២៩-៣១. ញាណត្តយនិទ្ទេសវណ្ណនា

៧៨. ញាណត្តយនិទ្ទេសេ និមិត្តន្តិ សង្ខារនិមិត្តំ. អនិមិត្តេតិ សង្ខារនិមិត្តបដិបក្ខេ និព្ពានេ. អធិមុត្តត្តាតិ តន្និន្នភាវេន ចិត្តស្ស វិស្សដ្ឋត្តា. ផុស្ស ផុស្ស វយំ បស្សតីតិ សង្ខារនិមិត្តំ ញាណេន ផុសិត្វា ផុសិត្វា តស្ស ភង្គំ វិបស្សនាញាណេនេវ បស្សតិ. ឯតេន ភង្គានុបស្សនា សិទ្ធា. សា អនិច្ចានុបស្សនំ សាធេតិ, អនិច្ចស្ស ទុក្ខត្តា សា ទុក្ខានុបស្សនំ, ទុក្ខស្ស អនត្តត្តា សា អនត្តានុបស្សនន្តិ ឯវមេត្ថ តិស្សោ អនុបស្សនា វុត្តា ហោន្តិ. អនិមិត្តោ វិហារោតិ និមិត្តំ ភយតោ ទិដ្ឋត្តា សោ វិបស្សនត្តយវិហារោ អនិមិត្តវិហារោ នាម ហោតិ. បណិធិន្តិ តណ្ហំ. អប្បណិហិតេតិ តណ្ហាបដិបក្ខេ និព្ពានេ. អភិនិវេសន្តិ អត្តាភិនិវេសំ. សុញ្ញតេតិ អត្តវិរហិតេ និព្ពានេ. សុញ្ញតោតិ សុញ្ញំយេវ សុញ្ញតោ. បវត្តំ អជ្ឈុបេក្ខិត្វាតិ វិបាកប្បវត្តំ សង្ខារុបេក្ខាយ អជ្ឈុបេក្ខិត្វា. សុគតិសង្ខាតវិបាកប្បវត្តាភិនន្ទិនោ ហិ សត្តា. អយំ បន ផលសមាបត្តិំ សមាបជ្ជិតុកាមោ តំ បវត្តំ, សព្ពញ្ច សង្ខារគតំ អនិច្ចាទិតោ បស្សិត្វា អជ្ឈុបេក្ខតិយេវ. ឯវញ្ហិ ទិដ្ឋេ ផលសមាបត្តិំ សមាបជ្ជិតុំ សក្កោតិ, ន អញ្ញថា. អាវជ្ជិត្វាតិ អាវជ្ជនេន អាវជ្ជិត្វា. សមាបជ្ជតីតិ ផលសមាបត្តិំ បដិបជ្ជតិ. អនិមិត្តា សមាបត្តីតិ និមិត្តំ ភយតោ ទិស្វា សមាបន្នត្តា អនិមិត្តា សមាបត្តិ នាម. អនិមិត្តវិហារសមាបត្តីតិ វិបស្សនាវិហារវសេន ច ផលសមាបត្តិវសេន ច តទុភយំ នាម ហោតិ.

៧៩. ឥទានិ សង្ខារនិមិត្តមេវ វិភជិត្វា ទស្សេន្តោ រូបនិមិត្តន្តិអាទិមាហ. ជរាមរណគ្គហណេ វត្តព្ពំ បុព្ពេ វុត្តមេវ. ‘‘អញ្ញោ អនិមិត្តវិហារោ’’តិអាទីហិ វុត្តេយេវ និគមេត្វា ទស្សេតិ. សង្ខេបេន វិហារដ្ឋេ ញាណំ នាម ផលសមាបត្តិយា បុព្ពភាគេ សង្ខារុបេក្ខាញាណេ ឋិតស្ស វិបស្សនាវិហារនានត្តេ ញាណំ សមាបត្តដ្ឋេ ញាណំ នាម ផលសមាបត្តិនានត្តេ ញាណំ. វិហារសមាបត្តដ្ឋេ ញាណំ នាម តទុភយនានត្តេ ញាណំ. វិបស្សនាវិហារេនេវ វីតិនាមេតុកាមោ វិបស្សនាវិហារមេវ បវត្តេតិ, ផលសមាបត្តិវិហារេនេវ វីតិនាមេតុកាមោ វិបស្សនាបដិបាដិយា ឧស្សក្កិត្វា ផលសមាបត្តិវិហារមេវ បវត្តេតិ, តទុភយេន វីតិនាមេតុកាមោ តទុភយំ បវត្តេតិ. ឯវំ បុគ្គលាធិប្បាយវសេន តិវិធំ ជាតំ. សេសមេត្ថ វត្តព្ពំ សង្ខារុបេក្ខាញាណវណ្ណនាយំ វុត្តមេវ.

ញាណត្តយនិទ្ទេសវណ្ណនា និដ្ឋិតា.