១៥. បញ្ញាលក្ខណបញ្ហោ

១៥. រាជា អាហ ‘‘ភន្តេ នាគសេន, កិំលក្ខណា បញ្ញា’’តិ? ‘‘បុព្ពេវ ខោ, មហារាជ, មយា វុត្តំ ‘ឆេទនលក្ខណា បញ្ញា’តិ, អបិ ច ឱភាសនលក្ខណា បញ្ញា’’តិ. ‘‘កថំ, ភន្តេ, ឱភាសនលក្ខណា បញ្ញា’’តិ? ‘‘បញ្ញា, មហារាជ, ឧប្បជ្ជមានា អវិជ្ជន្ធការំ វិធមេតិ, វិជ្ជោភាសំ ជនេតិ, ញាណាលោកំ វិទំសេតិ, អរិយសច្ចានិ បាកដានិ ករោតិ. តតោ យោគាវចរោ ‘អនិច្ច’ន្តិ វា ‘ទុក្ខ’ន្តិ វា ‘អនត្តា’តិ វា សម្មប្បញ្ញាយ បស្សតី’’តិ.

‘‘ឱបម្មំ ករោហី’’តិ. ‘‘យថា, មហារាជ, បុរិសោ អន្ធការេ គេហេ បទីបំ បវេសេយ្យ, បវិដ្ឋោ បទីបោ អន្ធការំ វិធមេតិ, ឱភាសំ ជនេតិ, អាលោកំ វិទំសេតិ, រូបានិ បាកដានិ ករោតិ. ឯវមេវ ខោ, មហារាជ, បញ្ញា ឧប្បជ្ជមានា អវិជ្ជន្ធការំ វិធមេតិ, វិជ្ជោភាសំ ជនេតិ, ញាណាលោកំ វិទំសេតិ, អរិយសច្ចានិ បាកដានិ ករោតិ. តតោ យោគាវចរោ ‘អនិច្ច’ន្តិ វា ‘ទុក្ខ’ន្តិ វា ‘អនត្តា’តិ វា សម្មប្បញ្ញាយ បស្សតិ. ឯវំ ខោ, មហារាជ, ឱភាសនលក្ខណា បញ្ញា’’តិ.

‘‘កល្លោសិ, ភន្តេ នាគសេនា’’តិ.

បញ្ញាលក្ខណបញ្ហោ បន្នរសមោ.