១. និយាមកថាវណ្ណនា

៤៤៥-៤៤៧. ឥទានិ និយាមកថា នាម ហោតិ. តត្ថ និយាមោតិ ‘‘ភព្ពោ និយាមំ ឱក្កមិតុំ កុសលេសុ ធម្មេសុ សម្មត្ត’’ន្តិ (បុ. ប. ១៣) វចនតោ អរិយមគ្គោ វុច្ចតិ. យស្មា បន តស្មិំ ឧប្បជ្ជិត្វា និរុទ្ធេបិ បុគ្គលោ អនិយតោ នាម ន ហោតិ, តស្មា ‘‘សោ និយាមោ និច្ចដ្ឋេន អសង្ខតោ’’តិ យេសំ លទ្ធិ, សេយ្យថាបិ អន្ធកានំ; តេ សន្ធាយ បុច្ឆា សកវាទិស្ស, បដិញ្ញា ឥតរស្ស. តតោ ‘‘យទិ សោ អសង្ខតោ, ឯវរូបេន តេន ភវិតព្ព’’ន្តិ ទីបេន្តោ និព្ពានន្តិអាទិមាហ. សំសន្ទនបុច្ឆា ឧត្តានត្ថាយេវ.

អត្ថិ កេចីតិអាទិ និយាមស្ស សង្ខតភាវទីបនត្ថំ វុត្តំ. មគ្គោ អសង្ខតោតិបញ្ហេ តស្ស ឧប្បាទនិរោធភាវតោ បដិក្ខិបតីតិ. និយាមោ សង្ខតោតិបញ្ហេ និរុទ្ធេបិ មគ្គេ និយាមស្ស អត្ថិតំ សន្ធាយ បដិក្ខិបតិ. សោតាបត្តិនិយាមោតិអាទិបញ្ហេសុបិ អនុលោមតោ ច បដិលោមតោ ច ឥមិនាវ នយេន អត្ថោ វេទិតព្ពោ. បញ្ច អសង្ខតានីតិ បុដ្ឋោ បញ្ចន្នំ អសង្ខតានំ អាគតដ្ឋានំ អបស្សន្តោ បដិក្ខិបតិ. ទុតិយំ បុដ្ឋោ ចតុន្នំ សម្មត្តនិយាមានំ និយាមវចនតោ និព្ពានស្ស ច អសង្ខតភាវតោ បដិជានាតិ. មិច្ឆត្តនិយាមបញ្ហោ និយាមវចនមត្តេន អសង្ខតតាយ អយុត្តភាវទីបនត្ថំ វុត្តោតិ.

និយាមកថាវណ្ណនា.