២. សង្គហសុត្តវណ្ណនា
៣២. ទុតិយេ តស្ស ទានមេវ ទាតព្ពន្តិ បព្ពជិតស្ស បព្ពជិតបរិក្ខារំ បត្តចីវរាទិ, គិហិនោ គិហិបរិក្ខារំ វត្ថាវុធយានសយនាទិ ទាតព្ពំ. សព្ពន្តិ សព្ពំ ឧបការំ. មក្ខេត្វា នាសេតិ មក្ខិភាវេ ឋត្វា. តេលេន វិយ មក្ខេតីតិ សតធោតតេលេន មក្ខេតិ វិយ. អត្ថវឌ្ឍនកថាតិ ហិតាវហកថា. កថាគហណញ្ចេត្ថ និទស្សនមត្តំ, បរេសំ ហិតាវហោ កាយប្បយោគោបិ អត្ថចរិយា. អដ្ឋកថាយំ បន វចិប្បយោគវសេនេវ អត្ថចរិយា វុត្តា. សមានត្តតាតិ សទិសភាវោ, សមានដ្ឋានេ ឋបនំ, តំ បនស្ស សមានដ្ឋបនំ អត្តសទិសតាករណមុខេន ឯកសម្ភោគតា. អត្តនោ សុខុប្បត្តិយំ តស្ស ច ទុក្ខុប្បត្តិយំ តេន ទុក្ខេន អត្តនា ឯកសម្ភោគតាតិ អាហ ‘‘សមានសុខទុក្ខភាវោ’’តិ. សា ច សមានសុខទុក្ខតា ឯកតោ និសជ្ជាទិនា បាកដា ហោតីតិ ទស្សេន្តោ ‘‘ឯកាសនេ’’តិអាទិមាហ.
តត្ថ ជាតិយា ហីនោ ភោគេន អធិកោ ទុស្សង្គហោ ហោតិ. ន ហិ សក្កា តេន សទ្ធិំ ឯកបរិភោគោ កាតុំ ជាតិយា ហីនត្តា. តស្ស តថា អករិយមានេ ច សោ កុជ្ឈតិ ភោគេន អធិកត្តា, តស្មា សោ ទុស្សង្គហោ. ភោគេន ហីនោ ជាតិយា អធិកោបិ ទុស្សង្គហោ ហោតិ. សោ ហិ ‘‘អហំ ជាតិមា’’តិ ភោគសម្បន្នេន សទ្ធិ ឯកបរិភោគំ ឥច្ឆតិ, តស្មិំ អករិយមានេ កុជ្ឈតិ. ឧភោហិបិ ហីនោ សុសង្គហោ ហោតិ. ន ហិ សោ ឥតរេន សទ្ធិំ ឯកបរិភោគំ ឥច្ឆតិ ជាតិយា ហីនភាវតោ, ន អករិយមានោ កុជ្ឈតិ ភោគេន ហីនភាវតោ. ឧភោហិ សទិសោបិ សុសង្គហោយេវ. សទិសភាវេនេវ ឥតរេន សហ ឯកបរិភោគស្ស បច្ចាសីសាយ, អករណេ ច តស្ស កុជ្ឈនស្ស អភាវតោ. ភិក្ខុ ទុស្សីលោ ទុស្សង្គហោ ហោតិ. ន ហិ សក្កា តេន សទ្ធិំ ឯកបរិភោគំ កាតុំ, អករិយមានេ ច កុជ្ឈតិ. សីលវា បន សុសង្គហោ ហោតិ. សីលវា ហិ អទីយមានេបិ កិស្មិញ្ចិ អាមិសេ អករិយមានេបិ សង្គហេ ន កុជ្ឈតិ, អញ្ញំ អត្តនា សទ្ធិំ បរិភោគំ អករោន្តម្បិ ន បាបកេន ចិត្តេន បស្សតិ បេសលភាវតោ. តតោ ឯវ បរិភោគោបិ អនេន សទ្ធិំ សុករោ ហោតិ, តស្មា គិហិ ចេ, ឧភោហិ សទិសោ. បព្ពជិតោ ចេ, សីលវា បុគ្គលោ. ឯវំ សមានត្តតាយ សង្គហេតព្ពោ. តេនេវាហ ‘‘សោ សចេ គហដ្ឋស្ស ជាតិយា បព្ពជិតស្ស សីលេន សទិសោ ហោតិ, តស្សាយំ សមានត្តតា កាតព្ពា’’តិ. សេសំ សុវិញ្ញេយ្យមេវ.
សង្គហសុត្តវណ្ណនា និដ្ឋិតា.