੧. ਪਾਰਾਜਿਕਕਣ੍ਡੋ

੧. ਪਠਮਪਾਰਾਜਿਕਂ

ਸੁਦਿਨ੍ਨਭਾਣਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ

੨੪. ਵਿਕ੍ਕਾਯਿਕਭਣ੍ਡਸ੍ਸ ਵਿਕ੍ਕਿਣਨਂ ਇਣਦਾਨਞ੍ਚ ਭਣ੍ਡਪ੍ਪਯੋਜਨਂ ਨਾਮ. ਏਵਂ ਪਯੋਜਿਤਸ੍ਸ ਮੂਲਸ੍ਸ ਸਹ ਵਡ੍ਢਿਯਾ ਗਹਣਵਾਯਾਮੋ ਉਦ੍ਧਾਰੋ ਨਾਮ. ਅਸੁਕਦਿਵਸੇ ਦਿਨ੍ਨਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਪਮੁਟ੍ਠਸ੍ਸ ਸਤੁਪ੍ਪਾਦਨਾਦਿ ਸਾਰਣਂ ਨਾਮ. ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਾਯਾਤਿ ਖਤ੍ਤਿਯਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਗਹਪਤਿਸਮਣਾਨਂ ਵਸੇਨ, ਭਿਕ੍ਖੁਆਦੀਨਂ ਵਾ ਵਸੇਨ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਾਯ. ਦਿਸ੍ਵਾਨਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸੀਤਿ ਹੇਤੁਅਤ੍ਥੇ ਅਯਂ ਦਿਸ੍ਵਾਨ-ਸਦ੍ਦੋ ਅਸਮਾਨਕਤ੍ਤੁਕਤ੍ਤਾ, ਯਥਾ ਘਤਂ ਪਿਵਿਤ੍ਵਾ ਬਲਂ ਹੋਤੀਤਿ, ਏਵਮਞ੍ਞਤ੍ਥਾਪਿ ਏਵਰੂਪੇਸੁ. ਭਬ੍ਬਕੁਲਪੁਤ੍ਤੋਤਿ ਉਪਨਿਸ੍ਸਯਮਤ੍ਤਸਭਾਵੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਪਚ੍ਛਿਮਭਵਿਕਤਾਯ. ਤੇਨੇਵਸ੍ਸ ਮਾਤਾਦਿਅਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤਸਮਾਯੋਗੇਨ ਕਤਵੀਤਿਕ੍ਕਮਨਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰੇਨ ਅਧਿਗਮਨ੍ਤਰਾਯੋ ਜਾਤੋ. ਪਚ੍ਛਿਮਭਵਿਕਾਨਂ ਪੁਬ੍ਬਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦੇਸੁ ਲਦ੍ਧਬ੍ਯਾਕਰਣਾਨਂ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਕੇਨਚਿ ਅਨ੍ਤਰਾਯਂ ਕਾਤੁਂ. ਤੇਨੇਵ ਅਙ੍ਗੁਲਿਮਾਲਤ੍ਥੇਰਾਦਯੋ ਅਕੁਸਲਂ ਕਤ੍ਵਾਪਿ ਅਧਿਗਮਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾ ਏਵ ਅਹੇਸੁਨ੍ਤਿ. ਚਰਿਮਕਚਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਚੁਤਿਚਿਤ੍ਤਂ. ਸਙ੍ਖਂ ਵਿਯ ਲਿਖਿਤਂ ਘਂਸਿਤ੍ਵਾ ਧੋਵਿਤਂ ਸਙ੍ਖਲਿਖਿਤਨ੍ਤਿ ਆਹ ਧੋਤਇਚ੍ਚਾਦਿ. ਅਜ੍ਝਾਵਸਤਾਤਿ ਅਧਿ-ਸਦ੍ਦਯੋਗੇਨ ਅਗਾਰਨ੍ਤਿ ਭੁਮ੍ਮਤ੍ਥੇ ਉਪਯੋਗਵਚਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਗਾਰਮਜ੍ਝੇ’’ਤਿ. ਕਸਾਯਰਸਰਤ੍ਤਾਨਿ ਕਾਸਾਯਾਨੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਕਸਾਯਰਸਪੀਤਤਾਯਾ’’ਤਿ. ਕਸਾਯਤੋ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਤਾਯ ਚ ਹਿ ਰਸੋਪਿ ‘‘ਕਸਾਯਰਸੋ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ.

੨੬. ਯਦਾ ਜਾਨਾਤਿ-ਸਦ੍ਦੋ ਬੋਧਨਤ੍ਥੋ ਨ ਹੋਤਿ, ਤਦਾ ਤਸ੍ਸ ਪਯੋਗੇ ਸਪ੍ਪਿਨੋ ਜਾਨਾਤਿ ਮਧੁਨੋ ਜਾਨਾਤੀਤਿਆਦੀਸੁ ਵਿਯ ਕਰਣਤ੍ਥੇ ਸਾਮਿਵਚਨਂ ਸਦ੍ਦਸਤ੍ਥਵਿਦੂ ਇਚ੍ਛਨ੍ਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਕਿਞ੍ਚਿ ਦੁਕ੍ਖੇਨ ਨਾਨੁਭੋਸੀ’’ਤਿ. ਕੇਨਚਿ ਦੁਕ੍ਖੇਨ ਨਾਨੁਭੋਸੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ, ਕਿਞ੍ਚੀਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਹਿ ਕਰਣਤ੍ਥੇ ਸਾਮਿਵਚਨਸ੍ਸ ਲੋਪੋ ਕਤੋ, ਤੇਨੇਵ ਵਕ੍ਖਤਿ ‘‘ਵਿਕਪ੍ਪਦ੍ਵਯੇਪਿ ਪੁਰਿਮਪਦਸ੍ਸ ਉਤ੍ਤਰਪਦੇਨ ਸਮਾਨਵਿਭਤ੍ਤਿਲੋਪੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ’’ਤਿ. ਯਦਾ ਪਨ ਜਾਨਾਤਿ-ਸਦ੍ਦੋ ਸਰਣਤ੍ਥੋ ਹੋਤਿ, ਤਦਾ ਮਾਤੁ ਸਰਤੀਤਿਆਦੀਸੁ ਵਿਯ ਉਪਯੋਗਤ੍ਥੇ ਸਾਮਿਵਚਨਂ ਸਦ੍ਦਸਤ੍ਥਵਿਦੂ ਵਦਨ੍ਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਥ ਵਾ ਕਿਞ੍ਚਿ ਦੁਕ੍ਖਂ ਨਸ੍ਸਰਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ’’ਤਿ, ਕਸ੍ਸਚਿ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਅਨਨੁਭੂਤਤਾਯ ਨਸ੍ਸਰਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਵਿਕਪ੍ਪਦ੍ਵਯੇਪੀਤਿ ਅਨੁਭਵਨਸਰਣਤ੍ਥਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤੇ ਦੁਤਿਯਤਤਿਯਵਿਕਪ੍ਪਦ੍ਵਯੇ. ਪੁਰਿਮਪਦਸ੍ਸਾਤਿ ਕਿਞ੍ਚੀਤਿ ਪਦਸ੍ਸ. ਉਤ੍ਤਰਪਦੇਨਾਤਿ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸਾਤਿਪਦੇਨ. ਸਮਾਨਾਯ ਸਾਮਿਵਚਨਭੂਤਾਯ ਵਿਭਤ੍ਤਿਯਾ ‘‘ਕਸ੍ਸਚਿ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ ‘‘ਕਿਞ੍ਚਿ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਲੋਪੋਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਮਰਣੇਨਪਿ ਮਯਂ ਤੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ਤੇਤਿ ਪਦਸ੍ਸ ਸਹਤ੍ਥੇ ਕਰਣਵਸੇਨਪਿ ਅਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਤਯਾ ਵਿਯੋਗਂ ਵਾ ਪਾਪੁਣਿਸ੍ਸਾਮਾਤਿ ਅਤ੍ਥਨ੍ਤਰਂ ਵੁਤ੍ਤਂ.

੨੮. ਗਨ੍ਧਬ੍ਬਾ ਨਾਮ ਗਾਯਨਕਾ. ਨਟਾ ਨਾਮ ਰਙ੍ਗਨਟਾ. ਨਾਟਕਾ ਲਙ੍ਘਨਕਾਦਯੋ. ਸੁਖੂਪਕਰਣੇਹਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਰਿਚਰਣਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਯਸ੍ਮਾ ਲਲ਼ਨ੍ਤੋ ਕੀਲ਼ਨ੍ਤੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਦੁਤਿਯੇ ਅਤ੍ਥਵਿਕਪ੍ਪੇ ਲਲ਼ਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਦਾਨਪ੍ਪਦਾਨਾਦੀਨੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਨਿਚ੍ਚਦਾਨਂ ਦਾਨਂ ਨਾਮ, ਵਿਸੇਸਦਾਨਂ ਪਦਾਨਂ ਨਾਮ, ਆਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਸੀਲਾਦੀਨਿ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ.

੩੦. ਚੁਦ੍ਦਸ ਭਤ੍ਤਾਨੀਤਿ ਸਙ੍ਘਭਤ੍ਤਂ ਉਦ੍ਦੇਸਭਤ੍ਤਂ ਨਿਮਨ੍ਤਨਂ ਸਲਾਕਂ ਪਕ੍ਖਿਕਂ ਉਪੋਸਥਿਕਂ ਪਾਟਿਪਦਿਕਂ ਆਗਨ੍ਤੁਕਂ ਗਮਿਕਂ ਗਿਲਾਨਂ ਗਿਲਾਨੁਪਟ੍ਠਾਕਂ ਵਿਹਾਰ-ਧੁਰ-ਵਾਰਭਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਇਮਾਨਿ ਚੁਦ੍ਦਸ ਭਤ੍ਤਾਨਿ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਸੇਨਾਸਨਾਦਿਪਚ੍ਚਯਤ੍ਤਯਨਿਸ੍ਸਿਤੇਸੁ ਆਰਞ੍ਞਕਙ੍ਗਾਦਿਪਧਾਨਙ੍ਗਾਨਂ ਗਹਣਵਸੇਨ ਸੇਸਧੁਤਙ੍ਗਾਨਿਪਿ ਗਹਿਤਾਨੇਵ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਵਜ੍ਜੀਨਨ੍ਤਿ ਵਜ੍ਜੀਰਾਜੂਨਂ. ਵਜ੍ਜੀਸੂਤਿ ਜਨਪਦਾਪੇਕ੍ਖਂ ਬਹੁਵਚਨਂ, ਵਜ੍ਜੀਨਾਮਕੇ ਜਨਪਦੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਞ੍ਚਕਾਮਗੁਣਾਯੇਵ ਉਪਭੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬਤੋ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬਤੋ ਚ ਉਪਭੋਗਪਰਿਭੋਗਾ, ਇਤ੍ਥਿਵਤ੍ਥਾਦੀਨਿ ਚ ਤਦੁਪਕਰਣਾਨੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਯੇਹਿ ਤੇਸ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਪਿਣ੍ਡਪਾਤਿਕਤ੍ਤਾਤਿ ਸੇਸਧੁਤਙ੍ਗਪਰਿਵਾਰਿਤੇਨ ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਪਿਣ੍ਡਪਾਤਿਕਧੁਤਙ੍ਗੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਤ੍ਤਾ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸਪਦਾਨਚਾਰਂ ਚਰਿਤੁਕਾਮੋ’’ਤਿ.

੩੧. ਦੋਸਾਤਿ ਰਤ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਅਭਿਵੁਤ੍ਥਂ ਪਰਿਵੁਸਿਤਂ ਆਭਿਦੋਸਿਕਂ, ਅਭਿਦੋਸਂ ਵਾ ਪਚ੍ਚੂਸਕਾਲਂ ਗਤੋ ਪਤ੍ਤੋ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤੋ ਆਭਿਦੋਸਿਕੋ, ਤੇਨਾਹ ਏਕਰਤ੍ਤਾਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਸ੍ਸ ਵਾਤਿਆਦਿ.

੩੨. ਉਦਕਕਞ੍ਜਿਯਨ੍ਤਿ ਪਾਨੀਯਪਰਿਭੋਜਨੀਯਉਦਕਞ੍ਚ ਯਾਗੁ ਚ. ਤਥਾਤਿ ਸਮੁਚ੍ਚਯਤ੍ਥੇ.ਅਨੋਕਪ੍ਪਨਂ ਅਸਦ੍ਦਹਨਂ, ਅਮਰਿਸਨਂ ਅਸਹਨਂ.

੩੪. ਤਦ੍ਧਿਤਲੋਪਨ੍ਤਿ ਪਿਤਾਮਹਤੋ ਆਗਤਂ ‘‘ਪੇਤਾਮਹ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ ਤਦ੍ਧਿਤਪਚ੍ਚਯਨਿਮਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਏ-ਕਾਰਸ੍ਸ ਲੋਪਂ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯੇਸਂ ਸਨ੍ਤਕਂ ਧਨਂ ਗਹਿਤਂ, ਤੇ ਇਣਾਯਿਕਾ. ਪਲਿਬੁਦ੍ਧੋਤਿ ‘ਮਾ ਗਚ੍ਛ ਮਾ ਭੁਞ੍ਜਾ’ਤਿਆਦਿਨਾ ਕਤਾਵਰਣੋ, ਪੀਲ਼ਿਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

੩੫. ਅਤ੍ਤਨਾਤਿ ਸਯਂ. ਸਪਤਿਨੋ ਧਨਸਾਮਿਨੋ ਇਦਂ ਸਾਪਤੇਯ੍ਯਂ, ਧਨਂ. ਤਦੇਵ ਵਿਭਵੋ.

੩੬. ਭਿਜ੍ਜਨ੍ਤੀਤਿ ਅਗਹਿਤਪੁਬ੍ਬਾ ਏਵ ਭਿਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਦਿਨ੍ਨਾਪਿ ਪਟਿਸਨ੍ਧੀਤਿ ਪਿਤਰਾ ਦਿਨ੍ਨਂ ਸੁਕ੍ਕਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਪਿ ਤੇਨ ਦਿਨ੍ਨਾ ਨਾਮ ਹੋਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸੁਕ੍ਕਮੇਵ ਵਾ ਇਧ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਨਿਸ੍ਸਯਤ੍ਤਾ ‘‘ਪਟਿਸਨ੍ਧੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਖਿਪ੍ਪਂ ਪਤਿਟ੍ਠਾਤੀ’’ਤਿ. ਨ ਹਿ ਪਿਤੁ ਸਂਯੋਗਕ੍ਖਣੇਯੇਵ ਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਨਿਯਮੋ ਅਤ੍ਥਿ ਸੁਕ੍ਕਮੇਵ ਤਥਾ ਪਤਿਟ੍ਠਾਨਨਿਯਮਤੋ. ਸੁਕ੍ਕੇ ਪਨ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤੇ ਯਾਵ ਸਤ੍ਤ ਦਿਵਸਾਨਿ, ਅਡ੍ਢਮਾਸਮਤ੍ਤਂ ਵਾ, ਤਂ ਗਬ੍ਭਸਣ੍ਠਾਨਸ੍ਸ ਖੇਤ੍ਤਮੇਵ ਹੋਤਿ ਮਾਤੁ ਮਂਸਸ੍ਸ ਲੋਹਿਤਲੇਸਸ੍ਸ ਸਬ੍ਬਦਾਪਿ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਤ੍ਤਾ. ਪੁਬ੍ਬੇਪਿ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਂ ਸਬ੍ਭਾਵਤੋ ਅਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇਤਿ ਇਮਸ੍ਸ ਪਠਮਪਾਰਾਜਿਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ਅਟ੍ਠਪਿਤੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਏਵਰੂਪਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਗਰੁਕਸਭਾਵਂ, ਪਾਰਾਜਿਕਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸਵਤ੍ਥੁਭੂਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਵਸੇਸੇ ਪਞ੍ਚਖੁਦ੍ਦਕਾਪਤ੍ਤਿਕ੍ਖਨ੍ਧੇ ਏਵ ਪਞ੍ਞਪੇਸੀ’’ਤਿ. ਯਂ ਆਦੀਨਵਨ੍ਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਕਾਯਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਚੋਪਨਤੋਤਿ ਕਾਯਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਾ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਚਲਨਤੋ.

ਤੇਨੇਵਾਤਿ ਅਵਧਾਰਣੇਨ ਯਾਨਿ ਗਬ੍ਭਗ੍ਗਹਣਕਾਰਣਾਨਿ ਨਿਵਤ੍ਤਿਤਾਨਿ, ਤਾਨਿਪਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਕਿਂ ਪਨਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਉਭਯੇਸਂ ਛਨ੍ਦਰਾਗਵਸੇਨ ਕਾਯਸਂਸਗ੍ਗੋ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਇਤ੍ਥਿਯਾ ਏਵ ਛਨ੍ਦਰਾਗਵਸੇਨ ਨਾਭਿਪਰਾਮਸਨਂ ਵਿਸੁਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਾਮਪਣ੍ਡਿਤਸ੍ਸ ਹਿ ਮਾਤਾ ਪੁਤ੍ਤੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਞ੍ਜਾਤਾਦਰਾ ਨਾਭਿਪਰਾਮਸਨਕਾਲੇ ਕਾਮਰਾਗਸਮਾਕੁਲਚਿਤ੍ਤਾ ਅਹੋਸਿ, ਇਤਰਥਾ ਪੁਤ੍ਤੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਏਵ ਅਸਮ੍ਭਵਤੋ. ‘‘ਸਕ੍ਕੋ ਚਸ੍ਸਾ ਕਾਮਰਾਗਸਮੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਨਿਮਿਤ੍ਤਾਨਿ ਅਕਾਸੀ’’ਤਿਪਿ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਵਤ੍ਥੁਵਸੇਨ ਵਾ ਏਤਂ ਨਾਭਿਪਰਾਮਸਨਂ ਕਾਯਸਂਸਗ੍ਗਤੋ ਵਿਸੁਂ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਮਾਤਙ੍ਗਪਣ੍ਡਿਤਸ੍ਸ ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕਾਯ ਨਾਭਿਪਰਾਮਸਨੇਨ ਮਣ੍ਡਬ੍ਯਸ੍ਸ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ ਅਹੋਸਿ. ਚਣ੍ਡਪਜ੍ਜੋਤਮਾਤੁ ਨਾਭਿਯਂ ਵਿਚ੍ਛਿਕਾ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਗਤਾ, ਤੇਨ ਚਣ੍ਡਪਜ੍ਜੋਤਸ੍ਸ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ ਅਹੋਸੀਤਿ ਆਹ ਏਤੇਨੇਵ ਨਯੇਨਾਤਿਆਦਿ.

ਅਯਨ੍ਤਿ ਸੁਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪੁਰਾਣਦੁਤਿਯਿਕਾ. ਯਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾਤਿ ਯਂ ਅਜ੍ਝਾਚਾਰਂ ਸਨ੍ਧਾਯ. ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਚ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤਾ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਇਮਿਨਾ ਸੁਕ੍ਕਸ੍ਸ ਸਮ੍ਭਵਂ ਦੀਪੇਤਿ, ਮਾਤਾ ਚ ਉਤੁਨੀ ਹੋਤੀਤਿ ਇਮਿਨਾ ਸੋਣਿਤਸ੍ਸ. ਗਨ੍ਧਬ੍ਬੋਤਿ ਤਤ੍ਰੁਪਗੋ ਸਤ੍ਤੋ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ, ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ, ਤ-ਕਾਰਸ੍ਸ ਚੇਤ੍ਥ ਧ-ਕਾਰੋ ਕਤੋ. ਅਥ ਵਾ ਗਨ੍ਧਬ੍ਬਾ ਨਾਮ ਰਙ੍ਗਨਟਾ, ਤੇ ਵਿਯ ਤਤ੍ਰ ਤਤ੍ਰ ਭਵੇਸੁ ਨਾਨਾਵੇਸਗ੍ਗਹਣਤੋ ਅਯਮ੍ਪਿ ‘‘ਗਨ੍ਧਬ੍ਬੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਸੋ ਮਾਤਾਪਿਤੂਨਂ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਕ੍ਖਣਤੋ ਪਚ੍ਛਾਪਿ ਸਤ੍ਤਾਹਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਤਤ੍ਰ ਉਪਪਨ੍ਨੋ ‘‘ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਿਤੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਗਬ੍ਭਸ੍ਸਾਤਿ ਕਲਲਰੂਪਸਹਿਤਸ੍ਸ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ. ਤਞ੍ਹਿ ਇਧ ‘‘ਗਬ੍ਭੋ’’ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਂ ਸਾ ਤੇਨ ਗਬ੍ਭਂ ਗਣ੍ਹੀਤਿਆਦੀਸੁ (ਪਾਰਾ. ੩੬) ਵਿਯ. ਅਸ੍ਸ ਤਂ ਅਜ੍ਝਾਚਾਰਨ੍ਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਨਿਰਬ੍ਬੁਦੋ ਵਤ ਭੋ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੋ ਨਿਰਾਦੀਨਵੋਤਿ ਇਮਸ੍ਸ ਅਨਨ੍ਤਰਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇਤਿ ਅਜ੍ਝਾਹਰਿਤ੍ਵਾ ਸੁਦਿਨ੍ਨੇਨ…ਪੇ… ਆਦੀਨਵੋ ਉਪ੍ਪਾਦਿਤੋਤਿ ਯੋਜਨਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਇਤਿਹਾਤਿ ਨਿਪਾਤਸਮੁਦਾਯਸ੍ਸ ਏਵਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਅਤ੍ਥਭਵਨਂ. ਮੁਹੁਤ੍ਤੇਨਾਤਿ ਇਦਂ ਖਣੇਨਾਤਿ ਪਦਸ੍ਸ ਵੇਵਚਨਂ. ਯਾਵ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਾ ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਤੋਪਿ ਦੇਵਾਨਂ ਤਾਵਮਹਨ੍ਤੋ ਸਦ੍ਦੋ ਤੇਸਂ ਰੂਪਂ ਵਿਯ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਗੋਚਰੋ ਨ ਹੋਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਪਚ੍ਛਾ ਸੁਦਿਨ੍ਨੇਨ ਵੁਤ੍ਤੇ ਏਵ ਜਾਨਿਂਸੂਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ.

੩੭. ਮਗ੍ਗਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਨ੍ਤਿ ਮਗ੍ਗਪਦਟ੍ਠਾਨਂ ਸਿਕ੍ਖਤ੍ਤਯਮੇਵ ਉਪਚਾਰਤੋ ਵੁਤ੍ਤਂ ਤਸ੍ਸੇਵ ਯਾਵਜੀਵਂ ਚਰਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ. ਅਵਿਪ੍ਫਾਰਿਕੋਤਿ ਉਦ੍ਦੇਸਾਦੀਸੁ ਅਬ੍ਯਾਵਟੋ. ਵਹਚ੍ਛਿਨ੍ਨੋਤਿ ਛਿਨ੍ਨਪਾਦੋ, ਛਿਨ੍ਨਖਨ੍ਧੋ ਵਾ. ਚਿਨ੍ਤਯੀਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਜ੍ਝਾਯੀਤਿ ਪਦਸ੍ਸ ਕਿਰਿਯਾਪਦਤ੍ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਤੇਨ ‘‘ਕਿਸੋ ਅਹੋਸਿ…ਪੇ… ਪਜ੍ਝਾਯਿ ਚਾ’’ਤਿ ਚ-ਕਾਰਂ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਪਾਲ਼ਿਯੋਜਨਾ ਕਾਤਬ੍ਬਾ.

੩੮. ਗਣੇ ਜਨਸਮਾਗਮੇ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਨਂ ਗਣਸਙ੍ਗਣਿਕਾ, ਸਾਵ ਪਪਞ੍ਚਾ, ਤੇਨ ਗਣਸਙ੍ਗਣਿਕਾਪਪਞ੍ਚੇਨ. ਯਸ੍ਸਾਤਿ ਯੇ ਅਸ੍ਸ. ਕਥਾਫਾਸੁਕਾਤਿ ਵਿਸ੍ਸਾਸਿਕਭਾਵੇਨ ਫਾਸੁਕਕਥਾ, ਸੁਖਸਮ੍ਭਾਸਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਉਪਾਦਾਰੂਪਂ ਭੂਤਰੂਪਮੁਖੇਨੇਵ ਮਨ੍ਦਨਂ ਪੀਨਨਞ੍ਚ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ਪਸਾਦਇਚ੍ਚਾਦਿ. ਦਾਨੀਤਿ ਨਿਪਾਤੋ ਇਧ ਪਨ-ਸਦ੍ਦਤ੍ਥੇ ਵਤ੍ਤਤਿ ਤਕ੍ਕਾਲਵਾਚਿਨੋ ਏਤਰਹਿ-ਪਦਸ੍ਸ ਵਿਸੁਂ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਤ੍ਤਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਸੋ ਪਨ ਤ੍ਵ’’ਨ੍ਤਿ. ਨੋ-ਸਦ੍ਦੋਪਿ ਨੁ-ਸਦ੍ਦੋ ਵਿਯ ਪੁਚ੍ਛਨਤ੍ਥੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਕਚ੍ਚਿ ਨੁ ਤ੍ਵ’’ਨ੍ਤਿ. ਤਮੇਵਾਤਿ ਗਿਹਿਭਾਵਪਤ੍ਥਨਾਲਕ੍ਖਣਮੇਵ. ਅਨਭਿਰਤਿਮੇਵਾਤਿ ਏਵ-ਕਾਰੇਨ ਨਿਵਤ੍ਤਿਤਾਯ ਪਨ ਤਦਞ੍ਞਾਯ ਅਨਭਿਰਤਿਯਾ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਤ੍ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਅਧਿਕੁਸਲਾਨਨ੍ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਸਮਥਵਿਪਸ੍ਸਨਾ ਅਧਿਕੁਸਲਾ ਨਾਮ. ਇਦਂ ਪਨਾਤਿਆਦਿ ਉਪਰਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਵਿਸੇਸਦਸ੍ਸਨਂ. ਪਰਿਯਾਯਵਚਨਮਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਸਦ੍ਦਤ੍ਥਕਥਨਮਤ੍ਤਂ.

ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਧਮ੍ਮੇ, ਏਵਂ ਵਿਰਾਗਾਯ ਦੇਸਿਤੇ ਸਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨਾਮਾਤਿ ਗਰਹਾਯਂ. ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਨਿਬ੍ਬਾਨਨ੍ਤਿ ਵਿਰਾਗਾਯਾਤਿਆਦਿਨਾ ਵੁਤ੍ਤਕਿਲੇਸਕ੍ਖਯਨਿਬ੍ਬਾਨਤੋ ਵਿਸੇਸੇਤਿ. ਜਾਤਿਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਕਮਾਨੋ ਏਵ ਮਦਜਨਨਟ੍ਠੇਨ ਮਦੋਤਿ ਮਾਨਮਦੋ. ‘‘ਅਹਂ ਪੁਰਿਸੋ’’ਤਿ ਪਵਤ੍ਤੋ ਮਾਨੋ ਪੁਰਿਸਮਦੋ. ‘‘ਅਸਦ੍ਧਮ੍ਮਸੇਵਨਾਸਮਤ੍ਥਤਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਮਾਨੋ, ਰਾਗੋ ਏਵ ਵਾ ਪੁਰਿਸਮਦੋ’’ਤਿ ਕੇਚਿ. ਆਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਬਲਮਦਾਦਿਂ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਤੇਭੂਮਕਵਟ੍ਟਨ੍ਤਿ ਤੀਸੁ ਭੂਮੀਸੁ ਕਮ੍ਮਕਿਲੇਸਵਿਪਾਕਾ ਪਵਤ੍ਤਨਟ੍ਠੇਨ ਵਟ੍ਟਂ. ਵਿਰਜ੍ਜਤੀਤਿ ਵਿਗਚ੍ਛਤਿ. ਯੋਨਿਯੋਤਿ ਅਣ੍ਡਜਾਦਯੋ, ਤਾ ਪਨ ਯਵਨ੍ਤਿ ਤਾਹਿ ਸਤ੍ਤਾ ਅਮਿਸ੍ਸਿਤਾਪਿ ਸਮਾਨਜਾਤਿਤਾਯ ਮਿਸ੍ਸਿਤਾ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ‘‘ਯੋਨਿਯੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ.

ਞਾਤਤੀਰਣਪਹਾਨਵਸੇਨਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਲਕ੍ਖਣਾਦਿਵਸੇਨ ਸਪ੍ਪਚ੍ਚਯਨਾਮਰੂਪਪਰਿਗ੍ਗਹੋ ਞਾਤਪਰਿਞ੍ਞਾ ਨਾਮ. ਕਲਾਪਸਮ੍ਮਸਨਾਦਿਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਾ ਲੋਕਿਯਵਿਪਸ੍ਸਨਾ ਤੀਰਣਪਰਿਞ੍ਞਾ ਨਾਮ. ਅਰਿਯਮਗ੍ਗੋ ਪਹਾਨਪਰਿਞ੍ਞਾ ਨਾਮ. ਇਧ ਪਨ ਞਾਤਤੀਰਣਕਿਚ੍ਚਾਨਮ੍ਪਿ ਅਸਮ੍ਮੋਹਤੋ ਮਗ੍ਗਕ੍ਖਣੇ ਸਿਜ੍ਝਨਤੋ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਮੇਵ ਸਨ੍ਧਾਯ ਤਿਵਿਧਾਪਿ ਪਰਿਞ੍ਞਾ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਤੇਨੇਵ ‘‘ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਮਗ੍ਗੋਵ ਕਥਿਤੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਾਮੇਸੁ ਪਾਤਬ੍ਯਤਾਨਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਥੁਕਾਮੇਸੁ ਪਾਤਬ੍ਯਤਾਸਙ੍ਖਾਤਾਨਂ ਸੁਭਾਦਿਆਕਾਰਾਨਂ ਤਦਾਕਾਰਗਾਹਿਕਾਨਂ ਤਣ੍ਹਾਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਵਿਸਯਮੁਖੇਨ ਹੇਤ੍ਥ ਵਿਸਯਿਨੋ ਗਹਿਤਾ. ਤੀਸੁ ਠਾਨੇਸੂਤਿ ‘‘ਵਿਰਾਗਾਯ ਧਮ੍ਮੋ ਦੇਸਿਤੋ…ਪੇ… ਨੋ ਸਉਪਾਦਾਨਾਯਾ’’ਤਿ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇਸੁ.

੩੯. ਕਲਿਸਾਸਨਾਰੋਪਨਤ੍ਥਾਯਾਤਿ ਦੋਸਾਰੋਪਨਤ੍ਥਾਯ. ਕਲੀਤਿ ਕੋਧਸ੍ਸ ਨਾਮਂ, ਤਸ੍ਸ ਸਾਸਨਂ ਕਲਿਸਾਸਨਂ, ਕੋਧਵਸੇਨ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਾ ਗਰਹਾ. ਅਜ੍ਝਾਚਾਰੋਵ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮੋ. ਸਮਣਕਰਣਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਨ੍ਤਿ ਸਮਣਭਾਵਕਰਾਨਂ ਹਿਰੋਤ੍ਤਪ੍ਪਾਦਿਧਮ੍ਮਾਨਂ. ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਕਥਂ-ਸਦ੍ਦਯੋਗੇਨ ਨ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਸੀਤਿ ਅਨਾਗਤਵਚਨਂ ਕਤਂ, ‘‘ਨਾਮ-ਸਦ੍ਦਯੋਗੇਨਾ’’ਤਿਪਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਅਤਿਵਿਯ ਦੁਕ੍ਖਵਿਪਾਕਨ੍ਤਿ ਗਹਟ੍ਠਾਨਂ ਨਾਤਿਸਾਵਜ੍ਜਮ੍ਪਿ ਕਮ੍ਮਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾਨਂ ਭਗਵਤੋ ਆਣਾਵੀਤਿਕ੍ਕਮਤੋ ਚੇਵ ਸਮਾਦਿਨ੍ਨਸਿਕ੍ਖਤ੍ਤਯਵਿਨਾਸਨਤੋ ਚ ਮਹਾਸਾਵਜ੍ਜਂ ਹੋਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਉਦਕੇ ਭਵਂ ਓਦਕਂ, ਧੋਵਨਕਿਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਆਹ ਉਦਕਕਿਚ੍ਚਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਸੀਤਿ ਅਨਾਗਤਵਚਨਂ ਨਾਮ-ਸਦ੍ਦਯੋਗੇਨ ਕਤਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਨਾਮ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ. ਦੁਬ੍ਭਰਤਾਦੀਨਂ ਹੇਤੁਭੂਤੋ ਅਸਂਵਰੋ ਇਧ ਦੁਬ੍ਭਰਤਾਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਵੁਤ੍ਤੋ ਕਾਰਣੇ ਕਾਰਿਯੋਪਚਾਰੇਨਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਦੁਬ੍ਭਰਤਾਦੀਨਂ ਵਤ੍ਥੁਭੂਤਸ੍ਸ ਅਸਂਵਰਸ੍ਸਾ’’ਤਿ. ਅਤ੍ਤਾਤਿ ਅਤ੍ਤਭਾਵੋ. ਦੁਬ੍ਭਰਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਤਨਾ ਉਪਟ੍ਠਾਕੇਹਿ ਚ ਦੁਕ੍ਖੇਨ ਭਰਿਤਬ੍ਬਤਂ. ਸਤ੍ਤੇਹਿ ਕਿਲੇਸੇਹਿ ਚ ਸਙ੍ਗਣਨਂ ਸਮੋਧਾਨਂ ਸਙ੍ਗਣਿਕਾਤਿ ਆਹ ਗਣਸਙ੍ਗਣਿਕਾਯਾਤਿਆਦਿ. ਅਟ੍ਠਕੁਸੀਤਵਤ੍ਥੁਪਾਰਿਪੂਰਿਯਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਕਮ੍ਮਂ ਕਾਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਏਕਂ, ਤਥਾ ਅਕਾਸਿਨ੍ਤਿ, ਮਗ੍ਗੋ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬੋਤਿ ਅਗਮਾਸਿਨ੍ਤਿ, ਨਾਲਤ੍ਥਂ ਭੋਜਨਸ੍ਸ ਪਾਰਿਪੂਰਿਨ੍ਤਿ, ਅਲਤ੍ਥਨ੍ਤਿ, ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਮੇ ਆਬਾਧੋਤਿ, ਅਚਿਰਵੁਟ੍ਠਿਤੋ ਗੇਲਞ੍ਞਾਤਿ ਏਕਨ੍ਤਿ ਇਮਾਨਿ ਅਟ੍ਠ ਕੁਸੀਤਵਤ੍ਥੂਨਿ ਨਾਮ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਕੋਸਜ੍ਜਂ ਕੁਸੀਤ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਵਿਨਾਪਿ ਹਿ ਭਾਵਜੋਤਨਪਚ੍ਚਯਂ ਭਾਵਤ੍ਥੋ ਵਿਞ੍ਞਾਯਤਿ ਯਥਾ ਪਟਸ੍ਸ ਸੁਕ੍ਕਨ੍ਤਿ. ਸਬ੍ਬਕਿਲੇਸਾਪਚਯਭੂਤਾਯ ਵਿਵਟ੍ਟਾਯਾਤਿ ਰਾਗਾਦਿਸਬ੍ਬਕਿਲੇਸਾਨਂ ਅਪਚਯਹੇਤੁਭੂਤਾਯ ਨਿਬ੍ਬਾਨਾਯ, ਨਿਬ੍ਬਾਨਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਂਵਰਪ੍ਪਹਾਨਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਸੀਲਸਂਵਰਾਦੀਹਿ ਪਞ੍ਚਹਿ ਸਂਵਰੇਹਿ ਚੇਵ ਤਦਙ੍ਗਪ੍ਪਹਾਨਾਦੀਹਿ ਪਞ੍ਚਹਿ ਪਹਾਨੇਹਿ ਚ ਉਪੇਤਂ. ਅਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤ ਵਿਨਿਬਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਤੀਸੁ ਪਿਟਕੇਸੁ ਪਾਲ਼ਿਸਙ੍ਖਾਤਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਵਸੇਨ ਅਰਚਿਤਂ, ਸਙ੍ਗੀਤਿਕਾਰੇਹਿ ਚ ਅਨਾਰੋਪਿਤਂ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਪਾਲ਼ਿਵਿਨਿਮੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਤੇਨ ਚ ਅਟ੍ਠਕਥਾਸੁ ਯਥਾਨੁਰੂਪਂ ਸਙ੍ਗਹਿਤਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਏਵਰੂਪਾ ਹਿ ਪਕਿਣ੍ਣਕਦੇਸਨਾ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ ਮੂਲਂ. ਓਕ੍ਕਨ੍ਤਿਕਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾ ਨਾਮ ਤਸ੍ਮਿਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਸਙ੍ਗੇ ਓਤਾਰੇਤ੍ਵਾ ਓਤਾਰੇਤ੍ਵਾ ਨਾਨਾਨਯੇਹਿ ਕਥਿਯਮਾਨਾ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾ, ਤੇਨਾਹ ਭਗਵਾ ਕਿਰਾਤਿਆਦਿ. ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਨਾਧਿਪ੍ਪਾਯਾਤਿ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ‘‘ਕਿਮੇਤੇਨਾ’’ਤਿ ਮਦ੍ਦਨਚਿਤ੍ਤਾ.

ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਥਵਸੇਨਾਤਿ ਪਤਿਟ੍ਠਾਅਧਿਗਮੁਪਾਯਵਸੇਨ. ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਿਭਙ੍ਗੇ ਯਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਕਾਮੇਸੁਮਿਚ੍ਛਾਚਾਰਾ ਆਰਤਿ ਵਿਰਤੀਤਿਆਦਿਨਾ (ਵਿਭ. ੭੦੬) ਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠਵਿਰਤਿਯੋ ਚੇਵ, ਯਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਚੇਤਨਾ ਸਞ੍ਚੇਤਨਾਤਿਆਦਿਨਾ (ਵਿਭ. ੭੦੪) ਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠਚੇਤਨਾ ਚ, ਕਾਮੇਸੁਮਿਚ੍ਛਾਚਾਰਾ ਵਿਰਮਨ੍ਤਸ੍ਸ ਫਸ੍ਸੋ…ਪੇ… ਅਵਿਕ੍ਖੇਪੋਤਿਆਦਿਨਾ (ਵਿਭ. ੭੦੫) ਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠਫਸ੍ਸਾਦਿਧਮ੍ਮਾ ਚ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਅਯਞ੍ਚ ਅਤ੍ਥੋ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਿਭਙ੍ਗੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ‘‘ਯੋ ਤਤ੍ਥ ਨਾਮਕਾਯੋ ਪਦਕਾਯੋਤਿ ਇਦਂ ਮਹਾਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਨਾਮਕਾਯੋਤਿ ਨਾਮਸਮੂਹੋ ਨਾਮਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯੇਵ, ਸੇਸਾਨਿਪਿ ਤਸ੍ਸੇਵ ਵੇਵਚਨਾਨਿ. ਸਿਕ੍ਖਾਕੋਟ੍ਠਾਸੋਤਿ ਵਿਰਤਿਆਦਯੋ ਵੁਤ੍ਤਾ ਤਪ੍ਪਕਾਸਕਞ੍ਚ ਵਚਨਂ.

ਅਤ੍ਥਵਸੇਤਿ ਹਿਤਵਿਸੇਸੇ ਆਨਿਸਂਸਵਿਸੇਸੇ, ਤੇ ਚ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਾ ਹੇਤੂਤਿ ਆਹ ‘‘ਕਾਰਣਵਸੇ’’ਤਿ. ਸੁਖਵਿਹਾਰਾਭਾਵੇ ਸਹਜੀਵਨਸ੍ਸ ਅਭਾਵਤੋ ਸਹਜੀਵਿਤਾਤਿ ਸੁਖਵਿਹਾਰੋਵ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਦੁਸ੍ਸੀਲਪੁਗ੍ਗਲਾਤਿ ਨਿਸ੍ਸੀਲਾ ਦੂਸਿਤਸੀਲਾ ਚ. ਪਾਰਾਜਿਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਪ੍ਪਸਙ੍ਗੇ ਹਿ ਨਿਸ੍ਸੀਲਾ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾ, ਸੇਸਸਿਕ੍ਖਾਪਦਪਸਙ੍ਗੇ ਤੇਹਿ ਤੇਹਿ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮੇਹਿ ਖਣ੍ਡਛਿਦ੍ਦਾਦਿਭਾਵਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਦੂਸਿਤਸੀਲਾ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾ. ਉਭਯੇਨਪਿ ਅਲਜ੍ਜਿਨੋਵ ਇਧ ‘‘ਦੁਸ੍ਸੀਲਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਸਬ੍ਬਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਮ੍ਪਿ ਦਸ ਅਤ੍ਥਵਸੇ ਪਟਿਚ੍ਚੇਵ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਉਪਰਿ ਦੁਸ੍ਸੀਲਪੁਗ੍ਗਲੇ ਨਿਸ੍ਸਾਯਾਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ, ਤੇਨੇਵ ‘‘ਯੇ ਮਙ੍ਕੁਤਂ…ਪੇ… ਨਿਗ੍ਗਹੇਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਸਬ੍ਬਸਿਕ੍ਖਾਪਦਸਾਧਾਰਣਵਸੇਨ ਅਤ੍ਥੋ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਤਤ੍ਥ ਮਙ੍ਕੁਤਨ੍ਤਿ ਨਿਤ੍ਤੇਜਤਂ ਅਧੋਮੁਖਤਂ. ਧਮ੍ਮੇਨਾਤਿਆਦੀਸੁ ਧਮ੍ਮੋਤਿ ਭੂਤਂ ਵਤ੍ਥੁ. ਵਿਨਯੋਤਿ ਚੋਦਨਾ ਚੇਵ ਸਾਰਣਾ ਚ. ਸਤ੍ਥੁਸਾਸਨਨ੍ਤਿ ਞਤ੍ਤਿਸਮ੍ਪਦਾ ਚੇਵ ਅਨੁਸਾਵਨਸਮ੍ਪਦਾ ਚ. ਸਨ੍ਦਿਟ੍ਠਮਾਨਾਤਿ ਸਂਸਯਂ ਆਪਜ੍ਜਮਾਨਾ. ਉਬ੍ਬਾਲ਼੍ਹਾਤਿ ਪੀਲ਼ਿਤਾ. ਦੁਸ੍ਸੀਲਪੁਗ੍ਗਲੇ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਹਿ ਉਪੋਸਥੋ ਨ ਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਪਵਾਰਣਾ ਨ ਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਾਨਿ ਨਪ੍ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ, ਸਾਮਗ੍ਗੀ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਇਮਿਨਾ ਅਲਜ੍ਜੀਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਉਪੋਸਥਾਦਿਸਕਲਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਂ ਕਾਤੁਂ ਨ ਵਟ੍ਟਤਿ ਧਮ੍ਮਪਰਿਭੋਗਤ੍ਤਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਉਪੋਸਥਪਵਾਰਣਾਨਂ ਨਿਯਤਕਾਲਿਕਤਾਯ ਚ ਅਵਸ੍ਸਂ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਤੋ ਵਿਸੁਂ ਗਹਣਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਅਕਿਤ੍ਤਿ ਗਰਹਾ. ਅਯਸੋ ਪਰਿਵਾਰਹਾਨਿ.

ਚੁਦ੍ਦਸ ਖਨ੍ਧਕਵਤ੍ਤਾਨਿ ਨਾਮ ਵਤ੍ਤਕ੍ਖਨ੍ਧਕੇ (ਚੂਲ਼ਵ. ੩੫੬ ਆਦਯੋ) ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ ਆਗਨ੍ਤੁਕਵਤ੍ਤਂ ਆਵਾਸਿਕਗਮਿਕਅਨੁਮੋਦਨਭਤ੍ਤਗ੍ਗਪਿਣ੍ਡਚਾਰਿਕਆਰਞ੍ਞਕਸੇਨਾਸਨਜਨ੍ਤਾਘਰਵਚ੍ਚਕੁਟਿਉਪਜ੍ਝਾਯਸਦ੍ਧਿਵਿਹਾਰਿਕਆਚਰਿਯਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਇਮਾਨਿ ਚੁਦ੍ਦਸ ਵਤ੍ਤਾਨਿ, ਏਤਾਨਿ ਚ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਬ੍ਬਦਾ ਚ ਯਥਾਰਹਂ ਚਰਿਤਬ੍ਬਾਨਿ. ਦ੍ਵੇ ਅਸੀਤਿ ਮਹਾਵਤ੍ਤਾਨਿ ਪਨ ਤਜ੍ਜਨੀਯਕਮ੍ਮਕਤਾਦਿਕਾਲੇਯੇਵ ਚਰਿਤਬ੍ਬਾਨਿ, ਨ ਸਬ੍ਬਦਾ. ਤਸ੍ਮਾ ਵਿਸੁਂ ਗਣਿਤਾਨਿ. ਤਾਨਿ ਪਨ ‘‘ਪਾਰਿਵਾਸਿਕਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਵਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਪੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ (ਚੂਲ਼ਵ. ੭੫) ਆਰਭਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਨ ਉਪਸਮ੍ਪਾਦੇਤਬ੍ਬਂ…ਪੇ… ਨ ਛਮਾਯ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤੇ ਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਵਸਾਨਾਨਿ ਛਸਟ੍ਠਿ, ਤਤੋ ਪਰਂ ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਾਰਿਵਾਸਿਕੇਨ ਵੁਡ੍ਢਤਰੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ, ਮੂਲਾਯਪਟਿਕਸ੍ਸਨਾਰਹੇਨ, ਮਾਨਤ੍ਤਚਾਰਿਕੇਨ, ਮਾਨਤ੍ਤਾਰਹੇਨ, ਅਬ੍ਭਾਨਾਰਹੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਏਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਆਵਾਸੇ ਵਤ੍ਥਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ (ਚੂਲ਼ਵ. ੮੨) ਵੁਤ੍ਤਵਤ੍ਤਾਨਿ ਪਕਤਤ੍ਤੇਨ ਚਰਿਤਬ੍ਬੇਹਿ ਅਨਞ੍ਞਤ੍ਤਾ ਵਿਸੁਂ ਅਗਣੇਤ੍ਵਾ ਪਾਰਿਵਾਸਿਕਵੁਡ੍ਢਤਰਾਦੀਸੁ ਪੁਗ੍ਗਲਨ੍ਤਰੇਸੁ ਚਰਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ਤੇਸਂ ਵਸੇਨ ਸਮ੍ਪਿਣ੍ਡੇਤ੍ਵਾ ਏਕੇਕਂ ਕਤ੍ਵਾ ਗਣਿਤਾਨਿ ਪਞ੍ਚਾਤਿ ਏਕਸਤ੍ਤਤਿਵਤ੍ਤਾਨਿ ਚ ਉਕ੍ਖੇਪਨੀਯਕਮ੍ਮਕਤਵਤ੍ਤੇਸੁ ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਨ ਪਕਤਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਅਭਿਵਾਦਨਂ ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਨਂ…ਪੇ… ਨਹਾਨੇ ਪਿਟ੍ਠਿਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਸਾਦਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ (ਚੂਲ਼ਵ. ੮੬) ਇਦਂ ਅਭਿਵਾਦਨਾਦੀਨਂ ਅਸਾਦਿਯਨਂ ਏਕਂ, ‘‘ਨ ਪਕਤਤ੍ਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਸੀਲਵਿਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਨੁਦ੍ਧਂਸੇਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿਆਦੀਨਿ (ਚੂਲ਼ਵ. ੫੧) ਚ ਦਸਾਤਿ ਏਵਂ ਦ੍ਵਾਸੀਤਿ ਵਤ੍ਤਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਏਤੇਸ੍ਵੇਵ ਪਨ ਕਾਨਿਚਿ ਤਜ੍ਜਨੀਯਕਮ੍ਮਾਦਿਵਤ੍ਤਾਨਿ ਕਾਨਿਚਿ ਪਾਰਿਵਾਸਿਕਾਦਿਵਤ੍ਤਾਨੀਤਿ ਅਗ੍ਗਹਿਤਗ੍ਗਹਣੇਨ ਦ੍ਵਾਸੀਤਿਯੇਵ. ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਪਨ ਅਟ੍ਠਕਥਾਪਦੇਸੇ ਅਪ੍ਪਕਂ ਊਨਮਧਿਕਂ ਵਾ ਗਣਨੂਪਗਂ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਅਸੀਤਿਖਨ੍ਧਕਵਤ੍ਤਾਨੀਤਿ ਆਗਤਂ. ਅਥ ਵਾ ਪੁਰਿਮੇਹਿ ਚੁਦ੍ਦਸਵਤ੍ਤੇਹਿ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਾਨਿ ਵਿਨਯਾਗਤਾਨਿ ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਵਤ੍ਤਾਨਿ ਯਥਾ ਦ੍ਵਾਸੀਤਿ ਵਤ੍ਤਾਨਿ, ਅਸੀਤਿ ਵਤ੍ਤਾਨਿ ਏਵ ਵਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤਥਾ ਸਙ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਞਾਤਬ੍ਬਾਨਿ.

ਸਂਵਰਵਿਨਯੋਤਿ ਸੀਲਸਂਵਰੋ ਸਤਿਸਂਵਰੋ ਞਾਣਸਂਵਰੋ ਖਨ੍ਤਿਸਂਵਰੋ ਵੀਰਿਯਸਂਵਰੋਤਿ ਪਞ੍ਚਵਿਧੋਪਿ ਸਂਵਰੋ ਯਥਾਸਕਂ ਸਂਵਰਿਤਬ੍ਬਾਨਂ ਵਿਨੇਤਬ੍ਬਾਨਞ੍ਚ ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤਾਦੀਨਂ ਸਂਵਰਣਤੋ ਸਂਵਰੋ, ਵਿਨਯਨਤੋ ਵਿਨਯੋਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਪਹਾਨਵਿਨਯੋਤਿ ਤਦਙ੍ਗਪ੍ਪਹਾਨਂ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨਪ੍ਪਹਾਨਂ ਸਮੁਚ੍ਛੇਦਪ੍ਪਹਾਨਂ ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਦ੍ਧਿਪ੍ਪਹਾਨਂ ਨਿਸ੍ਸਰਣਪ੍ਪਹਾਨਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਚਵਿਧਮ੍ਪਿ ਪਹਾਨਂ, ਯਸ੍ਮਾ ਚਾਗਟ੍ਠੇਨ ਪਹਾਨਂ, ਵਿਨਯਨਟ੍ਠੇਨ ਵਿਨਯੋ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਪਹਾਨਵਿਨਯੋ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਸਮਥਵਿਨਯੋਤਿ ਸਤ੍ਤ ਅਧਿਕਰਣਸਮਥਾ. ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਵਿਨਯੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਮੇਵ. ਤਮ੍ਪਿ ਹਿ ਭਗਵਤੋ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਾਵ ਅਨੁਗ੍ਗਹਿਤਂ ਹੋਤਿ ਤਬ੍ਭਾਵੇ ਏਵ ਭਾਵਤੋ. ਸਙ੍ਖਲਿਕਨਯਂ ਕਤ੍ਵਾ ਦਸਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਯੋਜਨਞ੍ਚ ਕਤ੍ਵਾ ਯਂ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਤਤ੍ਥ ਪੁਰਿਮਪੁਰਿਮਪਦਸ੍ਸ ਅਨਨ੍ਤਰਪਦੇਨੇਵ ਯੋਜਿਤਤ੍ਤਾ ਅਯੋਸਙ੍ਖਲਿਕਸਦਿਸਨ੍ਤਿ ‘‘ਸਙ੍ਖਲਿਕਨਯ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਦਸਸੁ ਪਦੇਸੁ ਏਕਮੇਕਂ ਪਦਂ ਤਦਵਸੇਸੇਹਿ ਨਵਨਵਪਦੇਹਿ ਯੋਜਿਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਏਕੇਕਪਦਮੂਲਿਕ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

ਅਤ੍ਥਸਤਂ ਧਮ੍ਮਸਤਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਯੋ ਹਿ ਸੋ ਪਰਿਵਾਰੇ (ਪਰਿ. ੩੩੪) ਯਂ ਸਙ੍ਘਸੁਟ੍ਠੁ, ਤਂ ਸਙ੍ਘਫਾਸੂਤਿ ਆਦਿਂਕਤ੍ਵਾ ਯਂ ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿਯਾ, ਤਂ ਵਿਨਯਾਨੁਗ੍ਗਹਾਯਾਤਿ ਪਰਿਯੋਸਾਨਂ ਖਣ੍ਡਚਕ੍ਕਵਸੇਨੇਵ ਸਙ੍ਖਲਿਕਨਯੋ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਏਕਮੂਲਕਨਯੇ ਆਗਤਬਦ੍ਧਚਕ੍ਕਨਯੇਨ ਯਂ ਵਿਨਯਾਨੁਗ੍ਗਹਾਯ, ਤਂ ਸਙ੍ਘਸੁਟ੍ਠੂਤਿ ਇਦਮ੍ਪਿ ਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਬਦ੍ਧਚਕ੍ਕੇ ਕਤੇ ਪੁਰਿਮਪੁਰਿਮਾਨਿ ਦਸ ਧਮ੍ਮਪਦਾਨਿ, ਪਚ੍ਛਿਮਪਚ੍ਛਿਮਾਨਿ ਦਸ ਅਤ੍ਥਪਦਾਨਿ ਚਾਤਿ ਵੀਸਤਿ ਪਦਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਏਕਮੂਲਕਨਯੇ ਪਨ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਵਾਰੇ ਨਵੇਵ ਅਤ੍ਥਪਦਾਨਿ ਲਬ੍ਭਨ੍ਤਿ. ਏਵਂ ਦਸਹਿ ਵਾਰੇਹਿ ਨਵੁਤਿ ਅਤ੍ਥਪਦਾਨਿ ਨਵੁਤਿ ਧਮ੍ਮਪਦਾਨਿ ਚ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤਾਨਿ ਸਙ੍ਖਲਿਕਨਯੇ ਵੁਤ੍ਤੇਹਿ ਦਸਹਿ ਅਤ੍ਥਪਦੇਹਿ ਦਸਹਿ ਧਮ੍ਮਪਦੇਹਿ ਚ ਸਦ੍ਧਿਂ ਯੋਜਿਤਾਨਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਂ ਅਤ੍ਥਸਤਂ ਧਮ੍ਮਸਤਞ੍ਚ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਯਂ ਪਨੇਤ੍ਥ ਸਾਰਤ੍ਥਦੀਪਨਿਯਂ (ਸਾਰਤ੍ਥ ਟੀ. ਪਾਰਾਜਿਕਕਣ੍ਡ ੨.੩੯) ਸਙ੍ਖਲਿਕਨਯੇਪਿ ਏਕਮੂਲਕਨਯੇਪਿ ਪਚ੍ਚੇਕਂ ਅਤ੍ਥਸਤਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਸਤਸ੍ਸ ਯੋਜਨਾਮੁਖਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਤਥਾ ਸਿਦ੍ਧੇਪਿ ਅਤ੍ਥਸਤਂ ਧਮ੍ਮਸਤਨ੍ਤਿ (ਪਰਿ. ੩੩੪) ਗਾਥਾਯ ਨ ਸਮੇਤਿ ਦ੍ਵੇ ਅਤ੍ਥਸਤਾਨਿ ਦ੍ਵੇ ਧਮ੍ਮਸਤਾਨਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਨਿਰੁਤ੍ਤਿਸਤਾਨਿ ਅਟ੍ਠ ਞਾਣਸਤਾਨੀਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤੋ. ਤਸ੍ਮਾ ਇਧ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਅਤ੍ਥਸਤਂ ਧਮ੍ਮਸਤਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਦ੍ਵੇ ਚ ਨਿਰੁਤ੍ਤਿਸਤਾਨੀਤਿ ਅਤ੍ਥਜੋਤਿਕਾਨਂ ਨਿਰੁਤ੍ਤੀਨਂ ਵਸੇਨ ਨਿਰੁਤ੍ਤਿਸਤਂ, ਧਮ੍ਮਭੂਤਾਨਂ ਨਿਰੁਤ੍ਤੀਨਞ੍ਚ ਵਸੇਨ ਨਿਰੁਤ੍ਤਿਸਤਨ੍ਤਿ ਦ੍ਵੇ ਨਿਰੁਤ੍ਤਿਸਤਾਨਿ. ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਚ ਞਾਣਸਤਾਨੀਤਿ ਅਤ੍ਥਸਤੇ ਞਾਣਸਤਂ, ਧਮ੍ਮਸਤੇ ਞਾਣਸਤਂ, ਦ੍ਵੀਸੁ ਨਿਰੁਤ੍ਤਿਸਤੇਸੁ ਦ੍ਵੇ ਞਾਣਸਤਾਨੀਤਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਞਾਣਸਤਾਨਿ. ਅਤਿਰੇਕਾਨਯਨਤ੍ਥੋਤਿ ਅਵੁਤ੍ਤਸਮੁਚ੍ਚਯਤ੍ਥੋ.

ਪਠਮਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾਨਯੋ ਨਿਟ੍ਠਿਤੋ.

ਸੁਦਿਨ੍ਨਭਾਣਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

ਮਕ੍ਕਟੀਵਤ੍ਥੁਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ

੪੦. ਪਚੁਰਤ੍ਥੇ ਹਿ ਵਤ੍ਤਮਾਨਵਚਨਨ੍ਤਿ ਏਕਦਾ ਪਟਿਸੇਵਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਛਾ ਅਨੋਰਮਿਤ੍ਵਾ ਦਿਵਸੇ ਦਿਵਸੇ ਸੇਵਨਿਚ੍ਛਾਯ ਵਤ੍ਤਮਾਨਤ੍ਤਾ ਸੇਵਨਾਯ ਅਭਾਵਕ੍ਖਣੇਪਿ ਇਹ ਮਲ੍ਲਾ ਯੁਜ੍ਝਨ੍ਤੀਤਿਆਦੀਸੁ ਵਿਯ ਅਬ੍ਬੋਚ੍ਛਿਨ੍ਨਤਂ ਬਾਹੁਲ੍ਲਵੁਤ੍ਤਿਤਞ੍ਚ ਉਪਾਦਾਯ ਪਟਿਸੇਵਤੀਤਿ ਵਤ੍ਤਮਾਨਵਚਨਂ ਕਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਆਹਿਣ੍ਡਨ੍ਤਾਤਿ ਵਿਚਰਨ੍ਤਾ.

੪੧. ਸਹੋਡ੍ਢਗ੍ਗਹਿਤੋਤਿ ਸਭਣ੍ਡਗ੍ਗਹਿਤੋ, ਅਯਮੇਵ ਵਾ ਪਾਠੋ. ਤਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਤਥੇਵ ਹੋਤੀਤਿ ਮਨੁਸ੍ਸਾਮਨੁਸ੍ਸਾਦਿਪੁਗ੍ਗਲਵਿਸੇਸਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਅਨੁਪਾਦਿਯਿਤ੍ਵਾ ਸਾਮਞ੍ਞਤੋ ‘‘ਯੋ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੩੯) ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਮਨੁਸ੍ਸਾਮਨੁਸ੍ਸਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਾਨਂ ਇਤ੍ਥਿਪੁਰਿਸਪਣ੍ਡਕਉਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਾਨਂ ਤਿਂਸਵਿਧੇਪਿ ਮਗ੍ਗੇ ਮੇਥੁਨਂ ਸੇਵਨ੍ਤਸ੍ਸ ਤਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਮੂਲਚ੍ਛੇਜ੍ਜਕਰਂ ਹੋਤਿ ਏਵਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਏਤੇਨ ਯਂ ਅਨੁਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਮੂਲਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਾ ਏਵ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯਪ੍ਪਕਾਸਨਵਸੇਨ ਸੁਬੋਧਤ੍ਥਾਯ ਵਤ੍ਥੁਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਾਨਂ ਵਿਸੇਸਤ੍ਥਜੋਤਕਵਸੇਨਾਤਿ ਦਸ੍ਸਿਤਂ ਹੋਤਿ. ਆਮਸਨਂ ਆਮਟ੍ਠਮਤ੍ਤਂ. ਤਤੋ ਦਲ਼੍ਹਤਰਂ ਫੁਸਨਂ. ਘਟ੍ਟਨਂ ਪਨ ਤਤੋ ਦਲ਼੍ਹਤਰਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸਰੀਰੇਨ ਸਰੀਰਸ੍ਸ ਸਙ੍ਘਟ੍ਟਨਂ. ਤਂ ਸਬ੍ਬਮ੍ਪੀਤਿ ਅਨੁਰਾਗੇਨ ਪਵਤ੍ਤਿਤਂ ਦਸ੍ਸਨਾਦਿਸਬ੍ਬਮ੍ਪਿ.

੪੨. ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਾਦਿਸਚਿਤ੍ਤਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਂ ਸੁਰਾਪਾਨਾਦਿਅਚਿਤ੍ਤਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਞ੍ਚ (ਪਾਚਿ. ੩੨੬ ਆਦਯੋ) ਏਕੇਨੇਵ ਲਕ੍ਖਣਵਚਨੇਨ ਲੋਕਵਜ੍ਜਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਯਸ੍ਸ ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਕੁਸਲਮੇਵ ਹੋਤਿ, ਤਂ ਲੋਕਵਜ੍ਜਂ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇਤਿ ਇਦਂ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਅਚਿਤ੍ਤਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਸਨ੍ਧਾਯੇਵ ਵਤ੍ਤੁਂ ਯੁਤ੍ਤਂ ਤਸ੍ਸੇਵ ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖਸਮ੍ਭਵਤੋ, ਤਥਾਪਿ ਸਚਿਤ੍ਤਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਮ੍ਪਿ ਅਸਞ੍ਚਿਚ੍ਚ ਚਙ੍ਕਮਨਾਦੀਸੁ ਲੋਕੇ ਪਾਣਘਾਤਵੋਹਾਰਸਮ੍ਭਵੇਨ ਅਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖਂ ਪਰਿਕਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਉਭਿਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਸਚਿਤ੍ਤਕਾਚਿਤ੍ਤਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਂ ਸਾਧਾਰਣਵਸੇਨ ‘‘ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਤਰਥਾ ਸਚਿਤ੍ਤਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਵਾਕ੍ਯੇ ਲੋਕਵਜ੍ਜਤਾਲਕ੍ਖਣਂ ਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ਸਿਯਾ. ‘‘ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਕੁਸਲਮੇਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਪਨ ਸਚਿਤ੍ਤਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਕੁਸਲਮੇਵ, ਇਤਰੇਸਂ ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇਯੇਵ ਅਕੁਸਲਨਿਯਮੋ, ਨ ਅਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇ. ਤਤ੍ਥ ਪਨ ਯਥਾਸਮ੍ਭਵਂ ਕੁਸਲਂ ਵਾ ਸਿਯਾ, ਅਕੁਸਲਂ ਵਾ, ਅਬ੍ਯਾਕਤਂ ਵਾਤਿ ਅਯਮਤ੍ਥੋ ਸਾਮਤ੍ਥਿਯਤੋ ਸਿਜ੍ਝਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇਤਿ ਵਤ੍ਥੁਵੀਤਿਕ੍ਕਮਵਿਜਾਨਨਚਿਤ੍ਤੇਨ ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਵਿਜਾਨਨਚਿਤ੍ਤੇਨ ਤਥਾ ਸਤਿ ਸਬ੍ਬਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਮ੍ਪਿ ਲੋਕਵਜ੍ਜਤਾਪਸਙ੍ਗਤੋ. ‘‘ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਮਿਦਂ ਕਾਤੁਂ ਨ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਜਾਨਨ੍ਤਸ੍ਸ ਹਿ ਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਵਜ੍ਜੇਪਿ ਅਨਾਦਰਿਯਵਸੇਨ ਪਟਿਘਚਿਤ੍ਤਮੇਵ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਇਦਂ ਵਾਕ੍ਯਂ ਨਿਰਤ੍ਥਕਮੇਵ ਸਿਯਾ ਸਬ੍ਬਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਿਪਿ ਲੋਕਵਜ੍ਜਾਨੀਤਿ ਏਤ੍ਤਕਮਤ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤਾਪਸਙ੍ਗਤੋ.

ਏਤ੍ਥ ਚ ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇਯੇਵ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਕੁਸਲਨ੍ਤਿ ਨਿਯਮਸ੍ਸ ਅਕਤਤ੍ਤਾ ਸੁਰਾਪਾਨਾਦੀਸੁ ਅਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਕੁਸਲਂ ਨ ਹੋਤੇਵਾਤਿ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਨਿਯਮੇਤੁਂ, ਕੇਵਲਂ ਪਨ ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਕੁਸਲਮੇਵ, ਨ ਕੁਸਲਾਦੀਤਿ ਏਵਮੇਤ੍ਥ ਨਿਯਮੋ ਸਿਜ੍ਝਤਿ, ਏਵਞ੍ਚ ਸੁਰਾਤਿ ਅਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਪਿਵਨ੍ਤਾਨਮ੍ਪਿ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤੇਨੇਵ ਪਾਨਂ ਗਨ੍ਧਵਣ੍ਣਕਾਦਿਭਾਵਂ ਅਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਲਿਮ੍ਪਨ੍ਤੀਨਂ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਨਂ ਵਿਨਾਪਿ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤੇਨ ਲਿਮ੍ਪਨਞ੍ਚ, ਉਭਯਤ੍ਥਾਪਿ ਆਪਤ੍ਤਿਸਮ੍ਭਵੋ ਚ ਸਮਤ੍ਥਿਤੋ ਹੋਤਿ. ਯਂ ਪਨ ਸਾਰਤ੍ਥਦੀਪਨਿਯਂ (ਸਾਰਤ੍ਥ. ਟੀ. ਪਾਰਾਜਿਕਕਣ੍ਡ ੨.੪੨) ‘‘ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਕੁਸਲਮੇਵਾਤਿ ਵਚਨਤੋ ਅਚਿਤ੍ਤਕਸ੍ਸ ਵਤ੍ਥੁਅਜਾਨਨਵਸੇਨ ਅਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਕੁਸਲਮੇਵਾਤਿ ਅਯਂ ਨਿਯਮੋ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਯਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਨ ਯੁਤ੍ਤਂ. ਅਚਿਤ੍ਤਕੇਸੁ ਹਿ ਤੇਰਸਸੁ ਲੋਕਵਜ੍ਜੇਸੁ ਸੁਰਾਪਾਨਸ੍ਸੇਵ ਅਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇਪਿ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਨਿਯਮੋ, ਨ ਇਤਰੇਸਂ ਦ੍ਵਾਦਸਨ੍ਨਂ ਅਕੁਸਲਾਦਿਚਿਤ੍ਤੇਨਾਪਿ ਆਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਤੋ. ਯਂ ਪਨ ਏਵਂ ਕੇਨਚਿ ਅਨਿਚ੍ਛਮਾਨਂ ਸਦ੍ਦਤੋਪਿ ਅਪਤੀਯਮਾਨਮਿਮਂ ਨਿਯਮਂ ਪਰਾਧਿਪ੍ਪਾਯਂ ਕਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਯਦਿ ਹਿ ਅਚਿਤ੍ਤਕਸ੍ਸ ਅਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇਪਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਕੁਸਲਮੇਵ ਸਿਯਾ, ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇਤਿ ਇਦਂ ਵਿਸੇਸਨਂ ਨਿਰਤ੍ਥਕਂ ਸਿਯਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਨਿਰਤ੍ਥਕਮੇਵ ਏਵਂ ਨਿਯਮਸ੍ਸ ਕੇਨਚਿ ਅਨਧਿਪ੍ਪੇਤਤ੍ਤਾ. ਨ ਹਿ ਕੋਚਿ ਸਦ੍ਦਸਤ੍ਥਵਿਦੂ ਨਿਯਮਂ ਇਚ੍ਛਤਿ, ਯੇਨ ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇਤਿ ਇਦਂ ਵਿਸੇਸਨਂ ਨਿਰਤ੍ਥਕਂ ਸਿਯਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਭਵੇਯ੍ਯ, ਕਿਨ੍ਤੁ ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਕੁਸਲਮੇਵ, ਅਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇ ਪਨ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਨਿਯਤਂ ਅਕੁਸਲਮੇਵ ਵਾ ਸਿਯਾ, ਕੁਸਲਾਦੀਸੁ ਵਾ ਅਞ੍ਞਤਰਨ੍ਤਿ ਏਵਮੇਵ ਇਚ੍ਛਤਿ. ਤੇਨ ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇਤਿ ਵਿਸੇਸਨਮ੍ਪਿ ਸਾਤ੍ਥਕਂ ਸਿਯਾ. ਅਚਿਤ੍ਤਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਂ ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇਸੁ ਅਕੁਸਲਨਿਯਮੇਨ ਲੋਕਵਜ੍ਜਤਾ ਚ ਸਿਜ੍ਝਤਿ. ਤੇਸੁ ਚ ਸੁਰਾਪਾਨਸ੍ਸੇਵ ਅਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇਪਿ ਲੋਕਵਜ੍ਜਤਾ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਤਾ ਚ, ਇਤਰੇਸਂ ਪਨ ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇ ਏਵਾਤਿ ਵਾਦੋਪਿ ਨ ਵਿਰੁਜ੍ਝਤੀਤਿ ਨ ਕਿਞ੍ਚੇਤ੍ਥ ਅਨੁਪਪਨ੍ਨਂ ਨਾਮ.

ਯਂ ਪਨੇਤ੍ਥ ‘‘ਸੁਰਾਤਿ ਅਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਪਿਵਨ੍ਤਸ੍ਸ…ਪੇ… ਵਿਨਾਪਿ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤੇਨ ਆਪਤ੍ਤਿਸਮ੍ਭਵਤੋ…ਪੇ… ਸੁਰਾਪਾਨਾਦਿਅਚਿਤ੍ਤਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਂ ਲੋਕਵਜ੍ਜਤਾ ਨ ਸਿਯਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਞ੍ਚ ਤਮਤ੍ਥਂ ਸਾਧੇਤੁਂ ਗਣ੍ਠਿਪਦੇਸੁ ਆਗਤਵਚਨਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਬਹੁਂ ਪਪਞ੍ਚਿਤਂ, ਤਂ ਨ ਸਾਰਤੋ ਪਚ੍ਚੇਤਬ੍ਬਂ ਅਟ੍ਠਕਥਾਹਿ ਵਿਰੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ. ਤਥਾ ਹਿ ‘‘ਵਤ੍ਥੁਅਜਾਨਨਤਾਯ ਚੇਤ੍ਥ ਅਚਿਤ੍ਤਕਤਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ ਅਕੁਸਲੇਨੇਵ ਪਾਤਬ੍ਬਤਾਯ ਲੋਕਵਜ੍ਜਤਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਞ੍ਚੇਤਸ੍ਸ ‘‘ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇ ਅਕੁਸਲੇਨੇਵ ਪਾਤਬ੍ਬਤੋ ਲੋਕਵਜ੍ਜਤਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਅਟ੍ਠਕਥਾਵਚਨਂ, ਤਂ ਨ ਸੁਨ੍ਦਰਂ. ‘‘ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਕੁਸਲਮੇਵਾ’’ਤਿ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਲੋਕਵਜ੍ਜਾਨਂ ਇਧੇਵ ਪਾਰਾਜਿਕਟ੍ਠਕਥਾਯ ਸਾਮਞ੍ਞਤੋ ਵਤ੍ਵਾ ਸੁਰਾਪਾਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ‘‘ਅਕੁਸਲੇਨੇਵ ਪਾਤਬ੍ਬਤਾਯਾ’’ਤਿ ਏਵਂ ਅਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇਪਿ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਤਾਯ ਵਿਸੇਸੇਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਨ ਹਿ ‘‘ਸਾਮਞ੍ਞਤੋ ਇਧ ਵੁਤ੍ਤੋਵ ਅਤ੍ਥੋ ਪੁਨ ਸੁਰਾਪਾਨਟ੍ਠਕਥਾਯਮ੍ਪਿ ਵੁਤ੍ਤੋ’’ਤਿ ਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤੁਂ ਵੁਤ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਪੁਨ ਵਚਨੇ ਪਯੋਜਨਾਭਾਵਾ, ਤਦਞ੍ਞੇਸੁਪਿ ਅਚਿਤ੍ਤਕਲੋਕਵਜ੍ਜੇਸੁ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤਾਪਸਙ੍ਗਤੋ ਚ, ਨਾਪਿ ਏਕਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤੋ ਨਯੋ ਤਦਞ੍ਞੇਸੁਪਿ ਏਕਲਕ੍ਖਣਤਾਯ ਵੁਤ੍ਤੋ ਏਵ ਹੋਤੀਤਿ ‘‘ਸੁਰਾਪਾਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇਯੇਵ (ਪਾਚਿ. ੩੨੬ ਆਦਯੋ) ਵੁਤ੍ਤੋ’’ਤਿ ਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤੁਂ ਅਚਿਤ੍ਤਕਲੋਕਵਜ੍ਜਾਨਂ ਸਬ੍ਬਪਠਮੇ ਉਯ੍ਯੁਤ੍ਤਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇਯੇਵ (ਪਾਚਿ. ੩੧੧ ਆਦਯੋ) ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤੋ, ਸੁਰਾਪਾਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇਯੇਵ ਵਾ ਵਤ੍ਵਾ ਏਸੇਵ ਨਯੋ ਸੇਸੇਸੁ ਅਚਿਤ੍ਤਕਲੋਕਵਜ੍ਜੇਸੁਪੀਤਿ ਅਤਿਦਿਸਿਤਬ੍ਬਤੋ ਚ.

ਅਪਿਚ ਵੁਤ੍ਤਮੇਵਤ੍ਥਂ ਵਦਨ੍ਤੇਨ ‘‘ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇ ਅਕੁਸਲੇਨੇਵ ਪਾਤਬ੍ਬਤਾਯਾ’’ਤਿ ਪੁਬ੍ਬੇ ਵੁਤ੍ਤਕ੍ਕਮੇਨੇਵ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਸਨ੍ਦੇਹਾਦਿਵਿਗਮਤ੍ਥਤ੍ਤਾ ਪੁਨ ਵਚਨਸ੍ਸ. ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਿਸਯੇ ਚ ਵਿਸੇਸਿਤਬ੍ਬਂ ਵਿਸੇਸੇਤ੍ਵਾਵ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਇਤਰਥਾ ਆਪਤ੍ਤਾਨਾਪਤ੍ਤਾਦਿਭੇਦਸ੍ਸ ਦੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਤ੍ਤਾ. ਤਥਾ ਹਿ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਵਿਭਙ੍ਗਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ‘‘ਵਿਨਾਪਿ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਆਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ਅਚਿਤ੍ਤਕਾਨਿ, ਚਿਤ੍ਤੇ ਪਨ ਸਤਿ ਅਕੁਸਲੇਨੇਵ ਆਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ਲੋਕਵਜ੍ਜਾਨਿ ਚੇਵ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਚਾ’’ਤਿ ਗਿਰਗ੍ਗਸਮਜ੍ਜਾਦੀਨਂ ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇ ਏਵ ਲੋਕਵਜ੍ਜਤਾ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਤਾ ਚ ਵਿਸੇਸੇਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਨ ਏਵਂ ਸੁਰਾਪਾਨਸ੍ਸ. ਤਸ੍ਸ ਪਨ ਪਕ੍ਖਦ੍ਵਯਸ੍ਸਾਪਿ ਸਾਧਾਰਣਵਸੇਨ ‘‘ਅਕੁਸਲੇਨੇਵ ਪਾਤਬ੍ਬਤਾਯਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਪਨ ‘‘ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇ’’ਤਿ ਵਿਸੇਸੇਤ੍ਵਾ. ਤਸ੍ਮਾ ਇਦਂ ਸੁਰਾਪਾਨਂ ਸਚਿਤ੍ਤਕਾਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖਦ੍ਵਯੇਪਿ ਲੋਕਵਜ੍ਜਂ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਞ੍ਚਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਮੇਵ ‘‘ਅਕੁਸਲੇਨੇਵ ਪਾਤਬ੍ਬਤਾਯ ਲੋਕਵਜ੍ਜਤਾ’’ਤਿ ਵਿਸੁਂ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਸੁਟ੍ਠੁ ਸਿਜ੍ਝਤਿ. ਏਤੇਨੇਵ ਯਂ ਸਾਰਤ੍ਥਦੀਪਨਿਯਂ ‘‘ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇ ਅਕੁਸਲੇਨੇਵ ਪਾਤਬ੍ਬਤਾਯ ਲੋਕਵਜ੍ਜਤਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਇਮਸ੍ਸੇਵ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯਸ੍ਸ ਪਟਿਪਾਦਕਮੇਤਨ੍ਤਿ ਸਞ੍ਞਾਯ ਇਮਿਨਾ ਏਵ ਹਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨ ਅਞ੍ਞੇਸੁਪਿ ਲੋਕਵਜ੍ਜੇਸੁ ਅਚਿਤ੍ਤਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇਸੁ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਤਾ ਏਵ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਨ ਪਨ ਤਿਚਿਤ੍ਤਤਾ. ਤੇਨੇਵ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਵਿਭਙ੍ਗਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਗਿਰਗ੍ਗਸਮਜ੍ਜਂ ਚਿਤ੍ਤਾਗਾਰਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਸਙ੍ਘਾਣਿ ਇਤ੍ਥਾਲਙ੍ਕਾਰੋ ਗਨ੍ਧਵਣ੍ਣਕੋ ਵਾਸਿਤਕਪਿਞ੍ਞਾਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਆਦੀਹਿ ਉਮ੍ਮਦ੍ਦਨਪਰਿਮਦ੍ਦਨਾਨੀਤਿ ਇਮਾਨਿ ਦਸ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਿ ਅਚਿਤ੍ਤਕਾਨਿ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਾਨਿ, ਅਯਂ ਪਨੇਤ੍ਥ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ ਵਿਨਾਪਿ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਆਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ਅਚਿਤ੍ਤਕਾਨਿ, ਚਿਤ੍ਤੇ ਪਨ ਸਤਿ ਅਕੁਸਲੇਨੇਵ ਆਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ਲੋਕਵਜ੍ਜਾਨਿ ਚੇਵ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਚਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਮ੍ਪਿ ਪਟਿਸਿਦ੍ਧਂ ਹੋਤਿ ਤਬ੍ਬਿਪਰੀਤਸ੍ਸੇਵ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਸਾਧਨਤੋ. ਤਸ੍ਮਾ ਸੁਰਾਪਾਨਸ੍ਸ ਅਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇਪਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਕੁਸਲਮੇਵਾਤਿ ਇਮਂ ਵਿਸੇਸਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਮੇਵ ਇਦਂ ਵਚਨਂ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਅਯਞ੍ਹੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ ਵਤ੍ਥੁਅਜਾਨਨਤਾਯ ਚੇਤ੍ਥਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਚ-ਕਾਰੋ ਵਿਸੇਸਤ੍ਥਜੋਤਕੋ ਅਪਿਚਾਤਿ ਇਮਿਨਾ ਸਮਾਨਤ੍ਥੋ. ਤਸ੍ਮਾ ਯਦਿਦਂ ਅਞ੍ਞੇਸੁ ਅਚਿਤ੍ਤਕਲੋਕਵਜ੍ਜੇਸੁ ਵਿਨਾਪਿ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਆਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ਅਚਿਤ੍ਤਕਾਨਿ, ਚਿਤ੍ਤੇ ਪਨ ਸਤਿ ਅਕੁਸਲੇਨੇਵ ਆਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ਲੋਕਵਜ੍ਜਾਨਿ ਚੇਵ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਚਾਤਿ ਲੋਕਵਜ੍ਜਤਾਯ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਤਾਯ ਚ ਲਕ੍ਖਣਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਤਂ ਏਤ੍ਥ ਸੁਰਾਪਾਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ਨਾਗਚ੍ਛਤਿ, ਇਧ ਪਨ ਵਿਸੇਸੋ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਸੋ ਕਤਰੋਤਿ ਚੇ? ਵਤ੍ਥੁਅਜਾਨਨਤਾਯ ਏਵ ਵਤ੍ਥੁਜਾਨਨਚਿਤ੍ਤੇਨ ਵਿਨਾਪਿ ਆਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਤਾਯ ਏਵ ਅਚਿਤ੍ਤਕਤਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ, ਨਤ੍ਥੇਤ੍ਥ ਅਚਿਤ੍ਤਕਤਾਯ ਵਿਸੇਸੋ. ਕਿਨ੍ਤੁ ਵਤ੍ਥੁਅਜਾਨਨਸਙ੍ਖਾਤਅਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇਪਿ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤੇਨੇਵ ਸੁਰਾਮੇਰਯਸ੍ਸ ਅਜ੍ਝੋਹਰਿਤਬ੍ਬਤਾਯਾਤਿ ਇਮਸ੍ਸ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਸ੍ਸ ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇਪਿ ਅਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇਪਿ ਲੋਕਵਜ੍ਜਤਾ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਤਾ ਚ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਤਿ ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਵਿਸੇਸੋ. ਇਧ ਹਿ ‘‘ਚਿਤ੍ਤੇ ਪਨ ਸਤੀ’’ਤਿ ਅਵਿਸੇਸੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਕੁਸਲੇਨੇਵਾ’’ਤਿ ਸਾਮਞ੍ਞਤੋ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਉਭਯਪਕ੍ਖੇਪਿ ਲੋਕਵਜ੍ਜਤਾ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਤਾ ਚ ਸਿਦ੍ਧਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਤੇਨੇਵ ਪਰਮਤ੍ਥਜੋਤਿਕਾਯ (ਖੁ. ਪਾ. ਅਟ੍ਠ. ੨.ਪਚ੍ਛਿਮਪਞ੍ਚਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ) ਖੁਦ੍ਦਕਟ੍ਠਕਥਾਯ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾਯ ‘‘ਸੁਰਾਮੇਰਯਮਜ੍ਜਪਮਾਦਟ੍ਠਾਨਂ ਕਾਯਤੋ ਚ ਕਾਯਚਿਤ੍ਤਤੋ ਚਾਤਿ ਦ੍ਵਿਸਮੁਟ੍ਠਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸੁਰਾਤਿ ਜਾਨਨਚਿਤ੍ਤਾਭਾਵੇਨੇਵ ਹੇਤ੍ਥ ਚਿਤ੍ਤਙ੍ਗਵਿਰਹਿਤੋ ਕੇਵਲੋਪਿ ਕਾਯੋ ਏਕਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਤਸ੍ਮਿਞ੍ਚ ਏਕਸਮੁਟ੍ਠਾਨਕ੍ਖਣੇਪਿ ਯਾਯ ਚੇਤਨਾਯ ਪਿਵਤਿ, ਸਾ ਏਕਨ੍ਤਅਕੁਸਲਾ ਏਵ ਹੋਤਿ. ਤੇਨੇਵ ਤਤ੍ਥੇਵ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ‘‘ਪਠਮਾ ਚੇਤ੍ਥ ਪਞ੍ਚ ਏਕਨ੍ਤਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਸਮੁਟ੍ਠਾਨਤ੍ਤਾ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਾਦੀਨਂ ਪਕਤਿਵਜ੍ਜਤੋ ਵੇਰਮਣਿਯੋ, ਸੇਸਾ ਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਵਜ੍ਜਤੋ’’ਤਿ ਏਵਂ ਪਞ੍ਚਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਸਾਮਞ੍ਞਤੋ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਤਾ ਲੋਕਵਜ੍ਜਤਾਸਙ੍ਖਾਤਾ ਪਕਤਿਵਜ੍ਜਤਾ ਚ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਅਙ੍ਗੇਸੁ ਚ ਜਾਨਨਙ੍ਗਂ ਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਥਾ ਹਿ ‘‘ਸੁਰਾਮੇਰਯਮਜ੍ਜਪਮਾਦਟ੍ਠਾਨਸ੍ਸ ਪਨ ਸੁਰਾਦੀਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਹੋਤਿ ਮਦਨੀਯਂ, ਪਾਤੁਕਾਮਤਾਚਿਤ੍ਤਞ੍ਚ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਿਤਂ ਹੋਤਿ, ਤਜ੍ਜਞ੍ਚ ਵਾਯਾਮਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਪੀਤੇ ਚ ਪਵਿਸਤੀਤਿ ਇਮਾਨਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਅਙ੍ਗਾਨੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਪਨ ਸੁਰਾਤਿ ਜਾਨਨਙ੍ਗੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਞ੍ਚਾਤਿ. ਯਦਿ ਹਿ ਸੁਰਾਤਿ ਜਾਨਨਮ੍ਪਿ ਅਙ੍ਗਂ ਸਿਯਾ, ਅਵਸ੍ਸਮੇਵ ਤਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਸਿਯਾ, ਨ ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਥਾ ਚੇਤ੍ਥ, ਏਵਂ ਅਞ੍ਞਾਸੁਪਿ ਸੁਤ੍ਤਪਿਟਕਾਦਿਅਟ੍ਠਕਥਾਸੁ ਕਤ੍ਥਚਿ ਜਾਨਨਙ੍ਗਂ ਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਅਕੁਸਲੇਨੇਵ ਪਾਤਬ੍ਬਤਾਯ ਲੋਕਵਜ੍ਜਤਾ’’ਤਿ ਇਮਸ੍ਸ ਅਟ੍ਠਕਥਾਪਾਠਸ੍ਸ ਅਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇਪਿ ‘‘ਅਕੁਸਲੇਨੇਵ ਪਾਤਬ੍ਬਤਾਯ ਲੋਕਵਜ੍ਜਤਾ’’ਤਿ ਏਵਮੇਵ ਅਤ੍ਥੋਤਿ ਨਿਟ੍ਠਮੇਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬਂ.

ਅਪਿਚ ਯਂ ਗਣ੍ਠਿਪਦੇਸੁ ‘‘ਏਤਂ ਸਤ੍ਤਂ ਮਾਰੇਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਪਦੇਸੇ ਨਿਪਨ੍ਨਂ ਅਞ੍ਞਂ ਮਾਰੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਪਾਣਸਾਮਞ੍ਞਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਿਤਾਯ ਯਥਾ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤੋ ਹੋਤਿ, ਏਵਂ ਏਤਂ ਮਜ੍ਜਂ ਪਿਵਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਅਞ੍ਞਂ ਮਜ੍ਜਂ ਪਿਵਨ੍ਤਸ੍ਸ ਮਜ੍ਜਸਾਮਞ੍ਞਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਿਤਾਯ ਅਕੁਸਲਮੇਵ ਹੋਤਿ, ਯਥਾ ਪਨ ਕਟ੍ਠਸਞ੍ਞਾਯ ਸਪ੍ਪਂ ਘਾਤੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤੋ ਨ ਹੋਤਿ, ਏਵਂ ਨਾਲ਼ਿਕੇਰਪਾਨਸਞ੍ਞਾਯ ਮਜ੍ਜਂ ਪਿਵਨ੍ਤਸ੍ਸ ਅਕੁਸਲਂ ਨ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਬ੍ਬਥਾ ਸਮਾਨਤ੍ਤੇਨ ਉਪਮੇਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਅਤਿਵਿਯ ਅਯੁਤ੍ਤਂ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਂ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਾਦਿਅਕੁਸਲਾਨਞ੍ਚ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਸਮਾਨਤਾਯ ਨਿਯਮਾਭਾਵਾ. ਪਾਣਾਤਿਪਾਤੋ ਹਿ ਪਰਿਯਾਯੇਨਾਪਿ ਸਿਜ੍ਝਤਿ, ਨ ਤਥਾ ਅਦਿਨ੍ਨਾਦਾਨਂ. ਤਂ ਪਨ ਆਣਤ੍ਤਿਯਾਪਿ ਸਿਜ੍ਝਤਿ, ਨ ਚ ਮੇਥੁਨਾਦੀਸੁ. ਤਸ੍ਮਾ ਪਯੋਗਙ੍ਗਾਦੀਹਿਪਿ ਭਿਨ੍ਨਾਨਮੇਵ ਸਂਸਟ੍ਠਂ ਸਬ੍ਬਥਾ ਸਮੀਕਰਣਂ ਅਯੁਤ੍ਤਮੇਵ. ‘‘ਪਾਣਾਤਿਪਾਤੋ ਵਿਯ ਅਦਿਨ੍ਨਾਦਾਨਮੇਥੁਨਾਦੀਨਿਪਿ ਪਰਿਯਾਯਕਥਾਦੀਹਿ ਸਿਜ੍ਝਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਕੇਨਚਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਤਂ ਕਿਨ੍ਤਿ ਨ ਗਯ੍ਹਤਿ ਤਥਾ ਵਚਨਾਭਾਵਾਤਿ ਚੇ? ਇਧਾਪਿ ‘‘ਤਥਾ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਸਦਿਸਂ ਸੁਰਾਪਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵਚਨਾਭਾਵਾ ਇਦਮ੍ਪਿ ਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬਮੇਵ. ਕਿਞ੍ਚਿ ਅਟ੍ਠਕਥਾਵਚਨੇਨੇਵ ਸਿਦ੍ਧਮੇਵਤ੍ਥਂ ਪਟਿਬਾਹਨ੍ਤੇਨ ਵਿਨਯਞ੍ਞੁਨਾ ਸੁਤ੍ਤਸੁਤ੍ਤਾਨੁਲੋਮਾਦੀਹਿ ਤਸ੍ਸ ਵਿਰੋਧਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਪਟਿਬਾਹੇਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਪਨ ਪਯੋਗਙ੍ਗਾਦੀਹਿ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਵਿਭਿਨ੍ਨੇਨ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਨ੍ਤਰੇਨ ਸਹ ਸਮੀਕਰਣਮਤ੍ਤੇਨ. ਨ ਹਿ ‘‘ਸੁਰਾਤਿ ਅਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਪਿਵਨ੍ਤਸ੍ਸਾਪਿ ਅਕੁਸਲਮੇਵਾ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸੁਤ੍ਤਾਦਿਵਿਰੋਧੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਵਿਨਯਪਿਟਕੇ ਤਾਵ ਏਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਵਿਰੁਦ੍ਧਂ ਸੁਤ੍ਤਾਦਿਕਂ ਨ ਦਿਸ੍ਸਤਿ, ਨਾਪਿ ਸੁਤ੍ਤਪਿਟਕਾਦੀਸੁ.

ਯਂ ਪਨੇਤ੍ਥ ਕੇਚਿ ਵਦਨ੍ਤਿ ‘‘ਮਨੋਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਾ ਧਮ੍ਮਾਤਿ (ਧ. ਪ. ੧, ੨) ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਅਕੁਸਲਾਨਿ ਪੁਬ੍ਬੇ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮਵਤ੍ਥੁਂ ਜਾਨਨ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਹੋਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਤਂ ਤੇਸਂ ਸੁਤ੍ਤਾਧਿਪ੍ਪਾਯਾਨਭਿਞ੍ਞਾਤਮੇਵ ਪਕਾਸੇਤਿ. ਨ ਹਿ ‘‘ਮਨੋਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਾ ਧਮ੍ਮਾ’’ਤਿ ਇਦਂ ਵਚਨਂ ਪੁਬ੍ਬੇ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮਵਤ੍ਥੁਂ ਜਾਨਨ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਅਕੁਸਲਾ ਧਮ੍ਮਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤੀਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਦੀਪੇਤਿ, ਅਥ ਖੋ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਾ ਧਮ੍ਮਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨਾ ਉਪ੍ਪਾਦਪਚ੍ਚਯਟ੍ਠੇਨ ਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਭੂਤਂ ਸਹਜਾਤਚਿਤ੍ਤਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯੇਵ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਨ ਵਿਨਾ ਚਿਤ੍ਤੇਨਾਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਦੀਪੇਤਿ. ਨ ਹੇਤ੍ਥ ‘‘ਸੁਰਾਤਿ ਅਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਪਿਵਨ੍ਤਸ੍ਸ ਅਕੁਸਲਮੇਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਸਹਜਾਤਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਨਾਪਿ ਲੋਭਾਦਿਅਕੁਸਲਚੇਤਸਿਕਾ ਧਮ੍ਮਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤੀਤਿ ਅਯਮਤ੍ਥੋ ਆਪਜ੍ਜਤਿ. ਯੇਨ ਤਂ ਨਿਸੇਧਾਯ ਇਦਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਆਹਰਣੀਯਂ ਸਿਯਾ, ਅਭਿਧਮ੍ਮਵਿਰੋਧੋਪੇਤ੍ਥ ਨਤ੍ਥਿ ਪੁਬ੍ਬੇ ਨਾਮਜਾਤਿਆਦਿਵਸੇਨ ਅਜਾਨਨ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਪਞ੍ਚਵਿਞ੍ਞਾਣਵੀਥਿਯਂ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਜਵਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਵਚਨਤੋ.

ਅਪਿਚ ਬਾਲਪੁਥੁਜ੍ਜਨਾਨਂ ਛਸੁ ਦ੍ਵਾਰੇਸੁ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨਾਨਿ ਜਵਨਾਨਿ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਅਕੁਸਲਾਨੇਵ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਕੁਸਲਾਨਿ ਪਨ ਤੇਸਂ ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤਾਦਿਉਪਨਿਸ੍ਸਯਬਲੇਨ ਅਪ੍ਪਕਾਨੇਵ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਤੁਣ੍ਹੀਭੂਤਾਨਮ੍ਪਿ ਨਿਦ੍ਦਾਯਿਤ੍ਵਾ ਸੁਪਿਨਂ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਾਨਮ੍ਪਿ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਾਦਿਅਕੁਸਲਜਵਨਸ੍ਸੇਵ ਯੇਭੁਯ੍ਯਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਤੋ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਵਿਰਹਿਤਸ੍ਸ ਜਵਨਸ੍ਸ ਤੇਸਂ ਅਭਾਵਾ. ਅਕੁਸਲਾ ਹਿ ਵਿਸਯਾਨੁਗੁਣਂ ਵਾਸਨਾਨੁਗੁਣਞ੍ਚ ਯਥਾਪਚ੍ਚਯਂ ਸਮੁਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਕਿਂ ਪੁਬ੍ਬੇ ਜਾਨਨਾਜਾਨਨਨਿਬਦ੍ਧੇਨ. ਯੇ ਪਨ ਜਾਨਨਾਦਿਅਙ੍ਗਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਾਦਯੋ, ਯੇ ਚ ਜਾਨਨਾਦਿਂ ਵਿਨਾਪਿ ਸਿਜ੍ਝਮਾਨਾ ਸੁਰਾਪਾਨਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਆਦਯੋ, ਤੇ ਤੇ ਤਥਾ ਤਥਾ ਯਾਥਾਵਤੋ ਞਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੇਨ ਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠਾ, ਤੇਸਞ੍ਚ ਯਥਾਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠਵਸੇਨ ਗਹਣੇ ਕੋ ਨਾਮ ਅਭਿਧਮ੍ਮਵਿਰੋਧੋ. ਏਵਂ ਸੁਤ੍ਤਾਦਿਵਿਰੋਧਾਭਾਵਤੋ, ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ ਚ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਵਸੇਨੇਵੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ. ਯਦਿ ਏਵਂ ਕਸ੍ਮਾ ‘‘ਸਾਮਣੇਰੋ ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਪਿਵਨ੍ਤੋ ਸੀਲਭੇਦਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਨ ਅਜਾਨਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ? ਨਾਯਂ ਦੋਸੋ ਸੀਲਭੇਦਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਆਣਾਯਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਉਕ੍ਖਿਤ੍ਤਾਨੁਵਤ੍ਤਿਕਾਦੀਨਂ ਸੀਲਭੇਦੋ ਵਿਯ. ਨ ਹਿ ਤਾਸਂ ਅਕੁਸਲੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਏਵ ਸੀਲਭੇਦੋ ਹੋਤਿ ਸਙ੍ਘਾਯਤ੍ਤਸਮਨੁਭਾਸਨਾਨਨ੍ਤਰੇਯੇਵ ਵਿਹਿਤਤ੍ਤਾ. ਏਵਮਿਧਾਪਿ ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਪਿਵਨੇ ਏਵ ਵਿਹਿਤੋ, ਨ ਅਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਪਿਵਨੇ. ਅਞ੍ਞੋ ਹਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਿਸਯੋ, ਅਞ੍ਞੋ ਅਕੁਸਲਵਿਸਯੋ. ਤੇਨੇਵ ਸਾਮਣੇਰਾਨਂ ਪੁਰਿਮੇਸੁ ਪਞ੍ਚਸੁ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇਸੁ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਭਿਨ੍ਨੇ ਸਬ੍ਬਾਨਿਪਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਿ ਭਿਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਅਕੁਸਲਂ ਪਨ ਯਂ ਭਿਨ੍ਨਂ, ਤੇਨ ਏਕੇਨੇਵ ਹੋਤਿ, ਨਾਞ੍ਞੇਹਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਸਾਮਣੇਰਸ੍ਸ ਅਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਪਿਵਨ੍ਤਸ੍ਸ ਸੀਲਭੇਦਾਭਾਵੇਪਿ ਕਮ੍ਮਪਥਪ੍ਪਤ੍ਤਂ ਅਕੁਸਲਮੇਵਾਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ.

ਯਂ ਪਨ ਸਾਰਤ੍ਥਦੀਪਨਿਯਂ (ਸਾਰਤ੍ਥ. ਟੀ. ਪਾਰਾਜਿਕਕਣ੍ਡ ੨.੪੨) ‘‘ਸਾਮਣੇਰਸ੍ਸ ਸੁਰਾਤਿ ਅਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਪਿਵਨ੍ਤਸ੍ਸ ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਅਕੁਸਲਂ ਪਨ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਕੇਹਿਚਿ ਵੁਤ੍ਤਵਚਨਂ ‘‘ਤਂ ਤੇਸਂ ਮਤਿਮਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਅਜਾਨਿਤ੍ਵਾਪਿ ਬੀਜਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਮਜ੍ਜਂ ਪਿਵਨ੍ਤਸ੍ਸ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਂ. ਸਾਮਣੇਰੋ ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਪਿਵਨ੍ਤੋ ਸੀਲਭੇਦਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਨ ਅਜਾਨਿਤ੍ਵਾਤਿ ਏਤ੍ਤਕਮੇਵ ਹਿ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਅਕੁਸਲਂ ਪਨ ਹੋਤੀਤਿ ਨ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਤਤ੍ਥ ਕਾਰਣਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਅਕਾਰਣਂ. ਨ ਹਿ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਸਾਮਣੇਰਾਨਂ ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਪਿਵਨੇ ਏਵ ਸੀਲਭੇਦੋ, ਨ ਅਜਾਨਿਤ੍ਵਾਤਿ ਸੀਲਭੇਦਕਥਨਟ੍ਠਾਨੇ ਅਕੁਸਲਂ ਪਨ ਹੋਤੀਤਿ ਅਵਚਨਂ ਅਜਾਨਨਪਕ੍ਖੇ ਅਕੁਸਲਾਭਾਵਸ੍ਸ ਕਾਰਣਂ ਹੋਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਪਸਙ੍ਗਾਭਾਵਾ, ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਟ੍ਠਾਨੇ ਏਵ ‘‘ਅਕੁਸਲੇਨੇਵ ਪਾਤਬ੍ਬਤਾਯ ਲੋਕਵਜ੍ਜਤਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਚ. ਨ ਚ ਤੇ ‘‘ਅਕੁਸਲਂ ਪਨ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਾ ਆਚਰਿਯਾ ਇਮਂ ਸਾਮਣੇਰਾਨਂ ਸੀਲਭੇਦਪ੍ਪਕਾਸਕਂ ਖਨ੍ਧਕਟ੍ਠਕਥਾਪਾਠਮੇਵ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਵੋਚੁਂ, ਯੇਨ ‘‘ਏਤ੍ਤਕਮੇਵ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਸਿਯਾ, ਅਥ ਖੋ ਸੁਰਾਪਾਨਟ੍ਠਕਥਾਗਤਂ ਸੁਤ੍ਤਪਿਟਕਟ੍ਠਕਥਾਗਤਞ੍ਚ ਅਨੇਕਵਿਧਂ ਵਚਨਂ, ਮਹਾਵਿਹਾਰਵਾਸੀਨਂ ਪਰਮ੍ਪਰੋਪਦੇਸਞ੍ਚ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਵੋਚੁਂ. ਭਿਨ੍ਨਲਦ੍ਧਿਕਾਨਂ ਅਭਯਗਿਰਿਕਾਦੀਨਂ ਮਤਞ੍ਹੇਤਂ, ਯਦਿਦਂ ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਪਿਵਨ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਅਕੁਸਲਨ੍ਤਿ ਗਹਣਂ. ਤਸ੍ਮਾ ਯਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਕੇਹਿਚਿ ‘‘ਸਾਮਣੇਰਸ੍ਸ ਸੁਰਾਤਿ ਅਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਪਿਵਨ੍ਤਸ੍ਸ ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਅਕੁਸਲਂ ਪਨ ਹੋਤੀ’’ਤਿ, ਤਂ ਸੁਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ.

ਯਞ੍ਚ ਸਾਰਤ੍ਥਦੀਪਨਿਯਂ (ਸਾਰਤ੍ਥ. ਟੀ. ਪਾਰਾਜਿਕਕਣ੍ਡ ੨.੪੨) ‘‘ਅਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਪਿਵਨ੍ਤਸ੍ਸਾਪਿ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਮੁਖਂ ਸੁਰਾ ਨ ਪਵਿਸਤਿ ਕਮ੍ਮਪਥਪ੍ਪਤ੍ਤਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤੇਨੇਵ ਪਾਤਬ੍ਬਤੋ’’ਤਿ ਕੇਹਿਚਿ ਵੁਤ੍ਤਵਚਨਂ ‘‘ਨ ਸੁਨ੍ਦਰ’’ਨ੍ਤਿ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੇ ਕੁਚ੍ਛਿਗਤੇ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਮਾਤੁ ਸੀਲਂ ਵਿਯ ਹਿ ਇਦਮ੍ਪਿ ਅਰਿਯਸਾਵਕਾਨਂ ਧਮ੍ਮਤਾਸਿਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਤਾਸਿਦ੍ਧਤ੍ਤਂਯੇਵ ਸਮਤ੍ਥੇਤੁਂ ‘‘ਭਵਨ੍ਤਰੇਪਿ ਹਿ ਅਰਿਯਸਾਵਕੋ ਜੀਵਿਤਹੇਤੁਪਿ ਨੇਵ ਪਾਣਂ ਹਨਤਿ, ਨ ਸੁਰਂ ਪਿਵਤਿ. ਸਚੇ ਪਿਸ੍ਸ ਸੁਰਞ੍ਚ ਖੀਰਞ੍ਚ ਮਿਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਮੁਖੇ ਪਕ੍ਖਿਪਨ੍ਤਿ, ਖੀਰਮੇਵ ਪਵਿਸਤਿ, ਨ ਸੁਰਾ. ਯਥਾ ਕਿਂ? ਯਥਾ ਕੋਞ੍ਚਸਕੁਣਾਨਂ ਖੀਰਮਿਸ੍ਸਕੇ ਉਦਕੇ ਖੀਰਮੇਵ ਪਵਿਸਤਿ, ਨ ਉਦਕਂ. ਇਦਂ ਯੋਨਿਸਿਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਚੇ, ਇਦਮ੍ਪਿ ਧਮ੍ਮਤਾਸਿਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਅਟ੍ਠਕਥਾਵਚਨਂ ਦਸ੍ਸਿਤਂ, ਤਮ੍ਪਿ ਨ ਯੁਤ੍ਤਮੇਵ. ਯਥਾ ਹਿ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਮਾਤੁ ਸੀਲਂ ਵਿਯ ਅਰਿਯਸਾਵਕਾਨਂ ਧਮ੍ਮਤਾਸਿਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਮਾਤੁ ਧਮ੍ਮਤਾ ਨਾਮ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਚ ਅਤ੍ਤਨੋ ਚ ਪਾਰਮਿਤਾਨੁਭਾਵੇਨ ਅਕੁਸਲਾਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਨਿਯਮੋ ਏਵ. ਤਥਾ ਅਰਿਯਸਾਵਕਾਨਮ੍ਪਿ ਭਵਨ੍ਤਰੇ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਾਦੀਨਂ ਦਸਨ੍ਨਂ ਕਮ੍ਮਪਥਾਨਂ ਅਞ੍ਞੇਸਞ੍ਚ ਅਪਾਯਹੇਤੁਕਾਨਂ ਅਕੁਸਲਾਨਂ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਪ੍ਪਹਾਯਕਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਆਨੁਭਾਵੇਨ ਤਂਤਂਸੀਲਵੀਤਿਕ੍ਕਮਹੇਤੁਕਸ੍ਸ ਅਕੁਸਲਸ੍ਸ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਨਿਯਮੋ ਏਵ ਧਮ੍ਮਤਾ. ਨ ਹਿ ਸਭਾਵਵਾਦੀਨਂ ਧਮ੍ਮਤਾ ਵਿਯ ਅਹੇਤੁਕਤਾ ਇਧ ਧਮ੍ਮਤਾ ਨਾਮ. ਯਥਾ ਵਾ ਏਵਂਧਮ੍ਮਤਾਨਯੇ ਕਾਰਣਸ੍ਸ ਭਾਵੇ ਅਭਾਵੇ ਚ ਕਾਰਿਯਸ੍ਸ ਭਾਵੋ ਅਭਾਵੋ ਚ ਧਮ੍ਮਤਾ, ਨ ਅਹੇਤੁਅਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾਭਾਵਾਭਾਵੋ, ਏਵਮਿਧਾਪਿ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਾਦਿਕਮ੍ਮਪਥਾਨਂ ਹੇਤੁਭੂਤਸ੍ਸ ਕਿਲੇਸਸ੍ਸ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਾਭਾਵੇਨ ਤੇਸਂ ਅਭਾਵੋ, ਤਦਵਸੇਸਾਨਂ ਅਕੁਸਲਾਨਂ ਹੇਤੁਨੋ ਭਾਵੇਨ ਭਾਵੋ ਚ ਧਮ੍ਮਤਾ, ਨ ਅਹੇਤੁਕਤਾ. ਤਸ੍ਮਾ ਅਪਾਯਹੇਤੁਨੋ ਰਾਗਸ੍ਸ ਅਭਾਵੇਨੇਵ ਅਰਿਯਾਨਂ ਅਜਾਨਿਤ੍ਵਾਪਿ ਸੁਰਾਯ ਅਨਜ੍ਝੋਹਰਣਨ੍ਤਿ ਸੁਵੁਤ੍ਤਮੇਵਿਦਂ ਕੇਹਿਚਿ ‘‘ਅਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਪਿਵਨ੍ਤਸ੍ਸਾਪਿ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਮੁਖਂ ਸੁਰਾ ਨ ਪਵਿਸਤਿ ਕਮ੍ਮਪਥਪ੍ਪਤ੍ਤਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤੇਨੇਵ ਪਾਤਬ੍ਬਤੋ’’ਤਿ, ਤਂ ਕੇਨ ਹੇਤੁਨਾ ਨ ਸੁਨ੍ਦਰਂ ਜਾਤਨ੍ਤਿ ਨ ਞਾਯਤਿ, ਧਮ੍ਮਤਾਸਿਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਵਾ ਕਥਨੇਨ ਕਥਂ ਤਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ.

ਯਮ੍ਪਿ ਦੀਘਨਿਕਾਯਟ੍ਠਕਥਾਯਂ (ਦੀ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੩੫੨) ‘‘ਸੁਰਞ੍ਚ ਖੀਰਞ੍ਚ ਮਿਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ…ਪੇ… ਇਦਂ ਧਮ੍ਮਤਾਸਿਦ੍ਧ’’ਨ੍ਤਿ ਵਚਨਂ, ਤਮ੍ਪਿ ਸੁਰਾਪਾਨਸ੍ਸ ਅਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇਪਿ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਞ੍ਞੇਵ ਸਾਧੇਤਿ. ਤਥਾ ਹਿ ‘‘ਭਵਨ੍ਤਰੇਪਿ ਹਿ ਅਰਿਯਸਾਵਕੋ ਜੀਵਿਤਹੇਤੁਪਿ ਪਾਣਂ ਨ ਹਨਤਿ, ਨਾਦਿਨ੍ਨਂ ਆਦਿਯਤਿ…ਪੇ… ਨ ਸੁਰਂ ਪਿਵਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਪੁਰਿਮਾਨਂ ਤਾਵ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਕਮ੍ਮਪਥਾਨਂ ਸਚਿਤ੍ਤਕਤ੍ਤਾ ਵਿਰਮਣਂ ਸੁਕਰਂ, ਪਚ੍ਛਿਮਸ੍ਸ ਪਨ ਸੁਰਾਪਾਨਸ੍ਸ ਅਚਿਤ੍ਤਕਤ੍ਤਾ ਕਥਂ ਵਿਰਮਣਂ ਭਵੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਚੋਦਨਾਸਮ੍ਭਵਂ ਮਨਸਿਕਤ੍ਵਾ ਵਤ੍ਥੁਅਜਾਨਨਵਸੇਨ ਅਚਿਤ੍ਤਕਤ੍ਤੇਪਿ ਯਸ੍ਮਾ ਕਮ੍ਮਪਥਪ੍ਪਤ੍ਤਅਕੁਸਲੇਨੇਵ ਸੁਰਾ ਅਜ੍ਝੋਹਰਿਤਬ੍ਬਾ, ਤਾਦਿਸੀ ਚ ਅਕੁਸਲਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿ ਅਰਿਯਸਾਵਕਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗੇਨੇਵ ਹਤਾ, ਤਸ੍ਮਾਸ੍ਸ ਪਰਗਲਂ ਸੁਰਾਯ ਪਵਿਸਨਂ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਅਤ੍ਥਤੋ ਗਮ੍ਯਮਾਨਤ੍ਥਂ ਪਰਿਹਾਰਵਚਨਂ ਵਦਤਾ ‘‘ਸਚੇ ਪਿਸ੍ਸ ਸੁਰਞ੍ਚ ਖੀਰਞ੍ਚਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਖੀਰਮੇਵ ਪਵਿਸਤਿ, ਨ ਸੁਰਾਤਿ ਇਦਂ ਸੁਰਾਯ ਸਬ੍ਬਥਾਪਿ ਪਰਗਲਪ੍ਪਵੇਸਾਭਾਵਦਸ੍ਸਨਪਰਂ, ਨ ਪਨ ਸੁਰਾਮਿਸ੍ਸਖੀਰਸ੍ਸ ਸੁਰਾਯ ਵਿਯੋਜਨਸਾਮਤ੍ਥਿਯਦਸ੍ਸਨਪਰਂ. ਅਯਞ੍ਹੇਤ੍ਥ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ – ਯਦਿ ਹਿ ਸੁਰਾਮਿਸ੍ਸੇ ਖੀਰੇ ਕਿਞ੍ਚਿ ਪਵਿਸੇਯ੍ਯ, ਖੀਰਮੇਵ ਪਵਿਸੇਯ੍ਯ, ਨ ਸੁਰਾ. ਖੀਰੇ ਪਨ ਸੁਰਾਯ ਅਵਿਯੁਤ੍ਤੇ ਨ ਕਿਞ੍ਚਿ ਪਵਿਸਤੀਤਿ. ਇਦਂ ਯੋਨਿਸਿਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਉਦਕਸ੍ਸ ਮੁਖੇ ਅਪ੍ਪਵਿਸਨਂ ਯੋਨਿਸਿਦ੍ਧਂ. ਯੋਨੀਤਿ ਚੇਤ੍ਥ ਜਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾ. ਤਸ੍ਮਾ ਕੋਞ੍ਚਜਾਤਿਕਾਨਂ ਮੁਖਤੁਣ੍ਡਸਙ੍ਖਾਤਾਨਂ ਰੂਪਧਮ੍ਮਾਨਂ ਖੀਰਮਿਸ੍ਸਉਦਕਜ੍ਝੋਹਰਣਹੇਤੁਤ੍ਤਾਭਾਵੇਨ ਤਂ ਅਪ੍ਪਵਿਸਨਂ ਸਿਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਦਮ੍ਪਿ ਹਿ ਖੀਰਮਿਸ੍ਸਾਯ ਸੁਰਾਯ ਖੀਰੇ ਪਵਿਸਨ੍ਤੇਪਿ ਪਰਗਲਾਪਵਿਸਨਨ੍ਤਿ. ਧਮ੍ਮਤਾਸਿਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਅਰਿਯਸਾਵਕਸ੍ਸ ਅਰੂਪਧਮ੍ਮਾਨਂ ਸੁਰਾਪਿਵਨਹੇਤੁਭੂਤਕਿਲੇਸਸਹਿਤਤ੍ਤਾਭਾਵਸਙ੍ਖਾਤਾਯ ਧਮ੍ਮਤਾਯ ਸਿਦ੍ਧਂ. ਏਵਮੇਤ੍ਥ ਅਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇਪਿ ਸੁਰਾਯ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤੇਨੇਵ ਪਾਤਬ੍ਬਤੋ ਅਰਿਯਸਾਵਕਾਨਂ ਅਪਿਵਨਂ ਸਮਤ੍ਥਿਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਅਥਾਪਿ ਸਿਯਾ ਅਜਾਨਨਪਕ੍ਖੇ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤੇਨ ਵਿਨਾਵ ਪਾਤਬ੍ਬਤ੍ਤੇਪਿ ਸੁਰਾਯ ਅਪਿਵਨਂ ਅਰਿਯਾਨਂ ਧਮ੍ਮਤਾਤਿ ਸਮਤ੍ਥਨਪਰਮੇਤਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਨ, ਅਟ੍ਠਕਥਾਵਚਨਨ੍ਤਰੇਹਿ ਵਿਰੁਜ੍ਝਨਤੋ. ਯਥਾ ਹਿ ਵਚਨਨ੍ਤਰੇਹਿ ਨ ਵਿਰੁਜ੍ਝਤਿ, ਤਥਾਯੇਵ ਅਤ੍ਥੋ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ.

ਅਪਿਚ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਾਦੀਨਂ ਪਞ੍ਚਨ੍ਨਂ ਕਮ੍ਮਪਥਾਨਂ ਭਵਨ੍ਤਰੇਪਿ ਅਕਰਣਂ ਅਰਿਯਾਨਂ ਧਮ੍ਮਤਾਸੀਲਮੇਵ, ਤੇਸਞ੍ਚ ਯਦਿ ਸਚਿਤ੍ਤਕਤਂ ਸਮਾਨਂ. ਸੁਰਾਪਾਨਂ ਵਿਯ ਇਤਰਾਨਿਪਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਅਜਾਨਨ੍ਤੇਨਾਪਿ ਅਰਿਯਸਾਵਕੇਨ ਨ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਾਨਿ ਸਿਯੁਂ, ਤਥਾ ਚ ਅਜਾਨਨ੍ਤਾਨਂ ਅਰਿਯਾਨਂ ਕੁਸਲਾਬ੍ਯਾਕਤਚਿਤ੍ਤੇਹਿਪਿ ਵਿਰਮਣਪਰਮਾਰਣਪਰਸਨ੍ਤਕਗਹਣਾਦੀਸੁ ਕਾਯਵਚੀਪਵਤ੍ਤਿ ਨ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਨੋ ਚੇ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਚਕ੍ਖੁਪਾਲਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਚਙ੍ਕਮਨੇਨ ਪਾਣਵਿਯੋਗਸ੍ਸ, ਉਪ੍ਪਲਵਣ੍ਣਤ੍ਥੇਰਿਯਾ ਬਲਕ੍ਕਾਰੇਨ ਮਗ੍ਗੇਨਮਗ੍ਗਫੁਸਨਸ੍ਸ ਚ ਪਵਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਤਸ੍ਮਾ ਸੁਰਾਪਾਨਸ੍ਸ ਅਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇਪਿ ਅਕੁਸਲੇਨੇਵ ਪਾਤਬ੍ਬਤਾਯ ਸੁਰਾ ਅਰਿਯਾਨਂ ਪਰਗਲਂ ਨ ਪਵਿਸਤੀਤਿ ਵਿਸੇਸੇਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

ਨਨੁ ਵਤ੍ਥੁਂ ਜਾਨਨ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਸਬ੍ਬੇ ਕਮ੍ਮਪਥਾ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ? ਨ, ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਵਿਪਰੀਤਗ੍ਗਹਣੇਨੇਵ ਪਵਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਅਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਂ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤੋ, ਅਨਿਚ੍ਚਾਦਿਂ ਨਿਚ੍ਚਾਦਿਤੋ ਚ ਗਹਣਨ੍ਤੀ ਦਿਟ੍ਠਿ ਵਤ੍ਥੁਂ ਵਿਜਾਨਾਤਿ. ਯਦਿ ਹਿ ਜਾਨੇਯ੍ਯ, ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਯੇਵ ਨ ਸਿਯਾ. ਸਾ ਚ ਕਮ੍ਮਪਥੇਸੁ ਗਣਿਤਾਤਿ ਕੁਤੋ ਜਾਨਨ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਕਮ੍ਮਪਥਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਨਿਯਮੋ. ਅਥ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਂ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੂਤਿ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੀਪਿ ‘‘ਅਯਂ ਸਤ੍ਤੋ’’ਤਿ ਤਸ੍ਸ ਸਰੂਪਗ੍ਗਹਣਤੋ ਦਿਟ੍ਠਿਪਿ ਵਤ੍ਥੁਂ ਵਿਜਾਨਾਤੀਤਿ ਚੇ? ਨ, ਸੁਰਾਪਾਨਸ੍ਸਪਿ ‘‘ਅਯਂ ਨ ਸੁਰਾ’’ਤਿ ਸਰੂਪਗ੍ਗਹਣਸ੍ਸ ਸਮਾਨਤ੍ਤਾ. ‘‘ਅਯ’’ਨ੍ਤਿ ਚ ਵਤ੍ਥੁਪਰਾਮਸਨੇਪਿ ‘‘ਸੁਰਾ’’ਤਿ ਵਿਸੇਸਵਿਜਾਨਨਾਭਾਵਾ ਨ ਜਾਨਾਤੀਤਿ ਚੇ? ‘‘ਅਯ’’ਨ੍ਤਿ ਪੁਗ੍ਗਲਤ੍ਤਂ ਜਾਨਨ੍ਤੀਪਿ ‘‘ਅਸਬ੍ਬਞ੍ਞੂ’’ਤਿਪਿ ਵਿਸੇਸਜਾਨਨਾਭਾਵਾ ਦਿਟ੍ਠਿਪਿ ਵਤ੍ਥੁਂ ਨ ਜਾਨਾਤੀਤਿ ਸਮਾਨਮੇਵ. ਏਵਞ੍ਹਿ ਤੇਸਂ ਬੁਦ੍ਧਾਤਿ ਅਹਿਤੋਤਿ ਅਹਿਤਂ ਵਾ ਪੂਰਣਕਸ੍ਸਪਾਦਿਂ ਹਿਤੋ ਪਟਿਘਸ੍ਸ ਵਾ ਅਨੁਨਯਸ੍ਸ ਵਾ ਉਪ੍ਪਾਦਨੇਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਵਿਪਲ੍ਲਾਸਪੁਬ੍ਬਕਞ੍ਹਿ ਸਬ੍ਬਂ ਅਕੁਸਲਂ.

ਅਪਿਚ ਸੁਰਾਯ ਪੀਯਮਾਨਾਯ ਨਿਯਮੇਨ ਅਕੁਸਲੁਪ੍ਪਾਦਨਂ ਸਭਾਵੋ ਪੀਤਾਯ ਵਿਯ. ਖੀਰਾਦਿਸਞ੍ਞਾਯ ਪੀਤਸੁਰਸ੍ਸ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਮਾਤੁਭਗਿਨਿਆਦੀਸੁਪਿ ਰਾਗਦੋਸਾਦਿਅਕੁਸਲਪ੍ਪਬਨ੍ਧੋ ਵਤ੍ਥੁਸਭਾਵੇਨੇਵ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਏਵਂ ਪੀਯਮਾਨਕ੍ਖਣੇਪਿ ਤਿਖਿਣੋ ਰਾਗੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੇਵ, ਤੇਨੇਵ ਸਾਗਤਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਅਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਪਿਵਨਕਾਲੇ ਪਞ੍ਚਾਭਿਞ੍ਞਾਦਿਝਾਨਪਰਿਹਾਨਿ, ਪਚ੍ਛਾ ਚ ਬੁਦ੍ਧਾਦੀਸੁ ਅਗਾਰਵਾਦਿਅਕੁਸਲਪ੍ਪਬਨ੍ਧੋ ਯਾਵ ਸੁਰਾਵਿਗਮਾ ਪਵਤ੍ਤਿਤ੍ਥ. ਤੇਨੇਵ ਭਗਵਾਪਿ ਤਸ੍ਸ ਅਗਾਰਵਾਦਿਅਕਉਸਲਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਦਸ੍ਸਨਮੁਖੇਨ ਸੁਰਾਦੋਸਂ ਪਕਾਸੇਤ੍ਵਾ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਪੇਸਿ. ਨ ਹਿ ਪਞ੍ਚਨੀਵਰਣੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਵਿਨਾ ਝਾਨਪਰਿਹਾਨਿ ਹੋਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਅਜਾਨਨ੍ਤਸ੍ਸਾਪਿ ਸੁਰਾ ਪੀਯਮਾਨਾ ਪੀਤਾ ਚ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਭਾਵੇਨੇਵ ਅਕੁਸਲੁਪ੍ਪਾਦਿਕਾਤਿ ਅਯਮਤ੍ਥੋ ਸਾਗਤਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਝਾਨਪਰਿਹਾਨਿਯਾ ਅਨ੍ਵਯਤੋਪਿ, ਅਰਿਯਾਨਂ ਕਿਲੇਸਾਭਾਵੇਨ ਮੁਖੇਨ ਸੁਰਾਯ ਅਪ੍ਪਵੇਸਸਙ੍ਖਾਤਬ੍ਯਤਿਰੇਕਤੋਪਿ ਸਿਜ੍ਝਤੀਤਿ ਨਿਟ੍ਠਮੇਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬਂ, ਏਵਂ ਗਹਣਮੇਵ ਹਿ ਵਿਭਜ੍ਜਵਾਦੀਮਤਾਨੁਸਾਰਂ.

ਯਂ ਪਨ ‘‘ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਪਿਵਨ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਅਕੁਸਲ’’ਨ੍ਤਿ ਗਹਣਂ, ਤਂ ਭਿਨ੍ਨਲਦ੍ਧਿਕਾਨਂ ਅਭਯਗਿਰਿਕਾਦੀਨਮੇਵ ਮਤਂ, ਤਂ ਪਨ ਗਣ੍ਠਿਪਦਕਾਰਕਾਦੀਹਿ ‘‘ਪਰਵਾਦੋ’’ਤਿ ਅਜਾਨਨ੍ਤੇਹਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਮਤਿਯਾ ਸਂਸਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਲਿਖਿਤਂ ਵਿਭਜ੍ਜਵਾਦੀਮਣ੍ਡਲਮ੍ਪਿ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਯਾਵਜ੍ਜਤਨਾ ਸਾਸਨਂ ਦੂਸੇਤਿ, ਪੁਰਾਪਿ ਕਿਰ ਇਮਸ੍ਮਿਮ੍ਪਿ ਦਮਿਲ਼ਰਟ੍ਠੇ ਕੋਚਿ ਭਿਨ੍ਨਲਦ੍ਧਿਕੋ ਨਾਗਸੇਨੋ ਨਾਮ ਥੇਰੋ ਕੁਣ੍ਡਲਕੇਸੀਵਤ੍ਥੁਂ ਪਰਵਾਦਮਥਨਨਯਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਦਮਿਲ਼ਕਬ੍ਬਰੂਪੇਨ ਕਾਰੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਇਮਂ ਸੁਰਾਪਾਨਸ੍ਸ ਜਾਨਿਤ੍ਵਾਵ ਪਿਵਨੇ ਅਕੁਸਲਨਯਂ, ਅਞ੍ਞਞ੍ਚ ਦੇਸਕਾਲਾਦਿਭੇਦੇਨ ਅਨਨ੍ਤਮ੍ਪਿ ਞੇਯ੍ਯਂ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਞ੍ਞਾਣਂ ਸਲਕ੍ਖਣਵਸੇਨੇਵ ਞਾਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ ਞਾਣੇਨ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਤ੍ਤੇਨ ਞੇਯ੍ਯਸ੍ਸ ਅਨਨ੍ਤਤ੍ਤਹਾਨਿਪ੍ਪਸਙ੍ਗਤੋ. ਅਨਿਚ੍ਚਾਦਿਸਾਮਞ੍ਞਲਕ੍ਖਣਵਸੇਨੇਵ ਪਨ ਞਾਤੁਂ ਸਕ੍ਕੋਤੀ’’ਤਿ ਚ, ‘‘ਪਰਮਤ੍ਥਧਮ੍ਮੇਸੁ ਨਾਮਰੂਪਨ੍ਤਿਆਦਿਭੇਦੋ ਵਿਯ ਪੁਗ੍ਗਲਾਦਿਸਮ੍ਮੁਤਿਪਿ ਵਿਸੁਂ ਵਤ੍ਥੁਭੇਦੋ ਏਵਾ’’ਤਿ ਚ ਏਵਮਾਦਿਕਂ ਬਹੁਂ ਵਿਪਰੀਤਤ੍ਥਨਯਂ ਕਬ੍ਬਾਕਾਰਸ੍ਸ ਕਵਿਨੋ ਉਪਦਿਸਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਬਨ੍ਧੇ ਕਾਰਣਾਭਾਸੇਹਿ ਸਤਿਂ ਸਮ੍ਮੋਹੇਤ੍ਵਾ ਪਬਨ੍ਧਾਪੇਸਿ, ਤਞ੍ਚ ਕਬ੍ਬਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਇਮਂ ਭਿਨ੍ਨਲਦ੍ਧਿਕਮਤਂ ਇਧ ਵਿਭਜ੍ਜਵਾਦੀਮਤੇ ਸਮ੍ਮਿਸ੍ਸਂ ਚਿਰਂ ਪਵਤ੍ਤਿਤ੍ਥ. ਤਂ ਪਨ ਪਚ੍ਛਾ ਆਚਰਿਯਬੁਦ੍ਧਪ੍ਪਿਯਮਹਾਥੇਰੇਨ ਬਾਹਿਰਬ੍ਭਰਿਕਂ ਦਿਟ੍ਠਿਜਾਲਂ ਵਿਘਾਟੇਤ੍ਵਾ ਇਧ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਸਾਸਨਂ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪੇਨ੍ਤੇਨ ਸੋਧਿਤਮ੍ਪਿ ਸਾਰਤ੍ਥਦੀਪਨਿਯਾ (ਸਾਰਤ੍ਥ. ਟੀ. ਪਾਰਾਜਿਕਕਣ੍ਡ ੨.੪੨) ਵਿਨਯਟੀਕਾਯ ਸੁਰਾਪਾਨਸ੍ਸ ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇਯੇਵ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਕੁਸਲਨ੍ਤਿ ਸਮਤ੍ਥਨਵਚਨਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਕੇਹਿਚਿ ਵਿਪਲ੍ਲਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤੇਹਿ ਪੁਨ ਉਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸਿਰਂ ਜਾਤਂ, ਤਞ੍ਚ ਮਹਾਥੇਰੇਹਿ ਵਿਨਿਚ੍ਛਿਨਿਤ੍ਵਾ ਗਾਰਯ੍ਹਵਾਦਂ ਕਤ੍ਵਾ ਮਦ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਲਦ੍ਧਿਗਾਹਕੇ ਚ ਭਿਕ੍ਖੂ ਵਿਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮੇਨ ਵਿਨਯੇਨ ਸਤ੍ਥੁਸਾਸਨੇਨ ਚਿਰੇਨੇਵ ਵੂਪਸਮਿਤਂ. ਤੇਨੇਵੇਤ੍ਥ ਮਯਂ ਏਵਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰਤੋ ਇਦਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿਮ੍ਹ ‘‘ਮਾ ਅਞ੍ਞੇਪਿ ਵਿਭਜ੍ਜਵਾਦਿਨੋ ਅਯਂ ਲਦ੍ਧਿ ਦੂਸੇਸੀ’’ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਇਧ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ ਅਵੁਤ੍ਤਾਨਿ ਚ ਕਾਰਣਾਨਿ ਸੁਟ੍ਠੁ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ ਯਥਾ ਆਗਮਵਿਰੋਧੋ ਨ ਹੋਤਿ, ਤਥਾ ਅਤ੍ਥੋ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ.

ਸੇਸਨ੍ਤਿ ਯਸ੍ਸ ਵਤ੍ਥੁਵਿਜਾਨਨਚਿਤ੍ਤੇਨ ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇਪਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਕੁਸਲਮੇਵਾਤਿ ਨਿਯਮੋ ਨਤ੍ਥਿ, ਤਂ ਸਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਰੁਨ੍ਧਨ੍ਤੀਤਿ ‘‘ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਿਤ੍ਥਿਯਾ ਦੋਸੋ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਲੇਸਗ੍ਗਹਣਂ ਨਿਵਾਰੇਨ੍ਤੀ. ਦ੍ਵਾਰਂ ਪਿਦਹਨ੍ਤੀਤਿ ‘‘ਤਞ੍ਚ ਖੋ ਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਯਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਪਾਰਾ. ੪੧) ਲੇਸਗ੍ਗਹਣਸ੍ਸ ਕਾਰਣਸਙ੍ਖਾਤਂ ਦ੍ਵਾਰਂ ਪਿਦਹਨ੍ਤੀ. ਸੋਤਂ ਪਚ੍ਛਿਨ੍ਦਮਾਨਾਤਿ ਤਦੁਭਯਲੇਸਗ੍ਗਹਣਦ੍ਵਾਰਾਨਂ ਵਸੇਨ ਅਵਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਂ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮਸੋਤਂ ਪਚ੍ਛਿਨ੍ਦਮਾਨਾ. ਗਾਲ਼੍ਹਤਰਂ ਕਰੋਨ੍ਤੀਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੇਹਿ ਕਾਰਣੇਹਿ ਪਠਮਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਸਿਦ੍ਧਂ ਆਪਤ੍ਤਿਞ੍ਞੇਵ ਦਲ਼੍ਹਂ ਕਰੋਨ੍ਤੀ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਓਕਾਸਂ ਅਦਦਮਾਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਾ ਚ ਯਸ੍ਮਾ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮਾਭਾਵੇ, ਅਵਿਸਯਤਾਯ ਅਬ੍ਬੋਹਾਰਿਕੇ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮੇ ਚ ਲੋਕਵਜ੍ਜੇਪਿ ਸਿਥਿਲਂ ਕਰੋਨ੍ਤੀ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਥਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਕਾਰਣਞ੍ਚ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਧਿਮਾਨਾਤਿਆਦਿ. ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਧਿਮਾਨਾਤਿ ਇਮਿਸ੍ਸਾ ਅਨੁਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਾ ‘‘ਵੀਤਿਕ੍ਕਮਾਭਾਵਾ’’ਤਿ ਕਾਰਣਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਸੁਪਿਨਨ੍ਤਾਤਿ ਇਮਿਸ੍ਸਾ ‘‘ਅਬ੍ਬੋਹਾਰਿਕਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਕਾਰਣਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮਾਭਾਵਾਤਿ ਪਾਪਿਚ੍ਛਾਯ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਸ੍ਸ ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਤੋ ਪਕਾਸਨਵਸਪ੍ਪਵਤ੍ਤਵਿਸਂਵਾਦਨਾਧਿਪ੍ਪਾਯਸਙ੍ਖਾਤਸ੍ਸ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮਸ੍ਸ ਅਭਾਵਤੋ. ਅਧਿਮਾਨਿਕਸ੍ਸ ਹਿ ਅਨਧਿਗਤੇ ਅਧਿਗਤਸਞ੍ਞਿਤਾਯ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਵੀਤਿਕ੍ਕਮੋ ਨਤ੍ਥਿ. ਅਬ੍ਬੋਹਾਰਿਕਤ੍ਤਾਤਿ ‘‘ਅਤ੍ਥੇਸਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਚੇਤਨਾ, ਸਾ ਚ ਖੋ ਅਬ੍ਬੋਹਾਰਿਕਾ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੨੩੫) ਵਚਨਤੋ ਮੋਚਨਸ੍ਸਾਦਚੇਤਨਾਯ ਉਪਕ੍ਕਮਨਸ੍ਸ ਚ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਤ੍ਤੇਪਿ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧੇਨ ਅਭਿਭੂਤਤਾਯ ਅਵਸਤ੍ਤੇਨ ਅਬ੍ਬੋਹਾਰਿਕਤ੍ਤਾ, ਆਪਤ੍ਤਿਕਾਰਣਵੋਹਾਰਾਭਾਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਵਾ-ਸਦ੍ਦੋ ਚੇਤ੍ਥ ਸਮੁਚ੍ਚਯਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ, ‘‘ਅਬ੍ਬੋਹਾਰਿਕਤ੍ਤਾ ਚਾ’’ਤਿ ਵਾ ਪਾਠੋ. ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਦੁਵਿਧਾਪਿ ਚੇਸਾ ਅਨੁਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਕਰਾ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.

ਅਕਤੇ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮੇਤਿ ਆਪਦਾਸੁਪਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵੀਤਿਕ੍ਕਮੇ ਅਕਤੇ, ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਾ ਨ ਭੁਞ੍ਜਿਂਸੂਤਿਆਦੀਸੁ ਵਿਯ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਦੁਕ੍ਖੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਆਰੋਚਿਤਾਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਿਥਿਲਂ ਕਰੋਨ੍ਤੀਤਿ ਪਠਮਂ ਸਾਮਞ੍ਞਤੋ ਬਦ੍ਧਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਮੋਚੇਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਿਸਯੇ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਕਰਣਵਸੇਨ ਸਿਥਿਲਂ ਕਰੋਨ੍ਤੀ. ਦ੍ਵਾਰਂ ਦਦਮਾਨਾਤਿ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਦ੍ਵਾਰਂ ਦਦਮਾਨਾ. ਅਪਰਾਪਰਮ੍ਪਿ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਂ ਕੁਰੁਮਾਨਾਤਿ ਦਿਨ੍ਨੇਨ ਤੇਨ ਦ੍ਵਾਰੇਨ ਉਪਰੂਪਰਿ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਭਾਵਂ ਦੀਪੇਨ੍ਤੀ. ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇਪਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ਉਦਾਯਿਨਾ ‘‘ਮੁਹੁਤ੍ਤਿਕਾਯ ਵੇਸਿਯਾ ਨ ਦੋਸੋ’’ਤਿ ਲੇਸੇਨ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਸਞ੍ਚਰਿਤ੍ਤਾਪਜ੍ਜਨਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ (ਪਾਰਾ. ੨੯੬ ਆਦਯੋ) ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਕਤੇ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮੇ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਗਤਿਕਾਤਿ ਅਤ੍ਥਤੋ ਮੂਲਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯੇਵਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.

ਮਕ੍ਕਟੀਵਤ੍ਥੁਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾਨਯੋ ਨਿਟ੍ਠਿਤੋ.

ਸਨ੍ਥਤਭਾਣਵਾਰੋ

ਵਜ੍ਜਿਪੁਤ੍ਤਕਵਤ੍ਥੁਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ

੪੩-੪੪. ਵਜ੍ਜਿਪੁਤ੍ਤਕਵਤ੍ਥੁਕਥਾਯ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ‘‘ਵੇਸਾਲਿਕਾ…ਪੇ… ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਿਂਸੂ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਤੇ ਞਾਤਿਕੁਲਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਗਿਹਿਲਿਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਗਿਹਿਭੂਤਾ ਮਯ’’ਨ੍ਤਿ ਸਞ੍ਞਾਯ ਮੇਥੁਨਂ ਪਟਿਸੇਵਿਂਸੂਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ, ਤੇਨਾਹ ਞਾਤਿਬ੍ਯਸਨੇਨਪਿ ਫੁਟ੍ਠਾਤਿਆਦਿ. ਞਾਤੀਨਂ ਵਿਨਾਸੋ ਰਾਜਦਣ੍ਡਾਦਿਕਾਰਣੇਨ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ਰਾਜਦਣ੍ਡਇਚ੍ਚਾਦਿ. ਧਞ੍ਞਹਿਰਞ੍ਞਦਾਸਿਦਾਸਗੋਮਹਿਂਸਾਦਿਧਨਾਨਿ ਭੋਗਾ ਨਾਮ, ਤੇਸਮ੍ਪਿ ਰਾਜਦਣ੍ਡਾਦਿਨਾਵ ਵਿਨਾਸੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਏਸ ਨਯੋ ਦੁਤਿਯਪਦੇਪੀ’’ਤਿ. ਨ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਬੁਦ੍ਧੋਤਿਆਦਿਨਾ ਤੀਸੁ ਵਤ੍ਥੂਸੁ ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਵ ਸਾਸਨੇ ਅਭਬ੍ਬਾਤਿ ਸਞ੍ਞਾਯ ਅਤ੍ਤਨੋ ਭਬ੍ਬਤਂ ਪਕਾਸੇਨ੍ਤਾ ਨ ਮਯਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹਂਸੂਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ‘‘ਅਟ੍ਠਤਿਂਸਾਰਮ੍ਮਣੇਸੂ’’ਤਿ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਅਨਾਗਤੇ ਆਲੋਕਾਕਾਸਕਸਿਣੇ ਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤੇਹਿ ਪਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਚਤ੍ਤਾਲੀਸ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਵਿਭਤ੍ਤਾ ਕੁਸਲਾ ਧਮ੍ਮਾਤਿ ‘‘ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਆਰਮ੍ਮਣੇ ਇਦਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਵਿਭਾਗਸੋ ਦਸ੍ਸਿਤਾ ਸਉਪਚਾਰਜ੍ਝਾਨਾ ਮਹਗ੍ਗਤਕੁਸਲਾ ਧਮ੍ਮਾ. ਗਿਹਿਪਲਿਬੋਧਨ੍ਤਿ ਸਹਸੋਕਿਤਾਦਿਵਸੇਨ ਗਿਹੀਸੁ ਬ੍ਯਾਵਟਤਂ. ਆਵਾਸਪਲਿਬੋਧਨ੍ਤਿ ਸੇਨਾਸਨੇਸੁ ਨਵਕਮ੍ਮਾਦਿਵਸੇਨ ਨਿਚ੍ਚਬ੍ਯਾਵਟਤਂ. ਦੁਪ੍ਪਰਿਚ੍ਚਾਗਾਨਂ ਇਮੇਸਂ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਪਲਿਬੋਧਾਨਂ ਵਸੇਨ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਪਲਿਬੋਧਾ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾ ਏਵਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

ਯੇਨਾਤਿ ਕਾਰਣੇਨ. ਅਸਂਵਾਸੋਤਿ ਇਦਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ ਕੇਨਚਿਪਿ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁ ਹੁਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਂਵਾਸਂ ਨਾਰਹਤੀਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਸਂਵਾਸੋ’’ਤਿ. ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ ਸਮੂਹਨੇਯ੍ਯਾਤਿ ‘‘ਸੋ ਆਗਤੋ ਨ ਪਬ੍ਬਾਜੇਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ ਅਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਨ ਉਪਸਮ੍ਪਾਦੇਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ ਏਤ੍ਤਕਸ੍ਸੇਵ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ ਸਾਮਣੇਰਭੂਮਿ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਾਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਤੇਨਾਹ ਸਾਮਣੇਰਭੂਮਿਯਂ ਪਨ ਠਿਤੋਤਿਆਦਿ. ‘‘ਯੋ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੂ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ (ਪਾਰਾ. ੩੯) ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਸਿਕ੍ਖੋ ਯਸ੍ਮਾ ਭਿਕ੍ਖੁ ਨ ਹੋਤਿ, ਮੇਥੁਨਸੇਵਨੇ ਚ ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਨਾਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਸ੍ਮਾਸ੍ਸ ‘‘ਆਗਤੋ ਉਪਸਮ੍ਪਾਦੇਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ ਉਪਸਮ੍ਪਦਂ ਅਨੁਜਾਨਨ੍ਤੋ ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਨ ਸਮੂਹਨਤਿ ਨਾਮ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਭਿਕ੍ਖੁਭਾਵੇ ਠਤ੍ਵਾ ਅਵਿਪਨ੍ਨਸੀਲਤਾਯਾ’’ਤਿ. ਉਤ੍ਤਮਤ੍ਥਂ ਅਰਹਤ੍ਤਂ, ਨਿਬ੍ਬਾਨਮੇਵ ਵਾ.

ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਵਿਨਯਾਦਿਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ

੪੫. ਨੀਹਰਿਤ੍ਵਾਤਿ ਪਾਲ਼ਿਤੋ ਉਦ੍ਧਰਿਤ੍ਵਾ, ਤਥਾ ਹਿ ‘‘ਪਞ੍ਚਹੁਪਾਲਿ, ਅਙ੍ਗੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਨਾਨੁਯੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ. ਕਤਮੇਹਿ ਪਞ੍ਚਹਿ? ਸੁਤ੍ਤਂ ਨ ਜਾਨਾਤਿ, ਸੁਤ੍ਤਾਨੁਲੋਮਂ ਨ ਜਾਨਾਤੀ’’ਤਿਆਦਿਪਾਲ਼ਿਤੋ ਸੁਤ੍ਤਂ ਸੁਤ੍ਤਾਨੁਲੋਮਞ੍ਚ ਨੀਹਰਿਂਸੁ. ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਏਵਂ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਆਚਰਿਯਾਨਂ ਉਗ੍ਗਹੋ ਪਰਿਪੁਚ੍ਛਾਤਿ ਭਣਤੀ’’ਤਿ ਏਵਮਾਦਿਤੋ ਆਚਰਿਯਵਾਦਂ. ‘‘ਆਯਸ੍ਮਾ ਉਪਾਲਿ ਏਵਮਾਹ – ‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਆਵੁਸੋ, ਸੁਪਿਨਨ੍ਤੇਨਾ’ਤਿ’’ ਏਵਮਾਦਿਤੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਮਤਿਂ ਨੀਹਰਿਂਸੁ, ਸਾ ਚ ਥੇਰਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਨੋਮਤਿ ਸੁਤ੍ਤੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ਸੁਤ੍ਤਂ ਜਾਤਂ, ਏਵਮਞ੍ਞਾਪਿ ਸੁਤ੍ਤਾਦੀਹਿ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾਵ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾ, ਨੇਤਰਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਅਥ ਵਾ ਨੀਹਰਿਤ੍ਵਾਤਿ ਵਿਭਜਿਤ੍ਵਾ ਸਾਟ੍ਠਕਥਂ ਸਕਲਂ ਵਿਨਯਪਿਟਕਂ ਸੁਤ੍ਤਾਦੀਸੁ ਚਤੂਸੁ ਪਦੇਸੇਸੁ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਚਤੁਧਾ ਵਿਭਜਿਤ੍ਵਾ ਵਿਨਯਂ ਪਕਾਸੇਸੁਂ ਤਬ੍ਬਿਨਿਮੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਭਾਵਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਨਾਗਸੇਨਤ੍ਥੇਰੇਨ ਮਿਲਿਨ੍ਦਪਞ੍ਹੇ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਣ੍ਠਾਦਿਵਣ੍ਣੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਟ੍ਠਾਨਕਰਣਾਦੀਹਿ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਚੀਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਾਵ ਭਾਸਿਤਵਚਨਂ ਆਹਚ੍ਚਪਦਂ. ਰਸੋਤਿ ਸਾਰੋ ‘‘ਪਤ੍ਤਰਸੋ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਧ. ਸ. ੬੨੮-੬੩੦) ਵਿਯ, ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਅਨੁਞ੍ਞਾਤਸੁਤ੍ਤਸਾਰੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ, ਰਸੋਤਿ ਵਾ ਲਕ੍ਖਣਂ ਪਟਿਵਤ੍ਥੁਕਂ ਅਨੁਦ੍ਧਰਿਤ੍ਵਾ ਲਕ੍ਖਣਾਨੁਲੋਮੇਨ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਧਮ੍ਮਸਙ੍ਗਾਹਕਾਦਿਆਚਰਿਯਵਂਸੇਨ ਆਭਤਾ ਅਟ੍ਠਕਥਾ ਆਚਰਿਯਵਂਸੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਆਚਰਿਯਵਂਸੋਤਿ ਆਚਰਿਯਵਾਦੋ’’ਤਿ.

ਵਿਨਯਪਿਟਕੇ ਪਾਲ਼ੀਤਿ ਇਧ ਅਧਿਕਾਰਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸੇਸਪਿਟਕੇਸੁਪਿ ਸੁਤ੍ਤਾਦਿਚਤੁਨਯਾ ਯਥਾਨੁਰੂਪਂ ਲਬ੍ਭਨ੍ਤੇਵ. ਮਹਾਪਦੇਸਾਤਿ ਮਹਾਓਕਾਸਾ ਮਹਾਵਿਸਯਾ, ਤੇ ਅਤ੍ਥਤੋ ‘‘ਯਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ’’ਤਿਆਦਿਪਾਲ਼ਿਵਸੇਨ ਅਕਪ੍ਪਿਯਾਨੁਲੋਮਤੋ ਕਪ੍ਪਿਯਾਨੁਲੋਮਤੋ ਚ ਪੁਗ੍ਗਲੇਹਿ ਨਯਤੋ ਤਥਾ ਤਥਾ ਗਯ੍ਹਮਾਨਾ ਅਤ੍ਥਨਯਾ ਏਵ. ਤੇ ਹਿ ਭਗਵਤਾ ਸਰੂਪਤੋ ਅਵੁਤ੍ਤੇਸੁਪਿ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਾਨੁਲੋਮੇਸੁ, ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਾਨੁਲੋਮੇਸੁ ਚ ਸੇਸੇਸੁ ਕਿਚ੍ਚੇਸੁ ਨਿਵਤ੍ਤਿਪਵਤ੍ਤਿਹੇਤੁਤਾਯ ਮਹਾਗੋਚਰਾਤਿ ‘‘ਮਹਾਪਦੇਸਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਨ ਪਨ ‘‘ਯਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਯਾ ਇਦਂ ਨ ਕਪ੍ਪਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਵੁਤ੍ਤਾ ਸਾਧਿਪ੍ਪਾਯਾ ਪਾਲ਼ਿਯੇਵ ਤਸ੍ਸਾ ਸੁਤ੍ਤੇ ਪਵਿਟ੍ਠਤ੍ਤਾ. ‘‘ਸੁਤ੍ਤਾਨੁਲੋਮਮ੍ਪਿ ਸੁਤ੍ਤੇ ਓਤਾਰੇਤਬ੍ਬਂ…ਪੇ… ਸੁਤ੍ਤਮੇਵ ਬਲਵਤਰ’’ਨ੍ਤਿ (ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੪੫) ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਹੇਸਾ ਸਾਧਿਪ੍ਪਾਯਾ ਪਾਲ਼ਿ ਸੁਤ੍ਤੇ ਓਤਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾ ਵਾ ਹੋਤਿ, ਯੇਨਾਯਂ ਸੁਤ੍ਤਾਨੁਲੋਮਂ ਸਿਯਾ. ਤਸ੍ਮਾ ਇਮਂ ਪਾਲ਼ਿਅਧਿਪ੍ਪਾਯਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਪੁਗ੍ਗਲੇਹਿ ਗਹਿਤਾ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਅਤ੍ਥਾਵ ਸੁਤ੍ਤਾਨੁਲੋਮਂ. ਤਪ੍ਪਕਾਸਕਤ੍ਤਾ ਪਨ ਅਯਂ ਪਾਲ਼ਿਪਿ ਸੁਤ੍ਤਾਨੁਲੋਮਨ੍ਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ, ਤੇਨਾਹ ਯੇ ਭਗਵਤਾ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿਆਦਿ. ਯਂ ਭਿਕ੍ਖਵੇਤਿਆਦਿਪਾਲ਼ਿਨਯੇਨ ਹਿ ਪੁਗ੍ਗਲੇਹਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾ ਯੇ ਅਕਪ੍ਪਿਯਾਨੁਲੋਮਾਦਯੋ ਅਤ੍ਥਾ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਤੇ ਮਹਾਪਦੇਸਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਭਗਵਤੋ ਪਕਿਣ੍ਣਕਦੇਸਨਾਭੂਤਾ ਚ ਸੁਤ੍ਤਾਨੁਲੋਮਭੂਤਾ ਚ ਅਟ੍ਠਕਥਾ. ਯਸ੍ਮਾ ਧਮ੍ਮਸਙ੍ਗਾਹਕਤ੍ਥੇਰੇਹਿ ਪਾਲ਼ਿਵਣ੍ਣਨਾਕ੍ਕਮੇਨ ਸਙ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਆਚਰਿਯਵਾਦੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਏਤੇਨ ਚ ਅਟ੍ਠਕਥਾ ਸੁਤ੍ਤਸੁਤ੍ਤਾਨੁਲੋਮੇਸੁ ਅਤ੍ਥਤੋ ਸਙ੍ਗਯ੍ਹਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਯਥਾ ਚ ਏਸਾ, ਏਵਂ ਅਤ੍ਤਨੋਮਤਿਪਿ ਪਮਾਣਭੂਤਾ. ਨ ਹਿ ਭਗਵਤੋ ਵਚਨਂ ਵਚਨਾਨੁਲੋਮਞ੍ਚ ਅਨਿਸ੍ਸਾਯ ਅਗ੍ਗਸਾਵਕਾਦਯੋਪਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਞਾਣਬਲੇਨ ਸੁਤ੍ਤਾਭਿਧਮ੍ਮਵਿਨਯੇਸੁ ਕਞ੍ਚਿ ਸਮ੍ਮੁਤਿਪਰਮਤ੍ਥਭੇਦਂ ਅਤ੍ਥਂ ਵਤ੍ਤੁਂ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਬ੍ਬਮ੍ਪਿ ਵਚਨਂ ਸੁਤ੍ਤੇ ਸੁਤ੍ਤਾਨੁਲੋਮੇ ਚ ਸਙ੍ਗਯ੍ਹਤਿ. ਵਿਸੁਂ ਪਨ ਅਟ੍ਠਕਥਾਦੀਨਂ ਸਙ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ਤਦਵਸੇਸਂ ਸੁਤ੍ਤਸੁਤ੍ਤਾਨੁਲੋਮਤੋ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਚਤੁਧਾ ਵਿਨਯੋ ਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠੋ. ਸੁਤ੍ਤਾਦਯੋ ਨਿਸ੍ਸਾਯੇਵ ਪਵਤ੍ਤਾਪਿ ਅਤ੍ਤਨੋਮਤਿ ਤੇਸੁ ਸਰੂਪੇਨ ਅਨਾਗਤਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਸੁਤ੍ਤਸੁਤ੍ਤਾਨੁਲੋਮਆਚਰਿਯਵਾਦੇ ਮੁਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਨੁਬੁਦ੍ਧਿਯਾ ਨਯਗ੍ਗਾਹੇਨਾ’’ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਸੁਤ੍ਤਾਦੀਨਿ ਅਨੁਗਤਾਯ ਏਵ ਬੁਦ੍ਧਿਯਾ ਤੇਹਿ ਲਦ੍ਧਨਯਗ੍ਗਾਹੇਨ ਚਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਥੇਰਵਾਦੋਤਿ ਮਹਾਸੁਮਤ੍ਥੇਰਾਦੀਨਂ ਗਾਹੋ. ਸੁਤ੍ਤਾਦਿਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯੇਵ ਵਿਪਰੀਤਤੋਪਿ ਅਤ੍ਤਨੋਮਤਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਆਹ ਤਂ ਪਨਾਤਿਆਦਿ. ਅਤ੍ਥੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਤਨਾ ਨਯਗ੍ਗਹਿਤੇਨ ਅਤ੍ਥੇਨ. ਪਾਲ਼ਿਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਗਾਹਸ੍ਸ ਨਿਸ੍ਸਯਭੂਤਂ ਸਾਟ੍ਠਕਥਂ ਪਾਲ਼ਿਂ. ਪਾਲ਼ਿਯਾਤਿ ਤਪ੍ਪਟਿਕ੍ਖੇਪਤ੍ਥਂ ਪਰੇਨਾਹਟਾਯ ਸਾਟ੍ਠਕਥਾਯ ਪਾਲ਼ਿਯਾ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਗਹਿਤਂ ਅਤ੍ਥਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਪਾਲ਼ਿਞ੍ਚ ਸਂਸਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਆਚਰਿਯਵਾਦੇਤਿ ਅਤ੍ਤਨਾ ਪਰੇਨ ਚ ਸਮੁਦ੍ਧਟਅਟ੍ਠਕਥਾਯ. ਓਤਰਤਿ ਚੇਵ ਸਮੇਤਿ ਚਾਤਿ ਅਤ੍ਤਨਾ ਉਦ੍ਧਟੇਹਿ ਸਂਸਨ੍ਦਨਵਸੇਨ ਓਤਰਤਿ, ਪਰੇਨ ਉਦ੍ਧਟੇਨ ਸਮੇਤਿ. ਸਬ੍ਬਦੁਬ੍ਬਲਾਤਿ ਅਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਦੋਸਵਾਸਨਾਯ ਯਾਥਾਵਤੋ ਅਤ੍ਥਸਮ੍ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਅਭਾਵਤੋ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪਮਾਦਪਾਠਵਸੇਨ ਆਚਰਿਯਵਾਦਸ੍ਸ ਸੁਤ੍ਤਾਨੁਲੋਮੇਨ ਅਸਂਸਨ੍ਦਨਾਪਿ ਸਿਯਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਇਤਰੋ ਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ.

ਸਮੇਨ੍ਤਮੇਵ ਗਹੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਯੇ ਸੁਤ੍ਤੇਨ ਸਂਸਨ੍ਦਨ੍ਤਿ, ਏਵਰੂਪਾਵ ਅਤ੍ਥਾ ਮਹਾਪਦੇਸਤੋ ਉਦ੍ਧਰਿਤਬ੍ਬਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ ਤਥਾ ਤਥਾ ਉਦ੍ਧਟਅਤ੍ਥਾਨਮੇਵ ਸੁਤ੍ਤਾਨੁਲੋਮਤ੍ਤਾ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸੁਤ੍ਤਾਨੁਲੋਮਤੋ ਹਿ ਸੁਤ੍ਤਮੇਵ ਬਲਵਤਰ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਪ੍ਪਟਿਵਤ੍ਤਿਯਨ੍ਤਿ ਅਪ੍ਪਟਿਬਾਹਿਯਂ. ਕਾਰਕਸਙ੍ਘਸਦਿਸਨ੍ਤਿ ਪਮਾਣਤ੍ਤਾ ਸਙ੍ਗੀਤਿਕਾਰਕਸਙ੍ਘਸਦਿਸਂ. ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਠਿਤਕਾਲਸਦਿਸਨ੍ਤਿ ਧਰਮਾਨਕਬੁਦ੍ਧਸਦਿਸਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਕਵਾਦੀ ਸੁਤ੍ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਕਥੇਤੀਤਿਆਦੀਸੁ ਯੋ ਯਥਾਭੂਤਮਤ੍ਥਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਕਥਨਸੀਲੋ, ਸੋ ਸਕਵਾਦੀ. ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਸਙ੍ਗੀਤਿਤ੍ਤਯਾਰੁਲ਼੍ਹਂ ਪਾਲ਼ਿਵਚਨਂ. ਪਰਵਾਦੀਤਿ ਮਹਾਵਿਹਾਰਵਾਸੀ ਵਾ ਹੋਤੁ ਅਞ੍ਞਨਿਕਾਯਵਾਸੀ ਵਾ, ਯੋ ਵਿਪਰੀਤਤੋ ਅਤ੍ਥਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਕਥਨਸੀਲੋ, ਸੋਵ ਇਧ ‘‘ਪਰਵਾਦੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਸੁਤ੍ਤਾਨੁਲੋਮਨ੍ਤਿ ਸਙ੍ਗੀਤਿਤ੍ਤਯਾਰੁਲ਼੍ਹਂ ਵਾ ਅਨਾਰੁਲ਼੍ਹਂ ਵਾ ਯਂਕਿਞ੍ਚਿ ਵਿਪਲ੍ਲਾਸਤੋ ਵਾ ਵਞ੍ਚਨਾਯ ਵਾ ‘‘ਸਙ੍ਗੀਤਿਤ੍ਤਯਾਗਤਮਿਦ’’ਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸਿਯਮਾਨਂ ਸੁਤ੍ਤਾਨੁਲੋਮਂ. ਕੇਚਿ ‘‘ਅਞ੍ਞਨਿਕਾਯੇ ਸੁਤ੍ਤਾਨੁਲੋਮ’’ਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਨ ਯੁਤ੍ਤਂ ਸਕਵਾਦੀਪਰਵਾਦੀਨਂ ਉਭਿਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਸਙ੍ਗੀਤਿਤ੍ਤਯਾਰੁਲ਼੍ਹਸੁਤ੍ਤਾਦੀਨਂ ਏਵ ਗਹੇਤਬ੍ਬਤੋ. ਤਥਾ ਹਿ ਵਕ੍ਖਤਿ ‘‘ਤਿਸ੍ਸੋ ਸਙ੍ਗੀਤਿਯੋ ਆਰੁਲ਼੍ਹਂ ਪਾਲ਼ਿਆਗਤਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਗਹੇਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਨ ਹਿ ਸਕਵਾਦੀ ਅਞ੍ਞਨਿਕਾਯਸੁਤ੍ਤਾਦਿਂ ਪਮਾਣਤੋ ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਯੇਨ ਤੇਸੁ ਸੁਤ੍ਤਾਦੀਸੁ ਦਸ੍ਸਿਤੇਸੁ ਤਤ੍ਥ ਠਾਤਬ੍ਬਂ ਭਵੇਯ੍ਯ, ਵਕ੍ਖਤਿ ਚ ‘‘ਪਰੋ ਤਸ੍ਸ ਅਕਪ੍ਪਿਯਭਾਵਸਾਧਕਂ ਸੁਤ੍ਤਤੋ ਬਹੁਂ ਕਾਰਣਞ੍ਚ ਵਿਨਿਚ੍ਛਯਞ੍ਚ ਦਸ੍ਸੇਤਿ…ਪੇ… ‘ਸਾਧੂ’ਤਿ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਅਕਪ੍ਪਿਯੇਯੇਵ ਠਾਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ (ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੪੫). ਤਸ੍ਮਾ ਪਰਵਾਦਿਨਾਪਿ ਸਙ੍ਗੀਤਿਤ੍ਤਯੇ ਅਨਾਰੁਲ਼੍ਹਮ੍ਪਿ ਅਨਾਰੁਲ਼੍ਹਮਿਚ੍ਚੇਵ ਦਸ੍ਸੀਯਤਿ, ਕੇਵਲਂ ਤਸ੍ਸ ਤਸ੍ਸ ਸੁਤ੍ਤਾਦਿਨੋ ਸਙ੍ਗੀਤਿਤ੍ਤਯੇ ਅਨਾਗਤਸ੍ਸ ਕੂਟਤਾ, ਆਗਤਸ੍ਸ ਚ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਚ੍ਛਾਯਾਯ ਅਞ੍ਞਥਾ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯਯੋਜਨਾ ਚ ਵਿਸੇਸੋ. ਤਤ੍ਥ ਚ ਯਂ ਕੂਟਂ, ਤਂ ਅਪਨੀਯਤਿ. ਯਂ ਅਞ੍ਞਥਾ ਯੋਜਿਤਂ, ਤਸ੍ਸ ਵਿਪਰੀਤਤਾਸਨ੍ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਤਦਞ੍ਞੇਨ ਸੁਤ੍ਤਾਦਿਨਾ ਸਂਸਨ੍ਦਨਾ ਕਰੀਯਤਿ. ਯੋ ਪਨ ਪਰਵਾਦਿਨਾ ਗਹਿਤੋ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਾਦਿਨਾ ਸਂਸਨ੍ਦਤਿ, ਸੋ ਸਕਵਾਦਿਨਾਪਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਗਾਹਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋਤਿ ਉਭਿਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਸਙ੍ਗੀਤਿਤ੍ਤਯਾਗਤਮੇਵ ਸੁਤ੍ਤਾਦਿਪਮਾਣਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਤੇਨੇਵ ਕਥਾਵਤ੍ਥੁਪ੍ਪਕਰਣੇ ਸਕਵਾਦੇ ਪਞ੍ਚ ਸੁਤ੍ਤਸਤਾਨਿ ਪਰਵਾਦੇ ਪਞ੍ਚਾਤਿ (ਧ. ਸ. ਅਟ੍ਠ. ਨਿਦਾਨਕਥਾ; ਕਥਾ. ਅਟ੍ਠ. ਨਿਦਾਨਕਥਾ) ਸੁਤ੍ਤਸਹਸ੍ਸਮ੍ਪਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯਗ੍ਗਹਣਨਾਨਤ੍ਤੇਨ ਸਙ੍ਗੀਤਿਤ੍ਤਯਾਗਤਮੇਵ ਗਹਿਤਂ, ਨ ਨਿਕਾਯਨ੍ਤਰੇ ਕਿਞ੍ਚੀਤਿ.

ਖੇਪਨ੍ਤਿ ‘‘ਕਿਂ ਇਮਿਨਾ’’ਤਿ ਪਟਿਕ੍ਖੇਪਂ ਛਡ੍ਡਨਂ. ਗਰਹਨ੍ਤਿ ‘‘ਕਿਮੇਸ ਬਾਲੋ ਜਾਨਾਤੀ’’ਤਿ ਨਿਨ੍ਦਨਂ. ਸੁਤ੍ਤੇ ਓਤਾਰੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਯਸ੍ਸ ਸੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਨੁਲੋਮਨਤੋ ਇਦਂ ਸੁਤ੍ਤਾਨੁਲੋਮਂ ਅਕਾਸਿ, ਤਸ੍ਮਿਂ, ਤਦਨੁਰੂਪੇ ਵਾ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਸੁਤ੍ਤੇ ਅਤ੍ਤਨਾ ਗਹਿਤਂ ਸੁਤ੍ਤਾਨੁਲੋਮਂ ਅਤ੍ਥਤੋ ਸਂਸਨ੍ਦਨਵਸੇਨ ਓਤਾਰੇਤਬ੍ਬਂ, ‘‘ਇਮਿਨਾ ਚ ਇਮਿਨਾ ਚ ਕਾਰਣੇਨ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸੁਤ੍ਤੇ ਸਂਸਨ੍ਦਤੀ’’ਤਿ ਸਂਸਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਯਨ੍ਤਿ ਸਕਵਾਦੀ. ਪਰੋਤਿ ਪਰਵਾਦੀ. ਆਚਰਿਯਵਾਦੋ ਸੁਤ੍ਤੇ ਓਤਾਰੇਤਬ੍ਬੋਤਿ ਯਸ੍ਸ ਸੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਨਾਵਸੇਨ ਅਯਂ ਆਚਰਿਯਵਾਦੋ ਪਵਤ੍ਤੋ, ਤਸ੍ਮਿਂ, ਤਾਦਿਸੇ ਚ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਸੁਤ੍ਤੇ ਪੁਬ੍ਬਾਪਰਅਤ੍ਥਸਂਸਨ੍ਦਨਵਸੇਨ ਓਤਾਰੇਤਬ੍ਬਂ. ਗਾਰਯ੍ਹਾਚਰਿਯਵਾਦੋਤਿ ਪਮਾਦਲਿਖਿਤੋ, ਭਿਨ੍ਨਲਦ੍ਧਿਕੇਹਿ ਵਾ ਠਪਿਤੋ, ਏਸ ਨਯੋ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ.

ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਕੂਟਸੁਤ੍ਤਂ ਬਾਹਿਰਕਸੁਤ੍ਤਾਦਿਵਚਨਂ ਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਸੁਤ੍ਤਾਨੁਲੋਮੇ ਓਤਾਰੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਗੁਲ਼੍ਹਵੇਸ੍ਸਨ੍ਤਰਾਦੀਨਿ ਮਹਾਸਙ੍ਘਿਕਾਦਿਭਿਨ੍ਨਲਦ੍ਧਿਕਾਨਂ ਪਕਰਣਾਨਿ. ਆਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਗੁਲ਼੍ਹਉਮ੍ਮਗ੍ਗਾਦੀਨਂ ਗਹਣਂ. ਸਕਵਾਦੀ ਸੁਤ੍ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਕਥੇਤਿ, ਪਰਵਾਦੀਪਿ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਅਞ੍ਞੇਪਿ ਵਾਦਾਲਮ੍ਬਨਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਸਕ੍ਕਾ ਞਾਤੁਨ੍ਤਿ ਇਧ ਨ ਵੁਤ੍ਤਾ.

ਏਵਂ ਸੁਤ੍ਤਸੁਤ੍ਤਾਨੁਲੋਮਾਦਿਮੁਖੇਨ ਸਾਮਞ੍ਞਤੋ ਵਿਵਾਦਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਵਿਸੇਸਤੋ ਵਿਵਾਦਵਤ੍ਥੁਂ ਤਬ੍ਬਿਨਿਚ੍ਛਯਮੁਖੇਨ ਸੁਤ੍ਤਾਦੀਨਞ੍ਚ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਅਥ ਪਨਾਯਂ ਕਪ੍ਪਿਯਨ੍ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸੁਤ੍ਤੇ ਚ ਸੁਤ੍ਤਾਨੁਲੋਮੇ ਚਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਚ-ਕਾਰੋ ਵਿਕਪ੍ਪਤ੍ਥੋ, ਤੇਨ ਆਚਰਿਯਵਾਦਾਦੀਨਮ੍ਪਿ ਸਙ੍ਗਹੋ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਕਾਰਣਞ੍ਚ ਵਿਨਿਚ੍ਛਯਞ੍ਚ ਦਸ੍ਸੇਤੀ’’ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਕਾਰਣਨ੍ਤਿ ਸੁਤ੍ਤਾਦਿਨਯਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਅਤ੍ਤਨੋਮਤਿਯਾ ਉਦ੍ਧਟਂ ਹੇਤੁਂ. ਵਿਨਿਚ੍ਛਯਨ੍ਤਿ ਅਟ੍ਠਕਥਾਵਿਨਿਚ੍ਛਯਂ. ਕਾਰਣਚ੍ਛਾਯਾਤਿ ਸੁਤ੍ਤਾਦੀਸੁ ‘‘ਕਪ੍ਪਿਯ’’ਨ੍ਤਿ ਗਾਹਸ੍ਸ, ‘‘ਅਕਪ੍ਪਿਯ’’ਨ੍ਤਿ ਗਾਹਸ੍ਸ ਚ ਨਿਮਿਤ੍ਤਭੂਤਂ ਕਿਚ੍ਛੇਨ ਪਟਿਪਾਦਨੀਯਂ ਅਵਿਭੂਤਕਾਰਣਂ ਕਾਰਣਚ੍ਛਾਯਾ, ਕਾਰਣਪਤਿਰੂਪਕਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਵਿਨਯਞ੍ਹਿ ਪਤ੍ਵਾਤਿ ਇਮਸ੍ਸ ਵਿਵਰਣਂ ਕਪ੍ਪਿਯਾਕਪ੍ਪਿਯਵਿਚਾਰਣਮਾਗਮ੍ਮਾਤਿ. ਰੁਨ੍ਧਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਕਪ੍ਪਿਯਸਞ੍ਞਾਯ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮਕਰਣਂ ਰੁਨ੍ਧਿਤਬ੍ਬਂ, ਤਂਨਿਵਾਰਣਚਿਤ੍ਤਂ ਦਲ਼੍ਹਤਰਂ ਕਾਤਬ੍ਬਂ. ਸੋਤਂ ਪਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਤਤ੍ਥ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿ ਪਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਗਰੁਕਭਾਵੇਤਿ ਅਕਪ੍ਪਿਯਭਾਵੇ. ਸੁਤ੍ਤਵਿਨਿਚ੍ਛਯਕਾਰਣੇਹੀਤਿ ਸੁਤ੍ਤੇਨ ਅਟ੍ਠਕਥਾਵਿਨਿਚ੍ਛਯੇਨ ਚ ਲਦ੍ਧਕਾਰਣੇਹਿ. ਏਵਨ੍ਤਿਆਦਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਨਿਗਮਨਵਚਨਂ. ਅਤਿਰੇਕਕਾਰਣਨ੍ਤਿ ਸੁਤ੍ਤਾਦੀਸੁ ਪੁਰਿਮਂ ਪੁਰਿਮਂ ਅਤਿਰੇਕਕਾਰਣਂ ਨਾਮ, ਬਹੁਕਾਰਣਂ ਵਾ.

ਵਾਚੁਗ੍ਗਤਨ੍ਤਿ ਵਾਚਾਯ ਉਗ੍ਗਤਂ, ਤਤ੍ਥ ਨਿਰਨ੍ਤਰਂ ਠਿਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ‘‘ਸੁਤ੍ਤਂ ਨਾਮ ਸਕਲਂ ਵਿਨਯਪਿਟਕ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਪੁਨ ਸੁਤ੍ਤਤੋਤਿ ਤਦਤ੍ਥਪਟਿਪਾਦਕਂ ਸੁਤ੍ਤਾਭਿਧਮ੍ਮਪਾਲ਼ਿਵਚਨਂ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਂ. ਅਨੁਬ੍ਯਞ੍ਜਨਤੋਤਿ ਇਮਸ੍ਸ ਵਿਵਰਣਂ ਪਰਿਪੁਚ੍ਛਤੋ ਚ ਅਟ੍ਠਕਥਾਤੋ ਚਾਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਪਰਿਪੁਚ੍ਛਾਤਿ ਆਚਰਿਯਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕਾ ਪਾਲ਼ਿਯਾ ਅਤ੍ਥਸਵਨਂ. ਅਟ੍ਠਕਥਾਤਿ ਪਾਲ਼ਿਮੁਤ੍ਤਕਵਿਨਿਚ੍ਛਯੋ. ਤਦੁਭਯਮ੍ਪਿ ਹਿ ਪਾਲ਼ਿਂ ਅਨੁਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਤੋ ‘‘ਅਨੁਬ੍ਯਞ੍ਜਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਵਿਨਯੇਤਿ ਵਿਨਯਾਚਾਰੇ, ਤੇਨੇਵ ਵਕ੍ਖਤਿ ਵਿਨਯਂ ਅਵਿਜਹਨ੍ਤੋ ਅਵੋਕ੍ਕਮਨ੍ਤੋਤਿਆਦਿ. ਤਤ੍ਥ ਪਤਿਟ੍ਠਾਨਂ ਨਾਮ ਸਞ੍ਚਿਚ੍ਚ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਨਾਪਜ੍ਜਨਾਦਿ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਲਜ੍ਜੀਭਾਵੇਨ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤੋ’’ਤਿ, ਤੇਨ ਲਜ੍ਜੀ ਹੋਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਵਿਨਯਧਰਸ੍ਸ ਲਕ੍ਖਣੇ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ ਕਿਂ ਇਮਿਨਾ ਲਜ੍ਜੀਭਾਵੇਨਾਤਿ ਆਹ ਅਲਜ੍ਜੀ ਹੀਤਿਆਦਿ. ਤਤ੍ਥ ਬਹੁਸ੍ਸੁਤੋਪੀਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਠਮਲਕ੍ਖਣਸਮਨ੍ਨਾਗਮਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਲਾਭਗਰੁਤਾਯਾਤਿਆਦਿਨਾ ਵਿਨਯੇ ਠਿਤਤਾਯ ਅਭਾਵੇ ਪਠਮਲਕ੍ਖਣਯੋਗੋ ਕਿਚ੍ਚਕਰੋ ਨ ਹੋਤਿ, ਅਥ ਖੋ ਅਕਿਚ੍ਚਕਰੋ ਅਨਤ੍ਥਕਰੋ ਏਵਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਸਙ੍ਘਭੇਦਸ੍ਸ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗੋ ਕਲਹੋ ਸਙ੍ਘਰਾਜਿ.

ਵਿਤ੍ਥੁਨਤੀਤਿ ਵਿਤ੍ਥਮ੍ਭਤਿ, ਨਿਤ੍ਥੁਨਤਿ ਵਾ ਸਨ੍ਤਿਟ੍ਠਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ, ਤੇਨਾਹ ਯਂ ਯਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਆਚਰਿਯਪਰਮ੍ਪਰਾਤਿ ਆਚਰਿਯਾਨਂ ਵਿਨਿਚ੍ਛਯਪਰਮ੍ਪਰਾ, ਤੇਨੇਵ ਵਕ੍ਖਤਿ ‘‘ਅਤ੍ਤਨੋ ਮਤਿਂ ਪਹਾਯ…ਪੇ… ਯਥਾ ਆਚਰਿਯੋ ਚ ਆਚਰਿਯਾਚਰਿਯੋ ਚ ਪਾਲ਼ਿਞ੍ਚ ਪਰਿਪੁਚ੍ਛਞ੍ਚ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਤਥਾ ਞਾਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ. ਨ ਹਿ ਆਚਰਿਯਾਨਂ ਨਾਮਮਤ੍ਤਤੋ ਪਰਮ੍ਪਰਾਜਾਨਨੇ ਪਯੋਜਨਮਤ੍ਥਿ. ਪੁਬ੍ਬਾਪਰਾਨੁਸਨ੍ਧਿਤੋਤਿ ਪੁਬ੍ਬਵਚਨਸ੍ਸ ਅਪਰਵਚਨੇਨ ਸਹ ਅਤ੍ਥਸਮ੍ਬਨ੍ਧਜਾਨਨਤੋ. ਅਤ੍ਥਤੋਤਿ ਪਦਤ੍ਥਪਿਣ੍ਡਤ੍ਥਅਧਿਪ੍ਪੇਤਤ੍ਥਾਦਿਤੋ. ਕਾਰਣਤੋਤਿ ਤਦਤ੍ਥੁਪਪਤ੍ਤਿਤੋ. ਥੇਰਵਾਦਙ੍ਗਨ੍ਤਿ ਥੇਰਵਾਦਪਟਿਪਾਟਿਂ, ਤੇਸਂ ਵਿਨਿਚ੍ਛਯਪਟਿਪਾਟਿਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਇਮੇਹਿ ਚ ਪਨ ਤੀਹਿ ਲਕ੍ਖਣੇਹੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪਠਮੇਨ ਲਕ੍ਖਣੇਨ ਵਿਨਯਸ੍ਸ ਸੁਟ੍ਠੁ ਉਗ੍ਗਹਿਤਭਾਵੋ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਦੁਤਿਯੇਨਸ੍ਸ ਲਜ੍ਜੀਭਾਵੇਨ ਚੇਵ ਅਚਲਤਾਯ ਚ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਤਾ. ਤਤਿਯੇਨ ਪਾਲ਼ਿਅਟ੍ਠਕਥਾਸੁ ਅਨੁਰੂਪੇਨ ਅਨਾਗਤਮ੍ਪਿ ਤਦਨੁਲੋਮਤੋ ਆਚਰਿਯੇਹਿ ਦਿਨ੍ਨਨਯਤੋ ਵਿਨਿਚ੍ਛਿਨਿਤੁਂ ਸਮਤ੍ਥਤਾ. ਓਤਿਣ੍ਣੇ ਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਚੋਦਨਾਵਸੇਨ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝੇ ਓਤਿਣ੍ਣੇ. ਚੋਦਕੇਨ ਚੁਦਿਤਕੇਨ ਚ ਵੁਤ੍ਤੇ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇਤਿ ਏਵਂ ਓਤਿਣ੍ਣੇ ਵਤ੍ਥੁਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਚੋਦਕੇਨ ‘‘ਦਿਟ੍ਠਂ ਸੁਤ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਚੁਦਿਤਕੇਨ ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਚ ਯਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ ਵੁਤ੍ਤੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਦੁਬ੍ਭਾਸਿਤਾਨਂ ਮਾਤਿਕਾਯ ਅਨਾਗਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਪਞ੍ਚਨ੍ਨਂ ਆਪਤ੍ਤੀਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਿਕਦੁਕ੍ਕਟਨ੍ਤਿ ‘‘ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸਞ੍ਞੀ ਉਜ੍ਝਾਯਤਿ ਵਾ ਖੀਯਤਿ ਵਾ ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਪਾਚਿ. ੧੦੬ ਥੋਕਂ ਵਿਸਦਿਸਂ) ਆਗਤਂ ਤਿਕਦੁਕ੍ਕਟਂ. ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਵਾ ਆਪਤ੍ਤਿਨ੍ਤਿ ‘‘ਕਾਲੇ ਵਿਕਾਲਸਞ੍ਞੀ ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ, ਕਾਲੇ ਵੇਮਤਿਕੋ ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾ’’ਤਿਆਦਿਕਂ (ਪਾਚਿ. ੨੫੦) ਦੁਕਦੁਕ੍ਕਟਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਨ੍ਤਰਾਪਤ੍ਤਿਨ੍ਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ਆਗਤਵਤ੍ਥੁਵੀਤਿਕ੍ਕਮਂ ਵਿਨਾ ਅਞ੍ਞਸ੍ਮਿਂ ਵਤ੍ਥੁਵੀਤਿਕ੍ਕਮੇ ਨਿਦਾਨਤੋ ਪਭੁਤਿ ਵਿਨੀਤਵਤ੍ਥੁਪਰਿਯੋਸਾਨਾ ਅਨ੍ਤਰਨ੍ਤਰਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ਆਪਤ੍ਤਿਂ. ਇਧ ਪਨ ‘‘ਵਤ੍ਥੁਂ ਓਲੋਕੇਤੀ’’ਤਿ ਵਿਸੁਂ ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ਤਦਵਸੇਸਾ ਅਨ੍ਤਰਾਪਤ੍ਤੀਤਿ ਗਹਿਤਾ. ਪਟਿਲਾਤਂ ਉਕ੍ਖਿਪਤੀਤਿ ਇਦਂ ਵਿਸਿਬ੍ਬਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ (ਪਾਚਿ. ੩੫੦-੩੫੧) ਆਗਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਡਯ੍ਹਮਾਨਂ ਅਲਾਤਂ ਅਗ੍ਗਿਕਪਾਲਾਦਿਤੋ ਬਹਿ ਪਤਿਤਂ ਅਵਿਜ੍ਝਾਤਮੇਵ ਪਟਿਉਕ੍ਖਿਪਤਿ, ਪੁਨ ਯਥਾਠਾਨੇ ਠਪੇਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਵਿਜ੍ਝਾਤਂ ਪਨ ਪਕ੍ਖਿਪਨ੍ਤਸ੍ਸ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਮੇਵ. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਨ੍ਤਰਨ੍ਤਰਾ ਵੁਤ੍ਤਾ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਪਿ ਅਤ੍ਥਿ, ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਦ੍ਧਿਮਸ੍ਸ ਇਦ੍ਧਿਵਿਸਯੇ’’ਤਿਆਦਿ (ਪਾਰਾ. ੧੫੯) ਵਿਯ ਸਾਪਿ ਸਙ੍ਗਯ੍ਹਤਿ.

ਪਾਰਾਜਿਕਾਪਤ੍ਤੀਤਿ ਨ ਤਾਵ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਆਪਨ੍ਨਪੁਗ੍ਗਲੇਨ ਲਜ੍ਜੀਧਮ੍ਮੇ ਠਤ੍ਵਾ ਯਥਾਭੂਤਂ ਆਵਿਕਰਣੇਪਿ ਦੁਬ੍ਬਿਨਿਚ੍ਛਯਂ ਅਦਿਨ੍ਨਾਦਾਨਾਦਿਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਂ ਪਨ ਮੇਥੁਨਾਦੀਸੁ ਵਿਜਾਨਨਂ, ਤਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਮੇਵ, ਤੇਨਾਹ ਮੇਥੁਨਧਮ੍ਮਵੀਤਿਕ੍ਕਮੋ ਹੀਤਿਆਦਿ. ਯੋ ਪਨ ਅਲਜ੍ਜਿਤਾਯ ਪਟਿਞ੍ਞਂ ਅਦਤ੍ਵਾ ਵਿਕ੍ਖੇਪਂ ਕਰੋਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਓਲ਼ਾਰਿਕਾਪਿ ਵਿਨਿਚ੍ਛਿਨਿਤੁਂ, ਯਾਵ ਸੋ ਯਥਾਭੂਤਂ ਨਾਵਿ ਕਰੋਤਿ, ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਚ ਆਪਤ੍ਤਿਸਨ੍ਦੇਹੋ ਨ ਵਿਗਚ੍ਛਤਿ, ਤਾਵ ਨਾਸਿਤਕੋਵ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ. ਸੁਖੁਮਾਤਿ ਚਿਤ੍ਤਪਰਿਵਤ੍ਤਿਯਾ ਸੁਖੁਮਤਾਯ ਸੁਖੁਮਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਚਿਤ੍ਤਲਹੁਕਾ’’ਤਿ, ਚਿਤ੍ਤਂ ਤਸ੍ਸ ਲਹੁਕਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤੇਤਿ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮੇ. ਤਂਵਤ੍ਥੁਕਨ੍ਤਿ ਅਦਿਨ੍ਨਾਦਾਨਾਦਿਮੂਲਕਂ. ਯਂ ਆਚਰਿਯੋ ਭਣਤਿ, ਤਂ ਕਰੋਹੀਤਿਆਦਿ ਸਬ੍ਬਂ ਲਜ੍ਜੀਪੇਸਲਂ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਕਮੇਵ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯੋ ਯਾਥਾਵਤੋ ਪਕਾਸੇਤ੍ਵਾ ਸੁਦ੍ਧਿਮੇਵ ਗਵੇਸਤਿ, ਤੇਨਾਪਿ, ਪਾਰਾਜਿਕੋਸੀਤਿ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋਤਿ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਕੋਟਿਯਾਪਿ ਸਙ੍ਕਿਯਮਾਨਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤੇਨੇਵ ‘‘ਪਾਰਾਜਿਕਚ੍ਛਾਯਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸੀਲਾਨਿ ਸੋਧੇਤ੍ਵਾਤਿ ਯਸ੍ਮਿਂ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮੇ ਪਾਰਾਜਿਕਾਸਙ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਪਾਰਾਜਿਕਾਭਾਵਪਕ੍ਖਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਦੇਸਨਾਵੁਟ੍ਠਾਨਗਾਮਿਨੀਨਂ ਆਪਤ੍ਤੀਨਂ ਸੋਧਨਵਸੇਨ ਸੀਲਾਨਿ ਸੋਧੇਤ੍ਵਾ. ਦ੍ਵਤ੍ਤਿਂਸਾਕਾਰਨ੍ਤਿ ਪਾਕਟਭਾਵਤੋ ਉਪਲਕ੍ਖਣਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਅਭਿਰੁਚਿਤਂ ਮਨਸਿਕਾਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੇਵ. ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਘਟਿਯਤੀਤਿ ਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰਮੂਲਕੇਨ ਵਿਕ੍ਖੇਪੇਨ ਅਨ੍ਤਰਨ੍ਤਰਾ ਖਣ੍ਡਂ ਅਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਪਬਨ੍ਧਵਸੇਨ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਸਙ੍ਘਟਿਯਤਿ. ਸਙ੍ਖਾਰਾਤਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਾਪਤ੍ਤਿਕਸ੍ਸ ਹਿ ਪਗੁਣਮ੍ਪਿ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਨ ਸੁਟ੍ਠੁ ਉਪਟ੍ਠਾਤਿ, ਪਗੇਵ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਤਸ੍ਸ ਹਿ ਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰਨਿਨ੍ਨਤਾਯ ਚਿਤ੍ਤਂ ਏਕਗ੍ਗਂ ਨ ਹੋਤਿ. ਏਕਸ੍ਸ ਪਨ ਵਿਤਕ੍ਕਵਿਕ੍ਖੇਪਾਦਿਬਹੁਲਸ੍ਸ ਸੁਦ੍ਧਸੀਲਸ੍ਸਪਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਨ ਸਮਾਧਿਯਤਿ, ਤਂ ਇਧ ਪਾਰਾਜਿਕਮੂਲਕਨ੍ਤਿ ਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਕਤਪਾਪਮੂਲਕੇਨ ਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰੇਨੇਵੇਤ੍ਥ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਸਮਾਧਿਯਨਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਨ ਘਟਿਯਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤੇਨਾਹ ਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰਗ੍ਗਿਨਾਤਿਆਦਿ. ਅਤ੍ਤਨਾਤਿ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਕਰਣਭੂਤੇਨ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਕਤ੍ਤਾ ਜਾਨਾਤਿ, ਪਚ੍ਚਤ੍ਤੇ ਵਾ ਕਰਣਵਚਨਂ, ਅਤ੍ਤਾ ਸਯਂ ਪਜਾਨਾਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਵਿਨਯਾਦਿਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾਨਯੋ ਨਿਟ੍ਠਿਤੋ.

ਪਦਭਾਜਨੀਯਵਣ੍ਣਨਾ

ਯੋ ਵਿਯ ਦਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਯਾਦਿਸੋ, ਯਂ-ਸਦ੍ਦਤ੍ਥੇ ਯਥਾ-ਸਦ੍ਦੋ ਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਯੇਨ ਵਾ ਤੇਨ ਵਾ ਯੁਤ੍ਤੋ’’ਤਿ. ਯੇਨ ਤੇਨਾਤਿ ਹਿ ਪਦਦ੍ਵਯੇਨ ਅਨਿਯਮਤੋ ਯਂ-ਸਦ੍ਦਤ੍ਥੋਵ ਦਸ੍ਸਿਤੋ. ਵਾਸਧੁਰਯੁਤ੍ਤੋਤਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਧੁਰਯੁਤ੍ਤੋ. ਯਾ ਜਾਤਿ ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਯਂਜਾਤਿ, ਪੁਗ੍ਗਲੋ, ਸੋਵ ਯਂਜਚ੍ਚੋ ਸਕਤ੍ਥੇ ਯਪਚ੍ਚਯਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਗੋਤ੍ਤਵਸੇਨ ਯੇਨ ਵਾ ਤੇਨ ਵਾ ਗੋਤ੍ਤੇਨ ਯਥਾਗੋਤ੍ਤੋ ਵਾ ਤਥਾਗੋਤ੍ਤੋ ਵਾ ਹੋਤੂਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਸੀਲੇਸੂਤਿ ਪਕਤੀਸੁ. ਅਥ ਖੋਤਿ ਇਦਂ ਕਿਨ੍ਤੂਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ. ਕਿਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਪਾਰਾਜਿਕਵਿਸਯੇ. ਏਸੋਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੇਹਿ ਪਕਾਰੇਹਿ ਯੁਤ੍ਤੋ. ਅਰਿਯਾਯਾਤਿ ‘‘ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਅਰਿਯਾ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿ, ਏਸਾ ਅਰਿਯਾਨਂ ਯਾਚਨਾ’’ਤਿ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਾਯ, ਨ, ‘‘ਦੇਹਿ ਮੇ’’ਤਿ ਕਪਣਾਯ. ਲਿਙ੍ਗਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਨੇਨਾਤਿ ‘‘ਭਿਕ੍ਖਂ ਚਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਚਿਤ੍ਤਾਭਾਵੇਪਿ ਭਿਕ੍ਖਾਹਾਰਨਿਸ੍ਸਿਤਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਲਿਙ੍ਗਸ੍ਸ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਨੇਨ. ਕਾਜਭਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਕਾਜੇਹਿ ਆਨੀਤਭਤ੍ਤਂ. ਅਧਮ੍ਮਿਕਾਯਾਤਿ ਅਧਿਸੀਲਸਿਕ੍ਖਾਦਿਭਿਕ੍ਖੁਗੁਣਾਭਾਵਤੋ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਭੂਤਾਯਾ’’ਤਿ. ‘‘ਮਯਂ ਭਿਕ੍ਖੂ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਾ ਪਟਿਞ੍ਞਾਮਤ੍ਤੇਨੇਵ ਭਿਕ੍ਖੂ, ਨ ਅਤ੍ਥਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਦਞ੍ਚ ‘‘ਮਯਂ ਭਿਕ੍ਖੂ’’ਤਿ ਪਟਿਜਾਨਨਸ੍ਸਾਪਿ ਸਮ੍ਭਵਤੋ ਵੁਤ੍ਤਂ. ‘‘ਮਯਂ ਭਿਕ੍ਖੂ’’ਤਿ ਅਪ੍ਪਟਿਜਾਨਨ੍ਤਾਪਿ ਹਿ ਭਿਕ੍ਖੁਵੋਹਾਰਨਿਮਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਲਿਙ੍ਗਸ੍ਸ ਗਹਣੇਨ ਚੇਵ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਦਿਨ੍ਨਪਚ੍ਚਯਭਾਗਗ੍ਗਹਣਾਦਿਨਾ ਚ ਭਿਕ੍ਖੁਪਟਿਞ੍ਞਾ ਏਵ ਨਾਮ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤਥਾ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਪੁਗ੍ਗਲਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ –

‘‘‘ਅਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰਿਪਟਿਞ੍ਞੋ’ਤਿ ਅਞ੍ਞੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰਿਨੋ ਸੁਨਿਵਤ੍ਥੇ ਸੁਪਾਰੁਤੇ ਸੁਮ੍ਭਕਪਤ੍ਤਧਰੇ ਗਾਮਨਿਗਮਜਨਪਦਰਾਜਧਾਨੀਸੁ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਿਤ੍ਵਾ ਜੀਵਿਕਂ ਕਪ੍ਪੇਨ੍ਤੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਸਯਮ੍ਪਿ ਤਾਦਿਸੇਨ ਆਕਾਰੇਨ ਤਥਾ ਪਟਿਪਜ੍ਜਨਤੋ ‘ਅਹਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀ’ਤਿ ਪਟਿਞ੍ਞਂ ਦੇਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਹੋਤਿ. ‘ਅਹਂ ਭਿਕ੍ਖੂ’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਉਪੋਸਥਗ੍ਗਾਦੀਨਿ ਪਵਿਸਨ੍ਤੋ ਪਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰਿਪਟਿਞ੍ਞੋ ਹੋਤਿਯੇਵ, ਤਥਾ ਸਙ੍ਘਿਕਂ ਲਾਭਂ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ’’ਤਿ (ਪੁ. ਪ. ਅਟ੍ਠ. ੯੧).

ਤਸ੍ਮਾ ਏਵਰੂਪੇਹਿ ਪਟਿਞ੍ਞਾਯ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਗੋਤ੍ਰਭੁਪਰਿਯੋਸਾਨੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਮ੍ਭੋਗਪਰਿਭੋਗੋ ਨ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਅਲਜ੍ਜੀਪਰਿਭੋਗੋਵ ਹੋਤਿ. ਸਞ੍ਚਿਚ੍ਚ ਆਪਤ੍ਤਿਆਪਜ੍ਜਨਾਦਿਅਲਜ੍ਜੀਲਕ੍ਖਣਂ ਪਨ ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ਸਾਮਣੇਰਾਦੀਨਮ੍ਪਿ ਅਲਜ੍ਜੀਵੋਹਾਰਦਸ੍ਸਨਤੋ. ‘‘ਅਲਜ੍ਜੀਸਾਮਣੇਰੇਹਿ ਹਤ੍ਥਕਮ੍ਮਮ੍ਪਿ ਨ ਕਾਰੇਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਥਾਵਿਹਿਤਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਂ ਅਤਿਟ੍ਠਨਞ੍ਹਿ ਸਬ੍ਬਸਾਧਾਰਣਂ ਅਲਜ੍ਜੀਲਕ੍ਖਣਂ. ਦੁਸ੍ਸੀਲਾ ਲਿਙ੍ਗਗ੍ਗਹਣਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਯਥਾਵਿਹਿਤਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਭਾਵਤੋ ਏਕਨ੍ਤਾ ਲਜ੍ਜਿਨੋਵ ਮਹਾਸਙ੍ਘਿਕਾਦਿਨਿਕਾਯਨ੍ਤਰਿਕਾ ਵਿਯ, ਲਿਙ੍ਗਤ੍ਥੇਨਕਾਦਯੋ ਵਿਯ, ਚ. ਯਾਵ ੧੧ ਚ ਤੇਸਂ ਭਿਕ੍ਖੁਪਟਿਞ੍ਞਾ ਅਨੁਵਤ੍ਤਤਿ, ਤਾਵ ਭਿਕ੍ਖੁ ਏਵ, ਤੇਹਿ ਚ ਪਰਿਭੋਗੋ ਅਲਜ੍ਜਿਪਅਭੋਗੋਵ, ਤੇਸਞ੍ਚ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸਞ੍ਞਾਯ ਦਿਨ੍ਨਂ ਸਙ੍ਘੇ ਦਿਨ੍ਨਂ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹਿ ਭਗਵਤਾ –

‘‘ਭਵਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਖੋ ਪਨਾਨਨ੍ਦ, ਅਨਾਗਤਮਦ੍ਧਾਨਂ ਗੋਤ੍ਰਭੁਨੋ ਕਾਸਾਵਕਣ੍ਠਾ ਦੁਸ੍ਸੀਲਾ ਪਾਪਧਮ੍ਮਾ, ਤੇਸੁ ਦੁਸ੍ਸੀਲੇਸੁ ਸਙ੍ਘਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਦਾਨਂ ਦਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਤਦਾਪਾਹਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਸਙ੍ਘਗਤਂ ਦਕ੍ਖਿਣਂ ਅਸਙ੍ਖ੍ਯੇਯ੍ਯਂ ਅਪ੍ਪਮੇਯ੍ਯਂ ਵਦਾਮੀ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੩.੩੮੦).

ਭਗਵਤੋ ਸਙ੍ਘਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਦਿਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਦਕ੍ਖਿਣਾ ਅਸਙ੍ਖ੍ਯੇਯ੍ਯਾ ਅਪ੍ਪਮੇਯ੍ਯਾ ਜਾਤਾ. ਦੁਸ੍ਸੀਲਾਨਂ ਦਿਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਨਾਤਿ ਚੇ? ਨ, ਤੇਸੁ ਸਙ੍ਘਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸਾਤਿ ਗੋਤ੍ਰਭੂਨਂ ਪਟਿਗ੍ਗਾਹਕਤ੍ਤੇਨ ਪਰਾਮਟ੍ਠਤ੍ਤਾ, ਇਤਰਥਾ ‘‘ਯੇਸੁ ਕੇਸੁਚਿ ਗਹਟ੍ਠੇਸੁ ਵਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤੇਸੁ ਵਾ ਸਙ੍ਘਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤਾਪਸਙ੍ਗਤੋ, ਤਥਾ ਚ ‘‘ਤਦਾਪਾਹਂ, ਆਨਨ੍ਦਾ’’ਤਿ ਹੇਟ੍ਠਿਮਕੋਟਿਦਸ੍ਸਨਸ੍ਸ ਪਯੋਜਨਂ ਨ ਸਿਯਾ. ਤਸ੍ਮਾ ਗੋਤ੍ਰਭੂਨਮ੍ਪਿ ਅਭਾਵੇ ਸਙ੍ਘਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਦਾਨਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਹੇਟ੍ਠਿਮਕੋਟਿਯਾ ਤੇਸੁਪਿ ਦਿਨ੍ਨਾ ਸਙ੍ਘਗਤਾ ਦਕ੍ਖਿਣਾ ਅਸਙ੍ਖ੍ਯੇਯ੍ਯਾ, ਨ ਤਤੋ ਪਰਂ ਸਿਜ੍ਝਤੀਤਿ ਤੇਪਿ ਪਟਿਞ੍ਞਾਯ ਭਿਕ੍ਖੁ ਏਵਾਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ.

ਬ੍ਰਹ੍ਮਘੋਸਨ੍ਤਿ ਉਤ੍ਤਮਘੋਸਂ, ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਘੋਸਸਦਿਸਂ ਵਾ ਘੋਸਂ. ਏਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ ‘‘ਭਿਕ੍ਖੂ’’ਤਿਸਮ੍ਬੋਧਨਂ. ਸਂਸਾਰੇ ਭਯਇਕ੍ਖਕ ਤਸ੍ਸ ਭਯਸ੍ਸ ਸਬ੍ਬਸੋ ਵਿਨਾਸਨਤ੍ਥਂ ਤਿਸਰਣਂ, ਸਾਸਨਂ ਵਾ ਏਹਿ ਮਨਸਾ ‘‘ਤਾਣਂ ਲੇਣ’’ਨ੍ਤਿ ਪਵਿਸ ਉਪਗਚ੍ਛ. ਉਪਗਨ੍ਤ੍ਵਾਪਿ ਚਰ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਨ੍ਤਿ ਸਾਸਨਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਮਗ੍ਗਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਞ੍ਚ ਚਰਸ੍ਸੁ. ਭਣ੍ਡੂਤਿ ਮੁਣ੍ਡਿਤਕੇਸੋ. ਵਾਸੀਤਿ ਦਨ੍ਤਕਟ੍ਠਾਦਿਚ੍ਛੇਦਨਵਾਸਿ. ਬਨ੍ਧਨਨ੍ਤਿ ਕਾਯਬਨ੍ਧਨਂ. ਯੁਤ੍ਤੋ ਯੋਗੋ ਸਮਾਧਿਪਞ੍ਞਾਵਸੇਨ ਸੋ ਯੁਤ੍ਤਯੋਗੋ, ਤਸ੍ਸ ਅਟ੍ਠੇਤੇ ਪਰਿਕ੍ਖਾਰਾਤਿ ਸੇਸੋ. ਸਰੀਰੇ ਪਟਿਮੁਕ੍ਕੇਹਿਯੇਵ ਉਪਲਕ੍ਖਿਤੋਤਿ ਸੇਸੋ. ‘‘ਤੀਣਿ ਸਤਾਨੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ ਗਾਥਾਬਨ੍ਧਸੁਖਤ੍ਥਂ ‘‘ਤੀਣਿ ਸਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

ਤਸ੍ਮਾਤਿ ਭਗਵਾ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ਪਰਾਮਸਤਿ. ਹੇਟ੍ਠਾ ਹਿ ‘‘ਅਹਂ ਖੋ ਪਨ, ਕਸ੍ਸਪ, ਜਾਨਞ੍ਞੇਵ ਵਦਾਮਿ ‘ਜਾਨਾਮੀ’ਤਿ, ਪਸ੍ਸਞ੍ਞੇਵ ਵਦਾਮਿ ‘ਪਸ੍ਸਾਮੀ’’’ਤਿ (ਸਂ. ਨਿ. ੨.੧੫੪) ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਪਰਾਮਸਤਿ, ਯਸ੍ਮਾ ਅਹਂ ਜਾਨਂ ਵਦਾਮਿ, ਤਸ੍ਮਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਹਾਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸਾਸਨੇ. ਤਿਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਮਹਨ੍ਤਂ. ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਿਤਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਥੇਰਾਦਿਉਪਸਙ੍ਕਮਨਤੋ ਪੁਰੇਤਰਮੇਵ ਤੇਸੁ ਯਂਨੂਨ ਮੇ ਹਿਰੋਤ੍ਤਪ੍ਪਂ ਉਪਟ੍ਠਿਤਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕੁਸਲੂਪਸਂਹਿਤਨ੍ਤਿ ਅਨਵਜ੍ਜਧਮ੍ਮਨਿਸ੍ਸਿਤਂ. ਅਟ੍ਠਿਂ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਤੇਨ ਧਮ੍ਮੇਨ ਅਟ੍ਠਿਕਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਤਂ ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ‘‘ਏਸ ਮੇ ਅਤ੍ਥੋ’’ਤਿ ਅਤ੍ਥਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਓਹਿਤਸੋਤੋਤਿ ਧਮ੍ਮੇ ਨਿਹਿਤਸੋਤੋ. ਏਵਞ੍ਹਿ ਤੇ, ਕਸ੍ਸਪ, ਸਿਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਞਾਣਸੋਤਞ੍ਚ ਪਸਾਦਸੋਤਞ੍ਚ ਓਦਹਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਧਮ੍ਮਂ ਸਕ੍ਕਚ੍ਚਮੇਵ ਸੁਣਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਏਵਮੇਵ ਤਯਾ ਸਿਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬਂ. ਸਾਤਸਹਗਤਾ ਚ ਮੇ ਕਾਯਗਤਾਸਤੀਤਿ ਅਸੁਭੇਸੁ ਚੇਵ ਆਨਾਪਾਨੇ ਚ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਵਸੇਨ ਸੁਖਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਕਾਯਗਤਾਸਤਿ. ਯਂ ਪਨੇਤਸ੍ਸ ਓਵਾਦਸ੍ਸ ਸਕ੍ਕਚ੍ਚਪਟਿਗ੍ਗਹਣਂ, ਅਯਮੇਵ ਥੇਰਸ੍ਸ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾ ਚ ਉਪਸਮ੍ਪਦਾ ਚ ਅਹੋਸਿ (ਸਂ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੨.੧੫੪).

ਉਦ੍ਧੁਮਾਤਕਪਟਿਭਾਗਾਰਮ੍ਮਣਂ ਝਾਨਂ ਉਦ੍ਧੁਮਾਤਕਸਞ੍ਞਾ. ਕਸਿਣਾਰਮ੍ਮਣਂ ਰੂਪਾਵਚਰਜ੍ਝਾਨਂ ਰੂਪਸਞ੍ਞਾ. ਇਮੇਤਿ ਸਞ੍ਞਾਸੀਸੇਨ ਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠਾ ਇਮੇ ਦ੍ਵੇ ਝਾਨਧਮ੍ਮਾ. ਸੋਪਾਕੋ ਚ ਭਗਵਤਾ ਪੁਟ੍ਠੋ ‘‘ਰੂਪਾਵਚਰਭਾਵੇਨ ਏਕਤ੍ਥਾ, ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਮੇਵ ਨਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਆਰਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤੋਤਿ ਆਰਾਧਿਤਚਿਤ੍ਤੋ. ਗਰੁਧਮ੍ਮਪਟਿਗ੍ਗਹਣਾਦਿਉਪਸਮ੍ਪਦਾ ਉਪਰਿ ਸਯਮੇਵ ਆਵਿ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ.

ਸਬ੍ਬਨ੍ਤਿਮੇਨ ਪਰਿਯਾਯੇਨਾਤਿ ਸਬ੍ਬਨ੍ਤਿਮੇਨ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇਨ. ਞਤ੍ਤਿਚਤੁਤ੍ਥਾ ਕਮ੍ਮਵਾਚਾ ਉਪਸਮ੍ਪਦਾਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਕਾਰਣਤ੍ਤਾ ਠਾਨਂ, ਤਸ੍ਸ ਠਾਨਸ੍ਸ ਅਰਹਂ ਅਨੁਚ੍ਛਵਿਕਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਥੁਦੋਸਾਦਿਵਿਨਿਮੁਤ੍ਤਕਮ੍ਮਂ ‘‘ਠਾਨਾਰਹ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਵਤ੍ਥਾਦਿਦੋਸਯੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਸਭਾਵਤੋ ਕਮ੍ਮਵਾਚਾਰਹਤ੍ਤਾਭਾਵਾ. ਅਥ ਵਾ ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਪ੍ਪਤ੍ਤਿਹੇਤੁਤੋ ਸਿਕ੍ਖਤ੍ਤਯਸਙ੍ਗਹਂ ਸਾਸਨਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਅਨੁਚ੍ਛਵਿਕਂ ਕਮ੍ਮਂ ਠਾਨਾਰਹਂ. ਯਥਾਵਿਹਿਤਲਕ੍ਖਣੇਨ ਹਿ ਕਮ੍ਮੇਨ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋਵ ਸਕਲਂ ਸਾਸਨਂ ਸਮਾਦਾਯ ਪਰਿਪੂਰੇਤੁਮਰਹਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਕਮ੍ਮਵਾਚਾਪਰਿਯੋਸਾਨਂ ਸਬ੍ਬਂ ਸਙ੍ਘਕਿਚ੍ਚਂ ਠਾਨਾਰਹਂ ਨਾਮ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸਤ੍ਥੁਸਾਸਨਾਰਹੇਨਾ’’ਤਿ, ਸੀਲਾਦਿਸਕਲਸਾਸਨਪਰਿਪੁਣ੍ਣਸ੍ਸ ਅਨੁਚ੍ਛਵਿਕੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਯਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇਤਿ ਞਤ੍ਤਿਚਤੁਤ੍ਥਕਮ੍ਮੇਨ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸੇਵ ਸਬ੍ਬਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇਸੁ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਏਹਿਭਿਕ੍ਖੂਪਸਮ੍ਪਦਾਦੀਹਿ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਸੁਦ੍ਧਸਤ੍ਤਾਨਂ ਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਵਜ੍ਜਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵੀਤਿਕ੍ਕਮੇਪਿ ਅਭਬ੍ਬਤਾ ਵਾ ਦੋਸਾਭਾਵੋ ਵਾ ਸਦ੍ਦਤੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਤਥਾਪਿ ਅਤ੍ਥਤੋ ਤੇਸਮ੍ਪਿ ਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਵਜ੍ਜੇਸੁ, ਲੋਕਵਜ੍ਜੇਸੁਪਿ ਵਾ ਸੁਰਾਪਾਨਾਦਿਲਹੁਕੇਸੁ ਮਗ੍ਗੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਤੋ ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਸਞ੍ਚਿਚ੍ਚਾਦਿਨਾ ਆਪਤ੍ਤਿਆਪਜ੍ਜਨਂ ਸਿਜ੍ਝਤਿਯੇਵ. ਤਥਾ ਹਿ ‘‘ਦ੍ਵੇ ਪੁਗ੍ਗਲਾ ਅਭਬ੍ਬਾ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਜ੍ਜਿਤੁਂ ਬੁਦ੍ਧਾ ਚ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾ ਚ. ਦ੍ਵੇ ਪੁਗ੍ਗਲਾ ਭਬ੍ਬਾ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਜ੍ਜਿਤੁਂ ਭਿਕ੍ਖੂ ਚ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਚਾ’’ਤਿ (ਪਰਿ. ੩੨੨) ਵੁਤ੍ਤਂ. ਞਤ੍ਤਿਚਤੁਤ੍ਥੇਨ ਕਮ੍ਮੇਨ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋਤਿ ਇਦਂ ਪਨ ਸਬ੍ਬਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵੀਤਿਕ੍ਕਮਾਰਹੇ ਸਬ੍ਬਕਾਲਿਕੇ ਚ ਭਿਕ੍ਖੂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਯੇਭੁਯ੍ਯਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨਿਰੁਤ੍ਤਿਵਸੇਨਾਤਿ ਨਿਬ੍ਬਚਨਵਸੇਨ. ਅਭਿਲਾਪਵਸੇਨਾਤਿ ਵੋਹਾਰਵਸੇਨ. ਗੁਣਵਸੇਨਾਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁਵੋਹਾਰਨਿਮਿਤ੍ਤਾਨਂ ਗੁਣਾਨਂ ਵਸੇਨ.

ਸਾਜੀਵਪਦਭਾਜਨੀਯਵਣ੍ਣਨਾ

ਵਿਵਟ੍ਟੂਪਨਿਸ੍ਸਯਾ ਸੀਲਾਦਯੋ ਲੋਕਿਯੇਹਿ ਅਭਿਵਿਸਿਟ੍ਠਤ੍ਤਾ ਅਧਿਸੀਲਾਦਿਵੋਹਾਰੇਨ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਕਤਮਂ ਪਨਾਤਿਆਦਿ ਆਰਦ੍ਧਂ. ਤਤ੍ਥ ਪਞ੍ਚਙ੍ਗਦਸਙ੍ਗਸੀਲਨ੍ਤਿ ਅਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦਕਾਲੇ ਸੀਲਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ ਤਸ੍ਸ ਵਿਵਟ੍ਟੂਪਨਿਸ੍ਸਯਤ੍ਤਾਭਾਵਾ. ਯਂ ਪਨ ਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦੇ ਰਤਨਤ੍ਤਯਗੁਣਂ ਤਥਤੋ ਞਤ੍ਵਾ ਸਾਸਨੇ ਸੁਨਿਵਿਟ੍ਠਸਦ੍ਧਾਹਿ ਉਪਾਸਕੋਪਾਸਿਕਾਹਿ ਚੇਵ ਸਾਮਣੇਰਸਿਕ੍ਖਮਾਨਾਹਿ ਚ ਰਕ੍ਖਿਯਮਾਨਂ ਪਞ੍ਚਙ੍ਗਅਟ੍ਠਙ੍ਗਦਸਙ੍ਗਸੀਲਂ, ਤਮ੍ਪਿ ਅਧਿਸੀਲਮੇਵ ਮਗ੍ਗੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਹੇਤੁਤੋ. ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਮਗ੍ਗੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਨਿਮਿਤ੍ਤਤਾਯ ਹਿ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਸਂਵਰਸੀਲਂ ਲੋਕਿਯਾਨਂ ਸੀਲੇਹਿ ਅਧਿਸੀਲਂ ਜਾਤਂ ਅਧਿਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਯ. ਨ ਹਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਮਗ੍ਗਨਿਮਿਤ੍ਤਤਂ ਮੁਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਲੋਕਿਯਚਿਤ੍ਤਤੋ ਅਧਿਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞੋ ਕੋਚਿ ਵਿਸੇਸੋ ਉਪਲਬ੍ਭਤਿ, ਤਦੁਭਯਞ੍ਚ ਅਨਾਦਿਮਤੋ ਸਂਸਾਰਵਟ੍ਟਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਾਦਿਸਾਰਵਿਰਹਿਤਤਾਯ ਤਿਲਕ੍ਖਣਬ੍ਭਾਹਤਤ੍ਤਂ, ‘‘ਅਹਂ ਮਮਾ’’ਤਿ ਆਕਾਰੇਨ ਪਵਤ੍ਤਅਵਿਜ੍ਜਾਤਣ੍ਹਾਦਿਦੋਸਮੂਲਕਤ੍ਤਞ੍ਚ, ਤਂਦੋਸਮੂਲਵਿਦ੍ਧਂਸਨਸਮਤ੍ਥਾਯ ਸੀਲਚਿਤ੍ਤਬਲੋਪਤ੍ਥਦ੍ਧਾਯ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਉਕ੍ਕਂਸੇਨੇਵ ਤਸ੍ਸ ਸਂਸਾਰਵਟ੍ਟਸ੍ਸ ਵਿਗਮਞ੍ਚ, ਤਦੁਪਦੇਸਕਸ੍ਸ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਾਦਿਅਪਰਿਮਿਤਗੁਣਗਣਯੋਗੇਨ ਅਵਿਪਰੀਤਸਦ੍ਧਮ੍ਮਦੇਸਕਤ੍ਤਞ੍ਚ ਯਾਥਾਵਤੋ ਞਤ੍ਵਾ ਪਟਿਪਨ੍ਨੇਨ ਸਮਾਦਾਯ ਸਿਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬਤਾਯ ਵਿਵਟ੍ਟੂਪਨਿਸ੍ਸਯਂ ਜਾਤਂ, ਨ ਅਞ੍ਞੇਨ ਕਾਰਣੇਨ, ਤਞ੍ਚ ਵਿਵਟ੍ਟੂਪਨਿਸ੍ਸਯਤ੍ਤਂ ਯਦਿ ਸਾਸਨੇ ਪਞ੍ਚਸੀਲਾਦਿਸ੍ਸਾਪਿ ਸਮਾਨਂ, ਕਿਮਿਦਂ ਅਧਿਸੀਲਂ ਨ ਸਿਯਾ. ਪਞ੍ਚਸੀਲਾਦਿਮਤ੍ਤੇ ਠਿਤਾਨਞ੍ਹਿ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਾਦੀਨਂ ਗਹਟ੍ਠਾਨਮ੍ਪਿ ਮਗ੍ਗੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਨ ਹਿ ਅਧਿਸੀਲਾਧਿਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਨਾ ਮਗ੍ਗੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਹੋਤਿ, ਤਞ੍ਚ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਕੇਸਞ੍ਚਿ ਅਨੁਪਨਿਸ੍ਸਯਤਾਯ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ ਮਗ੍ਗੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਹੇਤੁ ਨ ਹੋਤਿ, ਤਥਾਪਿ ਭਵਨ੍ਤਰੇ ਅਵਸ੍ਸਂ ਹੋਤੇਵਾਤਿ ਅਧਿਸੀਲਮੇਵ ਕਾਲਂ ਕਰੋਨ੍ਤਾਨਂ ਕਲ੍ਯਾਣਪੁਥੁਜ੍ਜਨਾਨਂ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਸਂਵਰਸੀਲਂ ਵਿਯ, ਤੇਨਾਹ ਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦੇਯੇਵ ਚ ਪਵਤ੍ਤਤੀਤਿਆਦਿ. ਵਿਵਟ੍ਟਂ ਪਤ੍ਥੇਤ੍ਵਾ ਰਕ੍ਖਿਯਮਾਨਮ੍ਪਿ ਪਞ੍ਚਸੀਲਾਦਿ ਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦੇਯੇਵ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਨ ਹਿ ਤਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਨ੍ਤਿਆਦਿ ਪਨ ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਵਸੇਨ ਸਬ੍ਬਂ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਦੇਕਦੇਸਭੂਤਮ੍ਪਿ ਹਿ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਾਦਿਨ੍ਨਾਦਾਨਾਦਿਗਹਟ੍ਠਸੀਲਮ੍ਪਿ. ਬੁਦ੍ਧਾਯੇਵ ਵਿਨਯੇ ਪਾਰਾਜਿਕਸੁਤ੍ਤਵਿਭਙ੍ਗਾਦੀਸੁ ਆਗਤਵਸੇਨ ਸਬ੍ਬਸੋ ਕਾਯਵਚੀਦ੍ਵਾਰੇਸੁ ਮਗ੍ਗੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਵਿਬਨ੍ਧਕਅਜ੍ਝਾਚਾਰਸੋਤਂ ਵਿਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਮਗ੍ਗੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਪਦਟ੍ਠਾਨਭਾਵੇਨ ਪਞ੍ਞਪੇਤੁਂ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿ, ਨ ਅਞ੍ਞੇ. ਮਗ੍ਗੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਹਿਸ੍ਸ ਅਧਿਸੀਲਤਾ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਸਂਵਰਤੋਪਿ ਚ ਮਗ੍ਗਫਲਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਮੇਵ ਸੀਲਂ ਅਧਿਸੀਲ’’ਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਸੇਵ ਹਿ ਅਧਿਸੀਲਨ੍ਤਿ ਅਬ੍ਯਵਧਾਨੇਨ ਮਗ੍ਗਾਧਿਟ੍ਠਾਨਾਤਿ. ਇਧ ਅਨਧਿਪ੍ਪੇਤਨ੍ਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਪਠਮਪਾਰਾਜਿਕਵਿਸਯੇ ‘‘ਸਿਕ੍ਖਾ’’ਤਿ ਅਨਧਿਪ੍ਪੇਤਂ.

ਲੋਕਿਯਅਟ੍ਠਸਮਾਪਤ੍ਤਿਚਿਤ੍ਤਾਨੀਤਿ ਸਾਸਨਸਭਾਵਂ ਅਜਾਨਨ੍ਤੇਹਿ ਲੋਕਿਯਜਨੇਹਿ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਾਨਿ ਅਟ੍ਠ ਰੂਪਾਰੂਪਜ੍ਝਾਨਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨ ਹਿ ਮਹਗ੍ਗਤੇਸੁ ਲੋਕਿਯਲੋਕੁਤ੍ਤਰਭੇਦੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਯੇਨ ਲੋਕਿਯਵਿਸੇਸਨਂ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਨਿਵਤ੍ਤਨਂ ਸਿਯਾ. ਤਸ੍ਮਾ ਸਾਸਨਿਕੇਹਿ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਮਹਗ੍ਗਤਜ੍ਝਾਨਨਿਵਤ੍ਤਨਮੇਵ ਲੋਕਿਯਵਿਸੇਸਨਂ ਕਤਂ. ਯਥਾ ਚੇਤ੍ਥ, ਏਵਂ ਕਾਮਾਵਚਰਾਨਿ ਪਨ ਅਟ੍ਠ ਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਾਨੀਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਲੋਕਿਯਵਿਸੇਸਨਂ ਕਾਤਬ੍ਬਮੇਵ. ਅਯਮੇਵ ਹਿ ਅਧਿਚਿਤ੍ਤਤੋ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭੇਦੋ, ਯਂ ਸਾਸਨਂ ਅਜਾਨਨ੍ਤਸ੍ਸ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਸਮੁਪ੍ਪਜ੍ਜਨਂ. ਏਵਞ੍ਚ ਅਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦੇਪਿ ਸਾਸਨਸਭਾਵਂ ਜਾਨਨ੍ਤਾਨਂ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾਦੀਨਮ੍ਪਿ ਸੀਲਚਿਤ੍ਤਾਨਂ ਅਧਿਸੀਲਾਧਿਚਿਤ੍ਤਤਾ ਸਮਤ੍ਥਿਤਾ ਹੋਤਿ. ਨ ਵਿਨਾ ਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦਾਤਿ ਇਦਂ ਪਨ ਅਞ੍ਞੇਸਂ ਅਭਿਸਮਯਹੇਤੁਭਾਵੇਨ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਬੋਧਿਸਤ੍ਤਾਦੀਨਂ ਦੇਸਨਾਸਾਮਤ੍ਥਿਯਾਭਾਵਤੋ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਆਯਤਿਂ ਵਾਸਨਾਹੇਤੁਂ ਪਨ ਸੀਲਚਿਤ੍ਤਂ ਤੇਪਿ ਦੇਸੇਨ੍ਤਿਯੇਵ, ਤਞ੍ਚ ਮਗ੍ਗਹੇਤੁਤਾਯ ਅਧਿਸੀਲਾਧਿਚਿਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਹੋਨ੍ਤਂ ਅਪ੍ਪਕਤਾਯ ਵਿਪ੍ਫਾਰਿਕਤਾਬਾਹੁਜਞ੍ਞਤ੍ਤਾਭਾਵੇਨ ਅਬ੍ਬੋਹਾਰਿਕਨ੍ਤਿ ‘‘ਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦੇਯੇਵਾ’’ਤਿ ਅਵਧਾਰਣਂ ਕਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਨ ਹਿ ਤਂਸਮਾਪਨ੍ਨੋਤਿਆਦਿਅਟ੍ਠਕਥਾਵਚਨੇਹਿ ਇਧ ਅਧਿਚਿਤ੍ਤਨਿਦ੍ਦੇਸੇ, ਉਪਰਿ ਅਧਿਪਞ੍ਞਾਨਿਦ੍ਦੇਸੇ ਚ ਮਗ੍ਗਫਲਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਅਧਿਚਿਤ੍ਤਅਧਿਪਞ੍ਞਾਨਮੇਵ ਪਟਿਕ੍ਖੇਪਤੋ ਲੋਕਿਯਾਧਿਚਿਤ੍ਤਾਧਿਪਞ੍ਞਾਨਂ ਇਧ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਤਾ, ਤਂ ਦ੍ਵਯਂ ਸਮਾਪਨ੍ਨਸ੍ਸਾਪਿ ਮੇਥੁਨਧਮ੍ਮਸਮਾਪਜ੍ਜਨਸਭਾਵੋ ਚ ਵਿਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਪਨ ‘‘ਯਾਯਂ ਅਧਿਸੀਲਸਿਕ੍ਖਾ, ਅਯਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾ ਸਿਕ੍ਖਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਲੋਕਿਯਾਪਿ ਅਧਿਚਿਤ੍ਤਾਧਿਪਞ੍ਞਾ ਅਨਧਿਪ੍ਪੇਤਾਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਞ੍ਚ ਏਵਮਧਿਪ੍ਪਾਯੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ – ‘‘ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਚਿਤ੍ਤੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਮਤ੍ਤੇ ਲੋਕਿਯਂ ਅਧਿਚਿਤ੍ਤਂ ਅਧਿਪਞ੍ਞਾ ਚ ਪਰਿਹਾਯਤਿ, ਅਧਿਸੀਲਂ ਪਨ ਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦਮਤ੍ਤੇਨ ਨ ਪਰਿਹਾਯਤੀਤਿ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਅਧਿਸੀਲਸਿਕ੍ਖਾਵ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਪਨ ਪਟਿਲਦ੍ਧਲੋਕੁਤ੍ਤਰਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ‘‘ਮੇਥੁਨਂ ਪਟਿਸੇਵਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਚਿਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਸਬ੍ਬਸੋ ਅਕੁਪ੍ਪਧਮ੍ਮਤ੍ਤਾ, ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਾਨਂ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਲਾਭੀਨਮ੍ਪਿ ਕੇਨਚਿ ਕਾਰਣੇਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਕੁਪ੍ਪਧਮ੍ਮਤ੍ਤਾਤਿ ਇਮਂ ਵਿਸੇਸਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਨ ਹਿ ਤਂਸਮਾਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਾਵ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

ਅਤ੍ਥਿ ਦਿਨ੍ਨਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਦਿਨ੍ਨਨ੍ਤਿ ਦਾਨਚੇਤਨਾ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾ, ਤਸ੍ਸ ਦਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਫਲਂ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਸ ਨਯੋ ਅਤ੍ਥਿ ਯਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ. ਆਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਹੁਤਾਦੀਨਂ ਸਙ੍ਗਹੋ. ਤਤ੍ਥ ਯਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ਮਹਾਯਾਗੋ ਸਬ੍ਬਸਾਧਾਰਣਂ ਮਹਾਦਾਨਮੇਵ. ਹੁਤਨ੍ਤਿ ਪਹੋਨਕਸਕ੍ਕਾਰੋ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਾ ਹੋਤੁ, ਪਰੇਸਂ ਵਾ ਦਸ ਅਕੁਸਲਕਮ੍ਮਪਥਾ, ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਵਾ ਅਕੁਸਲਾ ਧਮ੍ਮਾ ਅਨਤ੍ਥੁਪ੍ਪਾਦਨਤੋ ਨ ਸਕਂ ਕਮ੍ਮਂ ਨਾਮ, ਤਬ੍ਬਿਪਰੀਤਾ ਕੁਸਲਾ ਧਮ੍ਮਾ ਸਕਂ ਨਾਮ, ਤਦੁਭਯਮ੍ਪਿ ਵਾ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਂ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸਕੋਮ੍ਹੀਤਿਆਦਿਵਚਨਤੋ ਸਤਿ ਸਂਸਾਰਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਯਂ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਨਟ੍ਠੇਨ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਸਕਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸਕਤਾਯ ਸਕਭਾਵੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਨ੍ਤਕਤਾਯ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਕਞਾਣਂ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸਕਤਞ੍ਞਾਣਂ, ਉਪਲਕ੍ਖਣਮਤ੍ਤਞ੍ਚੇਤਂ. ਸਾਸਨਨਿਸ੍ਸਿਤਾ ਪਨ ਸਬ੍ਬਾਪਿ ਵਟ੍ਟਗਾਮਿਨਿਕੁਸਲਪਞ੍ਞਾ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸਕਤਞ੍ਞਾਣੇ ਪਵਿਟ੍ਠਾ. ਸਾਸਨਨਿਸ੍ਸਿਤਾ ਹਿ ਵਿਵਟ੍ਟਗਾਮਿਨੀ ਸਬ੍ਬਾਪਿ ਪਞ੍ਞਾ ‘‘ਸਚ੍ਚਾਨੁਲੋਮਿਕਞਾਣ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਸਾ ਏਵ ਚ ਅਧਿਪਞ੍ਞਾ ਤਦਵਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਂ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸਕਤਞ੍ਞਾਣਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਤੇਨੇਵ ਭਗਵਾ ‘‘ਕਮ੍ਮਸ੍ਸਕਤਞ੍ਞਾਣਂ ਸਚ੍ਚਾਨੁਲੋਮਿਕਞਾਣਂ ਮਗ੍ਗਸਮਙ੍ਗਿਸ੍ਸ ਞਾਣਂ ਫਲਸਮਙ੍ਗਿਸ੍ਸ ਞਾਣ’’ਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਮ੍ਪਿ ਞਾਣਚਤੁਕ੍ਕੇਯੇਵ ਸਙ੍ਗਹੇਸਿ. ਤਿਲਕ੍ਖਣਾਕਾਰਪਰਿਚ੍ਛੇਦਕਂ ਪਨ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਞਾਣਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਪਨ ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਆਸਨ੍ਨਪਚ੍ਚਯਤਾਯ ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਦਿਤਰਾਸਞ੍ਹਿ ਰਤਨਤ੍ਤਯਾਨੁਸ੍ਸਰਣਾਦਿਪਞ੍ਞਾਨਮ੍ਪਿ ਮਗ੍ਗਹੇਤੁਤਾਯ ਅਧਿਪਞ੍ਞਤਾ ਸਮਾਨਾਵਾਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ.

ਸਾਜੀਵਪਦਭਾਜਨੀਯਵਣ੍ਣਨਾਨਯੋ ਨਿਟ੍ਠਿਤੋ.

ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਵਿਭਙ੍ਗਵਣ੍ਣਨਾ

ਦੁਬ੍ਬਲ੍ਯੇ ਆਵਿਕਤੇਤਿ ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਬੁਦ੍ਧਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖੇਯ੍ਯਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਦੁਬ੍ਬਲਭਾਵੇ ਪਕਾਸਿਤੇ. ਮੁਖਾਰੁਲ਼੍ਹਤਾਤਿ ਲੋਕਜਨਾਨਂ ਸਤ੍ਤਟ੍ਠਾਤਿਆਦੀਸੁ ਮੁਖਾਰੁਲ਼੍ਹਞਾਯੇਨਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਦਿਰਤ੍ਤਤਿਰਤ੍ਤਨ੍ਤਿ (ਪਾਚਿ. ੫੨) ਏਤ੍ਥ ਯਥਾ ਅਨ੍ਤਰਨ੍ਤਰਾ ਸਹਸੇਯ੍ਯਾਵਸੇਨ ਤਿਰਤ੍ਤਂ ਅਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਨਿਰਨ੍ਤਰਮੇਵ ਤਿਸ੍ਸੋ ਰਤ੍ਤਿਯੋ ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਹਸੇਯ੍ਯਾਯ ਅਰੁਣੁਟ੍ਠਾਪਨਵਸੇਨ ਤਿਰਤ੍ਤਗ੍ਗਹਣਤ੍ਥਂ ‘‘ਦਿਰਤ੍ਤਤਿਰਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਅਬ੍ਯਵਧਾਨੇਨ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਦਿਰਤ੍ਤਗ੍ਗਹਣਸ੍ਸ ਪਯੋਜਨਮ੍ਪਿ ਸਕ੍ਕਾ ਗਹੇਤੁਂ, ਏਵਮਿਧਾਪਿ ਦੁਬ੍ਬਲ੍ਯਂ ਅਨਾਵਿਕਤ੍ਵਾਤਿ ਇਮਸ੍ਸਾਪਿ ਗਹਣਸ੍ਸ ਪਯੋਜਨਮਤ੍ਥੇਵਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਯਸ੍ਮਾ ਵਾ ਸਿਕ੍ਖਾਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਸ੍ਸਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

ਇਦਾਨਿ ਦੁਬ੍ਬਲ੍ਯਂ ਅਨਾਵਿਕਤ੍ਵਾਤਿ ਇਮਸ੍ਸ ਪੁਰਿਮਪਦਸ੍ਸੇਵ ਵਿਵਰਣਭਾਵਂ ਵਿਨਾਪਿ ਵਿਸੁਂ ਅਤ੍ਥਸਬ੍ਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਅਪਿਚਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਵਿਸੇਸਾਵਿਸੇਸਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਯੇਨ ਵਾਕ੍ਯੇਨ ਦੁਬ੍ਬਲ੍ਯਾਵਿਕਮ੍ਮਮੇਵ ਹੋਤਿ, ਨ ਸਿਕ੍ਖਾਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਂ, ਤਤ੍ਥ ਸਿਕ੍ਖਾਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਦੁਬ੍ਬਲ੍ਯਾਵਿਕਮ੍ਮਾਨਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਵਿਸੇਸੋ ਹੋਤਿ. ਯੇਨ ਪਨ ਵਚਨੇਨ ਤਦੁਭਯਮ੍ਪਿ ਹੋਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਨੇਵਤ੍ਥਿ ਵਿਸੇਸੋ ਅਵਿਸੇਸੋਪਿ, ਤਂ ਵਿਸੇਸਾਵਿਸੇਸਂ. ‘‘ਕਠ ਕਿਚ੍ਛਜੀਵਨੇ’’ਤਿ ਧਾਤੂਸੁ ਪਠਿਤਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਕਿਚ੍ਛਜੀਵਿਕਪ੍ਪਤ੍ਤੋ’’ਤਿ. ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਨਞ੍ਹਿ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਾ, ਤਂ ਇਤੋ ਗਤੋਤਿ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤੋ, ਕਿਚ੍ਛਜੀਵਿਕਂ ਪਤ੍ਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਉਦ੍ਧਂ ਗਤੋ ਕਣ੍ਠੋ ਏਤਿਸ੍ਸਾਤਿ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਾ, ਅਨਭਿਰਤਿਯਾ ਵਜੇ ਨਿਰੁਦ੍ਧਗੋਗਣੋ ਵਿਯ ਗਮਨਮਗ੍ਗਂ ਗਵੇਸਨ੍ਤੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠੋ ਹੋਤਿ, ਤਂ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਂ. ਅਨਭਿਰਤਿਂ ਇਤੋਤਿਪਿ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ – ‘‘ਉਦ੍ਧਂ ਕਣ੍ਠਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਮਾਨੋ’’ਤਿ. ਸਾ ਚ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਤਾ ਵਿਕ੍ਖੇਪੇਨੇਵਾਤਿ ਵਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

ਸਮਣਭਾਵਤੋਤਿ ਉਪਸਮ੍ਪਦਤੋ. ਭਾਵਵਿਕਪ੍ਪਾਕਾਰੇਨਾਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁਭਾਵਤੋ ਚਵਿਤ੍ਵਾ ਯਂ ਯਂ ਗਿਹਿਆਦਿਭਾਵਂ ਪਤ੍ਤੁਕਾਮੋ ‘‘ਅਹਂ ਅਸ੍ਸ’’ਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਭਵਨਂ ਵਿਕਪ੍ਪੇਤਿ, ਤੇਨ ਤੇਨ ਗਿਹਿਆਦਿਆਕਾਰੇਨ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਭਵਨਸ੍ਸ ਵਿਕਪ੍ਪਨਾਕਾਰੇਨਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.

੪੬. ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਯਦਿ ਪਨਾਹਨ੍ਤਿ ਅਹਂ ਯਦਿ ਬੁਦ੍ਧਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖੇਯ੍ਯਂ, ਸਾਧੁ ਵਤਸ੍ਸਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਪਾਹਂ, ਹਨ੍ਦਾਹਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਅਤ੍ਥੋ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ. ‘‘ਹੋਤਿ ਮੇ ਬੁਦ੍ਧਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ ਮਮ ਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਵਦਤਿ.

੫੦. ਨ ਰਮਾਮੀਤਿ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯ ਦੁਕ੍ਖਬਹੁਲਤਾਯ ਸੁਖਾਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਨਾਭਿਰਮਾਮੀਤਿ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇਪਿ ਅਨਵਜ੍ਜਸੁਖੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਭਿਰਤਿਅਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.

੫੧. ਤੇਨੇਵ ਵਚੀਭੇਦੇਨਾਤਿ ਵਚੀਭੇਦਂ ਕਤ੍ਵਾਪਿ ਅਞ੍ਞੇਨ ਕਾਯਪ੍ਪਯੋਗੇਨ ਵਿਞ੍ਞਾਪਨਂ ਨਿਵਤ੍ਤੇਤਿ. ਅਯਂ ਸਾਸਨਂ ਜਹਿਤੁਕਾਮੋਤਿਆਦਿਨਾ ਭਾਸਾਕੋਸਲ੍ਲਾਭਾਵੇਨ ਸਬ੍ਬਸੋ ਪਦਤ੍ਥਾਵਬੋਧਾਭਾਵੇਪਿ ‘‘ਅਯਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਬ੍ਬਜਿਤਭਾਵਂ ਜਹਿਤੁਕਾਮੋ ਇਮਂ ਵਾਕ੍ਯਭੇਦਂ ਕਰੋਤੀ’’ਤਿ ਏਤ੍ਤਕਂ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਤ੍ਥਮਤ੍ਤਂ ਚੇਪਿ ਸੋ ਤਾਵ ਜਾਨਾਤਿ, ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਮੇਵ ਹੋਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਏਤ੍ਤਕਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਜਾਨਾਤੀ’’ਤਿ. ਪਦਪਚ੍ਛਾਭਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ਪਦਪਰਾਵਤ੍ਤਿ, ਮਾਗਧਭਾਸਤੋ ਅਵਸਿਟ੍ਠਾ ਸਬ੍ਬਾਪਿ ਭਾਸਾ ‘‘ਮਿਲਕ੍ਖਭਾਸਾ’’ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਖੇਤ੍ਤਮੇਵ ਓਤਿਣ੍ਣਨ੍ਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਸ੍ਸ ਰੁਹਨਟ੍ਠਾਨਭੂਤਂ ਖੇਤ੍ਤਮੇਵ ਓਤਿਣ੍ਣਂ.

ਦੂਤਨ੍ਤਿ ਮੁਖਸਾਸਨਂ. ਸਾਸਨਨ੍ਤਿ ਪਣ੍ਣਸਾਸਨਂ, ਭਿਤ੍ਤਿਥਮ੍ਭਾਦੀਸੁ ਅਕ੍ਖਰਂ ਵਾ ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤੁਕਾਮਤਾਚਿਤ੍ਤੇ ਧਰਨ੍ਤੇਯੇਵ ਵਚੀਭੇਦਸਮੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਚਿਤ੍ਤਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਚਿਤ੍ਤਸਮੁਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨਿਯਮਿਤਾਨਿਯਮਿਤਵਸੇਨ ਵਿਜਾਨਨਭੇਦਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਮਾਹ ਯਦਿ ਅਯਮੇਵ ਜਾਨਾਤੂਤਿਆਦਿ. ਅਯਞ੍ਚ ਵਿਭਾਗੋ ਵਦਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਯਸ੍ਸ ਵਦਤਿ, ਤਸ੍ਸੇਵ ਵਿਜਾਨਨਂ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਲਦ੍ਧੋਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ, ਨ ਹੇਤ੍ਥ ਏਕਸ੍ਸ ਵਦਤਿ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤੀਤਿ ਅਯਮਤ੍ਥੋ ਸਮ੍ਭਵਤਿ. ‘‘ਤੇਸੁ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਜਾਨਨ੍ਤੇਪੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਦ੍ਵੇਯੇਵ ਜਾਨਨ੍ਤੁ ਏਕੋ ਮਾ ਜਾਨਾਤੂ’’ਤਿ ਏਵਂ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਜਨਾਨਂ ਨਿਯਮੇਤ੍ਵਾ ਆਰੋਚਿਤੇਪਿ ਤੇਸੁ ਏਕਸ੍ਮਿਮ੍ਪਿ ਜਾਨਨ੍ਤੇ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਂ ਹੋਤਿਯੇਵਾਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਪਰਿਸਙ੍ਕਮਾਨੋਤਿ ‘‘ਵਾਰੇਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਆਸਙ੍ਕਮਾਨੋ. ਸਮਯਞ੍ਞੂਤਿ ਸਾਸਨਸਙ੍ਕੇਤਞ੍ਞੂ, ਇਧ ਪਨ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯਮਤ੍ਤਜਾਨਨੇਨਾਪਿ ਸਮਯਞ੍ਞੂ ਨਾਮ ਹੋਤਿ, ਤੇਨਾਹ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤੋਤਿਆਦਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਬੁਦ੍ਧਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਮੀਤਿਆਦਿਖੇਤ੍ਤਪਦਾਨਂ ਸਬ੍ਬਸੋ ਅਤ੍ਥਂ ਞਤ੍ਵਾਪਿ ਸਚੇ ‘‘ਭਿਕ੍ਖੁਭਾਵਤੋ ਚਵਿਤੁਕਾਮਤਾਯ ਏਸ ਵਦਤੀ’’ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯਂ ਨ ਜਾਨਾਤਿ, ਅਪ੍ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾਵ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ. ਅਤ੍ਥਂ ਪਨ ਅਜਾਨਿਤ੍ਵਾਪਿ ‘‘ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤੋ ਵਦਤੀ’’ਤਿ ਤਂ ਜਾਨਾਤਿ, ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾਵ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ. ਸੋਤਵਿਞ੍ਞਾਣਵੀਥਿਯਾ ਸਦ੍ਦਮਤ੍ਤਗ੍ਗਹਣਮੇਵ, ਅਤ੍ਥਗ੍ਗਹਣਂ ਪਨ ਮਨੋਵਿਞ੍ਞਾਣਵੀਥਿਪਰਮ੍ਪਰਾਯਾਤਿ ਆਹ ਤਙ੍ਖਣਞ੍ਞੇਵਾਤਿਆਦਿ.

੫੩. ਵਣ੍ਣਪਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਸਤ੍ਥੁਗੁਣਵਣ੍ਣਪ੍ਪਕਾਸਕਂ ਪਕਰਣਂ. ਉਪਾਲਿਗਾਥਾਸੂਤਿ ਉਪਾਲਿਸੁਤ੍ਤੇ ਉਪਾਲਿਗਹਪਤਿਨਾ ਧੀਰਸ੍ਸ ਵਿਗਤਮੋਹਸ੍ਸਾਤਿਆਦਿਨਾ ਵੁਤ੍ਤਗਾਥਾਸੁ. ਯਥਾਰੁਤਨ੍ਤਿ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਵੁਤ੍ਤਮੇਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਨਨ੍ਤਬੁਦ੍ਧੀਤਿਆਦੀਨਿ ਵਣ੍ਣਪਟ੍ਠਾਨੇ ਆਗਤਨਾਮਾਨਿ. ਧੀਰਨ੍ਤਿਆਦੀਨਿ (ਮ. ਨਿ. ੨.੭੬) ਪਨ ਉਪਾਲਿਗਾਥਾਸੁ. ਤਤ੍ਥ ਬੋਧਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਞ੍ਞਾਣਂ, ਸਾ ਜਾਨਨਹੇਤੁਤ੍ਤਾ ਪਞ੍ਞਾਣਂ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਬੋਧਿਪਞ੍ਞਾਣੋ. ਸ੍ਵਾਕ੍ਖਾਤਂ ਧਮ੍ਮਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁ ਧਮ੍ਮ-ਸਦ੍ਦੋ ਸ੍ਵਾਕ੍ਖਾਤਾਦਿਪਦਾਨਂ ਧਮ੍ਮਵੇਵਚਨਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਤਸ੍ਮਾ ਸ੍ਵਾਕ੍ਖਾਤਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਮੀਤਿਆਦਿਨਾ ਵੁਤ੍ਤੇਯੇਵ ਵੇਵਚਨੇਨ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਂ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਧਮ੍ਮ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਸਹ ਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤੇ ਪਨ ਯਥਾਰੁਤਵਸੇਨ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਸੁਪ੍ਪਟਿਪਨ੍ਨਂ ਸਙ੍ਘਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਕੁਸਲਂ ਧਮ੍ਮਨ੍ਤਿਆਦੀਨਿਪਿ ਕੁਸਲਾ ਧਮ੍ਮਾ ਅਕੁਸਲਾ ਧਮ੍ਮਾਤਿਆਦਿਧਮ੍ਮਮੇਵ (ਧ. ਸ. ਤਿਕਮਾਤਿਕਾ ੧) ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਨਾਮਾਨਿ, ਇਤਰਥਾ ਅਕੁਸਲਧਮ੍ਮਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨੇ ਦੋਸਾਭਾਵਪ੍ਪਸਙ੍ਗਤੋਤਿ, ਤੇਨਾਹ ਚਤੁਰਾਸੀਤਿਧਮ੍ਮਕ੍ਖਨ੍ਧਸਹਸ੍ਸੇਸੂਤਿਆਦਿ. ਪਠਮਪਾਰਾਜਿਕਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਂਯੇਵ ਗਹਣਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਆਪਤ੍ਤੀਨਂ.

ਯਸ੍ਸ ਮੂਲੇਨਾਤਿ ਯਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ. ਆਚਰਿਯਵੇਵਚਨੇਸੁ ਯੋ ਉਪਜ੍ਝਂ ਅਦਤ੍ਵਾ ਆਚਰਿਯੋਵ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਾਜੇਸਿ, ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਯੋ ਮਂ ਪਬ੍ਬਾਜੇਸੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਸ੍ਸ ਮੂਲੇਨਾਤਿ ਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ. ਓਕਲ੍ਲਕੋਤਿ ਖੁਪ੍ਪਿਪਾਸਾਦਿਦੁਕ੍ਖਾਤੁਰਾਨਂ ਕਿਸਲੂਖਸਰੀਰਵੇਸਾਨਂ ਗਹਟ੍ਠਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਅਧਿਵਚਨਂ. ਮੋਲ਼ਿਬਦ੍ਧੋਤਿ ਬਦ੍ਧਕੇਸਕਲਾਪੋ ਗਹਟ੍ਠੋ. ਕੁਮਾਰਕੋਤਿ ਕੁਮਾਰਾਵਤ੍ਥੋ ਅਤਿਵਿਯ ਦਹਰੋ ਸਾਮਣੇਰੋ. ਚੇਲ੍ਲਕੋਤਿ ਤਤੋ ਕਿਞ੍ਚਿ ਮਹਨ੍ਤੋ. ਚੇਟਕੋਤਿ ਮਜ੍ਝਿਮੋ. ਮੋਲ਼ਿਗਲ੍ਲੋਤਿ ਮਹਾਸਾਮਣੇਰੋ. ਸਮਣੁਦ੍ਦੇਸੋਤਿ ਅਵਿਸੇਸਤੋ ਸਾਮਣੇਰਾਧਿਵਚਨਂ. ਅਸੁਚਿਸਙ੍ਕਸ੍ਸਰਸਮਾਚਾਰੋਤਿ ਅਸੁਚਿ ਹੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਮਯਾ ਕਤਂ ਪਰੇ ਜਾਨਨ੍ਤਿ ਨੁ ਖੋ, ਨ ਨੁ ਖੋ’’ਤਿ ਅਤ੍ਤਨਾ, ‘‘ਅਸੁਕੇਨ ਨੁ ਖੋ ਇਦਂ ਕਤ’’ਨ੍ਤਿ ਪਰੇਹਿ ਚ ਸਙ੍ਕਾਯ ਸਰਿਤਬ੍ਬੇਨ ਅਨੁਸ੍ਸਰਿਤਬ੍ਬੇਨ ਸਮਾਚਾਰੇਨ ਯੁਤ੍ਤੋ. ਸਞ੍ਜਾਤਰਾਗਾਦਿਕਚਵਰਤ੍ਤਾ ਕਸਮ੍ਬੁਜਾਤੋ. ਕੋਣ੍ਠੋਤਿ ਦੁਸ੍ਸੀਲਾਧਿਵਚਨਮੇਤਂ.

੫੪. ਤਿਹੇਤੁਕਪਟਿਸਨ੍ਧਿਕਾਤਿ ਅਤਿਖਿਪ੍ਪਂ ਜਾਨਨਸਮਤ੍ਥੇ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਦੁਹੇਤੁਕਾਨਂ ਤਤ੍ਥ ਅਸਮ੍ਭਵਤੋ. ਸਭਾਗਸ੍ਸਾਤਿ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ. ਵਿਸਭਾਗਸ੍ਸਾਤਿ ਮਾਤੁਗਾਮਸ੍ਸ. ਪੋਤ੍ਥਕਰੂਪਸਦਿਸਸ੍ਸਾਤਿ ਮਤ੍ਤਿਕਾਦੀਹਿ ਕਤਰੂਪਸਦਿਸਸ੍ਸ. ਗਰੁਮੇਧਸ੍ਸਾਤਿ ਆਰਮ੍ਮਣੇਸੁ ਲਹੁਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਯਾ ਅਭਾਵਤੋ ਦਨ੍ਧਗਤਿਕਤਾਯ ਗਰੁਪਞ੍ਞਸ੍ਸ, ਮਨ੍ਦਪਞ੍ਞਸ੍ਸਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ.

ਇਦਾਨੇਤ੍ਥ ਸਿਕ੍ਖਾਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਵਾਰਸ੍ਸ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਞ੍ਚ ਵੁਤ੍ਤਨਯਾਨਂ ਸਮ੍ਪਿਣ੍ਡਨਤ੍ਥਵਸੇਨ ਏਵਂ ਵਿਨਿਚ੍ਛਯੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ – ਤਤ੍ਥ ਹਿ ਸਾਮਞ੍ਞਾ ਚਵਿਤੁਕਾਮੋਤਿਆਦੀਹਿ ਪਦੇਹਿ ਚਿਤ੍ਤਨਿਯਮਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਬੁਦ੍ਧਨ੍ਤਿਆਦੀਹਿ ਪਦੇਹਿ ਖੇਤ੍ਤਨਿਯਮਂ, ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਮਿ ਧਾਰੇਤੀਤਿ ਏਤੇਨ ਕਾਲਨਿਯਮਂ, ਵਦਤੀਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਯੋਗਨਿਯਮਂ, ਅਲਂ ਮੇ ਬੁਦ੍ਧੇਨ, ਕਿਂ ਨੁ ਮੇ, ਨ ਮਮਤ੍ਥੋ, ਸੁਮੁਤ੍ਤਾਹਨ੍ਤਿਆਦੀਹਿ ਅਨਾਮਟ੍ਠਕਾਲਵਸੇਨਪਿ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਂ ਹੋਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ, ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤੀਤਿ ਇਮਿਨਾ ਵਿਜਾਨਨਨਿਯਮਂ, ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕੋ ਸਿਕ੍ਖਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਿ ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇਤਿਆਦੀਹਿ ਪੁਗ੍ਗਲਨਿਯਮਂ, ਸੋ ਚ ਨਪ੍ਪਟਿਵਿਜਾਨਾਤੀਤਿਆਦੀਹਿ ਵਿਜਾਨਨਨਿਯਮਾਭਾਵੇਨ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਾਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ, ਦਵਾਯਾਤਿਆਦੀਹਿ ਚਿਤ੍ਤਨਿਯਮਾਭਾਵੇਨ, ਸਾਵੇਤੁਕਾਮੋ ਨ ਸਾਵੇਤੀਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਯੋਗਨਿਯਮਾਭਾਵੇਨ, ਅਵਿਞ੍ਞੁਸ੍ਸ ਸਾਵੇਤਿ ਵਿਞ੍ਞੁਸ੍ਸ ਨ ਸਾਵੇਤੀਤਿ ਏਤੇਹਿ ਯਂ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਸਾਵੇਤਿ, ਤਸ੍ਸੇਵ ਸਵਨੇ ਸੀਸਂ ਏਤਿ, ਨਾਞ੍ਞਸ੍ਸਾਤਿ. ਸਬ੍ਬਸੋ ਵਾ ਪਨ ਨ ਸਾਵੇਤਿ ਅਪ੍ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾਤਿ ਇਦਂ ਪਨ ਚਿਤ੍ਤਾਦਿਨਿਯਮੇਨੇਵ ਸਿਕ੍ਖਾਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਂ ਹੋਤਿ, ਨ ਅਞ੍ਞਥਾਤਿ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਸ੍ਮਾ ਚਿਤ੍ਤਖੇਤ੍ਤਕਾਲਪਯੋਗਪੁਗ੍ਗਲਵਿਜਾਨਨਵਸੇਨ ਸਿਕ੍ਖਾਯ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਂ ਞਤ੍ਵਾ ਤਦਭਾਵੇਨ ਅਪ੍ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

ਕਥਂ? ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਭਾਵਤੋ ਚਵਿਤੁਕਾਮਤਾਚਿਤ੍ਤੇਨੇਵ ਹਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਂ ਹੋਤਿ, ਨ ਦਵਾ ਵਾ ਰਵਾ ਵਾ ਭਣਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਏਵਂ ਚਿਤ੍ਤਵਸੇਨ ਸਿਕ੍ਖਾਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਂ ਹੋਤਿ, ਨ ਤਦਭਾਵੇਨ. ਤਥਾ ਬੁਦ੍ਧਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਮੀਤਿਆਦਿਨਾ ਵੁਤ੍ਤਾਨਂ ਬੁਦ੍ਧਾਦੀਨਂ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰਿਪਰਿਯੋਸਾਨਾਨਂ ਚਤੁਦ੍ਦਸਨ੍ਨਞ੍ਚੇਵ ਗਿਹੀਤਿ ਮਂ ਧਾਰੇਹੀਤਿਆਦਿਨਾ ਵੁਤ੍ਤਾਨਂ ਗਿਹਿਆਦੀਨਂ ਅਸਕ੍ਯਪੁਤ੍ਤਿਯਪਰਿਯੋਸਾਨਾਨਂ ਅਟ੍ਠਨ੍ਨਞ੍ਚਾਤਿ ਇਮੇਸਂ ਦ੍ਵਾਵੀਸਤਿਯਾ ਖੇਤ੍ਤਪਦਾਨਂ ਯਸ੍ਸ ਕਸ੍ਸਚਿ ਸਵੇਵਚਨਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਤੇਸੁ ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਵਤ੍ਤੁਕਾਮਸ੍ਸ ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਵਦਤੋਪਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਂ ਹੋਤਿ. ਏਵਂ ਖੇਤ੍ਤਵਸੇਨ ਸਿਕ੍ਖਾਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਂ ਹੋਤਿ, ਨ ਤਦਭਾਵੇਨ. ਤਤ੍ਥ ਯਦੇਤਂ ‘‘ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਮੀਤਿ ਚ ਮਂ ਧਾਰੇਹੀਤਿ ਚਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਵਤ੍ਤਮਾਨਕਾਲਵਚਨਂ, ਯਾਨਿ ਚ ‘‘ਅਲਂ ਮੇ ਬੁਦ੍ਧੇਨ, ਕਿਂ ਨੁ ਮੇ ਬੁਦ੍ਧੇਨ, ਨ ਮਮਤ੍ਥੋ ਬੁਦ੍ਧੇਨ, ਸੁਮੁਤ੍ਤਾਹਂ ਬੁਦ੍ਧੇਨਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਆਖ੍ਯਾਤਵਸੇਨ ਕਾਲਂ ਅਨਾਮਸਿਤ੍ਵਾ ਪੁਰਿਮੇਹਿ ਚੁਦ੍ਦਸਹਿ ਪਦੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ ਅਲਂ ਮੇਤਿਆਦੀਨਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਪਦਾਨਿ, ਤੇਸਂਯੇਵ ਚ ਸਵੇਵਚਨਾਨਂ ਵਸੇਨ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਂ ਹੋਤਿ, ਨ ਪਨ ‘‘ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਸਿ’’ਨ੍ਤਿ ਵਾ, ‘‘ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਿਸ੍ਸ’’ਨ੍ਤਿ ਵਾ, ‘‘ਮਂ ਧਾਰੇਸੀ’’ਤਿ ਵਾ, ‘‘ਮਂ ਧਾਰੇਸ੍ਸਸੀ’’ਤਿ ਵਾ, ‘‘ਯਂਨੂਨ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ ਵਾਤਿਆਦੀਨਿ ਅਤੀਤਾਨਾਗਤਪਰਿਕਪ੍ਪਵਚਨਾਨਿ ਭਣਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਏਵਂ ਵਤ੍ਤਮਾਨਕਾਲਵਸੇਨ ਚੇਵ ਅਨਾਮਟ੍ਠਕਾਲਵਸੇਨ ਚ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਂ ਹੋਤਿ, ਨ ਤਦਭਾਵੇਨ. ਪਯੋਗੋ ਪਨ ਦੁਵਿਧੋ ਕਾਯਿਕੋ ਵਾਚਸਿਕੋ, ਤਤ੍ਥ ਬੁਦ੍ਧਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਮੀਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਯਾਯ ਕਾਯਚਿ ਭਾਸਾਯ ਵਚੀਭੇਦਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵਾਚਸਿਕਪਯੋਗੇਨੇਵ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਂ ਹੋਤਿ, ਨ ਅਕ੍ਖਰਲਿਖਨਂ ਵਾ ਹਤ੍ਥਮੁਦ੍ਦਾਦਿਦਸ੍ਸਨਂ ਵਾ ਕਾਯਪਯੋਗਂ ਕਰੋਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਏਵਂ ਵਾਚਸਿਕਪਯੋਗੇਨੇਵ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਂ ਹੋਤਿ, ਨ ਤਦਭਾਵੇਨ.

ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਪਨ ਦੁਵਿਧੋ ਯੋ ਚ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਿ, ਯਸ੍ਸ ਚ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਯੋ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਿ, ਸੋ ਸਚੇ ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਖਿਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤਵੇਦਨਟ੍ਟਾਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਨ ਹੋਤਿ, ਯਸ੍ਸ ਪਨ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਿ, ਸੋ ਸਚੇ ਮਨੁਸ੍ਸਜਾਤਿਕੋ ਹੋਤਿ, ਨ ਚ ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਾਦੀਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਸਮ੍ਮੁਖੀਭੂਤੋ ਚ, ਸਿਕ੍ਖਾਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਂ ਹੋਤਿ. ਨ ਹਿ ਅਸਮ੍ਮੁਖੀਭੂਤਸ੍ਸ ਦੂਤੇਨ ਵਾ ਪਣ੍ਣੇਨ ਵਾ ਆਰੋਚਨਂ ਰੁਹਤਿ. ਏਵਂ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਪੁਗ੍ਗਲਵਸੇਨ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਂ ਹੋਤਿ, ਨ ਤਦਭਾਵੇਨ. ਵਿਜਾਨਨਮ੍ਪਿ ਨਿਯਮਿਤਾਨਿਯਮਿਤਵਸੇਨ ਦੁਵਿਧਂ. ਤਤ੍ਥ ਯਸ੍ਸ ਯੇਸਂ ਵਾ ਨਿਯਮੇਤ੍ਵਾ ਇਮਸ੍ਸ ਇਮੇਸਂ ਵਾ ਆਰੋਚੇਮੀਤਿ ਵਦਤਿ, ਸਚੇ ਤੇ ਯਥਾ ਪਕਤਿਯਾ ਲੋਕੇ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਵਚਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਆਵਜ੍ਜਨਸਮਯੇ ਜਾਨਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਤਸ੍ਸ ਵਚਨਾਨਨ੍ਤਰਮੇਵ ‘‘ਅਯਂ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤੋ’’ਤਿ ਵਾ, ‘‘ਗਿਹਿਭਾਵਂ ਪਤ੍ਥਯਤੀ’’ਤਿ ਵਾ ਯੇਨ ਕੇਨਚਿ ਆਕਾਰੇਨ ਮਨੁਸ੍ਸਜਾਤਿਕੋ ਵਚਨਤ੍ਥਂ ਜਾਨਾਤਿ, ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾਵ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ. ਅਥ ਅਪਰਭਾਗੇ ‘‘ਕਿਂ ਇਮਿਨਾ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਜਾਨਨ੍ਤਿ, ਅਞ੍ਞੇ ਵਾ ਜਾਨਨ੍ਤਿ, ਅਪ੍ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾਵ ਹੋਤਿ. ਅਨਿਯਮੇਤ੍ਵਾ ਆਰੋਚੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਪਨ ਸਚੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਯੋ ਕੋਚਿ ਮਨੁਸ੍ਸਜਾਤਿਕੋ ਵਚਨਤ੍ਥਂ ਜਾਨਾਤਿ, ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਤਾ ਹੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾ, ਏਵਂ ਜਾਨਨਵਸੇਨ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਂ ਹੋਤਿ, ਨ ਤਦਭਾਵੇਨ. ਇਤਿ ਇਮੇਸਂ ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਾਦੀਨਂ ਵਸੇਨੇਵ ਸਿਕ੍ਖਾਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਂ ਹੋਤਿ, ਨ ਅਞ੍ਞਥਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ.

ਸਿਕ੍ਖਾਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਵਣ੍ਣਨਾਨਯੋ ਨਿਟ੍ਠਿਤੋ.

ਮੂਲਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਵਣ੍ਣਨਾ

੫੫. ਇਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯਾਤਿ ਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਪਦਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ. ਮੇਥੁਨਧਮ੍ਮੋ ਯਥਾ ਸਰੂਪੇਨੇਵ ਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਂ, ਏਵਂ ਦਸ੍ਸਨਾਦਿਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਧਮ੍ਮਪਰਿਵਾਰਤ੍ਤਾਪਿ ਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਯਸ੍ਮਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਵਸ੍ਸੁਤਾਨਨ੍ਤਿ ਮੇਥੁਨਰਾਗੇਨ ਤਿਨ੍ਤਾਨਂ. ਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤਾਨਨ੍ਤਿ ਮੇਥੁਨਰਾਗੇਨ ਅਭਿਭੂਤਚਿਤ੍ਤਾਨਂ. ਮੇਥੁਨ-ਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਸਦਿਸਸਦ੍ਦਪਅਯਾਯਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਸਦਿਸਾਨ’’ਨ੍ਤਿ, ਰਤ੍ਤਤਾਦੀਹਿ ਸਦਿਸਾਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਦਞ੍ਚ ਯੇਭੁਯ੍ਯਤੋ ਵੁਤ੍ਤਂ ਉਭੋਸੁ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਰਾਗਾਭਾਵੇਪਿ ਇਤਰਸ੍ਸ ਮੇਥੁਨਸੇਵਨਸਂਸਿਦ੍ਧਿਤੋ. ਮੇਥੁਨ-ਸਦ੍ਦੋ ਵਾ ਉਭਯਸਦ੍ਦਪਅਯਾਯੋ, ਮੇਥੁਨਂ ਯੁਗਲ਼ਂ ਯਮਕਂ ਉਭਯਨ੍ਤਿ ਹਿ ਅਤ੍ਥਤੋ ਏਕਂ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਰਤ੍ਤਾਨ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਦ੍ਵਯਂਦ੍ਵਯਸਮਾਪਤ੍ਤੀ’’ਤਿ ਹਿ ਪਾਲ਼ਿਯਮ੍ਪਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨਿਮਿਤ੍ਤੇਨਾਤਿ ਭੁਮ੍ਮਤ੍ਥੇ ਕਰਣਵਚਨਂ, ਇਤ੍ਥਿਨਿਮਿਤ੍ਤੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਪਵੇਸੇਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਅਙ੍ਗਜਾਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥਤੋ ਏਕਂ. ਤਿਲਫਲਨ੍ਤਿ ਸਾਸਪਮਤ੍ਤਂ ਤਿਲਬੀਜਂ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਂ, ਨ ਕੋਸਸਹਿਤਂ ਫਲਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਤਿਲਬੀਜਮਤ੍ਤਮ੍ਪੀ’’ਤਿ. ਅਲ੍ਲੋਕਾਸੇਤਿ ਸਭਾਵੇਨ ਪਿਹਿਤਸ੍ਸ ਨਿਮਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਕਤਿਵਾਤੇਨ ਅਸਮ੍ਫੁਟ੍ਠੇ ਤਿਨ੍ਤਪ੍ਪਦੇਸੇ. ਤਾਦਿਸੋ ਪਦੇਸੋ ਸਚੇਪਿ ਕੇਨਚਿ ਵਾਤਾਦਿਵਿਕਾਰੇਨ ਸੁਕ੍ਖਤਿ, ਤਥਾਪਿ ਅਨਲ੍ਲੋਕਾਸੋਤਿ ਉਪਕ੍ਕਮਤੋ ਪਾਰਾਜਿਕਮੇਵ.

ਵੇਮਜ੍ਝਨ੍ਤਿ ਯਥਾ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਪਸ੍ਸਾਨਿ ਅਫੁਸਨ੍ਤੋ ਪਵੇਸੇਤਿ, ਏਵਂ ਕਤਵਿਵਰਸ੍ਸ ਇਤ੍ਥਿਨਿਮਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰਤਲਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਪੁਰਿਸਨਿਮਿਤ੍ਤੇ ਪਨ ਮਜ੍ਝਨ੍ਤਿ ਅਗ੍ਗਕੋਟਿਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਦਤਿ. ਉਪਰੀਤਿ ਮਜ੍ਝਿਮਪਬ੍ਬੇਨ ਸਮਿਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪਵੇਸਿਯਮਾਨਸ੍ਸ ਅਙ੍ਗਜਾਤਸ੍ਸ ਸਮਿਞ੍ਜਿਤਙ੍ਗੁਲਿਯਾ ਮਜ੍ਝਿਮਪਬ੍ਬਪਿਟ੍ਠਿਸਦਿਸਅਗ੍ਗਕੋਟਿਯੇਵ. ਹੇਟ੍ਠਾ ਪਵੇਸੇਨ੍ਤੋਤਿ ਇਤ੍ਥਿਨਿਮਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਹੇਟ੍ਠਾਭਾਗੇਨ ਛੁਪਿਯਮਾਨਂ ਪਵੇਸੇਨ੍ਤੋ, ਯਥਾ ਇਤ੍ਥਿਨਿਮਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਲ੍ਲੋਕਾਸਂ ਹੇਟ੍ਠਿਮਤਲਂ ਤਿਲਬੀਜਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਨਿਮਿਤ੍ਤੇਨ ਛੁਪਤਿ, ਏਵਂ ਪਵੇਸੇਨ੍ਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਛੁਪਨਮੇਵ ਹੇਤ੍ਥ ਪਵੇਸਨਂ, ਏਵਂ ਸੇਸੇਸੁਪਿ. ਮਜ੍ਝੇਨ ਪਵੇਸੇਨ੍ਤੋਤਿ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰਤਲੇਨ ਛੁਪਿਯਮਾਨਂ ਪਵੇਸੇਨ੍ਤੋ, ਯਥਾ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰਤਲਂ ਛੁਪਤਿ, ਏਵਂ ਪਵੇਸੇਨ੍ਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕਤ੍ਥਚਿ ਅਚ੍ਛੁਪਨ੍ਤਂ ਪਵੇਸੇਤ੍ਵਾ ਆਕਾਸਗਤਮੇਵ ਨੀਹਰਨ੍ਤਸ੍ਸ ਨਤ੍ਥਿ ਪਾਰਾਜਿਕਂ, ਦੁਕ੍ਕਟਂ ਪਨ ਹੋਤਿ ਛਿਨ੍ਨਸੀਸਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ (ਪਾਰਾ. ੭੩) ਵਿਯ. ਮਜ੍ਝੇਨੇਵ ਛੁਪਨ੍ਤਂ ਪਵੇਸੇਨ੍ਤੋਤਿ ਅਗ੍ਗਕੋਟਿਯਾ ਛੁਪਨ੍ਤਂ ਪਵੇਸੇਨ੍ਤੋ. ਮਜ੍ਝਿਮਪਬ੍ਬਪਿਟ੍ਠਿਯਾ ਸਙ੍ਕੋਚੇਤ੍ਵਾਤਿ ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਮਜ੍ਝਿਮਪਬ੍ਬਪਿਟ੍ਠਿਯਾ ਸਮਿਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਉਪਰਿਭਾਗੇਨ ਛੁਪਨ੍ਤਂ ਪਵੇਸੇਨ੍ਤੋਪਿ. ਕਿਂ ਵਿਯ? ਸਮਿਞ੍ਜਿਤਙ੍ਗੁਲਿ ਵਿਯਾਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਅਥ ਵਾ ਮਜ੍ਝਿਮਪਬ੍ਬਪਿਟ੍ਠਿਯਾ ਸਮਿਞ੍ਜਿਤਙ੍ਗੁਲਿ ਵਿਯਾਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ, ਸਮਿਞ੍ਜਿਤਙ੍ਗੁਲਿਂ ਵਾ ਮਜ੍ਝਿਮਪਬ੍ਬਪਿਟ੍ਠਿਯਾ ਪਵੇਸੇਨ੍ਤੋ ਵਿਯਾਤਿਪਿ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ. ਉਪਰਿਭਾਗੇਨਾਤਿ ਸਙ੍ਕੋਚਿਤਸ੍ਸ ਨਿਮਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਰਿਕੋਟਿਯਾ.

ਇਦਾਨਿ ਪੁਰਿਸਨਿਮਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤੇਸੁ ਛਸੁ ‘‘ਉਪਰੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਛਟ੍ਠਸ੍ਸ ਠਾਨਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਵਿਸੁਂ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਪਸ੍ਸਾਨਿ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪੁਰਿਸਨਿਮਿਤ੍ਤੇ ਦਸਟ੍ਠਾਨਭੇਦਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਤਤ੍ਥਾਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਹੇਟ੍ਠਾ ਪਨ ਅਗਹਿਤਗ੍ਗਹਣਵਸੇਨ ਛ ਠਾਨਾਨਿ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ. ਤੁਲਾਦਣ੍ਡਸਦਿਸਂ ਪਵੇਸੇਨ੍ਤਸ੍ਸਾਪੀਤਿ ਅਸਮਿਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਉਜੁਕਂ ਪਵੇਸੇਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਚਮ੍ਮਖੀਲਨ੍ਤਿ ਏਲ਼ਕਾਦੀਨਂ ਗੀਵਾਯ ਵਿਯ ਨਿਮਿਤ੍ਤੇ ਜਾਤਂ ਚਮ੍ਮਙ੍ਕੁਰਂ, ‘‘ਉਣ੍ਣਿਗਣ੍ਡੋ’’ਤਿਪਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ‘‘ਉਪਹਤਕਾਯਪ੍ਪਸਾਦ’’ਨ੍ਤਿ ਅਵਤ੍ਵਾ ਨਟ੍ਠਕਾਯਪ੍ਪਸਾਦਨ੍ਤਿ ਵਚਨੇਨ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਭਾਵੇ ਸਤਿ ਕੇਨਚਿ ਪਚ੍ਚਯੇਨ ਉਪਹਤੇਪਿ ਕਾਯਪ੍ਪਸਾਦੇ ਉਪਹਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ (ਪਾਰਾ. ੭੩) ਵਿਯ ਪਾਰਾਜਿਕਮੇਵਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਇਤ੍ਥਿਨਿਮਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਨ ਨਟ੍ਠੇਪਿ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਭਾਵੇ ਸਤਿ ਮਤਸਰੀਰੇ ਵਿਯ ਪਾਰਾਜਿਕਕ੍ਖੇਤ੍ਤਤਾ ਨ ਵਿਜਹਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਮੇਥੁਨਸ੍ਸਾਦੇਨਾਤਿ ਇਦਂ ਕਾਯਸਂਸਗ੍ਗਰਾਗੇ ਸਤਿ ਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸੋ ਹੋਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਬੀਜਾਨੀਤਿ ਅਣ੍ਡਾਨਿ.

ਮੁਖਂ ਅਪਿਧਾਯਾਤਿ ਪਮਾਦੇਨ ਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਹਾਸਂ ਬੀਜਨਿਯਾ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦਨਮ੍ਪਿ ਅਕਤ੍ਵਾ ਨਿਸੀਦਨਂ ਅਗਾਰਵਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਥ ਵਾ ਅਪਿਧਾਯਾਤਿ ਪਿਦਹਿਤ੍ਵਾ, ਬੀਜਨਿਯਾ ਮੁਖਂ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦੇਤ੍ਵਾ ਹਸਮਾਨੇਨ ਨ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਦਨ੍ਤਵਿਦਂਸਕਨ੍ਤਿ ਦਨ੍ਤੇ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ. ਗਬ੍ਭਿਤੇਨਾਤਿ ‘‘ਅਯੁਤ੍ਤਕਥਾ’’ਤਿ ਸਙ੍ਕੋਚਂ ਅਨਾਪਜ੍ਜਨ੍ਤੇਨ, ਨਿਰਵਸੇਸਾਧਿਪ੍ਪਾਯਕਥਨੇ ਸਞ੍ਜਾਤੁਸ੍ਸਾਹੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਅਨੁਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਵਣ੍ਣਨਾ

ਪਾਰਾਜਿਕਵਤ੍ਥੁਭੂਤਾਤਿ ਯੇਸਂ ਤੀਸੁ ਮਗ੍ਗੇਸੁ ਤਿਲਬੀਜਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਨਿਮਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਵੇਸੋਕਾਸੋ ਹੋਤਿ, ਤੇ ਇਤ੍ਥਿਪੁਰਿਸਾਦਿਭੇਦਾ ਸਬ੍ਬੇ ਸਙ੍ਗਯ੍ਹਨ੍ਤਿ, ਨ ਇਤਰੇ. ਇਧ ਪਨ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਾਯਾਤਿ-ਪਾਲ਼ਿਪਦਾਨੁਰੂਪਤੋ ਨ ਸਬ੍ਬਾਤਿਆਦਿਨਾ ਇਤ੍ਥਿਲਿਙ੍ਗਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਗੋਨਸਾਤਿ ਸਪ੍ਪਵਿਸੇਸਾ, ਯੇਸਂ ਪਿਟ੍ਠੀਸੁ ਮਹਨ੍ਤਮਹਨ੍ਤਾਨਿ ਮਣ੍ਡਲਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਕਚ੍ਛਪਮਣ੍ਡੂਕਾਨਂ ਚਤੁਪ੍ਪਦਤ੍ਤੇਪਿ ਓਦਕਤਾਸਾਮਞ੍ਞੇਨ ਅਪਦੇਹਿ ਸਹ ਗਹਣਂ. ਮੁਖਸਣ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਓਟ੍ਠਚਮ੍ਮਸਣ੍ਠਾਨਂ. ਵਣਸਙ੍ਖੇਪਨ੍ਤਿ ਵਣਸਙ੍ਗਹਂ. ਵਣੇ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਞ੍ਚ ‘‘ਅਮਗ੍ਗੇਨ ਅਮਗ੍ਗਂ ਪਵੇਸੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੬੬) ਇਮਸ੍ਸ ਸੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਮਙ੍ਗੁਸਾਤਿ ਨਕੁਲਾ. ਏਤਮੇਵ ਹਿ ਅਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਯੋ ਨਂ ਅਜ੍ਝਾਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਂ ਪਰਾਜੇਤੀਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਵੁਤ੍ਤਾਨਂਯੇਵ ਪਾਰਾਜਿਕਾਦਿਸਦ੍ਦਾਨਂ ਨਿਬ੍ਬਚਨਪ੍ਪਸਙ੍ਗੇ ਇਮਿਸ੍ਸਾ ਪਰਿਵਾਰਗਾਥਾਯ ਪਵਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਭਟ੍ਠੋਤਿ ਸਾਸਨਤੋ ਪਰਿਹੀਨੋ. ਨਿਰਙ੍ਕਤੋਤਿ ਨਿਰਾਕਤੋ. ਏਤਨ੍ਤਿ ਆਪਤ੍ਤਿਰੂਪਂ ਪਾਰਾਜਿਕਂ. ਛਿਨ੍ਨੋਤਿ ਅਨ੍ਤਰਾਖਣ੍ਡਿਤੋ.

ਪਕਤਤ੍ਤੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪਕਤਤ੍ਤਾ ਨਾਮ ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਅਨਾਪਨ੍ਨਾ ਅਨੁਕ੍ਖਿਤ੍ਤਾ ਚ. ਕੇਚਿ ਪਨ ‘‘ਪਕਤਤ੍ਤੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਏਕਤੋ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾਤਿ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਪਕਤਤ੍ਤਭੂਤੇਹਿ ਅਲਜ੍ਜੀਹਿਪਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਉਪੋਸਥਾਦਿਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਕਰਣੇ ਦੋਸੋ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਨ ਯੁਤ੍ਤਂ, ਇਮਿਨਾ ਵਚਨੇਨ ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਅਸਿਜ੍ਝਨਤੋ. ਯਦਿ ਹਿ ਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਂ ਕਰੀਯਤਿ, ਪਕਤਤ੍ਤੇਹੇਵ ਕਰੀਯਤਿ, ਨ ਅਪਕਤਤ੍ਤੇਹੀਤਿ ਏਵਂ ਅਪਕਤਤ੍ਤੇਹਿ ਸਹਸਂਵਾਸਪਟਿਕ੍ਖੇਪਪਰਂ ਇਦਂ ਵਚਨਂ, ਨ ਪਨ ਪਕਤਤ੍ਤੇਹਿ ਸਬ੍ਬੇਹਿ ਅਲਜ੍ਜੀਆਦੀਹਿ ਏਕਤੋ ਸਙ੍ਘਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਮੇਵਾਤਿ. ਏਵਂ ਸਂਵਾਸਵਿਧਾਨਪਰਂ ਪਕਤਤ੍ਤੇਸੁਪਿ ਸਭਾਗਾਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਨ੍ਨੇਹਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਞ੍ਚ ਅਲਜ੍ਜੀਹਿ ਚ ਸਦ੍ਧਿਂ ਏਕਤੋ ਕਮ੍ਮਕਰਣਸ੍ਸ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹਿ ‘‘ਸਚੇ ਸਬ੍ਬੋ ਸਙ੍ਘੋ ਸਭਾਗਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਤਿ ਵੁਤ੍ਤਵਿਧਿਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਉਪੋਸਥਂ ਕਰੋਤਿ, ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਸਬ੍ਬੋ ਸਙ੍ਘੋ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿਆਦਿ (ਕਙ੍ਖਾ. ਅਟ੍ਠ. ਨਿਦਾਨਵਣ੍ਣਨਾ). ‘‘ਯਤ੍ਥ ਆਮਿਸਪਰਿਭੋਗੋ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਧਮ੍ਮਪਰਿਭੋਗੋਪਿ ਤਤ੍ਥ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਅਲਜ੍ਜੀਹਿ ਸਹ ਪਰਿਭੋਗੋ ਚ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋ ਏਕਤੋ ਕਮ੍ਮਕਰਣਸ੍ਸਾਪਿ ਧਮ੍ਮਪਰਿਭੋਗਤ੍ਤਾ. ਤਸ੍ਮਾ ਯਥਾ ਹਿ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਪਾਰਾਜਿਕਾਪਤ੍ਤਿਆਪਜ੍ਜਨਕਪੁਗ੍ਗਲਨਿਯਮਤ੍ਥਂ ਯ੍ਵਾਯਂ ਞਤ੍ਤਿਚਤੁਤ੍ਥੇਨ ਕਮ੍ਮੇਨ…ਪੇ… ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ, ਅਯਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਵਚਨੇ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਞਤ੍ਤਿਚਤੁਤ੍ਥਕਮ੍ਮੇਨ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾ ਪਾਰਾਜਿਕਾਪਜ੍ਜਨਕਪੁਗ੍ਗਲਾਯੇਵਾਤਿ ਨਿਯਮੋ ਨ ਸਿਜ੍ਝਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਾਨਾਪਜ੍ਜਨਕਾਨਮ੍ਪਿ ਸੇਕ੍ਖਾਦੀਨਂ ਸਮ੍ਭਵਾ, ਅਥ ਖੋ ਞਤ੍ਤਿਚਤੁਤ੍ਥਕਮ੍ਮੇਨ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇਸੁਯੇਵ ਪਾਰਾਜਿਕਾਪਤ੍ਤਿਆਪਜ੍ਜਨਕਾ ਅਲਜ੍ਜੀ ਬਾਲਪੁਥੁਜ੍ਜਨਾ ਲਬ੍ਭਨ੍ਤਿ, ਨ ਪਨ ਏਹਿਭਿਕ੍ਖੁਆਦੀਸੂਤਿ ਏਵਂ ਨਿਯਮੋ ਸਿਜ੍ਝਤਿ, ਏਵਮਿਧਾਪਿ ਪਕਤਤ੍ਤੇਸੁਯੇਵ ਏਕਤੋ ਕਮ੍ਮਕਰਣਾਰਹਾ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਕਾ ਲਜ੍ਜੀ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਕਾ ਸਿਕ੍ਖਾਕਾਮਾ ਉਪਲਬ੍ਭਨ੍ਤਿ, ਨ ਅਪਕਤਤ੍ਤੇਸੂਤਿ ਏਵਮੇਵ ਨਿਯਮੋ ਸਿਜ੍ਝਤਿ ਅਪਕਤਤ੍ਤਾਨਂ ਗਣਪੂਰਣਤ੍ਤਾਭਾਵੇਨ ਅਸਂਵਾਸਿਕਤ੍ਤਨਿਯਮਤੋ. ਅਲਜ੍ਜਿਨੋ ਪਨ ਗਣਪੂਰਕਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਸਾਧਨਤੋ ਅਸਂਵਾਸਿਕੇਸੁ ਨ ਗਹਿਤਾ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਵਿਧਿਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਤੇਹਿ ਸਹ ਮਦ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਨ੍ਤਾਨਂ ਆਪਤ੍ਤਿ ਅਲਜ੍ਜਿਤਾ ਚ ਨ ਵਿਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ‘‘ਏਕੋ ਅਲਜ੍ਜੀ ਅਲਜ੍ਜੀਸਤਮ੍ਪਿ ਕਰੋਤੀ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੫੮੫) ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤੇਨੇਵ ਵਕ੍ਖਤਿ ‘‘ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਲਜ੍ਜਿਨੋ ਏਤੇਸੁ ਕਮ੍ਮਾਦੀਸੁ ਸਹ ਵਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਅਯਞ੍ਚਤ੍ਥੋ ਉਪਰਿ ਵਿਤ੍ਥਾਰਤੋ ਆਵਿ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ.

ਤਥਾਤਿ ਸੀਮਾਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨੇਹੀਤਿਆਦਿਂ ਪਰਾਮਸਤਿ. ਏਕਤੋ ਵਨ੍ਦਨਭੁਞ੍ਜਨਗਾਮਪ੍ਪਵੇਸਨਵਤ੍ਤਾਪਟਿਵਤ੍ਤਕਰਣਉਗ੍ਗਹਪਰਿਪੁਚ੍ਛਾਸਜ੍ਝਾਯਕਰਣਾਦਿਸਾਮਗ੍ਗਿਕਿਰਿਯਾਵਸੇਨ ਭਗਵਤਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਸਿਕ੍ਖਾਪਦਸਿਕ੍ਖਨਂ ਸਮਸਿਕ੍ਖਤਾ ਨਾਮ, ਤਞ੍ਚ ਲਜ੍ਜੀਹੇਵ ਸਮਂ ਸਿਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਅਲਜ੍ਜੀਹੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ ਪਨ…ਪੇ… ਸਮਸਿਕ੍ਖਤਾ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਅਨਤਿਕ੍ਕਮਨਵਸੇਨ ਉਗ੍ਗਹਪਰਿਪੁਚ੍ਛਾਦਿਵਸੇਨ ਚ ਲਜ੍ਜੀਪੁਗ੍ਗਲੇਹਿ ਸਮਂ ਏਕਤੋ ਸਿਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬਾ ਸਮਸਿਕ੍ਖਾਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਿ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ, ਤਾਸਂ ਸਮਸਿਕ੍ਖਨਂ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਲਜ੍ਜੀਹਿ ਸਿਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬਭਾਵੋ ਸਮਸਿਕ੍ਖਤਾ ਨਾਮਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੇਸੁ ਏਕਕਮ੍ਮਾਦੀਸੁ ਅਲਜ੍ਜੀਨਂ ਲਜ੍ਜਿਧਮ੍ਮੇ ਅਨੋਕ੍ਕਨ੍ਤੇ ਲਜ੍ਜੀਹਿ ਸਹ ਸਂਵਾਸੋ ਨਤ੍ਥਿ, ਤਤੋ ਬਹਿਯੇਵ ਤੇ ਸਨ੍ਦਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀਤਿ ਆਹ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਲਜ੍ਜਿਨੋਤਿਆਦਿ.

੫੬. ਯਂ ਤਂ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਵਤ੍ਥੁਮੇਵ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਸੁਵਣ੍ਣਾਦੀਹਿ ਕਤਇਤ੍ਥਿਰੂਪਾਨਂ ਅਙ੍ਗਜਾਤੇਸੁਪਿ ਨਿਮਿਤ੍ਤਵੋਹਾਰਦਸ੍ਸਨਤੋ ਤਤ੍ਥ ਪਾਰਾਜਿਕਾਸਙ੍ਕਾਨਿਵਤ੍ਤਨਤ੍ਥਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੇਨੇਵ ਵਿਨੀਤਵਤ੍ਥੂਸੁ ਲੇਪਚਿਤ੍ਤਾਦਿਵਤ੍ਥੂਸੁ ਸਞ੍ਜਾਤਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਸ੍ਸ ਪਾਰਾਜਿਕੇਨ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ.

ਪਠਮਚਤੁਕ੍ਕਵਣ੍ਣਨਾ

੫੭. ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਆਖ੍ਯਾਤਪਦਨ੍ਤਿ ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਆਹ, ਭਵੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ, ਹੋਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਦੁਤਿਯੇ ਅਤ੍ਥਵਿਕਪ੍ਪੇ ‘‘ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਇਦਂ ਵਚਨਸੇਸੋ.

੫੮. ਸਾਦਿਯਨ੍ਤਸ੍ਸੇਵਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਾਦਿਯਨਂ ਨਾਮ ਸੇਵੇਤੁਕਾਮਤਾਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਾਦਨਮੇਵਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਟਿਸੇਵਨਚਿਤ੍ਤਸਮਙ੍ਗਿਸ੍ਸਾ’’ਤਿ. ਪਟਿਪਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਅਨਿਟ੍ਠਂ ਅਹਿਤਂ. ‘‘ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਉਪਰਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਾ ਰਾਜਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾਦਯੋਪਿ ਇਧੇਵ ਪਵਿਸਨ੍ਤੀਤਿ ਤਂ ਨਿਵਤ੍ਤਨਤ੍ਥਂ ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਵ ਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾਤਿ ਰਾਜਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾਨੁਰੂਪੇਨ ਅਤ੍ਥੋ ਦਸ੍ਸਿਤੋ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਖਣੇਤਿ ਪਵੇਸਨਕ੍ਖਣੇ. ਅਗ੍ਗਤੋ ਹਿ ਯਾਵ ਮੂਲਾ ਪਵੇਸਨਕਿਰਿਯਾਯ ਵਤ੍ਤਮਾਨਕਾਲੋ ਪਵੇਸਨਕ੍ਖਣੋ ਨਾਮ. ਪਵਿਟ੍ਠਕਾਲੇਤਿ ਅਙ੍ਗਜਾਤਸ੍ਸ ਯਤ੍ਤਕਂ ਠਾਨਂ ਪਵੇਸਨਾਰਹਂ, ਤਤ੍ਤਕਂ ਅਨਵਸੇਸਤੋ ਪਵਿਟ੍ਠਕਾਲੇ, ਪਵੇਸਨਕਿਰਿਯਾਯ ਨਿਟ੍ਠਿਤਕ੍ਖਣੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਵਂ ਪਵਿਟ੍ਠਸ੍ਸ ਉਦ੍ਧਰਣਾਰਮ੍ਭਤੋ ਅਨ੍ਤਰਾ ਠਿਤਕਾਲੇ ਠਿਤਂ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ, ਤਸ੍ਸ ਠਿਤਿ ਵਾ ਠਿਤਂ ਨਾਮ, ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਪਨ ਮਾਤੁਗਾਮਸ੍ਸ ਸੁਕ੍ਕਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠਿਂ ਪਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਥਾ ਵਾਯਾਮਤੋ ਓਰਮਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤਕਾਲਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਸੁਕ੍ਕਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠਿਸਮਯੇ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਦੁਭਯਮ੍ਪਿ ਠਿਤਮੇਵਾਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਨਾਮ ਯਾਵ ਅਗ੍ਗਾ ਨੀਹਰਣਕਿਰਿਯਾਯ ਵਤ੍ਤਮਾਨਕਾਲੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਨੀਹਰਣਕਾਲੇ ਪਟਿਸੇਵਨਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪਟ੍ਠਾਪੇਤੀ’’ਤਿ.

ਏਤ੍ਥ ਚ ਯਸ੍ਮਾ ਪਰੇਹਿ ਉਪਕ੍ਕਮਿਯਮਾਨਸ੍ਸ ਅਙ੍ਗਜਾਤਾਦਿਕਾਯਚਲਨਸ੍ਸ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਤ੍ਤਾ ਸੇਵਨਚਿਤ੍ਤੇ ਉਪਟ੍ਠਿਤਮਤ੍ਤੇ ਤਸ੍ਮਿਂ ਖਣੇ ਚਿਤ੍ਤਜਰੂਪੇਨ ਸਞ੍ਜਾਯਮਾਨਂ ਅਙ੍ਗਜਾਤਾਦਿਚਲਨਂ ਇਮਿਨਾ ਸੇਵਨਚਿਤ੍ਤੇਨ ਉਪ੍ਪਾਦਿਤਮੇਵ ਹੋਤਿ. ਅਪਿਚ ਸੇਵਨਚਿਤ੍ਤੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ਪਰੇਹਿ ਅਨੁਪਕ੍ਕਮਿਯਮਾਨਸ੍ਸਾਪਿ ਅਙ੍ਗਜਾਤੇ ਚਲਨਂ ਹੋਤੇਵ, ਤਞ੍ਚ ਤੇਨ ਕਤਂ ਨਾਮ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਕਾਯਚਿਤ੍ਤਤੋ ਸਮੁਟ੍ਠਿਤਂ ਪਾਰਾਜਿਕਾਪਤ੍ਤਿਂ ਸੋ ਆਪਜ੍ਜਤਿਯੇਵ ਉਬ੍ਭਜਾਣੁਮਣ੍ਡਲਿਕਾ (ਪਾਚਿ. ੬੫੭-੬੫੮) ਵਿਯ. ਤਤ੍ਥਾਪਿ ਹਿ ‘‘ਅਧਕ੍ਖਕਂ ਉਬ੍ਭਜਾਣੁਮਣ੍ਡਲਂ ਆਮਸਨਂ ਵਾ…ਪੇ… ਪਟਿਪੀਲ਼ਨਂ ਵਾ ਸਾਦਿਯੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ (ਪਾਚਿ. ੬੫੭) ਸਾਦਿਯਨਮਤ੍ਤੇਯੇਵ ਆਪਤ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਕਾਯਸਂਸਗ੍ਗੇ ਪਨ ‘‘ਕਾਯਸਂਸਗ੍ਗਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੨੭੦) ਅਤ੍ਤਨੋ ਉਪਕ੍ਕਮਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿਨਿਮਿਤ੍ਤਭਾਵੇਨ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਇਤ੍ਥਿਯਾ ਫੁਸਿਯਮਾਨਸ੍ਸ ਕਾਯਸਂਸਗ੍ਗਰਾਗੇ ਚ ਇਤ੍ਥਿਯਾ ਸਞ੍ਜਨਿਤਕਾਯਚਲਨੇ ਚ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇਪਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਯੋਗਾਭਾਵੇਨ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਯੇਵ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਕੇਚਿ ਪਨ ‘‘ਪਠਮਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸਵਿਸਯੇਪਿ ਪਰੇਹਿ ਬਲਕ੍ਕਾਰੇਨ ਹਤ੍ਥਾਦੀਹਿ ਉਪਕ੍ਕਮਿਯਮਾਨਸ੍ਸ ਮੋਚਨਸ੍ਸਾਦੋ ਚ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਤੇਨ ਚ ਅਸੁਚਿਮ੍ਹਿ ਮੁਤ੍ਤੇ ਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸੋ, ਅਮੁਤ੍ਤੇ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਂ ਏਵਾ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਅਙ੍ਗਾਰਕਾਸੁਨ੍ਤਿ ਅਙ੍ਗਾਰਰਾਸਿਂ, ਅਙ੍ਗਾਰਪੁਣ੍ਣਾਵਾਟਂ ਵਾ. ਇਤ੍ਥਿਯਾ ਉਪਕ੍ਕਮਿਯਮਾਨੇ ਅਸਾਦਿਯਨਂ ਨਾਮ ਨ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਵਿਸਯੋਤਿ ਆਹ ਇਮਞ੍ਹੀਤਿਆਦਿ. ਏਕਾਦਸਹਿ ਅਗ੍ਗੀਹੀਤਿ ਰਾਗਦੋਸਮੋਹਜਾਤਿਜਰਾਮਰਣਸੋਕਪਰਿਦੇਵਦੁਕ੍ਖਦੋਮਨਸ੍ਸੁਪਾਯਾਸਸਙ੍ਖਾਤੇਹਿ ਏਕਾਦਸਗ੍ਗੀਹਿ. ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਅਸਾਦਿਯਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਚਤੁਕ੍ਕਂ ਨੀਹਰਿਤ੍ਵਾ ਠਪੇਸੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਏਕਪੁਗ੍ਗਲਵਿਸਯਤਾਯ ਏਕੋਪਿ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਵਾਰੋ ਪਵੇਸਨਪਵਿਟ੍ਠਠਿਤਉਦ੍ਧਰਣਸਙ੍ਖਆਤਾਨਂ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਪਦਾਨਂ ਵਸੇਨ ‘‘ਚਤੁਕ੍ਕ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਪਠਮਚਤੁਕ੍ਕਕਥਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪਨ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਵਾਰੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਞ੍ਚਨ੍ਨਂ ਵਾਰਾਨਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ‘‘ਪਞ੍ਚ ਚਤੁਕ੍ਕਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇਪਿ ਏਕਮਗ੍ਗਵਿਸਯਤਾਯ ਤੇਸਂ ਏਕਤ੍ਤਂ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ ਪਠਮਚਤੁਕ੍ਕਤਾ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਤੇਨੇਵ ਵਕ੍ਖਤਿ ਤਿਣ੍ਣਂ ਮਗ੍ਗਾਨਂ ਵਸੇਨ ਤੀਣਿ ਸੁਦ੍ਧਿਕਚਤੁਕ੍ਕਾਨੀਤਿਆਦਿ.

ਏਕੂਨਸਤ੍ਤਤਿਦ੍ਵਿਸਤਚਤੁਕ੍ਕਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ

੫੯-੬੦. ਮਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਸੁਰਾਦੀਹਿ ਮਤ੍ਤਂ. ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਨਿਮਿਤ੍ਤਾ ਇਧ ਉਤ੍ਤਰਪਦਲੋਪੇਨ ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਸਦ੍ਦੇਨ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਨਿਮਿਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਜਾਗਰਨ੍ਤਿਨ੍ਤਿਆਦਿ ਵਿਸੇਸਨਰਹਿਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਸੁਦ੍ਧਿਕਚਤੁਕ੍ਕਾਨੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਮਾਨਾਚਰਿਯਕਾਥੇਰਾਤਿ ਏਕਾਚਰਿਯਸ੍ਸ ਉਦ੍ਦੇਸਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕਾ. ਗਙ੍ਗਾਯ ਅਪਰਭਾਗੋ ਅਪਰਗਙ੍ਗਂ. ਵਤਰੇਤਿ ਗਰਹਤ੍ਥੇ ਨਿਪਾਤੋ. ਏਵਂ ਵਿਨਯਗਰੁਕਾਨਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਉਪਰਿ ਉਪਤਿਸ੍ਸਤ੍ਥੇਰੇਨ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਵਿਨਿਚ੍ਛਯਸ੍ਸ ਗਰੁਕਰਣੀਯਤਾਯ ਕਾਰਣਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਬ੍ਬਂ ਪਰਿਯਾਦਿਯਿਤ੍ਵਾਤਿ ਸਬ੍ਬਂ ਪਾਰਾਜਿਕਖੇਤ੍ਤਂ ਅਨਵਸੇਸਤੋ ਗਹੇਤ੍ਵਾ. ਯਦਿ ਹਿ ਸਾਵਸੇਸਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਪੇਯ੍ਯ, ਅਲਜ੍ਜੀਨਂ ਤਤ੍ਥ ਲੇਸੇਨ ਅਜ੍ਝਾਚਾਰਸੋਤੋ ਪਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਸੋਤਂ ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ. ਸਹਸੇਯ੍ਯਾਦਿਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਵਜ੍ਜਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇਸੁਯੇਵ (ਪਾਚਿ. ੪੯-੫੧) ਸਾਵਸੇਸਂ ਕਤ੍ਵਾਪਿ ਪਞ੍ਞਾਪਨਂ ਸਮ੍ਭਵਤਿ, ਨ ਲੋਕਵਜ੍ਜੇਸੂਤਿ ਆਹ ਇਦਞ੍ਹੀਤਿਆਦਿ. ਸਹਸੇਯ੍ਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ਹਿ (ਪਾਚਿ. ੪੯ ਆਦਯੋ) ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਯੇਭੁਯ੍ਯਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਯੇਭੁਯ੍ਯਪਰਿਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਹੇਟ੍ਠਿਮਪਰਿਚ੍ਛੇਦਤੋ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਂ ਦਸ੍ਸਿਤਂ, ਉਪਡ੍ਢਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਉਪਡ੍ਢਪਰਿਚ੍ਛਨ੍ਨੇ ਦੁਕ੍ਕਟਂ, ਤਥਾਪਿ ਸਾਵਸੇਸਤ੍ਤਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਾ ਯੇਭੁਯ੍ਯਚ੍ਛਨ੍ਨਉਪਡ੍ਢਪਰਿਚ੍ਛਨ੍ਨਾਦੀਸੁਪਿ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਮੇਵ ਦਸ੍ਸਿਤਂ. ਇਧ ਪਨ ਨਿਰਵਸੇਸਤ੍ਤਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਾ ਭਗਵਤਾ ਦਸ੍ਸਿਤਂ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਨਿਮਿਤ੍ਤਤੋ ਹੇਟ੍ਠਾ ਪਾਰਾਜਿਕਕ੍ਖੇਤ੍ਤਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਾਦਿਮੇਵ ਤਤ੍ਥ ਲਬ੍ਭਤਿ.

ਉਪਤਿਸ੍ਸਤ੍ਥੇਰੇਨ ਵੁਤ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਵਿਨਿਚ੍ਛਯਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਮ੍ਪਿ ਉਪਤ੍ਥਮ੍ਭਕਾਰਣਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਅਪਿਚਾਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਨਿਮਿਤ੍ਤੇ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਿਕਾਪਿ ਮਂਸਰਾਜਿ ਸਚੇ ਅਵਸਿਟ੍ਠਾ ਹੋਤਿ, ਤਂ ਯੇਭੁਯ੍ਯਕ੍ਖਾਯਿਤਮੇਵ ਹੋਤਿ, ਤਤੋ ਪਰਂ ਪਨ ਸਬ੍ਬਸੋ ਖਾਯਿਤੇ ਨਿਮਿਤ੍ਤੇ ਦੁਕ੍ਕਟਮੇਵਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ‘‘ਤਤੋ ਪਰਂ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਂ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ. ਕੇਚਿ ਪਨੇਤ੍ਥ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗਾਦਿਂ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਕੋਟ੍ਠਾਸੇ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਤੇਸੁ ਦ੍ਵੇ ਕੋਟ੍ਠਾਸੇ ਅਤਿਕ੍ਕਮ੍ਮ ਯਾਵ ਤਤਿਯਕੋਟ੍ਠਾਸਸ੍ਸ ਪਰਿਯੋਸਾਨਾ ਖਾਯਿਤਂ ਯੇਭੁਯ੍ਯਕ੍ਖਾਯਿਤਂ ਨਾਮ, ਤਤੋ ਪਰਂ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਯਾਵ ਚਤੁਤ੍ਥਕੋਟ੍ਠਾਸਸ੍ਸ ਪਰਿਯੋਸਾਨਾ ਖਾਯਿਤਂ, ਤਮ੍ਪਿ ਦੁਕ੍ਕਟਵਤ੍ਥੁਯੇਵਾ’’ਤਿ ਚ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਨ ਯੁਤ੍ਤਂ. ਮਤਸਰੀਰਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਮਤਂ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਨ੍ਤਿਆਦਿਵਚਨਤੋ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਦਿਪਿ ਨਿਮਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿਆਦਿ ਜੀਵਮਾਨਕਸਰੀਰਮੇਵ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ ਤਸ੍ਸੇਵ ਅਧਿਕਤਤ੍ਤਾ. ਤੇਨੇਵ ਮਾਤਿਕਾਟ੍ਠਕਥਾਯਂ (ਕਙ੍ਖਾ. ਅਟ੍ਠ. ਪਠਮਪਾਰਾਜਿਕਵਣ੍ਣਨਾ) ‘‘ਜੀਵਮਾਨਕਸਰੀਰਸ੍ਸ ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰੇ ਮਗ੍ਗੇ ਸਚੇਪਿ ਤਚਾਦੀਨਿ ਅਨਵਸੇਸੇਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਸੋ ਛਿਨ੍ਨੇ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਬ੍ਬਸੋ ਖਾਯਿਤਨ੍ਤਿ ਨਿਮਿਤ੍ਤਮਂਸਂ ਸਬ੍ਬਂ ਛਿਨ੍ਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨਿਮਿਤ੍ਤਸਣ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਛਿਨ੍ਨਮਂਸਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੋ ਯਾਵ ਮੁਤ੍ਤਵਤ੍ਥਿਕੋਸਾ ਛਿਦ੍ਦਾਕਾਰੋ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰਛਵਿਚਮ੍ਮਮਤ੍ਤੋ ਇਤ੍ਥਿਨਿਮਿਤ੍ਤਾਕਾਰੋ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਪਵੇਸਨਂ ਜਾਯਤੀ’’ਤਿ. ਨਿਮਿਤ੍ਤਸਣ੍ਠਾਨਂ ਪਨ ਅਨਵਸੇਸੇਤ੍ਵਾਤਿ ਪਵੇਸਨਾਰਹਛਿਦ੍ਦਾਕਾਰੇਨ ਠਿਤਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰਮਂਸਾਦਿਂ ਅਨਵਸੇਸੇਤ੍ਵਾ. ਏਤੇਨ ਯਾਵ ਪਵੇਸੋ ਲਬ੍ਭਤਿ, ਤਾਵ ਮਗ੍ਗੋਯੇਵਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਨਿਮਿਤ੍ਤਤੋ ਪਤਿਤਾਯ ਮਂਸਪੇਸਿਯਾਤਿ ਇਦਂ ਨਿਮਿਤ੍ਤਸਣ੍ਠਾਨਵਿਰਹਿਤਂ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰਮਂਸਖਣ੍ਡਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨਿਮਿਤ੍ਤਸਣ੍ਠਾਨਂ ਅਕੋਪੇਤ੍ਵਾ ਸਮਨ੍ਤਤੋ ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਉਦ੍ਧਟਮਂਸਪੇਸਿਯਾ ਪਨ ਮਤਸਰੀਰੇ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਨਿਮਿਤ੍ਤੇ ਵਿਯ ਉਪਕ੍ਕਮਨ੍ਤਸ੍ਸ ਪਾਰਾਜਿਕਮੇਵ.

ਏਵਂ ਜੀਵਮਾਨਕਮਨੁਸ੍ਸਸਰੀਰੇ ਲਬ੍ਭਮਾਨਵਿਸੇਸਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਮਤਸਰੀਰੇ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਮਤਸਰੀਰੇ ਪਨਾਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਵਤ੍ਥਿਕੋਸੇਸੂਤਿ ਪੁਰਿਸਾਨਂ ਅਙ੍ਗਜਾਤਕੋਸਚਮ੍ਮੇਸੁ. ‘‘ਨਵਦ੍ਵਾਰੋ ਮਹਾਵਣੋ’’ਤਿਆਦਿ (ਮਿ. ਪ. ੨.੬.੧) ਵਚਨਤੋ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਅਕ੍ਖਿਨਾਸਾਦੀਨਿ ਵਣਸਙ੍ਖੇਪੇਨ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਕ੍ਖੇਤ੍ਤਾਨੀਤਿ ਤੇਸੁਪਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਏਵਂ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਮਤਸਰੀਰੇਪਿ, ਤੇਨਾਹ ਮਤੇ ਅਲ੍ਲਸਰੀਰੇਤਿਆਦਿ. ਤਤ੍ਥ ਅਲ੍ਲਸਰੀਰੇਤਿ ਅਕੁਥਿਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪਾਰਾਜਿਕਕ੍ਖੇਤ੍ਤੇਤਿ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਅਕ੍ਖਾਯਿਤਮ੍ਪਿ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਕ੍ਖੇਤ੍ਤੇਤਿ ਉਪਡ੍ਢਕ੍ਖਾਯਿਤਾਦਿਮ੍ਪਿ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਅਕ੍ਖਿਨਾਸਾਦਿਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਕ੍ਖੇਤ੍ਤੇਸੁ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਅਕ੍ਖਾਯਿਤੇਸੁਪਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਂ, ਉਪਡ੍ਢਕ੍ਖਾਯਿਤਾਦੀਸੁ ਦੁਕ੍ਕਟਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਸਬ੍ਬੇਸਮ੍ਪੀਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਹਤ੍ਥਿਆਦੀਹਿ ਅਞ੍ਞੇਸਂ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਾਨਂ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਨਤ੍ਥਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਾਨਂ ਅਕ੍ਖਿਕਣ੍ਣਵਣੇਸੁ ਦੁਕ੍ਕਟਂ ਪਨ ਅਟ੍ਠਕਥਾਪ੍ਪਮਾਣੇਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ, ‘‘ਅਮਗ੍ਗੇਨ ਅਮਗ੍ਗਂ ਪਵੇਸੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੬੬) ਹਿ ਸਾਮਞ੍ਞਤੋ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਪਨ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਨ੍ਤਿ ਵਿਸੇਸੇਤ੍ਵਾ. ਯਦਿ ਹਿ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਞ੍ਞੇਵ ਵਣੇਸੁ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਂ ਸਿਯਾ, ਹਤ੍ਥਿਅਸ੍ਸਾਦੀਨਂ ਨਾਸਵਤ੍ਥਿਕੋਸੇਸੁਪਿ ਪਟਙ੍ਗਮੁਖਮਣ੍ਡੂਕਸ੍ਸ ਮੁਖਸਣ੍ਠਾਨੇਪਿ ਚ ਵਣਸਙ੍ਖੇਪਤੋ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਂ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਸਿਯਾ, ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਚ. ਤਸ੍ਮਾ ਅਟ੍ਠਕਥਾਚਰਿਯਾ ਏਵੇਤ੍ਥ ਪਮਾਣਂ. ਮਤਾਨਂ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਾਨਨ੍ਤਿ ਮਤਕੇਨ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ.

ਮੇਥੁਨਰਾਗੇਨ ਵਤ੍ਥਿਕੋਸਂ ਪਵੇਸੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਂ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਵਤ੍ਥਿਕੋਸਂ ਅਪ੍ਪਵੇਸੇਨ੍ਤੋ’’ਤਿ. ਮੇਥੁਨਰਾਗੋ ਚ ਨਾਮ ਕਾਯਸਂਸਗ੍ਗਰਾਗਂ ਮੋਚਨਸ੍ਸਾਦਞ੍ਚ ਮੁਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਸੁਂ ਦ੍ਵਯਂਦ੍ਵਯਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਰਾਗੋ, ਸੋ ਚ ਪੁਰਿਸਾਦੀਸੁਪਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਤੇਨ ਚ ਅਪਾਰਾਜਿਕਕ੍ਖੇਤ੍ਤੇ ਇਤ੍ਥਿਸਰੀਰੇਪਿ ਉਪਕ੍ਕਮਨ੍ਤਸ੍ਸ ਅਸੁਚਿਮ੍ਹਿ ਮੁਤ੍ਤੇਪਿ ਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸੋ ਨ ਹੋਤਿ, ਖੇਤ੍ਤਾਨੁਰੂਪਂ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਦੁਕ੍ਕਟਮੇਵ ਹੋਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਅਪ੍ਪਵੇਸੇਨ੍ਤੋਤਿ ਇਮਿਨਾ ਤੀਸੁ ਮਗ੍ਗੇਸੁ ਪਵੇਸਨਾਧਿਪ੍ਪਾਯੇ ਅਸਤਿਪਿ ਮੇਥੁਨਰਾਗੇਨ ਬਹਿ ਘਟ੍ਟਨਂ ਸਮ੍ਭਵਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ, ਤੇਨੇਵ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਇਤਰਥਾ ਪਵੇਸਨਾਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨ ਬਹਿ ਛੁਪਨ੍ਤਸ੍ਸ ਮੇਥੁਨਸ੍ਸ ਪੁਬ੍ਬਪਯੋਗਤ੍ਤਾ ਦੁਕ੍ਕਟਮੇਵ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਸਿਯਾ. ਨਿਮਿਤ੍ਤੇਨ ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਛੁਪਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਨ੍ਤਿ ਇਦਞ੍ਚ ‘‘ਨ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਰਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤੇਨ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਛੁਪਿਤਬ੍ਬਂ, ਯੋ ਛੁਪੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ (ਮਹਾਵ. ੨੫੨) ਇਮਸ੍ਸ ਚਮ੍ਮਕ੍ਖਨ੍ਧਕੇ ਆਗਤਸ੍ਸ ਸੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਚ ਕੇਸਞ੍ਚਿ ਅਞ੍ਞਥਾਪਿ ਅਤ੍ਥਵਿਕਪ੍ਪਸ੍ਸ ਬੀਜਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਮਹਾਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਪਨਾਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਮੁਖੇਨੇਵ ਛੁਪਨਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾਤਿ ਓਟ੍ਠਜਿਵ੍ਹਾਦਿਮੁਖਾਵਯਵੇਨ ਛੁਪਨਂ ਸਨ੍ਧਾਯ. ਓਲ਼ਾਰਿਕਤ੍ਤਾਤਿ ਅਜ੍ਝਾਚਾਰਸ੍ਸ ਥੁਲ੍ਲਤ੍ਤਾ. ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯਭਾਸਿਤਨ੍ਤਿ ਤਂ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਸੁਤ੍ਤਂ. ਸੁਤ੍ਤਞ੍ਹਿ ਅਜ੍ਝਾਚਾਰਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਪਟਿਚ੍ਚ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਸਨ੍ਧਾਯਭਾਸਿਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਸੁਟ੍ਠੁਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾਤਿ ਪਿਟ੍ਠਿਂ ਅਭਿਰੁਹਨ੍ਤਾਨਂ ਅਙ੍ਗਜਾਤਮੁਖੇਨੇਵ ਨਿਮਿਤ੍ਤਛੁਪਨਸ੍ਸ ਸਮ੍ਭਵਂ ਮੇਥੁਨਰਾਗੀਨਞ੍ਚ ਅਙ੍ਗਜਾਤੇਨ ਛੁਪਨਸ੍ਸੇਵ ਅਨੁਰੂਪਤਞ੍ਚ ਸੁਤ੍ਤੇ ਚ ‘‘ਮੁਖੇਨਾ’’ਤਿ ਅਵੁਤ੍ਤਤਞ੍ਚ ਅਞ੍ਞਞ੍ਚ ਨਯਂ ਯਥਾਬਲਂ ਸੁਟ੍ਠੁ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸੋਤਿ ਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪਸ੍ਸਾਵਮਗ੍ਗਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਚਮ੍ਮਕ੍ਖਨ੍ਧਕੇ ਨਿਦਾਨਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਤਰਮਗ੍ਗਦ੍ਵਯਂ ਪਨ ਨਿਮਿਤ੍ਤਮੁਖੇਨ ਛੁਪਨ੍ਤਸ੍ਸ ਵਣਸਙ੍ਖੇਪੇਨ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਮੇਵ. ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵਾਤਿ ਮੇਥੁਨਰਾਗੇਨੇਵ. ਨਿਮਿਤ੍ਤਮੁਖੇਨ ਪਨ ਵਿਨਾ ਮੇਥੁਨਰਾਗੇਨ ਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਯਾ ਵਾ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਿਤ੍ਥਿਯਾ ਵਾ ਪਸ੍ਸਾਵਮਗ੍ਗਂ ਪਕਤਿਮੁਖੇਨ ਛੁਪਨ੍ਤਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਕਟਮੇਵ ਪਕਤਿਮੁਖੇਨ ਪਕਤਿਮੁਖਛੁਪਨੇ ਵਿਯ, ਇਤਰਥਾ ਤਤ੍ਥਾਪਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ, ਤਞ੍ਚ ਨ ਯੁਤ੍ਤਂ ਖਨ੍ਧਕਸੁਤ੍ਤੇਪਿ ਤਥਾ ਅਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਕਾਯਸਂਸਗ੍ਗਰਾਗੇਨ ਦੁਕ੍ਕਟਨ੍ਤਿ ਨਿਮਿਤ੍ਤਮੁਖੇਨ ਵਾ ਪਕਤਿਮੁਖਾਦਿਂ ਇਤਰਕਾਯੇਨ ਵਾ ਕਾਯਸਂਸਗ੍ਗਰਾਗੇਨ ਛੁਪਨ੍ਤਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਕਟਮੇਵ.

ਏਤ੍ਥ ਚ ਕਾਯਸਂਸਗ੍ਗਰਾਗੇਨ ਬਹਿਨਿਮਿਤ੍ਤੇ ਉਪਕ੍ਕਮਤੋ ਅਜਾਨਨ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਯਦਿ ਪਾਰਾਜਿਕਕ੍ਖੇਤ੍ਤਂ ਛੁਪਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਕਿਂ ਹੋਤੀਤਿ? ਕੇਚਿ ਤਾਵ ‘‘ਮੇਥੁਨਰਾਗਸ੍ਸ ਅਭਾਵਾ ਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਯਾ ਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸੋ, ਸੇਸੇਸੁ ਵਤ੍ਥੁਵਸੇਨ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਦੁਕ੍ਕਟਾਨੀ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਅਞ੍ਞੇ ਪਨ ‘‘ਪਵੇਸਨਕ੍ਖਣੇ ਫਸ੍ਸਸ੍ਸ ਸਾਦਿਯਨਸਮ੍ਭਵਤੋ ਬਲਕ੍ਕਾਰੇਨ ਉਪਕ੍ਕਮਨਕ੍ਖਣੇ ਵਿਯ ਪਾਰਾਜਿਕਮੇਵਾ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਇਦਮੇਵ ਯੁਤ੍ਤਤਰਂ. ਮਗ੍ਗਤ੍ਤਯਤੋ ਹਿ ਅਞ੍ਞਸ੍ਮਿਂ ਪਦੇਸੇਯੇਵ ਕਾਯਸਂਸਗ੍ਗਾਦਿਰਾਗਭੇਦਤੋ ਆਪਤ੍ਤਿਭੇਦੋ ਲਬ੍ਭਤਿ, ਨ ਮਗ੍ਗਤ੍ਤਯੇ. ਤਤ੍ਥ ਪਨ ਯੇਨ ਕੇਨਚਿ ਆਕਾਰੇਨ ਫਸ੍ਸਸ੍ਸ ਸਾਦਿਯਨਕ੍ਖਣੇ ਪਾਰਾਜਿਕਮੇਵ, ਤੇਨੇਵ ਪਰੋਪਕ੍ਕਮੇਨ ਪਵੇਸਨਾਦੀਸੁ ਰਾਗਭੇਦਂ ਅਨੁਦ੍ਧਰਿਤ੍ਵਾ ਸਾਦਿਯਨਮਤ੍ਤੇਨ ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਵੁਤ੍ਤਂ.

ਸਨ੍ਥਤਚਤੁਕ੍ਕਭੇਦਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ

੬੧-੨. ਪਟਿਪਨ੍ਨਕਸ੍ਸਾਤਿ ਆਰਦ੍ਧਵਿਪਸ੍ਸਕਸ੍ਸ. ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਨ੍ਤਿ ਕਾਯਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕੇਨ ਫੁਸਤੀਤਿ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਸਰੀਰੇਨ ਫੁਸੀਯਤੀਤਿ ਕਮ੍ਮਸਾਧਨੇਨ ਅਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਅਥ ਵਾ ਏਵਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਕਿਞ੍ਚਿ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਂ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕੇਨ ਨ ਫੁਸਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਲੇਸਂ ਓਡ੍ਡੇਸ੍ਸਨ੍ਤੀਤਿ ਲੇਸਂ ਠਪੇਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਪਰਿਕਪ੍ਪੇਸ੍ਸਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਨ੍ਥਤਾਦਿਭੇਦੇਹਿ ਭਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾਤਿ ਸਨ੍ਥਤਾਦਿਵਿਸੇਸਨੇਹਿ ਵਿਸੇਸੇਤ੍ਵਾ. ਸਨ੍ਥਤਾਯਾਤਿ ਸਮੁਦਾਯੇ ਏਕਦੇਸਵੋਹਾਰੋ ਦਡ੍ਢਸ੍ਸ ਪਟਸ੍ਸ ਛਿਦ੍ਦਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁ ਵਿਯ. ਯਥਾ ਹਿ ਪਟਸ੍ਸ ਏਕਦੇਸੋਵ ਵਤ੍ਥਤੋ ਦਡ੍ਢੋਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਤਂ ਏਕਦੇਸਵੋਹਾਰਂ ਸਮੁਦਾਯੇ ਪਟੇ ਉਪਚਾਰਤੋ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਤਂ ਸਮੁਦਾਯਂ ਦਡ੍ਢਪ੍ਪਦੇਸਸਙ੍ਖਾਤਛਿਦ੍ਦਸਮ੍ਬਨ੍ਧੀਭਾਵੇਨ ‘‘ਦਡ੍ਢਸ੍ਸ ਪਟਸ੍ਸ ਛਿਦ੍ਦ’’ਨ੍ਤਿ ਵੋਹਰਨ੍ਤਿ, ਏਵਮਿਧਾਪਿ ਇਤ੍ਥਿਯਾ ਮਗ੍ਗਪ੍ਪਦੇਸਵੋਹਾਰਂ ਸਮੁਦਾਯਭੂਤਾਯ ਇਤ੍ਥਿਯਾ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਤਂ ਇਤ੍ਥਿਂ ਸਨ੍ਥਤਮਗ੍ਗਸਮ੍ਬਨ੍ਧਿਨਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸਨ੍ਥਤਾਯ ਇਤ੍ਥਿਯਾ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗੇਨਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਾਰਤ੍ਥਦੀਪਨਿਯਂ (ਸਾਰਤ੍ਥ. ਟੀ. ਪਾਰਾਜਿਕਕਣ੍ਡ ੨.੬੧-੬੨) ਪਨੇਤ੍ਥ ‘‘ਏਕਦੇਸੇ ਸਮੁਦਾਯਵੋਹਾਰੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਨ ਯੁਤ੍ਤਂ ਅਵਯਵਵੋਹਾਰੇਨ ਸਮੁਦਾਯਸ੍ਸੇਵ ਪਤੀਯਮਾਨਤ੍ਤਾ. ਇਤਰਥਾ ਹਿ ਸਨ੍ਥਤਾਯ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗੇਨਾਤਿ ਇਤ੍ਥਿਲਿਙ੍ਗਤਾ ਮਗ੍ਗਸਮ੍ਬਨ੍ਧਿਤਾ ਚ ਨ ਸਿਯਾ, ਏਕਦੇਸੇ ਸਮੁਦਾਯੋਪਚਾਰਸ੍ਸ ਪਨ ਏਕਦੇਸੋਵ ਅਤ੍ਥੋ ਸਾਖਾਯ ਛਿਜ੍ਜਮਾਨਾਯ ਰੁਕ੍ਖੋ ਛਿਜ੍ਜਤੀਤਿਆਦੀਸੁ ਵਿਯ.

ਵਤ੍ਥਾਦੀਨਿ ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੋ ਅਪ੍ਪਵੇਸੇਤ੍ਵਾ ਬਹਿਯੇਵ ਵੇਠਨਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਪਲਿਵੇਠੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਮੁਦਾਯੇ ਅਵਯਵੂਪਚਾਰੇਨੇਵ ਭਿਕ੍ਖੁਪਿ ਸਨ੍ਥਤੋ ਨਾਮਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਤ੍ਤਕੇ ਪਵਿਟ੍ਠੇਤਿ ਤਿਲਬੀਜਮਤ੍ਤੇ ਪਵਿਟ੍ਠੇ. ਅਕ੍ਖਿਨਾਸਾਦੀਨਂ ਸਨ੍ਥਤਤ੍ਤੇਪਿ ਯਥਾਵਤ੍ਥੁਕਮੇਵਾਤਿ ਆਹ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਕ੍ਖੇਤ੍ਤੇ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਖਾਣੁਂ ਘਟ੍ਟੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਕਟਨ੍ਤਿ ਇਤ੍ਥਿਨਿਮਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੋ ਖਾਣੁਂ ਪਵੇਸੇਤ੍ਵਾ ਸਮਤਲਂ, ਅਤਿਰਿਤ੍ਤਂ ਵਾ ਠਿਤਂ ਖਾਣੁਂ ਸਚੇ ਘਟ੍ਟੇਤਿ, ਘਟ੍ਟੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਕਟਂ ਪਵੇਸਾਭਾਵਤੋ. ਸਚੇ ਪਨ ਈਸਕਂ ਅਨ੍ਤੋ ਅਲ੍ਲੋਕਾਸੇ ਪਵੇਸੇਤ੍ਵਾ ਠਿਤਂ ਅਨੁਪਾਦਿਨ੍ਨਮੇਵ ਖਾਣੁਸੀਸਂ ਅਙ੍ਗਜਾਤੇਨ ਛੁਪਤਿ, ਪਾਰਾਜਿਕਮੇਵ. ਤਸ੍ਸ ਤਲਨ੍ਤਿ ਵੇਲ਼ੁਨਲ਼ਾਦਿਕਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੋਤਲਂ. ਬਹਿਦ੍ਧਾ ਖਾਣੁਕੇਤਿ ਅਨ੍ਤੋ ਪਵੇਸਿਤਵੇਲ਼ੁਪਬ੍ਬਾਦਿਕਸ੍ਸ ਬਹਿ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤਸੀਸਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਥਾ ਚ ਇਤ੍ਥਿਨਿਮਿਤ੍ਤੇਤਿਆਦੀਸੁ ਯਥਾ ਇਤ੍ਥਿਯਾ ਪਸ੍ਸਾਵਮਗ੍ਗੇ ਖਾਣੁਂ ਕਤ੍ਵਾ ਘਟ੍ਟਨਾਦਿਕਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਏਵਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਵਚ੍ਚਮਗ੍ਗਾਦੀਸੁਪਿ ਲਕ੍ਖਣਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਰਾਜਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾਦਿਚਤੁਕ੍ਕਭੇਦਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ

੬੫. ਕੇਰਾਟਿਕਾਤਿ ਵਞ੍ਚਕਾ. ਪਠਮਂ ਇਤ੍ਥਿਧੁਤ੍ਤਮੇਵ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਇਤਰਧੁਤ੍ਤੇਪਿ ਸਙ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਇਤ੍ਥਿਧੁਤ੍ਤਸੁਰਾਧੁਤ੍ਤਾਦਯੋ ਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

ਆਪਤ੍ਤਾਨਾਪਤ੍ਤਿਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ

੬੬. ਪਟਿਞ੍ਞਾਤਕਰਣਂ ਨਤ੍ਥਿ ਸੇਵੇਤੁਕਾਮਤਾ ਮਗ੍ਗੇਨ ਮਗ੍ਗਪ੍ਪਟਿਪਤ੍ਤੀਤਿ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਅਙ੍ਗਾਨਂ ਸਿਦ੍ਧਤ੍ਤਾ. ਦੂਸਿਤਸ੍ਸ ਪਨ ਮਗ੍ਗੇਨ ਮਗ੍ਗਪ੍ਪਟਿਪਤ੍ਤਿ ਏਵਮੇਕਂ ਅਙ੍ਗਂ ਸਿਦ੍ਧਂ, ਸੇਵੇਤੁਕਾਮਤਾਸਙ੍ਖਾਤਂ ਸਾਦਿਯਨਂ ਅਸਿਦ੍ਧਂ. ਤਸ੍ਮਾ ਸੋ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਾਦਿਯਿ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਪਟਿਞ੍ਞਾਯ ਨਾਸੇਤਬ੍ਬੋ. ਤਤ੍ਥੇਵਾਤਿ ਵੇਸਾਲਿਯਂ ਮਹਾਵਨੇ ਏਵ. ਸਬ੍ਬਙ੍ਗਗਤਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਕਾਯਗਤਂ. ‘‘ਲੋਹਿਤਂ ਵਿਯਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਕੇਸਾਦੀਨਂ ਵਿਨਿਮੁਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨੇ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਾਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਨਿਚ੍ਚਮੇਵ ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕੋ ਹੋਤੀਤਿ ਯਸ੍ਸ ਪਿਤ੍ਤਕੋਸਤੋ ਪਿਤ੍ਤਂ ਚਲਿਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਦਾ ਬਹਿ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤਂ ਹੋਤਿ, ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਸ੍ਸ ਪਨ ਪਿਤ੍ਤਂ ਚਲਿਤ੍ਵਾ ਪਿਤ੍ਤਕੋਸੇਯੇਵ ਠਿਤਂ ਹੋਤਿ, ਕਦਾਚਿ ਵਾ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤਂ ਪੁਨ ਨਿਕ੍ਖਮਤਿ, ਸੋਪਿ ਅਨ੍ਤਰਨ੍ਤਰਾ ਸਞ੍ਞਂ ਪਟਿਲਭਤਿ ਭੇਸਜ੍ਜੇਨ ਚ ਪਕਤਿਆਰੋਗ੍ਯਂ ਪਟਿਲਭਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

ਪਦਭਾਜਨੀਯਵਣ੍ਣਨਾਨਯੋ ਨਿਟ੍ਠਿਤੋ.

ਪਕਿਣ੍ਣਕਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ

ਪਕਿਣ੍ਣਕਨ੍ਤਿ ਵੋਮਿਸ੍ਸਕਨਯਂ. ਸਮੁਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਕਾਰਣਂ. ਕਿਰਿਯਾਤਿਆਦਿ ਨਿਦਸ੍ਸਨਮਤ੍ਤਂ ਅਕਿਰਿਯਾਦੀਨਮ੍ਪਿ ਸਙ੍ਗਹਤੋ. ਵੇਦਨਾਯ ਸਹ ਕੁਸਲਞ੍ਚ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ. ਸਬ੍ਬਸਙ੍ਗਾਹਕਵਸੇਨਾਤਿ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਂ ਸਙ੍ਗਾਹਕਵਸੇਨ ‘‘ਕਾਯੋ ਵਾਚਾ ਕਾਯਵਾਚਾ ਕਾਯਚਿਤ੍ਤਂ ਵਾਚਾਚਿਤ੍ਤਂ ਕਾਯਵਾਚਾਚਿਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ ਛ ਆਪਤ੍ਤਿਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾਨਿ. ਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾਦਯੋ ਹਿ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਏਵ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਨ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਸ੍ਸ. ਤਂਤਂਸਿਕ੍ਖਾਪਦਸ੍ਸ ਨਿਯਤਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਏਵ ਗਹਣਤ੍ਥਂ ਪਨ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਸੀਸੇਨ ਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾਦੀਨਂ ਕਥਨਂ. ਏਵਞ੍ਹਿ ਆਪਤ੍ਤਿਵਿਸੇਸੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ ਆਪਤ੍ਤਿ-ਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਸਬ੍ਬਾਪਤ੍ਤਿਸਾਧਾਰਣਤ੍ਤਾ, ਇਮੇਸੁ ਪਨ ਛਸੁ ਸਮੁਟ੍ਠਾਨੇਸੁ ਪੁਰਿਮਾਨਿ ਤੀਣਿ ਅਚਿਤ੍ਤਕਾਨਿ, ਪਚ੍ਛਿਮਾਨਿ ਸਚਿਤ੍ਤਕਾਨਿ. ਸਮਾਸਤੋ ਤਂ ਇਮਂ ਪਕਿਣ੍ਣਕਂ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਛ ਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾਨਿ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਛਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ. ਏਵਂ ਸੇਸੇਸੁਪਿ.

ਅਤ੍ਥਿ ਕਥਿਨਸਮੁਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿਆਦਿ ਸਮੁਟ੍ਠਾਨਸੀਸਵਸੇਨ ਦ੍ਵਿਸਮੁਟ੍ਠਾਨਏਕਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾਨਂ ਦਸ੍ਸਨਂ. ਤੇਰਸ ਹਿ ਸਮੁਟ੍ਠਾਨਸੀਸਾਨਿ ਪਠਮਪਾਰਾਜਿਕਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਅਦਿਨ੍ਨਾਦਾਨਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਸਞ੍ਚਰਿਤ੍ਤਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਸਮਨੁਭਾਸਨਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਕਥਿਨਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਏਲ਼ਕਲੋਮਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਪਦਸੋਧਮ੍ਮਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਅਦ੍ਧਾਨਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਥੇਯ੍ਯਸਤ੍ਥਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਭੂਤਾਰੋਚਨਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਚੋਰੀਵੁਟ੍ਠਾਪਨਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਅਨਨੁਞ੍ਞਾਤਸਮਉਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥਿ ਛਸਮੁਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਸਞ੍ਚਰਿਤ੍ਤਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਪਞ੍ਚਸਮੁਟ੍ਠਾਨਸ੍ਸ ਅਭਾਵਤੋ ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਪਞ੍ਚਸਮੁਟ੍ਠਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਅਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਚਤੁਸਮੁਟ੍ਠਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਇਮਿਨਾ ਚ ਅਦ੍ਧਾਨਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਅਨਨੁਞ੍ਞਾਤਸਮੁਟ੍ਠਾਨਞ੍ਚ ਸਙ੍ਗਹਿਤਂ. ਯਞ੍ਹਿ ਪਠਮਤਤਿਯਚਤੁਤ੍ਥਛਟ੍ਠੇਹਿ ਸਮੁਟ੍ਠਾਨੇਹਿ ਸਮੁਟ੍ਠਾਤਿ, ਇਦਂ ਅਦ੍ਧਾਨਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ. ਯਂ ਪਨ ਦੁਤਿਯਤਤਿਯਪਞ੍ਚਮਛਟ੍ਠੇਹਿ ਸਮੁਟ੍ਠਾਤਿ, ਇਦਂ ਅਨਨੁਞ੍ਞਾਤਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ. ਅਤ੍ਥਿ ਤਿਸਮੁਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਅਦਿਨ੍ਨਾਦਾਨਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਭੂਤਾਰੋਚਨਸਮੁਟ੍ਠਾਨਞ੍ਚ ਸਙ੍ਗਹਿਤਂ. ਯਞ੍ਹਿ ਸਚਿਤ੍ਤਕੇਹਿ ਤੀਹਿ ਸਮੁਟ੍ਠਾਤਿ, ਇਦਂ ਅਦਿਨ੍ਨਾਦਾਨਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ. ਯਂ ਪਨ ਅਚਿਤ੍ਤਕੇਹਿ ਤੀਹਿ ਸਮੁਟ੍ਠਾਤਿ, ਇਦਂ ਭੂਤਾਰੋਚਨਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ. ਅਤ੍ਥਿ ਕਥਿਨਸਮੁਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਪਨ ਅਵਸੇਸਸਮਉਟ੍ਠਾਨਸੀਸਵਸੇਨ ਦ੍ਵਿਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਏਕਸਮੁਟ੍ਠਾਨਞ੍ਚ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਹਿ ਯਂ ਤਤਿਯਛਟ੍ਠੇਹਿ ਸਮੁਟ੍ਠਾਤਿ, ਇਦਂ ਕਥਿਨਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਨਾਮ. ਯਂ ਪਨ ਪਠਮਚਤੁਤ੍ਥੇਹਿ ਸਮੁਟ੍ਠਾਤਿ, ਇਦਂ ਏਲ਼ਕਲੋਮਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ. ਯਂ ਛਟ੍ਠੇਨੇਵ ਸਮੁਟ੍ਠਾਤਿ, ਇਦਂ ਧੁਰਨਿਕ੍ਖੇਪਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ, ‘‘ਸਮਨੁਭਾਸਨਸਮਉਟ੍ਠਾਨ’’ਨ੍ਤਿਪਿ ਤਸ੍ਸੇਵ ਨਾਮਂ. ਇਤਿ ਸਰੂਪੇਨ ਅਟ੍ਠ ਆਪਤ੍ਤਿਸੀਸਾਨਿ ਦਸ੍ਸਿਤਾਨਿ. ਆਦਿਸਦ੍ਦੇਨ ਪਨੇਤ੍ਥ ਅਵਸੇਸਾਨਿ ਪਠਮਪਾਰਾਜਿਕਸਮੁਟ੍ਠਾਨਪਦਸੋਧਮ੍ਮਥੇਯ੍ਯਸਤ੍ਥਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾਚੋਰੀਵੁਟ੍ਠਾਪਨਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾਨਿ ਪਞ੍ਚਪਿ ਸਮੁਟ੍ਠਾਨਸੀਸਾਨਿ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾਨਿ. ਤਤ੍ਥ ਯਂ ਕਾਯਚਿਤ੍ਤਤੋ ਸਮੁਟ੍ਠਾਤਿ, ਇਦਂ ਪਠਮਪਾਰਾਜਿਕਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ. ਯਂ ਦੁਤਿਯਪਞ੍ਚਮੇਹਿ ਸਮੁਟ੍ਠਾਤਿ, ਇਦਂ ਪਦਸੋਧਮ੍ਮਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ. ਯਂ ਚਤੁਤ੍ਥਛਟ੍ਠੇਹਿ ਸਮੁਟ੍ਠਾਤਿ, ਇਦਂ ਥੇਯ੍ਯਸਤ੍ਥਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ. ਯਂ ਪਞ੍ਚਮੇਨੇਵ ਸਮੁਟ੍ਠਾਤਿ, ਇਦਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾਸਮਉਟ੍ਠਾਨਂ. ਯਂ ਪਞ੍ਚਮਛਟ੍ਠੇਹਿ ਸਮੁਟ੍ਠਾਤਿ, ਇਦਂ ਚੋਰੀਵੁਟ੍ਠਾਪਨਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਪਚ੍ਛਿਮੇਸੁ ਤੀਸੁ ਸਚਿਤ੍ਤਕਸਮੁਟ੍ਠਾਨੇਸੁ ਏਕੇਕਸਮੁਟ੍ਠਾਨਵਸੇਨ ਏਕਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾਨਿ ਤਿਵਿਧਾਨਿ. ਦ੍ਵਿਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾਨਿ ਪਨ ਪਠਮਚਤੁਤ੍ਥੇਹਿ ਵਾ ਦੁਤਿਯਪਞ੍ਚਮੇਹਿ ਵਾ ਤਤਿਯਛਟ੍ਠੇਹਿ ਵਾ ਚਤੁਤ੍ਥਛਟ੍ਠੇਹਿ ਵਾ ਪਞ੍ਚਮਛਟ੍ਠੇਹਿ ਵਾ ਸਮੁਟ੍ਠਾਨਵਸੇਨ ਪਞ੍ਚਵਿਧਾਨੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਨਿ.

ਏਵਂ ਸਮੁਟ੍ਠਾਨਵਸੇਨ ਸਬ੍ਬਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਿ ਤੇਰਸਧਾ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਕਿਰਿਯਾਵਸੇਨ ਪਞ੍ਚਧਾ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਤਤ੍ਰਾਪੀਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਿਞ੍ਚੀਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ. ਕਿਰਿਯਤੋਤਿ ਪਥਵੀਖਣਨਾਦਿ (ਪਾਚਿ. ੮੪-੮੫) ਵਿਯ ਕਾਯਵਚੀਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਜਨਿਤਕਮ੍ਮਤੋ. ਅਕਿਰਿਯਤੋਤਿ ਪਠਮਕਥਿਨਾਦਿ (ਪਾਰਾ. ੪੫੯ ਆਦਯੋ) ਵਿਯ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਸ੍ਸ ਅਕਰਣੇਨੇਵ. ਕਿਰਿਯਾਕਿਰਿਯਤੋਤਿ ਅਞ੍ਞਾਤਿਕਾਯ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਹਤ੍ਥਤੋ ਚੀਵਰਪਟਿਗ੍ਗਹਣਾਦਿ (ਪਾਰਾ. ੫੦੮ ਆਦਯੋ) ਵਿਯ. ਸਿਯਾ ਕਿਰਿਯਤੋ, ਸਿਯਾ ਅਕਿਰਿਯਤੋ ਰੂਪਿਯਪਟਿਗ੍ਗਹਣਾਦਿ (ਪਾਰਾ. ੫੮੨ ਆਦਯੋ) ਵਿਯ, ਸਿਯਾ ਕਿਰਿਯਤੋ, ਸਿਯਾ ਕਿਰਿਯਾਕਿਰਿਯਤੋ ਕੁਟਿਕਾਰਾਦਿ (ਪਾਰਾ. ੩੪੨) ਵਿਯ. ਵੀਤਿਕ੍ਕਮਸਞ੍ਞਾਯ ਅਭਾਵੇਨ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਸਞ੍ਞਾਵਿਮੋਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਮਜ੍ਝੇਪਦਲੋਪੀਸਮਾਸੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਚਿਤ੍ਤਙ੍ਗਂ ਲਭਤਿ ਸਚਿਤ੍ਤਕਸਮੁਟ੍ਠਾਨੇਹੇਵ ਸਮੁਟ੍ਠਹਨਤੋ. ਇਤਰਨ੍ਤਿ ਯਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਙ੍ਗਨਿਯਮੋ ਨਤ੍ਥਿ, ਤਂ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਮੁਖੇਨ ਚੇਤਂ ਸਞ੍ਞਾਦੁਕਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਆਪਤ੍ਤਿਮੁਖੇਨ ਸਚਿਤ੍ਤਕਦੁਕਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਤਕਮੇਵ ਵਿਸੇਸੋ, ਅਤ੍ਥਤੋ ਸਮਾਨਾਵ.

ਕਾਯਵਚੀਦ੍ਵਾਰੇਹਿ ਆਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਮ੍ਪਿ ਕਾਯਕਮ੍ਮੇ ਵਾ ਵਚੀਕਮ੍ਮੇ ਵਾ ਸਙ੍ਗਯ੍ਹਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਬਾਹੁਲ੍ਲਵੁਤ੍ਤਿਤੋ ਅਦਿਨ੍ਨਾਦਾਨਮੁਸਾਵਾਦਾਦਯੋ ਵਿਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਕਾਯਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਕਾਯਕਮ੍ਮਂ ਵਚੀਕਮ੍ਮਞ੍ਚਾਤਿ ਦੁਕਮੇਵ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਵਿਭਾਗਤੋ ਪਨ ਕਾਯਵਚੀਕਮ੍ਮੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਤਿਕਮੇਵ ਹੋਤਿ. ਤੇਨੇਵ ਮਾਤਿਕਾਟ੍ਠਕਥਾਯਂ (ਕਙ੍ਖਾ. ਅਟ੍ਠ. ਪਠਮਪਾਰਾਜਿਕਵਣ੍ਣਨਾ) ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਸਬ੍ਬਾ ਚ ਕਾਯਕਮ੍ਮਵਚੀਕਮ੍ਮਤਦੁਭਯਵਸੇਨ ਤਿਵਿਧਾ ਹੋਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਤਤੋਯੇਵ ਇਧਾਪਿ ਅਦਿਨ੍ਨਾਦਾਨਾਦੀਸੁ (ਪਾਰਾ. ੮੯) ਕਾਯਕਮ੍ਮਵਚੀਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਤਦੁਭਯਵਸੇਨ ਦਸ੍ਸਿਤਂ. ਅਤ੍ਥਿ ਪਨ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਕੁਸਲਨ੍ਤਿਆਦਿ ਆਪਤ੍ਤਿਸਮੁਟ੍ਠਾਪਕਚਿਤ੍ਤਵਸੇਨ ਕਾਰਿਯੇ ਕਾਰਣੋਪਚਾਰੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਪਨ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਕੁਸਲਾਦਿਪਰਮਤ੍ਥਧਮ੍ਮਤਾਵਸੇਨ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਮ੍ਮੁਤਿਸਭਾਵਤ੍ਤਾ. ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਾਦਿਪਰਮਤ੍ਥਧਮ੍ਮੇ ਉਪਾਦਾਯ ਹਿ ਭਗਵਤਾ ਆਪਤ੍ਤਿਸਮ੍ਮੁਤਿ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾ. ਵਕ੍ਖਤਿ ਹਿ ‘‘ਯਂ ਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤੇਨ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਂ ਕੁਸਲ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ (ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੬੬ ਪਕਣ੍ਣਕਕਥਾ). ਨ ਹਿ ਭਗਵਤੋ ਆਣਾਯਤ੍ਤਾ ਆਪਤ੍ਤਿ ਕੁਸਲਾਦਿਪਰਮਤ੍ਥਸਭਾਵਾ ਹੋਤਿ ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਾਨਞ੍ਚ ਆਪਤ੍ਤਿਪ੍ਪਸਙ੍ਗਤੋ, ਤਸ੍ਸਾ ਦੇਸਨਾਦੀਹਿ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਅਭਾਵਪ੍ਪਸਙ੍ਗਤੋ ਚ. ਨ ਹਿ ਕਾਰਣਬਲੇਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨਾ ਕੁਸਲਾਦਿਸਭਾਵਾ ਆਪਤ੍ਤਿ ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾਦੀਸੁ ਨਿਵਤ੍ਤਤਿ, ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਯ ਚ ਤਸ੍ਸਾ ਕੇਨਚਿ ਵਿਨਾਸੋ ਨ ਸਮ੍ਭਵਤਿ. ਸਰਸਵਿਨਾਸਤੋ ਦੇਸਨਾਦਿਨਾ ਚ ਆਪਤ੍ਤਿ ਵਿਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ਵਚਨਮਤ੍ਥਿ, ਨ ਪਨ ਤੇਨ ਅਕੁਸਲਾਦਿ ਵਿਗਚ੍ਛਤਿ. ਪਿਤੁਘਾਤਾਦਿਕਮ੍ਮੇਨ ਹਿ ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਆਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਗਿਹਿਲਿਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੁਭਾਵਪਰਿਚ੍ਚਾਗੇਨ ਪਾਰਾਜਿਕਾਪਤ੍ਤਿ ਵਿਗਚ੍ਛਤਿ, ਨ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਾਦਿਅਕੁਸਲਂ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਾਦਿਭਾਵਤੋ. ਤਸ੍ਮਾ ਦੁਮ੍ਮਙ੍ਕੂਨਂ ਨਿਗ੍ਗਹਾਦਿਦਸਅਤ੍ਥਵਸੇ (ਪਾਰਾ. ੩੯; ਪਰਿ. ੨) ਪਟਿਚ੍ਚ ਭਗਵਤਾ ਯਥਾਪਚ੍ਚਯਂ ਸਮੁਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨੇ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਾਦਿਨਾਮਰੂਪਧਮ੍ਮੇ ਉਪਾਦਾਯ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾ ਸਮ੍ਮੁਤਿਯੇਵ ਆਪਤ੍ਤਿ, ਸਾ ਚ ਯਥਾਵਿਧਿਪਟਿਕਮ੍ਮਕਰਣੇਨ ਵਿਗਤਾ ਨਾਮ ਹੋਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਤੇਨਾਹ ਦ੍ਵਤ੍ਤਿਂਸੇਵ ਹਿ ਆਪਤ੍ਤਿਸਮੁਟ੍ਠਾਪਕਚਿਤ੍ਤਾਨੀਤਿਆਦਿ. ਆਪਤ੍ਤਿਸਮੁਟ੍ਠਾਪਕਤ੍ਤੇਨੇਵ ਹੇਤ੍ਥ ਕੁਸਲਾਦੀਨਂ ਆਪਤ੍ਤਿਤੋ ਭੇਦੋ ਸਿਦ੍ਧੋ. ਨ ਹਿ ਤਂਸਮੁਟ੍ਠਿਤਸ੍ਸ ਤਤੋ ਅਭੇਦੋ ਯੁਤ੍ਤੋ ਸਮੁਟ੍ਠਾਨਸਮੁਟ੍ਠਿਤਭੇਦਬ੍ਯਵਹਾਰੁਪਚ੍ਛੇਦਪ੍ਪਸਙ੍ਗਤੋ. ਸਾਰਤ੍ਥਦੀਪਨਿਯਂ (ਸਾਰਤ੍ਥ. ਟੀ. ਪਾਰਾਜਿਕਕਣ੍ਡ ੨.੬੬ ਪਕਿਣ੍ਣਕਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ) ਪਨ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਕੁਸਲਤ੍ਤਮੇਵ ਨ ਸਮ੍ਭਵਤਿ ‘‘ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ ਸਿਯਾ ਅਕੁਸਲਂ, ਸਿਯਾ ਅਬ੍ਯਾਕਤਂ, ਨਤ੍ਥਿ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ ਕੁਸਲ’’ਨ੍ਤਿ ਵਚਨਤੋ, ‘‘ਅਕੁਸਲਤ੍ਤਂ ਪਨ ਅਬ੍ਯਾਕਤਤ੍ਤਞ੍ਚ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਮ੍ਭਵਤੀ’’ਤਿ ਸਞ੍ਞਾਯ ਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਸਮੁਟ੍ਠਾਨਕ੍ਖਣੇਪਿ ਰੂਪਾਬ੍ਯਾਕਤਤ੍ਤਂ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਮਤ੍ਥੇਤੁਂ ਯਂ ਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤੇਨ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਂ ਕੁਸਲਂ, ਇਤਰੇਹਿ ਇਤਰਨ੍ਤਿ (ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੬੬ ਪਕਿਣ੍ਣਕਕਥਾ) ਇਮਂ ਅਟ੍ਠਕਥਾਵਚਨਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਯਂ ਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤੇਨ ਆਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਯਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਸੀਸੇ ਗਹਿਤਂ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਸਮਙ੍ਗੀ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਇਮਿਨਾ ਪਨ ਵਚਨੇਨ ਤਂ ਕੁਸਲਨ੍ਤਿ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋ ਕੁਸਲਭਾਵੋ ਪਰਿਯਾਯਤੋ, ਨ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤੇਨ ਹਿ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਸਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਕਂ ਅਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਕਂ ਵਾ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵੀਤਿਕ੍ਕਮਾਕਾਰਪ੍ਪਵਤ੍ਤਂ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਖਾਤਂ ਅਬ੍ਯਾਕਤਾਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਯਂ ਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤੇਨ ਆਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਇਮਂ ਵਚਨਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ‘‘ਇਮਿਨਾ ਪਨ ਵਚਨੇਨ ਤਂ ਕੁਸਲਨ੍ਤਿ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋ ਕੁਸਲਭਾਵੋ ਪਰਿਯਾਯਤੋ, ਨ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਏਵਂ ਇਤਰੇਹਿ ਇਤਰਨ੍ਤਿ ਵਚਨੇਨ ‘‘ਯਂ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤੇਨ ਆਪਜ੍ਜਹਿ, ਤਂ ਅਕੁਸਲਂ, ਯਂ ਅਬ੍ਯਾਕਤਚਿਤ੍ਤੇਨ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਂ ਅਬ੍ਯਾਕਤ’’ਨ੍ਤਿ ਇਮਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਇਤਰੇਹੀਤਿ ਵਚਨਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ‘‘ਇਮਿਨਾਪਿ ਵਚਨੇਨ ਇਤਰਨ੍ਤਿ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋ ਅਕੁਸਲਭਾਵੋ ਅਬ੍ਯਾਕਤਭਾਵੋ ਚ ਪਰਿਯਾਯਤੋ ਦਸ੍ਸੇਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਏਵਂ ਅਵਤ੍ਵਾ ਕੁਸਲਪਕ੍ਖੇ ਏਵ ਕਥਨਸ੍ਸ ਕਾਰਣਂ ਨ ਪਸ੍ਸਾਮ. ਯਂ ਪਨ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ ਸਿਯਾ ਅਕੁਸਲਨ੍ਤਿਆਦਿਵਚਨਂ ਕਾਰਣਤ੍ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਮ੍ਪਿ ਅਕਾਰਣਂ ਯਂ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤੇਨ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਂ ਅਕੁਸਲਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਅਕੁਸਲਾਦਿਭਾਵਸ੍ਸ ਪਰਿਯਾਯਦੇਸਿਤਤ੍ਤਾ, ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਕੁਸਲਵੋਹਾਰਸ੍ਸ ਅਯੁਤ੍ਤਤਾਯ ਨਤ੍ਥਿ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ ਕੁਸਲਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਚ. ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਹਿ ਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਸਮੁਟ੍ਠਿਤਤ੍ਤੇਪਿ ਭਗਵਤਾ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਭਾਵੇਨ ਸਾਵਜ੍ਜਧਮ੍ਮਤ੍ਤਾ ਕਾਰਣੂਪਚਾਰੇਨਾਪਿ ਅਨਵਜ੍ਜਕੁਸਲਵੋਹਾਰੋ ਨ ਯੁਤ੍ਤੋ ਸਾਵਜ੍ਜਾਨਵਜ੍ਜਾਨਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਵਿਰੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ. ਯਥਾ ਆਕਾਸਾਦਿਸਮ੍ਮੁਤਿਸਚ੍ਚਾਨਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਤਾਦਿਵੋਹਾਰੋ ਵਿਯ ਜਾਤਿਜਰਾਭਙ੍ਗਾਨਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਤਾਦਿਵੋਹਾਰੋ ਅਨਵਟ੍ਠਾਨਾਦਿਦੇਸਤੋ ਅਯੁਤ੍ਤੋ, ਏਵਮਿਧਾਪਿ ਕੁਸਲਵੋਹਾਰੋ ਅਯੁਤ੍ਤੋ ਵਿਰੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ. ਅਕੁਸਲਾਦਿਵੋਹਾਰੋ ਪਨ ਯੁਤ੍ਤੋ, ਕਾਰਣੂਪਚਾਰੇਨ ਪਨ ਅਕੁਸਲਾਦਿਸਭਾਵਤਾ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਦੋਸਾਨਤਿਵਤ੍ਤਨਤੋ. ਸੁਤ੍ਤਸ੍ਸਾਪਿ ਹਿ ਯਥਾ ਸੁਤ੍ਤਸੁਤ੍ਤਾਨੁਲੋਮਾਦੀਹਿ ਵਿਰੋਧੋ ਨ ਹੋਤਿ, ਤਥੇਵ ਅਤ੍ਥੋ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ.

ਯਂ ਪਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤੇਨ ਹਿ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਜ੍ਜਨ੍ਤੋ…ਪੇ… ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਖਾਤਂ ਅਬ੍ਯਾਕਤਾਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ, ਤਂ ਅਯੁਤ੍ਤਮੇਵ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਸ੍ਸ ਖਣਿਕਤਾਯ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾਪਿ ਦੇਸਨਾਦਿਪਟਿਕਮ੍ਮਂ ਵਿਨਾਵ ਪਟਿਪਸ੍ਸਦ੍ਧਿਪ੍ਪਸਙ੍ਗਤੋ. ਰੂਪਪਰਮ੍ਪਰਾ ਆਪਤ੍ਤੀਤਿ ਚੇ? ਤਨ੍ਨ, ਪਟਿਕਮ੍ਮੇਨਾਪਿ ਅਵਿਗਮਪ੍ਪਸਙ੍ਗਤੋ. ਨ ਹਿ ਰੂਪਸਨ੍ਤਤਿਦੇਸਨਾਦੀਹਿ ਵਿਗਚ੍ਛਤਿ ਸਕਾਰਣਾਯਤ੍ਤਤ੍ਤਾ, ਇਤਿ ਸਬ੍ਬਥਾ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਪਰਮਤ੍ਥਤਾ ਅਯੁਤ੍ਤਾ, ਏਤੇਨੇਵ ਯਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਨਿਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਨਿਰੋਧਸਮਾਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਸਹਸੇਯ੍ਯਵਸੇਨ ਤਥਾਕਾਰਪ੍ਪਵਤ੍ਤਰੂਪਧਮ੍ਮਸ੍ਸੇਵ ਆਪਤ੍ਤਿਭਾਵਤੋ’’ਤਿਆਦਿ, ਤਮ੍ਪਿ ਪਟਿਸਿਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਇਧ ਪਨ ਨਿਰੋਧਸਮਾਪਨ੍ਨਾਨਂ ਰੂਪਧਮ੍ਮਮੇਵ ਪਟਿਚ੍ਚ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਆਪਤ੍ਤਿ ਅਚਿਤ੍ਤਾ ਅਵੇਦਨਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਪਨ ਸਚਿਤ੍ਤਾ ਸਵੇਦਨਾਵ, ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਾਪਿ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਸਭਾਵਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਤੇਨੇਵ ਦੁਟ੍ਠਦੋਸਸਿਕ੍ਖਾਪਦਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਕੁਸਲਾਦਿਸਭਾਵਂ ਪਰਪਰਿਕਪ੍ਪਿਤਂ ਨਿਸੇਧੇਤੁਂ ‘‘ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਸ੍ਸ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਵਚਨਤੋ…ਪੇ… ਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਮਤ੍ਤਮੇਵ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਸਯਮੇਵ ਵਕ੍ਖਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਤਂਤਂਕੁਸਲਾਦਿਧਮ੍ਮਸਮੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਭਗਵਤਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾ ਆਪਤ੍ਤਿਸਮ੍ਮੁਤਿ ਸਮੁਟ੍ਠਿਤਾ’’ਤਿ ਚ, ‘‘ਯਾਵ ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਦ੍ਧਿਕਾਰਣਾ ਤਿਟ੍ਠਤੀ’’ਤਿ ਚ, ‘‘ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਦ੍ਧਿਕਾਰਣੇਹਿ ਵਿਨਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਚ ਵੋਹਰੀਯਤਿ. ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਚ ਸਮ੍ਮੁਤਿਸਭਾਵਤ੍ਤੇਪਿ ਹਿ ਸਞ੍ਚਿਚ੍ਚ ਤਂ ਆਪਜ੍ਜਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਪਟਿਕਿਰਿਯਂ ਅਕਰੋਨ੍ਤਸ੍ਸ ਚ ਅਨਾਦਰੇ ਅਕੁਸਲਰਾਸਿ ਚੇਵ ਸਗ੍ਗਮਗ੍ਗਨ੍ਤਰਾਯੋ ਚ ਹੋਤੀਤਿ ਲਜ੍ਜਿਨੋ ਯਥਾਵਿਧਿਂ ਨਾਤਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿ, ਅਨਤਿਕ੍ਕਮਨਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾ ਚ ਤੇਸਂ ਅਨਨ੍ਤਪ੍ਪਭੇਦਾ ਸੀਲਾਦਯੋ ਧਮ੍ਮਾ ਪਰਿਵਡ੍ਢਨ੍ਤੀਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਦ੍ਵਤ੍ਤਿਂਸੇਵਾਤਿ ਨਿਯਮੋ ਆਪਤ੍ਤਿਨਿਮਿਤ੍ਤਾਨਂ ਕਾਯਵਚੀਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤੀਨਂ ਏਤੇਹੇਵ ਸਮੁਪ੍ਪਜ੍ਜਨਤੋ ਕਤੋ, ਨ ਪਨ ਸਬ੍ਬਾਪਤ੍ਤੀਨਮ੍ਪਿ ਏਤੇਹੇਵ ਸਮੁਪ੍ਪਜ੍ਜਨਤੋ. ਨਿਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਨਿਦ੍ਦਾਯਨ੍ਤਾਨਞ੍ਹਿ ਝਾਨਨਿਰੋਧਸਮਾਪਨ੍ਨਾਨਞ੍ਚ ਅਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਜਨਕੇਹਿ ਵਿਪਾਕਅਪ੍ਪਨਾਚਿਤ੍ਤੇਹਿ ਚੇਵ ਰੂਪਧਮ੍ਮੇਹਿ ਚ ਸਹਸੇਯ੍ਯਾਦਿਆਪਤ੍ਤਿ ਸਮ੍ਭਵਤਿ.

ਦਸਾਤਿ ਕਿਰਿਯਾਹੇਤੁਕਮਨੋਵਿਞ੍ਞਾਣਧਾਤੁਦ੍ਵਯੇਨ ਸਹ ਅਟ੍ਠ ਮਹਾਕਿਰਿਯਚਿਤ੍ਤਾਨਿ. ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਂ ਅਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਇਦ੍ਧਿਵਿਕੁਬ੍ਬਨਾਦੀਸੁ ਅਭਿਞ੍ਞਾਨਂ ਆਪਤ੍ਤਿਸਮੁਟ੍ਠਾਪਕਤ੍ਤਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਕਿਞ੍ਚਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਮੇਵ, ਕਿਞ੍ਚਿ ਕੁਸਲਾਬ੍ਯਾਕਤਵਸੇਨ ਦ੍ਵਿਚਿਤ੍ਤਂ, ਕਿਞ੍ਚਿ ਤਿਚਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਯਮੇਵ ਭੇਦੋ ਲਬ੍ਭਤਿ, ਨਾਞ੍ਞੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਕਿਰਿਯਾਸਮੁਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਪਰੂਪਕ੍ਕਮੇਨ ਜਾਯਮਾਨਂ ਅਙ੍ਗਜਾਤਾਦਿਚਲਨਂ ਸਾਦਿਯਨਚਿਤ੍ਤਸਙ੍ਖਾਤੇ ਸੇਵਨਚਿਤ੍ਤੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ਤੇਨ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਸਮੁਪ੍ਪਾਦਿਤਮੇਵ ਹੋਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਇਤਰਥਾ ‘‘ਸਿਯਾ ਕਿਰਿਯਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ, ਸਿਯਾ ਅਕਿਰਿਯਸਮੁਟ੍ਠਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤੋ.

ਯਂ ਪਨ ਸਾਰਤ੍ਥਦੀਪਨਿਯਂ (ਸਾਰਤ੍ਥ. ਟੀ. ਪਾਰਾਜਿਕਕਣ੍ਡ ੨.੬੬ ਪਕਿਣ੍ਣਕਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ) ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਕਿਰਿਯਸਮੁਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਯੇਭੁਯ੍ਯਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ਪਰੂਪਕ੍ਕਮੇ ਸਤਿ ਸਾਦਿਯਨ੍ਤਸ੍ਸ ਅਕਿਰਿਯਸਮੁਟ੍ਠਾਨਭਾਵਤੋ’’ਤਿਆਦਿ, ਤਂ ਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ ਪਠਮਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ ਅਕਿਰਿਯਸਮੁਟ੍ਠਾਨਤਾਯ ਪਾਲ਼ਿਅਟ੍ਠਕਥਾਸੁ ਅਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ‘‘ਮਨੋਦ੍ਵਾਰੇ ਆਪਤ੍ਤਿ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ (ਕਙ੍ਖਾ. ਅਟ੍ਠ. ਪਠਮਪਾਰਾਜਿਕਵਣ੍ਣਨਾ; ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੫੮੩-੪) ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਪਰੂਪਕ੍ਕਮੇਨ ਮੇਥੁਨਂ ਸਾਦਿਯਨ੍ਤੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਙ੍ਗਜਾਤਾਦਿਕਾਯਚਲਨਂ ਨ ਸਾਦਿਯੇਯ੍ਯ, ਸਾਦਿਯਨਚਿਤ੍ਤਾਨੁਗੁਣਮੇਵ ਪਨ ਸਕਲਸਰੀਰੇ ਚਿਤ੍ਤਜਰੂਪਸਮੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਪਿ ਸੁਖੁਮਾ ਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਏਵ ਹੋਤੀਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ, ਤੇਨਾਹ ਕਾਯਦ੍ਵਾਰੇਨੇਵ ਸਮੁਟ੍ਠਾਨਤੋ ਕਾਯਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਨੇਤ੍ਥ ਅਙ੍ਗਮਤ੍ਤਂ ਹੋਤੀਤਿ ਕਾਯਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿ ਏਵ ਕਾਯਕਮ੍ਮਭਾਵੇ ਕਾਰਣਂ, ਨ ਚਿਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਪਨੇਤ੍ਥ ਕਾਯਸਙ੍ਖਾਤਾਯ ਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਾਯੇਵ ਅਙ੍ਗਮਤ੍ਤਂ, ਨ ਕਾਯਕਮ੍ਮਭਾਵਸ੍ਸ, ਇਤਰਥਾ ਮੇਥੁਨਸ੍ਸ ‘‘ਮਨੋਕਮ੍ਮ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤੋ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਨ ਤਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਕਮ੍ਮਭਾਵੋ ਲਬ੍ਭਤੀ’’ਤਿ. ਕਮ੍ਮਭਾਵੋਤਿ ਕਾਯਕਮ੍ਮਭਾਵੋ. ਸਬ੍ਬਞ੍ਚੇਤਨ੍ਤਿ ਏਤਂ ਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾਦਿਕਂ. ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਸੀਸੇਨਾਤਿ ਤਂਤਂਸਿਕ੍ਖਾਪਦਨਿਯਤਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਏਵ ਗਹਣਤ੍ਥਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਮੁਖੇਨ.

ਪਕਿਣ੍ਣਕਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾਨਯੋ ਨਿਟ੍ਠਿਤੋ.

ਵਿਨੀਤਵਤ੍ਥੁਵਣ੍ਣਨਾ

ਇਦਂ ਕਿਨ੍ਤਿ ਕਥੇਤੁਕਾਮਤਾਪੁਚ੍ਛਾ. ਇਮਾਤਿਆਦਿ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਂ. ਵਿਨੀਤਾਨਿ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਤ੍ਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਆਪਨ੍ਨੋਤਿਆਦਿਨਾ (ਪਾਰਾ. ੬੭) ਭਗਵਤਾ ਵਿਨਿਚ੍ਛਿਨਿਤਾਨਿ ਵਤ੍ਥੂਨਿ ਵਿਨੀਤਵਤ੍ਥੂਨਿ. ਤਂ ਤਂ ਵਤ੍ਥੁਂ ਉਦ੍ਧਰਿਤ੍ਵਾ ਦਾਨਤੋ ਦਸ੍ਸਨਤੋ ਉਦ੍ਦਾਨਭੂਤਾ ਗਾਥਾ ਉਦ੍ਦਾਨਗਾਥਾ, ਸਙ੍ਗਹਗਾਥਾ, ਉਦ੍ਦੇਸਗਾਥਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਵਤ੍ਥੁ ਗਾਥਾਤਿ ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੂਤਿਆਦਿਕਾ ਵਿਨੀਤਵਤ੍ਥੁਪਾਲ਼ਿਯੇਵ ਤੇਸਂ ਤੇਸਂ ਵਿਨੀਤਵਤ੍ਥੂਨਂ ਗਨ੍ਥਨਤੋ ‘‘ਵਤ੍ਥੁਗਾਥਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਨ ਛਨ੍ਦੋਵਿਚਿਤਿਲਕ੍ਖਣੇਨ. ਉਦ੍ਦਾਨਗਾਥਾਨਂ ਵਤ੍ਥੁ ਵਤ੍ਥੁਗਾਥਾਤਿ ਏਵਂ ਵਾ ਏਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਵਿਨੀਤਵਤ੍ਥੂਸੁ. ਦੁਤਿਯਾਦੀਨਨ੍ਤਿ ਦੁਤਿਯਪਾਰਾਜਿਕਾਦੀਨਂ. ਯਂ ਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਚਿਤ੍ਤਕਾਰਾਦਯੋ ਸਿਪ੍ਪਿਕਾ ਚਿਤ੍ਤਕਮ੍ਮਾਦੀਨਿ ਸਿਕ੍ਖਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਕਰੂਪਂ, ਪਟਿਮਾਰੂਪਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

੬੭. ਪੁਰਿਮਾਨਿ ਦ੍ਵੇਤਿ ਮਕ੍ਕਟੀਵਜ੍ਜਿਪੁਤ੍ਤਕਵਤ੍ਥੂਨਿ ਦ੍ਵੇ. ਤਾਨਿਪਿ ਭਗਵਤਾ ਵਿਨੀਤਭਾਵੇਨ ਪੁਨ ਵਿਨੀਤਵਤ੍ਥੂਸੁ ਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਾਨਿ. ਤਤ੍ਥ ਤਸ੍ਸ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਅਹੋਸੀਤਿਆਦਿ ਪਨ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਤੇਸਂ ਪਠਮਂ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ, ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਪਨ ਭਗਵਤਾ ਚ ਗਰਹਿਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਵਚਨਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਪਚ੍ਛਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਤ੍ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਭਗਵਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਨ੍ਤਿਆਦਿ ਚ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਆਨਨ੍ਦਤ੍ਥੇਰੇਨ ਚ ਪਠਮਂ ਭਗਵਤੋ ਆਰੋਚਿਤੇ, ਭਗਵਤਾ ਚ ਤੇਸਂ ਪਾਰਾਜਿਕਤ੍ਤੇ ਪਕਾਸਿਤੇ ਭੀਤਾ ਤੇ ਸਯਮ੍ਪਿ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਪਚ੍ਛਾ ਆਰੋਚੇਨ੍ਤਿ ਏਵ. ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ ਤ੍ਵ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਭਗਵਤਾ ਪੁਟ੍ਠਾ ਪਨ ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਭਗਵਾ’’ਤਿ ਪਟਿਜਾਨਨਵਸੇਨਾਪਿ ਆਰੋਚੇਨ੍ਤਿ. ਭਗਵਾਪਿ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਤ੍ਵਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਤੇਸਂ ਪਾਰਾਜਿਕਤ੍ਤਂ ਵਿਨਿਚ੍ਛਿਨੋਤਿ ਏਵ. ਅਨੁਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਕਥਾਯਂ ਪਨ ਤਂ ਸਬ੍ਬਂ ਅਵਤ੍ਵਾ ਅਨੁਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਾ ਅਨੁਗੁਣਮੇਵ ਕਿਞ੍ਚਿਮਤ੍ਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਇਧਾਪਿ ਤੇਸਂ ਵਤ੍ਥੂਨਂ ਭਗਵਤਾ ਵਿਨੀਤਭਾਵਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਕੇਚਿ ਇਮਂ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯਂ ਅਮਨਸਿਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਞ੍ਞਾਨੇਵੇਤਾਨਿ ਵਤ੍ਥੂਨੀ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਕੁਸੇਤਿ ਕੁਸਤਿਣਾਨਿ. ਕੇਸੇਹੀਤਿ ਮਨੁਸ੍ਸਕੇਸੇਹਿ.

੬੮. ਵਣ੍ਣਪੋਕ੍ਖਰਤਾਯਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪੋਕ੍ਖਲਂ ਨਾਮ ਸਮਿਦ੍ਧਂ ਸੁਨ੍ਦਰਞ੍ਚ, ਤਸ੍ਸ ਭਾਵੋ ‘‘ਪੋਕ੍ਖਰਤਾ’’ਤਿ ਰ-ਕਾਰਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਸਮਿਦ੍ਧਤਾ ਸੁਨ੍ਦਰਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਧਂਸੇਸੀਤਿ ਅਭਿਭਵਿ. ਨ ਲਿਮ੍ਪਤੀਤਿ ਨ ਅਲ੍ਲੀਯਤਿ.

੬੯. ਏਵਰੂਪਾ ਪਰਿਵਤ੍ਤਲਿਙ੍ਗਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਅਤ੍ਥਤੋ ਏਕਤੋ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾਪਿ ਉਭਤੋਸਙ੍ਘੇ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾਸੁਯੇਵ ਸਙ੍ਗਯ੍ਹਨ੍ਤਿ ਭਿਕ੍ਖੂਪਸਮ੍ਪਦਾਯ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਉਪਸਮ੍ਪਦਤੋਪਿ ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਤ੍ਤਾ. ਪਾਲ਼ਿਯਂ ‘‘ਤਾਹਿ ਆਪਤ੍ਤੀਹਿ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ’’ਨ੍ਤਿ ਉਪਯੋਗਵਚਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਨੁਜਾਨਾਮੀਤਿ ਪਦੇਨ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਿਤਬ੍ਬਂ. ਇਤ੍ਥਿਲਿਙ੍ਗਨ੍ਤਿ ਥਨਾਦਿਕਂ ਇਤ੍ਥਿਸਣ੍ਠਾਨਂ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਆਹ – ‘‘ਪੁਰਿਸ…ਪੇ… ਇਤ੍ਥਿਸਣ੍ਠਾਨਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਤਂ ਨਾਨਨ੍ਤਰਿਕਤੋ ਪਨ ‘‘ਪੁਰਿਸਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਮ੍ਪਿ ਅਨ੍ਤਰਹਿਤਂ, ਇਤ੍ਥਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਞ੍ਚ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਮੇਵ ਹੋਤਿ, ਏਵਂ ਉਪਰਿਪਿ ਲਿਙ੍ਗਗ੍ਗਹਣੇਨੇਵ ਇਤ੍ਥਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਦਿਗ੍ਗਹਣਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਤਾਤਿ ਆਪਤ੍ਤਿਯੋ, ਤਸ੍ਸ ਵੁਟ੍ਠਾਤੁਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ, ਤਾਹਿ ਆਪਤ੍ਤੀਹਿ ਵੁਟ੍ਠਾਪੇਤੁਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕਥਨ੍ਤਿ ਆਹ ਤਾ ਸਬ੍ਬਾਪਿ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਹਿ ਕਾਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਤੇਨ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਾਯਪਿ ਅਪ੍ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਾਯਪਿ ਗਰੁਕਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਪਕ੍ਖਮਾਨਤ੍ਤਚਰਣਾਦਿਕਂ ਵਿਧਿਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.

ਓਕ੍ਕਨ੍ਤਿਕਵਿਨਿਚ੍ਛਯੋਤਿ ਪਸਙ੍ਗਾਨੁਗੁਣਂ ਓਤਰਣਕਵਿਨਿਚ੍ਛਯੋ. ਬਲਵਅਕੁਸਲੇਨਾਤਿ ਪਰਦਾਰਿਕਕਮ੍ਮਾਦਿਨਾ. ਦੁਬ੍ਬਲਕੁਸਲੇਨਾਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਬਲਵਾਕੁਸਲੋਪਹਤਸਤ੍ਤਿਨਾ ਤਤੋ ਏਵ ਦੁਬ੍ਬਲਭੂਤੇਨ ਕੁਸਲੇਨ. ਦੁਬ੍ਬਲਅਕੁਸਲੇਨਾਤਿ ਪੁਰਿਸਭਾਵੁਪ੍ਪਾਦਕਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਾਦਿਬਲਵਕੁਸਲੋਪਹਤਸਤ੍ਤਿਨਾ ਤਤੋ ਏਵ ਦੁਬ੍ਬਲਭੂਤੇਨ ਪਰਦਾਰਿਕਾਦਿਅਕੁਸਲੇਨ. ਸੁਗਤਿਯਂ ਭਾਵਦ੍ਵਯਸ੍ਸ ਕੁਸਲਕਮ੍ਮਜਤ੍ਤਾ ਅਕੁਸਲੇਨੇਵ ਵਿਨਾਸੋ ਕੁਸਲੇਨੇਵ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤੀਤਿ ਆਹ ਉਭਯਮ੍ਪੀਤਿਆਦਿ. ਦੁਗ੍ਗਤਿਯਂ ਪਨ ਅਕੁਸਲੇਨੇਵ ਉਭਿਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਚ ਵਿਨਾਸੋ ਚ, ਤਤ੍ਥ ਦੁਬ੍ਬਲਬਲਵਭਾਵੋਵ ਵਿਸੇਸੋ.

‘‘ਏਹਿ ਮਯਂ ਗਮਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਂਵਿਧਾਯ ਏਕਦ੍ਧਾਨਗਮਨੇ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਾਪਤ੍ਤਿਪਰਿਹਾਰਤ੍ਥਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਸਂਵਿਦਹਨਂ ਪਰਿਮੋਚੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿ. ਤੇਨ ਏਕਗਾਮਕ੍ਖੇਤ੍ਤੇਪਿ ਬਹਿਗਾਮਤੋ ਅਨ੍ਤਰਘਰਂ ਸਂਵਿਧਾਯ ਗਮਨਮ੍ਪਿ ਆਪਤ੍ਤਿਕਰਮੇਵਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਪਰਿਮੋਚਨਵਿਧਿਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ਮਯਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਬਹਿਗਾਮੇਤਿ ਗਾਮਨ੍ਤਰੇ. ਦੁਤਿਯਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਪਕ੍ਕਨ੍ਤਾ ਵਾ ਹੋਤੀਤਿਆਦਿਨਾ (ਪਾਚਿ. ੬੯੩) ਵੁਤ੍ਤਅਨਾਪਤ੍ਤਿਲਕ੍ਖਣਂ ਅਨੁਲੋਮੇਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਗਾਮਨ੍ਤਰ…ਪੇ… ਅਨਾਪਤ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਕੋਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਪਰਿਚ੍ਚਜਿਤ੍ਵਾ. ਲਜ੍ਜਿਨਿਯੋ…ਪੇ… ਲਬ੍ਭਤੀਤਿ ਲਿਙ੍ਗਪਰਿਵਤ੍ਤਨਦੁਕ੍ਖਪੀਲ਼ਿਤਸ੍ਸ ਸਙ੍ਗਹੇਪਿ ਅਸਤਿ ਹੀਨਾਯਾਵਤ੍ਤਨਮ੍ਪਿ ਭਵੇਯ੍ਯਾਤਿ ‘‘ਆਪਦਾਸੂ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਅਨਾਪਤ੍ਤਿਅਨੁਲੋਮੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਾਯ ਦੁਤਿਯਿਕਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾਵ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਅਲਜ੍ਜਿਨਿਯੋ…ਪੇ… ਲਬ੍ਭਤੀਤਿ ਅਲਜ੍ਜਿਨੀਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਏਕਕਮ੍ਮਾਦਿਸਂਵਾਸੇ ਆਪਤ੍ਤਿਸਮ੍ਭਵਤੋ ਤਾ ਅਸਨ੍ਤਪਕ੍ਖਂ ਭਜਨ੍ਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਇਮਿਨਾਪੇਤਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ ‘‘ਅਲਜ੍ਜਿਨੀਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਰਿਭੋਗੋ ਨ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ. ਯਦਿ ਹਿ ਵਟ੍ਟੇਯ੍ਯ, ਤਤੋਪਿ ਦੁਤਿਯਿਕਂ ਵਿਨਾ ਗਾਮਨ੍ਤਰਗਮਨਾਦੀਸੁ ਆਪਤ੍ਤਿ ਏਵ ਸਿਯਾ ਸਙ੍ਗਾਹਿਕਤ੍ਤਾ ਤਾਸਂ ਸਙ੍ਗਾਹਿਕਲਜ੍ਜਿਨਿਗਣਤੋ ਵਿਯ. ਞਾਤਿਕਾ ਨ ਹੋਨ੍ਤਿ…ਪੇ… ਵਟ੍ਟਤੀਤਿ ਵਦਨ੍ਤੀਤਿ ਇਮਿਨਾ ਅਟ੍ਠਕਥਾਸੁ ਅਨਾਗਤਭਾਵਂ ਦੀਪੇਤਿ. ਤਤ੍ਥਾਪਿ ਵਿਸ੍ਸਾਸਿਕਞਾਤਿਕਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਵਿਨਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਭਾਵੇ ਅਰਮਨ੍ਤਸ੍ਸ ਮਾਨਪਕਤਿਕਸ੍ਸ ਆਪਦਾਟ੍ਠਾਨਸਮ੍ਭਵੇਨ ਤਂ ਵਚਨਂ ਅਪ੍ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਤਦਞ੍ਞੇਸਂ ਨ ਵਟ੍ਟਤਿਯੇਵਾਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਭਿਕ੍ਖੁਭਾਵੇਪੀਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁਕਾਲੇਪਿ. ਤਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯਾਤਿ ਤਂ ਨਿਸ੍ਸਯਾਚਰਿਯਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਉਪਜ੍ਝਾ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾਤਿ ਉਪਸਮ੍ਪਦਾਗਹਣਤ੍ਥਂ ਉਪਜ੍ਝਾ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾ.

ਵਿਨਯਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਵਿਕਪ੍ਪਨਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪੁਨ ਕਾਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਪੁਨ ਵਿਕਪ੍ਪੇਤਬ੍ਬਂ. ਪੁਨ ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਤਾਹਂ ਵਟ੍ਟਤੀਤਿ ‘‘ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਨਂ ਸਨ੍ਨਿਧਿਂ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ, ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਨ੍ਨਿਧਿਂ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਹਿ ਚ ਪਟਿਗ੍ਗਾਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ (ਚੂਲ਼ਵ. ੪੨੧) ਵਚਨਤੋ ਪੁਨ ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਤ੍ਤਮੇ ਦਿਵਸੇਤਿ ਇਦਞ੍ਚ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਅਨਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾਵ ਪੁਨਪਿ ਸਤ੍ਤਾਹਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪਕਤਤ੍ਤੋਤਿ ਅਪਰਿਵਤ੍ਤਲਿਙ੍ਗੋ. ਰਕ੍ਖਤੀਤਿ ਤਂ ਪਟਿਗ੍ਗਹਣਵਿਜਹਨਤੋ ਰਕ੍ਖਤਿ, ਅਵਿਭਤ੍ਤਤਾਯ ਪਟਿਗ੍ਗਹਣਂ ਨ ਵਿਜਹਤੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.

ਸਾਮਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾਨ ਨਿਕ੍ਖਿਪੇਯ੍ਯਾਤਿ ਸਹਤ੍ਥੇਨ ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾਨ ਨਿਕ੍ਖਿਪੇਯ੍ਯ. ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤੀਤਿ ਲਿਙ੍ਗਪਰਿਵਤ੍ਤੇ ਜਾਤੇ ਪੁਨ ਅਪ੍ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿ.

ਹੀਨਾਯਾਵਤ੍ਤਨੇਨਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਕੇਚਿ ‘‘ਪਕਤਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਸਿਕ੍ਖਂ ਅਪ੍ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਯ ‘ਗਿਹੀ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ ਗਿਹਿਲਿਙ੍ਗਗ੍ਗਹਣਂ ਹੀਨਾਯਾਵਤ੍ਤਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਨ ਯੁਤ੍ਤਂ ਤਤ੍ਤਕੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਭਾਵਸ੍ਸ ਅਵਿਜਹਨਤੋ. ਅਞ੍ਞੇ ਪਨ ‘‘ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਆਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਪਟਿਞ੍ਞਂ ਪਹਾਯ ਗਿਹਿਲਿਙ੍ਗਭਾਵੂਪਗਮਨਮ੍ਪਿ ਹੀਨਾਯਾਵਤ੍ਤਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਯੁਤ੍ਤਮੇਵ. ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਆਪਨ੍ਨੋ ਹਿ ਤਂ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦੇਤ੍ਵਾ ਯਾਵ ਭਿਕ੍ਖੁਪਟਿਞ੍ਞੋ ਹੋਤਿ, ਤਾਵ ਭਿਕ੍ਖੁ ਏਵ ਹੋਤਿ ਭਿਕ੍ਖੂਨਮੇਵ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ‘‘ਯੋ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੂ’’ਤਿ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਥਾ ਹਿ ਸੋ ਸਂਵਾਸਂ ਸਾਦਿਯਨ੍ਤੋਪਿ ਥੇਯ੍ਯਸਂਵਾਸਕੋ ਨ ਹੋਤਿ, ਸਹਸੇਯ੍ਯਾਦਿਆਪਤ੍ਤਿਞ੍ਚ ਨ ਜਨੇਤਿ, ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਓਮਸਨ੍ਤਸ੍ਸ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਞ੍ਚ ਜਨੇਤਿ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹਿ –

‘‘ਅਸੁਦ੍ਧੋ ਹੋਤਿ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਧਮ੍ਮਂ ਅਜ੍ਝਾਪਨ੍ਨੋ, ਤਞ੍ਚੇ ਸੁਦ੍ਧਦਿਟ੍ਠਿ ਸਮਾਨੋ ਓਕਾਸਂ ਕਾਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਕ੍ਕੋਸਾਧਿਪ੍ਪਾਯੋ ਵਦੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਓਮਸਵਾਦਸ੍ਸਾ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੩੮੯).

ਏਕੇ ਪਨ ‘‘ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਆਪਨ੍ਨਾਨਂ ਦੋਸਂ ਪਟਿਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਗਿਹਿਲਿਙ੍ਗਗ੍ਗਹਣਂ ਨਾਮ ਸਿਕ੍ਖਾਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨੇ ਸਮੋਧਾਨਂ ਗਚ੍ਛਤਿ ਤੇਨਾਪਿ ਪਟਿਞ੍ਞਾਯ ਭਿਕ੍ਖੁਭਾਵਸ੍ਸ ਵਿਜਹਨਤੋ. ਤੇਨੇਵ ਵਿਨਯਵਿਨਿਚ੍ਛਯਾਦੀਸੁ ਹੀਨਾਯਾਵਤ੍ਤਨਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨੇ ਸਮੋਧਾਨੇਤ੍ਵਾ ਵਿਸੁਂ ਤਂ ਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਸ੍ਮਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਨਂ ਵਿਬ੍ਭਮਿਤੁਕਾਮਤਾਯ ਗਿਹਿਲਿਙ੍ਗਗ੍ਗਹਣਂ ਇਧ ਹੀਨਾਯਾਵਤ੍ਤਨਂ ਤਾਸਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਨਸ੍ਸ ਅਭਾਵਤੋ. ਤਾਸਂ ਪਟਿਗ੍ਗਹਣਵਿਜਹਨਸ੍ਸਾਪਿ ਸਬ੍ਬਸੋ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਤਮ੍ਪਿ ਅਪ੍ਪਟਿਬਾਹਿਯਮੇਵ. ਤਸ੍ਮਾ ਪਾਰਾਜਿਕਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਨਞ੍ਚ ‘‘ਉਪ੍ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਗਿਹਿਲਿਙ੍ਗਗ੍ਗਹਣਂ ਹੀਨਾਯਾਵਤ੍ਤਨਨ੍ਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਵਿਬ੍ਭਮੋਤਿਪਿ ਏਤਸ੍ਸੇਵ ਨਾਮਂ, ਤੇਨੇਵ ਤਂ ਖੁਦ੍ਦਸਿਕ੍ਖਾਯਂ ‘‘ਅਚ੍ਛੇਦਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਗਾਹਵਿਬ੍ਭਮਾ’’ਤਿ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਵਿਜਹਨੇ ਵਿਬ੍ਭਮਨਾਮੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ.

ਅਨਪੇਕ੍ਖਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨੇਨਾਤਿ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਅਦਤ੍ਵਾਵ ਅਨਤ੍ਥਿਕਸ੍ਸੇਵ ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਵਤ੍ਥੂਨਂ ਬਹਿ ਛਡ੍ਡਨੇਨ. ਕੇਚਿ ‘‘ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਵਤ੍ਥੂਸੁ ਸਾਪੇਕ੍ਖਸ੍ਸ ਪੁਰੇ ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਭਾਵਤੋ ਪਰਿਮੋਚਨਤ੍ਥਂ ਤਤ੍ਥ ਪਟਿਗ੍ਗਹਮਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਮ੍ਪਿ ਅਨਪੇਕ੍ਖਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਮੇਵ ਚੀਵਰਾਦਿਅਧਿਟ੍ਠਾਨਪਚ੍ਚੁਦ੍ਧਾਰੋ ਵਿਯਾ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਨ ਸੁਨ੍ਦਰਂ ਤਥਾਵਚਨਾਭਾਵਾ. ਯਥੇਵ ਹਿ ਚੀਵਰਾਦੀਸੁ ਅਨਪੇਕ੍ਖਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨੇਨ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਵਿਜਹਨਂ ਵਤ੍ਵਾਪਿ ਵਿਸੁਂ ਪਚ੍ਚੁਦ੍ਧਾਰੋ ਚ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਏਵਮਿਧਾਪਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ, ਯਥਾ ਚ ਚੀਵਰਾਦੀਸੁ ਕਾਯਪਟਿਬਦ੍ਧੇਸੁਪਿ ਪਚ੍ਚੁਦ੍ਧਾਰੇਨ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਂ ਵਿਗਚ੍ਛਤਿ, ਨ ਏਵਮਿਧ. ਇਧ ਪਨ ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ ਅਨਪੇਕ੍ਖਸ੍ਸਾਪਿ ਕਾਯਤੋ ਮੁਤ੍ਤੇਯੇਵ ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਟਿਗ੍ਗਹਣਂ ਵਿਜਹਤਿ. ਤਥਾ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਸਤਕ੍ਖਤ੍ਤੁਮ੍ਪਿ ਪਰਿਚ੍ਚਜਤੁ, ਯਾਵ ਅਤ੍ਤਨੋ ਹਤ੍ਥਗਤਂ ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਮੇਵਾ’’ਤਿ. ਅਨਪੇਕ੍ਖਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨੇਨਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਚ ‘‘ਅਨਪੇਕ੍ਖਾਯਾ’’ਤਿ ਏਤ੍ਤਕਮੇਵ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਅਨਪੇਕ੍ਖਤਂ ਮੁਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਇਧ ਵਿਸੁਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਸ੍ਸ ਅਭਾਵਾ. ਨ ਹੇਤ੍ਥ ਪਚ੍ਚੁਦ੍ਧਾਰੇ ਵਿਯ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਵਿਧਾਨਮਤ੍ਥਿ. ਅਪਿਚ ਪਟਿਗ੍ਗਹਣਮਤ੍ਤਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨੇ ਸਤਿ ਪੁਰੇ ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤੋਪਿ ਆਹਾਰੋ ਭੁਞ੍ਜਿਤੁਕਮ੍ਯਤਾਯ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਯ ਪਟਿਗ੍ਗਹਣਮਤ੍ਤਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਯਥਾਸੁਖਂ ਭੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬੋ ਸਿਯਾਤਿ, ਤਥਾ ਚ ਸਨ੍ਨਿਧਿਕਾਰਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ਵੁਤ੍ਤਾ ਸਬ੍ਬਾਪਿ ਵਿਨਿਚ੍ਛਯਭੇਦਾ ਨਿਰਤ੍ਥਕਾ ਏਵ ਸਿਯੁਂ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹਿ ਤਤ੍ਥ –

‘‘ਗਣ੍ਠਿਕਪਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਾ ਗਣ੍ਠਿਕਨ੍ਤਰੇ ਸ੍ਨੇਹੋ ਪਵਿਟ੍ਠੋ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਤਾਦਿਸੇ ਪਤ੍ਤੇਪਿ ਪੁਨਦਿਵਸੇ ਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਸ੍ਸ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ (ਪਾਚਿ. ਅਟ੍ਠ. ੨੫੩).

ਤਤ੍ਥ ਪਨ ‘‘ਪਟਿਗ੍ਗਹਣਂ ਅਨਪੇਕ੍ਖਚਿਤ੍ਤੇਨ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਭੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਤਕਮੇਵ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਤ੍ਥਚਿ ਈਦਿਸੇਸੁ ਚ ਗਣ੍ਠਿਕਪਤ੍ਤਾਦੀਸੁ ਪਟਿਗ੍ਗਹਣੇ ਅਪੇਕ੍ਖਾ ਕਸ੍ਸਚਿਪਿ ਨਤ੍ਥੇਵ ਤਪ੍ਪਹਾਨਾਯ ਵਾਯਾਮਤੋ, ਤਥਾਪਿ ਤਤ੍ਥਗਤਆਮਿਸੇ ਪਟਿਗ੍ਗਹਣਂ ਨ ਵਿਗਚ੍ਛਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤੇ ਪੁਨ ਭੁਞ੍ਜਿਤੁਕਾਮਤਾਪੇਕ੍ਖਾਯ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਤ੍ਤਾ ਪਤ੍ਤਗਤਿਕੇ ਆਹਾਰੇਪਿ ਤਸ੍ਸਾ ਵਤ੍ਤਨਤੋ. ਨ ਹਿ ਪਤ੍ਤਂ ਅਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਤਗ੍ਗਤਿਕਂ ਆਹਾਰਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤੁਂ ਸਕ੍ਕਾ, ਨਾਪਿ ਆਹਾਰਂ ਅਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਤਗ੍ਗਤਿਕਂ ਪਟਿਗ੍ਗਹਣਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤੁਂ. ਤਸ੍ਮਾ ਵਤ੍ਥੁਨੋ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਮੇਵ ਅਨਪੇਕ੍ਖਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਂ, ਨ ਪਟਿਗ੍ਗਹਣਸ੍ਸਾਤਿ ਨਿਟ੍ਠਮੇਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਤੇਨੇਵ ਸਨ੍ਨਿਧਿਸਿਕ੍ਖਾਪਦਸ੍ਸ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਵਾਰੇ –

‘‘ਅਨ੍ਤੋਸਤ੍ਤਾਹਂ ਅਧਿਟ੍ਠੇਤਿ, ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤਿ, ਨਸ੍ਸਤਿ, ਵਿਨਸ੍ਸਤਿ, ਡਯ੍ਹਤਿ, ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ, ਵਿਸ੍ਸਾਸਂ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ, ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਚਤ੍ਤੇਨ ਵਨ੍ਤੇਨ ਮੁਤ੍ਤੇਨ ਅਨਪੇਕ੍ਖੋ ਦਤ੍ਵਾ ਪਟਿਲਭਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤੀ’’ਤਿ –

ਏਵਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਵਤ੍ਥੁਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਮੇਵ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਏਤ੍ਥ ਚ ‘‘ਅਨ੍ਤੋਸਤ੍ਤਾਹਂ ਅਧਿਟ੍ਠੇਤੀ’’ਤਿ ਬਾਹਿਰਪਰਿਭੋਗਾਯ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਵਚਨਤੋ ਵਤ੍ਥੁਂ ਅਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾਪਿ ਕੇਵਲਂ ਅਨਜ੍ਝੋਹਰਿਤੁਕਾਮਤਾਯ ਸੁਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤੇਨ ਬਾਹਿਰਪਰਿਭੋਗਤ੍ਥਾਯ ਨਿਯਮਨਮ੍ਪਿ ਵਿਸੁਂ ਏਕਂ ਪਟਿਗ੍ਗਹਣਵਿਜਹਨਕਾਰਣਮੇਵ, ਇਦਞ੍ਚ ਸਨ੍ਧਾਯ ਪਟਿਗ੍ਗਹਣਮਤ੍ਤਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਸਿਯਾ, ਸੁਵੁਤ੍ਤਮੇਵ ਸਿਯਾ, ਤਥਾ ਚ ‘‘ਪੁਨ ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਪਟਿਗ੍ਗਹਣਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਂ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਸਿਯਾ ਬਾਹਿਰਪਰਿਭੋਗਾਧਿਟ੍ਠਾਨਸ੍ਸ ਇਧਾਧਿਪ੍ਪੇਤਤ੍ਤਾ.

ਸਾਰਤ੍ਥਦੀਪਨਿਯਞ੍ਹਿ (ਸਾਰਤ੍ਥ. ਦੀ. ਪਾਰਾਜਿਕਕਣ੍ਡ ੨.੬੯) ‘‘ਅਨਪੇਕ੍ਖਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨੇਨਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਅਦਤ੍ਵਾਵ ਅਨਤ੍ਥਿਕਤਾਯ ‘ਨਤ੍ਥਿ ਇਮਿਨਾ ਕਮ੍ਮਂ ਨ ਦਾਨਿ ਨਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ ਵਤ੍ਥੂਸੁ ਵਾ, ‘ਪੁਨ ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਟਿਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ ਪਟਿਗ੍ਗਹਣੇ ਵਾ ਅਨਪੇਕ੍ਖਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨੇਨਾ’’ਤਿ ਏਵਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁਕਾਮਸ੍ਸੇਵ ਪਟਿਗ੍ਗਹਣਮਤ੍ਤਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਮ੍ਪਿ ਪਟਿਗ੍ਗਹਣਵਿਜਹਨਕਾਰਣਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਪੁਰਿਮਮੇਵ ਪਨ ਬਾਹਿਰਪਰਿਭੋਗਾਧਿਟ੍ਠਾਨਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਇਦਂ ਪਨ ਅਟ੍ਠਕਥਾਸੁ ‘‘ਅਨਪੇਕ੍ਖਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਸਙ੍ਖਾਤੇ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਪਾਲ਼ਿਪਦਤ੍ਥੇ ਸਙ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵਿਸੁਂ ਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨਸ੍ਸਤਿ, ਵਿਨਸ੍ਸਤਿ, ਡਯ੍ਹਤਿ, ਵਿਸ੍ਸਾਸਂ ਵਾ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੀਤਿ ਇਮਾਨਿ ਪਨ ਪਦਾਨਿ ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੀਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਪਦੇ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾਨੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਗਹਣੇਨਾਤਿ ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਬਲਕ੍ਕਾਰਾਦਿਨਾ ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਗਹਣੇਨ. ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾਨਞ੍ਹਿ ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਦਨਵਿਸ੍ਸਾਸਗ੍ਗਾਹੇਸੁ ਪਟਿਗ੍ਗਹਣਂ ਨ ਵਿਜਹਤਿ. ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁਵਿਹਾਰੇ. ਉਪਰੋਪਕਾਤਿ ਤੇਨ ਰੋਪਿਤਾ ਰੁਕ੍ਖਗਚ੍ਛਾ. ਤੇਰਸਸੁ ਸਮ੍ਮੁਤੀਸੂਤਿ ਭਤ੍ਤੁਦ੍ਦੇਸਕਸੇਨਾਸਨਪਞ੍ਞਾਪਕਭਣ੍ਡਾਗਾਰਿਕਚੀਵਰਪਟਿਗ੍ਗਾਹਕਚੀਵਰਭਾਜਕਯਾਗੁਭਾਜਕਫਲਭਾਜਕਖਜ੍ਜਭਾਜਕਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਕਸਾਦਿਯਗਾਹਾਪਕਪਤ੍ਤਗਾਹਾਪਕਆਰਾਮਿਕਪੇਸਕਸਾਮਣੇਰਪੇਸਕਸਮ੍ਮੁਤਿਸਙ੍ਖਾਤਾਸੁ ਤੇਰਸਸੁ ਸਮ੍ਮੁਤੀਸੁ.