៣. បុណ្ណាថេរីគាថាវណ្ណនា

បុណ្ណេ បូរស្សុ ធម្មេហីតិ បុណ្ណាយ នាម សិក្ខមានាយ គាថា. អយម្បិ បុរិមពុទ្ធេសុ កតាធិការា តត្ថ តត្ថ ភវេ វិវដ្ដូបនិស្សយំ កុសលំ ឧបចិនន្តី ពុទ្ធសុញ្ញេ លោកេ ចន្ទភាគាយ នទិយា តីរេ កិន្នរយោនិយំ និព្ពត្តា. ឯកទិវសំ តត្ថ អញ្ញតរំ បច្ចេកពុទ្ធំ ទិស្វា បសន្នមានសា នឡមាលាយ តំ បូជេត្វា អញ្ជលិំ បគ្គយ្ហ អដ្ឋាសិ. សា តេន បុញ្ញកម្មេន សុគតីសុយេវ សំសរន្តី ឥមស្មិំ ពុទ្ធុប្បាទេ សាវត្ថិយំ គហបតិមហាសាលកុលេ និព្ពត្តិ. បុណ្ណាតិស្សា នាមំ អហោសិ. សា ឧបនិស្សយសម្បន្នតាយ វីសតិវស្សានិ វសមានា មហាបជាបតិគោតមិយា សន្តិកេ ធម្មំ សុត្វា បដិលទ្ធសទ្ធា បព្ពជិត្វា សិក្ខមានា ឯវ ហុត្វា វិបស្សនំ អារភិ. សត្ថា តស្សា គន្ធកុដិយំ និសិន្នោ ឯវ ឱភាសំ វិស្សជ្ជេត្វា –

៣. ‘‘បុណ្ណេ បូរស្សុ ធម្មេហិ, ចន្ទោ បន្នរសេរិវ;

បរិបុណ្ណាយ បញ្ញាយ, តមោខន្ធំ បទាលយា’’តិ. – ឥមំ គាថមាហ;

តត្ថ បុណ្ណេតិ តស្សា អាលបនំ. បូរស្សុ ធម្មេហីតិ សត្តតិំសពោធិបក្ខិយធម្មេហិ បរិបុណ្ណា ហោហិ. ចន្ទោ បន្នរសេរិវាតិ រ-ការោ បទសន្ធិករោ. បន្នរសេ បុណ្ណមាសិយំ សព្ពាហិ កលាហិ បរិបុណ្ណោ ចន្ទោ វិយ. បរិបុណ្ណាយ បញ្ញាយាតិ សោឡសន្នំ កិច្ចានំ បារិបូរិយា បរិបុណ្ណាយ អរហត្តមគ្គបញ្ញាយ. តមោខន្ធំ បទាលយាតិ មោហក្ខន្ធំ អនវសេសតោ ភិន្ទ សមុច្ឆិន្ទ. មោហក្ខន្ធបទាលនេន សហេវ សព្ពេបិ កិលេសា បទាលិតា ហោន្តីតិ.

សា តំ គាថំ សុត្វា វិបស្សនំ វឌ្ឍេត្វា អរហត្តំ បាបុណិ. តេន វុត្តំ អបទានេ (អប. ថេរី ២.១.៣៧-៤៥) –

‘‘ចន្ទភាគានទីតីរេ, អហោសិំ កិន្នរី តទា;

អទ្ទសំ វិរជំ ពុទ្ធំ, សយម្ភុំ អបរាជិតំ.

‘‘បសន្នចិត្តា សុមនា, វេទជាតា កតញ្ជលី;

នឡមាលំ គហេត្វាន, សយម្ភុំ អភិបូជយិំ.

‘‘តេន កម្មេន សុកតេន, ចេតនាបណិធីហិ ច;

ជហិត្វា កិន្នរីទេហំ, អគច្ឆិំ តិទសំ គតិំ.

‘‘ឆត្តិំសទេវរាជូនំ, មហេសិត្តមការយិំ;

ទសន្នំ ចក្កវត្តីនំ, មហេសិត្តមការយិំ;

សំវេជេត្វាន មេ ចិត្តំ, បព្ពជិំ អនគារិយំ.

‘‘កិលេសា ឈាបិតា មយ្ហំ, ភវា សព្ពេ សមូហតា;

សព្ពាសវបរិក្ខីណា, នត្ថិ ទានិ បុនព្ភវោ.

‘‘ចតុន្នវុតិតោ កប្បេ, យំ បុប្ផមភិបូជយិំ;

ទុគ្គតិំ នាភិជានាមិ, បុប្ផបូជាយិទំ ផលំ.

‘‘កិលេសា ឈាបិតា មយ្ហំ…បេ… កតំ ពុទ្ធស្ស សាសន’’ន្តិ.

អរហត្តំ បន បត្វា សា ថេរី តមេវ គាថំ ឧទានេសិ. អយមេវ ចស្សា អញ្ញាព្យាករណគាថា អហោសីតិ.

បុណ្ណាថេរីគាថាវណ្ណនា និដ្ឋិតា.