិក្ខា

គន្ថារម្ភកថា

នត្វា នាថំ បវក្ខាមិ, មូលសិក្ខំ សមាសតោ;

ភិក្ខុនា នវកេនាទោ, មូលភាសាយ សិក្ខិតុំ.

១. បារាជិកនិទ្ទេសោ

១. សំ និមិត្តំ បវេសន្តោ, ភិក្ខុ មគ្គត្តយេ ចុតោ;

បវេសនដ្ឋិតុទ្ធារ-បវិដ្ឋេ ចេបិ សាទិយំ.

២. អទិន្នំ មានុសំ ភណ្ឌំ, ថេយ្យាយេកេន អាទិយំ;

បញ្ចវីសាវហារេសុ, គរុកំ ចេ ចុតោ ភវេ.

៣. អាទិយន្តោ ហរន្តោវ-ហរន្តោបិរិយាបថំ;

វិកោបេន្តោ តថា ឋានា, ចាវេន្តោបិ បរាជិកោ.

៤. តត្ថ នានេកភណ្ឌានំ, បញ្ចកានំ វសា បន;

អវហារា ទសញ្ចេតិ, វិញ្ញាតព្ពា វិភាវិនា.

៥. សាហត្ថាណត្តិកោ ចេវ, និស្សគ្គោ ចាត្ថសាធកោ;

ធុរនិក្ខេបនញ្ចេវ, ឥទំ សាហត្ថបញ្ចកំ.

៦. បុព្ពសហប្បយោគោ ច, សំវិធាហរណម្បិ ច;

សង្កេតកម្មំ និមិត្តំ, បុព្ពប្បយោគបញ្ចកំ.

៧. ថេយ្យាបសយ្ហបរិកប្ប-ប្បដិច្ឆន្នកុសាទិកា;

អវហារា ឥមេ បញ្ច, វិញ្ញាតព្ពា វិភាវិនា.

៨. មនុស្សបាណំ បាណោតិ, ជានំ វធកចេតសា;

ជីវិតា យោ វិយោជេតិ, សាសនា សោ បរាជិតោ.

៩. ឈានាទិភេទំ ហទយេ អសន្តំ,

អញ្ញបទេសញ្ច វិនាធិមានំ;

មនុស្សជាតិស្ស វទេយ្យ ភិក្ខុ,

ញាតក្ខណេ តេន បរាជិកោ ភវេតិ.

២. គរុកាបត្តិនិទ្ទេសោ

១០. មោចេតុកាមចិត្តេន, ឧបក្កម្ម វិមោចយំ;

សុក្កមញ្ញត្រ សុបិនា, សមណោ គរុកំ ផុសេ.

១១. កាយសំសគ្គរាគេន, មនុស្សិត្ថិំ បរាមសំ;

ឥត្ថិសញ្ញី ឧបក្កម្ម, សមណោ គរុកំ ផុសេ.

១២. ទុដ្ឋុល្លវាចស្សាទេន, មគ្គំ វារព្ភ មេថុនំ;

ឱភាសន្តោ មនុស្សិត្ថិំ, សុណមានំ គរុំ ផុសេ.

១៣. វណ្ណំ វត្វាត្តនោកាម-បារិចរិយាយ មេថុនំ;

ឥត្ថិំ មេថុនរាគេន, យាចមានោ គរុំ ផុសេ.

១៤. សន្ទេសំ បដិគ្គណ្ហិត្វា, បុរិសស្សិត្ថិយាបិ វា;

វីមំសិត្វា ហរំបច្ចា, សមណោ គរុកំ ផុសេ.

១៥. ចាវេតុកាមោ ចោទេន្តោ, អមូលន្តិមវត្ថុនា;

ចោទាបយំ វា សមណោ, សុណមានំ គរុំ ផុសេ.

១៦. លេសមត្តំ ឧបាទាយ, អមូលន្តិមវត្ថុនា;

ចាវេតុកាមោ ចោទេន្តោ, សុណមានំ គរុំ ផុសេតិ.

៣. និស្សគ្គិយនិទ្ទេសោ

១៧. វិកប្បនមធិដ្ឋាន-មកត្វា កាលចីវរំ;

ទសាហមតិមាបេតិ, តស្ស និស្សគ្គិយំ សិយា.

១៨. ភិក្ខុសម្មុតិយាញ្ញត្រ, តិចីវរមធិដ្ឋិតំ;

ឯកាហមតិមាបេតិ, និស្សគ្គិ សមយំ វិនា.

១៩. អញ្ញាតិកា ភិក្ខុនិយា, បុរាណចីវរំ បន;

ធោវាបេតិ រជាបេតិ, អាកោដាបេតិ តំ សិយា.

២០. អញ្ញាតិកា ភិក្ខុនិយា, ហត្ថតោ កិញ្ចិ មូលកំ;

អទត្វា ចីវរាទានេ, និស្សគ្គិយមុទីរិតំ.

២១. អប្បវារិតមញ្ញាតិំ, វិញ្ញាបេន្តស្ស ចីវរំ;

អញ្ញត្រ សមយា តស្ស, និស្សគ្គិយមុទីរិតំ.

២២. រជតំ ជាតរូបំ វា, មាសកំ វា កហាបណំ;

គណ្ហេយ្យ វា គណ្ហាបេយ្យ, និស្សគ្គិ សាទិយេយ្យ វា.

២៣. បរិវត្តេយ្យ និស្សគ្គិ, រជតាទិ ចតុព្ពិធំ;

កប្បិយំ កប្បិយេនាបិ, ឋបេត្វា សហធម្មិកេ.

២៤. វិកប្បនមធិដ្ឋាន-មកត្វាន បមាណិកំ;

ទសាហមតិមាបេតិ, បត្តំ និស្សគ្គិយំ សិយា.

២៥. បញ្ចពន្ធនតោ ឩន-បត្តេ សតិ បរំ បន;

វិញ្ញាបេតិ នវំ បត្តំ, តស្ស និស្សគ្គិយំ សិយា.

២៦. បដិគ្គហេត្វា ភុញ្ជន្តោ, សប្បិតេលាទិកំ បន;

សត្តាហមតិមាបេតិ, តស្ស និស្សគ្គិយំ សិយា.

២៧. ភិក្ខុស្ស ចីវរំ ទត្វា, អច្ឆិន្ទន្តស្ស តំ បុន;

សកសញ្ញាយ និស្សគ្គិ, អច្ឆិន្ទាបយតោបិ វា.

២៨. អប្បវារិតមញ្ញាតិំ, សុត្តំ យាចិយ ចីវរំ;

វាយាបេន្តស្ស និស្សគ្គិ, វិនា ញាតិប្បវារិតេ.

២៩. ជានន្តោ ភិក្ខុ សង្ឃស្ស, លាភំ បរិណតំ បន;

អត្តនោ បរិណាមេតិ, តស្ស និស្សគ្គិយំ សិយាតិ.

៤. បាចិត្តិយនិទ្ទេសោ

៣០. សម្បជានមុសាវាទេ, បាចិត្តិយមុទីរិតំ;

ភិក្ខុញ្ច ឱមសន្តស្ស, បេសុញ្ញហរណេបិ ច.

៣១. ឋបេត្វា ភិក្ខុនិំ ភិក្ខុំ, អញ្ញេន បិដកត្តយំ;

បទសោធម្មំ ភណន្តស្ស, បាចិត្តិយមុទីរិតំ.

៣២. អនុបសម្បន្នេនេវ, សយិត្វាន តិរត្តិយំ;

បាចិត្តិ សហសេយ្យាយ, ចតុត្ថត្ថង្គតេ បុន.

៣៣. ឥត្ថិយា ឯករត្តម្បិ, សេយ្យំ កប្បយតោបិ វា;

ទេសេន្តស្ស វិនា វិញ្ញុំ, ធម្មញ្ច ឆប្បទុត្តរិំ.

៣៤. ទុដ្ឋុល្លំ ភិក្ខុនោ វជ្ជំ, ភិក្ខុសម្មុតិយា វិនា;

អភិក្ខុនោ វទន្តស្ស, បាចិត្តិយមុទីរិតំ.

៣៥. ខណេយ្យ វា ខណាបេយ្យ, បថវិញ្ច អកប្បិយំ;

ភូតគាមំ វិកោបេយ្យ, តស្ស បាចិត្តិយំ សិយា.

៣៦. អជ្ឈោកាសេ តុ មញ្ចាទិំ, កត្វា សន្ថរណាទិកំ;

សង្ឃិកំ យាតិ បាចិត្តិ, អកត្វាបុច្ឆនាទិកំ.

៣៧. សង្ឃិកាវសថេ សេយ្យំ, កត្វា សន្ថរណាទិកំ;

អកត្វាបុច្ឆនាទិំ យោ, យាតិ បាចិត្តិ តស្សបិ.

៣៨. ជានំ សប្បាណកំ តោយំ, បាចិត្តិ បរិភុញ្ជតោ;

អញ្ញាតិកា ភិក្ខុនិយា, ឋបេត្វា បារិវត្តកំ.

៣៩. ចីវរំ ទេតិ បាចិត្តិ, ចីវរំ សិព្ពតោបិ ច;

អតិរិត្តំ អការេត្វា, បវារេត្វាន ភុញ្ជតោ.

៤០. ភិក្ខុំ អាសាទនាបេក្ខោ, បវារេតិ បវារិតំ;

អនតិរិត្តេន ភុត្តេ តុ, បាចិត្តិយមុទីរិតំ.

៤១. សន្និធិភោជនំ ភុញ្ជេ, វិកាលេ យាវកាលិកំ;

ភុញ្ជតោ វាបិ បាចិត្តិ, អគិលានោ បណីតកំ.

៤២. វិញ្ញាបេត្វាន ភុញ្ជេយ្យ, សប្បិភត្តាទិកម្បិ ច;

អប្បដិគ្គហិតំ ភុញ្ជេ, ទន្តកដ្ឋោទកំ វិនា.

៤៣. តិត្ថិយស្ស ទទេ កិញ្ចិ, ភុញ្ជិតព្ពំ សហត្ថតោ;

និសជ្ជំ វារហោ កប្បេ, មាតុគាមេន ចេកតោ.

៤៤. សុរាមេរយបានេបិ, បាចិត្តិយមុទីរិតំ;

អង្គុលិបតោទកេ ចាបិ, ហសធម្មេបិ ចោទកេ.

៤៥. អនាទរេបិ បាចិត្តិ, ភិក្ខុំ ភីសយតោបិ វា;

ភយានកំ កថំ កត្វា, ទស្សេត្វា វា ភយានកំ.

៤៦. ឋបេត្វា បច្ចយំ កិញ្ចិ, អគិលានោ ជលេយ្យ វា;

ជោតិំ ជលាបយេយ្យាបិ, តស្ស បាចិត្តិយំ សិយា.

៤៧. កប្បពិន្ទុមនាទាយ, នវចីវរភោគិនោ;

ហសាបេក្ខស្ស បាចិត្តិ, ភិក្ខុនោ ចីវរាទិកំ.

៤៨. អបនេត្វា និធេន្តស្ស, និធាបេន្តស្ស វា បន;

ជានំ បាណំ មារេន្តស្ស, តិរច្ឆានគតម្បិ ច.

៤៩. ឆាទេតុកាមោ ឆាទេតិ, ទុដ្ឋុល្លំ ភិក្ខុនោបិ ច;

គាមន្តរគតស្សាបិ, សំវិធាយិត្ថិយា សហ.

៥០. ភិក្ខុំ បហរតោ វាបិ, តលសត្តិកមុគ្គិរេ;

ចោទេតិ វា ចោទាបេតិ, គរុកាមូលកេនបិ.

៥១. កុក្កុច្ចុប្បាទនេ ចាបិ, ភណ្ឌនត្ថាយុបស្សុតិំ;

សោតុំ ភណ្ឌនជាតានំ, យាតិ បាចិត្តិយំ សិយា.

៥២. សង្ឃស្ស លាភំ បរិណាមិតំ តុ,

នាមេតិ យោ តំ បរបុគ្គលស្ស;

បុច្ឆំ អកត្វាបិ ច សន្តភិក្ខុំ,

បាចិត្តិ គាមស្ស គតេ វិកាលេតិ.

៥. បកិណ្ណកនិទ្ទេសោ

៥៣. សង្ឃិកំ គរុភណ្ឌំ យោ, ទេតិ អញ្ញស្ស ឥស្សរោ;

ថុល្លច្ចយំ យថាវត្ថុំ, ថេយ្យា បារាជិកាទិបិ.

៥៤. កុសាទិមយចីរានិ, កម្ពលំ កេសវាលជំ;

សមយំ វិនា ធារយតោ, លូកបក្ខាជិនក្ខិបំ.

៥៥. សត្ថកម្មេ វត្ថិកម្មេ, សំ និមិត្តញ្ច ឆិន្ទតោ;

ថុល្លច្ចយំ មនុស្សានំ, មំសាទិភោជនេបិ វា.

៥៦. កទលេរកក្កទុស្សានិ, បោត្ថកំ សព្ពនីលកំ;

សព្ពបីតាទិកញ្ចាបិ, ធារយន្តស្ស ទុក្កដំ.

៥៧. ហត្ថិស្សុរគសោណានំ, សីហព្យគ្ឃច្ឆទីបិនំ;

តរច្ឆស្ស ច មំសាទិំ, ឧទ្ទិស្សកតកម្បិ ច.

៥៨. អនាបុច្ឆិតមំសញ្ច, ភុញ្ជតោ ទុក្កដំ សិយា;

យាតានុបុព្ពំ ហិត្វាន, ទកតិត្ថាទិកំ វជេ.

៥៩. សហសា វុព្ភជិត្វាន, បវិសេ និក្ខមេយ្យ វា;

វច្ចបស្សាវកុដិកំ, វិនា ឧក្កាសិកំ វិសេ.

៦០. និត្ថុនន្តោ ករេ វច្ចំ, ទន្តកដ្ឋញ្ច ខាទយំ;

វច្ចបស្សាវទោណីនំ, ពហិ វច្ចាទិកំ ករេ.

៦១. ខរេន ចាវលេខេយ្យ, កដ្ឋំ បាតេយ្យ កូបកេ;

ឩហតញ្ច ន ធោវេយ្យ, ឧក្លាបញ្ច ន សោធយេ.

៦២. ទកកិច្ចំ ករោន្តស្ស, កត្វា ‘‘ចបុចបូ’’តិ ច;

អនជ្ឈិដ្ឋោវ ថេរេន, បាតិមោក្ខម្បិ ឧទ្ទិសេ.

៦៣. អនាបុច្ឆាយ បញ្ហស្ស, កថនេ វិស្សជ្ជនេបិ ច;

សជ្ឈាយករណេ ទីប-ជាលនេ វិជ្ឈាបនេបិ ច.

៦៤. វាតបានកវាដានិ, វិវរេយ្យ ថកេយ្យ វា;

វន្ទនាទិំ ករេ នគ្គោ, គមនំ ភោជនាទិកំ.

៦៥. បរិកម្មំ ករេ ការេ, តិបដិច្ឆន្នកំ វិនា;

កាយំ នហាយំ ឃំសេយ្យ, កុដ្ដេ ថម្ភេ តរុម្ហិ វា.

៦៦. កុរុវិន្ទកសុត្តេន, អញ្ញមញ្ញស្ស កាយតោ;

អគិលានោ ពហារាមេ, ចរេយ្យ សឧបាហនោ.

៦៧. ឧបាហនំ យោ ធារេតិ, សព្ពនីលាទិកម្បិ ច;

និមិត្តំ ឥត្ថិយា រត្តោ, មុខំ វា ភិក្ខទាយិយា.

៦៨. ឧជ្ឈានសញ្ញី អញ្ញស្ស, បត្តំ វា អត្តនោ មុខំ;

អាទាសាទិម្ហិ បស្សេយ្យ, ឧច្ចាសនមហាសនេ.

៦៩. និសជ្ជាទិំ ករោន្តស្ស, ទុក្កដំ វន្ទនេបិ ច;