លក្ខណហារវណ្ណនា
អាឃាតាទិគ្គហណេន កោធុបនាហមក្ខបលាសឥស្សាមច្ឆរិយសារម្ភបរវម្ភនាទីនំ សង្គហោ បដិឃចិត្តុប្បាទបរិយាបន្នតាយ ឯកលក្ខណត្តា. អានន្ទាទិគ្គហណេន អភិជ្ឈាវិសមលោភមានាតិមានមទប្បមាទាទីនំ សង្គហោ លោភចិត្តុប្បាទបរិយាបន្នតាយ សមានលក្ខណត្តា. តថា អាឃាតគ្គហណេន អវសិដ្ឋគន្ថនីវរណានំ សង្គហោ កាយគន្ថនីវរណលក្ខណេន ឯកលក្ខណត្តា. អានន្ទគ្គហណេន ផស្សាទីនំ សង្គហោ សង្ខារក្ខន្ធលក្ខណេន ឯកលក្ខណត្តា. សីលគ្គហណេន អធិចិត្តអធិបញ្ញាសិក្ខានម្បិ សង្គហោ សិក្ខាលក្ខណេន ឯកលក្ខណត្តា. ឥធ បន សីលស្សេវ ឥន្ទ្រិយសំវរាទិកស្ស ទដ្ឋព្ពំ. ទិដ្ឋិគ្គហណេន អវសិដ្ឋឧបាទានានម្បិ សង្គហោ ឧបាទានលក្ខណេន ឯកលក្ខណត្តា. ‘‘វេទនាន’’ន្តិ ឯត្ថ វេទនាគ្គហណេន អវសិដ្ឋឧបាទានក្ខន្ធានម្បិ សង្គហោ ខន្ធលក្ខណេន ឯកលក្ខណត្តា. តថា វេទនាយ ធម្មាយតនធម្មធាតុបរិយាបន្នត្តា សម្មសនូបគានំ សព្ពេសំ អាយតនានំ ធាតូនញ្ច សង្គហោ អាយតនលក្ខណេន, ធាតុលក្ខណេន ច ឯកលក្ខណត្តា. ‘‘អជានតំ អបស្សត’’ន្តិ ឯត្ថ អវិជ្ជាគ្គហណេន ហេតុអាសវោឃយោគនីវរណាទិសង្គហោ ហេតាទិលក្ខណេន ឯកលក្ខណត្តា អវិជ្ជាយ, តថា ‘‘តណ្ហាគតានំ បរិតស្សិតវិប្ផន្ទិត’’ន្តិ ឯត្ថ តណ្ហាគ្គហណេនាបិ. ‘‘តទបិ ផស្សបច្ចយា’’តិ ឯត្ថ ផស្សគ្គហណេន សញ្ញាសង្ខារវិញ្ញាណានំ សង្គហោ វិបល្លាសហេតុភាវេន, ខន្ធលក្ខណេន ច ឯកលក្ខណត្តា. ឆផស្សាយតនគ្គហណេន ខន្ធិន្ទ្រិយធាតាទីនំ សង្គហោ ផស្សុប្បត្តិនិមិត្តតាយ, សម្មសនសភាវេន ច ឯកលក្ខណត្តា. ភវនេត្តិគ្គហណេន អវិជ្ជាទីនម្បិ សំកិលេសធម្មានំ សង្គហោ វដ្ដហេតុភាវេន ឯកលក្ខណត្តាតិ អយំ លក្ខណហារោ.