៤. ចតុកនិបាតោ

១. នាគសមាលត្ថេរគាថា

២៦៧. ‘‘អលង្កតា សុវសនា, មាលិនី ចន្ទនុស្សទា;

មជ្ឈេ មហាបថេ នារី, តុរិយេ នច្ចតិ នដ្ដកី.

២៦៨. ‘‘បិណ្ឌិកាយ បវិដ្ឋោហំ, គច្ឆន្តោ នំ ឧទិក្ខិសំ;

អលង្កតំ សុវសនំ, មច្ចុបាសំវ ឱឌ្ឌិតំ.

២៦៩. ‘‘តតោ មេ មនសីការោ, យោនិសោ ឧទបជ្ជថ;

អាទីនវោ បាតុរហុ, និព្ពិទា សមតិដ្ឋថ [សម្បតិដ្ឋថ (ក.)].

២៧០. ‘‘តតោ ចិត្តំ វិមុច្ចិ មេ, បស្ស ធម្មសុធម្មតំ;

តិស្សោ វិជ្ជា អនុប្បត្តា, កតំ ពុទ្ធស្ស សាសន’’ន្តិ.

… នាគសមាលោ ថេរោ….

២. ភគុត្ថេរគាថា

២៧១. ‘‘អហំ មិទ្ធេន បកតោ, វិហារា ឧបនិក្ខមិំ;

ចង្កមំ អភិរុហន្តោ, តត្ថេវ បបតិំ ឆមា.

២៧២. ‘‘គត្តានិ បរិមជ្ជិត្វា, បុនបារុយ្ហ ចង្កមំ;

ចង្កមេ ចង្កមិំ សោហំ, អជ្ឈត្តំ សុសមាហិតោ.

២៧៣. ‘‘តតោ មេ មនសីការោ, យោនិសោ ឧទបជ្ជថ;

អាទីនវោ បាតុរហុ, និព្ពិទា សមតិដ្ឋថ.

២៧៤. ‘‘តតោ ចិត្តំ វិមុច្ចិ មេ, បស្ស ធម្មសុធម្មតំ;

តិស្សោ វិជ្ជា អនុប្បត្តា, កតំ ពុទ្ធស្ស សាសន’’ន្តិ.

… ភគុត្ថេរោ….

៣. សភិយត្ថេរគាថា

២៧៥. [ធ. ប. ៦ ធម្មបទេបិ] ‘‘បរេ ច ន វិជានន្តិ, មយមេត្ថ យមាមសេ;

យេ ច តត្ថ វិជានន្តិ, តតោ សម្មន្តិ មេធគា.

២៧៦. ‘‘យទា ច អវិជានន្តា, ឥរិយន្ត្យមរា វិយ;

វិជានន្តិ ច យេ ធម្មំ, អាតុរេសុ អនាតុរា.

២៧៧. ‘‘យំ កិញ្ចិ សិថិលំ កម្មំ, សំកិលិដ្ឋញ្ច យំ វតំ;

សង្កស្សរំ ព្រហ្មចរិយំ, ន តំ ហោតិ មហប្ផលំ.

២៧៨. ‘‘យស្ស សព្រហ្មចារីសុ, គារវោ នូបលព្ភតិ;

អារកា ហោតិ សទ្ធម្មា, នភំ បុថវិយា យថា’’តិ.

… សភិយោ ថេរោ….

៤. នន្ទកត្ថេរគាថា

២៧៩. ‘‘ធិរត្ថុ បូរេ ទុគ្គន្ធេ, មារបក្ខេ អវស្សុតេ;

នវសោតានិ តេ កាយេ, យានិ សន្ទន្តិ សព្ពទា.

២៨០. ‘‘មា បុរាណំ អមញ្ញិត្ថោ, មាសាទេសិ តថាគតេ;

សគ្គេបិ តេ ន រជ្ជន្តិ, កិមង្គំ បន [កិមង្គ បន (សី.)] មានុសេ.

២៨១. ‘‘យេ ច ខោ ពាលា ទុម្មេធា, ទុម្មន្តី មោហបារុតា;

តាទិសា តត្ថ រជ្ជន្តិ, មារខិត្តម្ហិ ពន្ធនេ.

២៨២. ‘‘យេសំ រាគោ ច ទោសោ ច, អវិជ្ជា ច វិរាជិតា;

តាទី តត្ថ ន រជ្ជន្តិ, ឆិន្នសុត្តា អពន្ធនា’’តិ.

… នន្ទកោ ថេរោ….

៥. ជម្ពុកត្ថេរគាថា

២៨៣. ‘‘បញ្ចបញ្ញាសវស្សានិ, រជោជល្លមធារយិំ;

ភុញ្ជន្តោ មាសិកំ ភត្តំ, កេសមស្សុំ អលោចយិំ.

២៨៤. ‘‘ឯកបាទេន អដ្ឋាសិំ, អាសនំ បរិវជ្ជយិំ;

សុក្ខគូថានិ ច ខាទិំ, ឧទ្ទេសញ្ច ន សាទិយិំ.

២៨៥. ‘‘ឯតាទិសំ ករិត្វាន, ពហុំ ទុគ្គតិគាមិនំ;

វុយ្ហមានោ មហោឃេន, ពុទ្ធំ សរណមាគមំ.

២៨៦. ‘‘សរណគមនំ បស្ស, បស្ស ធម្មសុធម្មតំ;

តិស្សោ វិជ្ជា អនុប្បត្តា, កតំ ពុទ្ធស្ស សាសន’’ន្តិ.

… ជម្ពុកោ ថេរោ….

៦. សេនកត្ថេរគាថា

២៨៧. ‘‘ស្វាគតំ វត មេ អាសិ, គយាយំ គយផគ្គុយា;

យំ អទ្ទសាសិំ សម្ពុទ្ធំ, ទេសេន្តំ ធម្មមុត្តមំ.

២៨៨. ‘‘មហប្បភំ គណាចរិយំ, អគ្គបត្តំ វិនាយកំ;

សទេវកស្ស លោកស្ស, ជិនំ អតុលទស្សនំ.

២៨៩. ‘‘មហានាគំ មហាវីរំ, មហាជុតិមនាសវំ;

សព្ពាសវបរិក្ខីណំ, សត្ថារមកុតោភយំ.

២៩០. ‘‘ចិរសំកិលិដ្ឋំ វត មំ, ទិដ្ឋិសន្ទានពន្ធិតំ [សន្ធិតំ (សី. ស្យា.), សន្ទិតំ (បី. សី. អដ្ឋ.)];

វិមោចយិ សោ ភគវា, សព្ពគន្ថេហិ សេនក’’ន្តិ.

… សេនកោ ថេរោ….

៧. សម្ភូតត្ថេរគាថា

២៩១. ‘‘យោ ទន្ធកាលេ តរតិ, តរណីយេ ច ទន្ធយេ;

អយោនិ [អយោនិសោ (ស្យា.)] សំវិធានេន, ពាលោ ទុក្ខំ និគច្ឆតិ.

២៩២. ‘‘តស្សត្ថា បរិហាយន្តិ, កាឡបក្ខេវ ចន្ទិមា;

អាយសក្យញ្ច [អាយសស្យញ្ច (សី.)] បប្បោតិ, មិត្តេហិ ច វិរុជ្ឈតិ.

២៩៣. ‘‘យោ ទន្ធកាលេ ទន្ធេតិ, តរណីយេ ច តារយេ;

យោនិសោ សំវិធានេន, សុខំ បប្បោតិ បណ្ឌិតោ.

២៩៤. ‘‘តស្សត្ថា បរិបូរេន្តិ, សុក្កបក្ខេវ ចន្ទិមា;

យសោ កិត្តិញ្ច បប្បោតិ, មិត្តេហិ ន វិរុជ្ឈតី’’តិ.

… សម្ភូតោ ថេរោ….

៨. រាហុលត្ថេរគាថា

២៩៥. ‘‘ឧភយេនេវ សម្បន្នោ, រាហុលភទ្ទោតិ មំ វិទូ;

យញ្ចម្ហិ បុត្តោ ពុទ្ធស្ស, យញ្ច ធម្មេសុ ចក្ខុមា.

២៩៦. ‘‘យញ្ច មេ អាសវា ខីណា, យញ្ច នត្ថិ បុនព្ភវោ;

អរហា ទក្ខិណេយ្យោម្ហិ, តេវិជ្ជោ អមតទ្ទសោ.

២៩៧. ‘‘កាមន្ធា ជាលបច្ឆន្នា, តណ្ហាឆាទនឆាទិតា;

បមត្តពន្ធុនា ពទ្ធា, មច្ឆាវ កុមិនាមុខេ.

២៩៨. ‘‘តំ កាមំ អហមុជ្ឈិត្វា, ឆេត្វា មារស្ស ពន្ធនំ;

សមូលំ តណ្ហមព្ពុយ្ហ, សីតិភូតោស្មិ និព្ពុតោ’’តិ.

… រាហុលោ ថេរោ….

៩. ចន្ទនត្ថេរគាថា

២៩៩. ‘‘ជាតរូបេន សញ្ឆន្នា [បច្ឆន្នា (សី.)], ទាសីគណបុរក្ខតា;

អង្កេន បុត្តមាទាយ, ភរិយា មំ ឧបាគមិ.

៣០០. ‘‘តញ្ច ទិស្វាន អាយន្តិំ, សកបុត្តស្ស មាតរំ;

អលង្កតំ សុវសនំ, មច្ចុបាសំវ ឱឌ្ឌិតំ.

៣០១. ‘‘តតោ មេ មនសីការោ, យោនិសោ ឧទបជ្ជថ;

អាទីនវោ បាតុរហុ, និព្ពិទា សមតិដ្ឋថ.

៣០២. ‘‘តតោ ចិត្តំ វិមុច្ចិ មេ, បស្ស ធម្មសុធម្មតំ;

តិស្សោ វិជ្ជា អនុប្បត្តា, កតំ ពុទ្ធស្ស សាសន’’ន្តិ.

… ចន្ទនោ ថេរោ….

១០. ធម្មិកត្ថេរគាថា

៣០៣. [ជា. ១.១០.១០២ ជាតកេបិ] ‘‘ធម្មោ ហវេ រក្ខតិ ធម្មចារិំ, ធម្មោ សុចិណ្ណោ សុខមាវហតិ;

ឯសានិសំសោ ធម្មេ សុចិណ្ណេ, ន ទុគ្គតិំ គច្ឆតិ ធម្មចារី.

៣០៤. [ជា. ១.១៥.៣៨៥] ‘‘នហិ ធម្មោ អធម្មោ ច, ឧភោ សមវិបាកិនោ;

អធម្មោ និរយំ នេតិ, ធម្មោ បាបេតិ សុគ្គតិំ.

៣០៥. ‘‘តស្មា ហិ ធម្មេសុ ករេយ្យ ឆន្ទំ, ឥតិ មោទមានោ សុគតេន តាទិនា;

ធម្មេ ឋិតា សុគតវរស្ស សាវកា, នីយន្តិ ធីរា សរណវរគ្គគាមិនោ.

៣០៦. ‘‘វិប្ផោដិតោ គណ្ឌមូលោ, តណ្ហាជាលោ សមូហតោ;

សោ ខីណសំសារោ ន ចត្ថិ កិញ្ចនំ,

ចន្ទោ យថា ទោសិនា បុណ្ណមាសិយ’’ន្តិ.

… ធម្មិកោ ថេរោ….

១១. សប្បកត្ថេរគាថា

៣០៧. ‘‘យទា ពលាកា សុចិបណ្ឌរច្ឆទា, កាឡស្ស មេឃស្ស ភយេន តជ្ជិតា;

បលេហិតិ អាលយមាលយេសិនី, តទា នទី អជករណី រមេតិ មំ.

៣០៨. ‘‘យទា ពលាកា សុវិសុទ្ធបណ្ឌរា, កាឡស្ស មេឃស្ស ភយេន តជ្ជិតា;

បរិយេសតិ លេណមលេណទស្សិនី, តទា នទី អជករណី រមេតិ មំ.

៣០៩. ‘‘កំ នុ តត្ថ ន រមេន្តិ, ជម្ពុយោ ឧភតោ តហិំ;

សោភេន្តិ អាបគាកូលំ, មម លេណស្ស [មហាលេណស្ស (ស្យា. ក.)] បច្ឆតោ.

៣១០. ‘‘តា មតមទសង្ឃសុប្បហីនា,

ភេកា មន្ទវតី បនាទយន្តិ;

‘នាជ្ជ គិរិនទីហិ វិប្បវាសសមយោ,

ខេមា អជករណី សិវា សុរម្មា’’’តិ.

… សប្បកោ ថេរោ….

១២. មុទិតត្ថេរគាថា

៣១១. ‘‘បព្ពជិំ ជីវិកត្ថោហំ, លទ្ធាន ឧបសម្បទំ;

តតោ សទ្ធំ បដិលភិំ, ទឡ្ហវីរិយោ បរក្កមិំ.

៣១២. ‘‘កាមំ ភិជ្ជតុយំ កាយោ, មំសបេសី វិសីយរុំ [វិសិយន្តុ (ក.)];

ឧភោ ជណ្ណុកសន្ធីហិ, ជង្ឃាយោ បបតន្តុ មេ.

៣១៣. ‘‘នាសិស្សំ ន បិវិស្សាមិ, វិហារា ច ន និក្ខមេ;

នបិ បស្សំ និបាតេស្សំ, តណ្ហាសល្លេ អនូហតេ.

៣១៤. ‘‘តស្ស មេវំ វិហរតោ, បស្ស វីរិយបរក្កមំ;

តិស្សោ វិជ្ជា អនុប្បត្តា, កតំ ពុទ្ធស្ស សាសន’’ន្តិ.

… មុទិតោ ថេរោ….

ចតុក្កនិបាតោ និដ្ឋិតោ.