៦. សុរាបានវគ្គោ
១. សុរាបានសិក្ខាបទវណ្ណនា
សុរាបានវគ្គស្ស បឋមេ សុរាមេរយបានេតិ ឯត្ថ បិដ្ឋាទីហិ កតំ មជ្ជំ សុរា, បុប្ផាទីហិ កតោ អាសវោ មេរយំ, តទុភយម្បិ ពីជតោ បដ្ឋាយ កុសគ្គេនាបិ បិវតោ បយោគេ បយោគេ បាចិត្តិយំ.
កោសម្ពិយំ សាគតត្ថេរំ អារព្ភ មជ្ជបិវនវត្ថុស្មិំ បញ្ញត្តំ, សាធារណបញ្ញត្តិ, អនាណត្តិកំ, តិកបាចិត្តិយំ, អមជ្ជេ មជ្ជសញ្ញិស្ស, វេមតិកស្ស វា ទុក្កដំ. អមជ្ជសញ្ញិស្ស, អមជ្ជំ មជ្ជវណ្ណគន្ធរសំ លោណសោវីរកំ វា សុត្តំ វា បិវតោ, វាសគ្គាហាបនត្ថំ ឦសកំ មជ្ជំ បក្ខិបិត្វា សូបាទីនិ បចន្តិ, តេសុ សូបសម្បាកាទីសុ, អាមលករសាទីហិ អមជ្ជំ មជ្ជសទិសំ អរិដ្ឋំ ករោន្តិ, តំ បិវតោ, ឧម្មត្តកាទីនញ្ច អនាបត្តិ. មជ្ជភាវោ, តស្ស បានញ្ចាតិ ឥមានេត្ថ ទ្វេ អង្គានិ. សមុដ្ឋានាទីនិ ឯឡកលោមសទិសានិ, ឥទំ បន លោកវជ្ជំ, អកុសលចិត្តំ, តិវេទនន្តិ.
សុរាបានសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
២. អង្គុលិបតោទកសិក្ខាបទវណ្ណនា
ទុតិយេ អង្គុលិបតោទកេតិ អង្គុលីហិ ឧបកច្ឆកាទិឃដ្ដនំ វុច្ចតិ, អបិច យេន កេនចិ សរីរាវយវេន ហសាធិប្បាយស្ស ឧបសម្បន្នំ ផុសតោ បាចិត្តិយំ.
សាវត្ថិយំ ឆព្ពគ្គិយេ អារព្ភ អង្គុលិបតោទកេន ហសនវត្ថុស្មិំ បញ្ញត្តំ, សាធារណបញ្ញត្តិ, អនាណត្តិកំ, តិកបាចិត្តិយំ, អនុបសម្បន្នេ តិកទុក្កដំ, ឥធ បន ភិក្ខុនីបិ ភិក្ខុស្ស, ភិក្ខុ ច ភិក្ខុនិយា អនុបសម្បន្នោ ឯវ, កាយប្បដិពទ្ធាទីសុ សព្ពត្ថ ទុក្កដមេវ. ន ហសនាធិប្បាយស្ស, សតិ ករណីយេ អាមសតោ, ឧម្មត្តកាទីនញ្ច អនាបត្តិ. ហសាធិប្បាយតា, ឧបសម្បន្នស្ស កាយេន កាយាមសនន្តិ ឥមានេត្ថ ទ្វេ អង្គានិ. សមុដ្ឋានាទីនិ បឋមបារាជិកសទិសានេវាតិ.
អង្គុលិបតោទកសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
៣. ហសធម្មសិក្ខាបទវណ្ណនា
តតិយេ ឧទកេ ហសធម្មេតិ ឧទកកីឡា វុច្ចតិ. តស្មា យោ ភិក្ខុ ឧបរិគោប្ផកេ ឧទកេយេវ គច្ឆន្តោ ហសាធិប្បាយោ និមុជ្ជតិ វា ឧម្មុជ្ជតិ វា, តស្ស និមុជ្ជនាទីនំ អត្ថាយ ឱតរន្តស្ស ហត្ថវារេ បទវារេ ទុក្កដំ, និមុជ្ជនុម្មុជ្ជនេសុ បយោគេ បយោគេ បាចិត្តិយំ, និមុជ្ជិត្វា អន្តោឧទកេយេវ គច្ឆន្តស្ស ហត្ថវារបទវារេសុ, តរន្តស្ស វា យេន យេន អង្គេន តរតិ, តស្ស តស្ស បយោគេ បយោគេ បាចិត្តិយំ.
សាវត្ថិយំ សត្តរសវគ្គិយេ ភិក្ខូ អារព្ភ ឧទកេ កីឡនវត្ថុស្មិំ បញ្ញត្តំ, សាធារណបញ្ញត្តិ, អនាណត្តិកំ, តិកបាចិត្តិយំ, ឧទកេ អហសធម្មេ ហសធម្មសញ្ញិនោ, វេមតិកស្ស វា ទុក្កដំ, តថា នាវាយ កីឡតោ ហត្ថេន វា បាទេន វា កដ្ឋេន វា កថលាយ វា ឧទកំ បហរតោ, ភាជនគតំ ឧទកំ វា កញ្ជិកាទីនិ វា ចិក្ខល្លំ វា ខិបនកីឡាយ កីឡតោ ទុក្កដំ. អត្ថជោតកំ បន អក្ខរំ ឆិន្ទិតុំ វដ្ដតិ. ន ហសាធិប្បាយស្ស, សតិ ករណីយេ ឱតរិត្វា និមុជ្ជនាទីនិ ករោន្តស្ស, បារំ គច្ឆតោ, អាបទាសុ, ឧម្មត្តកាទីនញ្ច អនាបត្តិ. ឧបរិគោប្ផកតា, ហសាធិប្បាយេន កីឡនន្តិ ឥមានេត្ថ ទ្វេ អង្គានិ. សមុដ្ឋានាទីនិ បឋមបារាជិកសទិសានីតិ.
ហសធម្មសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
៤. អនាទរិយសិក្ខាបទវណ្ណនា
ចតុត្ថេ អនាទរិយេតិ បុគ្គលស្ស វា ធម្មស្ស វា អនាទរករណេ. តស្មា យោ ភិក្ខុ ឧបសម្បន្នេន បញ្ញត្តេន វុច្ចមានោ តស្ស វា វចនំ អកត្តុកាមតាយ, តំ វា ធម្មំ អសិក្ខិតុកាមតាយ អនាទរិយំ ករោតិ, តស្ស តស្មិំ អនាទរិយេ បាចិត្តិយំ.
កោសម្ពិយំ ឆន្នត្ថេរំ អារព្ភ អនាទរិយករណវត្ថុស្មិំ បញ្ញត្តំ, សាធារណបញ្ញត្តិ, អនាណត្តិកំ, តិកបាចិត្តិយំ, អនុបសម្បន្នេ តិកទុក្កដំ, ឧបសម្បន្នេន វា អនុបសម្បន្នេន វា ‘‘ឥទំ ន សល្លេខាយ សំវត្តតី’’តិអាទិនា នយេន អបញ្ញត្តេន វុច្ចមានស្ស អនាទរិយេបិ ទុក្កដមេវ. បវេណិអាគតំ បន ឧគ្គហំ គហេត្វា ‘‘ឯវំ អម្ហាកំ អាចរិយានំ ឧគ្គហោ បរិបុច្ឆា’’តិ (បាចិ. ៣៤៤) ភណន្តស្ស, ឧម្មត្តកាទីនញ្ច អនាបត្តិ. ឧបសម្បន្នស្ស បញ្ញត្តេន វចនំ, អនាទរិយករណន្តិ ឥមានេត្ថ ទ្វេ អង្គានិ. សមុដ្ឋានាទីនិ អទិន្នាទានសទិសានិ, ឥទំ បន ទុក្ខវេទនន្តិ.
អនាទរិយសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
៥. ភិំសាបនសិក្ខាបទវណ្ណនា
បញ្ចមេ ភិំសាបេយ្យាតិ ភិំសាបនត្ថំ រូបាទីនិ ឧបសំហរេយ្យ, ភយានកកថំ វា កថេយ្យ. សោ បន ភាយតុ វា, មា វា, ឥតរស្ស បាចិត្តិយំ.
សាវត្ថិយំ ឆព្ពគ្គិយេ ភិក្ខូ អារព្ភ ភិំសាបនវត្ថុស្មិំ បញ្ញត្តំ, សាធារណបញ្ញត្តិ, អនាណត្តិកំ, តិកបាចិត្តិយំ. អនុបសម្បន្នេ តិកទុក្កដំ, ន ភិំសាបេតុកាមស្ស តថា ករោតោ, ឧម្មត្តកាទីនញ្ច អនាបត្តិ. ឧបសម្បន្នតា, តស្ស ទស្សនសវនវិសយេ ភិំសាបេតុកាមតាយ វាយាមនន្តិ ឥមានេត្ថ ទ្វេ អង្គានិ. សមុដ្ឋានាទីនិ អនន្តរសិក្ខាបទសទិសានេវាតិ.
ភិំសាបនសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
៦. ជោតិសិក្ខាបទវណ្ណនា
ឆដ្ឋេ វិសិព្ពនាបេក្ខោតិ តប្បិតុកាមោ. សមាទហេយ្យាតិ ជាលេយ្យ, អញ្ញត្រ តថារូបប្បច្ចយាតិ បទីបុជ្ជាលនំ វា បត្តបចនាទីសុ ជោតិករណំ វាតិ ឯវរូបំ បច្ចយំ វិនា. តត្រាយំ វិនិច្ឆយោ – សយំ សមាទហន្តស្ស អរណិសណ្ឋាបនតោ បដ្ឋាយ យាវ ជាលា ន ឧដ្ឋហតិ, តាវ សព្ពប្បយោគេសុ ទុក្កដំ, ជាលុដ្ឋានេ បាចិត្តិយំ. សមាទហាបេន្តស្ស អាណត្តិយា ទុក្កដំ, សកិំ អាណត្តេន ពហុម្បិ សមាទហិតេ ឯកមេវ បាចិត្តិយំ.
ភគ្គេសុ សម្ពហុលេ ភិក្ខូ អារព្ភ ជោតិំ សមាទហិត្វា វិសិព្ពនវត្ថុស្មិំ បញ្ញត្តំ, ‘‘អគិលានោ, អញ្ញត្រ តថារូបប្បច្ចយា’’តិ ឥមានេត្ថ ទ្វេ អនុបញ្ញត្តិយោ, សាធារណបញ្ញត្តិ, សាណត្តិកំ, តិកបាចិត្តិយំ, គិលានស្ស អគិលានសញ្ញិនោ, វេមតិកស្ស វា ទុក្កដំ, តថា បដិលាតំ ឧក្ខិបន្តស្ស, តញ្ច អវិជ្ឈាតំ ឧក្ខិបិត្វា យថាឋានេ ឋបេន្តស្ស. វិជ្ឈាតំ បន ជាលយតោ បាចិត្តិយមេវ. គិលានស្ស គិលានសញ្ញិស្ស, អញ្ញេន កតំ វា វីតច្ចិតង្គារំ វា វិសិព្ពេន្តស្ស, បទីបជោតិកជន្តាឃរាទិកេ តថារូបប្បច្ចយេ, អាបទាសុ, ឧម្មត្តកាទីនញ្ច អនាបត្តិ. អគិលានតា, អនុញ្ញាតការណាភាវោ, វិសិព្ពេតុកាមតា, សមាទហនន្តិ ឥមានេត្ថ ចត្តារិ អង្គានិ. សមុដ្ឋានាទីនិ សញ្ចរិត្តេ វុត្តនយេនេវ វេទិតព្ពានីតិ.
ជោតិសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
៧. នហានសិក្ខាបទវណ្ណនា
សត្តមេ នហាយេយ្យាតិ យោ ភិក្ខុ មជ្ឈិមទេសេ នហានទិវសតោ បដ្ឋាយ អទ្ធមាសេ អបុណ្ណេ អញ្ញត្រ សមយា ‘‘នហាយិស្សាមី’’តិ ចុណ្ណំ វា មត្តិកំ វា អភិសង្ខរោតិ, តស្ស តតោ បដ្ឋាយ សព្ពប្បយោគេសុ ទុក្កដំ, នហានបរិយោសានេ បាចិត្តិយំ. សមយេសុ បរិវេណសម្មជ្ជនមត្តម្បិ កម្មសមយោ, អទ្ធយោជនំ គន្តុកាមស្ស, គច្ឆតោ, គតស្ស វា អទ្ធានគមនសមយោ, សរជេន វាតេន ឱកិណ្ណស្ស ទ្វីសុ វា តីសុ វា ឧទកផុសិតេសុ កាយេ បតិតេសុ វាតវុដ្ឋិសមយោតិ វេទិតព្ពោ. សេសំ ឧត្តានមេវ.
រាជគហេ សម្ពហុលេ ភិក្ខូ អារព្ភ ន មត្តំ ជានិត្វា នហាយនវត្ថុស្មិំ បញ្ញត្តំ, ‘‘អញ្ញត្រ សមយា’’តិ អយមេត្ថ ឆព្ពិធា អនុបញ្ញត្តិ, សាធារណបញ្ញត្តិ, អនាណត្តិកំ, តិកបាចិត្តិយំ, អតិរេកទ្ធមាសេ ឩនកសញ្ញិនោ, វេមតិកស្ស វា ទុក្កដំ. អតិរេកសញ្ញិស្ស, សមយេ វា នហាយន្តស្ស, យោ វា នទីបារំ គច្ឆន្តោ វាលុកំ ឧក្កិរិត្វា កតអាវាដេសុបិ នហាយតិ, តស្ស, បច្ចន្តិមេ ជនបទេ សព្ពេសំ, អាបទាសុ, ឧម្មត្តកាទីនញ្ច អនាបត្តិ. មជ្ឈិមទេសោ, ឩនកទ្ធមាសេ នហានំ, សមយានំ វា នទីបារគមនស្ស វា អាបទានំ វា អភាវោតិ ឥមានេត្ថ តីណិ អង្គានិ. សមុដ្ឋានាទីនិ ឯឡកលោមសទិសានេវាតិ.
នហានសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
៨. ទុព្ពណ្ណករណសិក្ខាបទវណ្ណនា
អដ្ឋមេ អលភីតិ លភោ, លភោ ឯវ លាភោ, កិំ អលភិ? ចីវរំ, កីទិសំ? នវំ, ឥតិ ‘‘នវចីវរលាភេនា’’តិ វត្តព្ពេ អនុនាសិកលោបំ អកត្វា នវំចីវរលាភេនាតិ វុត្តំ, បដិលទ្ធនវចីវរេនាតិ អត្ថោ. មជ្ឈេ ឋិតបទទ្វយេ បនាតិ និបាតមត្តំ. ភិក្ខុនាតិ យេន លទ្ធំ, តស្ស និទស្សនំ, សេសំ បទត្ថតោ ឧត្តានមេវ. អយំ បនេត្ថ វិនិច្ឆយោ – និវាសនបារុបនុបគំ ចីវរំ លភិត្វា តស្ស និដ្ឋិតរជនស្ស យស្មិំ វា តស្មិំ វា បទេសេ កំសនីលេន វា បត្តនីលេន វា កទ្ទមេន វា យេន កេនចិ កាឡកេន វា មោរក្ខិមណ្ឌលមង្គុលបិដ្ឋីនំ អញ្ញតរប្បមាណំ កប្បពិន្ទុំ អាទិយិត្វា តំ ចីវរំ បរិភុញ្ជិតព្ពំ, អនាទិយិត្វា បរិភុញ្ជន្តស្ស បាចិត្តិយំ.
សាវត្ថិយំ សម្ពហុលេ ភិក្ខូ អារព្ភ អត្តនោ ចីវរអជាននវត្ថុស្មិំ បញ្ញត្តំ, សាធារណបញ្ញត្តិ, អនាណត្តិកំ, តិកបាចិត្តិយំ, អាទិន្នេ អនាទិន្នសញ្ញិនោ, វេមតិកស្ស វា ទុក្កដំ. អាទិន្នសញ្ញិស្ស, កប្បេ នដ្ឋេ, កប្បកតោកាសេ ជិណ្ណេ, កប្បកតេន អកប្បកតេ សំសិព្ពិតេ, បច្ឆា អារោបិតេសុ អគ្គឡអនុវាតបរិភណ្ឌេសុ តំ បរិភុញ្ជន្តស្ស, ឧម្មត្តកាទីនញ្ច អនាបត្តិ. វុត្តប្បការស្ស ចីវរស្ស អកតកប្បកតា, ន នដ្ឋចីវរាទិតា, និវាសនំ វា បារុបនំ វាតិ ឥមានេត្ថ តីណិ អង្គានិ. សមុដ្ឋានាទីនិ ឯឡកលោមសទិសានិ, ឥទំ បន កិរិយាកិរិយន្តិ.
ទុព្ពណ្ណករណសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
៩. វិកប្បនសិក្ខាបទវណ្ណនា
នវមេ វិកប្បេត្វាតិ ឯត្ថ ទ្វេ វិកប្បនា សម្មុខាវិកប្បនា បរម្មុខាវិកប្បនា ច. កថំ សម្មុខាវិកប្បនា ហោតិ? ចីវរានំ ឯកពហុភាវំ សន្និហិតាសន្និហិតភាវញ្ច ញត្វា ‘ឥមំ ចីវរ’ន្តិ វា ‘ឥមានិ ចីវរានី’តិ វា ‘ឯតំ ចីវរ’ន្តិ វា ‘ឯតានិ ចីវរានី’តិ វា វត្វា ‘តុយ្ហំ វិកប្បេមី’តិ វត្តព្ពំ, អយមេកា សម្មុខាវិកប្បនា. ឯត្តាវតា និធេតុំ វដ្ដតិ, បរិភុញ្ជិតុំ បន វិស្សជ្ជេតុំ វា អធិដ្ឋាតុំ វា ន វដ្ដតិ. ‘‘មយ្ហំ សន្តកំ, មយ្ហំ សន្តកានិ បរិភុញ្ជ វា វិស្សជ្ជេហិ វា យថាបច្ចយំ ករោហី’’តិ (បាចិ. ៣៧៤) ឯវំ បន វុត្តេ បច្ចុទ្ធារោ នាម ហោតិ, តតោ បភុតិ បរិភោគាទយោបិ វដ្ដន្តិ. អបរោ នយោ, តថេវ ចីវរានំ ឯកពហុភាវំ សន្និហិតាសន្និហិតភាវញ្ច ញត្វា តស្សេវ ភិក្ខុនោ សន្តិកេ ‘ឥមំ ចីវរ’ន្តិ វា ‘ឥមានិ ចីវរានី’តិ វា ‘ឯតំ ចីវរ’ន្តិ វា ‘ឯតានិ ចីវរានី’តិ វា វត្វា បញ្ចសុ សហធម្មិកេសុ អញ្ញតរស្ស អត្តនា អភិរុចិតស្ស យស្ស កស្សចិ នាមំ គហេត្វា ‘‘តិស្សស្ស ភិក្ខុនោ វិកប្បេមី’’តិ វា ‘‘តិស្សាយ ភិក្ខុនិយា, សិក្ខមានាយ, សាមណេរស្ស, តិស្សាយ សាមណេរិយា វិកប្បេមី’’តិ វា វត្តព្ពំ, អយំ អបរាបិ សម្មុខាវិកប្បនា. ឯត្តាវតា និធេតុំ វដ្ដតិ, បរិភោគាទីសុ ឯកម្បិ ន វដ្ដតិ. តេន បន ភិក្ខុនា ‘‘តិស្សស្ស ភិក្ខុនោ សន្តកំ…បេ… តិស្សាយ សាមណេរិយា សន្តកំ បរិភុញ្ជ វា វិស្សជ្ជេហិ វា យថាបច្ចយំ ករោហី’’តិ វុត្តេ បច្ចុទ្ធារោ នាម ហោតិ, តតោ បភុតិ បរិភោគាទយោបិ វដ្ដន្តិ.
កថំ បរម្មុខាវិកប្បនា ហោតិ? ចីវរានំ តថេវ ឯកពហុភាវំ សន្និហិតាសន្និហិតភាវញ្ច ញត្វា ‘ឥមំ ចីវរ’ន្តិ វា ‘ឥមានិ ចីវរានី’តិ វា ‘ឯតំ ចីវរ’ន្តិ វា ‘ឯតានិ ចីវរានី’តិ វា វត្វា ‘‘តុយ្ហំ វិកប្បនត្ថាយ ទម្មី’’តិ វត្តព្ពំ. តេន វត្តព្ពោ ‘‘កោ តេ មិត្តោ វា សន្ទិដ្ឋោ វា’’តិ. តតោ ឥតរេន បុរិមនយេនេវ ‘តិស្សោ ភិក្ខូ’តិ វា…បេ… ‘តិស្សា សាមណេរី’តិ វា វត្តព្ពំ. បុន តេន ភិក្ខុនា ‘‘អហំ តិស្សស្ស ភិក្ខុនោ ទម្មី’’តិ វា…បេ… ‘‘តិស្សាយ សាមណេរិយា ទម្មី’’តិ វា វត្តព្ពំ, អយំ បរម្មុខាវិកប្បនា. ឯត្តាវតា និធេតុំ វដ្ដតិ, បរិភោគាទីសុ ឯកម្បិ ន វដ្ដតិ. តេន បន ភិក្ខុនា ទុតិយសម្មុខាវិកប្បនាយំ វុត្តនយេនេវ ‘‘ឥត្ថន្នាមស្ស សន្តកំ បរិភុញ្ជ វា វិស្សជ្ជេហិ វា យថាបច្ចយំ ករោហី’’តិ វុត្តេ បច្ចុទ្ធារោ នាម ហោតិ, តតោ បភុតិ បរិភោគាទយោបិ វដ្ដន្តីតិ. បត្តវិកប្បនាយម្បិ ឯសេវ នយោ. ឥតិ ឥមាសុ ទ្វីសុ វិកប្បនាសុ យាយ កាយចិ វិកប្បនាយ បញ្ចសុ សហធម្មិកេសុ យស្ស កស្សចិ ចីវរំ វិកប្បេត្វា វុត្តនយេន អកតប្បច្ចុទ្ធារំ វា យេន វិនយកម្មំ កតំ, តស្ស វា វិស្សាសេន អគ្គហេត្វា បរិភុញ្ជន្តស្ស បាចិត្តិយំ.
សាវត្ថិយំ ឧបនន្ទំ អារព្ភ អប្បច្ចុទ្ធារណំ បរិភុញ្ជនវត្ថុស្មិំ បញ្ញត្តំ, សាធារណបញ្ញត្តិ, អនាណត្តិកំ, តិកបាចិត្តិយំ, តំ បន អធិដ្ឋហន្តស្ស វា វិស្សជ្ជេន្តស្ស វា ទុក្កដំ, តថា បច្ចុទ្ធារណេ អប្បច្ចុទ្ធារណសញ្ញិស្ស វេមតិកស្ស វា. បច្ចុទ្ធារណសញ្ញិស្ស បន វិស្សាសេន បរិភុញ្ជន្តស្ស, ឧម្មត្តកាទីនញ្ច អនាបត្តិ. សាមំ វិកប្បិតស្ស អប្បច្ចុទ្ធារោ, វិកប្បនុបគចីវរតា, បរិភោគោតិ ឥមានេត្ថ តីណិ អង្គានិ. សមុដ្ឋានាទីនិ បឋមកថិនសទិសានេវ, ឥទំ បន កិរិយាកិរិយន្តិ.
វិកប្បនសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
១០. អបនិធានសិក្ខាបទវណ្ណនា
ទសមេ បត្តន្តិ អធិដ្ឋានុបគំ. ចីវរន្តិ វិកប្បនុបគំ. និសីទនំ នាម សទសំ វុច្ចតិ. សូចិឃរំ នាម សសូចិកំ វា អសូចិកំ វា. កាយពន្ធនំ នាម បដ្ដិកា វា សូករន្តកំ វា. អបនិធេយ្យាតិ អបនេត្វា និទហេយ្យ. ហសាបេក្ខោតិ ហសាធិប្បាយោ. បាចិត្តិយន្តិ សយំ អបនិធេន្តស្ស បាចិត្តិយំ, អញ្ញំ អាណាបេន្តស្ស អាណត្តិយា ទុក្កដំ, តេន អបនិហិតេ ឥតរស្ស បាចិត្តិយំ.
សាវត្ថិយំ ឆព្ពគ្គិយេ អារព្ភ អបនិធានវត្ថុស្មិំ បញ្ញត្តំ, សាធារណបញ្ញត្តិ, សាណត្តិកំ, តិកបាចិត្តិយំ, អនុបសម្បន្នេ តិកទុក្កដំ, វុត្តប្បការានិ បន បត្តាទីនិ ឋបេត្វា អញ្ញំ បរិក្ខារំ ឧបសម្បន្នស្ស វា អនុបសម្បន្នស្ស វា សន្តកំ អបនិធេន្តស្ស ទុក្កដមេវ. ទុន្និក្ខិត្តំ បដិសាមេន្តស្ស, ‘‘ធម្មកថំ កត្វា ទស្សាមី’’តិ បដិសាមេន្តស្ស, ឧម្មត្តកាទីនញ្ច អនាបត្តិ. ឧបសម្បន្នស្ស សន្តកានំ បត្តាទីនំ អបនិធានំ, វិហេសេតុកាមតា វា ហសាធិប្បាយតា វាតិ ឥមានេត្ថ ទ្វេ អង្គានិ. សមុដ្ឋានាទីនិ អទិន្នាទានសទិសានីតិ.
អបនិធានសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
សុរាបានវគ្គោ ឆដ្ឋោ.