៦. និរោធសុត្តំ

១៦៦. តត្រ ខោ អាយស្មា សារិបុត្តោ ភិក្ខូ អាមន្តេសិ…បេ… ‘‘ឥធាវុសោ, ភិក្ខុ សីលសម្បន្នោ សមាធិសម្បន្នោ បញ្ញាសម្បន្នោ សញ្ញាវេទយិតនិរោធំ សមាបជ្ជេយ្យាបិ វុដ្ឋហេយ្យាបិ [សមាបជ្ជេយ្យបិ វុដ្ឋហេយ្យបិ (សី. ស្យា. កំ. បី.)] – អត្ថេតំ ឋានំ. នោ ចេ ទិដ្ឋេវ ធម្មេ អញ្ញំ អារាធេយ្យ, អតិក្កម្មេវ កពឡីការាហារភក្ខានំ [កពឡិំការាហារភក្ខានំ (សី. ស្យា. កំ. បី.)] ទេវានំ សហព្យតំ អញ្ញតរំ មនោមយំ កាយំ ឧបបន្នោ សញ្ញាវេទយិតនិរោធំ សមាបជ្ជេយ្យាបិ វុដ្ឋហេយ្យាបិ – អត្ថេតំ ឋាន’’ន្តិ.

ឯវំ វុត្តេ អាយស្មា ឧទាយី អាយស្មន្តំ សារិបុត្តំ ឯតទវោច – ‘‘អដ្ឋានំ ខោ ឯតំ, អាវុសោ សារិបុត្ត, អនវកាសោ យំ សោ ភិក្ខុ អតិក្កម្មេវ កពឡីការាហារភក្ខានំ ទេវានំ សហព្យតំ អញ្ញតរំ មនោមយំ កាយំ ឧបបន្នោ សញ្ញាវេទយិតនិរោធំ សមាបជ្ជេយ្យាបិ វុដ្ឋហេយ្យាបិ – នត្ថេតំ ឋាន’’ន្តិ.

ទុតិយម្បិ ខោ…បេ… តតិយម្បិ ខោ អាយស្មា សារិបុត្តោ ភិក្ខូ អាមន្តេសិ – ‘‘ឥធាវុសោ, ភិក្ខុ សីលសម្បន្នោ សមាធិសម្បន្នោ បញ្ញាសម្បន្នោ សញ្ញាវេទយិតនិរោធំ សមាបជ្ជេយ្យាបិ វុដ្ឋហេយ្យាបិ – អត្ថេតំ ឋានំ. នោ ចេ ទិដ្ឋេវ ធម្មេ អញ្ញំ អារាធេយ្យ, អតិក្កម្មេវ កពឡីការាហារភក្ខានំ ទេវានំ សហព្យតំ អញ្ញតរំ មនោមយំ កាយំ ឧបបន្នោ សញ្ញាវេទយិតនិរោធំ សមាបជ្ជេយ្យាបិ វុដ្ឋហេយ្យាបិ – អត្ថេតំ ឋាន’’ន្តិ.

តតិយម្បិ ខោ អាយស្មា ឧទាយី អាយស្មន្តំ សារិបុត្តំ ឯតទវោច – ‘‘អដ្ឋានំ ខោ ឯតំ, អាវុសោ សារិបុត្ត, អនវកាសោ យំ សោ ភិក្ខុ អតិក្កម្មេវ កពឡីការាហារភក្ខានំ ទេវានំ សហព្យតំ អញ្ញតរំ មនោមយំ កាយំ ឧបបន្នោ សញ្ញាវេទយិតនិរោធំ សមាបជ្ជេយ្យាបិ វុដ្ឋហេយ្យាបិ – នត្ថេតំ ឋាន’’ន្តិ.

អថ ខោ អាយស្មតោ សារិបុត្តស្ស ឯតទហោសិ – ‘‘យាវតតិយកម្បិ [យាវតតិយម្បិ (សី. ស្យា. បី.)] ខោ មេ អាយស្មា ឧទាយី បដិក្កោសតិ, ន ច មេ កោចិ ភិក្ខុ អនុមោទតិ. យំនូនាហំ យេន ភគវា តេនុបសង្កមេយ្យ’’ន្តិ. អថ ខោ អាយស្មា សារិបុត្តោ យេន ភគវា តេនុបសង្កមិ; ឧបសង្កមិត្វា ភគវន្តំ អភិវាទេត្វា ឯកមន្តំ និសីទិ. ឯកមន្តំ និសិន្នោ ខោ អាយស្មា សារិបុត្តោ ភិក្ខូ អាមន្តេសិ – ‘‘ឥធាវុសោ, ភិក្ខុ សីលសម្បន្នោ សមាធិសម្បន្នោ បញ្ញាសម្បន្នោ សញ្ញាវេទយិតនិរោធំ សមាបជ្ជេយ្យាបិ វុដ្ឋហេយ្យាបិ – អត្ថេតំ ឋានំ. នោ ចេ ទិដ្ឋេវ ធម្មេ អញ្ញំ អារាធេយ្យ, អតិក្កម្មេវ កពឡីការាហារភក្ខានំ ទេវានំ សហព្យតំ អញ្ញតរំ មនោមយំ កាយំ ឧបបន្នោ សញ្ញាវេទយិតនិរោធំ សមាបជ្ជេយ្យាបិ វុដ្ឋហេយ្យាបិ – អត្ថេតំ ឋាន’’ន្តិ.

ឯវំ វុត្តេ អាយស្មា ឧទាយី អាយស្មន្តំ សារិបុត្តំ ឯតទវោច – ‘‘អដ្ឋានំ ខោ ឯតំ, អាវុសោ សារិបុត្ត, អនវកាសោ យំ សោ ភិក្ខុ អតិក្កម្មេវ កពឡីការាហារភក្ខានំ ទេវានំ សហព្យតំ អញ្ញតរំ មនោមយំ កាយំ ឧបបន្នោ សញ្ញាវេទយិតនិរោធំ សមាបជ្ជេយ្យាបិ វុដ្ឋហេយ្យាបិ – នត្ថេតំ ឋាន’’ន្តិ.

ទុតិយម្បិ ខោ…បេ… តតិយម្បិ ខោ អាយស្មា សារិបុត្តោ ភិក្ខូ អាមន្តេសិ – ‘‘ឥធាវុសោ, ភិក្ខុ សីលសម្បន្នោ សមាធិសម្បន្នោ បញ្ញាសម្បន្នោ សញ្ញាវេទយិតនិរោធំ សមាបជ្ជេយ្យាបិ វុដ្ឋហេយ្យាបិ – អត្ថេតំ ឋានំ. នោ ចេ ទិដ្ឋេវ ធម្មេ អញ្ញំ អារាធេយ្យ, អតិក្កម្មេវ កពឡីការាហារភក្ខានំ ទេវានំ សហព្យតំ អញ្ញតរំ មនោមយំ កាយំ ឧបបន្នោ សញ្ញាវេទយិតនិរោធំ សមាបជ្ជេយ្យាបិ វុដ្ឋហេយ្យាបិ – អត្ថេតំ ឋាន’’ន្តិ.

តតិយម្បិ ខោ អាយស្មា ឧទាយី អាយស្មន្តំ សារិបុត្តំ ឯតទវោច – ‘‘អដ្ឋានំ ខោ ឯតំ, អាវុសោ សារិបុត្ត, អនវកាសោ យំ សោ ភិក្ខុ អតិក្កម្មេវ កពឡីការាហារភក្ខានំ ទេវានំ សហព្យតំ អញ្ញតរំ មនោមយំ កាយំ ឧបបន្នោ សញ្ញាវេទយិតនិរោធំ សមាបជ្ជេយ្យាបិ វុដ្ឋហេយ្យាបិ – នត្ថេតំ ឋាន’’ន្តិ.

អថ ខោ អាយស្មតោ សារិបុត្តស្ស ឯតទហោសិ – ‘‘ភគវតោបិ ខោ មេ សម្មុខា អាយស្មា ឧទាយី យាវតតិយកំ បដិក្កោសតិ, ន ច មេ កោចិ ភិក្ខុ អនុមោទតិ. យំនូនាហំ តុណ្ហី អស្ស’’ន្តិ. អថ ខោ អាយស្មា សារិបុត្តោ តុណ្ហី អហោសិ.

អថ ខោ ភគវា អាយស្មន្តំ ឧទាយិំ អាមន្តេសិ – ‘‘កំ បន ត្វំ, ឧទាយិ, មនោមយំ កាយំ បច្ចេសី’’តិ? ‘‘យេ តេ, ភន្តេ, ទេវា អរូបិនោ សញ្ញាមយា’’តិ. ‘‘កិំ នុ ខោ តុយ្ហំ, ឧទាយិ, ពាលស្ស អព្យត្តស្ស ភណិតេន! ត្វម្បិ នាម ភណិតព្ពំ មញ្ញសី’’តិ! អថ ខោ ភគវា អាយស្មន្តំ អានន្ទំ អាមន្តេសិ – ‘‘អត្ថិ នាម, អានន្ទ, ថេរំ ភិក្ខុំ វិហេសិយមានំ អជ្ឈុបេក្ខិស្សថ. ន ហិ នាម, អានន្ទ, ការុញ្ញម្បិ ភវិស្សតិ ថេរម្ហិ [ព្យត្តម្ហិ (ស្យា. កំ. ក.)] ភិក្ខុម្ហិ វិហេសិយមានម្ហី’’តិ.

អថ ខោ ភគវា ភិក្ខូ អាមន្តេសិ – ‘‘ឥធ, ភិក្ខវេ, ភិក្ខុ សីលសម្បន្នោ សមាធិសម្បន្នោ បញ្ញាសម្បន្នោ សញ្ញាវេទយិតនិរោធំ សមាបជ្ជេយ្យាបិ វុដ្ឋហេយ្យាបិ – អត្ថេតំ ឋានំ. នោ ចេ ទិដ្ឋេវ ធម្មេ អញ្ញំ អារាធេយ្យ, អតិក្កម្មេវ កពឡីការាហារភក្ខានំ ទេវានំ សហព្យតំ អញ្ញតរំ មនោមយំ កាយំ ឧបបន្នោ សញ្ញាវេទយិតនិរោធំ សមាបជ្ជេយ្យាបិ វុដ្ឋហេយ្យាបិ – អត្ថេតំ ឋាន’’ន្តិ. ឥទមវោច ភគវា. ឥទំ វត្វាន សុគតោ ឧដ្ឋាយាសនា វិហារំ បាវិសិ.

អថ ខោ អាយស្មា អានន្ទោ អចិរបក្កន្តស្ស ភគវតោ យេនាយស្មា ឧបវាណោ តេនុបសង្កមិ; ឧបសង្កមិត្វា អាយស្មន្តំ ឧបវាណំ ឯតទវោច – ‘‘ឥធាវុសោ ឧបវាណ, អញ្ញេ ថេរេ ភិក្ខូ វិហេសេន្តិ. មយំ តេន ន មុច្ចាម. អនច្ឆរិយំ ខោ, បនេតំ អាវុសោ ឧបវាណ, យំ ភគវា សាយន្ហសមយំ បដិសល្លានា វុដ្ឋិតោ ឯតទេវ អារព្ភ ឧទាហរេយ្យ យថា អាយស្មន្តំយេវេត្ថ ឧបវាណំ បដិភាសេយ្យ. ឥទានេវ អម្ហាកំ សារជ្ជំ ឱក្កន្ត’’ន្តិ. អថ ខោ ភគវា សាយន្ហសមយំ បដិសល្លានា វុដ្ឋិតោ យេន ឧបដ្ឋានសាលា តេនុបសង្កមិ; ឧបសង្កមិត្វា បញ្ញត្តេ អាសនេ និសីទិ. និសជ្ជ ខោ ភគវា អាយស្មន្តំ ឧបវាណំ ឯតទវោច –

‘‘កតីហិ នុ ខោ, ឧបវាណ, ធម្មេហិ សមន្នាគតោ ថេរោ ភិក្ខុ សព្រហ្មចារីនំ បិយោ ច ហោតិ មនាបោ ច គរុ ច ភាវនីយោ ចា’’តិ? ‘‘បញ្ចហិ, ភន្តេ, ធម្មេហិ សមន្នាគតោ ថេរោ ភិក្ខុ សព្រហ្មចារីនំ បិយោ ច ហោតិ មនាបោ ច គរុ ច ភាវនីយោ ច. កតមេហិ បញ្ចហិ? ឥធ, ភន្តេ, ថេរោ ភិក្ខុ សីលវា ហោតិ…បេ… សមាទាយ សិក្ខតិ សិក្ខាបទេសុ; ពហុស្សុតោ ហោតិ…បេ… ទិដ្ឋិយា សុប្បដិវិទ្ធា; កល្យាណវាចោ ហោតិ កល្យាណវាក្ករណោ បោរិយា វាចាយ សមន្នាគតោ វិស្សដ្ឋាយ អនេលគលាយ [អនេលគឡាយ (ស្យា. កំ.)] អត្ថស្ស វិញ្ញាបនិយា; ចតុន្នំ ឈានានំ អាភិចេតសិកានំ ទិដ្ឋធម្មសុខវិហារានំ និកាមលាភី ហោតិ អកិច្ឆលាភី អកសិរលាភី; អាសវានំ ខយា…បេ… សច្ឆិកត្វា ឧបសម្បជ្ជ វិហរតិ. ឥមេហិ ខោ, ភន្តេ, បញ្ចហិ ធម្មេហិ សមន្នាគតោ ថេរោ ភិក្ខុ សព្រហ្មចារីនំ បិយោ ច ហោតិ មនាបោ ច គរុ ច ភាវនីយោ ចា’’តិ.

‘‘សាធុ សាធុ, ឧបវាណ! ឥមេហិ ខោ, ឧបវាណ, បញ្ចហិ ធម្មេហិ សមន្នាគតោ ថេរោ ភិក្ខុ សព្រហ្មចារីនំ បិយោ ច ហោតិ មនាបោ ច គរុ ច ភាវនីយោ ច. ឥមេ ចេ, ឧបវាណ, បញ្ច ធម្មា ថេរស្ស ភិក្ខុនោ ន សំវិជ្ជេយ្យុំ, តំ សព្រហ្មចារី ន សក្ករេយ្យុំ ន គរុំ ករេយ្យុំ ន មានេយ្យុំ ន បូជេយ្យុំ ខណ្ឌិច្ចេន បាលិច្ចេន វលិត្តចតាយ. យស្មា ច ខោ, ឧបវាណ, ឥមេ បញ្ច ធម្មា ថេរស្ស ភិក្ខុនោ សំវិជ្ជន្តិ, តស្មា តំ សព្រហ្មចារី សក្ករោន្តិ គរុំ ករោន្តិ មានេន្តិ បូជេន្តី’’តិ. ឆដ្ឋំ.