(២៣) ឧណ្ហីសសីសលក្ខណំ

២៣០. ‘‘យម្បិ, ភិក្ខវេ, តថាគតោ បុរិមំ ជាតិំ បុរិមំ ភវំ បុរិមំ និកេតំ បុព្ពេ មនុស្សភូតោ សមានោ ពហុជនបុព្ពង្គមោ អហោសិ កុសលេសុ ធម្មេសុ ពហុជនបាមោក្ខោ កាយសុចរិតេ វចីសុចរិតេ មនោសុចរិតេ ទានសំវិភាគេ សីលសមាទានេ ឧបោសថុបវាសេ មត្តេយ្យតាយ បេត្តេយ្យតាយ សាមញ្ញតាយ ព្រហ្មញ្ញតាយ កុលេ ជេដ្ឋាបចាយិតាយ អញ្ញតរញ្ញតរេសុ ច អធិកុសលេសុ ធម្មេសុ. សោ តស្ស កម្មស្ស កដត្តា…បេ… សោ តតោ ចុតោ ឥត្ថត្តំ អាគតោ សមានោ ឥមំ មហាបុរិសលក្ខណំ បដិលភតិ – ឧណ្ហីសសីសោ ហោតិ.

‘‘សោ តេន លក្ខណេន សមន្នាគតោ សចេ អគារំ អជ្ឈាវសតិ, រាជា ហោតិ ចក្កវត្តី…បេ… រាជា សមានោ កិំ លភតិ? មហាស្ស ជនោ អន្វាយិកោ ហោតិ, ព្រាហ្មណគហបតិកា នេគមជានបទា គណកមហាមត្តា អនីកដ្ឋា ទោវារិកា អមច្ចា បារិសជ្ជា រាជានោ ភោគិយា កុមារា. រាជា សមានោ ឥទំ លភតិ… ពុទ្ធោ សមានោ កិំ លភតិ? មហាស្ស ជនោ អន្វាយិកោ ហោតិ, ភិក្ខូ ភិក្ខុនិយោ ឧបាសកា ឧបាសិកាយោ ទេវា មនុស្សា អសុរា នាគា គន្ធព្ពា. ពុទ្ធោ សមានោ ឥទំ លភតិ’’. ឯតមត្ថំ ភគវា អវោច.

២៣១. តត្ថេតំ វុច្ចតិ –

‘‘បុព្ពង្គមោ សុចរិតេសុ អហុ,

ធម្មេសុ ធម្មចរិយាភិរតោ;

អន្វាយិកោ ពហុជនស្ស អហុ,

សគ្គេសុ វេទយិត្ថ បុញ្ញផលំ.

‘‘វេទិត្វា សោ សុចរិតស្ស ផលំ,

ឧណ្ហីសសីសត្តមិធជ្ឈគមា;

ព្យាកំសុ ព្យញ្ជននិមិត្តធរា,

បុព្ពង្គមោ ពហុជនំ ហេស្សតិ.

‘‘បដិភោគិយា មនុជេសុ ឥធ,

បុព្ពេវ តស្ស អភិហរន្តិ តទា;

យទិ ខត្តិយោ ភវតិ ភូមិបតិ,

បដិហារកំ ពហុជនេ លភតិ.

‘‘អថ ចេបិ បព្ពជតិ សោ មនុជោ,

ធម្មេសុ ហោតិ បគុណោ វិសវី;

តស្សានុសាសនិគុណាភិរតោ,

អន្វាយិកោ ពហុជនោ ភវតី’’តិ.