២. ឧទោសិតសិក្ខាបទវណ្ណនា

៤៧១. តេន សមយេន ពុទ្ធោ ភគវាតិ ឧទោសិតសិក្ខាបទំ. តត្ថ សន្តរុត្តរេនាតិ អន្តរន្តិ អន្តរវាសកោ វុច្ចតិ, ឧត្តរន្តិ ឧត្តរាសង្គោ, សហ អន្តរេន ឧត្តរំ សន្តរុត្តរំ, តេន សន្តរុត្តរេន, សហ អន្តរវាសកេន ឧត្តរាសង្គេនាតិ អត្ថោ. កណ្ណកិតានីតិ សេទេន ផុដ្ឋោកាសេសុ សញ្ជាតកាឡសេតមណ្ឌលានិ. អទ្ទស ខោ អាយស្មា អានន្ទោ សេនាសនចារិកំ អាហិណ្ឌន្តោតិ ថេរោ កិរ ភគវតិ ទិវា បដិសល្លានត្ថាយ គន្ធកុដិំ បវិដ្ឋេ តំ ឱកាសំ លភិត្វា ទុន្និក្ខិត្តានិ ទារុភណ្ឌមត្តិកាភណ្ឌានិ បដិសាមេន្តោ អសម្មដ្ឋដ្ឋានំ សម្មជ្ជន្តោ គិលានេហិ ភិក្ខូហិ សទ្ធិំ បដិសន្ថារំ ករោន្តោ តេសំ ភិក្ខូនំ សេនាសនដ្ឋានំ សម្បត្តោ អទ្ទស. តេន វុត្តំ – ‘‘អទ្ទស ខោ អាយស្មា អានន្ទោ សេនាសនចារិកំ អាហិណ្ឌន្តោ’’តិ.

៤៧៣. អវិប្បវាសសម្មុតិំ ទាតុន្តិ អវិប្បវាសេ សម្មុតិ អវិប្បវាសសម្មុតិ, អវិប្បវាសាយ វា សម្មុតិ អវិប្បវាសសម្មុតិ. កោ បនេត្ថ អានិសំសោ? យេន ចីវរេន វិប្បវសតិ, តំ និស្សគ្គិយំ ន ហោតិ, អាបត្តិញ្ច នាបជ្ជតិ. កិត្តកំ កាលំ? មហាសុមត្ថេរោ តាវ អាហ – ‘‘យាវ រោគោ ន វូបសមតិ, វូបសន្តេ បន រោគេ សីឃំ ចីវរដ្ឋានំ អាគន្តព្ព’’ន្តិ. មហាបទុមត្ថេរោ អាហ – ‘‘សីឃំ អាគច្ឆតោ រោគោ បដិកុប្បេយ្យ, តស្មា សណិកំ អាគន្តព្ពំ. យតោ បដ្ឋាយ ហិ សត្ថំ វា បរិយេសតិ, ‘គច្ឆាមី’តិ អាភោគំ វា ករោតិ, តតោ បដ្ឋាយ វដ្ដតិ. ‘ន ទានិ គមិស្សាមី’តិ ឯវំ បន ធុរនិក្ខេបំ ករោន្តេន បច្ចុទ្ធរិតព្ពំ, អតិរេកចីវរដ្ឋានេ ឋស្សតី’’តិ. សចេ បនស្ស រោគោ បដិកុប្បតិ, កិំ កាតព្ពន្តិ? ផុស្សទេវត្ថេរោ តាវ អាហ – ‘‘សចេ សោយេវ រោគោ បដិកុប្បតិ, សា ឯវ សម្មុតិ, បុន សម្មុតិទានកិច្ចំ នត្ថិ. អថញ្ញោ កុប្បតិ, បុន ទាតព្ពា សម្មុតី’’តិ. ឧបតិស្សត្ថេរោ អាហ – ‘‘សោ វា រោគោ ហោតុ, អញ្ញោ វា បុន សម្មុតិទានកិច្ចំ នត្ថី’’តិ.

៤៧៥-៦. និដ្ឋិតចីវរស្មិំ ភិក្ខុនាតិ ឥធ បន បុរិមសិក្ខាបទេ វិយ អត្ថំ អគ្គហេត្វា និដ្ឋិតេ ចីវរស្មិំ ភិក្ខុនោតិ ឯវំ សាមិវសេន ករណវចនស្ស អត្ថោ វេទិតព្ពោ. ករណវសេន ហិ ភិក្ខុនា ឥទំ នាម កាតព្ពន្តិ នត្ថិ. សាមិវសេន បន ភិក្ខុនោ ចីវរស្មិំ និដ្ឋិតេ កថិនេ ច ឧព្ភតេ ឯវំ ឆិន្នបលិពោធោ ឯករត្តម្បិ ចេ ភិក្ខុ តិចីវរេន វិប្បវសេយ្យាតិ ឯវំ អត្ថោ យុជ្ជតិ. តត្ថ តិចីវរេនាតិ អធិដ្ឋិតេសុ តីសុ ចីវរេសុ យេន កេនចិ. ឯកេន វិប្បវុត្ថោបិ ហិ តិចីវរេន វិប្បវុត្ថោ ហោតិ, បដិសិទ្ធបរិយាបន្នេន វិប្បវុត្ថត្តា. តេនេវស្ស បទភាជនេ ‘‘សង្ឃាដិយា វា’’តិអាទិ វុត្តំ. វិប្បវសេយ្យាតិ វិប្បយុត្តោ វសេយ្យ.

៤៧៧-៨. គាមោ ឯកូបចារោតិអាទិ អវិប្បវាសលក្ខណវវត្ថាបនត្ថំ វុត្តំ. តតោ បរំ យថាក្កមេន តានេវ បន្នរស មាតិកាបទានិ វិត្ថារេន្តោ ‘‘គាមោ ឯកូបចារោ នាមា’’តិអាទិមាហ. តត្ថ ឯកកុលស្ស គាមោតិ ឯកស្ស រញ្ញោ វា ភោជកស្ស វា គាមោ. បរិក្ខិត្តោតិ យេន កេនចិ បាការេន វា វតិយា វា បរិក្ខាយ វា បរិក្ខិត្តោ. ឯត្តាវតា ឯកកុលគាមស្ស ឯកូបចារតា ទស្សិតា. អន្តោគាមេ វត្ថព្ពន្តិ ឯវរូបេ គាមេ ចីវរំ និក្ខិបិត្វា គាមព្ភន្តរេ យថារុចិតេ ឋានេ អរុណំ ឧដ្ឋាបេតុំ វដ្ដតិ. អបរិក្ខិត្តោតិ ឥមិនា តស្សេវ គាមស្ស នានូបចារតា ទស្សិតា. ឯវរូបេ គាមេ យស្មិំ ឃរេ ចីវរំ និក្ខិត្តំ, តត្ថ វត្ថព្ពំ. ហត្ថបាសា វា ន វិជហិតព្ពន្តិ អថ វា តំ ឃរំ សមន្តតោ ហត្ថបាសា ន វិជហិតព្ពំ, អឌ្ឍតេយ្យរតនប្បមាណប្បទេសា ឧទ្ធំ ន វិជហិតព្ពន្តិ វុត្តំ ហោតិ. អឌ្ឍតេយ្យរតនព្ភន្តរេ បន វត្ថុំ វដ្ដតិ. តំ បមាណំ អតិក្កមិត្វា សចេបិ ឥទ្ធិមា ភិក្ខូ អាកាសេ អរុណំ ឧដ្ឋាបេតិ, និស្សគ្គិយមេវ ហោតិ. ឯត្ថ ច យស្មិំ ឃរេតិ ឃរបរិច្ឆេទោ ‘‘ឯកកុលស្ស និវេសនំ ហោតី’’តិអាទិនា (បារា. ៤៨០) លក្ខណេន វេទិតព្ពោ.

៤៧៩. នានាកុលស្ស គាមោតិ នានារាជូនំ វា ភោជកានំ វា គាមោ, វេសាលិកុសិនារាទិសទិសោ. បរិក្ខិត្តោតិ ឥមិនា នានាកុលគាមស្ស ឯកូបចារតា ទស្សិតា. សភាយេ វា ទ្វារមូលេ វាតិ ឯត្ថ សភាយន្តិ លិង្គព្យត្តយេន សភា វុត្តា. ទ្វារមូលេតិ នគរទ្វារស្ស សមីបេ. ឥទំ វុត្តំ ហោតិ – ឯវរូបេ គាមេ យស្មិំ ឃរេ ចីវរំ និក្ខិត្តំ, តត្ថ វា វត្ថព្ពំ. តត្ថ សទ្ទសង្ឃដ្ដនេន វា ជនសម្ពាធេន វា វសិតុំ អសក្កោន្តេន សភាយេ វា វត្ថព្ពំ នគរទ្វារមូលេ វា. តត្របិ វសិតុំ អសក្កោន្តេន យត្ថ កត្ថចិ ផាសុកដ្ឋានេ វសិត្វា អន្តោអរុណេ អាគម្ម តេសំយេវ សភាយទ្វារមូលានំ ហត្ថបាសា វា ន វិជហិតព្ពំ. ឃរស្ស បន ចីវរស្ស វា ហត្ថបាសេ វត្តព្ពមេវ នត្ថិ.

សភាយំ គច្ឆន្តេន ហត្ថបាសេ ចីវរំ និក្ខិបិត្វាតិ សចេ ឃរេ អដ្ឋបេត្វា សភាយេ ឋបេស្សាមីតិ សភាយំ គច្ឆតិ, តេន សភាយំ គច្ឆន្តេន ហត្ថបាសេតិ ហត្ថំ បសារេត្វា ‘‘ហន្ទិមំ ចីវរំ ឋបេមី’’តិ ឯវំ និក្ខេបសុខេ ហត្ថបាសគតេ កិស្មិញ្ចិ អាបណេ ចីវរំ និក្ខិបិត្វា បុរិមនយេនេវ សភាយេ វា វត្ថព្ពំ ទ្វារមូលេ វា, ហត្ថបាសា វា ន វិជហិតព្ពំ.

តត្រាយំ វិនិច្ឆយោ – ផុស្សទេវត្ថេរោ តាវ អាហ – ‘‘ចីវរហត្ថបាសេ វសិតព្ពំ នត្ថិ, យត្ថ កត្ថចិ វីថិហត្ថបាសេបិ សភាយហត្ថបាសេបិ ទ្វារហត្ថបាសេបិ វសិតុំ វដ្ដតី’’តិ. ឧបតិស្សត្ថេរោ បនាហ – ‘‘នគរស្ស ពហូនិបិ ទ្វារានិ ហោន្តិ ពហូនិបិ សភាយានិ, តស្មា សព្ពត្ថ ន វដ្ដតិ. យស្សា បន វីថិយា ចីវរំ ឋបិតំ យំ តស្សា សម្មុខដ្ឋានេ សភាយញ្ច ទ្វារញ្ច តស្ស សភាយស្ស ច ទ្វារស្ស ច ហត្ថបាសា ន វិជហិតព្ពំ. ឯវញ្ហិ សតិ សក្កា ចីវរស្ស បវត្តិ ជានិតុ’’ន្តិ. សភាយំ បន គច្ឆន្តេន យស្ស អាបណិកស្ស ហត្ថេ និក្ខិត្តំ, សចេ សោ តំ ចីវរំ អតិហរិត្វា ឃរេ និក្ខិបតិ, វីថិហត្ថបាសោ ន រក្ខតិ, ឃរស្ស ហត្ថបាសេ វត្ថព្ពំ. សចេ មហន្តំ ឃរំ ហោតិ, ទ្វេ វីថិយោ ផរិត្វា ឋិតំ បុរតោ វា បច្ឆតោ វា ហត្ថបាសេយេវ អរុណំ ឧដ្ឋាបេតព្ពំ. សភាយេ និក្ខិបិត្វា បន សភាយេ វា តស្ស សម្មុខេ នគរទ្វារមូលេ វា តេសំយេវ ហត្ថបាសេ វា អរុណំ ឧដ្ឋាបេតព្ពំ.

អបរិក្ខិត្តោតិឥមិនា តស្សេវ គាមស្ស នានូបចារតា ទស្សិតា. ឯតេនេវុបាយេន សព្ពត្ថ ឯកូបចារតា ច នានូបចារតា ច វេទិតព្ពា. បាឡិយំ បន ‘‘គាមោ ឯកូបចារោ នាមា’’តិ ឯវំ អាទិម្ហិ ‘‘អជ្ឈោកាសោ ឯកូបចារោ នាមា’’តិ ឯវំ អន្តេ ច ឯកមេវ មាតិកាបទំ ឧទ្ធរិត្វា បទភាជនំ វិត្ថារិតំ. តស្មា តស្សេវ បទស្សានុសារេន សព្ពត្ថ បរិក្ខេបាទិវសេន ឯកូបចារតា ច នានូបចារតា ច វេទិតព្ពា.

៤៨០-១. និវេសនាទីសុ ឱវរកាតិ គព្ភានំយេវេតំ បរិយាយវចនំ. ហត្ថបាសា វាតិ គព្ភស្ស ហត្ថបាសា. ទ្វារមូលេ វាតិ សព្ពេសំ សាធារណេ ឃរទ្វារមូលេ. ហត្ថបាសា វាតិ គព្ភស្ស វា ឃរទ្វារមូលស្ស វា ហត្ថបាសា.

៤៨២-៧. ឧទោសិតោតិ យានាទីនំ ភណ្ឌានំ សាលា. ឥតោ បដ្ឋាយ ច និវេសនេ វុត្តនយេនេវ វិនិច្ឆយោ វេទិតព្ពោ. អដ្ដោតិ បដិរាជាទិបដិពាហនត្ថំ ឥដ្ឋកាហិ កតោ ពហលភិត្តិកោ ចតុបញ្ចភូមិកោ បតិស្សយវិសេសោ. មាឡោតិ ឯកកូដសង្គហិតោ ចតុរស្សបាសាទោ. បាសាទោតិ ទីឃបាសាទោ. ហម្មិយន្តិ មុណ្ឌច្ឆទនបាសាទោ.

៤៨៩. សត្តព្ភន្តរាតិឯត្ថ ឯកំ អព្ភន្តរំ អដ្ឋវីសតិហត្ថំ ហោតិ. សចេ សត្ថោ គច្ឆន្តោ គាមំ វា នទិំ វា បរិយាទិយិត្វា តិដ្ឋតិ អន្តោបវិដ្ឋេន សទ្ធិំ ឯកាពទ្ធោ ហុត្វា ឱរញ្ច បារញ្ច ផរិត្វា ឋិតោ ហោតិ, សត្ថបរិហារោវ លព្ភតិ. អថ គាមេ វា នទិយា វា បរិយាបន្នោ ហោតិ អន្តោបវិដ្ឋោ, គាមបរិហារោ ចេវ នទីបរិហារោ ច លព្ភតិ. សចេ វិហារសីមំ អតិក្កមិត្វា តិដ្ឋតិ, អន្តោសីមាយ ច ចីវរំ ហោតិ, វិហារំ គន្ត្វា វសិតព្ពំ. សចេ ពហិសីមាយ ចីវរំ ហោតិ សត្ថសមីបេយេវ វសិតព្ពំ. សចេ គច្ឆន្តោ សកដេ វា ភគ្គេ គោណេ វា នដ្ឋេ អន្តរា ឆិជ្ជតិ, យស្មិំ កោដ្ឋាសេ ចីវរំ តត្ថ វសិតព្ពំ.

៤៩០. ឯកកុលស្ស ខេត្តេ ហត្ថបាសោ នាម ចីវរហត្ថបាសោយេវ, នានាកុលស្ស ខេត្តេ ហត្ថបាសោ នាម ខេត្តទ្វារស្ស ហត្ថបាសោ. អបរិក្ខិត្តេ ចីវរស្សេវ ហត្ថបាសោ.

៤៩១-៤. ធញ្ញករណន្តិ ខលំ វុច្ចតិ. អារាមោតិ បុប្ផារាមោ វា ផលារាមោ វា. ទ្វីសុបិ ខេត្តេ វុត្តសទិសោវ វិនិច្ឆយោ. វិហារោ និវេសនសទិសោ. រុក្ខមូលេ អន្តោឆាយាយន្តិ ឆាយាយ ផុដ្ឋោកាសស្ស អន្តោ ឯវ. វិរឡសាខស្ស បន រុក្ខស្ស អាតបេន ផុដ្ឋោកាសេ ឋបិតំ និស្សគ្គិយមេវ ហោតិ, តស្មា តាទិសស្ស សាខាច្ឆាយាយ វា ខន្ធច្ឆាយាយ វា ឋបេតព្ពំ. សចេ សាខាយ វា វិដបេ វា ឋបេតិ, ឧបរិ អញ្ញសាខាច្ឆាយាយ ផុដ្ឋោកាសេយេវ ឋបេតព្ពំ. ខុជ្ជរុក្ខស្ស ឆាយា ទូរំ គច្ឆតិ, ឆាយាយ គតដ្ឋានេ ឋបេតុំ វដ្ដតិយេវ. ឥធាបិ ហត្ថបាសោ ចីវរហត្ថបាសោយេវ.

អគាមកេ អរញ្ញេតិ អគាមកំ នាម អរញ្ញំ វិញ្ឈាដវីអាទីសុ វា សមុទ្ទមជ្ឈេ វា មច្ឆពន្ធានំ អគមនបថេ ទីបកេសុ លព្ភតិ. សមន្តា សត្តព្ភន្តរាតិ មជ្ឈេ ឋិតស្ស សមត្តា សព្ពទិសាសុ សត្តព្ភន្តរា, វិនិព្ពេធេន ចុទ្ទស ហោន្តិ. មជ្ឈេ និសិន្នោ បុរត្ថិមាយ វា បច្ឆិមាយ វា ទិសាយ បរិយន្តេ ឋបិតចីវរំ រក្ខតិ. សចេ បន អរុណុគ្គមនសមយេ កេសគ្គមត្តម្បិ បុរត្ថិមំ ទិសំ គច្ឆតិ, បច្ឆិមាយ ទិសាយ ចីវរំ និស្សគ្គិយំ ហោតិ. ឯស នយោ ឥតរស្មិំ. ឧបោសថកាលេ បន បរិសបរិយន្តេ និសិន្នភិក្ខុតោ បដ្ឋាយ សត្តព្ភន្តរសីមា សោធេតព្ពា. យត្តកំ ភិក្ខុសង្ឃោ វឌ្ឍតិ, សីមាបិ តត្តកំ វឌ្ឍតិ.

៤៩៥. អនិស្សជ្ជិត្វា បរិភុញ្ជតិ អាបត្តិ ទុក្កដស្សាតិ ឯត្ថ សចេ បធានិកោ ភិក្ខុ សព្ពរត្តិំ បធានមនុយុញ្ជិត្វា បច្ចុសសមយេ ‘‘ន្ហាយិស្សាមី’’តិ តីណិបិ ចីវរានិ តីរេ ឋបេត្វា នទិំ ឱតរតិ, ន្ហាយន្តស្សេវ ចស្ស អរុណំ ឧដ្ឋហតិ, កិំ កាតព្ពំ. សោ ហិ យទិ ឧត្តរិត្វា ចីវរំ និវាសេតិ, និស្សគ្គិយចីវរំ អនិស្សជ្ជិត្វា បរិភុញ្ជនបច្ចយា ទុក្កដំ អាបជ្ជតិ. អថ នគ្គោ គច្ឆតិ, ឯវម្បិ ទុក្កដំ អាបជ្ជតីតិ? ន អាបជ្ជតិ. សោ ហិ យាវ អញ្ញំ ភិក្ខុំ ទិស្វា វិនយកម្មំ ន ករោតិ, តាវ តេសំ ចីវរានំ អបរិភោគារហត្តា នដ្ឋចីវរដ្ឋានេ ឋិតោ ហោតិ. នដ្ឋចីវរស្ស ច អកប្បិយំ នាម នត្ថិ. តស្មា ឯកំ និវាសេត្វា ទ្វេ ហត្ថេន គហេត្វា វិហារំ គន្ត្វា វិនយកម្មំ កាតព្ពំ. សចេ ទូរេ វិហារោ ហោតិ, អន្តរាមគ្គេ មនុស្សា សញ្ចរន្តិ. ឯកំ និវាសេត្វា ឯកំ បារុបិត្វា ឯកំ អំសកូដេ ឋបេត្វា គន្តព្ពំ. សចេ វិហារេ សភាគភិក្ខូ ន បស្សតិ, ភិក្ខាចារំ គតា ហោន្តិ, សង្ឃាដិំ ពហិគាមេ ឋបេត្វា សន្តរុត្តរេន អាសនសាលំ គន្ត្វា វិនយកម្មំ កាតព្ពំ. សចេ ពហិគាមេ ចោរភយំ ហោតិ, បារុបិត្វា គន្តព្ពំ. សចេ អាសនសាលា សម្ពាធា ហោតិ ជនាកិណ្ណា, ន សក្កា ឯកមន្តេ ចីវរំ អបនេត្វា វិនយកម្មំ កាតុំ, ឯកំ ភិក្ខុំ អាទាយ ពហិគាមំ គន្ត្វា វិនយកម្មំ កត្វា ចីវរានិ បរិភុញ្ជិតព្ពានិ.

សចេ ភិក្ខូ ទហរានំ ហត្ថេ បត្តចីវរំ ទត្វា មគ្គំ គច្ឆន្តា បច្ឆិមេ យាមេ សយិតុកាមា ហោន្តិ, អត្តនោ អត្តនោ ចីវរំ ហត្ថបាសេ កត្វាវ សយិតព្ពំ. សចេ គច្ឆន្តានំយេវ អសម្បត្តេសុ ទហរេសុ អរុណំ ឧគ្គច្ឆតិ, ចីវរំ និស្សគ្គិយំ ហោតិ, និស្សយោ បន ន បដិប្បស្សម្ភតិ, ទហរានម្បិ បុរតោ គច្ឆន្តានំ ថេរេសុ អសម្បត្តេសុ ឯសេវ នយោ. មគ្គំ វិរជ្ឈិត្វា អរញ្ញេ អញ្ញមញ្ញំ អបស្សន្តេសុបិ ឯសេវ នយោ. សចេ បន ទហរា ‘‘មយំ, ភន្តេ, មុហុត្តំ សយិត្វា អសុកស្មិំ នាម ឱកាសេ តុម្ហេ សម្បាបុណិស្សាមា’’តិ វត្វា យាវ អរុណុគ្គមនា សយន្តិ, ចីវរញ្ច និស្សគ្គិយំ ហោតិ, និស្សយោ ច បដិប្បស្សម្ភតិ, ទហរេ ឧយ្យោជេត្វា ថេរេសុ សយន្តេសុបិ ឯសេវ នយោ. ទ្វេធាបថំ ទិស្វា ថេរា ‘‘អយំ មគ្គោ’’ ទហរា ‘‘អយំ មគ្គោ’’តិ វត្វា អញ្ញមញ្ញស្ស វចនំ អគ្គហេត្វា គតា, សហ អរុណុគ្គមនា ចីវរានិ ច និស្សគ្គិយានិ ហោន្តិ, និស្សយោ ច បដិប្បស្សម្ភតិ. សចេ ទហរា មគ្គតោ ឱក្កម្ម ‘‘អន្តោអរុណេយេវ និវត្តិស្សាមា’’តិ ភេសជ្ជត្ថាយ គាមំ បវិសិត្វា អាគច្ឆន្តិ. អសម្បត្តានំយេវ ច តេសំ អរុណោ ឧគ្គច្ឆតិ, ចីវរានិ និស្សគ្គិយានិ ហោន្តិ, និស្សយោ បន ន បដិប្បស្សម្ភតិ. សចេ បន ធេនុភយេន វា សុនខភយេន វា ‘‘មុហុត្តំ ឋត្វា គមិស្សាមា’’តិ ឋត្វា វា និសីទិត្វា វា គច្ឆន្តិ, អន្តរា អរុណេ ឧគ្គតេ ចីវរានិ និស្សគ្គិយានិ ហោន្តិ, និស្សយោ ច បដិប្បស្សម្ភតិ. សចេ ‘‘អន្តោអរុណេយេវ អាគមិស្សាមា’’តិ អន្តោសីមាយំ គាមំ បវិដ្ឋានំ អន្តរា អរុណោ ឧគ្គច្ឆតិ, នេវ ចីវរានិ និស្សគ្គិយានិ ហោន្តិ, ន និស្សយោ បដិប្បស្សម្ភតិ. សចេ បន ‘‘វិភាយតុ តាវា’’តិ និសីទន្តិ, អរុណេ ឧគ្គតេបិ ន ចីវរានិ និស្សគ្គិយានិ ហោន្តិ, និស្សយោ បន បដិប្បស្សម្ភតិ. យេបិ ‘‘អន្តោអរុណេយេវ អាគមិស្សាមា’’តិ សាមន្តវិហារំ ធម្មសវនត្ថាយ សឧស្សាហា គច្ឆន្តិ, អន្តរាមគ្គេយេវ ច នេសំ អរុណោ ឧគ្គច្ឆតិ, ចីវរានិ និស្សគ្គិយានិ ហោន្តិ, និស្សយោ បន ន បដិប្បស្សម្ភតិ. សចេ ធម្មគារវេន ‘‘យាវ បរិយោសានំ សុត្វាវ គមិស្សាមា’’តិ និសីទន្តិ, សហ អរុណស្សុគ្គមនា ចីវរានិបិ និស្សគ្គិយានិ ហោន្តិ, និស្សយោបិ បដិប្បស្សម្ភតិ. ថេរេន ទហរំ ចីវរធោវនត្ថាយ គាមកំ បេសេន្តេន អត្តនោ ចីវរំ បច្ចុទ្ធរិត្វាវ ទាតព្ពំ. ទហរស្សាបិ ចីវរំ បច្ចុទ្ធរាបេត្វា ឋបេតព្ពំ. សចេ អស្សតិយា គច្ឆតិ, អត្តនោ ចីវរំ បច្ចុទ្ធរិត្វា ទហរស្ស ចីវរំ វិស្សាសេន គហេត្វា ឋបេតព្ពំ. សចេ ថេរោ នស្សរតិ, ទហរោ ឯវ សរតិ, ទហរេន អត្តនោ ចីវរំ បច្ចុទ្ធរិត្វា ថេរស្ស ចីវរំ វិស្សាសេន គហេត្វា គន្ត្វា វត្តព្ពោ ‘‘ភន្តេ, តុម្ហាកំ ចីវរំ អធិដ្ឋហិត្វា បរិភុញ្ជថា’’តិ អត្តនោបិ ចីវរំ អធិដ្ឋាតព្ពំ. ឯវំ ឯកស្ស សតិយាបិ អាបត្តិមោក្ខោ ហោតីតិ. សេសំ ឧត្តានត្ថមេវ.

សមុដ្ឋានាទីសុ បឋមកថិនសិក្ខាបទេ អនធិដ្ឋានំ អវិកប្បនញ្ច អកិរិយំ, ឥធ អបច្ចុទ្ធរណំ អយមេវ វិសេសោ. សេសំ សព្ពត្ថ វុត្តនយមេវាតិ.

ឧទោសិតសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.