២. អយ្យិកាសុត្តំ

១៣៣. សាវត្ថិនិទានំ. ឯកមន្តំ និសិន្នំ ខោ រាជានំ បសេនទិំ កោសលំ ភគវា ឯតទវោច – ‘‘ហន្ទ, កុតោ នុ ត្វំ, មហារាជ, អាគច្ឆសិ ទិវាទិវស្សា’’តិ?

‘‘អយ្យិកា មេ, ភន្តេ, កាលង្កតា ជិណ្ណា វុឌ្ឍា មហល្លិកា អទ្ធគតា វយោអនុប្បត្តា វីសវស្សសតិកា ជាតិយា. អយ្យិកា ខោ បន មេ, ភន្តេ, បិយា ហោតិ មនាបា. ហត្ថិរតនេន ចេបាហំ, ភន្តេ, លភេយ្យំ ‘មា មេ អយ្យិកា កាលមកាសី’តិ, ហត្ថិរតនម្បាហំ ទទេយ្យំ – ‘មា មេ អយ្យិកា កាលមកាសី’តិ. អស្សរតនេន ចេបាហំ, ភន្តេ, លភេយ្យំ ‘មា មេ អយ្យិកា កាលមកាសី’តិ, អស្សរតនម្បាហំ ទទេយ្យំ – ‘មា មេ អយ្យិកា កាលមកាសី’តិ. គាមវរេន ចេបាហំ ភន្តេ, លភេយ្យំ ‘មា មេ អយ្យិកា កាលមកាសី’តិ, គាមវរម្បាហំ ទទេយ្យំ – ‘មា មេ អយ្យិកា កាលមកាសី’តិ. ជនបទបទេសេន [ជនបទេន (សី. ស្យា. បី.)] ចេបាហំ, ភន្តេ, លភេយ្យំ ‘មា មេ អយ្យិកា កាលមកាសី’តិ, ជនបទបទេសម្បាហំ ទទេយ្យំ – ‘មា មេ អយ្យិកា កាលមកាសី’តិ. ‘សព្ពេ សត្តា, មហារាជ, មរណធម្មា មរណបរិយោសានា មរណំ អនតីតា’តិ. ‘អច្ឆរិយំ, ភន្តេ, អព្ភុតំ, ភន្តេ! យាវសុភាសិតមិទំ, ភន្តេ, ភគវតា – សព្ពេ សត្តា មរណធម្មា មរណបរិយោសានា មរណំ អនតីតា’’’តិ.

‘‘ឯវមេតំ, មហារាជ, ឯវមេតំ, មហារាជ! សព្ពេ សត្តា មរណធម្មា មរណបរិយោសានា មរណំ អនតីតា. សេយ្យថាបិ, មហារាជ, យានិ កានិចិ កុម្ភការភាជនានិ អាមកានិ ចេវ បក្កានិ ច សព្ពានិ តានិ ភេទនធម្មានិ ភេទនបរិយោសានានិ ភេទនំ អនតីតានិ; ឯវមេវ ខោ, មហារាជ, សព្ពេ សត្តា មរណធម្មា មរណបរិយោសានា មរណំ អនតីតា’’តិ. ឥទមវោច…បេ…

‘‘សព្ពេ សត្តា មរិស្សន្តិ, មរណន្តញ្ហិ ជីវិតំ;

យថាកម្មំ គមិស្សន្តិ, បុញ្ញបាបផលូបគា;

និរយំ បាបកម្មន្តា, បុញ្ញកម្មា ច សុគ្គតិំ.

‘‘តស្មា ករេយ្យ កល្យាណំ, និចយំ សម្បរាយិកំ;

បុញ្ញានិ បរលោកស្មិំ, បតិដ្ឋា ហោន្តិ បាណិន’’ន្តិ.