៥-៧. បឋមអាជានីយសុត្តាទិវណ្ណនា

៩៧-៩៩. បញ្ចមេ អនុច្ឆវិកោតិ រញ្ញោ បរិភុញ្ជនយោគ្គោ. ហត្ថបាទាទិអង្គសមតាយាតិ ហត្ថបាទាទិអវយវសមតាយ, រញ្ញោ វា សេនាយ អង្គភូតត្តា រញ្ញោ អង្គន្តិ វុច្ចតិ. អានេត្វា ហុនិតព្ពន្តិ អាហុនំ, អាហុតីតិ អត្ថតោ ឯកន្តិ អាហ ‘‘អាហុតិសង្ខាតំ បិណ្ឌបាត’’ន្តិ. ទូរតោបិ អានេត្វា សីលវន្តេសុ ទាតព្ពស្សេតំ អធិវចនំ. បិណ្ឌបាតន្តិ ច និទស្សនមត្តំ. អានេត្វា ហុនិតព្ពានញ្ហិ ចីវរាទីនំ ចតុន្នំ បច្ចយានមេតំ អធិវចនំ អាហុនន្តិ. តំ អរហតីតិ អាហុនេយ្យោ. បដិគ្គហេតុំ យុត្តោតិ តស្ស មហប្ផលភាវករណតោ បដិគ្គណ្ហិតុំ អនុច្ឆវិកោ.

បាហុនកភត្តស្សាតិ ទិសវិទិសតោ អាគតានំ បិយមនាបានំ ញាតិមិត្តានំ អត្ថាយ សក្ការេ បដិយត្តស្ស អាគន្តុកភត្តស្ស. តញ្ហិ ឋបេត្វា តេ តថារូបេ បាហុនកេ សង្ឃស្សេវ ទាតុំ យុត្តំ, សង្ឃោវ តំ បដិគ្គហេតុំ យុត្តោ. សង្ឃសទិសោ ហិ បាហុនកោ នត្ថិ. តថា ហេស ឯកស្មិំ ពុទ្ធន្តរេ វីតិវត្តេ ទិស្សតិ, កទាចិ អសង្ខ្យេយ្យេបិ កប្បេ វីតិវត្តេ. អព្ពោកិណ្ណញ្ច បិយមនាបតាទិករេហិ ធម្មេហិ សមន្នាគតោ. ឯវំ បាហុនមស្ស ទាតុំ យុត្តំ, បាហុនញ្ច បដិគ្គហេតុំ យុត្តោតិ បាហុនេយ្យោ. អយញ្ហេត្ថ អធិប្បាយោ ‘‘ញាតិមិត្តា វិប្បវុដ្ឋា ន ចិរស្សេវ សមាគច្ឆន្តិ, អនវដ្ឋិតា ច តេសុ បិយមនាបតា, ន ឯវមរិយសង្ឃោ, តស្មា សង្ឃោវ បាហុនេយ្យោ’’តិ.

ទក្ខន្តិ ឯតាយ សត្តា យថាធិប្បេតាហិ សម្បត្តីហិ វឌ្ឍន្តីតិ ទក្ខិណា, បរលោកំ សទ្ទហិត្វា ទានំ. តំ ទក្ខិណំ អរហតិ, ទក្ខិណាយ វា ហិតោ យស្មា មហប្ផលករណតាយ វិសោធេតីតិ ទក្ខិណេយ្យោ.

បុញ្ញត្ថិកេហិ អញ្ជលិ ករណីយោ ឯត្ថាតិ អញ្ជលិករណីយោ. ឧភោ ហេត្ថ សិរសិ បតិដ្ឋាបេត្វា សព្ពលោកេន កយិរមានំ អញ្ជលិកម្មំ អរហតីតិ វា អញ្ជលិករណីយោ. តេនាហ ‘‘អញ្ជលិបគ្គហណស្ស អនុច្ឆវិកោ’’តិ.

យទិបិ បាឡិយំ ‘‘អនុត្តរ’’ន្តិ វុត្តំ, នត្ថិ ឥតោ ឧត្តរំ វិសិដ្ឋន្តិ ហិ អនុត្តរំ, សមម្បិស្ស បន នត្ថីតិ ទស្សេន្តោ ‘‘អសទិស’’ន្តិ អាហ. ខិត្តំ វុត្តំ ពីជំ មហប្ផលភាវករណេន តាយតិ រក្ខតិ, ខិបន្តិ វបន្តិ ឯត្ថ ពីជានីតិ វា ខេត្តំ, កេទារាទិ, ខេត្តំ វិយ ខេត្តំ, បុញ្ញានំ ខេត្តំ បុញ្ញក្ខេត្តំ. យថា ហិ រញ្ញោ វា អមច្ចស្ស វា សាលីនំ វា យវានំ វា វិរុហនដ្ឋានំ ‘‘រញ្ញោ សាលិក្ខេតំ យវក្ខេត’’ន្តិ វុច្ចតិ, ឯវំ សង្ឃោ សព្ពលោកស្ស បុញ្ញានំ វិរុហនដ្ឋានំ. សង្ឃំ និស្សាយ ហិ លោកស្ស នានប្បការហិតសុខសំវត្តនិកានិ បុញ្ញានិ វិរុហន្តិ, តស្មា សង្ឃោ អនុត្តរំ បុញ្ញក្ខេត្តំ លោកស្ស. សេសំ សុវិញ្ញេយ្យមេវ. ឆដ្ឋសត្តមានិ ឧត្តានត្ថានេវ.

បឋមអាជានីយសុត្តាទិវណ្ណនា និដ្ឋិតា.