១០. ផស្សមូលកសុត្តំ

២៥៨. ‘‘តិស្សោ ឥមា, ភិក្ខវេ, វេទនា ផស្សជា ផស្សមូលកា ផស្សនិទានា ផស្សបច្ចយា. កតមា តិស្សោ? សុខា វេទនា, ទុក្ខា វេទនា, អទុក្ខមសុខា វេទនា. សុខវេទនិយំ, ភិក្ខវេ, ផស្សំ បដិច្ច ឧប្បជ្ជតិ សុខា វេទនា. តស្សេវ សុខវេទនិយស្ស ផស្សស្ស និរោធា, យំ តជ្ជំ វេទយិតំ សុខវេទនិយំ ផស្សំ បដិច្ច ឧប្បន្នា សុខា វេទនា, សា និរុជ្ឈតិ, សា វូបសម្មតិ. ទុក្ខវេទនិយំ, ភិក្ខវេ, ផស្សំ បដិច្ច ឧប្បជ្ជតិ ទុក្ខា វេទនា. តស្សេវ ទុក្ខវេទនិយស្ស ផស្សស្ស និរោធា, យំ តជ្ជំ វេទយិតំ ទុក្ខវេទនិយំ ផស្សំ បដិច្ច ឧប្បន្នា ទុក្ខា វេទនា, សា និរុជ្ឈតិ, សា វូបសម្មតិ. អទុក្ខមសុខវេទនិយំ, ភិក្ខវេ, ផស្សំ បដិច្ច ឧប្បជ្ជតិ អទុក្ខមសុខា វេទនា. តស្សេវ អទុក្ខមសុខវេទនិយស្ស ផស្សស្ស និរោធា, យំ តជ្ជំ វេទយិតំ អទុក្ខមសុខវេទនិយំ ផស្សំ បដិច្ច ឧប្បន្នា អទុក្ខមសុខា វេទនា, សា និរុជ្ឈតិ, សា វូបសម្មតិ. សេយ្យថាបិ, ភិក្ខវេ, ទ្វិន្នំ កដ្ឋានំ សង្ឃដ្ដនសមោធានា [សង្ខត្តា តស្ស សមោធានា (ស្យា. កំ.) សង្ឃត្តា តស្ស សមោធានា (ក.) សំ. និ. ២.៦២ បស្សិតព្ពំ] ឧស្មា ជាយតិ, តេជោ អភិនិព្ពត្តតិ. តេសំយេវ កដ្ឋានំ នានាភាវា វិនិក្ខេបា, យា តជ្ជា ឧស្មា, សា និរុជ្ឈតិ, សា វូបសម្មតិ. ឯវមេវ ខោ, ភិក្ខវេ, ឥមា តិស្សោ វេទនា ផស្សជា ផស្សមូលកា ផស្សនិទានា ផស្សបច្ចយា. តជ្ជំ ផស្សំ បដិច្ច តជ្ជា វេទនា ឧប្បជ្ជន្តិ. តជ្ជស្ស ផស្សស្ស និរោធា តជ្ជា វេទនា និរុជ្ឈន្តី’’តិ. ទសមំ.

សគាថាវគ្គោ បឋមោ.

តស្សុទ្ទានំ –

សមាធិ សុខំ បហានេន, បាតាលំ ទដ្ឋព្ពេន ច;

សល្លេន ចេវ គេលញ្ញា, អនិច្ច ផស្សមូលកាតិ.