៧. គព្ភិនីវគ្គោ
១. គព្ភិនីសិក្ខាបទវណ្ណនា
គព្ភិនិវគ្គស្ស បឋមេ ‘‘គព្ភិនី’’តិ ជានិត្វា ឧបជ្ឈាយាយ វុដ្ឋាបេន្តិយា គណបរិយេសនាទីសុ ច ញត្តិកម្មវាចាទ្វយេ ច ទុក្កដំ, កម្មវាចាបរិយោសានេ បាចិត្តិយំ.
សាវត្ថិយំ សម្ពហុលា ភិក្ខុនិយោ អារព្ភ គព្ភិនិំ វុដ្ឋាបនវត្ថុស្មិំ បញ្ញត្តំ, គព្ភិនិយា វេមតិកាយ អគព្ភិនិយា គព្ភិនិសញ្ញាយ ចេវ វេមតិកាយ ច ទុក្កដំ. ឧភោសុ អគព្ភិនិសញ្ញាយ, ឧម្មត្តិកាទីនញ្ច អនាបត្តិ. គព្ភិនិតា, ‘គព្ភិនី’តិ ជាននំ, វុដ្ឋាបនន្តិ ឥមានេត្ថ តីណិ អង្គានិ. សមុដ្ឋានាទីនិ អទិន្នាទានសទិសានិ, ឥទំ បន បណ្ណត្តិវជ្ជំ, តិចិត្តំ, តិវេទនន្តិ.
គព្ភិនីសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
២. បាយន្តីសិក្ខាបទវណ្ណនា
ទុតិយេ បាយន្តិន្តិ ថញ្ញំ បាយមានំ, យំ បាយេតិ, តស្ស មាតា វា, ធាតិ វា. ឥទំ វត្ថុមត្តមេវេត្ថ វិសេសោ, សេសំ បឋមសិក្ខាបទសទិសមេវាតិ.
បាយន្តីសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
៣. បឋមសិក្ខមានសិក្ខាបទវណ្ណនា
តតិយេ ទ្វេ វស្សានីតិ បវារណាវសេន ទ្វេ សំវច្ឆរានិ. ឆសុ ធម្មេសូតិ បាណាតិបាតាវេរមណិអាទីសុ វិកាលភោជនាវេរមណិបរិយោសានេសុ ឆសុ សិក្ខាបទេសុ. អសិក្ខិតសិក្ខន្តិ បទភាជនេ (បាចិ. ១០៧៧) វុត្តនយេនេវ អទិន្នសិក្ខំ វា កុបិតសិក្ខំ វា. សិក្ខមានំ វុដ្ឋាបេយ្យាតិ តេសុ ឆសុ ធម្មេសុ សិក្ខនតោ, តេ វា សិក្ខាសង្ខាតេ ធម្មេ មាននតោ ឯវំលទ្ធនាមំ អនុបសម្បន្នំ ឧបសម្បាទេយ្យ. បាចិត្តិយន្តិ បឋមសិក្ខាបទេ វុត្តនយេនេវ កម្មវាចាបរិយោសានេ បាចិត្តិយំ.
សាវត្ថិយំ សម្ពហុលា ភិក្ខុនិយោ អារព្ភ ឯវរូបំ សិក្ខមានំ វុដ្ឋាបនវត្ថុស្មិំ បញ្ញត្តំ, ធម្មកម្មេ តិកបាចិត្តិយំ, អធម្មកម្មេ តិកទុក្កដំ. ទ្វេ វស្សានិ ឆសុ ធម្មេសុ សិក្ខិតសិក្ខំ សិក្ខមានំ វុដ្ឋាបេន្តិយា, ឧម្មត្តិកាទីនញ្ច អនាបត្តិ. វុត្តនយេន អសិក្ខិតសិក្ខតា, ធម្មកម្មតា, កម្មវាចាបរិយោសានន្តិ ឥមានេត្ថ តីណិ អង្គានិ. សមុដ្ឋានាទីនិ បឋមេ វុត្តនយានេវាតិ.
បឋមសិក្ខមានសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
៤. ទុតិយសិក្ខមានសិក្ខាបទវណ្ណនា
ចតុត្ថេ សង្ឃេន អសម្មតន្តិ យស្សា សង្ឃេន អន្តមសោ ឧបសម្បទាមាឡកេបិ បទភាជនេ (បាចិ. ១០៨៦) វុត្តា ឧបសម្បទាសម្មុតិ ន ទិន្នា ហោតិ, តំ ឥមា ទ្វេបិ មហាសិក្ខមានា នាម. ឥធ សង្ឃេន សម្មតំ វុដ្ឋាបេន្តិយា, ឧម្មត្តិកាទីនញ្ច អនាបត្តិ. សេសំ តតិយេ វុត្តសទិសមេវ, ឥទំ បន កិរិយាកិរិយំ ហោតីតិ.
ទុតិយសិក្ខមានសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
៥. បឋមគិហិគតសិក្ខាបទវណ្ណនា
បញ្ចមេ គិហិគតន្តិ បុរិសន្តរគតំ, ឥធាបិ ឥទំ វត្ថុមត្តមេវ វិសេសោ. ឩនទ្វាទសវស្សញ្ច បរិបុណ្ណសញ្ញាយ វុដ្ឋាបេន្តិយា កិញ្ចាបិ អនាបត្តិ, សា បន អនុបសម្បន្នាវ ហោតិ. សេសំ បឋមសិក្ខាបទសទិសមេវាតិ.
បឋមគិហិគតសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
៦-៧. ទុតិយតតិយគិហិគតសិក្ខាបទវណ្ណនា
ឆដ្ឋេ សព្ពំ តតិយេ វុត្តនយេន. សត្តមេបិ សព្ពំ ចតុត្ថេ វុត្តនយេនេវ វេទិតព្ពន្តិ.
ទុតិយតតិយគិហិគតសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
៨. បឋមសហជីវិនិសិក្ខាបទវណ្ណនា
អដ្ឋមេ សហជីវិនិន្តិ សទ្ធិវិហារិនិំ. នេវ អនុគ្គណ្ហេយ្យាតិ សយំ ឧទ្ទេសាទីហិ នានុគ្គណ្ហេយ្យ. ន អនុគ្គណ្ហាបេយ្យាតិ ‘‘ឥមិស្សា, អយ្យេ, ឧទ្ទេសាទីនិ ទេហី’’តិ ឯវំ ន អញ្ញាយ អនុគ្គណ្ហាបេយ្យ. បាចិត្តិយន្តិ ធុរេ និក្ខិត្តមត្តេ បាចិត្តិយំ.
សាវត្ថិយំ ថុល្លនន្ទំ អារព្ភ ឯវរូបេ វត្ថុស្មិំ បញ្ញត្តំ, សេសមេត្ថ តុវដ្ដវគ្គេ ទុក្ខិតសហជីវិនិសិក្ខាបទេ វុត្តសទិសមេវាតិ.
បឋមសហជីវិនិសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
៩. នានុពន្ធនសិក្ខាបទវណ្ណនា
នវមេ វុដ្ឋាបិតំ បវត្តិនិន្តិ វុដ្ឋាបិតំ បវត្តិនិំ យាយ ឧបសម្បាទិតា, តំ ឧបជ្ឈាយិនិន្តិ អត្ថោ. នានុពន្ធេយ្យាតិ ចុណ្ណេន មត្តិកាយ ទន្តកដ្ឋេន មុខោទកេនាតិ ឯវំ តេន តេន ករណីយេន ន ឧបដ្ឋហេយ្យ. បាចិត្តិយន្តិ នានុពន្ធិស្សន្តិ ធុរេ និក្ខិត្តមត្តេ បាចិត្តិយំ.
សាវត្ថិយំ សម្ពហុលា ភិក្ខុនិយោ អារព្ភ នានុពន្ធនវត្ថុស្មិំ បញ្ញត្តំ. ពាលំ បន អលជ្ជិនិំ វា អននុពន្ធន្តិយា, គិលានាយ, អាបទាសុ, ឧម្មត្តិកាទីនញ្ច អនាបត្តិ. វុដ្ឋាបិតប្បវត្តិនិតា, ទ្វេ វស្សានិ អននុពន្ធនេ ធុរនិក្ខេបោ, អនុញ្ញាតការណាភាវោតិ ឥមានេត្ថ តីណិ អង្គានិ. សមុដ្ឋានាទីនិ បឋមបារាជិកសទិសានិ, ឥទំ បន អកិរិយំ, ទុក្ខវេទនន្តិ.
នានុពន្ធនសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
១០. ទុតិយសហជីវិនិសិក្ខាបទវណ្ណនា
ទសមេ នេវ វូបកាសេយ្យាតិ ន គហេត្វា គច្ឆេយ្យ. ន វូបកាសាបេយ្យាតិ ‘‘ឥមំ, អយ្យេ, គហេត្វា គច្ឆាហី’’តិ អញ្ញំ ន អាណាបេយ្យ. បាចិត្តិយន្តិ ធុរេ និក្ខិត្តមត្តេ បាចិត្តិយំ.
សាវត្ថិយំ ថុល្លនន្ទំ អារព្ភ សហជីវិនិយា អវូបកាសនវត្ថុស្មិំ បញ្ញត្តំ. សតិ បន អន្តរាយេ, បរិយេសិត្វា ទុតិយិកំ អលភន្តិយា, គិលានាយ, អាបទាសុ, ឧម្មត្តិកាទីនញ្ច អនាបត្តិ. សហជីវិនិតា, វូបកាសវូបកាសាបនេ ធុរនិក្ខេបោ, អនុញ្ញាតការណាភាវោតិ ឥមានេត្ថ តីណិ អង្គានិ. សមុដ្ឋានាទីនិ សមនុភាសនសទិសានីតិ.
ទុតិយសហជីវិនិសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
គព្ភិនីវគ្គោ សត្តមោ.