៤. បឋមសេនាសនសិក្ខាបទវណ្ណនា
ចតុត្ថេ សង្ឃិកន្តិ សង្ឃស្ស សន្តកំ. មញ្ចាទីសុ យោកោចិ មញ្ចសង្ខេបេន កតោ សព្ពោបិ មញ្ចោយេវ, បីឋេបិ ឯសេវ នយោ. យេន កេនចិ បន ចោឡេន វា កប្បិយចម្មេន វា ឆវិំ កត្វា ឋបេត្វា មនុស្សលោមំ តាលីសបត្តញ្ច យេហិ កេហិចិ លោមបណ្ណតិណវាកចោឡេហិ បូរេត្វា កតសេនាសនំ ភិសីតិ វុច្ចតិ. តត្ថ និសីទិតុម្បិ និបជ្ជិតុម្បិ វដ្ដតិ, បមាណបរិច្ឆេទោបិ ចេត្ថ នត្ថិ. កោច្ឆំ បន វាកឧសីរមុញ្ជបព្ពជាទីនំ អញ្ញតរមយំ អន្តោ សំវេល្លិត្វា ពទ្ធំ ហេដ្ឋា ច ឧបរិ ច វិត្ថតំ បណវសណ្ឋានំ មជ្ឈេ សីហចម្មាទិបរិក្ខិត្តំ ហោតិ, អកប្បិយចម្មំ នាមេត្ថ នត្ថិ. សេនាសនញ្ហិ សោវណ្ណមយម្បិ វដ្ដតិ. អជ្ឈោកាសេតិ ឯត្ថ យេ អវស្សិកសង្កេតា វស្សានមាសាតិ ឯវំ អសញ្ញិតា អដ្ឋ មាសា, តេ ឋបេត្វា ឥតរេសុ ចតូសុ មាសេសុ សចេបិ ទេវោ ន វស្សតិ. តថាបិ បកតិអជ្ឈោកាសេ ច ឱវស្សកមណ្ឌបេ ច សន្ថរិតុំ ន វដ្ដតិ. យត្ថ បន ហេមន្តេ វស្សតិ, តត្ថ អបរេបិ ចត្តារោ មាសេ ន វដ្ដតិ. គិម្ហេ បន សព្ពត្ថ វិគតវលាហកំ វិសុទ្ធំ នភំ ហោតិ, តស្មា តទា កេនចិទេវ ករណីយេន គច្ឆតិ, វដ្ដតិ. កាកាទីនំ និពទ្ធវាសរុក្ខមូលេ បន កទាចិបិ ន វដ្ដតិ. ឥតិ យត្ថ ច យទា ច សន្ថរិតុំ ន វដ្ដតិ, តំ សព្ពមិធ អជ្ឈោកាសសង្ខមេវ គតន្តិ វេទិតព្ពំ.
សន្ថរិត្វាតិ តថារូបេ ឋានេ អត្តនោ វា បរស្ស វា អត្ថាយ សន្ថរិត្វា. អញ្ញស្សត្ថាយ សន្ថតម្បិ ហិ យាវ សោ តត្ថ ន និសីទតិ, ‘គច្ឆ ត្វ’ន្តិ វា ន ភណតិ, តាវ សន្ថារកស្សេវ ភារោ. សន្ថរាបេត្វាតិ អនុបសម្បន្នេន សន្ថរាបេត្វា. ឯតទេវ ហិ តស្ស បលិពោធោ ហោតិ, ឧបសម្បន្នេន សន្ថតំ សន្ថារកស្សេវ ភារោ, តញ្ច ខោ យាវ អាណាបកោ តត្ថ ន និសីទតិ, ‘គច្ឆ ត្វ’ន្តិ វា ន ភណតិ. យស្មិញ្ហិ អត្តនា សន្ថរាបិតេ វា បកតិសន្ថតេ វា ឧបសម្បន្នោ និសីទតិ, សព្ពំ តំ និសិន្នស្សេវ ភារោ, តស្មា សន្ថរាបិតន្ត្វេវ សង្ខំ គច្ឆតិ. តំ បក្កមន្តោ នេវ ឧទ្ធរេយ្យ, ន ឧទ្ធរាបេយ្យាតិ អត្តនា វា ឧទ្ធរិត្វា បតិរូបេ ឋានេ ន ឋបេយ្យ, បរេន វា តថា ន ការាបេយ្យ. អនាបុច្ឆំ វា គច្ឆេយ្យាតិ យោ ភិក្ខុ វា សាមណេរោ វា អារាមិកោ វា លជ្ជី ហោតិ, អត្តនោ បលិពោធំ វិយ មញ្ញតិ, តថារូបំ អនាបុច្ឆិត្វា តំ សេនាសនំ តស្ស អនិយ្យាតេត្វា និរបេក្ខោ គច្ឆតិ, ថាមមជ្ឈិមស្ស បុរិសស្ស លេឌ្ឌុបាតំ អតិក្កមេយ្យ, តស្ស ឯកេន បាទេន លេឌ្ឌុបាតាតិក្កមេ ទុក្កដំ, ទុតិយបាទាតិក្កមេ បាចិត្តិយំ. ភោជនសាលាយ ឋិតោ បន ‘‘អសុកស្មិំ នាម ទិវាវិហារដ្ឋានេ បញ្ញបេត្វា គច្ឆាហី’’តិ បេសេត្វា តតោ និក្ខមិត្វា អញ្ញត្ថ គច្ឆន្តោ បាទុទ្ធារេន ការេតព្ពោ.
សាវត្ថិយំ សម្ពហុលេ ភិក្ខូ អារព្ភ សន្ថតំ អនុទ្ធរិត្វា អនាបុច្ឆំ បក្កមនវត្ថុស្មិំ បញ្ញត្តំ, សាធារណបញ្ញត្តិ, អនាណត្តិកំ, តិកបាចិត្តិយំ, បុគ្គលិកេ តិកទុក្កដំ, ចិមិលិកំ វា ឧត្តរត្ថរណំ វា ភូមត្ថរណំ វា តដ្ដិកំ វា ចម្មក្ខណ្ឌំ វា បាទបុញ្ឆនំ វា ផលកបីឋំ វា យំ វា បនញ្ញំ កញ្ចិ ទារុភណ្ឌំ មត្តិកាភណ្ឌំ អន្តមសោ បត្តាធារកម្បិ វុត្តលក្ខណេ អជ្ឈោកាសេ ឋបេត្វា គច្ឆន្តស្ស ទុក្កដមេវ. អារញ្ញកេន បន អសតិ អនោវស្សកេ សព្ពំ រុក្ខេ លគ្គេត្វាបិ យថា វា ឧបចិកាហិ ន ខជ្ជតិ, ឯវំ កត្វាបិ គន្តុំ វដ្ដតិ. អព្ភោកាសិកេន បន ចីវរកុដិកំ កត្វាបិ រក្ខិតព្ពំ. អត្តនោ សន្តកេ, វិស្សាសិកបុគ្គលិកេ, ឧទ្ធរណាទីនិ កត្វា គមនេ, ឱតាបេន្តស្ស, ‘‘អាគន្ត្វា ឧទ្ធរិស្សាមី’’តិ គច្ឆតោ, វុឌ្ឍតរា ឧដ្ឋាបេន្តិ, អមនុស្សោ តត្ថ និសីទតិ, កោចិ ឥស្សរោ គណ្ហាតិ, សីហាទយោ តំ ឋានំ អាគន្ត្វា តិដ្ឋន្តិ, ឯវំ សេនាសនំ បលិពុទ្ធំ ហោតិ, តថា បលិពុទ្ធេ វា សេនាសនេ, ជីវិតព្រហ្មចរិយន្តរាយករាសុ អាបទាសុ វា គច្ឆន្តស្ស, ឧម្មត្តកាទីនញ្ច អនាបត្តិ. មញ្ចាទីនំ សង្ឃិកតា, វុត្តលក្ខណេ ទេសេ សន្ថរណំ វា សន្ថរាបនំ វា, អបលិពុទ្ធតា, អាបទាយ អភាវោ, និរបេក្ខតា, លេឌ្ឌុបាតាតិក្កមោតិ ឥមានេត្ថ ឆ អង្គានិ. សមុដ្ឋានាទីនិ បឋមកថិនសទិសានេវ, ឥទំ បន កិរិយាកិរិយន្តិ.
បឋមសេនាសនសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.