੪. ਚਤੁਤ੍ਥਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ
੭੪੮. ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਜੇਤਵਨੇ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸ੍ਸ ਆਰਾਮੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਗਿਲਾਨਾ ਹੋਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਉਪਾਸਕੋ ਯੇਨ ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਂ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਕਿਂ ਤੇ, ਅਯ੍ਯੇ, ਅਫਾਸੁ, ਕਿਂ ਆਹਰੀਯਤੂ’’ਤਿ? ‘‘ਸਪ੍ਪਿਨਾ ਮੇ, ਆਵੁਸੋ, ਅਤ੍ਥੋ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਉਪਾਸਕੋ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਆਪਣਿਕਸ੍ਸ ਘਰਾ ਕਹਾਪਣਸ੍ਸ ਸਪ੍ਪਿਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾਯ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਅਦਾਸਿ. ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਏਵਮਾਹ – ‘‘ਨ ਮੇ, ਆਵੁਸੋ, ਸਪ੍ਪਿਨਾ ਅਤ੍ਥੋ; ਤੇਲੇਨ ਮੇ ਅਤ੍ਥੋ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਉਪਾਸਕੋ ਯੇਨ ਸੋ ਆਪਣਿਕੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਆਪਣਿਕਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਨ ਕਿਰਾਯ੍ਯੋ ਅਯ੍ਯਾਯ ਸਪ੍ਪਿਨਾ ਅਤ੍ਥੋ, ਤੇਲੇਨ ਅਤ੍ਥੋ. ਹਨ੍ਦ ਤੇ ਸਪ੍ਪਿਂ, ਤੇਲਂ ਮੇ ਦੇਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਸਚੇ ਮਯਂ ਅਯ੍ਯੋ ਵਿਕ੍ਕੀਤਂ ਭਣ੍ਡਂ ਪੁਨ ਆਦਿਯਿਸ੍ਸਾਮ [ਆਹਰਿਸ੍ਸਾਮ (ਕ.)], ਕਦਾ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਭਣ੍ਡਂ ਵਿਕ੍ਕਾਯਿਸ੍ਸਤਿ [ਵਿਕ੍ਕੀਯਿਸ੍ਸਤਿ (?)]; ਸਪ੍ਪਿਸ੍ਸ ਕਯੇਨ ਸਪ੍ਪਿ ਹਟਂ, ਤੇਲਸ੍ਸ ਕਯਂ ਆਹਰ, ਤੇਲਂ ਹਰਿਸ੍ਸਸੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਉਪਾਸਕੋ ਉਜ੍ਝਾਯਤਿ ਖਿਯ੍ਯਤਿ ਵਿਪਾਚੇਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਅਯ੍ਯਾ ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾ ਅਞ੍ਞਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ! ਅਸ੍ਸੋਸੁਂ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਤਸ੍ਸ ਉਪਾਸਕਸ੍ਸ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਸ੍ਸ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਸ੍ਸ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਯਾ ਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ…ਪੇ… ਤਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ…ਪੇ… ਅਥ ਖੋ ਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ…ਪੇ… ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਅਞ੍ਞਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤੀਤਿ [ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਸੀਤਿ (ਕ.)]? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ …ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਅਞ੍ਞਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਸ੍ਸਤਿ! ਨੇਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸਨ੍ਤੁ –
੭੪੯. ‘‘ਯਾ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਅਞ੍ਞਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਯ੍ਯ, ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.
੭੫੦. ਯਾ ਪਨਾਤਿ ਯਾ ਯਾਦਿਸਾ…ਪੇ… ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਤਿ…ਪੇ… ਅਯਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਤਿ.
ਅਞ੍ਞਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤ੍ਵਾ.
ਅਞ੍ਞਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਯ੍ਯਾਤਿ ਤਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ, ਪਯੋਗੇ ਦੁਕ੍ਕਟਂ. ਪਟਿਲਾਭੇਨ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਹੋਤਿ. ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਵਾ ਗਣਸ੍ਸ ਵਾ ਏਕਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਵਾ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ…ਪੇ… ‘‘ਇਦਂ ਮੇ ਅਯ੍ਯੇ ਅਞ੍ਞਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪਿਤਂ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ, ਇਮਾਹਂ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਾਮੀਤਿ…ਪੇ… ਦਦੇਯ੍ਯਾਤਿ…ਪੇ… ਦਦੇਯ੍ਯੁਨ੍ਤਿ…ਪੇ… ਅਯ੍ਯਾਯ ਦਮ੍ਮੀ’’ਤਿ.
੭੫੧. ਅਞ੍ਞੇ ਅਞ੍ਞਸਞ੍ਞਾ ਅਞ੍ਞਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ, ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਂ. ਅਞ੍ਞੇ ਵੇਮਤਿਕਾ ਅਞ੍ਞਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ, ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਂ. ਅਞ੍ਞੇ ਅਨਞ੍ਞਸਞ੍ਞਾ ਅਞ੍ਞਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ, ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਂ.
ਅਨਞ੍ਞੇ ਅਞ੍ਞਸਞ੍ਞਾ ਅਨਞ੍ਞਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨਞ੍ਞੇ ਵੇਮਤਿਕਾ ਅਨਞ੍ਞਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨਞ੍ਞੇ ਅਨਞ੍ਞਸਞ੍ਞਾ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.
੭੫੨. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਤਞ੍ਞੇਵ [ਤਞ੍ਚੇਵ (ਸ੍ਯਾ.)] ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ, ਅਞ੍ਞਞ੍ਚ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ, ਆਨਿਸਂਸਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ, ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਿਕਾਯ, ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਾਯਾਤਿ.
ਚਤੁਤ੍ਥਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.