ਵੇਰਞ੍ਜਕਣ੍ਡਵਣ੍ਣਨਾ
ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਨ੍ਤਿ ਤਂ ਕਤਮਂ, ਤਂ ਕਥਨ੍ਤਿ ਵਾ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਨਿਯਮਨਿਦ੍ਦੇਸਵਚਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਥਂ ਸਰੂਪੇਨ ਨਿਯਮੇਤ੍ਵਾ ਨਿਦ੍ਦਿਸਤੀਤਿ ਨਿਯਮਨਿਦ੍ਦੇਸੋ, ਨ ਨਿਯਮਨਿਦ੍ਦੇਸੋ ਅਨਿਯਮਨਿਦ੍ਦੇਸੋ. ਸੋਵ ਵੁਚ੍ਚਤੇ ਅਨੇਨਾਤਿ ਵਚਨਨ੍ਤਿ ਅਨਿਯਮਨਿਦ੍ਦੇਸਵਚਨਂ. ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਤੇਨਾਤਿਪਦਸ੍ਸ. ਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕੋਤਿ ‘‘ਕਤਮੇਸਾਨਂ ਖੋ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਭਗਵਨ੍ਤਾਨਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਨ ਚਿਰਟ੍ਠਿਤਿਕਂ ਅਹੋਸੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਪਾਰਾ. ੧੮) ਪਵਤ੍ਤੋ. ਪੁਬ੍ਬੇ ਵਾ ਪਚ੍ਛਾ ਵਾਤਿ ਤੇਨਾਤਿਪਦਤੋ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਪਾਠੇ ਵਾ ਉਪਰਿ ਵਕ੍ਖਮਾਨਪਾਠੇ ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਤ੍ਥਤੋ ਸਿਦ੍ਧੇਨਾਤਿ ਸਾਮਤ੍ਥਿਯਤੋ ਸਿਦ੍ਧੇਨ. ਤਤ੍ਰਿਦਂ ਮੁਖਮਤ੍ਤਨਿਦਸ੍ਸਨਨ੍ਤਿ ਤਸ੍ਸਾ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਯੁਤ੍ਤਿਯਾ ਪਰਿਦੀਪਨੇ ਇਦਂ ਉਪਾਯਮਤ੍ਤਨਿਦਸ੍ਸਨਂ. ਮੁਖਂ ਦ੍ਵਾਰਂ ਉਪਾਯੋਤਿ ਹਿ ਅਤ੍ਥਤੋ ਏਕਂ.
ਸਮਯਸਦ੍ਦੋ ਦਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਸਮਯਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਸਮਵਾਯੋ ਅਤ੍ਥੋਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਕਾਲਞ੍ਚ ਸਮਯਞ੍ਚ ਉਪਾਦਾਯਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਕਾਲੋ ਨਾਮ ਉਪਸਙ੍ਕਮਨਸ੍ਸ ਯੁਤ੍ਤਕਾਲੋ, ਸਮਯੋ ਨਾਮ ਸਰੀਰਬਲਾਦਿਕਾਰਣਸਮਵਾਯੋ, ਤੇ ਉਪਾਦਾਯ ਪਟਿਚ੍ਚਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਖਣੋਤਿ ਓਕਾਸੋ. ਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦਾਦਯੋ ਹਿ ਮਗ੍ਗਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਸ੍ਸ ਓਕਾਸੋ. ਸੋ ਏਵ ਸਮਯੋ. ਤੇਨੇਵ ‘‘ਏਕੋਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਮਹਾਸਮਯੋਤਿ ਮਹਾਸਮੂਹੋ. ਪਵਨਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਵਨਸਣ੍ਡੇ. ਸਮਯੋਪਿ ਖੋ ਤੇ ਭਦ੍ਦਾਲੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਮਯੋਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਵਿਲਙ੍ਘਨਸ੍ਸ ਹੇਤੁ, ਕੋ ਸੋ? ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਿਪ੍ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਾ ਭਗਵਤੋ ਜਾਨਨਂ, ਸੋ ਸਮਯਸਙ੍ਖਾਤੋ ਹੇਤੁ ਤਸ੍ਸਾ ਅਪ੍ਪਟਿਵਿਦ੍ਧੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਭਗਵਾਤਿਆਦਿ ਤਸ੍ਸ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਨਾਕਾਰਦਸ੍ਸਨਂ. ਉਗ੍ਗਹਮਾਨੋਤਿ ਕਿਞ੍ਚਿ ਕਿਞ੍ਚਿ ਉਗ੍ਗਹੇਤੁਂ ਸਮਤ੍ਥਤਾਯ ਉਗ੍ਗਹਮਾਨੋ, ਸੁਮਨਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਸ੍ਸੇਵੇਤਂ ਨਾਮਂ. ਸਮਯਂ ਦਿਟ੍ਠਿਂ ਪਵਦਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਸਮਯਪ੍ਪਵਾਦਕੋ, ਮਲ੍ਲਿਕਾਯ ਆਰਾਮੋ. ਸ੍ਵੇਵ ਤਿਨ੍ਦੁਕਾਚੀਰਸਙ੍ਖਾਤਾਯ ਤਿਮ੍ਬਰੁਰੁਕ੍ਖਪਨ੍ਤਿਯਾ ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਤਿਨ੍ਦੁਕਾਚੀਰ’’ਨ੍ਤਿ ਚ, ਏਕਾਵ ਨਿਵਾਸਾ ਸਾਲਾ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ‘‘ਏਕਸਾਲਕੋ’’ਤਿ ਚ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਅਤ੍ਥਾਭਿਸਮਯਾਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਿਕਸਮ੍ਪਰਾਯਿਕਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਹਿਤਸ੍ਸ ਪਟਿਲਾਭਤੋ. ਮਾਨਾਭਿਸਮਯਾਤਿ ਮਾਨਪ੍ਪਹਾਨਾ. ਪੀਲ਼ਨਟ੍ਠੋਤਿ ਪੀਲ਼ਨਂ ਤਂਸਮਙ੍ਗਿਨੋ ਹਿਂਸਨਂ, ਅਵਿਪ੍ਫਾਰਿਕਤਾਕਰਣਂ, ਪੀਲ਼ਨਮੇਵ ਅਤ੍ਥੋ ਪੀਲ਼ਨਟ੍ਠੋ. ਸਨ੍ਤਾਪੋਤਿ ਦੁਕ੍ਖਦੁਕ੍ਖਤਾਦਿਵਸੇਨ ਸਨ੍ਤਾਪਨਂ. ਵਿਪਰਿਣਾਮੋਤਿ ਜਰਾਯ ਮਰਣੇਨ ਚਾਤਿ ਦ੍ਵਿਧਾ ਵਿਪਰਿਣਾਮੇਤਬ੍ਬਤਾ ਅਭਿਸਮੇਤਬ੍ਬੋ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਿਤਬ੍ਬੋਤਿ ਅਭਿਸਮਯੋ, ਸੋਵ ਅਭਿਸਮਯਟ੍ਠੋ, ਪੀਲ਼ਨਾਦੀਨਿ.
ਏਤ੍ਥ ਚ ਉਪਸਗ੍ਗਾਨਂ ਜੋਤਕਮਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਸਮਯਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੁਦ੍ਧਾਰੇਪਿ ਸਉਪਸਗ੍ਗੋ ਅਭਿਸਮਯਸਦ੍ਦੋ ਉਦ੍ਧਟੋ. ਤਤ੍ਥ ਸਙ੍ਗਮਵਸੇਨ ਪਚ੍ਚਯਾਨਂ ਫਲੁਪ੍ਪਾਦਨਂ ਪਟਿ ਅਯਨਂ ਏਕਤੋ ਪਵਤ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਸਮਯੋ, ਸਮਵਾਯੋ. ਵਿਵਟ੍ਟੂਪਨਿਸ੍ਸਯਸਙ੍ਗਮੇ ਸਤਿ ਏਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਤ੍ਤਾ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤੀਤਿ ਸਮਯੋ, ਖਣੋ. ਸਮੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਙ੍ਖਤਧਮ੍ਮੋ, ਸਯਂ ਵਾ ਏਤਿ ਆਗਚ੍ਛਤਿ ਵਿਗਚ੍ਛਤਿ ਚਾਤਿ ਸਮਯੋ, ਕਾਲੋ. ਸਮੇਨ੍ਤਿ ਅਵਯਵਾ ਏਤਸ੍ਮਿਂ, ਸਯਂ ਵਾ ਤੇਸੂਤਿ ਸਮਯੋ, ਸਮੂਹੋ. ਪਚ੍ਚਯਨ੍ਤਰਸਙ੍ਗਮੇ ਏਤਿ ਆਗਚ੍ਛਤਿ ਏਤਸ੍ਮਾ ਫਲਨ੍ਤਿ ਸਮਯੋ, ਹੇਤੁ. ਸਞ੍ਞਾਵਸੇਨ ਵਿਪਲ੍ਲਾਸਤੋ ਧਮ੍ਮੇਸੁ ਏਤਿ ਅਭਿਨਿਵਿਸਤੀਤਿ ਸਮਯੋ, ਦਿਟ੍ਠਿ. ਸਮੀਪਂ ਅਯਨਂ ਉਪਗਮਨਂ ਸਮਯੋ, ਪਟਿਲਾਭੋ. ਸਮ੍ਮਦੇਵ ਸਹਿਤਾਨਂ ਵਾਚਾਨਂ ਅਯਨਂ ਵਿਗਮੋਤਿ ਸਮਯੋ, ਪਹਾਨਂ. ਸਮ੍ਮਦੇਵ, ਸਹਿਤਾਨਂ ਵਾ ਸਚ੍ਚਾਨਂ ਅਯਨਂ ਜਾਨਨਨ੍ਤਿ ਸਮਯੋ, ਪਟਿਵੇਧੋ. ਏਵਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਸਮਯਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਪਵਤ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.
ਏਤ੍ਥ ਚ ਸਮਯਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਸਾਮਞ੍ਞੇਨ ਅਨੇਕਤ੍ਥਤਾ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਨ ਹਿ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥਵਿਸੇਸੇ ਵਤ੍ਤਮਾਨੋ ਸਦ੍ਦੋ ਤਦਞ੍ਞੇਪਿ ਵਤ੍ਤਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਅਤ੍ਥਾ ਵਿਯ ਤਂਤਂਵਾਚਕਾ ਸਮਯਸਦ੍ਦਾਪਿ ਭਿਨ੍ਨਾ ਏਵਾਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾ. ਏਵਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੁਦ੍ਧਾਰੇਸੁ.
ਤਤ੍ਥ ਤਥਾਤਿ ਤੇਸੁ ਸੁਤ੍ਤਾਭਿਧਮ੍ਮੇਸੁ ਉਪਯੋਗਭੁਮ੍ਮਵਚਨੇਹਿ. ਇਧਾਤਿ ਵਿਨਯੇ, ਅਞ੍ਞਥਾਤਿ ਕਰਣਵਚਨੇਨ. ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਮੇਵਾਤਿ ਨਿਰਨ੍ਤਰਮੇਵ. ਭਾਵੋ ਨਾਮ ਕਿਰਿਯਾ, ਕਿਰਿਯਾਯ ਕਿਰਿਯਨ੍ਤਰੂਪਲਕ੍ਖਣਂ ਭਾਵੇਨਭਾਵਲਕ੍ਖਣਂ, ਯਥਾ ਉਦਯੇ ਸਤਿ ਚਨ੍ਦੇ ਜਾਤੋ ਰਾਜਪੁਤ੍ਤੋਤਿ. ਅਧਿਕਰਣਞ੍ਹੀਤਿਆਦਿ ਅਭਿਧਮ੍ਮੇ ਸਮਯਸਦ੍ਦੋ ਕਾਲਸਮੂਹਖਣਸਮਵਾਯਹੇਤੁਸਙ੍ਖਾਤੇਸੁ ਪਞ੍ਚਸੁ ਅਤ੍ਥੇਸੁ ਵਤ੍ਤਤਿ, ਨ ਵਿਨਯੇ ਵਿਯ ਕਾਲੇ ਏਵ, ਤੇਸੁ ਚ ਕਾਲਸਮੂਹਤ੍ਥਾ ਦ੍ਵੇ ਤਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਾਨਂ ਫਸ੍ਸਾਦਿਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਧਿਕਰਣਭਾਵੇਨ ਨਿਦ੍ਦਿਸਿਤੁਂ ਯੁਤ੍ਤਾ. ਖਣਸਮਵਾਯਹੇਤੁਅਤ੍ਥਾ ਪਨ ਤਯੋਪਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਭਾਵੇਨ ਫਸ੍ਸਾਦੀਨਂ ਭਾਵਸ੍ਸ ਉਪਲਕ੍ਖਣਭਾਵੇਨ ਨਿਦ੍ਦਿਸਿਤੁਂ ਯੁਤ੍ਤਾਤਿ ਵਿਭਾਵਨਮੁਖੇਨ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਮਤ੍ਥਂ ਸਮਤ੍ਥੇਤੁਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਯਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਕਾਲੇ, ਧਮ੍ਮਸਮੂਹੇ ਵਾ ਸਮਯੇ ਅਧਿਕਰਣਭੂਤੇ ਕੁਸਲਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ, ਤਸ੍ਮਿਞ੍ਞੇਵ ਕਾਲੇ, ਧਮ੍ਮਸਮੂਹੇ ਵਾ ਸਮਯੇ ਫਸ੍ਸਾਦਯੋ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਏਵਂ ਅਧਿਕਰਣਤ੍ਥਯੋਜਨਾ, ਯਸ੍ਮਿਂ ਪਨ ਖਣੇ, ਸਮਵਾਯੇ ਹੇਤੁਮ੍ਹਿ ਵਾ ਸਮਯੇ ਸਤਿ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇ ਕੁਸਲਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ, ਤਸ੍ਮਿਞ੍ਞੇਵ ਖਣਾਦਿਮ੍ਹਿ ਸਮਯੇਪਿ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇ ਫਸ੍ਸਾਦਯੋ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਭਾਵੇਨਭਾਵਲਕ੍ਖਣਤ੍ਥਯੋਜਨਾ ਚ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.
ਹੋਤਿ ਚੇਤ੍ਥਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਅਤ੍ਥਵਿਸਯੇ ਸਙ੍ਗਹਗਾਥਾ ਹੋਤਿ. ਅਞ੍ਞਤ੍ਰਾਤਿ ਸੁਤ੍ਤਾਭਿਧਮ੍ਮੇਸੁ. ਅਭਿਲਾਪਮਤ੍ਤਭੇਦੋਤਿ ਦੇਸਨਾਵਿਲਾਸਤੋ ਸਦ੍ਦਮਤ੍ਤੇਨੇਵ ਭੇਦੋ, ਨ ਅਤ੍ਥਤੋ.
ਅਵਿਸੇਸੇਨਾਤਿ ਸਾਮਞ੍ਞੇਨ. ਇਰਿਯਾਪਥੋਤਿਆਦੀਸੁ ਇਰਿਯਾਯ ਸਬ੍ਬਦ੍ਵਾਰਿਕਕਿਰਿਯਾਯ ਪਥੋ ਪਵਤ੍ਤਨਟ੍ਠਾਨਂ ਤਬ੍ਬਿਨਿਮੁਤ੍ਤਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਅਭਾਵਾਤਿ ਠਾਨਾਦਯੋ ਇਰਿਯਾਪਥੋ, ਸੋਵ ਵਿਹਾਰੋ. ਬ੍ਰਹ੍ਮਭੂਤਾ ਸੇਟ੍ਠਭੂਤਾ ਪਰਹਿਤਚਿਤ੍ਤਾਦਿਵਸਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਤੋ ਮੇਤ੍ਤਾਦਯੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਹਾਰੋ ਨਾਮ. ਤਦਵਸੇਸਾ ਪਨ ਮਹਗ੍ਗਤਾ ਸਬ੍ਬਨੀਵਰਣਵਿਗਮਨਾਦਿਸਿਦ੍ਧੇਨ ਜੋਤਨਾਦਿਅਤ੍ਥੇਨ ਦਿਬ੍ਬਵਿਹਾਰੋ ਨਾਮ. ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਹਾਰਭਾਵੇਨ ਵਿਸੁਂ ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ਮੇਤ੍ਤਾਦਯੋ ਇਧ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਾ. ਅਰਿਯਾਨਮੇਵ ਵਿਹਾਰੋਤਿ ਫਲਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯੋ ਅਰਿਯਵਿਹਾਰੋ ਨਾਮ.
ਰੁਕ੍ਖਾਦਿਮੂਲੇਯੇਵ ਮੂਲਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਨਿਰੁਲ਼੍ਹਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਅਪਰੇਨ ਮੂਲਸਦ੍ਦੇਨ ਵਿਸੇਸੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਮੂਲਮੂਲੇ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਯਥਾ ਦੁਕ੍ਖਦੁਕ੍ਖਨ੍ਤਿ (ਵਿਭ. ਅਟ੍ਠ. ੧੯੦). ਲੋਭਾਦੀਨਂ ਦੋਸਮੂਲਾਦਿਚਿਤ੍ਤਾਸਾਧਾਰਣਤ੍ਤਾ ‘‘ਅਸਾਧਾਰਣਹੇਤੁਮ੍ਹੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
ਤਤ੍ਥ ਸਿਯਾਤਿ ਤਤ੍ਥ ਵੇਰਞ੍ਜਾਯਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁ ਪਦੇਸੁ ਕਸ੍ਸਚਿ ਚੋਦਨਾ ਸਿਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਉਭਯਥਾ ਨਿਦਾਨਕਿਤ੍ਤਨਸ੍ਸ ਪਨ ਕਿਂ ਪਯੋਜਨਨ੍ਤਿ? ਆਹ ਗੋਚਰਗਾਮਨਿਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਤਤ੍ਥ ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਭਗਵਤੋ.
ਕਿਲਮੋਵ ਕਿਲਮਥੋ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਤਭਾਵਸ੍ਸ ਕਿਲਮਥੋ ਅਤ੍ਤਕਿਲਮਥੋ, ਤਸ੍ਸ ਅਨੁ ਅਨੁ ਯੋਗੋ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਪਵਤ੍ਤਨਂ ਅਤ੍ਤਕਿਲਮਥਾਨੁਯੋਗੋ. ਵਤ੍ਥੁਕਾਮਾਰਮ੍ਮਣੇ ਸੁਖੇ ਸਮ੍ਪਯੋਗਵਸੇਨ ਲੀਨਾ ਯੁਤ੍ਤਾ, ਕਾਮਤਣ੍ਹਾ, ਤਂਸਹਚਰਿਤੇ ਕਾਮੇ ਸੁਖੇ ਵਾ ਆਰਮ੍ਮਣਭੂਤੇ ਅਲ੍ਲੀਨਾ ਪਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਕਾਮਸੁਖਲ੍ਲਿਕਾ ਤਣ੍ਹਾ, ਤਸ੍ਸਾ ਕਾਮਸੁਖਲ੍ਲਿਕਾਯ ਅਨੁ ਅਨੁ ਯੋਗੋ ਕਾਮਸੁਖਲ੍ਲਿਕਾਨੁਯੋਗੋ. ਲੋਕੇ ਸਂਵਡ੍ਢਭਾਵਨ੍ਤਿ ਆਮਿਸੋਪਭੋਗੇਨ ਸਂਵਡ੍ਢਿਤਭਾਵਂ. ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨੋ ਬਹੁਜਨਹਿਤਾਦਿਅਤ੍ਥਾਯੇਵ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਯੋਜਨਾ.
ਦਿਟ੍ਠਿਸੀਲਸਾਮਞ੍ਞੇਨ ਸਂਹਤਤ੍ਤਾ ਸਙ੍ਘੋਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਵਿਭਾਵੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ਦਿਟ੍ਠੀਤਿਆਦਿ. ਏਤ੍ਥ ਚ ‘‘ਯਾਯਂ ਦਿਟ੍ਠਿ ਅਰਿਯਾ ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਾ ਨਿਯ੍ਯਾਤਿ ਤਕ੍ਕਰਸ੍ਸ ਸਮ੍ਮਾ ਦੁਕ੍ਖਕ੍ਖਯਾਯ, ਤਥਾਰੂਪਾਯ ਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਦਿਟ੍ਠਿਸਾਮਞ੍ਞਗਤੋ ਵਿਹਰਤੀ’’ਤਿ (ਦੀ. ਨਿ. ੩.੩੨੪, ੩੫੬; ਮ. ਨਿ. ੧.੪੯੨; ੩.੫੪; ਅ. ਨਿ. ੬.੧੨; ਪਰਿ. ੨੭੪) ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਾਯ ਦਿਟ੍ਠਿਯਾ. ‘‘ਯਾਨਿ ਤਾਨਿ ਸੀਲਾਨਿ ਅਖਣ੍ਡਾਨਿ…ਪੇ… ਸਮਾਧਿਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕਾਨਿ, ਤਥਾਰੂਪੇਸੁ ਸੀਲੇਸੁ ਸੀਲਸਾਮਞ੍ਞਗਤੋ ਵਿਹਰਤੀ’’ਤਿ (ਦੀ. ਨਿ. ੩.੩੨੪, ੩੫੬; ਮ. ਨਿ. ੧.੪੯੨; ੩.੫੪; ਅ. ਨਿ. ੬.੧੨; ਪਰਿ. ੨੭੪) ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਾਨਞ੍ਚ ਸੀਲਾਨਂ ਸਾਮਞ੍ਞਸਙ੍ਖਾਤੇਨ ਸਙ੍ਘਾਤੋ ਸਙ੍ਘਟਿਤੋ ਸਮਣਗਣੋ, ਤੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ‘‘ਦਿਟ੍ਠਿਸੀਲਸਾਮਞ੍ਞਸਙ੍ਘਾਤਸਙ੍ਘਾਤੇਨਾ’’ਤਿ ਵਾ ਪਾਠੇਨੇਤ੍ਥ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ, ਤਸ੍ਸ ਦਿਟ੍ਠਿਸੀਲਸਾਮਞ੍ਞਭੂਤੇਨ ਸਂਹਨਨੇਨ ਸਙ੍ਘਾਤੋ ਸਮਣਗਣੋ, ਤੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਵਞ੍ਹਿ ਪਾਠੇ ਸਦ੍ਦਤੋ ਅਤ੍ਥੋ ਯੁਤ੍ਤਤਰੋ ਹੋਤਿ. ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਮਹਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸ੍ਸ.
ਬ੍ਰਹ੍ਮਂ ਅਣਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਬ੍ਰਹ੍ਮ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਵੇਦੋ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਸੋ ਮਨ੍ਤਬ੍ਰਹ੍ਮਕਪ੍ਪਵਸੇਨ ਤਿਵਿਧੋ. ਤਤ੍ਥ ਇਰੁਵੇਦਾਦਯੋ ਤਯੋ ਵੇਦਾ ਮਨ੍ਤਾ, ਤੇ ਚ ਪਧਾਨਾ, ਇਤਰੇ ਪਨ ਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤਾ, ਤੇਨ ਪਧਾਨਸ੍ਸੇਵ ਗਹਣਂ. ਮਨ੍ਤੇ ਸਜ੍ਝਾਯਤੀਤਿ ਇਰੁਵੇਦਾਦਿਕੇ ਮਨ੍ਤਸਤ੍ਥੇ ਸਜ੍ਝਾਯਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਰੁਵੇਦਾਦਯੋ ਹਿ ਗੁਤ੍ਤਭਾਸਿਤਬ੍ਬਤਾਯ ‘‘ਮਨ੍ਤਾ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ. ‘‘ਬਾਹਿਤਪਾਪਤ੍ਤਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ, ਸਮਿਤਪਾਪਤ੍ਤਾ ਸਮਣੋ’’ਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਮਤ੍ਥਦ੍ਵਯਂ ਉਦਾਹਰਣਦ੍ਵਯੇਨ ਵਿਭਾਵੇਤੁਂ ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਨ੍ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ‘‘ਸਮਿਤਤ੍ਤਾ ਹਿ ਪਾਪਾਨਂ ‘ਸਮਣੋ’ਤਿ ਪਵੁਚ੍ਚਤੀ’’ਤਿ ਹਿ ਇਦਂ ਵਚਨਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਮਿਤਪਾਪਤ੍ਤਾ ‘ਸਮਣੋ’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਬਾਹਿਤਪਾਪੋਤਿ ਇਦਂ ਪਨ ਅਞ੍ਞਸ੍ਮਿਂ ਗਾਥਾਬਨ੍ਧੇ ਵੁਤ੍ਤਵਚਨਂ. ਯਥਾਭੁਚ੍ਚਗੁਣਾਧਿਗਤਨ੍ਤਿ ਯਥਾਭੂਤਗੁਣਾਧਿਗਤਂ. ਸਕਿਞ੍ਚਨੋਤਿ ਸਦੋਸੋ.
ਗੋਤ੍ਤਵਸੇਨਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਗਂ ਤਾਯਤੀਤਿ ਗੋਤ੍ਤਂ, ਗੋ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਚੇਤ੍ਥ ਅਭਿਧਾਨਂ ਬੁਦ੍ਧਿ ਚ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਕੇਨਚਿ ਪਾਰਿਜੁਞ੍ਞੇਨਾਤਿ ਞਾਤਿਪਾਰਿਜੁਞ੍ਞਾਦਿਨਾ ਕੇਨਚਿ ਪਾਰਿਜੁਞ੍ਞੇਨ, ਪਰਿਹਾਨਿਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਤੋ ਪਰਨ੍ਤਿ ਵੇਰਞ੍ਜਾਯਨ੍ਤਿਆਦਿਵਚਨਂ. ਇਤ੍ਥਮ੍ਭੂਤਾਖ੍ਯਾਨਤ੍ਥੇ ਉਪਯੋਗਵਚਨਨ੍ਤਿ ਇਤ੍ਥਂ ਇਮਂ ਪਕਾਰਂ ਭੂਤੋ ਆਪਨ੍ਨੋਤਿ ਇਤ੍ਥਮ੍ਭੂਤੋ, ਤਸ੍ਸ ਆਖ੍ਯਾਨਂ ਇਤ੍ਥਮ੍ਭੂਤਾਖ੍ਯਾਨਂ, ਸੋਯੇਵਤ੍ਥੋ ਇਤ੍ਥਮ੍ਭੂਤਾਖ੍ਯਾਨਤ੍ਥੋ. ਅਥ ਵਾ ‘‘ਇਤ੍ਥਂ ਏਵਂਪਕਾਰੋ ਭੂਤੋ ਜਾਤੋ’’ਤਿ ਏਵਂ ਕਥਨਤ੍ਥੋ ਇਤ੍ਥਮ੍ਭੂਤਾਖ੍ਯਾਨਤ੍ਥੋ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਉਪਯੋਗਵਚਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਤੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਭਿ-ਸਦ੍ਦੋ ਇਤ੍ਥਮ੍ਭੂਤਾਖ੍ਯਾਨਤ੍ਥਜੋਤਕੋ ਅਭਿਭਵਿਤ੍ਵਾ ਉਗ੍ਗਮਨਪ੍ਪਕਾਰਸ੍ਸ ਦੀਪਨਤੋ, ਤੇਨ ਯੋਗਤੋ ਤਂ ਖੋ ਪਨ ਭਵਨ੍ਤਂ ਗੋਤਮਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਉਪਯੋਗਵਚਨਂ ਸਾਮਿਅਤ੍ਥੇਪਿ ਸਮਾਨੇ ਇਤ੍ਥਮ੍ਭੂਤਾਖ੍ਯਾਨਦੀਪਨਤੋ ‘‘ਇਤ੍ਥਮ੍ਭੂਤਾਖ੍ਯਾਨਤ੍ਥੇ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤੇਨੇਵਾਹ ‘‘ਤਸ੍ਸ ਖੋ ਪਨ ਭੋਤੋ ਗੋਤਮਸ੍ਸਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ’’ਤਿ.
ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਯਥਾ ਸਾਧੁ ਦੇਵਦਤ੍ਤੋ ਮਾਤਰਮਭੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਭਿਸਦ੍ਦਯੋਗਤੋ ਇਤ੍ਥਮ੍ਭੂਤਾਖ੍ਯਾਨੇ ਉਪਯੋਗਵਚਨਂ ਕਤਂ, ਏਵਮਿਧਾਪਿ ਤਂ ਖੋ ਪਨ ਭਵਨ੍ਤਂ ਗੋਤਮਂ ਅਭਿ ਏਵਂ ਕਲ੍ਯਾਣੋ ਕਿਤ੍ਤਿਸਦ੍ਦੋ ਉਗ੍ਗਤੋਤਿ ਅਭਿਸਦ੍ਦਯੋਗਤੋ ਇਤ੍ਥਮ੍ਭੂਤਾਖ੍ਯਾਨੇ ਉਪਯੋਗਵਚਨਨ੍ਤਿ. ਸਾਧੁ ਦੇਵਦਤ੍ਤੋ ਮਾਤਰਮਭੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਹਿ ‘‘ਦੇਵਦਤ੍ਤੋ ਮਾਤਰਮਭਿ ਮਾਤਰਿ ਵਿਸਯੇ ਮਾਤੁਯਾ ਵਾ ਸਾਧੂ’’ਤਿ ਏਵਂ ਅਧਿਕਰਣਤ੍ਥੇ ਵਾ ਸਾਮਿਅਤ੍ਥੇ ਵਾ ਭੁਮ੍ਮਵਚਨਸ੍ਸ ਸਾਮਿਵਚਨਸ੍ਸ ਵਾ ਪਸਙ੍ਗੇ ਇਤ੍ਥਮ੍ਭੂਤਾਖ੍ਯਾਨਤ੍ਥਜੋਤਕੇਨ ਅਭਿਸਦ੍ਦੇਨ ਯੋਗੇ ਉਪਯੋਗਵਚਨਂ ਕਤਂ, ਯਥਾ ਚੇਤ੍ਥ ਦੇਵਦਤ੍ਤੋ ਮਾਤੁਵਿਸਯੇ ਮਾਤੁਸਮ੍ਬਨ੍ਧੀ ਵਾ ਸੋ ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰਪ੍ਪਤ੍ਤੋਤਿ ਅਯਮਤ੍ਥੋ ਵਿਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਏਵਮਿਧਾਪਿ ਭੋਤੋ ਗੋਤਮਸ੍ਸ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੀ ਕਿਤ੍ਤਿਸਦ੍ਦੋ ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਤੋ ਅਭਿਭਵਿਤ੍ਵਾ ਉਗ੍ਗਮਨਪਕਾਰਪ੍ਪਤ੍ਤੋਤਿ ਅਯਮਤ੍ਥੋ ਵਿਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਹਿ ਦੇਵਦਤ੍ਤਗ੍ਗਹਣਂ ਵਿਯ ਇਧ ਕਿਤ੍ਤਿਸਦ੍ਦਗ੍ਗਹਣਂ, ਤਤ੍ਥ ਮਾਤਰਨ੍ਤਿ ਵਚਨਂ ਵਿਯ ਇਧ ਤਂ ਖੋ ਪਨ ਭਵਨ੍ਤਂ ਗੋਤਮਨ੍ਤਿ ਵਚਨਂ, ਤਤ੍ਥ ਸਾਧੁਸਦ੍ਦਗ੍ਗਹਣਂ ਵਿਯ ਇਧ ਉਗ੍ਗਤਸਦ੍ਦਗ੍ਗਹਣਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਕਿਤ੍ਤਿਸਦ੍ਦੋਤਿ ਕਿਤ੍ਤਿਭੂਤੋ ਸਦ੍ਦੋ, ਨ ਕੇਵਲੋਤਿ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਵਿਸੇਸਿਤਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਕਿਤ੍ਤਿ ਏਵਾ’’ਤਿ. ਤਤੋ ਕਿਤ੍ਤੀਤਿ ਥੁਤਿ, ਤਸ੍ਸਾ ਪਕਾਸਕੋ ਸਦ੍ਦੋ ਕਿਤ੍ਤਿਸਦ੍ਦੋਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਥੁਤਿਘੋਸੋ ਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
ਸੋ ਭਗਵਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸੋਤਿ ਪਸਿਦ੍ਧਿਯਂ, ਯੋ ਸੋ ਸਮਤ੍ਤਿਂਸ ਪਾਰਮਿਯੋ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਕਿਲੇਸੇ ਭਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਦਸਸਹਸ੍ਸਿਲੋਕਧਾਤੁਂ ਕਮ੍ਪੇਨ੍ਤੋ ਅਨੁਤ੍ਤਰਂ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੋਧਿਂ ਅਭਿਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ, ਸੋ ਲੋਕੇ ਅਤਿਪਾਕਟੋਤਿ ‘‘ਸੋ ਭਗਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਭਗਵਾਤਿ ਚ ਇਦਂ ਸਤ੍ਥੁ ਨਾਮਕਿਤ੍ਤਨਂ, ਨ ਗੁਣਕਿਤ੍ਤਨਂ. ਪਰਤੋ ਪਨ ਭਗਵਾਤਿ ਗੁਣਕਿਤ੍ਤਨਮੇਵ. ਇਮਿਨਾ ਚ ਇਮਿਨਾ ਚਾਤਿ ਏਤੇਨ ਅਰਹਨ੍ਤਿਆਦਿਪਦਾਨਂ ਪਚ੍ਚੇਕਂ ਅਨੇਕਗੁਣਗਣਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਪਵਤ੍ਤਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.
ਸੁਵਿਦੂਰਵਿਦੂਰੇਤਿ ਦ੍ਵੀਹਿ ਸਦ੍ਦੇਹਿ ਅਤਿਵਿਯ ਦੂਰੇਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ, ਸੁਵਿਦੂਰਤਾ ਏਵ ਹਿ ਵਿਦੂਰਤਾ. ਸਵਾਸਨਾਨਂ ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਵਿਦ੍ਧਂਸਿਤਤ੍ਤਾਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾਦੀਹਿ ਅਸਾਧਾਰਣਂ ਭਗਵਤੋ ਅਰਹਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ ਤੇਸਂ ਵਾਸਨਾਯ ਅਪ੍ਪਹੀਨਤ੍ਤਾ, ਵਾਸਨਾ ਚ ਨਾਮ ਨਿਕ੍ਕਿਲੇਸਸ੍ਸਾਪਿ ਸਕਲਞੇਯ੍ਯਾਨਵਬੋਧਾਦਿਦ੍ਵਾਰਤ੍ਤਯਪ੍ਪਯੋਗਵਿਗੁਣਤਾਹੇਤੁਭੂਤੋ ਕਿਲੇਸਨਿਹਿਤੋ ਆਕਾਰੋ ਚਿਰਨਿਗਲ਼ਿਤਪਾਦਾਨਂ ਨਿਗਲ਼ਮੋਕ੍ਖੇਪਿ ਸਙ੍ਕੁਚਿਤਤਾਗਮਨਹੇਤੁਕੋ ਨਿਗਲ਼ਨਿਹਿਤੋ ਆਕਾਰੋ ਵਿਯ. ਯਾਯ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛਾਦੀਨਂ ਵਸਲਵੋਹਾਰਾਦਿਵਿਗੁਣਤਾ ਹੋਤਿ, ਅਯਂ ਵਾਸਨਾਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾ. ਆਰਕਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਆਕਾਰਸ੍ਸ ਰਸ੍ਸਤ੍ਤਂ ਕ-ਕਾਰਸ੍ਸ ਚ ਹ-ਕਾਰਂ ਸਾਨੁਸ੍ਸਰਂ ਕਤ੍ਵਾ ਨਿਰੁਤ੍ਤਿਨਯੇਨ ‘‘ਅਰਹ’’ਨ੍ਤਿ ਪਦਸਿਦ੍ਧਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਏਵਂ ਉਪਰਿਪਿ ਯਥਾਰਹਂ ਨਿਰੁਤ੍ਤਿਨਯੇਨ ਪਦਸਿਦ੍ਧਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਯਞ੍ਚੇਤਂ ਸਂਸਾਰਚਕ੍ਕਨ੍ਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਪੁਞ੍ਞਾਦੀਤਿ ਆਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਅਪੁਞ੍ਞਾਭਿਸਙ੍ਖਾਰਆਨੇਞ੍ਜਾਭਿਸਙ੍ਖਾਰੇ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਆਸਵਾ ਏਵ ਅਵਿਜ੍ਜਾਦੀਨਂ ਕਾਰਣਤ੍ਤਾ ਸਮੁਦਯੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਆਸਵਸਮੁਦਯਮਯੇਨਾ’’ਤਿ. ‘‘ਆਸਵਸਮੁਦਯਾ ਅਵਿਜ੍ਜਾਸਮੁਦਯੋ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੧.੧੦੩) ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਵਿਪਾਕਕਟਤ੍ਤਾਰੂਪਪ੍ਪਭੇਦੋ ਤਿਭਵੋ ਏਵ ਰਥੋ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਤਿਭਵਰਥੇ. ਸਂਸਾਰਚਕ੍ਕਨ੍ਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਕਿਲੇਸਕਮ੍ਮਵਿਪਾਕਸਮੁਦਯੋ.
‘‘ਖਨ੍ਧਾਨਞ੍ਚ ਪਟਿਪਾਟਿ, ਧਾਤੁਆਯਤਨਾਨ ਚ;
ਅਬ੍ਬੋਚ੍ਛਿਨ੍ਨਂ ਵਤ੍ਤਮਾਨਾ, ‘ਸਂਸਾਰੋ’ਤਿ ਪਵੁਚ੍ਚਤੀ’’ਤਿ. (ਵਿਸੁਦ੍ਧਿ. ੨.੬੧੮; ਦੀ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੯੫ ਅਪਸਾਦਨਾਵਣ੍ਣਨਾ; ਸਂ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੨.੬੦; ਅ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੪.੧੯੯; ਧ. ਸ. ਅਟ੍ਠ. ਨਿਦਾਨਕਥਾ; ਵਿਭ. ਅਟ੍ਠ. ੨੨੬ ਸਙ੍ਖਾਰਪਦਨਿਦ੍ਦੇਸ; ਸੁ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੫੨੩; ਉਦਾ. ਅਟ੍ਠ. ੩੯; ਇਤਿਵੁ. ਅਟ੍ਠ. ੧੪, ੫੮; ਥੇਰਗਾ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੬੭, ੯੯; ਬੁ. ਵਂ. ਅਟ੍ਠ. ੫੮; ਪਟਿ. ਮ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੧.੧੧੭; ਚੂਲ਼ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੬) –
ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੋ ਸਂਸਾਰੋਵ ਚਕ੍ਕਂ ਵਿਯ ਪਰਿਬ੍ਭਮਨਤੋ ਚਕ੍ਕਂ, ਤਸ੍ਸ ਚਕ੍ਕਸ੍ਸ ਸਬ੍ਬੇ ਅਰਾ ਹਤਾਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਅਨੇਨਾਤਿ ਭਗਵਤਾ. ਬੋਧੀਤਿ ਞਾਣਂ, ਤਂ ਏਤ੍ਥ ਮਣ੍ਡਂ ਪਸਨ੍ਨਂ ਜਾਤਨ੍ਤਿ ਬੋਧਿਮਣ੍ਡੋ. ਕਮ੍ਮਕ੍ਖਯਕਰਂ ਞਾਣਫਰਸੁਨ੍ਤਿ ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗਞਾਣਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਛਿਨ੍ਦਿਤਬ੍ਬਂ ਅਭਿਸਙ੍ਖਾਰਸਙ੍ਖਾਤਂ ਕਮ੍ਮਂ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਦਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਕਮ੍ਮਕ੍ਖਯਕਰਵਿਸੇਸਨਵਿਸਿਟ੍ਠਂ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.
ਏਵਂ ਕਤਿਪਯਙ੍ਗੇਹਿ ਸਂਸਾਰਚਕ੍ਕਂ ਤਦਵਸੇਸਙ੍ਗੇਹਿ ਫਲਭੂਤਨਾਮਰੂਪਧਮ੍ਮੇਹਿ ਤਿਭਵਰਥਞ੍ਚ ਤਸ੍ਮਿਂ ਰਥੇ ਯੋਜਿਤਸਂਸਾਰਚਕ੍ਕਾਰਾਨਂ ਹਨਨਪ੍ਪਕਾਰਞ੍ਚ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਸਬ੍ਬੇਹਿਪਿ ਦ੍ਵਾਦਸਹਿ ਪਟਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਾਦਙ੍ਗੇਹਿ ਰਥਵਿਰਹਿਤਮੇਵ ਕੇਵਲਂ ਸਂਸਾਰਚਕ੍ਕਂ, ਤਸ੍ਸ ਅਰਘਾਤਨਪ੍ਪਕਾਰਭੇਦਞ੍ਚ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਅਥਵਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਅਨਮਤਗ੍ਗਨ੍ਤਿ ਅਨੁ ਅਨੁ ਅਮਤਗ੍ਗਂ, ਸਬ੍ਬਥਾ ਅਨੁਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇਹਿਪਿ ਅਵਿਞ੍ਞਾਤਕੋਟਿਕਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਵਿਜ੍ਜਾਮੂਲਕਤ੍ਤਾ ਜਰਾਮਰਣਪਰਿਯੋਸਾਨਤ੍ਤਾਤਿ ਇਦਂ ਸਙ੍ਖਾਰਾਦੀਨਂ ਦਸਨ੍ਨਂ ਅਰਭਾਵੇਨ ਏਕਤ੍ਤਂ ਸਮਾਰੋਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨ ਹਿ ਤੇਸਂ ਪਚ੍ਚੇਕਂ ਅਵਿਜ੍ਜਾਮੂਲਕਤਾ ਜਰਾਮਰਣਪਰਿਯੋਸਾਨਤਾ ਚ ਅਤ੍ਥਿ ਤਥਾ ਪਟਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਾਦਪਾਲ਼ਿਯਂ ਅਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਅਥ ਵਾ ਤੇਸਮ੍ਪਿ ਯਥਾਰਹਂ ਅਤ੍ਥਤੋ ਅਵਿਜ੍ਜਾਮੂਲਕਤ੍ਤਂ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਲਕ੍ਖਣਭੂਤਖਣਿਕਜਰਾਮਰਣਵਸੇਨ ਤਪ੍ਪਰਿਯੋਸਾਨਤਞ੍ਚ ਸਨ੍ਧਾਯੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਏਵਞ੍ਚ ਤੇਸਂ ਪਚ੍ਚੇਕਂ ਅਰਭਾਵੋ ਸਿਦ੍ਧੋ ਹੋਤਿ.
ਏਵਂ ਸਬ੍ਬਾਕਾਰਂ ਸਂਸਾਰਚਕ੍ਕਮੇਵ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਯੇਨ ਞਾਣੇਨ ਇਮਸ੍ਸ ਸਂਸਾਰਚਕ੍ਕਸ੍ਸ ਅਰਾਨਂ ਛੇਦੋ ਭਗਵਤੋ ਸਿਦ੍ਧੋ, ਤਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿਞਾਣਸ੍ਸ ‘‘ਪਚ੍ਚਯਪਰਿਗ੍ਗਹੇ ਪਞ੍ਞਾ ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿਞਾਣ’’ਨ੍ਤਿ (ਪਟਿ. ਮ. ੪; ੧.੪੫) ਮਾਤਿਕਾ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਭਵਚਕ੍ਕਾਵਯਵੇਸੁ ਅਵਿਜ੍ਜਾਦੀਸੁ ਪਚ੍ਚਯਪਚ੍ਚਯੁਪ੍ਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਪਰਿਗ੍ਗਹਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਿਆਕਾਰਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਪਰਤੋ ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਨਿਗਮਨਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤੇਨ ਏਵਮਯਂ ਅਵਿਜ੍ਜਾਹੇਤੂਤਿਆਦਿਕੇਨ ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਪਾਲ਼ਿਸਹਿਤੇਨ (ਪਟਿ. ਮ. ੧.੪੫) ਪਾਠੇਨ ਸਰੂਪਤੋ ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿਞਾਣਂ, ਤਸ੍ਸ ਚ ਤੇਸੁਯੇਵ ਅਵਿਜ੍ਜਾਦੀਸੁ ਚਤੁਸਙ੍ਖੇਪਾਦਿਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਿਵਿਭਾਗਞ੍ਚ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਪਰਂ ਇਤਿ ਭਗਵਾਤਿਆਦਿਪਾਠੇਨ ਭਗਵਤੋ ਤੇਨ ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿਞਾਣੇਨ ਪਟਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਾਦਸ੍ਸ ਸਬ੍ਬਾਕਾਰਤੋ ਪਟਿਵਿਦ੍ਧਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਇਮਿਨਾ ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿਞਾਣੇਨਾਤਿਆਦਿਨਾ ਭਗਵਤੋ ਤੇਨ ਞਾਣੇਨ ਸਂਸਾਰਚਕ੍ਕਾਰਾਨਂ ਵਿਦ੍ਧਂਸਿਤਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਤਤ੍ਥ ਦੁਕ੍ਖਾਦੀਸੁ ਅਞ੍ਞਾਣਂ ਅਵਿਜ੍ਜਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਤਿਣ੍ਣਂ ਆਯਤਨਾਨਨ੍ਤਿ ਚਕ੍ਖੁਸੋਤਮਨਾਯਤਨਾਨਂ ਤਿਣ੍ਣਂ. ਏਸ ਨਯੋ ਤਿਣ੍ਣਂ ਫਸ੍ਸਾਨਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁਪਿ. ਰੂਪਤਣ੍ਹਾਦਿਵਸੇਨ ਛ ਤਣ੍ਹਾਕਾਯਾ ਏਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.
ਸਗ੍ਗਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਨ੍ਤਿ ਕਾਮਸੁਗਤੀਸੁ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ. ਤਥੇਵਾਤਿ ਕਾਮੁਪਾਦਾਨਪਚ੍ਚਯਾ ਏਵ. ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਨ੍ਤਿ ਰੂਪੀਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ. ਤੇਭੂਮਕਧਮ੍ਮਵਿਸਯਸ੍ਸ ਸਬ੍ਬਸ੍ਸਾਪਿ ਰਾਗਸ੍ਸ ਕਿਲੇਸਕਾਮਭਾਵਤੋ ਭਵਰਾਗੋਪਿ ਕਾਮੁਪਾਦਾਨਮੇਵਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਕਾਮੁਪਾਦਾਨਪਚ੍ਚਯਾਯੇਵ ਮੇਤ੍ਤਂ ਭਾਵੇਤੀ’’ਤਿ. ਸੇਸੁਪਾਦਾਨਮੂਲਿਕਾਸੁਪੀਤਿ ਦਿਟ੍ਠੁਪਾਦਾਨਸੀਲਬ੍ਬਤੁਪਾਦਾਨਅਤ੍ਤਵਾਦੁਪਾਦਾਨਮੂਲਿਕਾਸੁਪਿ ਯੋਜਨਾਸੁ. ਤਤ੍ਰਾਯਂ ਯੋਜਨਾਨਯੋ – ਇਧੇਕਚ੍ਚੋ ‘‘ਨਤ੍ਥਿ ਪਰਲੋਕੋ ਉਚ੍ਛਿਜ੍ਜਤਿ ਅਤ੍ਤਾ’’ਤਿ (ਦੀ. ਨਿ. ੧.੮੫-੮੬ ਅਤ੍ਥਤੋ ਸਮਾਨਂ) ਦਿਟ੍ਠਿਂ ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਸੋ ਦਿਟ੍ਠੁਪਾਦਾਨਪਚ੍ਚਯਾ ਕਾਯੇਨ ਦੁਚ੍ਚਰਿਤਂ ਚਰਤੀਤਿਆਦਿਨਾ, ਅਪਰੋ ‘‘ਅਸੁਕਸ੍ਮਿਂ ਭਵੇ ਅਤ੍ਤਾ ਉਚ੍ਛਿਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ ਦਿਟ੍ਠਿਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਕਾਮਰੂਪਾਰੂਪਭਵੂਪਪਤ੍ਤਿਯਾ ਤਂ ਤਂ ਕੁਸਲਂ ਕਰੋਤੀਤਿਆਦਿਨਾ ਚ ਦਿਟ੍ਠੁਪਾਦਾਨਮੂਲਿਕਾ ਯੋਜਨਾ, ਇਮਿਨਾਵ ਨਯੇਨ ਅਤ੍ਤਵਾਦੁਪਾਦਾਨਮੂਲਿਕਾ ਯੋਜਨਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਅਪਰੋ ‘‘ਸੀਲੇਨ ਸੁਦ੍ਧਿ ਵਤੇਨ ਸੁਦ੍ਧੀ’’ਤਿ ਅਸੁਦ੍ਧਿਮਗ੍ਗਂ ‘‘ਸੁਦ੍ਧਿਮਗ੍ਗੋ’’ਤਿ ਪਰਾਮਸਨ੍ਤੋ ਸੀਲਬ੍ਬਤੁਪਾਦਾਨਪਚ੍ਚਯਾ ਕਾਯੇਨ ਦੁਚ੍ਚਰਿਤਂ ਚਰਤੀਤਿਆਦਿਨਾ ਸਬ੍ਬਭਵੇਸੁ ਸੀਲਬ੍ਬਤੁਪਾਦਾਨਮੂਲਿਕਾ ਯੋਜਨਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.
ਇਦਾਨਿ ਯਸ੍ਸ ਸਂਸਾਰਚਕ੍ਕਾਰਾਨਂ ਘਾਤਨਸਮਤ੍ਥਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿਞਾਣਸ੍ਸ ਅਵਿਜ੍ਜਾਦਿਪਚ੍ਚਯਪਅਗ੍ਗਹਾਕਾਰਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਕਾਮਭਵੇ ਚ ਅਵਿਜ੍ਜਾ ਕਾਮਭਵੇ ਸਙ੍ਖਾਰਾਨਂ ਪਚ੍ਚਯੋ ਹੋਤੀਤਿਆਦਿਨਾ ਅਵਿਜ੍ਜਾਦੀਨਂ ਪਚ੍ਚਯਪਚ੍ਚਯੁਪ੍ਪਨ੍ਨਭਾਵੋ ਦਸ੍ਸਿਤੋ, ਤਮੇਵ ਞਾਣਂ ਅਵਿਜ੍ਜਾਦੀਸੁ ਪਵਤ੍ਤਿਆਕਾਰੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਮਗ੍ਗਪਾਲ਼ਿਂ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਨਿਗਮਨਵਸੇਨ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਏਵਮਯਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਮਗ੍ਗਟੀਕਾਯਂ ਪਨ ‘‘ਇਦਾਨਿ ਯ੍ਵਾਯਂ ਸਂਸਾਰਚਕ੍ਕਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੇਨ ਕਾਮਭਵੇ ਅਵਿਜ੍ਜਾ ਕਾਮਭਵੇ ਸਙ੍ਖਾਰਾਨਂ ਪਚ੍ਚਯੋ ਹੋਤੀਤਿਆਦਿਨਾ ਅਵਿਜ੍ਜਾਦੀਨਂ ਪਚ੍ਚਯਭਾਵੋ ਸਙ੍ਖਾਰਾਦੀਨਂ ਪਚ੍ਚਯੁਪ੍ਪਨ੍ਨਭਾਵੋ ਦਸ੍ਸਿਤੋ, ਤਮੇਵ ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਮਗ੍ਗਪਾਲ਼ਿਂ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਨਿਗਮਨਵਸੇਨ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਏਵਮਯਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਾਰਤ੍ਥਦੀਪਨਿਯਾ ਵਿਨਯਟੀਕਾਯਪਿ ਅਯਮੇਵ ਪਾਠੋ ਲਿਖਿਤੋ. ਤਤ੍ਥ ਚ ਕਾਮਭਵੇ ਚ ਅਵਿਜ੍ਜਾਤਿਆਦਿਨਾ ਅਵਿਜ੍ਜਾਦੀਨਂ ਪਚ੍ਚਯਪਚ੍ਚਯੁਪ੍ਪਨ੍ਨਭਾਵੋ ਸਂਸਾਰਚਕ੍ਕਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤੋ ਨ ਹੋਤਿ ਤਸ੍ਸ ਚ ਅਵਿਜ੍ਜਾ ਨਾਭਿ, ਮੂਲਤ੍ਤਾਤਿਆਦਿਨਾ ਪੁਬ੍ਬੇਵ ਦਸ੍ਸਿਤਤ੍ਤਾ ਉਪਰਿ ਚਕ੍ਕਰੂਪਤੋ ਪਯੋਗਤ੍ਤੇਨ ਉਪਸਂਹਾਰਾਭਾਵਾ ਚ. ‘‘ਅਪਿ ਚ ਤਮੇਵ ਪਚ੍ਚਯਪਚ੍ਚਯੁਪ੍ਪਨ੍ਨਭਾਵਂ ਨਿਗਮਨਵਸੇਨ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਚੇਤ੍ਥ ਪਚ੍ਚਯਪਚ੍ਚਯੁਪ੍ਪਨ੍ਨਭਾਵੋ ਨਿਗਮਨਵਸੇਨ ਪਧਾਨਤ੍ਤੇਨ ਦਸ੍ਸਿਤੋ, ਅਥ ਖੋ ਪਚ੍ਚਯਪਰਿਗ੍ਗਹਵਸਪ੍ਪਵਤ੍ਤਂ ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿਞਾਣਮੇਵ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਪਚ੍ਚਯਪਰਿਗ੍ਗਹਾਕਾਰਸ੍ਸ ਨਿਗਮਨਵਸੇਨ ਦਸ੍ਸਿਤਂ. ਤਥਾ ਹਿ ‘‘ਏਵਮਯਂ ਅਵਿਜ੍ਜਾ ਹੇਤੁ, ਸਙ੍ਖਾਰਾ ਹੇਤੁਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾ, ਉਭੋਪੇਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਹੇਤੁਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਤਿ ਪਚ੍ਚਯਪਰਿਗ੍ਗਹੇ ਪਞ੍ਞਾ ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿਞਾਣਂ. ਅਤੀਤਮ੍ਪਿ ਅਦ੍ਧਾਨਂ. ਅਨਾਗਤਮ੍ਪਿ ਅਦ੍ਧਾਨਂ ਅਵਿਜ੍ਜਾ ਹੇਤੁ…ਪੇ… ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿਞਾਣ’’ਨ੍ਤਿ (ਪਟਿ. ਮ. ੧.੪੬) ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿਞਾਣਮੇਵ ਪਧਾਨਤ੍ਤੇਨ ਦਸ੍ਸਿਤਂ. ‘‘ਅਵਿਜ੍ਜਾ ਹੇਤੁ, ਸਙ੍ਖਾਰਾ ਹੇਤੁਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾ’’ਤਿਆਦਿ ਪਨ ਪਚ੍ਚਯਪਰਿਗ੍ਗਹੇ ਪਞ੍ਞਾ ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿਞਾਣਨ੍ਤਿ (ਪਟਿ. ਮ. ਮਾਤਿਕਾ ੪; ੧.੪੫) ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਤ੍ਤਾ ਤਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਯਪਰਿਗ੍ਗਹਾਕਾਰਪਰਿਦੀਪਨਤ੍ਥਂ ਵਿਸਯਤ੍ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਪਧਾਨਤ੍ਤੇਨ.
ਅਯਞ੍ਹੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ – ਏਵਨ੍ਤਿ ਅਨਨ੍ਤਰੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਅਯਂ ਅਵਿਜ੍ਜਾ ਸਙ੍ਖਾਰਾਨਂ ਹੇਤੁ, ਸਙ੍ਖਾਰਾ ਚ ਤੇਨ ਹੇਤੁਨਾ ਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾ. ਉਭੋਪੇਤੇਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਅਯਂ ਅਵਿਜ੍ਜਾ ਪਰਪਰਿਕਪ੍ਪਿਤਪਕਤਿਇਸ੍ਸਰਾਦਿ ਵਿਯ ਅਹੇਤੁਕਾ ਨਿਚ੍ਚਾ ਧੁਵਾ ਨ ਹੋਤਿ, ਅਥ ਖੋ ‘‘ਆਸਵਸਮੁਦਯਾ ਅਵਿਜ੍ਜਾਸਮੁਦਯੋ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੧.੧੦੩) ਵਚਨਤੋ ਸਯਮ੍ਪਿ ਸਹੇਤੁਕਾ ਸਙ੍ਖਤਾ ਅਨਿਚ੍ਚਾਯੇਵ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਉਭੋਪੇਤੇ ਅਵਿਜ੍ਜਾਸਙ੍ਖਾਰਾ ਹੇਤੁਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਯੇਵ. ਇਤੀਤਿ ਏਵਂ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਪਚ੍ਚਯਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨੇ ਯਾ ਪਞ੍ਞਾ, ਤਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਠਿਤਿਸਙ੍ਖਾਤੇ ਕਾਰਣੇ ਯਾਥਾਵਤੋ ਪਵਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿਞਾਣਂ ਨਾਮਾਤਿ.
ਏਤ੍ਥ ਹਿ ਞਾਣਸ੍ਸ ਵਿਸਯਵਿਭਾਵਨਵਸੇਨੇਵ ਅਵਿਜ੍ਜਾਦੀਨਂ ਪਚ੍ਚਯਾਦਿਭਾਵੋ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਨ ਪਧਾਨਤ੍ਤੇਨ, ਞਾਣਮੇਵ ਪਨੇਤ੍ਥ ਪਧਾਨਤੋ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਏਤਸ੍ਸ ਞਾਣਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਯਪਰਿਗ੍ਗਹਾਕਾਰਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਮੇਵ ਹੇਟ੍ਠਾਪਿ ਕਾਮਭਵੇ ਚ ਅਵਿਜ੍ਜਾਤਿਆਦਿਨਾ ਅਵਿਜ੍ਜਾਦੀਨਂ ਪਚ੍ਚਯਾਦਿਭਾਵੋ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਇਧਾਪਿ ਨਿਗਮਨਵਸੇਨ ਉਪਸਂਹਟੋ, ਨ ਭਵਚਕ੍ਕਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਤਨੋ ਮਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਚ ਪਚ੍ਚਯੁਪ੍ਪਨ੍ਨਧਮ੍ਮੇਸੁ ਅਦਿਟ੍ਠੇਸੁ ਹੇਤੂਨਂ ਪਚ੍ਚਯਭਾਵੋਪਿ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਦਟ੍ਠੁਨ੍ਤਿ ‘‘ਸਙ੍ਖਾਰਾ ਹੇਤੁਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾ’’ਤਿ ਪਚ੍ਚਯਪਰਿਗ੍ਗਹਞਾਣਨਿਦ੍ਦੇਸੇ (ਪਟਿ. ਮ. ੧.੪੫) ਪਚ੍ਚਯੁਪ੍ਪਨ੍ਨਧਮ੍ਮਾਨਮ੍ਪਿ ਗਹਣਂ ਕਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਏਤੇਨ ਨਯੇਨਾਤਿ ਅਵਿਜ੍ਜਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਸਙ੍ਖਾਰਾ ਹੇਤੁ, ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਹੇਤੁਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਜਾਤਿਪਰਿਯੋਸਾਨਾਨਿ ਪਦਾਨਿ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਤਬ੍ਬਾਨਿ.
ਏਵਂ ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਮਗ੍ਗਪਾਲ਼ਿਯਾ ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿਞਾਣਸ੍ਸ ਅਵਿਜ੍ਜਾਦੀਸੁ ਪਵਤ੍ਤਿਆਕਾਰਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਤਸ੍ਸ ਤੇਸੁ ਪਚ੍ਚਯੇਸੁ ਅਞ੍ਞੇਹਿਪਿ ਆਕਾਰੇਹਿ ਪਵਤ੍ਤਿਆਕਾਰਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਤਤ੍ਥਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਤੇਸੁ ਪਟਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਾਦਙ੍ਗੇਸੁ. ਸਙ੍ਖਿਪ੍ਪਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਵਿਜ੍ਜਾਦਯੋ ਹੇਤੁਸਾਮਞ੍ਞੇਨ ਫਲਸਾਮਞ੍ਞੇਨ ਵਾਤਿ ਸਙ੍ਖੇਪੋ, ਸਙ੍ਗਹੋ, ਕੋਟ੍ਠਾਸੋ ਰਾਸੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸੋ ਪਨ ਜਾਤਿਤੋ ਦੁਵਿਧੋਪਿ ਕਾਲਭੇਦਵਸੇਨ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧੋ ਜਾਤੋ. ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਅਦ੍ਧਾਤਿ ਅਨੁਵਤ੍ਤਤਿ. ਤਣ੍ਹੁਪਾਦਾਨਭਵਾ ਗਹਿਤਾ ਕਿਲੇਸਕਮ੍ਮਸਾਮਞ੍ਞਤੋ ਤਦਵਿਨਾਭਾਵਤੋ ਚ. ਅਵਿਜ੍ਜਾਦਿਕਿਲੇਸਵਟ੍ਟਮ੍ਪਿ ਵਿਪਾਕਧਮ੍ਮਧਮ੍ਮਤਾਸਰਿਕ੍ਖਤਾਯ ਇਧ ਕਮ੍ਮਵਟ੍ਟਮੇਵਾਤਿ ਆਹ ਇਮੇ ਪਞ੍ਚ ਧਮ੍ਮਾਤਿਆਦਿ. ਵਿਪਾਕਾ ਧਮ੍ਮਾਤਿਆਦੀਸੁ ਕਮ੍ਮਜਅਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾਨਮੇਵ ਵਿਪਾਕਸਦ੍ਦਵਚਨੀਯਤ੍ਤੇਪਿ ਨਾਮਰੂਪਾਦਿਪਦੇਸੁ ਰੂਪਮਿਸ੍ਸਮ੍ਪਿ ਫਲਪਞ੍ਚਕਂ ਅਰੂਪਪ੍ਪਧਾਨਤਾਯ ਚ ਤਬ੍ਬਹੁਲਤਾਯ ਚ ‘‘ਵਿਪਾਕਵਟ੍ਟ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਵਿਪਾਕਪ੍ਪਧਾਨਂ ਵਟ੍ਟਂ, ਵਿਪਾਕਬਹੁਲਂ ਵਾ ਵਟ੍ਟਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕਮ੍ਮਜਪਰਿਯਾਯੋ ਵਾ ਏਤ੍ਥ ਵਿਪਾਕ-ਸਦ੍ਦੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਜਾਤਿਜਰਾਮਰਣਾਪਦੇਸੇਨਾਤਿ ਪਰਮਤ੍ਥਧਮ੍ਮਵਿਨਿਮੁਤ੍ਤਜਾਤਿਜਰਾਮਰਣਂ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਤਦਪਦੇਸੇਨ ਤੇਸਂ ਕਥਨੇਨ ਤਂਮੁਖੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਆਕਿਰੀਯਨ੍ਤਿ ਪਕਾਸੀਯਨ੍ਤੀਤਿ ਆਕਾਰਾ, ਅਵਿਜ੍ਜਾਦਿਸਰੂਪਾ, ਤਤੋ ਪਚ੍ਚਯਾਕਾਰਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਕੋ ਸਨ੍ਧੀਤਿ ਅਵਿਚ੍ਛੇਦਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਹੇਤੁਭੂਤੋ ਹੇਤੁਫਲਸਨ੍ਧਿ, ਦੁਤਿਯੋ ਫਲਹੇਤੁਸਨ੍ਧਿ, ਤਤਿਯੋ ਹੇਤੁਫਲਸਨ੍ਧੀਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ.
ਏਵਂ ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿਞਾਣਸ੍ਸ ਅਵਿਜ੍ਜਾਦੀਸੁ ਅਨੇਕੇਹਿ ਪਕਾਰੇਹਿ ਪਵਤ੍ਤਿਆਕਾਰਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਤੇਹਿ, ਅਵੁਤ੍ਤੇਹਿ ਚ ਸਬ੍ਬੇਹਿ ਆਕਾਰੇਹਿ ਭਗਵਤੋ ਪਟਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਾਦਸ੍ਸ ਪਟਿਵਿਦ੍ਧਭਾਵਂ, ਤਸ੍ਸ ਚ ਞਾਣਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿਞਾਣਸਦ੍ਦਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਨਿਮਿਤ੍ਤਤਂ ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਪਾਲ਼ਿਨਯੇਨ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਉਪਸਂਹਾਰਵਸੇਨ ਇਤਿ ਭਗਵਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਇਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰਪਰਾਮਸਨਂ, ਤੇਨਾਹ ਚਤੁਸਙ੍ਖੇਪਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਸਬ੍ਬਾਕਾਰਤੋਤਿ ਇਧ ਕਾਮਭਵੇ ਚ ਅਵਿਜ੍ਜਾ ਕਾਮਭਵੇ ਸਙ੍ਖਾਰਾਨਂ ਪਚ੍ਚਯੋਤਿਆਦਿਨਾ ਇਧ ਵੁਤ੍ਤੇਹਿ ਚ ਅਵੁਤ੍ਤੇਹਿ ਚ ਪਟਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਾਦਵਿਭਙ੍ਗਾਦੀਸੁ (ਵਿਭ. ੨੨੫ ਆਦਯੋ) ਆਗਤੇਹਿ ਸਬ੍ਬੇਹਿ ਪਕਾਰੇਹਿ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਤਿ. ਤਨ੍ਤਿ ਯੇਨ ਞਾਣੇਨ ਭਗਵਾ ਏਵਂ ਜਾਨਾਤਿ, ਤਂ ਞਾਣਂ. ਞਾਤਟ੍ਠੇਨਾਤਿ ਜਾਨਨਟ੍ਠੇਨ. ਪਜਾਨਨਟ੍ਠੇਨਾਤਿ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਨਟ੍ਠੇਨ.
ਇਦਾਨਿ ਯਮਿਦਂ ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿਞਾਣਂ ਪਚ੍ਚਯਪਰਿਗ੍ਗਹਾਕਾਰਭੇਦੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਪਞ੍ਚਤੋ ਦਸ੍ਸਿਤਂ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਰਘਾਤੇ ਏਤਸ੍ਸ ਉਪਯੋਗਿਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਇਮਿਨਾ ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿਞਾਣੇਨਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿਞਾਣੇਨ ਅਰੇ ਹਨੀਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਕਥਨ੍ਤਿ? ਆਹ ‘‘ਤੇ ਧਮ੍ਮੇ’’ਤਿਆਦਿ. ਤੇ ਅਵਿਜ੍ਜਾਦਿਕੇ ਧਮ੍ਮੇ ਮਹਾਵਜਿਰਞਾਣਾਵੁਧੇਨ ਤੇਨ ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿਞਾਣੇਨ ਯਥਾਭੂਤਂ ਞਤ੍ਵਾ ਤੇਨ ਬਲਵਵਿਪਸ੍ਸਨਾਵੁਧੇਨ ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਦਨ੍ਤੋ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਾਵੁਧੇਨ ਵਿਰਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਵਿਮੁਚ੍ਚਨ੍ਤੋ ਅਰੇ ਹਨੀਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਞਾਣਮ੍ਪਿ ਹਿ ਕਿਚ੍ਚਤੋ ਸਮੁਦਯਸਚ੍ਚਾਦਿਬੋਧਤੋ ‘‘ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਿਤਿਞਾਣ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ.
ਏਕੇਕਂ ਧਮ੍ਮਕ੍ਖਨ੍ਧਂ ਏਕੇਕਵਿਹਾਰੇਨ ਪੂਜੇਮੀਤਿ ਧਮ੍ਮਕ੍ਖਨ੍ਧਂ ਆਰਬ੍ਭ ਪਵਤ੍ਤਾਪਿ ਵਿਹਾਰਕਰਣਪੂਜਾ ਭਗਵਤਿ ਪੇਮੇਨੇਵ ਪਵਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਸਧਾਤੁਕਾਦਿਚੇਤਿਯਪਟਿਮਣ੍ਡਿਤਤ੍ਤਾ ਚ ਭਗਵਤੋਵ ਪੂਜਾਤਿ ਆਹ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸਾਤਿਆਦਿ. ਕਿਲੇਸਾਰੀਨ ਸੋ ਮੁਨੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਨਿਗ੍ਗਹੀਤਲੋਪੋ, ਕਿਲੇਸਾਰੀਨਂ ਹਤਤ੍ਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਚ੍ਚਯਾਦੀਨ ਚਾਰਹੋਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਨਿਗ੍ਗਹੀਤਲੋਪੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ.
ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਂ-ਸਦ੍ਦੋ ਸਯਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੇ ਪਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਾਮ’’ਨ੍ਤਿ, ਅਪਰਨੇਯ੍ਯੋ ਹੁਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਬ੍ਬਧਮ੍ਮਾਨਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਕਸ੍ਸਚਿ ਵਿਸਯਵਿਸੇਸਸ੍ਸ ਅਗ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ਸਿਦ੍ਧਂ. ਪਦੇਸਗ੍ਗਹਣੇ ਹਿ ਅਸਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਸ੍ਸ ਨਿਪ੍ਪਦੇਸਤਾਵ ਵਿਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਯਥਾ ਦਿਕ੍ਖਿਤੋ ਨ ਦਦਾਤੀਤਿ. ਏਵਞ੍ਚ ਕਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਥਵਿਸੇਸਾਨਪੇਕ੍ਖਾ ਕਤ੍ਤਰਿਯੇਵ ਬੁਦ੍ਧ-ਸਦ੍ਦਸਿਦ੍ਧਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ ਕਮ੍ਮਵਚਨਿਚ੍ਛਾਯ ਅਭਾਵਤੋ. ‘‘ਸਮ੍ਮਾ ਸਾਮਂ ਬੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ’’ਤਿ ਏਤ੍ਤਕਮੇਵ ਹਿ ਇਧ ਸਦ੍ਦਤੋ ਲਬ੍ਭਤਿ. ਸਬ੍ਬਧਮ੍ਮਾਨਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਪਨ ਅਤ੍ਥਤੋ ਲਬ੍ਭਮਾਨਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਹਿ ਬੁਜ੍ਝਨਕਿਰਿਯਾ ਅਵਿਸਯਾ ਯੁਜ੍ਜਤਿ. ਅਭਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯੇਤਿ ਲਕ੍ਖਣਾਦਿਤੋ ਅਨਿਚ੍ਚਾਦਿਤੋ ਚ ਅਭਿਵਿਸਿਟ੍ਠੇਨ ਲੋਕਿਯਲੋਕੁਤ੍ਤਰਞਾਣੇਨ ਜਾਨਿਤਬ੍ਬੇ ਚਤੁਸਚ੍ਚਧਮ੍ਮੇ. ਪਰਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯੇਤਿ ਅਨਿਚ੍ਚਾਦਿਵਸੇਨ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਜਾਨਿਤਬ੍ਬਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਅਰਿਯਸਚ੍ਚਮਾਹ. ਪਹਾਤਬ੍ਬੇਤਿ ਸਮੁਦਯਸਚ੍ਚਂ. ਸਚ੍ਛਿਕਾਤਬ੍ਬੇਤਿ ਨਿਰੋਧਸਚ੍ਚਂ. ਬਹੁਵਚਨਨਿਦ੍ਦੇਸੋ ਪਨੇਤ੍ਥ ਸੋਪਾਦਿਸੇਸਾਦਿਕਂ ਪਰਿਯਾਯਸਿਦ੍ਧਂ ਭੇਦਂ ਅਪੇਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਕਤੋ.
ਅਭਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਗਾਥਾਯ ਪਹਾਤਬ੍ਬਭਾਵੇਤਬ੍ਬਾਨਂ ਸਮੁਦਯਮਗ੍ਗਸਚ੍ਚਾਨਂ ਹੇਤੁਧਮ੍ਮਾਨਂ ਗਹਣੇਨੇਵ ਤਪ੍ਫਲਾਨਂ ਦੁਕ੍ਖਸਚ੍ਚਨਿਰੋਧਸਚ੍ਚਾਨਮ੍ਪਿ ਸਿਦ੍ਧਿਤੋ ਪਰਿਞ੍ਞਾਤਬ੍ਬਞ੍ਚ ਪਰਿਞ੍ਞਾਤਂ ਸਚ੍ਛਿਕਾਤਬ੍ਬਞ੍ਚ ਸਚ੍ਛਿਕਤਨ੍ਤਿ ਇਦਮ੍ਪੇਤ੍ਥ ਸਙ੍ਗਹਿਤਮੇਵਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਤਸ੍ਮਾ ਬੁਦ੍ਧੋਸ੍ਮੀ’’ਤਿ. ਯਸ੍ਮਾ ਚਤ੍ਤਾਰਿਪਿ ਸਚ੍ਚਾਨਿ ਮਯਾ ਬੁਦ੍ਧਾਨਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਬ੍ਬਮ੍ਪਿ ਞੇਯ੍ਯਂ ਬੁਦ੍ਧੋਸ੍ਮਿ, ਅਬ੍ਭਞ੍ਞਾਸਿਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਵਿਚਿਤ੍ਤਵਿਸਯਪਤ੍ਥਨਾਕਾਰਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਯਾ ਤਣ੍ਹਾ ਦੁਕ੍ਖਵਿਚਿਤ੍ਤਤਾਯ ਪਧਾਨਕਾਰਣਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਮੂਲਕਾਰਣਭਾਵੇਨਾ’’ਤਿ. ਉਭਿਨ੍ਨਨ੍ਤਿ ਚਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਤਂਸਮੁਦਯਸ੍ਸ ਚ. ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤੀਤਿ ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਨਿਮਿਤ੍ਤਂ, ਨ ਅਭਾਵਮਤ੍ਤਂ. ਤਸ੍ਸ ਅਵਤ੍ਥੁਤ੍ਤਾ ਸਪ੍ਪਚ੍ਚਯਤ੍ਤਾਦਿਅਨੇਕਭੇਦਾ ਸਬ੍ਬਸਙ੍ਗਹਿਤਾ. ਨਿਰੋਧਪ੍ਪਜਾਨਨਾਤਿ ਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾਭਿਸਮਯਵਸੇਨ ਨਿਰੋਧਸ੍ਸ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਨਾ. ਏਕੇਕਪਦੁਦ੍ਧਾਰੇਨਾਪੀਤਿ ਚਕ੍ਖੁ ਚਕ੍ਖੁਸਮੁਦਯੋਤਿਆਦਿਨਾ ਏਕੇਕਕੋਟ੍ਠਾਸਨਿਦ੍ਧਾਰਣੇਨਾਪਿ, ਨ ਦੁਕ੍ਖਸਚ੍ਚਾਦਿਸਾਮਞ੍ਞਤੋ ਏਵਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਤਣ੍ਹਾਯਪਿ ਸਙ੍ਖਾਰਦੁਕ੍ਖਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਤਾਯ ਪਰਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਤ੍ਤਾ ਦੁਕ੍ਖਸਚ੍ਚਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਛ ਤਣ੍ਹਾਕਾਯਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਸ੍ਮਿਂ ਪਨ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ ਸਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਮੂਲਕਾਰਣਭਾਵੇਨ ਸਮੁਟ੍ਠਾਪਿਕਾ ਪੁਰਿਮਭਵਸਿਦ੍ਧਾ ਤਣ੍ਹਾ ਸਮੁਦਯਸਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾ. ਕਸਿਣਾਨੀਤਿ ਕਸਿਣਾਰਮ੍ਮਣਾਨਿ ਝਾਨਾਨਿ. ਦ੍ਵਤ੍ਤਿਂਸਾਕਾਰਾਤਿ ਕੇਸਾਦਯੋ ਤਦਾਰਮ੍ਮਣਜ੍ਝਾਨਾਨਿ ਚ. ਨਵ ਭਵਾਤਿ ਕਾਮਭਵਾਦਯੋ ਤਯੋ ਸਞ੍ਞੀਭਵਾਦਯੋ ਤਯੋ ਏਕਵੋਕਾਰਭਵਾਦਯੋ ਤਯੋ ਚਾਤਿ ਨਵ ਭਵਾ. ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਝਾਨਾਨੀਤਿ ਆਰਮ੍ਮਣਵਿਸੇਸਂ ਅਨਪੇਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਸਾਮਞ੍ਞਤੋ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਝਾਨਾਨਿ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ. ਵਿਪਾਕਕਿਰਿਯਾਨਮ੍ਪਿ ਯਥਾਰਹਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਸਙ੍ਗਹੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਕੁਸਲਧਮ੍ਮਾਨਂ ਉਪਨਿਸ੍ਸਯਭੂਤਾ ਤਣ੍ਹਾਸਮੁਟ੍ਠਾਪਿਕਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ, ਕਿਰਿਯਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪਨ ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਭਾਵਸ੍ਸ ਕਾਰਣਭੂਤਾ ਤਣ੍ਹਾ. ਅਨੁਲੋਮਤੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਵਿਜ੍ਜਾ ਦੁਕ੍ਖਸਚ੍ਚਂ, ਤਂਸਮੁਟ੍ਠਾਪਿਕਾ ਪੁਰਿਮਤਣ੍ਹਾ ਆਸਵਾ ਸਮੁਦਯਸਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ. ਸਙ੍ਖਾਰਾਦੀਸੁ ਪਨ ਅਵਿਜ੍ਜਾਦਯੋਵ ਸਮੁਦਯਸਚ੍ਚਭਾਵੇਨ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਾ. ਤੇਨਾਤਿ ਤਸ੍ਮਾ.
ਵਿਜ੍ਜਾਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਿਸਯਂ ਵਿਦਿਤਂ ਕਰੋਤੀਤਿ ਵਿਜ੍ਜਾ. ਸਮ੍ਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾਤਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਤ੍ਤਾ, ਸਮ੍ਪੁਣ੍ਣਤ੍ਤਾ ਵਾ. ਤਤ੍ਰਾਤਿ ਅਮ੍ਬਟ੍ਠਸੁਤ੍ਤੇ. ਮਨੋਮਯਿਦ੍ਧਿਯਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ‘‘ਇਧ ਭਿਕ੍ਖੁ ਇਮਮ੍ਹਾ ਕਾਯਾ ਅਞ੍ਞਂ ਕਾਯਂ ਅਭਿਨਿਮ੍ਮਿਨਾਤੀ’’ਤਿ (ਦੀ. ਨਿ. ੧.੨੩੬) ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਸਰੀਰਬ੍ਭਨ੍ਤਰਝਾਨਮਨੇਨ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਸਰੀਰਸ੍ਸ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਾ ਮਨੋਮਯਿਦ੍ਧਿ ਨਾਮ, ਸਾ ਅਤ੍ਥਤੋ ਝਾਨਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਪਞ੍ਞਾਯੇਵ. ਸਤ੍ਤ ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਾ ਨਾਮ ਸਦ੍ਧਾ ਹਿਰੀ ਓਤ੍ਤਪ੍ਪਂ ਬਾਹੁਸਚ੍ਚਂ ਵੀਰਿਯਂ ਸਤਿ ਪਞ੍ਞਾ ਚ. ਗਚ੍ਛਤਿ ਅਮਤਂ ਦਿਸਨ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਖਨਿਤ੍ਥਰਣਤ੍ਥਿਕੇਹਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਤੋ ਅਮਤਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਮੇਵ ਦਿਸਂ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਇਮਿਨਾ ਚ ਚਰਣਾਨਂ ਸਿਕ੍ਖਤ੍ਤਯਸਙ੍ਗਹਿਤਅਰਿਯਮਗ੍ਗਭਾਵਤੋ ਨਿਬ੍ਬਾਨਤ੍ਥਿਕੇਹਿ ਏਕਂਸੇਨ ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਇਦਾਨਿਸ੍ਸਾ ਵਿਜ੍ਜਾਚਰਣਸਮ੍ਪਦਾਯ ਸਾਵਕਾਦਿਅਸਾਧਾਰਣਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਤਤ੍ਥ ਵਿਜ੍ਜਾਸਮ੍ਪਦਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਆਸਵਕ੍ਖਯਵਿਜ੍ਜਾਵਸੇਨ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਾ ਸਿਜ੍ਝਤਿ, ਚਰਣਧਮ੍ਮਭੂਤੇਸੁ ਝਾਨੇਸੁ ਅਨ੍ਤੋਗਧਾਯ ਮਹਾਕਰੁਣਾਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਵਸੇਨ ਮਹਾਕਾਰੁਣਿਕਤਾ ਸਿਜ੍ਝਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਵਿਜ੍ਜਾ…ਪੇ… ਮਹਾਕਾਰੁਣਿਕਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਯਥਾ ਤਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਤਨ੍ਤਿ ਨਿਪਾਤਮਤ੍ਤਂ, ਯਥਾ ਅਞ੍ਞੋਪਿ ਵਿਜ੍ਜਾਚਰਣਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਬੁਦ੍ਧੋ ਨਿਯੋਜੇਤਿ, ਤਥਾ ਅਯਮ੍ਪੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤੇਨਾਤਿ ਅਨਤ੍ਥਪਰਿਵਜ੍ਜਨਅਤ੍ਥਨਿਯੋਜਨੇਨ. ਅਤ੍ਤਨ੍ਤਪਾਦਯੋਤਿ ਆਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਪਰਨ੍ਤਪਉਭਯਨ੍ਤਪਾ ਗਹਿਤਾ. ਅਸਜ੍ਜਮਾਨੋ ਭਵੇਸੁ ਅਪਚ੍ਚਾਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋਤਿ ਪਹੀਨਾਨਂ ਪੁਨਾਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਤੋ ਨ ਪੁਨ ਉਪਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ.
ਤਤ੍ਰਾਤਿ ਯੁਤ੍ਤਵਾਚਾਭਾਸਨੇ ਸਾਧੇਤਬ੍ਬੇ ਚੇਤਂ ਭੁਮ੍ਮਂ. ਅਭੂਤਨ੍ਤਿ ਅਭੂਤਤ੍ਥਂ. ਅਤਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਤਸ੍ਸੇਵ ਵੇਵਚਨਂ. ਅਨਤ੍ਥਸਂਹਿਤਨ੍ਤਿ ਪਿਸੁਣਾਦਿਦੋਸਯੁਤ੍ਤਂ. ਸਮ੍ਮਾਗਦਤ੍ਤਾਤਿ ਸੁਨ੍ਦਰਵਚਨਤ੍ਤਾ, ਗਦਨਂ ਗਦੋ, ਕਥਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸੁਨ੍ਦਰੋ ਗਦੋ ਵਚਨਮਸ੍ਸਾਤਿ ‘‘ਸੁਗਦੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ ਨਿਰੁਤ੍ਤਿਨਯੇਨ ਦ-ਕਾਰਸ੍ਸ ਤ-ਕਾਰਂ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਸੁਗਤੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
ਸਭਾਵਤੋਤਿ ਦੁਕ੍ਖਸਭਾਵਤੋ. ਲੋਕਨ੍ਤਿ ਖਨ੍ਧਾਦਿਲੋਕਂ. ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਮਤ੍ਥਂ ਸੁਤ੍ਤਤੋ ਆਹ ਯਤ੍ਥਾਤਿਆਦਿ. ਤਤ੍ਥ ਯਤ੍ਥਾਤਿ ਯਸ੍ਮਿਂ ਲੋਕਨ੍ਤਸਙ੍ਖਾਤੇ ਨਿਬ੍ਬਾਨੇ. ਤਨ੍ਤਿ ਲੋਕਸ੍ਸਨ੍ਤਂ, ਓਕਾਸਲੋਕੇ ਕਾਯਗਮਨੇਨ ਞਾਤਬ੍ਬਂ ਪਤ੍ਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਨਾਹਂ ਵਦਾਮੀਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਇਦਞ੍ਚ ਰੋਹਿਤਦੇਵਪੁਤ੍ਤੇਨ ਲੋਕਸ੍ਸ ਕਾਯਗਤਿਵਸੇਨ ਅਨ੍ਤਗਮਨਸ੍ਸ ਪੁਚ੍ਛਿਤਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਪ੍ਪਤ੍ਵਾ ਲੋਕਸ੍ਸਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਖਨ੍ਧਾਦਿਲੋਕਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ.
ਕਿਨ੍ਤੇ ਪਦਸਾ ਓਕਾਸਲੋਕਪਰਿਬ੍ਭਮਨੇਨ, ਪਰਿਮਿਤਟ੍ਠਾਨੇ ਏਵ ਤਂ ਞਾਣਗਮਨੇਨ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾਨਂ ਦਸ੍ਸੇਮੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਅਪਿ ਚਾਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਬ੍ਯਾਮਮਤ੍ਤੇ ਕਲ਼ੇਵਰੇਤਿ ਸਰੀਰੇ. ਤੇਨ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਸਸਞ੍ਞਿਮ੍ਹੀਤਿ ਸਞ੍ਞਾਸੀਸੇਨ ਵੇਦਨਾਦਯੋ ਤਯੋ ਖਨ੍ਧੇ. ਸਮਨਕੇਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਕ੍ਖਨ੍ਧਂ. ਲੋਕਨ੍ਤਿ ਖਨ੍ਧਾਦਿਲੋਕਂ, ਦੁਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਲੋਕਨਿਰੋਧਨ੍ਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨੇਨ ਲੋਕਸ੍ਸ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨਂ, ਨਿਬ੍ਬਾਨਮੇਵ ਵਾ. ਅਦੇਸਮ੍ਪਿ ਹਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਯੇਸਂ ਨਿਰੋਧਾਯ ਹੋਤਿ, ਉਪਚਾਰਤੋ ਤਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤਂ ਵਿਯ ਹੋਤੀਤਿ ‘‘ਬ੍ਯਾਮਮਤ੍ਤੇ ਕਲ਼ੇਵਰੇ ਲੋਕਨਿਰੋਧਮ੍ਪਿ ਪਞ੍ਞਪੇਮੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਚਕ੍ਖੁ ਲੋਕੇ ਪਿਯਰੂਪਂ, ਸਾਤਰੂਪਂ, ਏਤ੍ਥੇਸਾ ਤਣ੍ਹਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਮਾਨਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਤੀਤਿਆਦੀਸੁ (ਦੀ. ਨਿ. ੨.੪੦੧; ਵਿਭ. ੨੦੪) ਵਿਯ. ਕੁਦਾਚਨਨ੍ਤਿ ਕਦਾਚਿਪਿ. ਅਪ੍ਪਤ੍ਵਾਤਿ ਅਗ੍ਗਮਗ੍ਗੇਨ ਅਨਧਿਗਨ੍ਤ੍ਵਾ. ਤਸ੍ਮਾਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਤਂ ਗਮਨੇਨ ਪਤ੍ਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕਾ, ਤਸ੍ਮਾ. ਹਵੇਤਿ ਨਿਪਾਤਮਤ੍ਤਂ, ਏਕਂਸਤ੍ਥੇ ਵਾ. ਲੋਕਵਿਦੂਤਿ ਸਭਾਵਾਦਿਤੋ ਖਨ੍ਧਾਦਿਜਾਨਨਕੋ. ਚਤੁਸਚ੍ਚਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਭਿਸਮਿਤਤ੍ਤਾ ਸਮਿਤਾਵੀ, ਸਮਿਤਕਿਲੇਸੋਤਿ ਵਾ ਅਤ੍ਥੋ. ਨਾਸੀਸਤਿ ਨ ਪਤ੍ਥੇਤਿ ਅਪ੍ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਕਤ੍ਤਾ.
ਏਵਂ ਸਙ੍ਖੇਪਤੋ ਲੋਕਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਵਿਤ੍ਥਾਰਤੋ ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਅਪਿ ਚ ਤਯੋ ਲੋਕਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਬਦ੍ਧਾਨਂ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਸਮੂਹਸਨ੍ਤਾਨਭੂਤੋ ਸਤ੍ਤਲੋਕੋ. ਸੋ ਹਿ ਰੂਪਾਦੀਸੁ ਸਤ੍ਤਵਿਸਤ੍ਤਤਾਯ ‘‘ਸਤ੍ਤੋ’’ਤਿ ਚ, ਲੋਕਿਯਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਕਮ੍ਮਕਿਲੇਸਾ ਤਬ੍ਬਿਪਾਕਾ ਚਾਤਿ ‘‘ਲੋਕੋ’’ਤਿ ਚ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਅਨਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਬਦ੍ਧਾਨਂ ਉਤੁਜਰੂਪਾਨਂ ਸਮੂਹਸਨ੍ਤਾਨਭੂਤੋ ਓਕਾਸਲੋਕੋ. ਸੋ ਹਿ ਸਤ੍ਤਸਙ੍ਖਾਰਾਨਂ ਆਧਾਰਤੋ ‘‘ਓਕਾਸੋ’’ਤਿ ਚ, ਲੋਕਿਯਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਤਸ੍ਸਾਧਾਰਾ ਚ ਆਧੇਯ੍ਯਭੂਤਾਤਿ ‘‘ਲੋਕੋ’’ਤਿ ਚ ਪਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਬਦ੍ਧਾ ਪਨ ਸਬ੍ਬੇਵ ਉਪਾਦਾਨਕ੍ਖਨ੍ਧਾ ਪਚ੍ਚਯੇਹਿ ਸਙ੍ਖਤਟ੍ਠੇਨ ਲੁਜ੍ਜਨਪਲੁਜ੍ਜਨਟ੍ਠੇਨ ਚ ‘‘ਸਙ੍ਖਾਰਲੋਕੋ’’ਤਿ ਚ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਆਹਰਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਫਲਨ੍ਤਿ ਆਹਾਰੋ, ਪਚ੍ਚਯੋ. ਤੇਨ ਤਿਟ੍ਠਨਸੀਲਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਯਾਵ ਭਙ੍ਗਾ ਪਵਤ੍ਤਨਸੀਲਾਤਿ ਆਹਾਰਟ੍ਠਿਤਿਕਾ, ਸਬ੍ਬੇ ਸਙ੍ਖਤਧਮ੍ਮਾ. ਸਬ੍ਬੇ ਸਤ੍ਤਾਤਿ ਚ ਇਮਿਨਾਪਿ ਵੇਨੇਯ੍ਯਾਨੁਰੂਪਤੋ ਪੁਗ੍ਗਲਾਧਿਟ੍ਠਾਨਤ੍ਤਾ ਦੇਸਨਾਯ ਸਙ੍ਖਾਰਾਵ ਗਹਿਤਾ.
ਯਾਵਤਾ ਚਨ੍ਦਿਮਸੂਰਿਯਾ ਪਰਿਹਰਨ੍ਤੀਤਿ ਯਤ੍ਤਕੇ ਠਾਨੇ ਚਨ੍ਦਿਮਸੂਰਿਯਾ ਪਰਿਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਵਿਰੋਚਨਾਤਿ ਤੇਸਂ ਵਿਰੋਚਨਹੇਤੁ ਓਭਾਸਨਹੇਤੂਤਿ ਹੇਤੁਮ੍ਹਿ ਨਿਸ੍ਸਕ੍ਕਵਚਨਂ. ਦਿਸਾ ਭਨ੍ਤੀਤਿ ਸਬ੍ਬਾ ਦਿਸਾ ਯਾਵਤਾ ਵਿਗਤਨ੍ਧਕਾਰਾ ਪਞ੍ਞਾਯਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਵਾ ਦਿਸਾਤਿ ਉਪਯੋਗਬਹੁਵਚਨਂ. ਤਸ੍ਮਾ ਵਿਰੋਚਮਾਨਾ ਚਨ੍ਦਿਮਸੂਰਿਯਾ ਯਤ੍ਤਕਾ ਦਿਸਾ ਭਨ੍ਤਿ ਓਭਾਸੇਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਾਵ ਸਹਸ੍ਸਧਾ ਲੋਕੋਤਿ ਤਤ੍ਤਕੇਨ ਪਮਾਣੇਨ ਸਹਸ੍ਸਪ੍ਪਕਾਰੋ ਓਕਾਸਲੋਕੋ, ਸਹਸ੍ਸਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਾਨੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਸਹਸ੍ਸਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ੇ. ਵਸੋਤਿ ਇਦ੍ਧਿਸਙ੍ਖਾਤੋ ਵਸੋ ਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਤਮ੍ਪੀਤਿ ਤਿਵਿਧਮ੍ਪਿ ਲੋਕਂ. ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਅਨੇਨ ਭਗਵਤਾ ਸਙ੍ਖਾਰਲੋਕੋਪਿ ਸਬ੍ਬਥਾ ਵਿਦਿਤੋਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਏਕੋ ਲੋਕੋਤਿ ਯ੍ਵਾਯਂ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਸਬ੍ਬਸਙ੍ਖਤਾਨਂ ਪਚ੍ਚਯਾਯਤ੍ਤਵੁਤ੍ਤਿਤੋ ਤੇਨ ਸਾਮਞ੍ਞੇਨ ਸਙ੍ਖਾਰਲੋਕੋ ਏਕੋ ਏਕਵਿਧੋ, ਏਸ ਨਯੋ ਸੇਸੇਸੁਪਿ. ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਾਪਿ ਲੋਕਿਯਧਮ੍ਮਾਵ ਲੋਕੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਾਨਂ ਪਰਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਤ੍ਤਾਭਾਵਾ. ਉਪਾਦਾਨਾਨਂ ਆਰਮ੍ਮਣਭੂਤਾ ਖਨ੍ਧਾ ਉਪਾਦਾਨਕ੍ਖਨ੍ਧਾ. ਸਤ੍ਤ ਵਿਞ੍ਞਾਣਟ੍ਠਿਤਿਯੋਤਿ ਤਥਾ ਤਥਾ ਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਪਜਾਯੇਵ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ. ਨਾਨਤ੍ਤਕਾਯਾ ਨਾਨਤ੍ਤਸਞ੍ਞਿਨੋ, ਨਾਨਤ੍ਤਕਾਯਾ ਏਕਤ੍ਤਸਞ੍ਞਿਨੋ, ਏਕਤ੍ਤਕਾਯਾ ਨਾਨਤ੍ਤਸਞ੍ਞਿਨੋ, ਏਕਤ੍ਤਕਾਯਾ ਏਕਤ੍ਤਸਞ੍ਞਿਨੋ, ਹੇਟ੍ਠਿਮਾ ਚ ਤਯੋ ਆਰੁਪ੍ਪਾਤਿ ਇਮਾ ਸਤ੍ਤਵਿਧਾ ਪਜਾਯੇਵ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਤਿਟ੍ਠਤਿ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਟ੍ਠਿਤਿਯੋ ਨਾਮ. ਤਤ੍ਥ ਨਾਨਤ੍ਤਂ ਕਾਯੋ ਏਤੇਸਮਤ੍ਥੀਤਿ ਨਾਨਤ੍ਤਕਾਯਾ. ਨਾਨਤ੍ਤਂ ਸਞ੍ਞਾ ਏਤੇਸਨ੍ਤਿ ਨਾਨਤ੍ਤਸਞ੍ਞਿਨੋ. ਸਞ੍ਞਾਸੀਸੇਨੇਤ੍ਥ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਗਹਿਤਂ, ਏਸ ਨਯੋ ਸੇਸੇਸੁਪਿ.
ਤਤ੍ਥ ਸਬ੍ਬਮਨੁਸ੍ਸਾ ਚ ਛ ਕਾਮਾਵਚਰਦੇਵਾ ਚ ਨਾਨਤ੍ਤਕਾਯਾ ਨਾਨਤ੍ਤਸਞ੍ਞਿਨੋ ਨਾਮ. ਤੇਸਞ੍ਹਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਵਿਸਦਿਸਤਾਯ ਨਾਨਾ ਕਾਯੋ, ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਸਞ੍ਞਾ ਚ ਨਵਵਿਧਤਾਯ ਨਾਨਾ. ਤੀਸੁ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਭੂਮੀਸੁ ਬ੍ਰਹ੍ਮਕਾਯਿਕਾ ਚੇਵ ਚਤੂਸੁ ਅਪਾਯੇਸੁ ਸਤ੍ਤਾ ਚ ਨਾਨਤ੍ਤਕਾਯਾ ਏਕਤ੍ਤਸਞ੍ਞਿਨੋ ਨਾਮ. ਤੇਸੁ ਹਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਪਾਰਿਸਜ੍ਜਾਦੀਨਂ ਤਿਣ੍ਣਮ੍ਪਿ ਸਰੀਰਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਵਿਸਦਿਸਂ, ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਸਞ੍ਞਾ ਪਨ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਵਿਪਾਕਵਸੇਨ ਏਕਾਵ, ਤਥਾ ਆਪਾਯਿਕਾਨਮ੍ਪਿ, ਤੇਸਂ ਪਨ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਅਕੁਸਲਵਿਪਾਕਾਹੇਤੁਕਾਵ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਸਞ੍ਞਾ. ਦੁਤਿਯਜ੍ਝਾਨਭੂਮਿਕਾ ਚ ਪਰਿਤ੍ਤਾਭ ਅਪ੍ਪਮਾਣਾਭ ਆਭਸ੍ਸਰਾ ਏਕਤ੍ਤਕਾਯਾ ਨਾਨਤ੍ਤਸਞ੍ਞਿਨੋ ਨਾਮ. ਤੇਸਞ੍ਹਿ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਏਕਪ੍ਪਮਾਣੋਵ ਕਾਯੋ, ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਸਞ੍ਞਾ ਪਨ ਦੁਤਿਯਤਤਿਯਜ੍ਝਾਨਵਿਪਾਕਵਸੇਨ ਨਾਨਾ ਹੋਤਿ. ਤਤਿਯਜ੍ਝਾਨਭੂਮਿਯਂ ਪਰਿਤ੍ਤਸੁਭਾਦਯੋ ਤਯੋ, ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਭੂਮਿਯਂ ਅਸਞ੍ਞਸਤ੍ਤਵਜ੍ਜਿਤਾ ਵੇਹਪ੍ਫਲਾ, ਪਞ੍ਚ ਚ ਸੁਦ੍ਧਾਵਾਸਾਤਿ ਨਵਸੁ ਭੂਮੀਸੁ ਸਤ੍ਤਾ ਏਕਤ੍ਤਕਾਯਾ ਏਕਤ੍ਤਸਞ੍ਞਿਨੋ ਨਾਮ. ਆਭਾਨਾਨਤ੍ਤੇਨ ਪਨ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਕਾਯਨਾਨਤ੍ਤਂ ਨ ਗਯ੍ਹਤਿ, ਸਣ੍ਠਾਨਨਾਨਤ੍ਤੇਨੇਵ ਗਯ੍ਹਤੀਤਿ. ਅਸਞ੍ਞਸਤ੍ਤਾ ਵਿਞ੍ਞਾਣਾਭਾਵੇਨ ਵਿਞ੍ਞਾਣਟ੍ਠਿਤਿਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਨ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਨੇਵਸਞ੍ਞਾ ਨਾਸਞ੍ਞਾਯਤਨਂ ਪਨ ਯਥਾ ਸਞ੍ਞਾਯ, ਏਵਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸਾਪਿ ਸੁਖੁਮਤ੍ਤਾ ਨੇਵਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਨਾਵਿਞ੍ਞਾਣਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਪਰਿਬ੍ਯਤ੍ਤਵਿਞ੍ਞਾਣਕਿਚ੍ਚਵਨ੍ਤੇਸੁ ਵਿਞ੍ਞਾਣਟ੍ਠਿਤੀਸੁ ਨ ਗਯ੍ਹਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਸੇਸਾਨਿ ਆਕਾਸਾਨਞ੍ਚਾਯਤਨਾਦੀਨਿ ਤੀਣਿਯੇਵ ਗਹਿਤਾਨਿ, ਤੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਇਮਾ ਸਤ੍ਤ ਵਿਞ੍ਞਾਣਟ੍ਠਿਤਿਯੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.
ਅਟ੍ਠ ਲੋਕਧਮ੍ਮਾਤਿ ਲਾਭੋ ਅਲਾਭੋ ਯਸੋ ਅਯਸੋ ਨਿਨ੍ਦਾ ਪਸਂਸਾ ਸੁਖਂ ਦੁਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਇਮੇ ਅਟ੍ਠ ਲੋਕਸ੍ਸ ਸਭਾਵਤ੍ਤਾ ਲੋਕਧਮ੍ਮਾ. ਲਾਭਾਲਾਭਾਦਿਪਚ੍ਚਯਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਕਾ ਪਨੇਤ੍ਥ ਅਨੁਰੋਧਵਿਰੋਧਾ ਵਾ ਲਾਭਾਦਿਸਦ੍ਦੇਹਿ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਨਵ ਸਤ੍ਤਾਵਾਸਾਤਿ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਾ ਸਤ੍ਤ ਵਿਞ੍ਞਾਣਟ੍ਠਿਤਿਯੋ ਏਵ ਅਸਞ੍ਞਸਤ੍ਤਚਤੁਤ੍ਥਾਰੁਪ੍ਪੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ‘‘ਨਵ ਸਤ੍ਤਾਵਾਸਾ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ. ਸਤ੍ਤਾ ਆਵਸਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਸਤ੍ਤਾਵਾਸਾ, ਸਤ੍ਤਨਿਕਾਯੋ, ਅਤ੍ਥਤੋ ਤਥਾ ਪਵਤ੍ਤਾ ਪਜਾ ਏਵ ਇਧ ਸਙ੍ਖਾਰਲੋਕਭਾਵੇਨ ਗਯ੍ਹਨ੍ਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਦਸਾਯਤਨਾਨੀਤਿ ਧਮ੍ਮਾਯਤਨਮਨਾਯਤਨਵਜ੍ਜਿਤਾਨਿ ਦਸ.
ਏਤ੍ਥ ਚ ਤੀਸੁ ਭਵੇਸੁ ਅਸ੍ਸਾਦਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ ਤਿਸ੍ਸੋ ਵੇਦਨਾਵ ਲੋਕਭਾਵੇਨ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਤਥਾ ਪਚ੍ਚਯਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ ਚਤ੍ਤਾਰੋਵ ਆਹਾਰਾ. ਅਤ੍ਤਗ੍ਗਾਹਨਿਮਿਤ੍ਤਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ ਛ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਿਕਾਨੇਵ ਆਯਤਨਾਨਿ. ਥੂਲਸਞ੍ਞੀਭਵਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ ਸਤ੍ਤ ਵਿਞ੍ਞਾਣਟ੍ਠਿਤਿਯੋਵ, ਅਨੁਰੋਧਵਿਰੋਧਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ ਅਟ੍ਠ ਲੋਕਧਮ੍ਮਾ ਵਾ, ਥੂਲਾਯਤਨਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ ਦਸਾਯਤਨਾਨੇਵ ਲੋਕਭਾਵੇਨ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ. ਤੇਸਂ ਗਹਣੇਨੇਵ ਤਨ੍ਨਿਸ੍ਸਯਤਪ੍ਪਟਿਬਦ੍ਧਾ ਤਦਾਰਮ੍ਮਣਾ ਸਬ੍ਬੇ ਤੇਭੂਮਕਾ ਨਾਮਰੂਪਧਮ੍ਮਾ ਅਤ੍ਥਤੋ ਗਹਿਤਾ ਏਵ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਸੇਸੇਹਿ ਪਨ ਏਕਵਿਧਾਦਿਕੋਟ੍ਠਾਸੇਹਿ ਸਰੂਪੇਨੇਵ ਤੇ ਗਹਿਤਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.
ਆਸਯਂ ਜਾਨਾਤੀਤਿਆਦੀਸੁ ਆਹਚ੍ਚ ਚਿਤ੍ਤਂ ਏਤ੍ਥ ਸੇਤੀਤਿ ਆਸਯੋ, ਅਞ੍ਞਸ੍ਮਿਂ ਵਿਸਯੇ ਪਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾਪਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਯਤ੍ਥ ਸਰਸੇਨ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਸੋ ਵਟ੍ਟਾਸਯੋ ਵਿਵਟ੍ਟਾਸਯੋਤਿ ਦੁਵਿਧੋ. ਤਤ੍ਥ ਵਟ੍ਟਾਸਯੋਪਿ ਸਸ੍ਸਤੁਚ੍ਛੇਦਦਿਟ੍ਠਿਵਸੇਨ ਦੁਵਿਧੋ. ਵਿਵਟ੍ਟਾਸਯੋ ਪਨ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਸਙ੍ਖਾਤਾ ਅਨੁਲੋਮਿਕਾ ਖਨ੍ਤਿ, ਮਗ੍ਗਸਙ੍ਖਾਤਂ ਯਥਾਭੂਤਞਾਣਞ੍ਚਾਤਿ ਦੁਵਿਧੋ. ਯਥਾਹ –
‘‘ਸਸ੍ਸਤੁਚ੍ਛੇਦਦਿਟ੍ਠਿ ਚ, ਖਨ੍ਤਿ ਚੇਵਾਨੁਲੋਮਿਕਂ;
ਯਥਾਭੂਤਞ੍ਚ ਯਂ ਞਾਣਂ, ਏਤਂ ਆਸਯਸਦ੍ਦਿਤ’’ਨ੍ਤਿ. (ਸਾਰਤ੍ਥ. ਟੀ. ੧.ਵੇਰਞ੍ਜਕਣ੍ਡਵਣ੍ਣਨਾ);
ਏਤਂ ਦੁਵਿਧਮ੍ਪਿ ਆਸਯਂ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਕ੍ਖਣੇਯੇਵ ਭਗਵਾ ਸਬ੍ਬਥਾ ਜਾਨਾਤਿ. ਅਨੁਸਯਨ੍ਤਿ ਕਾਮਰਾਗਾਨੁਸਯਾਦਿਵਸੇਨ ਸਤ੍ਤਵਿਧਂ ਅਨੁਸਯਂ. ਚਰਿਤਨ੍ਤਿ ‘‘ਸੁਚਰਿਤਦੁਚ੍ਚਰਿਤ’’ਨ੍ਤਿ ਨਿਦ੍ਦੇਸੇ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਥ ਵਾ ਚਰਿਤਨ੍ਤਿ ਚਰਿਯਾ, ਤੇ ਰਾਗਾਦਯੋ ਛ ਮੂਲਚਰਿਯਾ, ਸਂਸਗ੍ਗਸਨ੍ਨਿਪਾਤਵਸੇਨ ਅਨੇਕਵਿਧਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਅਧਿਮੁਤ੍ਤਿਨ੍ਤਿ ਅਜ੍ਝਾਸਯਧਾਤੁਂ, ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਭਿਰੁਚਿਵਸੇਨ ਨਿਨ੍ਨਤਾ, ਸਾ ਦੁਵਿਧਾ ਹੀਨਾਧਿਮੁਤ੍ਤਿ ਪਣੀਤਾਧਿਮੁਤ੍ਤੀਤਿ. ਯਾਯ ਦੁਸ੍ਸੀਲਾਦਿਕੇ ਹੀਨਾਧਿਮੁਤ੍ਤਿਕੇ ਸੇਵਨ੍ਤਿ, ਸਾ ਹੀਨਾਧਿਮੁਤ੍ਤਿ. ਯਾਯ ਪਣੀਤਾਧਿਮੁਤ੍ਤਿਕੇ ਸੇਵਨ੍ਤਿ, ਸਾ ਪਣੀਤਾਧਿਮੁਤ੍ਤਿ. ਤਂ ਦੁਵਿਧਮ੍ਪਿ ਅਧਿਮੁਤ੍ਤਿਂ ਭਗਵਾ ਸਬ੍ਬਾਕਾਰਤੋ ਜਾਨਾਤਿ. ਅਪ੍ਪਂ ਰਾਗਾਦਿਰਜਂ ਏਤੇਸਨ੍ਤਿ ਅਪ੍ਪਰਜਕ੍ਖਾ, ਅਨੁਸ੍ਸਦਰਾਗਾਦਿਦੋਸਾ. ਉਸ੍ਸਦਰਾਗਾਦਿਦੋਸਾ ਮਹਾਰਜਕ੍ਖਾ. ਉਪਨਿਸ੍ਸਯਭੂਤੇਹਿ ਤਿਕ੍ਖੇਹਿ ਸਦ੍ਧਾਦਿਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯੇਹਿ ਮੁਦੁਕੇਹਿ ਚ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾ ਤਿਕ੍ਖਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾ ਮੁਦਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾ ਚ. ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤੇਹਿ ਆਸਯਾਦੀਹਿ ਸੁਨ੍ਦਰੇਹਿ ਅਸੁਨ੍ਦਰੇਹਿ ਚ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾ ਸ੍ਵਾਕਾਰਾ ਦ੍ਵਾਕਾਰਾ ਚ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਸਮ੍ਮਤ੍ਤਨਿਯਾਮਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤੁਂ ਸੁਕਰਾ ਸੁਵਿਞ੍ਞਾਪਯਾ, ਵਿਪਰੀਤਾ ਦੁਵਿਞ੍ਞਾਪਯਾ. ਮਗ੍ਗਫਲਪਟਿਵੇਧਾਯ ਉਪਨਿਸ੍ਸਯਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾ ਭਬ੍ਬਾ, ਵਿਪਰੀਤਾ ਅਭਬ੍ਬਾ. ਏਵਂ ਸਤ੍ਤਸਨ੍ਤਾਨਗਤਧਮ੍ਮਵਿਸੇਸਜਾਨਨੇਨੇਵ ਸਤ੍ਤਲੋਕੋਪਿ ਵਿਦਿਤੋ ਧਮ੍ਮਵਿਨਿਮੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਭਾਵਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.
ਏਕਂ ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਂ…ਪੇ… ਪਞ੍ਞਾਸਞ੍ਚ ਯੋਜਨਾਨੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਹੋਤੀਤਿ ਸੇਸੋ. ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਤੋ ਪਮਾਣਂ ਵੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਸੇਸੋ. ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਸ੍ਸ ਸਬ੍ਬਂ ਪਰਿਮਣ੍ਡਲਂ ਛਤ੍ਤਿਂਸ ਸਤਸਹਸ੍ਸਾਨਿ…ਪੇ… ਸਤਾਨਿ ਚ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ੇ, ਦ੍ਵੇ ਸਤਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਨਹੁਤਾਨਿ ਚ ਯੋਜਨਾਨਿ ਯਾਨਿ ਏਤ੍ਤਕਂ ਏਤ੍ਤਕਪ੍ਪਮਾਣਂ ਬਹਲਤ੍ਤੇਨ ਅਯਂ ਵਸੁਨ੍ਧਰਾ ਸਙ੍ਖਾਤਾਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਤਤ੍ਥ ਏਤ੍ਤਕਨ੍ਤਿ ਕਿਰਿਯਾਵਿਸੇਸਨਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਸਨ੍ਧਾਰਕਂ ਜਲਂ ਏਤ੍ਤਕਂ ਏਤ੍ਤਕਪ੍ਪਮਾਣਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਨ੍ਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ੇ. ਅਜ੍ਝੋਗਾਲ਼੍ਹੁਗ੍ਗਤਾਤਿ ਅਜ੍ਝੋਗਾਲ਼੍ਹਾ ਚ ਉਗ੍ਗਤਾ ਚ. ਬ੍ਰਹਾਤਿ ਮਹਨ੍ਤਾ. ਯੋਜਨਾਨਂ ਸਤਾਨੁਚ੍ਚੋ, ਹਿਮਵਾ ਪਞ੍ਚਾਤਿ ਯੋਜਨਾਨਂ ਪਞ੍ਚਸਤਾਨਿ ਉਚ੍ਚੋ ਉਬ੍ਬੇਧੋ. ਤਿਪਞ੍ਚਯੋਜਨਕ੍ਖਨ੍ਧਪਰਿਕ੍ਖੇਪਾਤਿ ਪਨ੍ਨਰਸਯੋਜਨਪ੍ਪਮਾਣਕ੍ਖਨ੍ਧਪਰਿਣਾਹਾ. ਨਗਵ੍ਹਯਾਤਿ ਰੁਕ੍ਖਾਭਿਧਾਨਾ ਜਮ੍ਬੂਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਸਮਨ੍ਤਤੋਤਿ ਸਬ੍ਬਸੋਭਾਗੇਨ, ਆਯਾਮਤੋ ਚ ਵਿਤ੍ਥਾਰਤੋ ਚ ਸਤਯੋਜਨਵਿਤ੍ਥਾਰਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯਸ੍ਸਾਨੁਭਾਵੇਨਾਤਿ ਯਸ੍ਸਾ ਮਹਨ੍ਤਤਾਕਪ੍ਪਟ੍ਠਾਯਿਕਾਦਿਪ੍ਪਕਾਰੇਨ ਪਭਾਵੇਨ. ਪਰਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਸਬ੍ਬਂ, ਲੋਕਧਾਤੁਮਯਂ ਠਿਤੋਤਿ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ਸਬ੍ਬਮ੍ਪਿ ਤਂ ਪਰਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਸਿਲੁਚ੍ਚਯੋ ਠਿਤੋ, ਅਯਂ ਏਕਾ ਲੋਕਧਾਤੁ ਨਾਮਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ, ਮ-ਕਾਰੋ ਪਦਸਨ੍ਧਿਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਅਥ ਵਾ ਤਂ ਸਬ੍ਬਂ ਲੋਕਧਾਤੁਂ ਪਰਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਅਯਂ ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਸਿਲੁਚ੍ਚਯੋ ਠਿਤੋਤਿ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ.
ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਤਸ੍ਸਂ ਲੋਕਧਾਤੁਯਂ. ਤਾਵਤਿਂਸਭਵਨਨ੍ਤਿ ਤਿਦਸਪੁਰਂ. ਅਸੁਰਭਵਨਨ੍ਤਿ ਅਸੁਰਪੁਰਂ. ਅਵੀਚਿਮਹਾਨਿਰਯੋ ਚ ਤਥਾ ਦਸਸਹਸ੍ਸਯੋਜਨੋ, ਸੋ ਪਨ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਲੋਹਭਿਤ੍ਤੀਨਮਨ੍ਤਰਾ ਯੋਜਨਸਤਾਯਾਮਵਿਤ੍ਥਾਰੋਪਿ ਸਮਨ੍ਤਾ ਸੋਲ਼ਸਹਿ ਉਸ੍ਸਦਨਿਰਯੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਦਸਸਹਸ੍ਸਯੋਜਨੋ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਤਦਨਨ੍ਤਰੇਸੂਤਿ ਤੇਸਂ ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰੇਸੁ. ਲੋਕਾਨਂ ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰੇ ਵਿਵਰੇ ਭਵਤ੍ਤਾ ਲੋਕਨ੍ਤਰਿਕਾ. ਤਿਣ੍ਣਞ੍ਹਿ ਸਕਟਚਕ੍ਕਾਨਂ ਪਤ੍ਤਾਨਂ ਵਾ ਆਸਨ੍ਨਟ੍ਠਪਿਤਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰਸਦਿਸੇ ਤਿਣ੍ਣਂ ਤਿਣ੍ਣਂ ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰੇਸੁ ਏਕੇਕੋ ਲੋਕਨ੍ਤਰਿਕਨਿਰਯੋ ਅਟ੍ਠਯੋਜਨਸਹਸ੍ਸਪ੍ਪਮਾਣੋ ਸੀਤਨਰਕੋ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਅਕੁਸਲਵਿਪਾਕੇਨ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਤਿ. ਅਨਨ੍ਤਾਨੀਤਿ ਤਿਰਿਯਂ ਅਟ੍ਠਸੁ ਦਿਸਾਸੁ ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਾਨਿ ਆਕਾਸੋ ਵਿਯ ਅਨਨ੍ਤਾਨਿ. ਉਦ੍ਧਂ ਪਨ ਅਧੋ ਚ ਅਨ੍ਤਾਨੇਵ. ਅਨਨ੍ਤੇਨ ਬੁਦ੍ਧਞਾਣੇਨਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਨਨ੍ਤਞੇਯ੍ਯਪਟਿਵੇਧਸਾਮਤ੍ਥਿਯਯੋਗਤੋਵ ਞਾਣਂ ‘‘ਅਨਨ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.
ਅਤ੍ਤਨੋਤਿ ਨਿਸ੍ਸਕ੍ਕੇ ਸਾਮਿਵਚਨਮੇਤਂ, ਅਤ੍ਤਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਗੁਣੇਹਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਿਸਿਟ੍ਠਤਰਸ੍ਸਾਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ, ਤਰਗ੍ਗਹਣਞ੍ਚੇਤ੍ਥ ਅਨੁਤ੍ਤਰੋਤਿ ਪਦਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਨਿਦ੍ਦੇਸਵਸੇਨ ਕਤਂ, ਨ ਵਿਸਿਟ੍ਠਸ੍ਸ ਕਸ੍ਸਚਿ ਅਤ੍ਥਿਤਾਯ. ਸਦੇਵਕੇ ਹਿ ਲੋਕੇ ਸਦਿਸਕਪ੍ਪੋਪਿ ਨਾਮ ਕੋਚਿ ਤਥਾਗਤਸ੍ਸ ਨਤ੍ਥਿ, ਕੁਤੋ ਸਦਿਸੋ, ਤੇਨਾਹ ਸੀਲਗੁਣੇਨਾਪਿ ਅਸਮੋਤਿਆਦਿ. ਤਤ੍ਥ ਅਸਮੇਹਿ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੇਹਿ ਸਮੋ ਅਸਮਸਮੋ. ਨਤ੍ਥਿ ਪਟਿਮਾ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਅਪ੍ਪਟਿਮੋ. ਏਸ ਨਯੋ ਸੇਸੇਸੁਪਿ. ਤਤ੍ਥ ਉਪਮਾਮਤ੍ਤਂ ਪਟਿਮਾ, ਸਦਿਸੂਪਮਾ ਪਟਿਭਾਗੋ. ਯੁਗਗ੍ਗਾਹਵਸੇਨ ਠਿਤੋ ਪਟਿਮੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਅਤ੍ਤਨਾਤਿ ਅਤ੍ਤਤੋ. ਪੁਰਿਸਦਮ੍ਮੇਤਿਆਦੀਸੁ ਦਮਿਤਬ੍ਬਾ ਦਮ੍ਮਾ, ‘‘ਦਮ੍ਮਪੁਰਿਸਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ ਵਿਸੇਸਨਸ੍ਸ ਪਰਨਿਪਾਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਪੁਰਿਸਦਮ੍ਮਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਪੁਰਿਸਗ੍ਗਹਣਞ੍ਚੇਤ੍ਥ ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਵਸੇਨ ਇਤ੍ਥੀਨਮ੍ਪਿ ਦਮੇਤਬ੍ਬਤੋ. ਨਿਬ੍ਬਿਸਾ ਕਤਾ ਦੋਸਵਿਸਸ੍ਸ ਵਿਨੋਦਨੇਨ. ਅਤ੍ਥਪਦਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥਾਭਿਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕਂ ਪਦਂ, ਵਾਕ੍ਯਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਕਪਦਭਾਵੇਨ ਚ ਅਨਞ੍ਞਸਾਧਾਰਣੋ ਸਤ੍ਥੁ ਪੁਰਿਸਦਮ੍ਮਸਾਰਥਿਭਾਵੋ ਦਸ੍ਸਿਤੋ ਹੋਤਿ, ਤੇਨਾਹ ਭਗਵਾ ਹੀਤਿਆਦਿ. ਅਟ੍ਠ ਦਿਸਾਤਿ ਅਟ੍ਠ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯੋ. ਅਸਜ੍ਜਮਾਨਾਤਿ ਵਸੀਭਾਵਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਨਿਸ੍ਸਙ੍ਗਚਾਰਾ.
ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮੋ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖੋ ਅਤ੍ਤਭਾਵੋ, ਤਤ੍ਥ ਨਿਯੁਤ੍ਤੋਤਿ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਿਕੋ, ਇਧਲੋਕਤ੍ਥੋ. ਕਮ੍ਮਕਿਲੇਸਵਸੇਨ ਸਮ੍ਪਰੇਤਬ੍ਬਤੋ ਸਮਾਗਨ੍ਤਬ੍ਬਤੋ ਸਮ੍ਪਰਾਯੋ, ਪਰਲੋਕੋ, ਤਤ੍ਥ ਨਿਯੁਤ੍ਤੋਤਿ ਸਮ੍ਪਰਾਯਿਕੋ, ਪਰਲੋਕਤ੍ਥੋ. ਪਰਮੋ ਉਤ੍ਤਮੋ ਅਤ੍ਥੋ ਪਰਮਤ੍ਥੋ, ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ. ਸਹ ਅਤ੍ਥੇਨ ਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਸਤ੍ਥੋ, ਭਣ੍ਡਮੂਲੇਨ ਵਾਣਿਜ੍ਜਾਯ ਦੇਸਨ੍ਤਰਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਜਨਸਮੂਹੋ. ਸੋ ਅਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਸਤ੍ਥਾ, ਸਤ੍ਥਵਾਹੋਤਿ ਨਿਰੁਤ੍ਤਿਨਯੇਨ. ਸੋ ਵਿਯ ਭਗਵਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਤ੍ਥਾ, ਭਗਵਾ ਸਤ੍ਥਵਾਹੋ’’ਤਿ. ਇਦਾਨਿ ਤਮਤ੍ਥਂ ਨਿਦ੍ਦੇਸਪਾਲ਼ਿਨਯੇਨ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਯਥਾ ਸਤ੍ਥਵਾਹੋਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਸਤ੍ਥੇਤਿ ਸਤ੍ਥਿਕੇ ਜਨੇ. ਕਂ ਉਦਕਂ ਤਾਰੇਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਕਨ੍ਤਾਰੋ, ਨਿਰੁਦਕੋ ਅਰਞ੍ਞਪ੍ਪਦੇਸੋ. ਚੋਰਾਦੀਹਿ ਅਧਿਟ੍ਠਿਤਅਰਞ੍ਞਪ੍ਪਦੇਸਾਪਿ ਦੁਗ੍ਗਮਨਟ੍ਠੇਨ ਤਂਸਦਿਸਤਾਯ ਕਨ੍ਤਾਰਾਤ੍ਵੇਵ ਨਿਰੁਲ਼੍ਹਾਤਿ ਸਾਮਞ੍ਞਤੋ ‘‘ਕਨ੍ਤਾਰਂ ਤਾਰੇਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਤਂ ਵਿਵਰਨ੍ਤੋ ਚੋਰਕਨ੍ਤਾਰਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹ.
ਭਗਵਤੋਤਿ ਨਿਸ੍ਸਕ੍ਕੇ ਸਾਮਿਵਚਨਂ, ਭਗਵਨ੍ਤਤੋ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯਥਾ ‘‘ਉਪਜ੍ਝਾਯਤੋ ਅਜ੍ਝੇਤੀ’’ਤਿ, ਭਗਵਤੋ ਸਨ੍ਤਿਕੇਤਿ ਵਾ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਰੇ ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਅਗ੍ਗਹੇਸੀਤਿ ਪੁਬ੍ਬਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦੇਸੁ ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਪਰਿਚਯੇਨ ‘‘ਧਮ੍ਮੋ ਏਸੋ ਵੁਚ੍ਚਤੀ’’ਤਿ ਸਰੇ ਆਕਾਰਂ ਗਣ੍ਹਿ. ਪੁਬ੍ਬਾਭਿਯੋਗਵਸੇਨੇਵ ਹਿ ਈਦਿਸਾਨਂ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਾਨਂ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਾਦੀਸੁ ਪਸਾਦੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਵਗ੍ਗੁਲਿਆਦੀਨਂ ਵਿਯ. ਇਤਰਥਾ ਸਬ੍ਬਤਿਰਚ੍ਛਾਨਾਨਮ੍ਪਿ ਤਥਾ ਪਸਾਦੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਪ੍ਪਸਙ੍ਗਤੋ. ਯਦਿ ਹਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਭਗਵਾ ਅਨਨ੍ਤਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ੇਸੁ ਸਬ੍ਬਸਤ੍ਤਾਨਮ੍ਪਿ ਏਕਕ੍ਖਣੇ ਸਪ੍ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਧਮ੍ਮਂ ਸਾਵੇਤੁਂ ਸਕ੍ਕੋਤੀਤਿ ਸਬ੍ਬਸਤ੍ਤਾਨਮ੍ਪਿ ਇਤੋ ਪੁਬ੍ਬੇਵ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਪ੍ਪਸਙ੍ਗੋ ਸਿਯਾ. ਯੇ ਪਨ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਨਾਗਸੁਪਣ੍ਣਾਦਯੋ ਪਕਤਿਯਾਵ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸਕਤਞ੍ਞਾਣਾਦਿਯੁਤ੍ਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤੇਯੇਵ ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਨੁਪਨਿਸ੍ਸਯਾਪਿ ਭਗਵਤੋ ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਾਦਿਨਾ ਪਠਮਂ ਵਿਵਟ੍ਟੂਪਨਿਸ੍ਸਯਂ ਪਸਾਦਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤੁਂ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿ, ਨ ਇਤਰੇਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਅਰੇ ਅਹਮ੍ਪਿ ਨਾਮਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ‘‘ਕੁਤੋਹਂ ਇਧ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋਤਿ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ਮਣ੍ਡੂਕਭਾਵਤੋਤਿ ਞਤ੍ਵਾ’’ਤਿ ਇਦਂ ਏਤ੍ਤਕਮ੍ਪਿ ਅਰੇ ਅਹਮ੍ਪਿ ਨਾਮਾਤਿ ਵਿਮ੍ਹਯਵਚਨੇਨੇਵ ਸਿਜ੍ਝਤੀਤਿ ਅਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਜਲਨ੍ਤਿ ਜਲਨ੍ਤੋ ਵਿਜ੍ਜੋਤਮਾਨੋ. ਮਣ੍ਡੂਕੋਹਨ੍ਤਿ ਗਾਥਾਯ ਉਦਕੇਤਿ ਸਞ੍ਜਾਤਟ੍ਠਾਨਦਸ੍ਸਨਂ, ਤੇਨ ਥਲਮਣ੍ਡੂਕਤਾ ਨਿਵਤ੍ਤਨਂ ਕਤਂ ਹੋਤਿ. ਉਦਕੇ ਜਾਤਾਨਮ੍ਪਿ ਕਚ੍ਛਪਾਦੀਨਂ ਥਲਗੋਚਰਤਾਪਿ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਤਂ ਨਿਵਤ੍ਤਨਤ੍ਥਂ ‘‘ਵਾਰਿਗੋਚਰੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਉਦਕਸਞ੍ਚਾਰੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਵਿਮੋਕ੍ਖਨ੍ਤਿਕਞਾਣਵਸੇਨਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਬ੍ਬਸੋ ਕਿਲੇਸੇਹਿ ਵਿਮੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ, ਅਗ੍ਗਮਗ੍ਗੋ, ਤਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੋ, ਅਗ੍ਗਫਲਂ, ਤਤ੍ਥ ਭਵਂ ਵਿਮੋਕ੍ਖਨ੍ਤਿਕਂ, ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਞ੍ਞਾਣੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਬ੍ਬਮ੍ਪਿ ਬੁਦ੍ਧਞਾਣਂ. ਇਦਾਨਿ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਪਦਤੋ ਬੁਦ੍ਧਪਦਸ੍ਸ ਵਿਸੇਸਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਯਸ੍ਮਾ ਵਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਪਦੇਨ ਹਿ ਸਤ੍ਥੁ ਪਟਿਵੇਧਞਾਣਾਨੁਭਾਵੋ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਇਮਿਨਾ ਪਨ ਬੁਦ੍ਧਪਦੇਨ ਦੇਸਨਾਞਾਣਾਨੁਭਾਵੋਪਿ, ਤੇਨਾਹ ਅਞ੍ਞੇਪਿ ਸਤ੍ਤੇ ਬੋਧੇਸੀਤਿਆਦਿ.
ਗੁਣਵਿਸਿਟ੍ਠਸਤ੍ਤੁਤ੍ਤਮਗਰੁਗਾਰਵਾਧਿਵਚਨਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬੇਹਿ ਸੀਲਾਦਿਗੁਣੇਹਿ ਵਿਸਿਟ੍ਠਸ੍ਸ ਤਤੋ ਏਵ ਸਬ੍ਬਸਤ੍ਤੇਹਿ ਉਤ੍ਤਮਸ੍ਸ ਗਰੁਨੋ ਗਾਰਵਵਸੇਨ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਵਚਨਮਿਦਂ ਭਗਵਾਤਿ. ਸੇਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ਸੇਟ੍ਠਵਾਚਕਂ ਵਚਨਂ ਸੇਟ੍ਠਗੁਣਸਹਚਰਣਤੋ. ਅਥ ਵਾ ਵੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਵਚਨਂ, ਅਤ੍ਥੋ, ਸੋ ਸੇਟ੍ਠੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਉਤ੍ਤਮਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਗਰੁਗਾਰਵਯੁਤ੍ਤੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਗਰੁਭਾਵੋ ਗਾਰਵਂ, ਗਰੁਗੁਣਯੋਗਤੋ ਗਰੁਕਰਣਂ ਵਾ ਗਾਰਵਂ, ਤੇਨ ਸਾਵਕਾਦੀਨਂ ਅਸਾਧਾਰਣਤਾਯ ਗਰੁਭੂਤੇਨ ਮਹਨ੍ਤੇਨ ਗਾਰਵੇਨ ਯੁਤ੍ਤੋਤਿ ਗਰੁਗਾਰਵਯੁਤ੍ਤੋ. ਅਥ ਵਾ ਗਰੁ ਚ ਸਬ੍ਬਲੋਕਸ੍ਸ ਸਿਕ੍ਖਕਤ੍ਤਾ ਤੇਨੇਵ ਗਾਰਵਯੁਤ੍ਤੋ ਚਾਤਿਪਿ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ.
ਅਵਤ੍ਥਾਯ ਵਿਦਿਤਂ ਆਵਤ੍ਥਿਕਂ. ਏਵਂ ਲਿਙ੍ਗਿਕਂ. ਨਿਮਿਤ੍ਤਤੋ ਆਗਤਂ ਨੇਮਿਤ੍ਤਿਕਂ. ਅਧਿਚ੍ਚ ਯਂਕਿਞ੍ਚਿ ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਅਧਿਵਚਨਵਸੇਨ ਅਨਪੇਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਪਵਤ੍ਤਂ ਅਧਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਂ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਵਚਨਤ੍ਥਮਨਪੇਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ. ਯਦਿਚ੍ਛਾਯ ਆਗਤਂ ਯਾਦਿਚ੍ਛਕਂ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਬਾਹਿਰਂ ਦਣ੍ਡਾਦਿ ਲਿਙ੍ਗਂ, ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰਂ ਤੇਵਿਜ੍ਜਾਦਿ ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ. ਪਚੁਰਜਨਵਿਸਯਂ ਵਾ ਦਿਸ੍ਸਮਾਨਂ ਲਿਙ੍ਗਂ, ਤਬ੍ਬਿਪਰੀਤਂ ਨਿਮਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਸਚ੍ਛਿਕਾਪਞ੍ਞਤ੍ਤੀਤਿ ਸਬ੍ਬਧਮ੍ਮਾਨਂ ਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾਨਿਮਿਤ੍ਤਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ. ਅਥ ਵਾ ਸਚ੍ਛਿਕਾਪਞ੍ਞਤ੍ਤੀਤਿ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਸਿਦ੍ਧਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ. ਯਂਗੁਣਨਿਮਿਤ੍ਤਾ ਹਿ ਸਾ, ਤੇ ਗੁਣਾ ਸਤ੍ਥੁ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਭੂਤਾਤਿ ਗੁਣਾ ਵਿਯ ਸਾਪਿ ਸਚ੍ਛਿਕਤਾ ਏਵ ਨਾਮ ਹੋਤਿ, ਨ ਪਰੇਸਂ, ਵੋਹਾਰਮਤ੍ਤੇਨਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਯਂਗੁਣਨੇਮਿਤ੍ਤਿਕਨ੍ਤਿ ਯੇਹਿ ਗੁਣੇਹਿ ਨਿਮਿਤ੍ਤਭੂਤੇਹਿ ਏਤਂ ਨਾਮਂ ਨੇਮਿਤ੍ਤਿਕਞ੍ਚ ਜਾਤਂ. ਵਦਨ੍ਤੀਤਿ ਧਮ੍ਮਸੇਨਾਪਤਿਸ੍ਸ ਗਰੁਭਾਵਤੋ ਬਹੁਵਚਨੇਨਾਹ, ਸਙ੍ਗੀਤਿਕਾਰੇਹਿ ਵਾ ਕਤਮਨੁਵਾਦਂ ਸਨ੍ਧਾਯ.
ਇਸ੍ਸਰਿਯਾਦਿਭੇਦੋ ਭਗੋ ਅਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਭਗੀ. ਮਗ੍ਗਫਲਾਦਿਅਰਿਯਗੁਣਂ ਅਰਞ੍ਞਾਦਿਵਿਵੇਕਟ੍ਠਾਨਞ੍ਚ ਭਜਿ ਸੇਵਿ ਸੀਲੇਨਾਤਿ ਭਜੀ. ਚੀਵਰਾਦਿਪਚ੍ਚਯਾਨਂ ਅਤ੍ਥਰਸਾਦੀਨਞ੍ਚ ਸੀਲਾਦਿਗੁਣਾਨਞ੍ਚ ਭਾਗੀ, ਦਾਯਾਦੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਵਿਭਜਿ ਉਦ੍ਦੇਸਨਿਦ੍ਦੇਸਾਦਿਪ੍ਪਕਾਰੇਹਿ ਧਮ੍ਮਰਤਨਂ ਪਵਿਭਜੀਤਿ ਵਿਭਤ੍ਤਵਾ. ਰਾਗਾਦਿਪਾਪਧਮ੍ਮਂ ਭਗ੍ਗਂ ਅਕਾਸੀਤਿ ਭਗਵਾਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਗਰੁਪਿ ਲੋਕੇ ਭਗਵਾਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਗਰੂ’’ਤਿ, ਯਸ੍ਮਾ ਗਰੁ, ਤਸ੍ਮਾਪਿ ਭਗਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਾਰਮਿਤਾਸਙ੍ਖਾਤਂ ਭਗ੍ਯਮਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਭਗ੍ਯਵਾ. ਬਹੂਹਿ ਞਾਯੇਹੀਤਿ ਕਾਯਭਾਵਨਾਦਿਕੇਹਿ ਅਨੇਕੇਹਿ ਭਾਵਨਾਕ੍ਕਮੇਹਿ. ਸੁਭਾਵਿਤਤ੍ਤਨੋਤਿ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤੇ ਏਤਂ ਸਾਮਿਵਚਨਂ, ਤੇਨ ਸੁਭਾਵਿਤਸਭਾਵੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਭਵਾਨਂ ਅਨ੍ਤਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਗਤੋਤਿ ਭਵਨ੍ਤਗੋ. ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਭਗਵਾਤਿ ਸਦ੍ਦਸਿਦ੍ਧਿ ਨਿਰੁਤ੍ਤਿਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.
ਇਦਾਨਿ ਭਗੀ ਭਜੀਤਿ ਨਿਦ੍ਦੇਸਗਾਥਾਯ ਨਵਹਿ ਪਦੇਹਿ ਦਸ੍ਸਿਤਮਤ੍ਥਂ ਭਗ੍ਯਵਾਤਿ ਗਾਥਾਯ ਛਹਿ ਪਦੇਹਿ ਸਙ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਦਸਿਦ੍ਧਿਂ ਅਤ੍ਥਯੋਜਨਾਨਯਭੇਦੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਅਯਂ ਪਨ ਅਪਰੋ ਨਯੋਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਵਣ੍ਣਵਿਪਰਿਯਯੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਇਤਿ-ਸਦ੍ਦੋ ਆਦਿਅਤ੍ਥੋ, ਤੇਨੇਵ ਵਣ੍ਣਵਿਕਾਰੋ ਵਣ੍ਣਲੋਪੋ ਧਾਤੁਅਤ੍ਥੇਨ ਨਿਯੋਜਨਞ੍ਚਾਤਿ ਇਮਂ ਤਿਵਿਧਂ ਲਕ੍ਖਣਂ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਸਦ੍ਦਨਯੇਨਾਤਿ ਸਦ੍ਦਲਕ੍ਖਣਨਯੇਨ. ਪਿਸੋਦਰਾਦੀਨਂ ਸਦ੍ਦਾਨਂ ਆਕਤਿਗਣਭਾਵਤੋ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਪਿਸੋਦਰਾਦਿਪਕ੍ਖੇਪਲਕ੍ਖਣਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿ. ਪਕ੍ਖਿਪਨਮੇਵ ਲਕ੍ਖਣਂ. ਤਪ੍ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਤਾਕਰਣਞ੍ਹਿ ਪਕ੍ਖਿਪਨਂ. ਭਗ੍ਯਨ੍ਤਿ ਕੁਸਲਂ.
ਲੋਭਾਦਯੋ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਦੋਸਾ ਏਕਕਵਸੇਨ ਗਹਿਤਾ. ਅਹਿਰਿਕਾਦਯੋ ਦੁਕਵਸੇਨ. ਅਕ੍ਕੋਚ੍ਛਿਮਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ (ਧ. ਪ. ੩-੪) ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਕੁਜ੍ਝਨਵਸੇਨ ਚਿਤ੍ਤਪਰਿਯੋਨਨ੍ਧਨੋ ਕੋਧੋਵ ਉਪਨਾਹੋ. ਪਰੇਸਂ ਪੁਬ੍ਬਕਾਰਿਤਾਲਕ੍ਖਣਸ੍ਸ ਗੁਣਸ੍ਸ ਨਿਪੁਞ੍ਛਨੋ ਮਕ੍ਖੋ ਨਾਮ. ਬਹੁਸ੍ਸੁਤਾਦੀਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਯੁਗਗ੍ਗਾਹੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਮਕਰਣਂ ਪਲਾਸੋ. ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਦੋਸਪਟਿਚ੍ਛਾਦਨਾ ਮਾਯਾ. ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਗੁਣਪ੍ਪਕਾਸਨਂ ਸਾਠੇਯ੍ਯਂ. ਗਰੂਸੁਪਿ ਥਦ੍ਧਤਾ ਅਨੋਨਤਤਾ ਥਮ੍ਭੋ. ਤਦੁਤ੍ਤਰਿਕਰਣਲਕ੍ਖਣੋ ਸਾਰਮ੍ਭੋ. ਜਾਤਿਆਦਿਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਉਨ੍ਨਤਿਲਕ੍ਖਣੋ ਮਾਨੋ. ਅਬ੍ਭੁਨ੍ਨਤਿਲਕ੍ਖਣੋ ਅਤਿਮਾਨੋ. ਜਾਤਿਆਦਿਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਮਜ੍ਜਨਾਕਾਰਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਮਾਨੋਵ ਮਦੋ ਨਾਮ. ਸੋ ਸਤ੍ਤਵੀਸਤਿਵਿਧੋ. ਕਾਮਗੁਣੇਸੁ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵੋਸ੍ਸਗ੍ਗੋ ਪਮਾਦੋ. ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤਾਦੀਨਿ ਤਿਵਿਧਦੁਚ੍ਚਰਿਤਾਨਿ. ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠਿਦੁਚ੍ਚਰਿਤਵਸੇਨ ਤਿਵਿਧਸਂਕਿਲੇਸਾ. ਰਾਗਦੋਸਮੋਹਾਵ ਮਲਾਨਿ. ਤੇਯੇਵ ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤਾਦਯੋ ਚ ਤਿਵਿਧਵਿਸਮਾਨਿ. ਕਾਮਬ੍ਯਾਪਾਦਵਿਹਿਂਸਾਸਞ੍ਞਾ ਤਿਵਿਧਸਞ੍ਞਾ ਨਾਮ. ਤੇਯੇਵ ਵਿਤਕ੍ਕਾ. ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠਿਮਾਨਾ ਪਪਞ੍ਚਾ. ਸੁਭਸੁਖਨਿਚ੍ਚਅਤ੍ਤਵਿਪਰਿਯੇਸਾ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਵਿਪਰਿਯੇਸਾ. ਛਨ੍ਦਾਦਯੋ ਅਗਤਿ. ਚੀਵਰਾਦੀਸੁ ਪਚ੍ਚਯੇਸੁ ਲੋਭਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਤਣ੍ਹੁਪਾਦਾ. ਬੁਦ੍ਧਧਮ੍ਮਸਙ੍ਘਸਿਕ੍ਖਾਸੁ ਕਙ੍ਖਾ, ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀਸੁ ਕੋਪੋ ਚ ਪਞ੍ਚ ਚੇਤੋਖੀਲਾ. ਕਾਮੇ ਕਾਯੇ ਰੂਪੇ ਚ ਅਵੀਤਰਾਗਤਾ, ਯਾਵਦਤ੍ਥਂ ਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਸੇਯ੍ਯਸੁਖਾਦਿਅਨੁਯੋਗੋ, ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਦੇਵਨਿਕਾਯਂ ਪਣਿਧਾਯ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਚਰਣਞ੍ਚ ਪਞ੍ਚ ਚੇਤੋਵਿਨਿਬਨ੍ਧਾ. ਰੂਪਾਭਿਨਨ੍ਦਨਾਦਯੋ ਪਞ੍ਚ ਅਭਿਨਨ੍ਦਨਾ. ਕੋਧਮਕ੍ਖਇਸ੍ਸਾਸਾਠੇਯ੍ਯਪਾਪਿਚ੍ਛਤਾਸਨ੍ਦਿਟ੍ਠਿਪਰਾਮਾਸਾ ਛ ਵਿਵਾਦਮੂਲਾਨਿ. ਰੂਪਤਣ੍ਹਾਦਯੋ ਛ ਤਣ੍ਹਾਕਾਯਾ. ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਆਦਯੋ ਅਟ੍ਠਮਗ੍ਗਙ੍ਗਪਟਿਪਕ੍ਖਾ ਮਿਚ੍ਛਤ੍ਤਾ. ਤਣ੍ਹਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਪਰਿਯੇਸਨਾ, ਪਰਿਯੇਸਨਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਲਾਭੋ, ਲਾਭਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਵਿਨਿਚ੍ਛਯੋ, ਤਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਛਨ੍ਦਰਾਗੋ, ਤਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਅਜ੍ਝੋਸਾਨਂ, ਤਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਪਰਿਗ੍ਗਹੋ, ਤਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਮਚ੍ਛਰਿਯਂ, ਤਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਆਰਕ੍ਖਾ, ਆਰਕ੍ਖਾਧਿਕਰਣਂ ਦਣ੍ਡਾਦਾਨਾਦਿਅਨੇਕਾਕੁਸਲਰਾਸੀਤਿ ਨਵ ਤਣ੍ਹਾਮੂਲਕਾ ਧਮ੍ਮਾ. ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਾਦਯੋ ਦਸ ਅਕੁਸਲਕਮ੍ਮਪਥਾ. ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਸਸ੍ਸਤਵਾਦਾ ਤਥਾ ਏਕਚ੍ਚਸਸ੍ਸਤਵਾਦਾ ਅਨ੍ਤਾਨਨ੍ਤਿਕਾ ਅਮਰਾਵਿਕ੍ਖੇਪਿਕਾ ਦ੍ਵੇ ਅਧਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਿਕਾ ਸੋਲ਼ਸ ਸਞ੍ਞੀਵਾਦਾ ਅਟ੍ਠ ਅਸਞ੍ਞੀਵਾਦਾ ਅਟ੍ਠ ਨੇਵਸਞ੍ਞੀਨਾਸਞ੍ਞੀਵਾਦਾ ਸਤ੍ਤ ਉਚ੍ਛੇਦਵਾਦਾ ਪਞ੍ਚ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਨਿਬ੍ਬਾਨਵਾਦਾਤਿ ਏਤਾਨਿ ਦ੍ਵਾਸਟ੍ਠਿ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਾਨਿ. ਰੂਪਤਣ੍ਹਾਦਿਛਤਣ੍ਹਾ ਏਵ ਪਚ੍ਚੇਕਂ ਕਾਮਤਣ੍ਹਾਭਵਤਣ੍ਹਾਵਿਭਵਤਣ੍ਹਾਵਸੇਨ ਅਟ੍ਠਾਰਸ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤਾ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਬਹਿਦ੍ਧਰੂਪਾਦੀਸੁ ਪਵਤ੍ਤਿਵਸੇਨ ਛਤ੍ਤਿਂਸ, ਪੁਨ ਕਾਲਤ੍ਤਯਵਸੇਨ ਅਟ੍ਠਸਤਤਣ੍ਹਾਵਿਚਰਿਤਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਪਭੇਦ-ਸਦ੍ਦਂ ਪਚ੍ਚੇਕਂ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਲੋਭਪ੍ਪਭੇਦੋਤਿਆਦਿਨਾ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ. ਸਬ੍ਬਦਰਥਪਰਿਲ਼ਾਹਕਿਲੇਸਸਤਸਹਸ੍ਸਾਨੀਤਿ ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਦਰਥਸਙ੍ਖਾਤਪਰਿਲ਼ਾਹਕਰਾਨਿ ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਅਨੇਕਾਨਿ ਸਤਸਹਸ੍ਸਾਨਿ, ਆਰਮ੍ਮਣਾਦਿਵਿਭਾਗਤੋ ਪਵਤ੍ਤਿਆਕਾਰਵਿਭਾਗਤੋ ਚ ਨੇਸਂ ਏਵਂ ਪਭੇਦੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਪਞ੍ਚ ਮਾਰੇ ਅਭਞ੍ਜੀਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਪਰਿਸ੍ਸਯਾਨਨ੍ਤਿ ਉਪਦ੍ਦਵਾਨਂ.
ਏਵਂ ਭਗ੍ਯਵਾ ਭਗ੍ਗਵਾਤਿ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਪਦਾਨਂ ਅਤ੍ਥਂ ਵਿਭਜਿਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਤੇਹਿ ਦ੍ਵੀਹਿ ਗਹਿਤਮਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਭਗ੍ਯਵਨ੍ਤਤਾਯ ਚਸ੍ਸਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਸਤਪੁਞ੍ਞਜਲਕ੍ਖਣਧਰਸ੍ਸਾਤਿ ਅਨੇਕਸਤਪੁਞ੍ਞਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਮਹਾਪੁਰਿਸਲਕ੍ਖਣਧਰਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ. ਸਕਚਿਤ੍ਤੇ ਇਸ੍ਸਰਿਯਂ ਨਾਮ ਪਟਿਕ੍ਕੂਲਾਦੀਸੁ ਅਪ੍ਪਟਿਕ੍ਕੂਲਸਞ੍ਞਿਤਾਦਿਵਸਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਯਾ ਚੇਵ ਚੇਤੋਸਮਾਧਿਵਸੇਨ ਚ ਅਤ੍ਤਨੋ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਸੀਭਾਵਾਪਾਦਨਮੇਵ. ਅਣਿਮਾ ਲਘਿਮਾਦਿਕਨ੍ਤਿ ਆਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਮਹਿਮਾ ਪਤ੍ਤਿ ਪਾਕਮ੍ਮਂ ਈਸਿਤਾ ਵਸਿਤਾ ਯਤ੍ਥਕਾਮਾਵਸਾਯਿਤਾਤਿ ਇਮੇ ਛਪਿ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾ. ਤਤ੍ਥ ਕਾਯਸ੍ਸ ਅਣੁਭਾਵਕਰਣਂ ਅਣਿਮਾ. ਆਕਾਸੇ ਪਦਸਾ ਗਮਨਾਦਿਅਰਹਭਾਵੇਨ ਲਹੁਭਾਵੋ ਲਘਿਮਾ. ਕਾਯਸ੍ਸ ਮਹਨ੍ਤਤਾਪਾਦਨਂ ਮਹਿਮਾ. ਇਟ੍ਠਦੇਸਸ੍ਸ ਪਾਪੁਣਨਂ ਪਤ੍ਤਿ. ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਾਦਿਵਸੇਨ ਇਚ੍ਛਿਤਤ੍ਥਨਿਪ੍ਫਾਦਨਂ ਪਾਕਮ੍ਮਂ. ਸਯਂਵਸਿਤਾ ਇਸ੍ਸਰਭਾਵੋ ਈਸਿਤਾ. ਇਦ੍ਧਿਵਿਧੇ ਵਸੀਭਾਵੋ ਵਸਿਤਾ. ਆਕਾਸੇਨ ਵਾ ਗਚ੍ਛਤੋ, ਅਞ੍ਞਂ ਵਾ ਕਿਞ੍ਚਿ ਕਰੋਤੋ ਯਤ੍ਥ ਕਤ੍ਥਚਿ ਵੋਸਾਨਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਯਤ੍ਥਕਾਮਾਵਸਾਯਿਤਾ, ‘‘ਕੁਮਾਰਕਰੂਪਾਦਿਦਸ੍ਸਨ’’ਨ੍ਤਿਪਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਸਬ੍ਬਙ੍ਗਪਚ੍ਚਙ੍ਗਸਿਰੀਤਿ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਅਙ੍ਗਪਚ੍ਚਙ੍ਗਾਨਂ ਸੋਭਾ. ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਅਨੁਵਤ੍ਤਤਿ. ਲਹੁਸਾਧਨਂ ਤਂ ਤਂ ਕਾਲਿਕਂ ਇਚ੍ਛਿਤਂ, ਗਰੁਸਾਧਨਂ ਚਿਰਕਾਲਿਕਂ ਬੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾਦਿਪਤ੍ਥਿਤਂ. ਭਗਾ ਅਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤੀਤਿ ਭਗਵਾਤਿ ਇਦਂ ਸਦ੍ਦਸਤ੍ਥਨਯੇਨ ਸਿਦ੍ਧਂ, ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਂ ਨਿਰੁਤ੍ਤਿਨਯੇਨ ਸਿਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.
ਪੀਲ਼ਨਸਙ੍ਖਤਸਨ੍ਤਾਪਵਿਪਰਿਣਾਮਟ੍ਠੇਨਾਤਿਆਦੀਸੁ ਪੀਲ਼ਨਟ੍ਠੋ ਸਙ੍ਖਤਟ੍ਠੋਤਿਆਦਿਨਾ ਅਤ੍ਥ-ਸਦ੍ਦੋ ਪਚ੍ਚੇਕਂ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬੋ. ਤਤ੍ਥ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਭਾਵੇਨ ਪੀਲ਼ਨਲਕ੍ਖਣਂ ਦੁਕ੍ਖਂ. ਤਸ੍ਸ ਯੋ ਪੀਲ਼ਨਮੇਵ ਅਤ੍ਥੋ ‘‘ਪੀਲ਼ਨਟ੍ਠੋ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਸੋ ਸਭਾਵੋ. ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਤਂਸਮੁਦਯੇਨ ਸਙ੍ਖਤਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਙ੍ਖਤਟ੍ਠੋ ਸਮੁਦਯਦਸ੍ਸਨੇਨ ਆਵਿਭੂਤੋ. ਯਸ੍ਮਾ ਚ ਮਗ੍ਗੋ ਕਿਲੇਸਸਨ੍ਤਾਪਹਰਤ੍ਤਾ ਸੁਸੀਤਲੋ, ਤਸ੍ਮਾਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗਦਸ੍ਸਨੇਨ ਸਨ੍ਤਾਪਟ੍ਠੋ ਆਵਿਭੂਤੋ ਤਪ੍ਪਟਿਯੋਗਤ੍ਤਾ. ਅਵਿਪਰਿਣਾਮਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਪਨ ਨਿਰੋਧਸ੍ਸ ਦਸ੍ਸਨੇਨ ਵਿਪਰਿਣਾਮਟ੍ਠੋ ਆਵਿਭੂਤੋਤਿ. ਏਕਸ੍ਸੇਵ ਸਭਾਵਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਸਕਭਾਵਤੋ ਇਤਰਸਚ੍ਚਤ੍ਤਯਨਿਵਤ੍ਤਿਤੋ ਚ ਪਰਿਕਪ੍ਪੇਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਅਤ੍ਥਾ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਸਮੁਦਯਸ੍ਸ ਪਨ ਰਾਸਿਕਰਣਤੋ ਆਯੂਹਨਟ੍ਠੋ ਸਭਾਵੋ, ਤਸ੍ਸੇਵ ਦੁਕ੍ਖਦਸ੍ਸਨੇਨ ਨਿਦਾਨਟ੍ਠੋ ਆਵਿਭੂਤੋ. ਵਿਸਂਯੋਗਭੂਤਸ੍ਸ ਨਿਰੋਧਸ੍ਸ ਦਸ੍ਸਨੇਨ ਸਂਯੋਗਟ੍ਠੋ. ਨਿਯ੍ਯਾਨਭੂਤਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਦਸ੍ਸਨੇਨ ਪਲਿਬੋਧਟ੍ਠੋ ਆਵਿਭੂਤੋ.
ਨਿਰੋਧਸ੍ਸ ਪਨ ਨਿਸ੍ਸਰਣਟ੍ਠੋ ਸਭਾਵੋ, ਤਸ੍ਸੇਵ ਸਮੁਦਯਦਸ੍ਸਨੇਨ ਵਿਵੇਕਟ੍ਠੋ ਆਵਿਭੂਤੋ. ਸਙ੍ਖਤਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਦਸ੍ਸਨੇਨ ਅਸਙ੍ਖਤਟ੍ਠੋ, ਵਿਸਯਭੂਤਸ੍ਸ ਮਰਣਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਵਾ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਦਸ੍ਸਨੇਨ ਅਮਤਟ੍ਠੋ. ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਪਨ ਨਿਯ੍ਯਾਨਟ੍ਠੋ ਸਭਾਵੋ, ਤਸ੍ਸੇਵ ਸਮੁਦਯਦਸ੍ਸਨੇਨ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸੇਵਾਯਂ ਹੇਤੁ, ਨਿਬ੍ਬਾਨਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਪਨ ਅਯਮੇਵ ਹੇਤੂਤਿ ਹੇਤ੍ਵਟ੍ਠੋ, ਅਤਿਸੁਖੁਮਨਿਰੋਧਦਸ੍ਸਨੇਨ ਇਧਮੇਵ ਦਸ੍ਸਨਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸਨਟ੍ਠੋ, ਅਧਿਕਪਣਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਦਸ੍ਸਨੇਨ ਅਧਿਪਤੇਯ੍ਯਟ੍ਠੋ ਆਵਿਭੂਤੋ. ਏਤੇ ਏਵ ਚ ਪੀਲ਼ਨਾਦਯੋ ਸੋਲ਼ਸ ਆਕਾਰਾਤਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ.
ਕਾਮੇਹਿ ਵਿਵੇਕਟ੍ਠਕਾਯਤਾ ਕਾਯਵਿਵੇਕੋ. ਨੀਵਰਣਾਦੀਹਿ ਵਿਵਿਤ੍ਤਾ ਅਟ੍ਠ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯੋ ਚਿਤ੍ਤਵਿਵੇਕੋ. ਉਪਧੀਯਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਯਥਾਸਕਂ ਫਲਾਨੀਤਿ ਉਪਧਯੋ, ਪਞ੍ਚਕਾਮਗੁਣਸਙ੍ਖਾਤਕਾਮਖਨ੍ਧਕਿਲੇਸਅਭਿਸਙ੍ਖਾਰਾ, ਤੇਹਿ ਚਤੂਹਿ ਵਿਵਿਤ੍ਤਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਉਪਧਿਵਿਵੇਕੋ ਨਾਮ.
ਅਨਤ੍ਤਾਨੁਪਸ੍ਸਨਾਯ ਪਟਿਲਦ੍ਧੋ ਦੁਕ੍ਖਾਨਿਚ੍ਚਾਨੁਪਸ੍ਸਨਾਹਿ ਚ ਪਟਿਲਦ੍ਧੋ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗੋ ਆਗਮਨਵਸੇਨ ਯਥਾਕ੍ਕਮਂ ਸੁਞ੍ਞਤਅਪ੍ਪਣਿਹਿਤਅਨਿਮਿਤ੍ਤਵਿਮੋਕ੍ਖਸਞ੍ਞਂ ਪਟਿਲਭਤਿ, ਕਿਲੇਸੇਹਿ ਵਿਮੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਹਿ ਏਸ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋਤਿ.
ਯਥਾ ਲੋਕੇ ਏਕੇਕਪਦਤੋ ਏਕੇਕਮਕ੍ਖਰਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਮੇਖਲਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਏਵਮਿਧਾਪੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਮੇਹਨਸ੍ਸਾਤਿ ਗੁਯ੍ਹਪ੍ਪਦੇਸਸ੍ਸ. ਖਸ੍ਸਾਤਿ ਓਕਾਸਸ੍ਸ.
ਸਹ ਦੇਵੇਹੀਤਿਆਦੀਸੁ ਸਹ ਦੇਵੇਹਿ ਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਸਦੇਵਕੋ ਲੋਕੋ. ਤਂ ਸਦੇਵਕਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਯੋਜਨਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਸਦੇਵਕਵਚਨੇਨਾਤਿ ਸਦੇਵਕ-ਸਦ੍ਦੇ ਵਿਸੇਸਨਭਾਵੇਨ ਠਿਤਦੇਵਵਚਨੇਨ. ਤਸ੍ਸਾਪਿ ਸਦੇਵਕਪਦੇ ਅਨ੍ਤੋਭੂਤਤ੍ਤਾ ਅਵਯਵੇ ਸਮੁਦਾਯੋਪਚਾਰਵਸੇਨ ਵੋਹਾਰੋ ਕਤੋ. ਇਤਰਥਾ ਤੇਨ ਦੇਵਵਿਸਿਟ੍ਠਲੋਕਸ੍ਸੇਵ ਗਹਣਤੋ ਪਞ੍ਚਕਾਮਾਵਚਰਦੇਵਗ੍ਗਹਣਂ ਨ ਸਿਯਾ, ਏਵਂ ਉਪਰਿਪਿ. ਸਮਾਰਕਵਚਨੇਨ ਮਾਰਸਦ੍ਦੇਨ ਤੇਨ ਸਹਚਰਿਤਾ ਸਬ੍ਬੇ ਵਸਵਤ੍ਤਿਦੇਵਾ ਚ ਗਹਿਤਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਛਟ੍ਠਕਾਮਾਵਚਰਦੇਵਗ੍ਗਹਣ’’ਨ੍ਤਿ. ਬ੍ਰਹ੍ਮਕਾਯਿਕਾ ਨਾਮ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਭੂਮਿਕਾ. ਤੇ ਆਦਿ ਯੇਸਂ ਆਰੁਪ੍ਪਪਰਿਯਨ੍ਤਾਨਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਤੇਸਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਗਹਣਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਕਾਯਿਕਾਦਿਬ੍ਰਹ੍ਮਗ੍ਗਹਣਂ. ਲੋਕ-ਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਓਕਾਸਲੋਕਾਦੀਨਮ੍ਪਿ ਸਾਧਾਰਣਤ੍ਤਾ ਸਤ੍ਤਲੋਕਾਵੇਣਿਕਮੇਵ ਪਜਾਗਹਣਂ ਕਤਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਜਾਵਚਨੇਨ ਸਤ੍ਤਲੋਕਗ੍ਗਹਣ’’ਨ੍ਤਿ. ਸਦੇਵਕਾਦਿਵਚਨੇਨ ਉਪਪਤ੍ਤਿਦੇਵਾਨਂ, ਸਸ੍ਸਮਣਵਚਨੇਨ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਦੇਵਾਨਞ੍ਚ ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ਆਹ ‘‘ਸਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਵਚਨੇਨ ਸਮ੍ਮੁਤਿਦੇਵਅਵਸੇਸਮਨੁਸ੍ਸਗ੍ਗਹਣ’’ਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਸਮ੍ਮੁਤਿਦੇਵਾ ਰਾਜਾਨੋ, ਅਵਸੇਸਮਨੁਸ੍ਸਾ ਸਮ੍ਮੁਤਿਦੇਵਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇਹਿ ਅਵਸਿਟ੍ਠਾ. ਸਤ੍ਤਲੋਕਾਵੇਣਿਕਸ੍ਸ ਪਜਾਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਵਿਸੁਂ ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ਸਦੇਵਕਂ ਲੋਕਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਲੋਕਸਦ੍ਦਗ੍ਗਹਣਂ ਓਕਾਸਲੋਕਮੇਵ ਨਿਯਮੇਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਤੀਹਿ ਪਦੇਹਿ ਓਕਾਸਲੋਕੋ’’ਤਿ. ਇਦਞ੍ਚ ਸਦੇਵਕਾਦਿਪਦਤ੍ਤਯਵਚਨੀਯਸ੍ਸ ਪਧਾਨਤ੍ਥਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਓਕਾਸਲੋਕਵਿਸੇਸਨਸ੍ਸ ਪਨੇਤ੍ਥ ਦੇਵਮਾਰਾਦਿਸਤ੍ਤਲੋਕਸ੍ਸਾਪਿ ਗਹਣਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ ਸਾਮਤ੍ਥਿਯਤੋ ਗਮ੍ਯਮਾਨਤ੍ਤਾ ਸਪੁਤ੍ਤੋ ਆਗਤੋਤਿਆਦੀਸੁ ਪੁਤ੍ਤਾਦੀਨਂ ਵਿਯ. ਇਮਸ੍ਮਿਞ੍ਚ ਨਯੇ ਸਦੇਵਕਂ ਸਮਾਰਕਂ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਕਂ ਓਕਾਸਲੋਕਂ ਸਸ੍ਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਿਂ ਸਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਂ ਪਜਞ੍ਚਾਤਿ ਚ-ਕਾਰਂ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ, ਓਕਾਸਸਤ੍ਤਲੋਕਾਨਂ ਗਹਣੇਨ ਚੇਤ੍ਥ ਤਦੁਭਯਸਮ੍ਮੁਤਿਨਿਮਿਤ੍ਤਭੂਤੋ ਸਙ੍ਖਾਰਲੋਕੋਪਿ ਤਦਵਿਨਾਭਾਵਤੋ ਗਹਿਤੋ ਏਵਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਅਪਰੇ ਪਨ ‘‘ਸਦੇਵਕਨ੍ਤਿਆਦੀਹਿ ਪਞ੍ਚਹਿ ਪਦੇਹਿ ਸਤ੍ਤਲੋਕੋਵ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਵਯਵਭੂਤਦੇਵਾਦਿਵਿਸੇਸਨੇਹਿ ਵਿਸੇਸੇਤ੍ਵਾ ਗਹਿਤੋ, ਤਗ੍ਗਹਣੇਨ ਤਦਾਧਾਰੋ ਓਕਾਸਲੋਕੋ, ਤਦੁਭਯਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਵਿਸਯੋ ਸਙ੍ਖਾਰਲੋਕੋ ਚ ਗਹਿਤਾ ਏਵ ਹੋਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਤੇਸਞ੍ਚ ਪਜਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਲੋਕਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਵਿਸੇਸਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸਦੇਵਕਂ ਪਜਂ ਲੋਕਂ…ਪੇ… ਸਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਂ ਪਜਂ ਲੋਕਨ੍ਤਿ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ.
ਅਰੂਪਾਵਚਰਲੋਕੋ ਗਹਿਤੋ ਪਾਰਿਸੇਸਞਾਯੇਨ ਇਤਰੇਸਂ ਪਦਨ੍ਤਰੇਹਿ ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ. ਮਾਰਗ੍ਗਹਣੇਨ ਤਪ੍ਪਧਾਨਾ ਤਂਸਦਿਸਾ ਚ ਉਪਪਤ੍ਤਿਦੇਵਾ ਸਙ੍ਗਯ੍ਹਨ੍ਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਛਕਾਮਾਵਚਰਦੇਵਲੋਕੋ’’ਤਿ. ਖਤ੍ਤਿਯਪਰਿਸਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਗਹਪਤਿਸਮਣਚਾਤੁਮਹਾਰਾਜਿਕਤਾਵਤਿਂਸਮਾਰਬ੍ਰਹ੍ਮਪਰਿਸਾਤਿ ਇਮਾਸੁ ਅਟ੍ਠਸੁ ਪਰਿਸਾਸੁ ਚਾਤੁਮਹਾਰਾਜਿਕਾਦੀਨਂ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਪਰਿਸਾਨਂ ਸਦੇਵਕਾਦਿਪਦੇਹਿ ਸਙ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ਇਧ ਸਸ੍ਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਿਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਸਮਣਪਰਿਸਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਪਰਿਸਾ ਚ, ਸਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਖਤ੍ਤਿਯਪਰਿਸਾ ਗਹਪਤਿਪਰਿਸਾ ਚ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਚਤੁਪਰਿਸਵਸੇਨਾ’’ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਮਨੁਸ੍ਸਲੋਕੋ ਗਹਿਤੋਤਿ ਇਮਿਨਾ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਤਤ੍ਥ ਮਨੁਸ੍ਸਲੋਕੋਤਿ ਮਨੁਸ੍ਸਸਮੂਹੋ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਵਸੇਸਸਬ੍ਬਸਤ੍ਤਲੋਕੋ ਵਾ’’ਤਿ.
ਵਿਕਪ੍ਪਨ੍ਤਰਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ‘‘ਸਮ੍ਮੁਤਿਦੇਵੇਹਿ ਵਾ ਸਹ ਮਨੁਸ੍ਸਲੋਕੋ’’ਤਿ. ਦੇਵਪਦੇਨ ਸਮ੍ਮੁਤਿਦੇਵਾ, ਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਮਨੁਸ੍ਸਪਦੇਹਿ ਸੇਸਮਨੁਸ੍ਸਾ ਚ ਗਹਿਤਾਤਿ ਏਵਂ ਵਿਕਪ੍ਪਦ੍ਵਯੇਪਿ ਮਨੁਸ੍ਸਂ ਪਜਂ ਮਨੁਸ੍ਸਿਂ ਪਜਨ੍ਤਿ ਪਜਾ-ਸਦ੍ਦਂ ਮਨੁਸ੍ਸ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਵਿਸੇਸੇਤ੍ਵਾ ਤਂ ਪੁਨ ਸਹ ਦੇਵੇਹਿ ਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਸਦੇਵਾ, ਪਜਾ. ਸਦੇਵਾ ਚ ਸਾ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਚਾਤਿ ਸਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾ, ਤਂ ਸਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਂ ਪਜਂ. ਪੁਨ ਕਿਂ ਭੂਤਂ ਸਸ੍ਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਿਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਯਥਾ ਪਜਾਸਦ੍ਦੇਨ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਞ੍ਞੇਵ ਗਹਣਂ ਸਿਯਾ, ਤਥਾ ਨਿਬ੍ਬਚਨਂ ਕਾਤਬ੍ਬਂ, ਇਤਰਥਾ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਞ੍ਞੇਵ ਗਹਣਂ ਨ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਸਬ੍ਬਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਵਿਸੇਸਨਭਾਵੇਨ ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ਅਞ੍ਞਪਦਤ੍ਥਭੂਤਸ੍ਸ ਕਸ੍ਸਚਿ ਮਨੁਸ੍ਸਸ੍ਸ ਅਭਾਵਾ. ਇਦਾਨਿ ਪਜਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਅਵਸੇਸਨਾਗਾਦਿਸਤ੍ਤੇਪਿ ਸਙ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤੁਕਾਮੋ ਆਹ ‘‘ਅਵਸੇਸਸਬ੍ਬਸਤ੍ਤਲੋਕੋ ਵਾ’’ਤਿ. ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਚਤੁਪਰਿਸਵਸੇਨ ਅਵਸੇਸਸਬ੍ਬਸਤ੍ਤਲੋਕੋ ਸਮ੍ਮੁਤਿਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸੇਹਿ ਵਾ ਸਹ ਅਵਸੇਸਸਬ੍ਬਸਤ੍ਤਲੋਕੋਤਿ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ.
ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਭਾਗਸੋ ਲੋਕਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਯੋਜਨਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਏਕੇਕਪਦੇਨ ਅਭਾਗਸੋ ਸਬ੍ਬਲੋਕਾਨਂ ਗਹਣਪਕ੍ਖੇਪਿ ਤਸ੍ਸ ਤਸ੍ਸ ਵਿਸੇਸਨਸ੍ਸ ਸਪ੍ਫਲਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਅਪਿ ਚੇਤ੍ਥਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਪਰਿਚ੍ਛੇਦਤੋਤਿ ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਾਨਂ ਦੇਵਗਤਿਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾਨਂ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਵਸੇਨ ਜਾਨਨਵਸੇਨ ਕਿਤ੍ਤਿਸਦ੍ਦੋ ਸਯਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਵਯਵਭੂਤੇਨ ਸਦੇਵਕਵਚਨੇਨ ਤਂ ਸੁਣਨ੍ਤਾਨਂ ਸਾਵੇਨ੍ਤੋ ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਤੋਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਕ੍ਕਮੋਤਿ ਅਤ੍ਥਾਨਞ੍ਚੇਵ ਪਦਾਨਞ੍ਚ ਅਨੁਸਨ੍ਧਾਨਕ੍ਕਮੋ, ਜਾਨਨਕ੍ਕਮੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਅਭਿਞ੍ਞਾਤਿ ਯ-ਕਾਰਲੋਪੇਨ ਨਿਦ੍ਦੇਸੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਭਿਞ੍ਞਾਯਾ’’ਤਿ. ਸਮਨ੍ਤਭਦ੍ਰਕਤ੍ਤਾਤਿ ਸਬ੍ਬਭਾਗੇਹਿ ਸੁਨ੍ਦਰਤ੍ਤਾ. ਸਾਸਨਧਮ੍ਮੋਤਿ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਪਟਿਵੇਧਸਾਸਨਸ੍ਸ ਪਕਾਸਕੋ ਪਰਿਯਤ੍ਤਿਧਮ੍ਮੋ. ਬੁਦ੍ਧਸੁਬੋਧਿਤਤਾਯਾਤਿ ਇਦਂ ਤਿਕਂ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਹੇਤੁਸਰੂਪਫਲਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਥਾ ਨਾਥਪਭਵਤ੍ਤਿਕਮ੍ਪਿ. ਮਜ੍ਝੇ ਤਿਕਦ੍ਵਯਂ ਫਲਵਸੇਨੇਵ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਕਿਚ੍ਚਸੁਦ੍ਧਿਯਾਤਿ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਯਥਾਸੁਤਵਸੇਨ ਪਟਿਪਜ੍ਜਨ੍ਤਾਨਂ ਸੁਪ੍ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਸਙ੍ਖਾਤਕਿਚ੍ਚਸੁਦ੍ਧਿਯਾ.
ਇਦਾਨਿ ਆਦਿਕਲ੍ਯਾਣਾਦਿਪ੍ਪਕਾਰਮੇਵ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਭਗਵਾ ਸੋਤੂਨਂ ਯਂ ਸਾਸਨਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਮਗ੍ਗਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਞ੍ਚ ਪਕਾਸੇਤਿ, ਤਪ੍ਪਕਾਸਕਸ੍ਸ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਪਦਸ੍ਸ ਸਾਤ੍ਥਨ੍ਤਿਆਦੀਨਿ ਪਦਾਨਿ ਵਿਸੇਸਨਭਾਵੇਨ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ, ਨ ਧਮ੍ਮਪਦਸ੍ਸਾਤਿ ਦਸ੍ਸਨਮੁਖੇਨ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰਤੋ ਅਤ੍ਥਂ ਵਿਵਰਿਤੁਕਾਮੋ ਸਾਤ੍ਥਂ ਸਬ੍ਯਞ੍ਜਨਨ੍ਤਿ ਏਵਮਾਦੀਸੁ ਪਨਾਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਤਿਸ੍ਸੋ ਸਿਕ੍ਖਾ ਸਕਲੋ ਚ ਤਨ੍ਤਿਧਮ੍ਮੋ ਸਾਸਨਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਨਾਮ. ਭਗਵਾ ਹਿ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਸੀਲਾਦਿਕੇ ਵਿਯ ਤਪ੍ਪਕਾਸਕਂ ਤਨ੍ਤਿਧਮ੍ਮਮ੍ਪਿ ਪਕਾਸੇਤਿ ਏਵ ਸਦ੍ਦਤ੍ਥਸਮੁਦਾਯਤ੍ਤਾ ਪਰਿਯਤ੍ਤਿਧਮ੍ਮਸ੍ਸ. ਯਥਾਨੁਰੂਪਨ੍ਤਿ ਯਥਾਰਹਂ. ਸਿਕ੍ਖਤ੍ਤਯਸਙ੍ਗਹਿਤਞ੍ਹਿ ਸਾਸਨਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਮਗ੍ਗਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਞ੍ਚ ਅਤ੍ਥਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਮ੍ਪਨ੍ਨਤ੍ਥਤਾਯ, ਉਪਰੂਪਰਿ ਅਧਿਗਨ੍ਤਬ੍ਬਵਿਸੇਸਸਙ੍ਖਾਤਅਤ੍ਥਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਚ ਸਹ ਅਤ੍ਥੇਨ ਪਯੋਜਨੇਨ ਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਸਾਤ੍ਥਮੇਵ, ਨ ਤੁ ਸਬ੍ਯਞ੍ਜਨਂ, ਤਨ੍ਤਿਧਮ੍ਮਸਙ੍ਖਾਤਂ ਸਾਸਨਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੇਨ ਅਤ੍ਥੇਨ ਸਾਤ੍ਥਂ ਸਬ੍ਯਞ੍ਜਨਞ੍ਚ. ਕਿਰਾਤਾਦਿਮਿਲਕ੍ਖਵਚਨਾਨਮ੍ਪਿ ਸਾਤ੍ਥਸਬ੍ਯਞ੍ਜਨਤ੍ਤੇ ਸਮਾਨੇਪਿ ਵਿਸਿਟ੍ਠਤ੍ਥਬ੍ਯਞ੍ਜਨਯੋਗਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਸਹਤ੍ਥੋ ਦੇਵਦਤ੍ਤੋ ਸਵਿਤ੍ਤੋਤਿਆਦਿ ਵਿਯ ‘‘ਸਾਤ੍ਥਂ ਸਬ੍ਯਞ੍ਜਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਤ੍ਥਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਾਤ੍ਥਂ, ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਬ੍ਯਞ੍ਜਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਯਂ ਅਤ੍ਥਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਤਥਾ ਪਟਿਪਜ੍ਜਨ੍ਤਾ ਸਬ੍ਬਦੁਕ੍ਖਕ੍ਖਯਂ ਪਾਪੁਣਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਤਾਦਿਸਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਨਾਮ, ਸਮ੍ਪਨ੍ਨਤ੍ਥਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਨਾਮ ਸਿਥਿਲਧਨਿਤਾਦਿਬ੍ਯਞ੍ਜਨਪਰਿਪੁਣ੍ਣਾਯ ਮਾਗਧਿਕਾਯ ਸਭਾਵਨਿਰੁਤ੍ਤਿਯਾ ਗਮ੍ਭੀਰਮ੍ਪਿ ਅਤ੍ਥਂ ਉਤ੍ਤਾਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸਨਸਮਤ੍ਥਤਾ ਸਮ੍ਪਨ੍ਨਬ੍ਯਞ੍ਜਨਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਇਦਾਨਿ ਨੇਤ੍ਤਿਪ੍ਪਕਰਣਨਯੇਨਾਪਿ (ਨੇਤ੍ਤਿ ੪ ਦ੍ਵਾਦਸਪਦ) ਅਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਸਙ੍ਕਾਸਨਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਸਙ੍ਖੇਪਤੋ ਕਾਸੀਯਤਿ ਦੀਪੀਯਤੀਤਿ ਸਙ੍ਕਾਸਨਨ੍ਤਿ ਕਮ੍ਮਸਾਧਨਵਸੇਨ ਅਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ, ਏਵਂ ਸੇਸੇਸੁਪਿ. ਪਠਮਂ ਕਾਸਨਂ ਪਕਾਸਨਂ. ਉਭਯਮ੍ਪੇਤਂ ਉਦ੍ਦੇਸਤ੍ਥਵਚਨਸਙ੍ਖਾਤਸ੍ਸ ਵਿਤ੍ਥਾਰਵਚਨਂ. ਸਕਿਂ ਵੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪੁਨ ਵਚਨਞ੍ਚ ਵਿਵਰਣਵਿਭਜਨਾਨਿ. ਉਭਯਮ੍ਪੇਤਂ ਨਿਦ੍ਦੇਸਤ੍ਥਵਚਨਂ. ਵਿਵਟਸ੍ਸ ਵਿਤ੍ਥਾਰਤਰਾਭਿਧਾਨਂ ਵਿਭਤ੍ਤਸ੍ਸ ਚ ਪਕਾਰੇਹਿ ਞਾਪਨਂ ਉਤ੍ਤਾਨੀਕਰਣਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯੋ. ਉਭਯਮ੍ਪੇਤਂ ਪਟਿਨਿਦ੍ਦੇਸਤ੍ਥਵਚਨਸਙ੍ਖਾਤਸ੍ਸ ਵਿਤ੍ਥਾਰਵਚਨਂ. ਅਤ੍ਥਪਦਸਮਾਯੋਗਤੋਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਾਨਿ ਏਵ ਛ ਪਦਾਨਿ ਪਰਿਯਤ੍ਤਿਯਾ ਅਤ੍ਥਵਿਭਾਗਤ੍ਤਾ ਅਤ੍ਥਪਦਾਨਿ, ਤੇਹਿ ਸਹਿਤਤਾਯ ਅਤ੍ਥਕੋਟ੍ਠਾਸਯੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਪਰਿਯੋਸਿਤੇ ਪਦੇ ਆਦਿਮਜ੍ਝਗਤਵਣ੍ਣੋ ਅਕ੍ਖਰਂ, ਏਕਕ੍ਖਰਂ, ਪਦਂ ਵਾ ਅਕ੍ਖਰਂ. ਵਿਭਤ੍ਤਿਯਨ੍ਤਂ ਪਦਂ. ਪਦਾਭਿਹਿਤਂ ਅਤ੍ਥਂ ਬ੍ਯਞ੍ਜੇਤੀਤਿ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਂ, ਵਾਕ੍ਯਂ. ਕਥਿਤਸ੍ਸੇਵਤ੍ਥਸ੍ਸ ਅਨੇਕਵਿਧੇਨ ਵਿਭਾਗਕਰਣਂ ਆਕਾਰੋ ਨਾਮ. ਆਕਾਰਾਭਿਹਿਤਸ੍ਸ ਨਿਬ੍ਬਚਨਂ ਨਿਰੁਤ੍ਤਿ. ਨਿਬ੍ਬਚਨਤ੍ਥਵਿਤ੍ਥਾਰੋ ਨਿਦ੍ਦੇਸੋ. ਅਥ ਵਾ ‘‘ਅਕ੍ਖਰੇਹਿ ਸਙ੍ਕਾਸੇਤਿ, ਪਦੇਹਿ ਪਕਾਸੇਤਿ, ਬ੍ਯਞ੍ਜਨੇਹਿ ਵਿਵਰਤਿ, ਆਕਾਰੇਹਿ ਵਿਭਜਤਿ, ਨਿਰੁਤ੍ਤੀਹਿ ਉਤ੍ਤਾਨਿਂ ਕਰੋਤਿ, ਨਿਦ੍ਦੇਸੇਹਿ ਪਞ੍ਞਪੇਤੀ’’ਤਿ ਵਚਨਤੋ ਸਙ੍ਕਾਸਨਪਕਾਸਨਸਙ੍ਖਆਤਉਦ੍ਦੇਸਤ੍ਥਵਾਚਕਾਨਿ ਵਚਨਾਨਿ ਅਕ੍ਖਰਪਦਾਨਿ ਨਾਮ. ਵਿਵਰਣਵਿਭਜਨਸਙ੍ਖਾਤਨਿਦ੍ਦੇਸਤ੍ਥਵਾਚਕਾਨਿ ਵਚਨਾਨਿ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਾਕਾਰਾ ਨਾਮ. ਉਤ੍ਤਾਨੀਕਰਣਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਸਙ੍ਖਾਤਪਟਿਨਿਦ੍ਦੇਸਤ੍ਥਵਾਚਕਾਨਿ ਵਚਨਾਨਿ ਨਿਰੁਤ੍ਤਿਨਿਦ੍ਦੇਸਾ ਨਾਮ, ਤੇਸਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਬ੍ਯਞ੍ਜਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਅਤ੍ਥਗਮ੍ਭੀਰਤਾਤਿਆਦੀਸੁ ਅਤ੍ਥੋ ਨਾਮ ਤਨ੍ਤਿਅਤ੍ਥੋ, ਹੇਤੁਫਲਂ ਵਾ. ਧਮ੍ਮੋ ਨਾਮ ਤਨ੍ਤਿ, ਹੇਤੁ ਵਾ. ਦੇਸਨਾ ਨਾਮ ਯਥਾਧਮ੍ਮਂ ਧਮ੍ਮਾਭਿਲਾਪੋ. ਪਟਿਵੇਧੋ ਨਾਮ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਅਤ੍ਥਾਦੀਨਂ ਅਵਿਪਰੀਤਾਵਬੋਧੋ. ਤੇ ਪਨੇਤੇ ਅਤ੍ਥਾਦਯੋ ਯਸ੍ਮਾ ਸਸਾਦੀਹਿ ਵਿਯ ਮਹਾਸਮੁਦ੍ਦੋ ਮਨ੍ਦਬੁਦ੍ਧੀਹਿ ਦੁਕ੍ਖੋਗਾਹਾ ਅਲਬ੍ਭਨੇਯ੍ਯਪਤਿਟ੍ਠਾ ਚ, ਤਸ੍ਮਾ ਗਮ੍ਭੀਰਾ. ਤੇਸੁ ਪਟਿਵੇਧਸ੍ਸਾਪਿ ਅਤ੍ਥਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤਤ੍ਤਾ ਅਤ੍ਥਸਭਾਗਤ੍ਤਾ ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਅਤ੍ਥਗਮ੍ਭੀਰਤਾਪਟਿਵੇਧਗਮ੍ਭੀਰਤਾਹਿ ਸਾਤ੍ਥ’’ਨ੍ਤਿ. ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾਨਂ ਅਤ੍ਥਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤਤ੍ਤੇਪਿ ਸਯਂ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਰੂਪਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਧਮ੍ਮਗਮ੍ਭੀਰਤਾਦੇਸਨਾਗਮ੍ਭੀਰਤਾਹਿ ਸਬ੍ਯਞ੍ਜਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਅਤ੍ਥਾਦੀਸੁ ਪਭੇਦਗਤਾਨਿ ਞਾਣਾਨਿ ਅਤ੍ਥਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਦਯੋ. ਤਤ੍ਥ ਨਿਰੁਤ੍ਤੀਤਿ ਤਨ੍ਤਿਪਦਾਨਂ ਨਿਦ੍ਧਾਰੇਤ੍ਵਾ ਵਚਨਂ, ਨਿਬ੍ਬਚਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤੀਸੁ ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਸੁ ਞਾਣਂ ਪਟਿਭਾਨਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾ. ਲੋਕਿਯਾ ਸਦ੍ਧੇਯ੍ਯਵਚਨਮੁਖੇਨੇਵ ਅਤ੍ਥੇਸੁ ਪਸੀਦਨ੍ਤਿ, ਨ ਅਤ੍ਥਮੁਖੇਨਾਤਿ ਆਹ ਸਦ੍ਧੇਯ੍ਯਤੋਤਿਆਦਿ. ਕੇਵਲਸਦ੍ਦੋ ਸਕਲਾਧਿਵਚਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਕਲਪਰਿਪੁਣ੍ਣਭਾਵੇਨਾ’’ਤਿ. ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯ-ਸਦ੍ਦੋ ਇਧ ਸਿਕ੍ਖਤ੍ਤਯਸਙ੍ਗਹਂ ਸਕਲਂ ਸਾਸਨਂ ਦੀਪੇਤੀਤਿ ਆਹ ਸਿਕ੍ਖਤ੍ਤਯਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾਤਿਆਦਿ.
ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਮੇਵਤ੍ਥਂ ਅਪਰੇਨਾਪਿ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਅਪਿ ਚਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਸਨਿਦਾਨਨ੍ਤਿ ਦੇਸਕਾਲਾਦਿਦੀਪਕੇਨ ਨਿਦਾਨਵਚਨੇਨ ਸਨਿਦਾਨਂ. ਸਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਕਨ੍ਤਿ ਅਟ੍ਠੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਆਦਿਯੁਤ੍ਤਿਯੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਰਾਯਂ ਪਾਲ਼ਿਯੋਜਨਾਕ੍ਕਮੋ – ‘‘ਵੇਰਞ੍ਜੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਸਮਣੋ ਖਲੁ ਭੋ…ਪੇ… ਵਿਹਰਤੀ’’ਤਿ ਚ, ‘‘ਤਂ ਖੋ ਪਨ ਭਵਨ੍ਤਂ ਗੋਤਮਂ ‘ਇਤਿਪਿ ਸੋ…ਪੇ… ਪਵੇਦੇਤੀ’ਤਿ ਏਵਂ ਕਲ੍ਯਾਣੋ ਕਿਤ੍ਤਿਸਦ੍ਦੋ ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਤੋ’’ਤਿ ਚ, ‘‘ਸੋ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤਿ…ਪੇ… ਪਰਿਯੋਸਾਨਕਲ੍ਯਾਣਂ, ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਚ ਸਾਤ੍ਥਸਬ੍ਯਞ੍ਜਨਾਦਿਗੁਣਸਂਯੁਤ੍ਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਪਕਾਸੇਤੀ’’ਤਿ ਚ, ‘‘ਸਾਧੁ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਰੂਪਾਨਂ ਅਰਹਤਂ ਦਸ੍ਸਨਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਚ ਅਸ੍ਸੋਸਿ, ਸੁਤ੍ਵਾ ਚ ਅਥ ਖੋ ਵੇਰਞ੍ਜੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮੀਤਿ.
ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਪਨ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ‘‘ਦਸ੍ਸਨਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਸਾਧੁ ਹੋਤੀਤਿ ਏਵਂ ਅਜ੍ਝਾਸਯਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਥ ਖੋ ਵੇਰਞ੍ਜੋ…ਪੇ… ਉਪਸਙ੍ਕਮੀ’’ਤਿ ਏਵਂ ਸਾਧੁ ਖੋ ਪਨਾਤਿਆਦਿਪਾਠਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕਨਭਾਵੇਨ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਪਕਾਸੇਤੀਤਿ ਪਦਾਨਨ੍ਤਰਮੇਵ ਅਸ੍ਸੋਸੀਤਿ ਪਦਂ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਿਤਬ੍ਬਂ ਵਿਯ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਤਥਾਪਿ ‘‘ਸਾਧੁ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਰੂਪਾਨਂ ਅਰਹਤਂ ਦਸ੍ਸਨਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਏਵਂ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਨਿਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥੇਨ ਇਤਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਪਨ ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਇਤਿ-ਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਅਦਸ੍ਸਨਤੋ ਚ ਅਥ ਖੋ ਵੇਰਞ੍ਜੋਤਿਆਦਿਨਾ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਨ੍ਤਰਦਸ੍ਸਨਮੁਖੇਨ ਪਾਲ਼ਿਯਾ ਪਕਾਰਨ੍ਤਰੇ ਪਵਤ੍ਤਿਤੋ ਚ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਵਸੇਨੇਵ ‘‘ਸਾਧੁ ਖੋ ਪਨ ਤਥਾਰੂਪਾਨਂ ਅਰਹਤਂ ਦਸ੍ਸਨਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਵਚਨਾਨਨ੍ਤਰਮੇਵ ਅਸ੍ਸੋਸੀਤਿ ਪਦਂ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਨਂ ਯੁਤ੍ਤਂ. ਅਟ੍ਠਕਥਾਚਰਿਯੇਨ ਹਿ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਨਾ ਸੁਤਵਸੇਨੇਵ ਅਜ੍ਝਾਸਯੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਉਪਸਙ੍ਕਮਨਹੇਤੁਦਸ੍ਸਨਮੁਖੇਨ ਦਸ੍ਸਨਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਸਾਧੁ ਹੋਤੀਤਿ ਏਵਂ ਅਜ੍ਝਾਸਯਂ ਕਤ੍ਵਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ.
੨. ਸੀਤੋਦਕਂ ਵਿਯ ਉਣ੍ਹੋਦਕੇਨਾਤਿ ਇਦਂ ਉਕ੍ਕਮੇਨ ਮੁਖਾਰੁਲ਼੍ਹਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਅਨੁਪਸਨ੍ਤਸਭਾਵਤਾਯ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸੇਵ ਉਣ੍ਹੋਦਕਂ ਵਿਯ ਸੀਤੋਦਕੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ, ਞਾਣਤੇਜਯੁਤ੍ਤਤਾਯ ਵਾ ਭਗਵਾ ਉਣ੍ਹੋਦਕੋਪਮੋਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਤਬ੍ਬਿਰਹਿਤਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਸੀਤੋਦਕਂ ਵਿਯ ਕਤ੍ਵਾ ਤਥਾ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਏਕੀਭਾਵਨ੍ਤਿ ਸਮ੍ਮੋਦਨਕਿਰਿਯਾਯ ਏਕਰੂਪਤਂ. ਯਾਯਾਤਿਆਦੀਸੁ ਯਾਯ ਕਥਾਯ ਸਮ੍ਮੋਦਿ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ, ਤਂ ਸਮ੍ਮੋਦਨੀਯਂ ਕਥਨ੍ਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਤਤ੍ਥ ਖਮਨੀਯਨ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਖਬਹੁਲਂ ਇਦਂ ਸਰੀਰਂ, ਕਚ੍ਚਿ ਖਮਿਤੁਂ ਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯਂ. ਯਾਪਨੀਯਨ੍ਤਿ ਚਿਰਪ੍ਪਬਨ੍ਧਸਙ੍ਖਾਤਾਯ ਯਾਪਨਾਯ ਯਾਪੇਤੁਂ ਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯਂ. ਰੋਗਾਭਾਵੇਨ ਅਪ੍ਪਾਬਾਧਂ. ਦੁਕ੍ਖਜੀਵਿਤਾਭਾਵੇਨ ਅਪ੍ਪਾਤਙ੍ਕਂ. ਤਂਤਂਕਿਚ੍ਚਕਰਣਤ੍ਥਾਯ ਲਹੁਂ ਅਕਿਚ੍ਛੇਨ ਉਟ੍ਠਾਤੁਂ ਯੋਗ੍ਗਤਾਯ ਲਹੁਟ੍ਠਾਨਂ. ਬਲਨ੍ਤਿ ਸਰੀਰਸ੍ਸ ਸਬ੍ਬਕਿਚ੍ਚਕ੍ਖਮਂ ਬਲਂ ਕਚ੍ਚਿ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ਫਾਸੁਵਿਹਾਰੋਤਿ ਸੁਖਵਿਹਾਰੋ. ਸਰਣੀਯਮੇਵ ਦੀਘਂ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਾਰਣੀਯ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਰਿਤਬ੍ਬਭਾਵਤੋ ਚ ਸਾਰਣੀਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਪਰਿਯਾਯੇਹੀਤਿ ਕਾਰਣੇਹਿ.
ਭਾਵੋਤਿ ਕਿਰਿਯਾ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਵਤ੍ਤਮਾਨੋ ਨਪੁਂਸਕ-ਸਦ੍ਦੋ ਭਾਵਨਪੁਂਸਕਨਿਦ੍ਦੇਸੋ ਨਾਮ, ਕਿਰਿਯਾਵਿਸੇਸਨਸਦ੍ਦੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਕਮਨ੍ਤੇ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਅਨ੍ਤੇ ਯੁਤ੍ਤਪ੍ਪਦੇਸੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਖਣ੍ਡਿਚ੍ਚਾਦਿਭਾਵਨ੍ਤਿ ਖਣ੍ਡਿਤਦਨ੍ਤਪਲਿਤਕੇਸਾਦਿਭਾਵਂ. ਰਾਜਪਰਿਵਟ੍ਟੇਤਿ ਰਾਜੂਨਂ ਪਰਿਵਤ੍ਤਨਂ, ਪਟਿਪਾਟਿਯੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪੁਰਾਤਨੁਚ੍ਚਕੁਲਪ੍ਪਸੁਤਤਾਯ ਜਿਣ੍ਣਤਾ, ਨ ਵਯਸਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਚਿਰਕਾਲਪ੍ਪਵਤ੍ਤਕੁਲਨ੍ਵਯੇ’’ਤਿ. ਵਿਭਵਾਨਂ ਮਹਨ੍ਤਤ੍ਤਂ ਲਾਤਿ ਗਣ੍ਹਾਤੀਤਿ ਮਹਲ੍ਲਕੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਵਿਭਵਮਹਤ੍ਤਤਾਯ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੇ’’ਤਿ. ਵਿਭਾਵਨੇ ਨਾਮ ਅਤ੍ਥੇਤਿ ਪਕਤਿਵਿਭਾਵਨਸਙ੍ਖਾਤੇ ਅਤ੍ਥੇ. ਨ ਅਭਿਵਾਦੇਤਿ ਵਾਤਿ ਅਭਿਵਾਦੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਨ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤਿ, ਏਵਂ ਅਸਲ੍ਲਕ੍ਖਣਪਕਤਿਕੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਰੂਪਂ ਨਿਚ੍ਚਂ ਵਾ ਅਨਿਚ੍ਚਂ ਵਾਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਨਿਚ੍ਚਪਕਤਿਕਂ ਅਨਿਚ੍ਚਪਕਤਿਕਂ ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਨਿਚ੍ਚਂ ਵਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਵਾ-ਸਦ੍ਦੋ ਅਵਧਾਰਣਤ੍ਥੋ.
ਸਮ੍ਪਤਿਜਾਤੋਤਿ ਮੁਹੁਤ੍ਤਜਾਤੋ, ਜਾਤਸਮਨਨ੍ਤਰਮੇਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਤ੍ਤਪਦਵੀਤਿਹਾਰੇਨ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ…ਪੇ… ਓਲੋਕੇਸੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਦ੍ਵਾਰਂ ਪਿਧਾਯ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋਤਿਆਦੀਸੁ ਵਿਯ ਗਮਨਤੋ ਪੁਰੇ ਕਤਮ੍ਪਿ ਓਲੋਕਨਂ ਪਚ੍ਛਾ ਕਤਂ ਵਿਯ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਓਲੋਕੇਸਿਨ੍ਤਿ ਚ ਲੋਕਵਿਵਰਣਪਾਟਿਹਾਰਿਯੇ ਜਾਤੇ ਮਂਸਚਕ੍ਖੁਨਾ ਵੋਲੋਕੇਸੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸੇਟ੍ਠੋਤਿ ਪਸਤ੍ਥਤਰੋ. ਪਤਿਮਾਨੇਸੀਤਿ ਪੂਜੇਸਿ. ਆਸਭਿਨ੍ਤਿ ਉਤ੍ਤਮਂ.
੩. ਤਂ ਵਚਨਨ੍ਤਿ ਨਾਹਂ ਤਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਤਿਆਦਿਵਚਨਂ. ਅਞ੍ਞਾਯ ਸਣ੍ਠਹੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਰਹਤ੍ਤੇ ਪਤਿਟ੍ਠਹੇਯ੍ਯ. ਜਾਤਿਵਸੇਨਾਤਿ ਖਤ੍ਤਿਯਾਦਿਜਾਤਿਵਸੇਨ. ਉਪਪਤ੍ਤਿਵਸੇਨਾਤਿ ਦੇਵੇਸੁ ਉਪਪਤ੍ਤਿਵਸੇਨ. ਆਵਿਞ੍ਛਨ੍ਤੀਤਿ ਆਕਡ੍ਢਨ੍ਤਿ. ਯਸ੍ਸ ਅਭਿਵਾਦਾਦਿਕਰਣਸਙ੍ਖਾਤਸ੍ਸ ਸਾਮਗ੍ਗਿਰਸਸ੍ਸ ਭਗਵਤਿ ਅਭਾਵਂ ਮਞ੍ਞਮਾਨੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ‘‘ਅਰਸਰੂਪੋ’’ਤਿ ਆਹ, ਤਬ੍ਬਿਧੁਰਸ੍ਸ ਰੂਪਤਣ੍ਹਾਦਿਕਸ੍ਸੇਵ ਸਾਮਗ੍ਗਿਰਸਸ੍ਸ ਅਭਾਵੇਨ ਭਗਵਾ ‘‘ਅਰਸਰੂਪੋ’’ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਸਾਮਗ੍ਗਿਰਸਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਰੂਪਰਸਾਦੀਸੁ ਵਤ੍ਤਨਪ੍ਪਕਾਰਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ਵਤ੍ਥਾਰਮ੍ਮਣਾਦੀਤਿਆਦਿ.
ਤਾਲਾਵਤ੍ਥੁਕਤਾਤਿ ਉਚ੍ਛਿਨ੍ਨਮੂਲਾਨਂ ਤਾਲਾਨਂ ਵਤ੍ਥੁ ਵਿਯ ਨੇਸਂ ਰੂਪਰਸਾਦੀਨਂ ਵਤ੍ਥੁ ਚਿਤ੍ਤਸਨ੍ਤਾਨਂ ਕਤਨ੍ਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਮਜ੍ਝੇਪਦਲੋਪਂ ਦੀਘਞ੍ਚ ਕਤ੍ਵਾ ਨਿਦ੍ਦੇਸੋਤਿ ਆਹ ਤਾਲਵਤ੍ਥੁ ਵਿਯਾਤਿਆਦਿ. ਤਾਲਵਤ੍ਥੁ ਵਿਯ ਯੇਸਂ ਵਤ੍ਥੁ ਕਤਂ ਤੇ ਤਾਲਾਵਤ੍ਥੁਕਤਾਤਿ ਵਿਸੇਸਨਸ੍ਸ ਪਰਨਿਪਾਤੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ, ਕਤਤਾਲਵਤ੍ਥੁਕਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਮਤ੍ਥਕਚ੍ਛਿਨ੍ਨਤਾਲੋਯੇਵ ਪਤ੍ਤਫਲਾਦੀਨਂ ਅਕਾਰਣਤਾਯ ਅਵਤ੍ਥੂਤਿ ਤਾਲਾਵਤ੍ਥੁ, ਤਂ ਵਿਯ ਯੇਸਂ ਵਤ੍ਥੁ ਕਤਂ ਤੇ ਰੂਪਰਸਾਦਯੋ ਤਾਲਾਵਤ੍ਥੁਕਤਾ, ਅਯਂ ਅਞ੍ਞਪਦਤ੍ਥਵਸੇਨ ਅਤ੍ਥਗ੍ਗਾਹੋ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਸੁਗਮੋਤਿ ਵਿਸੇਸਮਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ‘‘ਮਤ੍ਥਕਚ੍ਛਿਨ੍ਨਤਾਲੋ ਵਿਯ ਕਤਾ’’ਤਿ. ਏਵਞ੍ਚ ਮਤ੍ਥਕਸਦਿਸੇਸੁ ਰੂਪਰਸਾਦੀਸੁ ਰਾਗੇਸੁ ਛਿਨ੍ਨੇਸੁਪਿ ਤਬ੍ਬਤ੍ਥੁਭੂਤਸ੍ਸ ਤਾਲਾਵਤ੍ਥੁਸਦਿਸਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਸਨ੍ਤਾਨਸ੍ਸ ਯਾਵ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਨਟ੍ਠਾਨਂ ਉਪਪਨ੍ਨਮੇਵ ਹੋਤਿ. ਯਥਾਰੁਤਤੋ ਪਨ ਵਿਸੇਸਨਸਮਾਸਵਸੇਨ ਅਤ੍ਥੇ ਗਯ੍ਹਮਾਨੇ ਰੂਪਰਸਾਦੀਨਂ ਤਾਲਾਵਤ੍ਥੁਸਦਿਸਤਾਯ ਠਾਨਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ. ਯਂ ਪਨ ਸਾਰਤ੍ਥਦੀਪਨਿਯਂ (ਸਾਰਤ੍ਥ. ਟੀ. ੧.੩) ਏਤਂ ਦੋਸਂ ਪਰਿਹਰਿਤੁਂ ਰੂਪਰਸਾਦੀਨਂ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਤ੍ਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਤੇ ਤਥਾਗਤਸ੍ਸ ਪਹੀਨਾਤਿਆਦਿਪਾਲ਼ਿਯਾ, ਕਾਮਸੁਖਸ੍ਸਾਦਸਙ੍ਖਾਤਾ ਰੂਪਰਸਾਤਿਆਦਿਅਟ੍ਠਕਥਾਯ ਚ ਨ ਸਮੇਤਿ, ਖੀਣਾਸਵਾਨਮ੍ਪਿ ਯਾਵ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਨਾ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਾਨਂ ਫਲੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਤੋ ਤੇਸਂ ਮਤ੍ਥਕਚ੍ਛਿਨ੍ਨਤਾਲਸਦਿਸਤਾਪਿ ਨ ਯੁਤ੍ਤਾਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਅਥ ਵਾ ਮਤ੍ਥਕਚ੍ਛਿਨ੍ਨਤਾਲਸ੍ਸ ਠਿਤਂ ਅਟ੍ਠਿਤਞ੍ਚ ਅਮਨਸਿਕਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਧਮ੍ਮਤਾਸਦਿਸਮਤ੍ਤਂ ਉਪਮੇਤ੍ਵਾ ਤਾਲਾਵਤ੍ਥੁ ਵਿਯ ਕਤਾਤਿ ਵਿਸੇਸਨਸਮਾਸਵਸੇਨ ਅਤ੍ਥਗ੍ਗਹਣੇਪਿ ਨ ਕੋਚਿ ਦੋਸੋ. ਅਨੁ-ਸਦ੍ਦੋ ਪਚ੍ਛਾਤਿ ਅਤ੍ਥੇ ਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਆਹ ਪਚ੍ਛਾਭਾਵੋ ਨ ਹੋਤੀਤਿਆਦਿ. ਅਨੁ ਅਭਾਵਂ ਗਤਾਤਿ ਪਚ੍ਛਾ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਧਮ੍ਮਤਾਵਸੇਨ ਅਭਾਵਂ ਗਤਾ. ਅਨਚ੍ਛਰਿਯਾਤਿ ਅਨੁ ਅਨੁ ਉਪਰੂਪਰਿ ਵਿਮ੍ਹਯਕਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯਞ੍ਚ ਖੋ ਤ੍ਵਂ ਵਦੇਸੀਤਿ ਯਂ ਵਨ੍ਦਨਾਦਿਸਾਮਗ੍ਗੀਰਸਾਭਾਵਸਙ੍ਖਾਤਂ ਕਾਰਣਂ ਅਰਸਰੂਪਤਾਯ ਵਦੇਸਿ, ਤਂ ਕਾਰਣਂ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
੪. ਸਨ੍ਧਾਯ ਭਾਸਿਤਮਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਯਂ ਅਤ੍ਥਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਨਿਬ੍ਭੋਗੋ ਭਵਂ ਗੋਤਮੋਤਿਆਦਿਮਾਹ, ਭਗਵਾ ਚ ਯਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਨਿਬ੍ਭੋਗਤਾਦਿਂ ਅਤ੍ਤਨਿ ਅਨੁਜਾਨਾਤਿ, ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਭਾਸਿਤਮਤ੍ਥਂ.
੫. ਕੁਲਸਮੁਦਾਚਾਰਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਕੁਲਾਚਾਰਕਮ੍ਮਂ. ਕਾਯਤੋ ਕਾਯਦ੍ਵਾਰਤੋ ਪਵਤ੍ਤਂ ਦੁਚ੍ਚਰਿਤਂ ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤਂ. ਅਨੇਕਵਿਹਿਤਾਤਿ ਅਨੇਕਪ੍ਪਕਾਰਾ.
੬. ਪਞ੍ਚਕਾਮਗੁਣਿਕਰਾਗਸ੍ਸਾਤਿ ਰੂਪਾਦੀਸੁ ਪਞ੍ਚਸੁ ਕਾਮਕੋਟ੍ਠਾਸੇਸੁ ਅਤਿਵਿਯ ਸਙ੍ਗਵਸੇਨ ਨਿਯੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਕਾਮਰਾਗਸ੍ਸ, ਏਤੇਨ ਅਨਾਗਾਮੀਨਂ ਵਤ੍ਥਾਭਰਣਾਦੀਸੁ ਸਙ੍ਗਨਿਕਨ੍ਤਿਵਸੇਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਕਾਮਰਾਗਸ੍ਸ ਕਾਮਰਾਗਤਾਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ ਤਸ੍ਸ ਰੂਪਰਾਗਾਦੀਸੁ ਸਙ੍ਗਹਤੋ. ਅਵਸੇਸਾਨਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਕ੍ਕਾਯਦਿਟ੍ਠਿਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾਨਂ ਪਠਮੇਨ ਮਗ੍ਗੇਨ, ਸੇਸਾਨਂ ਚਤੂਹਿਪਿ ਉਚ੍ਛੇਦਂ ਵਦਤਿ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਯਥਾਨੁਰੂਪ’’ਨ੍ਤਿ.
੭. ਜਿਗੁਚ੍ਛਤਿ ਮਞ੍ਞੇਤਿ ਜਿਗੁਚ੍ਛਤਿ ਵਿਯ, ‘‘ਜਿਗੁਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿ ਵਾ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਮਿ. ਅਕੋਸਲ੍ਲਸਮ੍ਭੂਤਟ੍ਠੇਨਾਤਿ ਅਞ੍ਞਾਣਸਮ੍ਭੂਤਟ੍ਠੇਨ.
੮-੧੦. ਤਤ੍ਰਾਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੇਸੁ ਦ੍ਵੀਸੁ ਅਤ੍ਥਵਿਕਪ੍ਪੇਸੁ. ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਪਰਿਯਾਯੋਪਿ ਇਧ ਗਬ੍ਭਸਦ੍ਦੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਦੇਵਲੋਕਪਟਿਸਨ੍ਧਿਪਟਿਲਾਭਾਯਾ’’ਤਿ. ਅਪੁਨਬ੍ਭਵਭੂਤਾਤਿ ਖਣੇ ਖਣੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਭਿਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ.
੧੧. ਧਮ੍ਮਧਾਤੁਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਞ੍ਞਾਣਂ. ਤਞ੍ਹਿ ਧਮ੍ਮੇ ਯਾਥਾਵਤੋ ਧਾਰੇਤਿ ਉਪਧਾਰੇਤੀਤਿ ‘‘ਧਮ੍ਮਧਾਤੂ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਦੇਸਨਾਵਿਲਾਸਪ੍ਪਤ੍ਤੋਤਿ ਅਭਿਰੁਚਿਵਸੇਨ ਪਰਿਵਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਦੇਸੇਤੁਂ ਸਮਤ੍ਥਤਾ ਦੇਸਨਾਵਿਲਾਸੋ, ਤਂ ਪਤ੍ਤੋ. ਕਰੁਣਾਵਿਪ੍ਫਾਰਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਸਤ੍ਤੇਸੁ ਮਹਾਕਰੁਣਾਯ ਫਰਣਂ. ਤਾਦਿਗੁਣਲਕ੍ਖਣਮੇਵ ਉਪਮਾਯ ਵਿਭਾਵੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ‘‘ਪਥਵੀਸਮਚਿਤ੍ਤਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਤਤੋਯੇਵ ਅਕੁਜ੍ਝਨਸਭਾਵਤੋ ਅਕੁਪ੍ਪਧਮ੍ਮਤਾ. ਜਾਤਿਯਾ ਅਨੁਗਤਨ੍ਤਿ ਜਾਤਿਯਾ ਅਨੁਬਦ੍ਧਂ. ਜਰਾਯ ਅਨੁਸਟਨ੍ਤਿ ਜਰਾਯ ਪਲਿਵੇਠਿਤਂ. ਵਟ੍ਟਖਾਣੁਭੂਤਨ੍ਤਿ ਵਟ੍ਟਤੋ ਉਦ੍ਧਰਿਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯਤਾਯ ਵਟ੍ਟੇ ਨਿਚ੍ਚਲਭਾਵੇਨ ਠਿਤਂ ਖਾਣੁ ਵਿਯ ਭੂਤਂ. ਜਾਤਾਨਂ ਮਚ੍ਚਾਨਂ ਨਿਚ੍ਚਂ ਮਰਣਤੋ ਭਯਨ੍ਤਿ ਆਹ ਅਜ੍ਜ ਮਰਿਤ੍ਵਾਤਿਆਦਿ. ਅਪ੍ਪਟਿਸਮਂ ਪੁਰੇਜਾਤਭਾਵਨ੍ਤਿ ਅਸਦਿਸਂ ਅਰਿਯਾਯ ਜਾਤਿਯਾ ਪਠਮਜਾਤਭਾਵਂ, ਸਬ੍ਬਜੇਟ੍ਠਭਾਵਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
‘‘ਅਪੀ’’ਤਿ ਅਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਪੀ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤੋ ਪਿ-ਸਦ੍ਦੋ ਵਿਸੁਂ ਅਤ੍ਥਿ ਨਿਪਾਤੋਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਸਮ੍ਮਾ ਅਧਿਸਯਿਤਾਨੀਤਿ ਪਾਦਾਦੀਹਿ ਉਪਘਾਤਂ ਅਕਰੋਨ੍ਤਿਯਾ ਸਮ੍ਮਦੇਵ ਉਪਰਿ ਸਯਿਤਾਨਿ, ਅਕਮ੍ਮਕਸ੍ਸਾਪਿ ਸਯਤਿਧਾਤੁਨੋ ਅਧਿਪੁਬ੍ਬਤਾਯ ਸਕਮ੍ਮਕਤਾ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ. ਨਖਸਿਖਾਤਿ ਨਖਗ੍ਗਾਨਿ. ਸਕੁਣਾਨਂ ਪਕ੍ਖਾ ਹਤ੍ਥਪਾਦਟ੍ਠਾਨਿਯਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਙ੍ਕੁਟਿਤਹਤ੍ਥਪਾਦਾ’’ਤਿ. ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਆਲੋਕਟ੍ਠਾਨੇ. ਨਿਕ੍ਖਮਨ੍ਤਾਨਨ੍ਤਿ ਨਿਕ੍ਖਮਨ੍ਤੇਸੁ, ਨਿਦ੍ਧਾਰਣੇ ਹੇਤਂ ਸਾਮਿਵਚਨਂ. ਅਣ੍ਡਕੋਸਨ੍ਤਿ ਅਣ੍ਡਕਪਾਲਂ.
ਲੋਕੋਯੇਵ ਲੋਕਸਨ੍ਨਿਵਾਸੋ. ਅਬੁਜ੍ਝਿ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਰੁਕ੍ਖੋ ਬੋਧਿ, ਸਯਂ ਬੁਜ੍ਝਤਿ, ਬੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ ਵਾ ਤੇਨਾਤਿ ਮਗ੍ਗੋਪਿ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਞ੍ਞਾਣਮ੍ਪਿ ਬੋਧਿ. ਬੁਜ੍ਝੀਯਤੀਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਬੋਧਿ. ਅਨ੍ਤਰਾ ਚ ਬੋਧਿਨ੍ਤਿ ਦੁਤਿਯਮੁਦਾਹਰਣਂ ਵਿਨਾਪਿ ਰੁਕ੍ਖ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਬੋਧਿ-ਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਰੁਕ੍ਖਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ. ਵਰਭੂਰਿਮੇਧਸੋਤਿ ਮਹਾਪਥਵੀ ਵਿਯ ਪਤ੍ਥਟਪਞ੍ਞੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਿਸ੍ਸੋ ਵਿਜ੍ਜਾਤਿ ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗੋ ਅਤ੍ਤਨਾ ਸਹ ਵਤ੍ਤਮਾਨਂ ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿਸਙ੍ਖਾਤਂ ਆਸਵਕ੍ਖਯਞਾਣਞ੍ਚੇਵ ਇਤਰਾ ਦ੍ਵੇ ਮਹਗ੍ਗਤਵਿਜ੍ਜਾ ਚ ਤਬ੍ਬਿਨਿਬਨ੍ਧਕਕਿਲੇਸਵਿਦ੍ਧਂਸਨਵਸੇਨ ਉਪ੍ਪਾਦਨਤੋ ‘‘ਤਿਸ੍ਸੋ ਵਿਜ੍ਜਾ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਛ ਅਭਿਞ੍ਞਾਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਸਾਵਕਪਾਰਮੀਞਾਣਨ੍ਤਿ ਅਗ੍ਗਸਾਵਕੇਹਿ ਪਟਿਲਭਿਤਬ੍ਬਂ ਸਬ੍ਬਮੇਵ ਲੋਕਿਯਲੋਕੁਤ੍ਤਰਞਾਣਂ. ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਞਾਣਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ.
ਓਪਮ੍ਮਸਮ੍ਪਟਿਪਾਦਨਨ੍ਤਿ ਓਪਮ੍ਮਤ੍ਥਸ੍ਸ ਉਪਮੇਯ੍ਯੇਨ ਸਮਂ ਪਟਿਪਾਦਨਂ. ਅਤ੍ਥੇਨਾਤਿ ਉਪਮੇਯ੍ਯਤ੍ਥੇਨ. ਤਿਕ੍ਖਖਰਵਿਪ੍ਪਸਨ੍ਨਸੂਰਭਾਵੋਤਿ ਇਮਿਨਾ ਸਙ੍ਖਾਰੁਪੇਕ੍ਖਾਪਤ੍ਤਤਂ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਪਰਿਣਾਮਕਾਲੋਤਿ ਇਮਿਨਾ ਵੁਟ੍ਠਾਨਗਾਮਿਨਿਭਾਵਾਪਤ੍ਤਿਂ. ਤਦਾ ਚ ਸਾ ਮਗ੍ਗਞਾਣਗਬ੍ਭਂ ਧਾਰੇਨ੍ਤੀ ਵਿਯ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਗਬ੍ਭਗ੍ਗਹਣਕਾਲੋ’’ਤਿ. ਅਨੁਪੁਬ੍ਬਾਧਿਗਤੇਨਾਤਿ ਪਠਮਮਗ੍ਗਾਦਿਪਟਿਪਾਟਿਯਾ ਅਧਿਗਤੇਨ. ਚਤੁਰਙ੍ਗਸਮਨ੍ਨਾਗਤਨ੍ਤਿ ‘‘ਕਾਮਂ ਤਚੋ ਚ ਨ੍ਹਾਰੁ ਚ ਅਟ੍ਠਿ ਚ ਅਵਸਿਸ੍ਸਤੁ (ਮ. ਨਿ. ੨.੧੮੪; ਸਂ. ਨਿ. ੨.੨੨; ਅ. ਨਿ. ੨.੫; ਮਹਾਨਿ. ੧੯੬), ਸਰੀਰੇ ਉਪਸੁਸ੍ਸਤੁ ਮਂਸਲੋਹਿਤ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਚਤੁਰਙ੍ਗਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਵੀਰਿਯਂ.
ਛਨ੍ਦੋ ਕਾਮੋਤਿਆਦੀਸੁ ਪਤ੍ਥਨਾਕਾਰੇਨ ਪਵਤ੍ਤੋ ਦੁਬ੍ਬਲੋ ਲੋਭੋ ਇਚ੍ਛਨਟ੍ਠੇਨ ਛਨ੍ਦੋ. ਤਤੋ ਬਲਵਾ ਰਞ੍ਜਨਟ੍ਠੇਨ ਰਾਗੋ. ਤਤੋਪਿ ਬਲਵਤਰੋ ਛਨ੍ਦਰਾਗੋ. ਨਿਮਿਤ੍ਤਾਨੁਬ੍ਯਞ੍ਜਨਸਙ੍ਕਪ੍ਪਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤੋ ਸਙ੍ਕਪ੍ਪੋ. ਤਤੋਪਿ ਬਲਵਸਙ੍ਕਪ੍ਪਵਸੇਨੇਵ ਪਵਤ੍ਤੋ ਰਾਗੋ. ਤਤੋਪਿ ਬਲਵਤਰੋ ਸਙ੍ਕਪ੍ਪਰਾਗੋ. ਸ੍ਵਾਯਂ ਪਭੇਦੋ ਏਕਸ੍ਸੇਵ ਲੋਭਸ੍ਸ ਪਵਤ੍ਤਿਆਕਾਰਭੇਦੇਨ ਅਵਤ੍ਥਾਭੇਦੇਨ ਚ ਵੁਤ੍ਤੋ.
ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ
ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਨ੍ਤਿ ਤਂ ਕਥਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਤਨ੍ਤਿ ਪੁਬ੍ਬਪਦੇਯੇਵ ਅਵਧਾਰਣਕਰਣਂ, ਏਤਂ ਅਤ੍ਥਜਾਤਂ ਵਾ. ਤਨ੍ਨਿਸ੍ਸਰਣਤੋਤਿ ਤੇਸਂ ਕਾਮਾਨਂ ਨਿਸ੍ਸਰਣਤ੍ਤਾ. ਏਸਾਤਿ ਏਵ-ਕਾਰੋ. ਕਾਮਧਾਤੁ ਨਾਮ ਕਾਮਭਵੋ, ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਂ. ਏਸਾਤਿ ਨਿਯਮੋ. ਤਦਙ੍ਗਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨਸਮੁਚ੍ਛੇਦਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਦ੍ਧਿਨਿਸ੍ਸਰਣਵਿਵੇਕਾ ਤਦਙ੍ਗਵਿਵੇਕਾਦਯੋ. ਕਾਯਚਿਤ੍ਤਉਪਧਿਵਿਵੇਕਾ ਕਾਯਵਿਵੇਕਾਦਯੋ, ਤਯੋ ਏਵ ਇਧ ਝਾਨਕਥਾਯ, ਸਮੁਚ੍ਛੇਦਵਿਵੇਕਾਦੀਨਂ ਅਸਮ੍ਭਵਾ. ਨਿਦ੍ਦੇਸੇਤਿ ਮਹਾਨਿਦ੍ਦੇਸੇ. ਤਤ੍ਥੇਵਾਤਿ ਮਹਾਨਿਦ੍ਦੇਸੇ ਏਵ. ਵਿਭਙ੍ਗੇਤਿ ਝਾਨਵਿਭਙ੍ਗੇ. ਏਵਞ੍ਹਿ ਸਤੀਤਿ ਉਭਯੇਸਮ੍ਪਿ ਕਾਮਾਨਂ ਸਙ੍ਗਹੇ ਸਤਿ.
ਪੁਰਿਮੇਨਾਤਿ ਕਾਯਵਿਵੇਕੇਨ. ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਕਾਯਚਿਤ੍ਤਵਿਵੇਕਦ੍ਵਯੇ. ਦੁਤਿਯੇਨਾਤਿ ਚਿਤ੍ਤਵਿਵੇਕੇਨ. ਏਤੇਸਨ੍ਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਵਤ੍ਥੁਕਾਮਕਿਲੇਸਕਾਮਵਿਵੇਕਦ੍ਵਯਸ੍ਸ ਵਾਚਕਭੂਤਾਨਂ ਵਿਵਿਚ੍ਚੇਵ ਕਾਮੇਹਿ ਵਿਵਿਚ੍ਚ ਅਕੁਸਲੇਹੀਤਿ ਇਮੇਸਂ ਪਦਾਨਂ, ਨਿਦ੍ਧਾਰਣੇ ਚੇਤਂ ਸਾਮਿਵਚਨਂ. ਬਾਲਭਾਵਸ੍ਸ ਹੇਤੁਪਰਿਚ੍ਚਾਗੋਤਿ ਅਨੁਵਤ੍ਤਤਿ. ਅਕੁਸਲਧਮ੍ਮੋ ਹਿ ਬਾਲਭਾਵਸ੍ਸ ਹੇਤੁ. ਆਸਯਪੋਸਨਨ੍ਤਿ ਆਸਯਸ੍ਸ ਵਿਸੋਧਨਂ ਵਡ੍ਢਨਞ੍ਚ. ਵਿਭਙ੍ਗੇ ਨੀਵਰਣਾਨੇਵ ਵੁਤ੍ਤਾਨੀਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਤਤ੍ਥ ਕਾਰਣਮਾਹ ‘‘ਉਪਰਿਝਾਨਙ੍ਗਪਚ੍ਚਨੀਕਪਟਿਪਕ੍ਖਭਾਵਦਸ੍ਸਨਤੋ’’ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਉਪਰਿ ਸਵਿਤਕ੍ਕਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਾਨਿ ਝਾਨਙ੍ਗਾਨਿ, ਤੇਸਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਚ੍ਚਨੀਕਾਨਂ ਪਟਿਪਕ੍ਖਭਾਵਦਸ੍ਸਨਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਉਪਰਿਝਾਨਙ੍ਗਾਨਂ ਪਚ੍ਚਨੀਕਪਟਿਪਕ੍ਖਭਾਵਸ੍ਸ ਦਸ੍ਸਨਤੋਤਿਪਿ ਪਾਠੋ. ਤਤ੍ਥ ‘‘ਉਪਰਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਝਾਨਙ੍ਗਾਨਂ ਉਜੁਵਿਪਚ੍ਚਨੀਕਵਸੇਨ ਪਟਿਪਕ੍ਖਭਾਵਦਸ੍ਸਨਤੋ’’ਤਿ ‘‘ਨੀਵਰਣਾਨਂ ਤਾਨੇਵ ਵਿਭਙ੍ਗੇ ਵੁਤ੍ਤਾਨੀ’’ਤਿਪਿ ਅਤ੍ਥਂ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਪੇਟਕੇਤਿ ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਯਨਤ੍ਥੇਰੇਨ ਕਤਂ ਨੇਤ੍ਤਿਪ੍ਪਕਰਣਨਯਾਨੁਸਾਰਿਪਕਰਣਂ, ਤਂ ਪਨ ਪਿਟਕਾਨਂ ਵਣ੍ਣਨਾਭੂਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਪੇਟਕ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਵਿਤਕ੍ਕਨਂ ਨਾਮ ਆਰਮ੍ਮਣਪਰਿਕਪ੍ਪਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਊਹਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਰੂਪਂ ਰੂਪਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਵਿਸਯੇ ਆਕੋਟੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਵਿਸਯਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਆਹਨਨਂ ਉਪਰਿ ਆਹਨਨਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਆਰਮ੍ਮਣੇ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਨਯਨਂ ਨਾਮ ਆਰਮ੍ਮਣਾਭਿਮੁਖਕਰਣਂ. ਅਨੁਸਞ੍ਚਰਣਨ੍ਤਿ ਅਨੁਪਰਿਬ੍ਭਮਨਂ, ਤਞ੍ਚ ਖਣਨ੍ਤਰਸ੍ਸ ਤਥਾਕਾਰੇਨ ਉਪ੍ਪਾਦਨਮੇਵ, ਨ ਹਿ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਏਕਸ੍ਸ ਸਞ੍ਚਰਣਮਤ੍ਥਿ, ਏਵਮਞ੍ਞਤ੍ਥਾਪਿ ਈਦਿਸੇਸੁ. ਅਨੁਮਜ੍ਜਨਨ੍ਤਿ ਪਰਿਮਜ੍ਜਨਂ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਆਰਮ੍ਮਣੇ. ਸਹਜਾਤਾਨੁਯੋਜਨਂ ਸਕਿਚ੍ਚਾਨੁਵਤ੍ਤਿਤਾਕਰਣੇਨ. ਕਤ੍ਥਚੀਤਿ ਦੁਤਿਯਜ੍ਝਾਨਵਿਰਹਿਤੇਸੁ ਸਵਿਚਾਰਚਿਤ੍ਤੇਸੁ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਵਿਚਾਰੇਨ ਸਹ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨੋਪਿ ਵਿਤਕ੍ਕੋ ਆਰਮ੍ਮਣੇ ਅਭਿਨਿਰੋਪਨਾਕਾਰੇਨ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਪਠਮਾਭਿਨਿਪਾਤੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਵਿਪ੍ਫਾਰਵਾਤਿ ਅਵੂਪਸਨ੍ਤਸਭਾਵਤਾਯ ਵੇਗਵਾ, ਤੇਨੇਵੇਸ ਦੁਤਿਯਜ੍ਝਾਨੇ ਪਹਾਨਙ੍ਗਂ ਜਾਤਂ. ਪਠਮਦੁਤਿਯਜ੍ਝਾਨੇਸੂਤਿ ਪਞ੍ਚਕਨਯਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਙ੍ਗਵਿਨਿਮੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਝਾਨਸ੍ਸ ਅਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਰੁਕ੍ਖੋ ਵਿਯਾਤਿਆਦਿਮਾਹ.
ਵਿਵੇਕ-ਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਭਾਵਸਾਧਨਪਕ੍ਖੇ ‘‘ਤਸ੍ਮਾ ਵਿਵੇਕਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਇਤਰਪਕ੍ਖੇ ‘‘ਤਸ੍ਮਿਂ ਵਿਵੇਕੇ’’ਤਿ. ਪਿਨਯਤੀਤਿ ਤਪ੍ਪੇਤਿ, ਵਡ੍ਢੇਤਿ ਵਾ. ਫਰਣਰਸਾਤਿ ਪਣੀਤਰੂਪੇਹਿ ਕਾਯੇ ਬ੍ਯਾਪਨਰਸਾ. ਸਾਤਲਕ੍ਖਣਨ੍ਤਿ ਇਟ੍ਠਸਭਾਵਂ, ਮਧੁਰਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨਂ ਪੀਲ਼ਨਜ੍ਝੁਪੇਕ੍ਖਨਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਅਨੁ ਅਨੁ ਗਣ੍ਹਨਂ ਉਪਕਾਰਿਤਾ ਵਾ ਅਨੁਗ੍ਗਹੋ. ਵਨਮੇਵ ਵਨਨ੍ਤਂ. ਉਦਕਮੇਵ ਉਦਕਨ੍ਤਂ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਪਾਕਟਭਾਵਤੋਤਿ ਇਮਿਨਾ ਇਟ੍ਠਾਰਮ੍ਮਣਾਦਿਪਟਿਲਾਭਸਮਯੇਪਿ ਸੁਖਂ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਮ੍ਪਿ ਅਪਾਕਟਂ, ਪੀਤਿਯੇਵ ਤਤ੍ਥ ਪਾਕਟਾ, ਪਟਿਲਦ੍ਧਰਸਾਨੁਭਵਨਸਮਯੇ ਚ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਪੀਤਿਤੋਪਿ ਸੁਖਮੇਵ ਪਾਕਟਤਰਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਚੇਤਸਿਕਸੁਖਵਸੇਨੇਵ ਪਟਿਲਦ੍ਧਰਸਾਨੁਭਵਨਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਕਾਯਿਕਸੁਖਵਸੇਨ ਤਸ੍ਸ ਪੀਤਿਸਮ੍ਪਯੋਗਸ੍ਸੇਵ ਅਭਾਵੇਨ ਇਧਾਨਧਿਪ੍ਪੇਤਤ੍ਤਾ. ਅਯਞ੍ਚ ਪੀਤੀਤਿਆਦਿ ਅਞ੍ਞਪਦਤ੍ਥਸਮਆਸਦਸ੍ਸਨਂ, ਅਸ੍ਸਤ੍ਥਿਪਕ੍ਖੇ ਤਦ੍ਧਿਤਪਚ੍ਚਯਦਸ੍ਸਨਂ ਵਾ. ਦੁਤਿਯਵਿਕਪ੍ਪੇਨ ਅਞ੍ਞਪਦਤ੍ਥਸਮਾਸਵਸੇਨੇਵ ‘‘ਵਿਵੇਕਜਂ ਪੀਤਿਸੁਖ’’ਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਏਕਂ ਪਦਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ, ਵਿਭਤ੍ਤਿਯਾ ਚ ਅਲੋਪਂ.
ਗਣਨਾਨੁਪੁਬ੍ਬਤਾਤਿ ਦੇਸਨਾਕ੍ਕਮਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪਠਮਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਇਦਂ ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਚਿਣ੍ਣਵਸੀਨਂ ਪਨ ਯੋਗੀਨਂ ਉਪ੍ਪਟਿਪਾਟਿਯਾਪਿ ਝਾਨਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੇਵ. ਝਾਪੇਤੀਤਿ ਦਹਤਿ. ਅਨਿਚ੍ਚਾਦਿਲਕ੍ਖਣਵਿਸਯਾਯ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਉਪਨਿਜ੍ਝਾਯਨਂ ਕਥਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਾਲਮ੍ਬਨਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯਾਤਿਆਦਿ. ਤਤ੍ਥ ਮਗ੍ਗੇਨ ਸਿਜ੍ਝਤੀਤਿ ਨਿਚ੍ਚਾਦਿਵਿਪਲ੍ਲਾਸਪ੍ਪਹਾਯਕੇਨ ਸਹ ਮਗ੍ਗੇਨੇਵ ਤਂ ਲਕ੍ਖਣੂਪਨਿਜ੍ਝਾਨਂ ਅਸਮ੍ਮੋਹਤੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਿਜ੍ਝਤਿ. ਅਥ ਵਾ ਮਗ੍ਗੇਨਾਤਿ ਮਗ੍ਗਕਿਚ੍ਚੇਨ, ਵਿਪਲ੍ਲਾਸਪ੍ਪਹਾਨੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਅਞ੍ਞੋਤਿ ਸਤ੍ਤੋ. ਅਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾਤਿ ‘‘ਸਚਿਤ੍ਤੇਕਗ੍ਗਤ’’ਨ੍ਤਿ ਝਾਨਪਾਲ਼ਿਯਂ (ਵਿਭ. ੫੦੮ ਆਦਯੋ) ਅਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾਤਿ ਤਸ੍ਸਾ ਝਾਨਪਾਲ਼ਿਯਾ ਵਿਭਙ੍ਗੇ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ.
ਦੁਤਿਯਜ੍ਝਾਨਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ
ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਝਾਨਵਿਸੇਸਨਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਇਧ ਨਿਯਕਜ੍ਝਤ੍ਤਮਧਿਪ੍ਪੇਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਝਾਨਞ੍ਹਿ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਜ੍ਝਤ੍ਤਂ ਨ ਹੋਤਿ ਛਲ਼ਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਮੇਵ ਤਬ੍ਭਾਵਤੋ. ਖੁਦ੍ਦਕਾ ਊਮਿਯੋ ਵੀਚਿਯੋ. ਮਹਤਿਯੋ ਤਰਙ੍ਗਾ. ਸਨ੍ਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ ਸਮਿਤਾਤਿਆਦੀਨਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਵੇਵਚਨਾਨਿ, ਝਾਨਬਲੇਨ ਸਮਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਅਪ੍ਪਿਤਾਤਿ ਗਮਿਤਾ ਵਿਨਾਸਂ ਪਾਪਿਤਾ. ਪਰਿਯਾਯੋਤਿ ਝਾਨਪਰਿਕ੍ਖਾਰੇ ਝਾਨਵੋਹਾਰਤ੍ਤਾ ਅਪਰਮਤ੍ਥਤੋ.
ਤਤਿਯਜ੍ਝਾਨਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ
ਤਦਧਿਗਮਾਯਾਤਿ ਤਤਿਯਮਗ੍ਗਾਧਿਗਮਾਯ. ਉਪਪਤ੍ਤਿਤੋ ਇਕ੍ਖਤੀਤਿ ਪਞ੍ਞਾਯ ਸਹਚਰਣਪਰਿਚਯੇਨ ਯਥਾ ਸਮਵਾਹਿਭਾਵੋ ਹੋਤਿ, ਏਵਂ ਯੁਤ੍ਤਿਤੋ ਪਸ੍ਸਤਿ. ਵਿਪੁਲਾਯਾਤਿ ਮਹਗ੍ਗਤਭਾਵਪ੍ਪਤ੍ਤਾਯ. ਥਾਮਗਤਾਯਾਤਿ ਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਪੀਤਿਵਿਗਮੇਨ ਥਿਰਭਾਵਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ, ਤੇਨੇਵ ਵਕ੍ਖਤਿ ‘‘ਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਪੀਤੀਹਿ ਅਨਭਿਭੂਤਤ੍ਤਾ’’ਤਿਆਦਿ. (ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੧੧ ਤਤਿਯਜ੍ਝਾਨਕਥਾ). ਉਪੇਕ੍ਖਾਭੇਦਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਇਧਾਧਿਪ੍ਪੇਤਂ ਉਪੇਕ੍ਖਂ ਪਕਾਸੇਤੁਂ ਉਪੇਕ੍ਖਾ ਪਨਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਰਮਜ੍ਝਤ੍ਤਤਾਵ ਖੀਣਾਸਵਾਨਂ ਇਟ੍ਠਾਨਿਟ੍ਠਛਲ਼ਾਰਮ੍ਮਣਾਪਾਥੇ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਪਕਤਿਭਾਵਾਵਿਜਹਨਾਕਾਰੇਨ ਅਜ੍ਝੁਪੇਕ੍ਖਨਤੋ ‘‘ਛਲ਼ਙ੍ਗੁਪੇਕ੍ਖਾ’’ਤਿ ਚ, ਸਤ੍ਤੇਸੁ ਮਜ੍ਝਤ੍ਤਾਕਾਰਪ੍ਪਵਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਹਾਰੁਪੇਕ੍ਖਾ’’ਤਿ ਚ, ਸਹਜਾਤਧਮ੍ਮਾਨਂ ਮਜ੍ਝਤ੍ਤਾਕਾਰਭੂਤਾ ‘‘ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗੁਪੇਕ੍ਖਾ’’ਤਿ ਚ, ਕੇਵਲਾ ‘‘ਤਤ੍ਰਮਜ੍ਝਤ੍ਤੁਪੇਕ੍ਖਾ’’ਤਿ ਚ, ਤਤਿਯਜ੍ਝਾਨਸਹਗਤਾ ਅਗ੍ਗਸੁਖੇਪਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਪਕ੍ਖਪਾਤਭੂਤਾ ‘‘ਝਾਨੁਪੇਕ੍ਖਾ’’ਤਿ ਚ, ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਸਹਗਤਾ ਸਬ੍ਬਪਚ੍ਚਨੀਕਪਰਿਸੁਦ੍ਧਿਤਾਯ ‘‘ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧੁਪੇਕ੍ਖਾ’’ਤਿ ਚ ਤੇਨ ਤੇਨ ਅਵਤ੍ਥਾਭੇਦੇਨ ਛਧਾ ਵੁਤ੍ਤਾ.
ਵੀਰਿਯਮੇਵ ਪਨ ਅਨਚ੍ਚਾਰਦ੍ਧਅਨਤਿਸਿਥਿਲੇਸੁ ਸਹਜਾਤੇਸੁ ਸਙ੍ਖਾਰੇਸੁ ਉਪੇਕ੍ਖਨਾਕਾਰੇਨ ਪਵਤ੍ਤਂ ‘‘ਵੀਰਿਯੁਪੇਕ੍ਖਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਟ੍ਠਨ੍ਨਂ ਰੂਪਾਰੂਪਜ੍ਝਾਨਾਨਂ ਪਟਿਲਾਭਤੋ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗੇ ਏਵ ਨੀਵਰਣਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਾਦੀਨਂ ਪਹਾਨਾਭਿਮੁਖੀਭੂਤਤ੍ਤਾ ਤੇਸਂ ਪਹਾਨੇਪਿ ਅਬ੍ਯਾਪਾਰਭਾਵੂਪਗਮਨੇਨ ਮਜ੍ਝਤ੍ਤਾਕਾਰਪ੍ਪਵਤ੍ਤਾ ਸਮਾਧਿਵਸੇਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਅਟ੍ਠ ਪਞ੍ਞਾ ਚੇਵ ਉਪਾਦਾਨਕ੍ਖਨ੍ਧਭੂਤੇਸੁ ਸਙ੍ਖਾਰੇਸੁ ਅਜ੍ਝੁਪੇਕ੍ਖਨਾਕਾਰਪ੍ਪਵਤ੍ਤਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਵਸੇਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਮਗ੍ਗਾਨਂ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗੇ ਤਸ੍ਸ ਤਸ੍ਸ ਅਧਿਗਮਾਯ ਚਤਸ੍ਸੋ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਫਲਸਮਾਪਤ੍ਤੀਨਂ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗੇ ਤਸ੍ਸ ਤਸ੍ਸ ਅਧਿਗਮਾਯ ਅਪ੍ਪਣਿਹਿਤਵਿਮੋਕ੍ਖਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਾ ਚਤਸ੍ਸੋ ਸੁਞ੍ਞਤਅਨਿਮਿਤ੍ਤਵਿਮੋਕ੍ਖਵਸੇਨ ਦ੍ਵੇਤਿ ਦਸ ਪਞ੍ਞਾ ਚਾਤਿ ਇਮੇ ਅਟ੍ਠਾਰਸ ਪਞ੍ਞਾ ਸਙ੍ਖਾਰੁਪੇਕ੍ਖਾ ਨਾਮ. ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਵਿਪਸ੍ਸਨਾਪਞ੍ਞਾਵ ਲਕ੍ਖਣਵਿਚਿਨਨੇਪਿ ਮਜ੍ਝਤ੍ਤਭੂਤਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨੁਪੇਕ੍ਖਾ ਨਾਮ. ਅਦੁਕ੍ਖਮਸੁਖਵੇਦਨਾ ਵੇਦਨੁਪੇਕ੍ਖਾ ਨਾਮ. ਇਮਾਸਂ ਪਨ ਦਸਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਉਪੇਕ੍ਖਾਨਂ ‘‘ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਆਗਤਨਯਤੋ ਵਿਭਾਗੋ ਧਮ੍ਮਸਙ੍ਗਹਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ਏਵਮਯਂ ਦਸਵਿਧਾਪੀਤਿਆਦਿ. ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਆਗਤਨਯਤੋਤਿ ਇਦਮ੍ਪਿ ਹਿ ਤਾਸਂ ਵਿਭਾਗਦਸ੍ਸਨਸ੍ਸ ਭੂਮਿਪੁਗ੍ਗਲਾਦਿਪਦਂ ਵਿਯ ਵਿਸੁਂ ਮਾਤਿਕਾਪਦਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਪਨ ਭੂਮਿਪੁਗ੍ਗਲਾਦਿਵਸੇਨ ਵਿਭਾਗਦਸ੍ਸਨਸ੍ਸ ਆਗਤਟ੍ਠਾਨਪਰਾਮਸਨਂ ਆਗਤਟ੍ਠਾਨਸ੍ਸ ਅਟ੍ਠਸਾਲਿਨਿਯਾਤਿਆਦਿਨਾ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਾਰਤ੍ਥਦੀਪਨਿਯਂ (ਸਾਰਤ੍ਥ. ਟੀ. ੧.੧੧ ਤਤਿਯਜ੍ਝਾਨਕਥਾ) ਯਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਇਮਾਸਂ ਪਨ ਦਸਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਉਪੇਕ੍ਖਾਨਂ ਭੂਮਿਪੁਗ੍ਗਲਾਦਿਵਸੇਨ ਵਿਭਾਗੋ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ਏਵਮਯਂ ਦਸਵਿਧਾਤਿਆਦੀ’’ਤਿ, ਤਂ ਅਮਨਸਿਕਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਆਗਤਨਯਤੋਤਿ ‘‘ਇਧ (ਖੀਣਾਸਵੋ) ਭਿਕ੍ਖੁ ਚਕ੍ਖੁਨਾ ਰੂਪਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਨੇਵ ਸੁਮਨੋ ਹੋਤਿ, ਨ ਦੁਮ੍ਮਨੋ, ਉਪੇਕ੍ਖਕੋ ਵਿਹਰਤਿ ਸਤੋ ਸਮ੍ਪਜਾਨੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਦੀ. ਨਿ. ੩.੩੪੮; ਅ. ਨਿ. ੬.੧) ਛਲ਼ਙ੍ਗੁਪੇਕ੍ਖਾ ਆਗਤਾ, ‘‘ਉਪੇਕ੍ਖਾਸਹਗਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਏਕਂ ਦਿਸਂ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤੀ’’ਤਿ (ਦੀ. ਨਿ. ੩.੩੦੮; ਮ. ਨਿ. ੧.੭੭; ੨.੩੦੯; ੩.੨੩੦) ਏਵਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਹਾਰੁਪੇਕ੍ਖਾ ਆਗਤਾਤਿ ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਦਸਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਉਪੇਕ੍ਖਾਨਂ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਪਦੇਸੇਸੁ ਆਗਤਨਯਦਸ੍ਸਨਤੋ ਚ ਅਯਂ ਦਸਵਿਧਾਪਿ ਉਪੇਕ੍ਖਾ ਧਮ੍ਮਸਙ੍ਗਹਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ.
ਭੂਮੀਤਿਆਦੀਸੁ ਪਨ ਛਲ਼ਙ੍ਗੁਪੇਕ੍ਖਾ ਕਾਮਾਵਚਰਾ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਹਾਰੁਪੇਕ੍ਖਾ ਰੂਪਾਵਚਰਾਤਿਆਦਿਨਾ ਭੂਮਿਤੋ ਚ, ਛਲ਼ਙ੍ਗੁਪੇਕ੍ਖਾ ਅਸੇਕ੍ਖਾਨਮੇਵ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਹਾਰੁਪੇਕ੍ਖਾ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਾਦੀਨਂ ਤਿਣ੍ਣਮ੍ਪਿ ਪੁਗ੍ਗਲਾਨਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਪੁਗ੍ਗਲਤੋ ਚ, ਛਲ਼ਙ੍ਗੁਪੇਕ੍ਖਾ ਸੋਮਨਸ੍ਸੁਪੇਕ੍ਖਾਸਹਗਤਚਿਤ੍ਤਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਤਿਆਦਿਨਾ ਚਿਤ੍ਤਤੋ ਚ, ਛਲ਼ਙ੍ਗੁਪੇਕ੍ਖਾ ਛਲ਼ਾਰਮ੍ਮਣਾਤਿਆਦਿਨਾ ਆਰਮ੍ਮਣਤੋ ਚ, ‘‘ਵੇਦਨੁਪੇਕ੍ਖਾ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾ, ਇਤਰਾ ਨਵ ਸਙ੍ਖਾਰਕ੍ਖਨ੍ਧੇਨਾ’’ਤਿ ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਗਹਵਸੇਨ ਚ, ‘‘ਛਲ਼ਙ੍ਗੁਪੇਕ੍ਖਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਹਾਰਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗਝਾਨ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਤਤ੍ਰਮਜ੍ਝਤ੍ਤੁਪੇਕ੍ਖਾ ਚ ਅਤ੍ਥਤੋ ਏਕਾ. ਤਸ੍ਮਾ ਏਕਕ੍ਖਣੇ ਚ ਤਾਸੁ ਏਕਾਯ ਸਤਿ ਇਤਰਾ ਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਤਥਾ ਸਙ੍ਖਾਰੁਪੇਕ੍ਖਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨੁਪੇਕ੍ਖਾਪਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਵੇਦਨਾਵੀਰਿਯੁਪੇਕ੍ਖਾਨਮੇਕਕ੍ਖਣੇ ਸਿਯਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤੀ’’ਤਿ ਏਕਕ੍ਖਣਵਸੇਨ ਚ, ‘‘ਛਲ਼ਙ੍ਗੁਪੇਕ੍ਖਾ ਅਬ੍ਯਾਕਤਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਹਾਰੁਪੇਕ੍ਖਾ ਕੁਸਲਾਬ੍ਯਾਕਤਾ, ਤਥਾ ਸੇਸਾ. ਵੇਦਨੁਪੇਕ੍ਖਾ ਪਨ ਸਿਯਾ ਅਕੁਸਲਾਪੀ’’ਤਿ ਏਵਂ ਕੁਸਲਤ੍ਤਿਕਵਸੇਨ ਚ, ‘‘ਸਙ੍ਖੇਪਤੋ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਚ ਧਮ੍ਮਾ ਵੀਰਿਯਵੇਦਨਾਤਤ੍ਰਮਜ੍ਝਤ੍ਤਤਾਞਾਣਵਸੇਨਾ’’ਤਿ ਏਵਂ ਸਙ੍ਖੇਪਵਸੇਨ ਚ ਅਯਂ ਦਸਵਿਧਾਪਿ ਉਪੇਕ੍ਖਾ ਧਮ੍ਮਸਙ੍ਗਹਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਤਿ ਯੋਜਨਾ.
ਏਤ੍ਥ ਚੇਤਾ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਅਟ੍ਠਸਾਲਿਨਿਯਂ ਭੂਮਿਪੁਗ੍ਗਲਾਦਿਵਸੇਨ ਸਰੂਪਤੋ ਉਦ੍ਧਰਿਤ੍ਵਾ ਨ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਤਥਾਪਿ ਤਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰੇਹੇਵ ਤਾਸਂ ਭੂਮਿਪੁਗ੍ਗਲਾਦਿਵਿਭਾਗੋ ਨਯਤੋ ਉਦ੍ਧਰਿਤ੍ਵਾ ਸਕ੍ਕਾ ਞਾਤੁਨ੍ਤਿ ਤਤ੍ਥ ਸਰੂਪਤੋ ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਚ ਅਵੁਤ੍ਤਞ੍ਚ ਏਕਤੋ ਸਙ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਆਗਤਨਯਤੋਤਿਆਦੀਹਿ ਨਵਹਿ ਪਕਾਰੇਹਿ ਅਤਿਦੇਸੋ ਕਤੋ, ਤੇਨੇਵ ‘‘ਧਮ੍ਮਸਙ੍ਗਹਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਵਸੇਨਾ’’ਤਿ ਅਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਥਾਹਿ ਖੀਣਾਸਵੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਚਕ੍ਖੁਨਾ ਰੂਪਂ ਦਿਸ੍ਵਾਤਿ ਆਦਿਮ੍ਹਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਛਲ਼ਙ੍ਗੁਪੇਕ੍ਖਾ ਰੂਪਾਦਿਆਰਮ੍ਮਣਤਾਯ ਭੂਮਿਤੋ ਕਾਮਾਵਚਰਾ ਚ ਪੁਗ੍ਗਲਤੋ ਅਸੇਕ੍ਖਾਨਮੇਵ ਚ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਚਿਤ੍ਤਤੋ ਸੋਮਨਸ੍ਸੁਪੇਕ੍ਖਾਚਿਤ੍ਤਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ, ਆਰਮ੍ਮਣਤੋ ਛਲ਼ਾਰਮ੍ਮਣਾ, ਕੁਸਲਤ੍ਤਿਕਤੋ ਅਬ੍ਯਾਕਤਾ ਚਾਤਿ ਪਣ੍ਡਿਤੇਹਿ ਸਕ੍ਕਾ ਞਾਤੁਂ, ਤਥਾ ਛਲ਼ਙ੍ਗੁਪੇਕ੍ਖਾ ਚ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਹਾਰੁਪੇਕ੍ਖਾ ਚ ਤਤ੍ਰਮਜ੍ਝਤ੍ਤੁਪੇਕ੍ਖਾ ਚ ਝਾਨੁਪੇਕ੍ਖਾ ਚ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧੁਪੇਕ੍ਖਾ ਚ ਅਤ੍ਥਤੋ ਏਕਾਤਿਆਦਿਮ੍ਹਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਪਨਸ੍ਸ ਸਙ੍ਖਾਰਕ੍ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਹਾਰੁਪੇਕ੍ਖਾਦੀਹਿ ਸਹ ਏਕਕ੍ਖਣੇ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਆਦਯੋ ਚ ਸਕ੍ਕਾ ਞਾਤੁਂ, ਯਥਾ ਚ ਛਲ਼ਙ੍ਗੁਪੇਕ੍ਖਾ, ਏਵਂ ਸੇਸਾਨਮ੍ਪਿ ਯਥਾਰਹਂ ਅਟ੍ਠਸਾਲਿਨਿਯਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯਤੋ ਭੂਮਿਆਦਿਵਿਭਾਗੁਦ੍ਧਾਰਨਯੋ ਞਾਤਬ੍ਬੋ. ਅਨਾਭੋਗਰਸਾਤਿ ਪਣੀਤਸੁਖੇਪਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਵਨਤਿਪਟਿਪਕ੍ਖਕਿਚ੍ਚਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਪੁਗ੍ਗਲੇਨਾਤਿ ਪੁਗ੍ਗਲਾਧਿਟ੍ਠਾਨੇਨ. ਕਿਲੇਸੇਹਿ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨਂ ਆਰਕ੍ਖਾ. ਤੀਰਣਂ ਕਿਚ੍ਚਸ੍ਸ ਪਾਰਗਮਨਂ. ਪਵਿਚਯੋ ਵੀਮਂਸਾ. ਇਦਨ੍ਤਿ ਸਤਿਸਮ੍ਪਜਞ੍ਞਂ. ਯਸ੍ਮਾ ਤਸ੍ਸ ਨਾਮਕਾਯੇਨ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਂ ਸੁਖਨ੍ਤਿ ਇਮਸ੍ਸ ਤਸ੍ਮਾ ਏਤਮਤ੍ਥਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਝਾਨਸਮਙ੍ਗਿਨੋ. ਤਂਸਮੁਟ੍ਠਾਨੇਨਾਤਿ ਤਂ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਨਾਮਕਾਯਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਂ ਸੁਖਂ ਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਕਾਰਣਂ ਯਸ੍ਸ ਰੂਪਸ੍ਸ ਤੇਨ ਤਂਸਮੁਟ੍ਠਾਨੇਨ ਰੂਪੇਨ. ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਯੋਗਿਨੋ. ਯਸ੍ਸਾਤਿ ਰੂਪਕਾਯਸ੍ਸ. ਫੁਟਤ੍ਤਾਤਿ ਅਤਿਪਣੀਤੇਨ ਰੂਪੇਨ ਫੁਟਤ੍ਤਾ. ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋਤਿ ਕਾਯਿਕਸੁਖਹੇਤੁਭੂਤਰੂਪਸਮੁਟ੍ਠਾਪਕਨਾਮਕਾਯਸੁਖਂ ਪਟਿਸਂਵੇਦਿਯਮਾਨੋ ਏਵ ਝਾਨਸਮਙ੍ਗਿਤਾਕਰਣੇ ਕਾਰਿਯੋਪਚਾਰਤੋ ‘‘ਸੁਖਞ੍ਚ ਕਾਯੇਨ ਪਟਿਸਂਵੇਦੇਤੀ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯਨ੍ਤਿ ਹੇਤੁਅਤ੍ਥੇ ਨਿਪਾਤੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਯਂਝਾਨਹੇਤੂ’’ਤਿ. ਸੁਖਪਾਰਮਿਪ੍ਪਤ੍ਤੇਤਿ ਸੁਖਸ੍ਸ ਉਕ੍ਕਂਸਪਰਿਯਨ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤੇ. ਏਵਮੇਤੇਸਂ ਪਹਾਨਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਅਥ ਕਸ੍ਮਾ ਝਾਨੇਸ੍ਵੇਵ ਨਿਰੋਧੋ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ.
ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ
ਕਤ੍ਥ ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਕਤ੍ਥਾਤਿ ਹੇਤੁਮ੍ਹਿ ਭੁਮ੍ਮਂ, ਕਸ੍ਮਿਂ ਹੇਤੁਮ੍ਹਿ ਸਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨਾਨਾਵਜ੍ਜਨੇਤਿ ਅਪ੍ਪਨਾਵੀਥਿਆਵਜ੍ਜਨਤੋ ਨਾਨਾ ਭਿਨ੍ਨਂ ਪੁਰਿਮਵੀਥੀਸੁ ਆਵਜ੍ਜਨਂ ਯਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰਸ੍ਸ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਨਾਨਾਵਜ੍ਜਨੇ. ਵਿਸਮਨਿਸਜ੍ਜਾਯ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਕਿਲਮਥੋ ਵਿਸਮਾਸਨੁਪਤਾਪੋ. ਉਪਚਾਰੇ ਵਾਤਿਆਦਿ ਪਕ੍ਖਨ੍ਤਰਦਸ੍ਸਨਂ ਏਕਾਵਜ੍ਜਨੂਪਚਾਰੇਪਿ ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪੀਤਿਫਰਣੇਨਾਤਿ ਇਮਿਨਾ ਅਪ੍ਪਨਾਵੀਥਿਯਾ ਵਿਯ ਏਕਵੀਥਿਯਮ੍ਪਿ ਕਾਮਾਵਚਰਪੀਤਿਯਾ ਫਰਣਮਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਦੋਮਨਸ੍ਸਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਸ੍ਸ ਅਸ੍ਸ ਸਿਯਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤੀਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਏਤਨ੍ਤਿ ਦੋਮਨਸ੍ਸਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਪ੍ਪਚ੍ਚਯੇਪੀਤਿ ਪਿ-ਸਦ੍ਦੋ ਅਟ੍ਠਾਨਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤੋ. ਸੋ ‘‘ਪਹੀਨਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਪਦਾਨਨ੍ਤਰਂ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬੋ ‘‘ਪਹੀਨਸ੍ਸਾਪਿ ਦੋਮਨਸ੍ਸਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ. ਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਭਾਵੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ‘‘ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਦੋਮਨਸ੍ਸਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯ’’ਨ੍ਤਿ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਿਤਬ੍ਬਂ. ਨਿਮਿਤ੍ਤਤ੍ਥੇ ਚੇਤਂ ਭੁਮ੍ਮਂ, ਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਭਾਵਹੇਤੂਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਇਤਿ-ਸਦ੍ਦੋ ਤਸ੍ਮਾਤਿ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ, ਤੇਨ ਯਸ੍ਮਾ ਏਤਂ ਦੋਮਨਸ੍ਸਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਪਚ੍ਚਯੇ…ਪੇ… ਨੇਵ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਯਤ੍ਥ ਪਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਭਾਵੇਯੇਵ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਯਸ੍ਮਾ ਚ ਅਪ੍ਪਹੀਨਾਯੇਵ ਦੁਤਿਯਜ੍ਝਾਨੂਪਚਾਰੇ ਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਤ੍ਥਸ੍ਸ ਸਿਯਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤੀਤਿ ਏਵਮੇਤ੍ਥ ਯੋਜਨਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.
ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਦੁਤਿਯਜ੍ਝਾਨੂਪਚਾਰੇ. ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਦੋਮਨਸ੍ਸਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਸ੍ਸ. ਸਿਯਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤੀਤਿ ਇਦਞ੍ਚ ਪਚ੍ਚਯਮਤ੍ਤਦਸ੍ਸਨੇਨ ਸਮ੍ਭਾਵਨਮਤ੍ਤਤੋ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਦੋਮਨਸ੍ਸੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਸਮ੍ਭਾਵਨਾਪਿ ਹਿ ਉਪਚਾਰਕ੍ਖਣੇਯੇਵ ਕਾਤੁਂ ਯੁਤ੍ਤਾ, ਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਰਹਿਤੇ ਪਨ ਦੁਤਿਯਜ੍ਝਾਨਕ੍ਖਣੇ ਤਦੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਸਮ੍ਭਾਵਨਾਪਿ ਨ ਯੁਤ੍ਤਾ ਕਾਤੁਨ੍ਤਿ. ਇਤਰਥਾ ਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਕ੍ਖਣੇ ਅਕੁਸਲਦੋਮਨਸ੍ਸੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਸਮ੍ਭਵਤੋ ‘‘ਤਤ੍ਥਸ੍ਸ ਸਿਯਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤੀ’’ਤਿ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਸਿਯਾ. ਸਮੀਪਤ੍ਥੇ ਵਾ ਏਤਂ ਭੁਮ੍ਮਂ, ਉਪਚਾਰਜ੍ਝਾਨਾਨਨ੍ਤਰਵੀਥੀਸੂਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਦੁਤਿਯਜ੍ਝਾਨੇਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਅਨਨ੍ਤਰਵੀਥੀਸੁਪਿ ਨ ਤ੍ਵੇਵ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ, ਏਵਂ ਉਪਰਿ ਸੁਖਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯੇਪਿ. ਸੋਮਨਸ੍ਸਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤੀਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਪਹੀਨਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਇਦਂ ‘‘ਪਞ੍ਚਨ੍ਨਂ ਓਰਮ੍ਭਾਗਿਯਾਨਂ ਸਂਯੋਜਨਾਨਂ ਪਰਿਕ੍ਖਯਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਦੁਕ੍ਖਾਭਾਵੇਨਾਤਿ ਦੁਕ੍ਖਤਾਭਾਵੇਨ. ਏਵਂ ਸੁਖਾਭਾਵੇਨਾਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ. ਏਤੇਨਾਤਿ ਦੁਕ੍ਖਸੁਖਪਟਿਕ੍ਖੇਪਵਚਨੇਨ. ਇਟ੍ਠਾਨਿਟ੍ਠਵਿਪਰੀਤਾਨੁਭਵਨਲਕ੍ਖਣਾਤਿ ਅਤਿਇਟ੍ਠਅਤਿਅਨਿਟ੍ਠਾਨਂ ਵਿਪਰੀਤਸ੍ਸ ਮਜ੍ਝਤ੍ਤਾਰਮ੍ਮਣਸ੍ਸ ਅਨੁਭਵਨਲਕ੍ਖਣਾ, ਮਜ੍ਝਤ੍ਤਾਰਮ੍ਮਣਮ੍ਪਿ ਹਿ ਇਟ੍ਠਾਨਿਟ੍ਠੇਸੁ ਏਵ ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਤਬ੍ਬਿਨਿਮੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਭਾਵਾ.
ਝਾਨਚਤੁਕ੍ਕਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾਨਯੋ ਨਿਟ੍ਠਿਤੋ.
ਪੁਬ੍ਬੇਨਿਵਾਸਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ
੧੨. ਅਰੂਪਜ੍ਝਾਨਾਨਮ੍ਪਿ ਅਙ੍ਗਸਮਤਾਯ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨੇ ਸਙ੍ਗਹੋਤਿ ਆਹ ਕੇਸਞ੍ਚਿ ਅਭਿਞ੍ਞਾਪਾਦਕਾਨੀਤਿਆਦਿ, ਤੇਨੇਵ ਵਕ੍ਖਤਿ ‘‘ਅਟ੍ਠ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯੋ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿਆਦਿ (ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੧੨). ਤੇਸੁ ਚ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਮੇਵ ਅਭਿਞ੍ਞਾਪਾਦਕਂ ਨਿਰੋਧਪਾਦਕਂ ਹੋਤਿ, ਨ ਇਤਰਾਨਿ. ਦੂਰਕਾਰਣਤਂ ਪਨ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਝਾਨਾਨੀ’’ਤਿ ਨੇਸਮ੍ਪਿ ਏਕਤੋ ਗਹਣਂ ਕਤਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਚਿਤ੍ਤੇਕਗ੍ਗਤਤ੍ਥਾਨੀਤਿ ਇਦਂ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਸੁਖਵਿਹਾਰਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਆਹ ਖੀਣਾਸਵਾਨਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਸਬ੍ਬਕਿਚ੍ਚਸਾਧਕਨ੍ਤਿ ਦਿਬ੍ਬਵਿਹਾਰਾਦਿਸਬ੍ਬਬੁਦ੍ਧਕਿਚ੍ਚਸਾਧਕਂ. ਸਬ੍ਬਲੋਕਿਯਲੋਕੁਤ੍ਤਰਗੁਣਦਾਯਕਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਂ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਪਾਦਕਤ੍ਤਾਦਿਸਬ੍ਬਂ ਸਮ੍ਪਿਣ੍ਡੇਤਿ. ਇਦਞ੍ਹਿ ਝਾਨਂ ਭਗਵਤੋ ਸਬ੍ਬਬੁਦ੍ਧਗੁਣਦਾਯਕਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗਞਾਣਸ੍ਸ ਪਦਟ੍ਠਾਨਤ੍ਤਾ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਯਥਯਿਦਨ੍ਤਿ ਯਥਾ ਇਦਂ. ਅਭਿਨੀਹਾਰਕ੍ਖਮਨ੍ਤਿ ਇਦ੍ਧਿਵਿਧਾਦਿਅਤ੍ਥਂ ਤਦਭਿਮੁਖਂ ਨੀਹਰਣਯੋਗ੍ਗਂ.
ਝਾਨਪ੍ਪਟਿਲਾਭਪਚ੍ਚਯਾਨਨ੍ਤਿ ਝਾਨਪ੍ਪਟਿਲਾਭਹੇਤੁਕਾਨਂ ਝਾਨਪ੍ਪਟਿਲਾਭਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਕਾਨਂ. ਪਾਪਕਾਨਨ੍ਤਿ ਲਾਮਕਾਨਂ. ਇਚ੍ਛਾਵਚਰਾਨਨ੍ਤਿ ਇਚ੍ਛਾਯ ਵਸੇਨ ਓਤਿਣ੍ਣਾਨਂ ਨੀਵਰਣਭਾਵਂ ਤਦੇਕਟ੍ਠਤਞ੍ਚ ਅਪ੍ਪਤ੍ਤਾਨਂ ਅਤ੍ਤੁਕ੍ਕਂਸਨਾਦਿਵਸਪ੍ਪਵਤ੍ਤਾਨਂ ਅਹੋ ਵਤ ਮਮੇਵ ਸਤ੍ਥਾ ਪਟਿਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਏਵਰੂਪਂ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਯ੍ਯਾਤਿਆਦਿਨਯਪ੍ਪਵਤ੍ਤਾਨਂ ਮਾਨਾਦੀਨਂ. ਪੋਤ੍ਥਕੇਸੁ ਪਨ ‘‘ਝਾਨਪ੍ਪਟਿਲਾਭਪਚ੍ਚਨੀਕਾਨ’’ਨ੍ਤਿਪਿ ਪਾਠਂ ਲਿਖਨ੍ਤਿ, ਸੋ ਪਮਾਦਪਾਠੋਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ ‘‘ਝਾਨਪ੍ਪਟਿਲਾਭਪਚ੍ਚਨੀਕਾਨਂ ਨੀਵਰਣਾਨਂ ਅਭਾਵਸ੍ਸ ਨੀਵਰਣਦੂਰੀਭਾਵੇਨ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੋ’’ਤਿ ਏਵਂ ਪੁਬ੍ਬੇ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਪਦੇਯੇਵ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਸਾਰਤ੍ਥਦੀਪਨਿਯਂ (ਸਾਰਤ੍ਥ. ਟੀ. ੧.੧੨) ਪਨ ‘‘ਇਚ੍ਛਾਵਚਰਾਨਨ੍ਤਿ ਇਚ੍ਛਾਯ ਅਵਚਰਾਨਂ ਇਚ੍ਛਾਵਸੇਨ ਓਤਿਣ੍ਣਾਨਂ ਪਵਤ੍ਤਾਨਂ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰਾਨਂ ਕੋਪਅਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋਤਿ ਅਯਮ੍ਪਿ ਪਾਠੋ ਅਯੁਤ੍ਤੋ ਏਵਾਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਤਤੋ ਏਵ ਚ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਮਗ੍ਗੇ ਅਯਂ ਪਾਠੋ ਸਬ੍ਬੇਨ ਸਬ੍ਬਂ ਨ ਦਸ੍ਸਿਤੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਚ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰਾਨਂ ਕੋਪਅਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾਨਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਨੀਵਰਣਭਾਵਪ੍ਪਤ੍ਤਦੋਸਾਨਂ ਪਰਾਮਟ੍ਠਤ੍ਤਾ ਅਯਂ ਪਾਠੋ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.
ਅਭਿਜ੍ਝਾਦੀਨਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਭਿਜ੍ਝਾ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਚ ਅਨੀਵਰਣਸਭਾਵਸ੍ਸੇਵ ਲੋਭਸ੍ਸ ਮਾਨਾਦੀਨਞ੍ਚ ਗਹਣਂ ਝਾਨਪ੍ਪਟਿਲਾਭਪਚ੍ਚਯਾਨਨ੍ਤਿ ਅਨੁਵਤ੍ਤਮਾਨਤ੍ਤਾ. ਉਭਯਮ੍ਪੀਤਿ ਅਨਙ੍ਗਣਤ੍ਤਂ ਵਿਗਤੂਪਕ੍ਕਿਲੇਸਤ੍ਤਞ੍ਚਾਤਿ ਏਤਂ ਉਭਯਮ੍ਪਿ ਯਥਾਕ੍ਕਮਂ ਅਨਙ੍ਗਣਸੁਤ੍ਤਵਤ੍ਥਸੁਤ੍ਤਾਨੁਸਾਰੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਤੇਸੁ ਚ ਸੁਤ੍ਤੇਸੁ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਨੀਵਰਣਸਭਾਵਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਥੂਲਦੋਸਾਪਿ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਤਥਾਪਿ ਅਧਿਗਤਚਤਉਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਇਧ ਸੁਖੁਮਾ ਏਵ ਤੇ ਗਹਿਤਾ. ਅਙ੍ਗਣੁਪਕ੍ਕਿਲੇਸਸਾਮਞ੍ਞੇਨ ਪਨੇਤ੍ਥ ਸੁਤ੍ਤਾਨਂ ਅਪਦਿਸਨਂ. ਤਥਾ ਹਿ ‘‘ਸੁਤ੍ਤਾਨੁਸਾਰੇਨਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਪਨ ਸੁਤ੍ਤਵਸੇਨਾਤਿ.
ਪੁਬ੍ਬੇਨਿਵਾਸਾਨੁਸ੍ਸਤਿਯਂ ਞਾਣਂ ਪੁਬ੍ਬੇਨਿਵਾਸਾਨੁਸ੍ਸਤਿਞਾਣਨ੍ਤਿ ਨਿਬ੍ਬਚਨਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ਪੁਬ੍ਬੇਨਿਵਾਸਾਨੁਸ੍ਸਤਿਮ੍ਹੀਤਿਆਦਿ. ਇਦਾਨਿ ਪੁਬ੍ਬੇਨਿਵਾਸਂ ਪੁਬ੍ਬੇਨਿਵਾਸਾਨੁਸ੍ਸਤਿਂ ਤਤ੍ਥ ਞਾਣਞ੍ਚ ਵਿਭਾਗਤੋ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਤਤ੍ਥਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪੁਬ੍ਬ-ਸਦ੍ਦੋ ਅਤੀਤਭਵਵਿਸਯੋ, ਨਿਵਾਸ-ਸਦ੍ਦੋ ਚ ਕਮ੍ਮਸਾਧਨੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਤੀਤਜਾਤੀਸੁ ਨਿਵੁਤ੍ਥਕ੍ਖਨ੍ਧਾ’’ਤਿ. ਨਿਵੁਤ੍ਥਤਾ ਚੇਤ੍ਥ ਸਕਸਨ੍ਤਾਨੇ ਪਵਤ੍ਤਤਾ, ਤੇਨਾਹ ਅਨੁਭੂਤਾਤਿਆਦਿ. ਇਦਾਨਿ ਸਪਰਸਨ੍ਤਾਨਸਾਧਨਵਸੇਨ ਨਿਵਾਸ-ਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਨਿਵੁਤ੍ਥਧਮ੍ਮਾ ਵਾ ਨਿਵੁਤ੍ਥਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਤਂ ਵਿਵਰਿਤੁਂ ਗੋਚਰਨਿਵਾਸੇਨਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਗੋਚਰਭੂਤਾਪਿ ਹਿ ਧਮ੍ਮਾ ਞਾਣੇਨ ਨਿਵੁਤ੍ਥਾ ਨਾਮ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤੇ ਪਨ ਸਪਰਵਿਞ੍ਞਾਣਗੋਚਰਤਾਯ ਦੁਵਿਧਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਅਤ੍ਤਨੋਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪਰਵਿਞ੍ਞਾਣਵਿਞ੍ਞਾਤਾਪਿ ਵਾ ਨਿਵੁਤ੍ਥਾਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਇਧਾਪਿ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਾਤਿ ਪਦਂ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਿਤਬ੍ਬਂ. ਅਨਮਤਗ੍ਗੇਪਿ ਹਿ ਸਂਸਾਰੇ ਅਤ੍ਤਨਾ ਅਵਿਞ੍ਞਾਤਪੁਬ੍ਬਾਨਂ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਖਨ੍ਧਾ ਪਰੇਹੇਵ ਕੇਹਿਚਿ ਵਿਞ੍ਞਾਤਤ੍ਤਾ ਪਰਵਿਞ੍ਞਾਣਵਿਞ੍ਞਾਤਾ ਨਾਮ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਤੇਸਂ ਅਨੁਸ੍ਸਰਣਂ ਪੁਰਿਮਤੋ ਦੁਕ੍ਕਰਂ ਯੇਹਿ ਪਰੇਹਿ ਵਿਞ੍ਞਾਤਤਾਯ ਤੇ ਪਰਵਿਞ੍ਞਾਣਵਿਞ੍ਞਾਤਾ ਨਾਮ ਜਾਤਾ, ਤੇਸਂ ਵਤ੍ਤਮਾਨਸਨ੍ਤਾਨਾਨੁਸਾਰੇਨ ਵਿਞ੍ਞਾਤਬ੍ਬਤੋ. ਤੇ ਚ ਪਰਵਿਞ੍ਞਾਣਵਿਞ੍ਞਾਤਾ ਦੁਵਿਧਾ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬੁਤਾ ਅਪਰਿਨਿਬ੍ਬੁਤਾਤਿ. ਤੇਸੁ ਚ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬੁਤਾਨੁਸ੍ਸਰਣਂ ਦੁਕ੍ਕਰਂ ਸਬ੍ਬਸੋ ਸੁਸਮੁਚ੍ਛਿਨ੍ਨਸਨ੍ਤਾਨਤ੍ਤਾ. ਤਂ ਪਨ ਸਿਖਾਪ੍ਪਤ੍ਤਪਰਵਿਞ੍ਞਾਤਂ ਪੁਬ੍ਬੇਨਿਵਾਸਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਛਿਨ੍ਨਵਟੁਮਕਾਨੁਸ੍ਸਰਣਾਦੀਸੂ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਛਿਨ੍ਨਵਟੁਮਕਾ ਅਤੀਤੇ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬੁਤਾ ਖੀਣਾਸਵਾ ਛਿਨ੍ਨਸਂਸਾਰਮਗ੍ਗਤ੍ਤਾ. ਆਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਅਪਰਿਨਿਬ੍ਬੁਤਾਨਂ ਪਰਵਿਞ੍ਞਾਣਵਿਞ੍ਞਾਤਾਨਮ੍ਪਿ ਸੀਹੋਕ੍ਕਨ੍ਤਿਕਵਸਏਨ ਅਨੁਸ੍ਸਰਣਂ ਗਹਿਤਂ. ਯਾਯ ਸਤਿਯਾ ਪੁਬ੍ਬੇਨਿਵਾਸਂ ਅਨੁਸ੍ਸਰਤਿ, ਸਾ ਪੁਬ੍ਬੇਨਿਵਾਸਾਨੁਸ੍ਸਤੀਤਿ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਿਤਬ੍ਬਂ.
ਵਿਹਿਤ-ਸਦ੍ਦੋ ਵਿਧ-ਸਦ੍ਦਪਰਿਯਾਯੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਨੇਕਵਿਧ’’ਨ੍ਤਿ, ਭਵਯੋਨਿਆਦਿਵਸੇਨ ਬਹੁਵਿਧਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਵਿਹਿਤਨ੍ਤਿ ਵਾ ਪਯੁਤ੍ਤਂ ਵਣ੍ਣਿਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਨੇਕੇਹਿ ਪਕਾਰੇਹਿ ਵਿਹਿਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ ਮਜ੍ਝੇਪਦਲੋਪਂ ਕਤ੍ਵਾ ਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਨੇਕੇਹਿ…ਪੇ… ਸਂਵਣ੍ਣਿਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਪਕਾਰੇਹੀਤਿ ਨਾਮਗੋਤ੍ਤਾਦਿਪਕਾਰੇਹਿ. ਸਂਵਣ੍ਣਿਤਨ੍ਤਿ ਬੁਦ੍ਧਾਦੀਹਿ ਕਥਿਤਂ. ਅਨੁ-ਸਦ੍ਦੋ ਅਨਨ੍ਤਰਤ੍ਥਦੀਪਕੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਭਿਨਿਨ੍ਨਾਮਿਤਮਤ੍ਤੇ ਏਵਾ’’ਤਿ, ਏਤੇਨ ਚ ਪਰਿਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਆਰਦ੍ਧਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਪੂਰਿਤਪਾਰਮੀਨਞ੍ਹੀਤਿਆਦਿਨਾ ਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਵਿਨਾਪਿ ਸਿਦ੍ਧਿਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.
ਆਰਦ੍ਧਪ੍ਪਕਾਰਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥੇਤਿ ਅਨੁਸ੍ਸਰਿਤੁਂ ਆਰਦ੍ਧਾਨਂ ਪੁਬ੍ਬੇ ਨਿਵੁਤ੍ਥਕ੍ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥੇ. ਜਾਯਤੀਤਿ ਜਾਤਿ, ਭਵੋ. ਸੋ ਏਕਕਮ੍ਮਮੂਲਕੋ ਆਦਾਨਨਿਕ੍ਖੇਪਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨੋ ਖਨ੍ਧਪ੍ਪਬਨ੍ਧੋ ਇਧ ‘‘ਜਾਤੀ’’ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋਤਿ ਆਹ ਏਕਮ੍ਪੀਤਿਆਦਿ. ਕਪ੍ਪੋਤਿ ਅਸਙ੍ਖ੍ਯੇਯ੍ਯਕਪ੍ਪੋ, ਸੋ ਪਨ ਅਤ੍ਥਤੋ ਕਾਲੋ ਤਥਾਪਵਤ੍ਤਧਮ੍ਮਮੁਪਾਦਾਯ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੋ, ਤੇਸਂ ਵਸੇਨਸ੍ਸ ਪਰਿਹਾਨਿ ਚ ਵਡ੍ਢਿ ਚ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਸਂਵਟ੍ਟੋ ਸਂਵਟ੍ਟਨਂ ਵਿਨਾਸੋ ਅਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਸਂਵਟ੍ਟੋ, ਅਸਙ੍ਖ੍ਯੇਯ੍ਯਕਪ੍ਪੋ. ਸਂਵਟ੍ਟੇਨ ਵਿਨਾਸੇਨ ਸਹ ਤਿਟ੍ਠਤਿ ਸੀਲੇਨਾਤਿ ਸਂਵਟ੍ਟਟ੍ਠਾਯੀ. ਏਵਂ ਵਿਵਟ੍ਟੋਤਿਆਦੀਸੁਪਿ. ਤਤ੍ਥ ਵਿਵਟ੍ਟਨਂ ਵਿਵਟ੍ਟੋ, ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ, ਵਡ੍ਢਿ ਵਾ. ਤੇਜੇਨ ਵਿਨਾਸੋ ਤੇਜੋਸਂਵਟ੍ਟੋ. ਵਿਤ੍ਥਾਰਤੋ ਪਨਾਤਿ ਪੁਥੁਲਤੋ ਪਨ ਸਂਵਟ੍ਟਸੀਮਾਭੇਦੋ ਨਤ੍ਥਿ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸਦਾਪੀ’’ਤਿ. ਏਕਨਗਰਿਯਾ ਵਿਯ ਅਸ੍ਸ ਜਾਤਕ੍ਖਣੇ ਵਿਕਾਰਾਪਜ੍ਜਨਤੋ ਜਾਤਿਕ੍ਖੇਤ੍ਤਵੋਹਾਰੋਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਆਦੀਸੁ ਕਮ੍ਪਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਆਨੁਭਾਵੋ ਪਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਤਦਨ੍ਤੋਗਧਾਨਂ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਰੋਗਾਦਿਉਪਦ੍ਦਵੋ ਵੂਪਸਮ੍ਮਤੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਯਂ ਯਾਵਤਾ ਵਾ ਪਨ ਆਕਙ੍ਖੇਯ੍ਯਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਯਂ ਵਿਸਯਕ੍ਖੇਤ੍ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਏਵ ਖਣੇ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਸਰੇਨ ਅਭਿਵਿਞ੍ਞਾਪਨਂ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਰੂਪਕਾਯਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਪਟਿਜਾਨਨ੍ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ ‘‘ਯਾਵਤਾ ਵਾ ਪਨ ਆਕਙ੍ਖੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
ਏਤੇਸੂਤਿ ਨਿਦ੍ਧਾਰਣੇ ਭੁਮ੍ਮਂ. ਪਵਤ੍ਤਫਲਭੋਜਨੋਤਿ ਸਯਂਪਤਿਤਫਲਾਹਾਰੋ, ਇਦਞ੍ਚ ਤਾਪਸਕਾਲਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਧੂਪਪਤ੍ਤਿਯਾਤਿ ਇਧ ਚਰਿਮਭਵੇ ਉਪਪਤ੍ਤਿਯਾ. ਏਕਗੋਤ੍ਤੋਤਿ ਤੁਸਿਤਗੋਤ੍ਤੇਨ ਏਕਗੋਤ੍ਤੋ. ਇਤਰੇਤਿ ਵਣ੍ਣਾਦਯੋ. ਤਿਤ੍ਥਿਯਾਤਿ ਕਮ੍ਮਫਲਵਾਦਿਨੋ. ਅਭਿਨੀਹਾਰੋਤਿ ਅਭਿਨੀਹਾਰੋਪਲਕ੍ਖਿਤੋ ਪੁਞ੍ਞਞਾਣਸਮ੍ਭਰਣਕਾਲੋ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਚੁਤਿਪਟਿਸਨ੍ਧਿਵਸੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਰਸ੍ਸ ਵਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ ਚੁਤਿਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਅਨ੍ਤਰਾ ਕਿਞ੍ਚਿ ਅਨਾਮਸਿਤ੍ਵਾ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਯਾ ਏਵ ਗਹਣਵਸੇਨ ਏਵਂ ਜਾਨਨਂ ਇਚ੍ਛਿਤਪ੍ਪਦੇਸੋਕ੍ਕਮਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ਤੇਸਞ੍ਹੀਤਿਆਦਿ. ਉਭਯਥਾਪੀਤਿ ਖਨ੍ਧਪਟਿਪਾਟਿਯਾਪਿ ਚੁਤਿਪਟਿਸਨ੍ਧਿਵਸੇਨਪਿ. ਸੀਹੋਕ੍ਕਨ੍ਤਵਸੇਨਪੀਤਿ ਸੀਹਨਿਪਾਤਵਸੇਨਪਿ. ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਆਤਾਪਨਪਰਿਤਾਪਨਟ੍ਠੇਨ ਵੀਰਿਯਂ ਆਤਾਪੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਵੀਰਿਯਾਤਾਪੇਨਾ’’ਤਿ.
ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਞਾਣਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ
੧੩. ਦਿਵਿ ਭਵਤ੍ਤਾ ਦਿਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਦੇਵਾਨਂ ਪਸਾਦਚਕ੍ਖੁ ਵੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਦਿਬ੍ਬਸਦਿਸਤ੍ਤਾ’’ਤਿ. ਦੂਰੇਪੀਤਿ ਪਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਸੁਖੁਮਸ੍ਸਾਪਿ ਆਰਮ੍ਮਣਸ੍ਸ ਗਹਣਂ. ਵੀਰਿਯਾਰਮ੍ਭਵਸੇਨ ਇਜ੍ਝਨਤੋ ਸਬ੍ਬਾਪਿ ਭਾਵਨਾ, ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਵਾ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਭਾਵਨਾਵਿਸੇਸਤੋ ਵੀਰਿਯਭਾਵਨਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਵੀਰਿਯਭਾਵਨਾਬਲਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਦਿਬ੍ਬਵਿਹਾਰਵਸੇਨਾਤਿ ਕਸਿਣਾਦਿਜ੍ਝਾਨਚਤਉਕ੍ਕਵਸੇਨ. ਇਮਿਨਾ ਦੂਰਕਾਰਣਤ੍ਥੇ ਅਸ੍ਸ ਦਿਬ੍ਬਭਾਵਮਾਹ. ਦਿਬ੍ਬਵਿਹਾਰਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤਤ੍ਤਾਤਿ ਇਮਿਨਾ ਆਸਨ੍ਨਕਾਰਣਭੂਤਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਤੋ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਦਿਬ੍ਬਵਿਹਾਰਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤਤ੍ਤਾਤਿ ਇਮਸ੍ਸ ਦਿਬ੍ਬਵਿਹਾਰਪਅਯਾਪਨ੍ਨਂ ਅਤ੍ਤਨਾ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਂ ਰੂਪਾਵਚਰਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਂ ਨਿਸ੍ਸਯਪਚ੍ਚਯਭੂਤਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਞਾਣਸ੍ਸ ਪਵਤ੍ਤਤ੍ਤਾਤਿਪਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਦਿਵੁਧਾਤੁਸ੍ਸ ਜੁਤਿਗਤਿਯੋਗਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਆਲੋਕਪਅਗ੍ਗਹੇਨਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਆਲੋਕਪਰਿਗ੍ਗਹੇਨਾਤਿ ਕਸਿਣਾਲੋਕਪਰਿਗ੍ਗਹਵਸੇਨ. ਦਸ੍ਸਨਟ੍ਠੇਨਾਤਿ ਰੂਪਦਸ੍ਸਨਭਾਵੇਨ, ਇਮਿਨਾ ‘‘ਚਕ੍ਖਤਿ ਰੂਪਂ ਵਿਭਾਵੇਤੀ’’ਤਿ ਨਿਬ੍ਬਚਨਤੋ ਚਕ੍ਖੁਤ੍ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਚਕ੍ਖੁਕਿਚ੍ਚਕਰਣੇਨਾਤਿ ਇਦਂ ਚਕ੍ਖੁਮਿਵ ਚਕ੍ਖੂਤਿ ਉਪਮਾਯ ਸਦਿਸਨਿਮਿਤ੍ਤਦਸ੍ਸਨਂ, ਸਮਵਿਸਮਾਦਿਦਸ੍ਸਨਸਙ੍ਖਾਤਸ੍ਸ ਚਕ੍ਖੁਕਿਚ੍ਚਸ੍ਸ ਕਰਣਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਯਥਾਹਾਤਿ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸਸੁਤ੍ਤਪ੍ਪਦੇਸਂ (ਮ. ਨਿ. ੩.੨੪੨) ਨਿਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾਤਿਆਦੀਸੁ ਭਗਵਤੋ ਬੋਧਿਮੂਲੇ ਅਨਭਿਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸੇਵ ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਨਾ ਨਾਨਾਵਿਧਾਨਿ ਰੂਪਾਨਿ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਸ੍ਸ ‘‘ਇਦਂ ਨੁ ਖੋ ਕਿਂ, ਇਦਂ ਨੁ ਖੋ ਕਿ’’ਨ੍ਤਿ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ, ਤਤੋ ਪਨ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾਨਿਵਤ੍ਤਨਤ੍ਥਂ ਤਾਨਿ ਰੂਪਾਨਿ ਅਮਨਸਿਕਰੋਤੋ ਅਮਨਸਿਕਰੋਨ੍ਤਸ੍ਸ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ, ਤਤੋ ਨਿਵਤ੍ਤਨਤ੍ਥਂ ਪੁਨ ਸਬ੍ਬਰੂਪਾਨਿ ਮਨਸਿਕਰੋਤੋ ਰਕ੍ਖਸਾਦੀਸੁ ਛਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ, ‘‘ਕਿਮੇਤ੍ਥ ਭਾਯਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਭਯਵਿਨੋਦਨਵਸੇਨ ਮਨਸਿਕਰੋਤੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਮਨਸਿਕਾਰਕੋਸਲ੍ਲਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਉਪ੍ਪਿਲਸਙ੍ਖਾਤਾ ਸਮਾਧਿਦੂਸਿਕਾ ਗੇਹਸਿਤਪੀਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ, ਤਨ੍ਨਿਸੇਧਾਯ ਮਨਸਿਕਾਰਵੀਰਿਯਂ ਸਿਥਿਲਂ ਕਰੋਨ੍ਤਸ੍ਸ ਕਾਯਾਲਸਿਯਸਙ੍ਖਾਤਂ ਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਂ, ਤਨ੍ਨਿਸੇਧਾਯ ਪੁਨ ਵੀਰਿਯਂ ਪਗ੍ਗਣ੍ਹਤੋ ਅਚ੍ਚਾਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯਂ, ਪੁਨ ਤਨ੍ਨਿਸੇਧਾਯ ਵੀਰਿਯਂ ਸਿਥਿਲਯਤੋ ਅਤਿਲੀਨਵੀਰਿਯਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ, ਤਨ੍ਨਿਸੇਧੇਤ੍ਵਾ ਦਿਬ੍ਬਰੂਪਾਨਿ ਪਸ੍ਸਤੋ ਅਭਿਜਪ੍ਪਾਸਙ੍ਖਾਤਾ ਤਣ੍ਹਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ, ਤਨ੍ਨਿਸੇਧਾਯ ਹੀਨਾਦਿਨਾਨਾਰੂਪਾਨਿ ਮਨਸਿਕਰੋਤੋ ਨਾਨਾਰਮ੍ਮਣਵਿਕ੍ਖੇਪਸਙ੍ਖਾਤਾ ਨਾਨਤ੍ਤਸਞ੍ਞਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ. ਪੁਨ ਤਂ ਵਿਹਾਯ ਏਕਮੇਵ ਮਨਸਿਕਰੋਤੋ ਅਤਿਨਿਜ੍ਝਾਯਿਤਤ੍ਤਂ ਰੂਪਾਨਂ ਅਤਿਵਿਯ ਚਿਨ੍ਤਨਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ. ਓਭਾਸਨ੍ਤਿ ਪਰਿਕਮ੍ਮਸਮੁਟ੍ਠਿਤਂ ਓਭਾਸਂ. ਨ ਚ ਰੂਪਾਨਿ ਪਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ‘‘ਪਰਿਕਮ੍ਮੋਭਾਸਮਨਸਿਕਾਰਪਸੁਤਤਾਯ ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਨਾ ਰੂਪਾਨਿ ਨ ਪਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਏਵਂ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਕ੍ਕਮਸਹਿਤੋ ਅਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਇਦਨ੍ਤਿ ਮਾਨੁਸਕਂ ਮਾਨੁਸਕਚਕ੍ਖੁਗੋਚਰਂ ਥੂਲਰੂਪਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਤਦੇਵ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਦਸ੍ਸਨੂਪਚਾਰਤ੍ਤਾ ਮਨੁਸ੍ਸੂਪਚਾਰੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਮਨੁਸ੍ਸੂਪਚਾਰਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ. ਰੂਪਦਸ੍ਸਨੇਨਾਤਿ ਦੂਰਸੁਖੁਮਾਦਿਰੂਪਦਸ੍ਸਨੇਨ.
ਯਸ੍ਮਾ ਨਿਯਮੇਨ ਪੁਰੇਜਾਤਟ੍ਠਿਤਰੂਪਾਰਮ੍ਮਣਂ ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਞਾਣਂ ਆਵਜ੍ਜਨਪਰਿਕਮ੍ਮੇਹਿ ਵਿਨਾ ਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਨ ਚ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨਂ ਭਿਜ੍ਜਮਾਨਂ ਰੂਪਮਸ੍ਸ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਹੋਤਿ ਦੁਬ੍ਬਲਤ੍ਤਾ, ਚੁਤਿਚਿਤ੍ਤਞ੍ਚ ਕਮ੍ਮਜਰੂਪਸ੍ਸ ਭਙ੍ਗਕ੍ਖਣੇ ਏਵ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਚਿਤ੍ਤਞ੍ਚ ਉਪਪਤ੍ਤਿਕ੍ਖਣੇ, ਤਸ੍ਮਾ ਆਹ ਚੁਤਿਕ੍ਖਣੇਤਿਆਦਿ. ਰੂਪਦਸ੍ਸਨਮੇਵੇਤ੍ਥ ਸਤ੍ਤਦਸ੍ਸਨਨ੍ਤਿ ਚਵਮਾਨੇਤਿਆਦਿਨਾ ਪੁਗ੍ਗਲਾਧਿਟ੍ਠਾਨੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਭਿਰੂਪੇ ਵਿਰੂਪੇਤਿਪੀਤਿ ਇਦਂ ਵਣ੍ਣ-ਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਸਣ੍ਠਾਨਵਾਚਕਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ ਮਹਨ੍ਤਂ ਹਤ੍ਥਿਰਾਜਵਣ੍ਣਂ ਅਭਿਨਿਮ੍ਮਿਨਿਤ੍ਵਾਤਿਆਦੀਸੁ (ਸਂ. ਨਿ. ੧.੧੩੮) ਵਿਯ. ਸੁਨ੍ਦਰਂ ਗਤਿਂ ਗਤਾ ਸੁਗਤਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਸੁਗਤਿਗਤੇ’’ਤਿ. ਇਮਿਨਾ ਪਨ ਪਦੇਨਾਤਿ ਯਥਾਕਮ੍ਮੁਪਗੇਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਦੇਨ.
ਨੇਰਯਿਕਾਨਂ ਅਗ੍ਗਿਜਾਲਸਤ੍ਥਨਿਪਾਤਾਦੀਹਿ ਵਿਭਿਨ੍ਨਸਰੀਰਵਣ੍ਣਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਤਦਨਨ੍ਤਰੇਹਿ ਕਾਮਾਵਚਰਜਵਨੇਹੇਵ ਞਾਤਂ ਤੇਸਂ ਦੁਕ੍ਖਾਨੁਭਵਨਮ੍ਪਿ ਦਸ੍ਸਨਫਲਾਯਤ੍ਤਤਾਯ ‘‘ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਕਿਚ੍ਚਮੇਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਏਵਂ ਮਨਸਿਕਰੋਤੀਤਿ ਤੇਸਂ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਞਾਤੁਕਾਮਤਾਵਸੇਨ ਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਪਰਿਕਮ੍ਮਵਸੇਨ ਕਿਨ੍ਨੁ ਖੋਤਿਆਦਿਨਾ ਮਨਸਿਕਰੋਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਤਂ ਕਮ੍ਮਂ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਆਵਜ੍ਜਨਪਰਿਕਮ੍ਮਾਦੀਨਂ ਉਪਰਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇਨ ਰੂਪਾਵਚਰਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨੇਨ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਂ ਯਂ ਞਾਣਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਇਦਂ ਯਥਾਕਮ੍ਮੁਪਗਞਾਣਂ ਨਾਮਾਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਦੇਵਾਨਂ ਦਸ੍ਸਨੇਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਵਿਸੁਂ ਪਰਿਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਪੁਬ੍ਬੇਨਿਵਾਸਾਦੀਨਂ ਵਿਯ ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਞਾਣਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਵਿਨਾ ਵਿਸੁਂ ਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਨਤ੍ਥਿ. ਕੇਚਿ ਪਨੇਤ੍ਥ ‘‘ਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਸਮਾਪਜ੍ਜਨਪਰਿਕਮ੍ਮੇਹਿ ਕਿਚ੍ਚਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਕਿਨ੍ਨੁ ਖੋ ਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿਆਦਿਮਨਸਿਕਾਰਾਨਨ੍ਤਰਮੇਵ ਕਮ੍ਮਂ. ਕਮ੍ਮਸੀਸੇਨ ਤਂਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇ ਚ ਧਮ੍ਮੇ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਪ੍ਪਨਾਵੀਥਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਏਵਮਨਾਗਤਂਸਞਾਣੇਪਿ, ਤੇਨੇਵ ਵਿਸੁਂ ਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ…ਪੇ… ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਨਾ ਸਹੇਵ ਇਜ੍ਝਨ੍ਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਤਂ ਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ ਵਸੀਭੂਤਾਨਮ੍ਪਿ ਅਭਿਞ੍ਞਾਨਂ ਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਾਦਿਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਵਿਨਾ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਤੋ. ਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਾਦਿਮਤ੍ਤੇਨ ਚ ਵਿਸੁਂ ਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਨਾਮ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਨਾਵ ਏਤਾਨਿ ਞਾਣਾਨਿ ਸਿਦ੍ਧਾਨੀਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਏਵਂ ਅਨਾਗਤਂਸਞਾਣਸ੍ਸਾਪੀਤਿ ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਨਾ ਦਿਟ੍ਠਸ੍ਸ ਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਨਾਗਤੇ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਞਾਤੁਕਾਮਤਾਯ ਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਾਦੀਨਮਨਨ੍ਤਰਂ ਞਾਣਬਲਾਨੁਰੂਪਂ ਅਨਾਗਤੇਸੁ ਅਨੇਕਕਪ੍ਪੇਸੁ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਾਰਹੇ ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਤ੍ਤਭਾਵਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨੇ ਪਞ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਧੇ ਤਪ੍ਪਟਿਬਦ੍ਧੇ ਤਦਾਰਮ੍ਮਣੇ ਚ ਸਬ੍ਬੇ ਲੋਕਿਯਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮੇ ਸਮ੍ਮੁਤਿਞ੍ਚ ਏਕਕ੍ਖਣੇ ਆਲਮ੍ਬਿਤ੍ਵਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਕਸ੍ਸ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਨਾਗਤਂਸਞਆਣਸ੍ਸਾਪਿ ਵਿਸੁਂ ਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਯੋਜਨਾ.
ਕੇਚਿ ਪਨੇਤ੍ਥ ‘‘ਪੁਬ੍ਬੇਨਿਵਾਸਾਨੁਸ੍ਸਤਿਯਂ ਵਿਯ ਨਾਮਗੋਤ੍ਤਾਦਿਗਹਣਮ੍ਪਿ ਅਤ੍ਥੇਵ, ਤਞ੍ਚ ਨ ਅਭਿਞ੍ਞਾਕ੍ਖਣੇ, ਅਥ ਖੋ ਤਦਨਨ੍ਤਰੇਸੁ ਕਾਮਾਵਚਰਜਵਨਕ੍ਖਣੇਸੁ ਏਵ ਹੋਤਿ ਨਾਮਪਰਿਕਪ੍ਪਕਾਲੇ ਇਤਰਪਰਿਕਪ੍ਪਾਸਮ੍ਭਵਾ ਕਮ੍ਮੇਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਞ੍ਚ ਪਰਿਯਨ੍ਤਾਭਾਵਾ. ਸਬ੍ਬਪਰਿਕਮ੍ਮਨਿਮਿਤ੍ਤੇਸੁ ਪਨ ਧਮ੍ਮੇਸੁ ਅਤ੍ਥੇਸੁਪਿ ਏਕਕ੍ਖਣੇ ਅਭਿਞ੍ਞਾਯ ਦਿਟ੍ਠੇਸੁ ਯਥਾਰੁਚਿਵਸੇਨ ਪਚ੍ਛਾ ਏਵਂਨਾਮੋਤਿਆਦਿਨਾ ਕਾਮਾਵਚਰਚਿਤ੍ਤੇਨ ਵਿਕਪ੍ਪੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਚਕ੍ਖੁਨਾ ਦਿਟ੍ਠੇਸੁ ਬਹੂਸੁ ਰੂਪੇਸੁ ਥਮ੍ਭਕੁਮ੍ਭਾਦਿਵਿਕਪ੍ਪੋ ਵਿਯ. ਯਞ੍ਚ ਕਤ੍ਥ ਅਵਿਕਪ੍ਪਿਤਂ, ਤਮ੍ਪਿ ਵਿਕਪ੍ਪਨਾਰਹਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਂ ਨਾਮਗੋਤ੍ਤਾਦਿਤੋ ਵਿਕਪ੍ਪਿਤਮੇਵ ਹੋਤਿ. ਯਥਾ ਚੇਤ੍ਥ, ਏਵਂ ਪੁਬ੍ਬੇਨਿਵਾਸਾਨੁਸ੍ਸਤਿਯਮ੍ਪਿ ਪਰਿਕਪ੍ਪਾਰਹਤਮ੍ਪਿ ਸਨ੍ਧਾਯ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਏਵਂਨਾਮੋਤਿਆਦਿਨਾ ਅਪਦੇਸਸਹਿਤਮੇਵ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਅਞ੍ਞੇ ਪਨ ‘‘ਨਾਮਗੋਤ੍ਤਾਦਿਕਂ ਸਬ੍ਬਮ੍ਪਿ ਏਕਕ੍ਖਣੇ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਅਭਿਰੁਚਿਤਂ ਪਨ ਵਚਸਾ ਵੋਹਰਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਤੇਪਿ ਅਤ੍ਥਤੋ ਪੁਰਿਮੇਹਿ ਸਦਿਸਾ ਏਵ, ਪੁਬ੍ਬੇ ਦਿਟ੍ਠਸ੍ਸ ਪੁਨ ਵੋਹਾਰਕਾਲੇਪਿ ਪਰਿਕਪ੍ਪੇਤਬ੍ਬਤੋ ਪਰਿਕਪ੍ਪਾਰਹਧਮ੍ਮਦਸ੍ਸਨਮੇਵ ਤੇਹਿਪਿ ਅਤ੍ਥਤੋ ਉਪਗਤਂ. ਏਕੇ ਪਨ ‘‘ਸੋ ਤਤੋ ਚੁਤੋ ਅਮੁਤ੍ਰ ਉਦਪਾਦਿਨ੍ਤਿਆਦਿਵਚਨਤੋ ਕਮੇਨੇਵ ਅਤੀਤਾਨਾਗਤਧਮ੍ਮਜਾਨਨੇਨ ਨਾਮਗੋਤ੍ਤਾਦੀਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਗਹਣਂ ਸੁਕਰ’’ਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਅਯੁਤ੍ਤਮੇਵ ਬੁਦ੍ਧਾਨਮ੍ਪਿ ਸਬ੍ਬਂ ਞਾਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯਤਾਯ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਾਹਾਨਿਪ੍ਪਸਙ੍ਗਤੋ. ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਇਮੇ ਵਤ ਭੋਨ੍ਤੋਤਿਆਦਿ ਯਥਾਕਮ੍ਮੁਪਗਞਾਣਸ੍ਸ ਪਵਤ੍ਤਿਆਕਾਰਦਸ੍ਸਨਂ. ਕਾਯਵਾਚਾਦਿ ਚੇਤ੍ਥ ਕਾਯਵਚੀਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯੋ.
ਭਾਰਿਯਨ੍ਤਿ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਸਦਿਸਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਖਮਾਪਨੇ ਹਿ ਅਸਤਿ ਆਨਨ੍ਤਰਿਯਮੇਵ. ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਭਾਰਿਯਸਭਾਵਸ੍ਸ ਉਪਵਾਦਸ੍ਸ. ਮਹਲ੍ਲਕੋਤਿ ਕੇਵਲਂ ਵਯਸਾਵ ਮਹਲ੍ਲਕੋ, ਨ ਞਾਣੇਨ, ‘‘ਨਾਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਲੋਕਵੋਹਾਰਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਜਾਨਾਤਿ, ਪਰਿਸਦੂਸਕੋ ਏਵ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਲਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਸ੍ਸ ਕਰਣਤੋ’’ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨ ਹੀਲ਼ੇਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਗੁਣਪਰਿਧਂਸਨੇਨ ਉਪਵਦਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਆਵੁਸੋਤਿਆਦਿਨਾ ਥੇਰੋ ਉਪਰਿਮਗ੍ਗੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਮਸ੍ਸ ਆਕਙ੍ਖਨ੍ਤੋ ਕਰੁਣਾਯ ਅਤ੍ਤਾਨਮਾਵਿਕਾਸਿ. ਪਾਕਤਿਕਂ ਅਹੋਸੀਤਿ ਮਗ੍ਗਾਵਰਣਂ ਨਾਹੋਸੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਅਤ੍ਤਨਾ ਵੁਡ੍ਢਤਰੋਤਿ ਸਯਮ੍ਪਿ ਵੁਡ੍ਢੋ. ਏਤ੍ਥਾਪਿ ‘‘ਉਕ੍ਕੁਟਿਕਂ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਮਗ੍ਗੇ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਨਾਗਾਮੀ ਅਰਹਾ ਚ ਆਯਤਿਂ ਸਂਵਰਤ੍ਥਾਯ ਨ ਖਮੇਯ੍ਯੁਂ, ਸੇਸਾ ਦੋਸੇਨਪੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਚੇ ਸੋ ਨ ਖਮਤੀ’’ਤਿ.
ਯੇ ਚ…ਪੇ… ਸਮਾਦਪੇਨ੍ਤਿ, ਤੇਪਿ ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਕਮ੍ਮਸਮਾਦਾਨਾਤਿ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ. ਸੀਲਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋਤਿਆਦੀਸੁ ਨਿਪ੍ਪਰਿਯਾਯਤੋ ਅਗ੍ਗਮਗ੍ਗਟ੍ਠੋ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ ਤਸ੍ਸੇਵ ਅਞ੍ਞਾਰਾਧਨਾ ਨਿਯਮਤੋ, ਸੇਸਾਪਿ ਵਾ ਪਚ੍ਛਿਮਭਵਿਕਾ ਸੀਲਾਦੀਸੁ ਠਿਤਾ ਤੇਸਮ੍ਪਿ ਅਞ੍ਞੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਨਿਯਮਤੋ. ਅਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਅਰਹਤ੍ਤਫਲਂ. ਏਵਂ ਸਮ੍ਪਦਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਕਂ. ਯਥਾ ਤਂ ਅਵਿਰਜ੍ਝਨਕਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਕਂ, ਏਵਮਿਦਮ੍ਪਿ ਏਤਸ੍ਸ ਨਿਰਯੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਏਵਂਸਮ੍ਪਦਮਿਦ’’ਨ੍ਤਿ ਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠਂ, ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਤਂ ਵਾਚਨ੍ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਵਾਚਨ੍ਤਿ ਅਰਿਯੂਪਵਾਦਂ. ਚਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਰਿਯੂਪਵਾਦਕਚਿਤ੍ਤਂ. ਦਿਟ੍ਠਿਨ੍ਤਿ ਅਰਿਯੂਪਵਾਦੇ ਦੋਸਾਭਾਵਦਸ੍ਸਨਦਿਟ੍ਠਿਂ. ‘‘ਸਬ੍ਬਮੇਤਂ ਪਜਹਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਅਚ੍ਚਯਂ ਦੇਸੇਤ੍ਵਾ ਖਮਾਪਨਵਸੇਨ ਅਪ੍ਪਹਾਯ ਅਪ੍ਪਟਿਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ. ਯਥਾਭਤਂ ਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋ ਏਵਂ ਨਿਰਯੇਤਿ ਯਥਾ ਨਿਰਯਪਾਲੇਹਿ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਨਿਰਯੇ ਠਪਿਤੋ, ਏਵਂ ਨਿਰਯੇ ਠਪਿਤੋ ਏਵ, ਅਰਿਯੂਪਵਾਦੇਨੇਵਸ੍ਸ ਇਦਂ ਨਿਯਮੇਨ ਨਿਰਯੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨਂ ਯਥਾ ਮਗ੍ਗੇਨ ਫਲਂ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਏਵਂ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਨਕਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.
ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿ ਸਬ੍ਬਪਾਪਮੂਲਤ੍ਤਾ ਪਰਮਾ ਪਧਾਨਾ ਯੇਸਂ ਵਜ੍ਜਾਨਂ ਤਾਨਿ ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਪਰਮਾਨਿ ਵਜ੍ਜਾਨਿ, ਸਬ੍ਬਵਜ੍ਜੇਹਿ ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਯੇਵ ਪਰਮਂ ਵਜ੍ਜਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਵੀਤਰਾਗਸ੍ਸ ਮਰਣਤੋ ਪਰਂ ਨਾਮ ਭਵਨ੍ਤਰੁਪਾਦਾਨਮੇਵਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਰਂ ਮਰਣਾਤਿ ਤਦਨਨ੍ਤਰਂ ਅਭਿਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਕ੍ਖਨ੍ਧਗ੍ਗਹਣੇ’’ਤਿ. ਯੇਨ ਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਉਪਚ੍ਛੇਦੇਨੇਵ ਕਾਯੋ ਭਿਜ੍ਜਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਕਾਯਸ੍ਸ ਭੇਦਾਤਿ ਜੀਵਿਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਸ੍ਸੁਪਚ੍ਛੇਦਾ’’ਤਿ. ਏਤਿ ਏਤਸ੍ਮਾ ਸੁਖਨ੍ਤਿ ਅਯੋ, ਪੁਞ੍ਞਂ. ਆਯਸ੍ਸਾਤਿ ਆਗਮਨਸ੍ਸ, ਹੇਤੁਸ੍ਸ ਵਾ. ਅਯਤਿ ਇਟ੍ਠਾਰਮ੍ਮਣਾਦੀਹਿ ਪਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਆਯੋ, ਅਸ੍ਸਾਦੋ. ਅਸੁਰਸਦਿਸਨ੍ਤਿ ਪੇਤਾਸੁਰਸਦਿਸਂ.
ਆਸਵਕ੍ਖਯਞਾਣਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ
੧੪. ਸਰਸਲਕ੍ਖਣਪਟਿਵੇਧੇਨਾਤਿ ਸਭਾਵਸਙ੍ਖਾਤਸ੍ਸ ਲਕ੍ਖਣਸ੍ਸ ਅਸਮ੍ਮੋਹਤੋ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਨੇਨ. ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਕਨ੍ਤਿ ਨਿਪ੍ਫਾਦਨਂ. ਯਂ ਠਾਨਂ ਪਤ੍ਵਾਤਿ ਯਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਆਰਮ੍ਮਣਪਚ੍ਚਯਟ੍ਠੇਨ ਠਾਨਂ ਕਾਰਣਭੂਤਂ ਆਗਮ੍ਮ. ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਨ੍ਤਿ ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਹੇਤੁਂ. ਕਿਲੇਸਵਸੇਨਾਤਿ ਯੇਸਂ ਆਸਵਾਨਂ ਖੇਪਨੇਨ ਇਦਂ ਞਾਣਂ ਆਸਵਕ੍ਖਯਞਾਣਂ ਜਾਤਂ, ਤੇਸਂ ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਵਸੇਨ, ਤੇਸਂ ਆਸਵਾਨਂ ਵਸੇਨ ਸਬ੍ਬਕਿਲੇਸਾਨਂ ਸਙ੍ਗਹਣਤੋ ਪਰਿਯਾਯਤੋ ਪਕਾਰਨ੍ਤਰਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਅਤੀਤਕਾਲਵਸੇਨ ‘‘ਅਬ੍ਭਞ੍ਞਾਸਿ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਵਾਪਿ ਅਭਿਸਮਯਕਾਲੇ ਤਸ੍ਸ ਤਸ੍ਸ ਜਾਨਨਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਤਂ ਉਪਾਦਾਯ ‘‘ਏਵਂ ਜਾਨਤੋ ਏਵਂ ਪਸ੍ਸਤੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਮਾਨਕਾਲੇਨ ਨਿਦ੍ਦੇਸੋ ਕਤੋ. ਕਾਮਾਸਵਾਦੀਨਂ ਵਿਮੁਚ੍ਚਨੇਨੇਵ ਤਦਵਿਨਾਭਾਵਤੋ ਦਿਟ੍ਠਾਸਵਸ੍ਸਾਪਿ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.
‘‘ਖੀਣਾ ਜਾਤੀ’’ਤਿ ਜਾਨਨਂ ਕਿਲੇਸਕ੍ਖਯਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਵਸੇਨ, ਵੁਸਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਨ੍ਤਿਆਦਿਜਾਨਨਂ ਮਗ੍ਗਫਲਨਿਬ੍ਬਾਨਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਵਸੇਨ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਖੀਣਾ ਜਾਤੀਤਿਆਦੀਹਿ ਤਸ੍ਸ ਭੂਮਿ’’ਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਭੂਮਿਨ੍ਤਿ ਵਿਸਯਂ, ਤੀਸੁ ਕਾਲੇਸੁਪਿ ਜਾਤਿਕ੍ਖਯਂ ਪਤਿ ਉਜੁਕਮੇਵ ਵਾਯਾਮਾਸਮ੍ਭਵੇਪਿ ਤਂ ਪਤਿ ਵਾਯਾਮਕਰਣਸ੍ਸ ਸਾਤ੍ਥਕਤਂ, ਤਸ੍ਸ ਅਨਾਗਤਕ੍ਖਨ੍ਧਾਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਫਲਤਞ੍ਚ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਯਾ ਪਨਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਾ ਪਨ ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਅਭਾਵਿਤਤ੍ਤਾਤਿਆਦਿਨਾ ਹਿ ਮਗ੍ਗੇਨਾਵਿਹਤਕਿਲੇਸੇਹੇਵ ਆਯਤਿਂ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਜਾਤਿ ਹੇਸ੍ਸਤਿ, ਤੇਸਞ੍ਚ ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਮਗ੍ਗੇਨ ਵਿਨਾਸੇ ਸਤਿ ਖਨ੍ਧਾ ਨ ਜਾਯਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਕਿਲੇਸਾਨਞ੍ਚ ਤੇਕਾਲਿਕਤਾਯ ਜਾਤਿਯਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਕੇਨਚਿ ਪਚ੍ਚਯੇਨ ਵਿਨਾਸਯੋਗੇਪਿ ਚਿਤ੍ਤਸਨ੍ਤਾਨੇ ਕਿਲੇਸਵਿਰੁਦ੍ਧਅਰਿਯਮਗ੍ਗਕ੍ਖਣੁਪ੍ਪਾਦਨਮੇਵ ਤਬ੍ਬਿਨਾਸੋ ਵਿਰੁਦ੍ਧਪਚ੍ਚਯੋਪਨਿਪਾਤੇਨ ਆਯਤਿਂ ਅਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਨਤੋ ਬੀਜਸਨ੍ਤਾਨੇ ਅਗ੍ਗਿਕ੍ਖਨ੍ਧੋਪਨਿਪਾਤੇਨ ਆਯਤਿਂ ਬੀਜਤ੍ਤਾਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਵਿਯ, ਇਤਿ ਮਗ੍ਗਕ੍ਖਣੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਸਙ੍ਖਾਤਕਿਲੇਸਾਭਾਵੇਨ ਕਿਲੇਸਫਲਾਨਂ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਆਯਤਿਂ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯੇਵ ਜਾਤਿਕ੍ਖਯੋਤਿ ਅਯਮਤ੍ਥੋ ਵਿਭਾਵੀਯਤਿ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਭਾਵਿਤਤ੍ਤਾ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦਧਮ੍ਮਤਂ ਆਪਜ੍ਜਨੇਨ ਖੀਣਾ’’ਤਿ. ਏਤ੍ਥ ਚਾਯਮਤ੍ਥੋ ਕਿਲੇਸਾਭਾਵਸਙ੍ਖਾਤਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਭਾਵਿਤਤ੍ਤਾ ਉਪ੍ਪਾਦਿਤਤ੍ਤਾ ਪਚ੍ਚਯਾਭਾਵੇਨ ਅਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤੀ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਜਾਤਿ ਤੇਨ ਆਯਤਿਂ ਅਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਨਸਙ੍ਖਾਤੇਨ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦਧਮ੍ਮਤਂ ਆਪਜ੍ਜਨੇਨ ਵੋਹਾਰਤੋ ਖੀਣਾ ਮੇ ਜਾਤੀਤਿ. ਨ ਹਿ ਸਙ੍ਖਤਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪਚ੍ਚਯਨ੍ਤਰੇਨ ਵਿਨਾਸੋ ਸਮ੍ਭਵਤਿ, ਸਮ੍ਭਵੇ ਚ ਤਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਯਨ੍ਤਰਤਾਦਿਪ੍ਪਸਙ੍ਗਤੋ. ਤਬ੍ਬਿਰੁਦ੍ਧਕ੍ਖਣੁਪ੍ਪਾਦਨਮੇਵ ਤਬ੍ਬਿਨਾਸੁਪ੍ਪਾਦਨਂ. ਤਨ੍ਤਿ ਖੀਣਜਾਤਿਂ ਅਬ੍ਭਞ੍ਞਾਸਿਨ੍ਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਇਤ੍ਥਤ੍ਤਾਯਾਤਿ ਇਮੇ ਪਕਾਰਾ ਇਤ੍ਥਂ, ਤਬ੍ਭਾਵੋ ਇਤ੍ਥਤ੍ਤਂ, ਤਦਤ੍ਥਾਯ. ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋਤਿ ਨਿਗਮਨਵਸੇਨ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋਤਿ.
ਵਿਜ੍ਜਾਤ੍ਤਯਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾਨਯੋ ਨਿਟ੍ਠਿਤੋ.
ਉਪਾਸਕਤ੍ਤਪਟਿਵੇਦਨਾਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ
੧੫. ਅਞ੍ਞਾਣਨ੍ਤਿ ਧਿ-ਸਦ੍ਦਯੋਗੇਨ ਸਾਮਿਅਤ੍ਥੇ ਉਪਯੋਗਵਚਨਂ. ਪਾਦਾਨੀਤਿ ਪਾਦੇ. ਯਸਸਾਤਿ ਪਰਿਵਾਰੇਨ. ਕੋਤੂਹਲਚ੍ਛਰੇਤਿ ਕੋਤੂਹਲੇ ਅਚ੍ਛਰੇ ਚ. ਅਯਨ੍ਤਿ ਅਮਿਕ੍ਕਨ੍ਤ-ਸਦ੍ਦੋ. ਨਯਿਦਂ ਆਮੇਡਿਤਵਸੇਨ ਦ੍ਵਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ, ਅਥ ਖੋ ਅਤ੍ਥਦ੍ਵਯਵਸੇਨਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਅਥ ਵਾਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਅਵਿਸੇਸੇਨ ਅਤ੍ਥਸਾਮਞ੍ਞੇਨ ਨਿਪ੍ਫਨ੍ਨੋ ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਭਾਵਨਪੁਂਸਕਨਿਦ੍ਦੇਸੋ, ਦੇਸਨਾਪਸਾਦਾਦਿਵਿਸੇਸਾਪੇਕ੍ਖਾਯਪਿ ਤਥੇਵ ਤਿਟ੍ਠਤਿ ਪੁਬ੍ਬੇ ਨਿਪ੍ਫਨ੍ਨਤ੍ਤਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤਂ…ਪੇ… ਪਸਾਦੋ’’ਤਿ. ਅਧੋਮੁਖਠਪਿਤਂ ਕੇਨਚਿ. ਹੇਟ੍ਠਾਮੁਖਜਾਤਂ ਸਯਮੇਵ. ਪਰਿਯਾਯੇਹੀਤਿ ਪਕਾਰੇਹਿ, ਅਰਸਰੂਪਤ੍ਤਾਦਿਪਟਿਪਾਦਕਕਾਰਣੇਹਿ ਵਾ.
ਗਮੁਧਾਤੁਸ੍ਸ ਦ੍ਵਿਕਮ੍ਮਕਤ੍ਤਾਭਾਵਾ ਗੋਤਮਂ ਸਰਣਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਪਦਦ੍ਵਯਮ੍ਪਿ ਨ ਉਪਯੋਗਵਚਨਂ. ਅਪਿ ਚ ਖੋ ਪੁਰਿਮਮੇਵ, ਪਚ੍ਛਿਮਂ ਪਨ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਵਚਨਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਗੋਤਮਂ ਸਰਣਨ੍ਤਿ ਗਚ੍ਛਾਮੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੇਨ ਚ ਇਤਿ-ਸਦ੍ਦੋ ਲੁਤ੍ਤਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠੋਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਅਘਸ੍ਸਾਤਿ ਅਘਤੋ ਪਾਪਤੋ. ਤਾਤਾਤਿ ਹਿ ਪਦਂ ਅਪੇਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਨਿਸ੍ਸਕ੍ਕਸ੍ਸੇਵ ਯੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਅਧਿਗਤਮਗ੍ਗੇ ਸਚ੍ਛਿਕਤਨਿਰੋਧੇਤਿ ਪਦਦ੍ਵਯੇਨਾਪਿ ਫਲਟ੍ਠਾ ਏਵ ਦਸ੍ਸਿਤਾ, ਨ ਮਗ੍ਗਟ੍ਠਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਯਥਾਨੁਸਿਟ੍ਠਂ ਪਟਿਪਜ੍ਜਮਾਨੇ ਚਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਵਿਤ੍ਥਾਰੋਤਿ ਇਮਿਨਾ ‘‘ਯਾਵਤਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਧਮ੍ਮਾ ਸਙ੍ਖਤਾ ਵਾ ਅਸਙ੍ਖਤਾ ਵਾ, ਵਿਰਾਗੋ ਤੇਸਂ ਅਗ੍ਗਮਕ੍ਖਾਯਤੀ’’ਤਿ (ਇਤਿਵੁ. ੯੦; ਅ. ਨਿ. ੪.੩੪) ਵੁਤ੍ਤਪਦਂ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਅਨੇਜਨ੍ਤਿ ਨਿਤ੍ਤਣ੍ਹਂ. ਅਪ੍ਪਟਿਕੂਲਨ੍ਤਿ ਅਵਿਰੋਧਤ੍ਥਦੀਪਨਤੋ ਅਵਿਰੁਦ੍ਧਸੁਚਿਂ ਪਣੀਤਂ ਵਾ. ਵਾਚਾਯ ਪਗੁਣੀਕਤ੍ਤਬ੍ਬਤੋ, ਪਕਟ੍ਠੇਹਿ ਸਦ੍ਦਤ੍ਥਗੁਣੇਹਿ ਯੋਗਤੋ ਵਾ ਪਗੁਣਂ. ਸਂਹਤੋਤਿ ਘਟਿਤੋ ਸਮੇਤੋ. ਯਤ੍ਥਾਤਿ ਯੇਸੁ ਪੁਰਿਸਯੁਗੇਸੂਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਅਟ੍ਠ ਚ ਪੁਗ੍ਗਲਧਮ੍ਮਦਸਾ ਤੇਤਿ ਤੇ ਅਟ੍ਠ ਪੁਗ੍ਗਲਾ ਅਰਿਯਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਦਿਟ੍ਠਤ੍ਤਾ ਧਮ੍ਮਦਸਾ.
ਸਰਣਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁ ਅਯਂ ਸਙ੍ਖੇਪਤ੍ਥੋ – ਭਯਹਿਂਸਨਾਦਿਅਤ੍ਥੇਨ ਰਤਨਤ੍ਤਯਂ ਸਰਣਂ ਨਾਮ, ਤਦੇਵ ਮੇ ਰਤਨਤ੍ਤਯਂ ਤਾਣਂ ਲੇਣਂ ਪਰਾਯਣਨ੍ਤਿ ਬੁਦ੍ਧਸੁਬੁਦ੍ਧਤਾਦਿਗੁਣਵਸੇਨ ਤਪ੍ਪਰਾਯਣਤਾਕਾਰਪ੍ਪਵਤ੍ਤੋ ਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦੋ ਸਰਣਗਮਨਂ ਨਾਮ. ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੇਨ ਇਮਿਨਾ ਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਸਰਣਂ ਗਚ੍ਛਤਿ ਨਾਮ. ਏਤਸ੍ਸ ਚ ਸਰਣਗਮਨਸ੍ਸ ਲੋਕਿਯਲੋਕੁਤ੍ਤਰਵਸੇਨ ਦੁਵਿਧੋ ਪਭੇਦੋ. ਤਤ੍ਥ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਂ ਸਰਣਗਮਨੂਪਕ੍ਕਿਲੇਸਸਮੁਚ੍ਛੇਦੇਨ ਮਗ੍ਗਕ੍ਖਣੇਯੇਵ ਸਿਜ੍ਝਤਿ. ਲੋਕਿਯਸਰਣਗਮਨਂ ਚਤੁਧਾ ਪਵਤ੍ਤਤਿ ਅਹਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਪਰਿਚ੍ਚਜਾਮੀਤਿਆਦਿਨਾ ਅਤ੍ਤਨਿਯ੍ਯਾਤਨੇਨ, ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਤਪ੍ਪਰਾਯਣਤਾਯ, ਸਿਸ੍ਸਭਾਵੂਪਗਮਨੇਨ, ਪਣਿਪਾਤੇਨ ਚਾਤਿ. ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਾਪਿ ਚੇਤ੍ਥ ਸੇਟ੍ਠਦਕ੍ਖਿਣੇਯ੍ਯਭਾਵਵਸੇਨੇਵ ਸਰਣਗਮਨਂ ਹੋਤਿ, ਨ ਞਾਤਿਭਯਾਚਰਿਯਾਦਿਵਸੇਨਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਏਵਂ ਞਾਤਿਆਦਿਵਸੇਨ ਤਿਤ੍ਥਿਯਂ ਵਨ੍ਦਤੋ ਸਰਣਂ ਨ ਭਿਜ੍ਜਤਿ, ਦਕ੍ਖਿਣੇਯ੍ਯਭਾਵੇਨ ਅਞ੍ਞਂ ਵਨ੍ਦਤੋ ਸਰਣਂ ਭਿਜ੍ਜਤਿ. ਲੋਕਿਯਸ੍ਸ ਸਰਣਗਮਨਸ੍ਸ ਨਿਬ੍ਬਾਨਪ੍ਪਤ੍ਤਿਨਿਯਮਂ ਸਦਿਸਫਲਂ ਸਰਣਗਤਸ੍ਸ ਅਨਾਗਤੇ ਨਿਬ੍ਬਾਨਪ੍ਪਤ੍ਤਿਨਿਯਮਤੋ. ਸਬ੍ਬਲੋਕਿਯਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਸਮਧਿਗਮੋ ਪਨ ਅਪਾਯਦੁਕ੍ਖਾਦਿਸਮਤਿਕ੍ਕਮੋ ਚ ਆਨਿਸਂਸਫਲਂ. ਤੀਸੁ ਵਤ੍ਥੂਸੁ ਚਸ੍ਸ ਸਂਸਯਮਿਚ੍ਛਾਞਾਣਾਦਿ ਸਂਕਿਲੇਸੋ. ਭੇਦੋਪਿਸ੍ਸ ਸਾਵਜ੍ਜਾਨਵਜ੍ਜਵਸੇਨ ਦੁਵਿਧੋ. ਤਤ੍ਥ ਪਠਮੋ ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਪੁਬ੍ਬਕੇਹਿ ਤਿਤ੍ਥਿਯਪਣਿਪਾਤਾਦੀਹਿ ਹੋਤਿ, ਸੋ ਚ ਅਨਿਟ੍ਠਫਲਤ੍ਤਾ ਸਾਵਜ੍ਜੋ. ਅਨਵਜ੍ਜੋ ਪਨ ਕਾਲਕਿਰਿਯਾਯ ਹੋਤਿ. ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਸਰਣਗਮਨਸ੍ਸ ਸਬ੍ਬਥਾ ਸਂਕਿਲੇਸੋ ਵਾ ਭੇਦੋ ਵਾ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.
ਕੋ ਉਪਾਸਕੋਤਿਆਦਿ ਉਪਾਸਕਤ੍ਤਸਰੂਪਕਾਰਣਾਦਿਪੁਚ੍ਛਾ. ਤਤ੍ਥ ਯੋ ਗਹਟ੍ਠੋ ਮਨੁਸ੍ਸੋ ਵਾ ਅਮਨੁਸ੍ਸੋ ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਤਿਸਰਣਂ ਗਤੋ, ਅਯਂ ਉਪਾਸਕੋ. ਯੋ ਚ ਸਰਣਗਮਨਾਦਿਕਿਰਿਯਾਯ ਰਤਨਤ੍ਤਯਂ ਉਪਾਸਨਤੋ ‘‘ਉਪਾਸਕੋ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਪਞ੍ਚ ਵੇਰਮਣਿਯੋ ਚਸ੍ਸ ਸੀਲਂ. ਪਞ੍ਚਮਿਚ੍ਛਾਵਾਣਿਜ੍ਜਾਦਿਪਾਪਾਜੀਵਂ ਪਹਾਯ ਧਮ੍ਮੇਨ ਸਮੇਨ ਜੀਵਿਤਕਪ੍ਪਨਮਸ੍ਸ ਆਜੀਵੋ. ਅਸ੍ਸਦ੍ਧਿਯਦੁਸ੍ਸੀਲਤਾਦਯੋ ਉਪਾਸਕਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਿਪਤ੍ਤਿ, ਤਦਭਾਵੋ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.
ਵਿਹਾਰਗ੍ਗੇਨਾਤਿ ਓਵਰਕਾਦਿਵਸਨਟ੍ਠਾਨਕੋਟ੍ਠਾਸੇਨ. ਅਜ੍ਜਭਾਵਨ੍ਤਿ ਅਸ੍ਮਿਂ ਅਹਨਿ ਪਵਤ੍ਤਂ ਪਸਾਦਾਦਿਂ. ਕਾਯਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਹੇਤੁਕੋ ਸਰੀਰਾਵਯਵੋ ਕਾਯਙ੍ਗਂ. ਵਚੀਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਹੇਤੁਕਂ ਓਟ੍ਠਜਿਵ੍ਹਾਦਿ ਵਾਚਙ੍ਗਂ. ਅਚੋਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਚਾਲੇਤ੍ਵਾ. ਏਤੇਨ ਚ ਵਚੀਪਵਤ੍ਤਿਯਾ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗੇ ਠਾਨਕਰਣਾਨਂ ਚਲਨਪਚ੍ਚਯੋ ਵਾਯੋਧਾਤੁਯਾ ਵਿਕਾਰਾਕਾਰੋ ਵਿਸੁਂ ਕਾਯਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿ ਨ ਹੋਤਿ, ਤੇਨ ਵਿਸੁਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਬ੍ਬਸ੍ਸ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯਸ੍ਸ ਅਭਾਵਾ ਵਚੀਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਮੇਵ ਸਙ੍ਗਯ੍ਹਤਿ ਤਦੁਪਕਾਰਤ੍ਤਾ. ਯਥਾ ਕਾਯੇਨ ਕਾਯਕਣ੍ਡੁਯਨਾਦੀਸੁ ਸਦ੍ਦੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਹੇਤੁਭੂਤੋ ਪਥਵੀਧਾਤੁਯਾ ਆਕਾਰਵਿਕਾਰੋ ਵਿਸੁਂ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯਸ੍ਸ ਅਵਿਞ੍ਞਾਪਨਤੋ ਵਚੀਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿ ਨ ਹੋਤਿ, ਏਵਮਯਮ੍ਪੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਅਧਿਪ੍ਪਾਯਵਿਞ੍ਞਾਪਨਤੋ ਹੇਤਾ ਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯੋ ਨਾਮ ਜਾਤਾ, ਨ ਕੇਵਲਂ ਵਾਯੁਪਥਵੀਨਂ ਚਲਨਸਦ੍ਦੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਪਚ੍ਚਯਭੂਤਵਿਕਾਰਾਕਾਰਮਤ੍ਤਤਾਯ. ਏਵਞ੍ਚ ਬਹਿਦ੍ਧਾ ਰੁਕ੍ਖਾਦੀਸੁ ਚਲਨਸਦ੍ਦੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਪਚ੍ਚਯਾਨਂ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰਾਨਂ ਵਿਕਾਰਾਕਾਰਾਨਂ ਅਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਤਾ ਸਮਤ੍ਥਿਤਾ ਹੋਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਕੇਚਿ ਵਾਚਙ੍ਗਨ੍ਤਿ ‘‘ਹੋਤੁ ਸਾਧੂ’’ਤਿ ਏਵਮਾਦਿਵਾਚਾਯ ਅਵਯਵਨ੍ਤਿਆਦਿਂ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਅਚੋਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਇਮਿਨਾ ਨ ਸਮੇਤਿ. ਖਨ੍ਤਿਂ ਚਾਰੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਨੁਮਤਿਂ ਪਵਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ. ‘‘ਖਨ੍ਤਿਂ ਧਾਰੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿਪਿ ਪਾਠੋ, ਬਹਿ ਅਨਿਕ੍ਖਮਨਵਸੇਨ ਗਣ੍ਹਿਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਟਿਮੁਖੋਤਿ ਭਗਵਤਿ ਪਟਿਨਿਵਤ੍ਤਮੁਖੋ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਪਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ.
੧੬. ਯਾਚਧਾਤੁਸ੍ਸ ਦ੍ਵਿਕਮ੍ਮਕਤ੍ਤਾ ‘‘ਭਗਵਾ ਵਸ੍ਸਾਵਾਸਂ ਯਾਚਿਤੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸੁਸਸ੍ਸਕਾਲੇਪੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਮੇਵਤ੍ਥਂ ਪਾਕਟਂ ਕਾਤੁਂ ‘‘ਅਤਿਸਮਗ੍ਘੇਪੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਤਿਵਿਯ ਅਪ੍ਪਗ੍ਘੇਪਿ ਯਦਾ ਕਿਞ੍ਚਿਦੇਵ ਦਤ੍ਵਾ ਬਹੁਂ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਣਾਪਰਣ੍ਣਂ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ, ਤਾਦਿਸੇ ਕਾਲੇਪੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਭਿਕ੍ਖਮਾਨਾਤਿ ਯਾਚਮਾਨਾ. ਵੁਤ੍ਤਸਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਵਪਿਤਸਸ੍ਸਂ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਵੇਰਞ੍ਜਾਯਂ, ਏਤੇਨ ‘‘ਵੁਤ੍ਤਂ ਸਲਾਕਾ ਏਵ ਹੋਤਿ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਸਲਾਕਾਵੁਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਵਿਸੇਸਨਸ੍ਸ ਪਰਨਿਪਾਤੇਨ ਨਿਬ੍ਬਚਨਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਅਥ ਵਾ ‘‘ਸਬ੍ਬਂ ਸਸ੍ਸਂ ਸਲਾਕਾਮਤ੍ਤਮੇਵ ਵੁਤ੍ਤਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਂ ਸਮ੍ਪਨ੍ਨਂ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਸਲਾਕਾਵੁਤ੍ਤਾ’’ਤਿਪਿ ਨਿਬ੍ਬਚਨਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸਲਾਕਾ ਏਵ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਸਲਾਕਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ ਜੀਵਿਕਾ ਏਤਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਸਲਾਕਾਵੁਤ੍ਤਾ’’ਤਿਪਿ ਨਿਬ੍ਬਚਨਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਸਲਾਕਾਯ ਵਾਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਧਞ੍ਞਕਰਣਟ੍ਠਾਨੇਤਿ ਧਞ੍ਞਮਿਨਨਟ੍ਠਾਨੇ. ਵਣ੍ਣਜ੍ਝਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਕਹਾਪਣਪਰਿਕ੍ਖਕਂ.
ਉਞ੍ਛੇਨ ਪਗ੍ਗਹੇਨਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪਗ੍ਗਹੇਨਾਤਿ ਪਤ੍ਤੇਨ, ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਗ੍ਗਯ੍ਹਤਿ ਏਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖਾਤਿ ਹਿ ਪਗ੍ਗਹੋ, ਪਤ੍ਤੋ. ਤੇਨਾਹ ਪਗ੍ਗਹੇਨ ਯੋ ਉਞ੍ਛੋਤਿਆਦਿ. ਅਥ ਵਾ ਪਗ੍ਗਹੇਨਾਤਿ ਗਹਣੇਨ, ਉਞ੍ਛਤ੍ਥਾਯ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ ਪਤ੍ਤੋਤਿ ਸਿਜ੍ਝਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਤ੍ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿ.
ਗਙ੍ਗਾਯ ਉਤ੍ਤਰਦਿਸਾਪਦੇਸੋ ਉਤ੍ਤਰਾਪਥੋ, ਸੋ ਨਿਵਾਸੋ ਏਤੇਸਂ, ਤਤੋ ਵਾ ਆਗਤਾਤਿ ਉਤ੍ਤਰਾਪਥਕਾ, ਤੇਨਾਹ ਉਤ੍ਤਰਾਪਥਵਾਸਿਕਾਤਿਆਦਿ. ‘‘ਉਤ੍ਤਰਾਹਕਾ’’ਤਿਪਿ ਪਾਠੋ, ਸੋ ਏਵ ਅਤ੍ਥੋ ਨਿਰੁਤ੍ਤਿਨਯੇਨ. ਮਨ੍ਦਿਰਨ੍ਤਿ ਅਸ੍ਸਸਾਲਂ. ‘‘ਮਨ੍ਦਰ’’ਨ੍ਤਿਪਿ ਲਿਖਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਨ ਸੁਨ੍ਦਰਂ. ਸਾ ਚ ਮਨ੍ਦਿਰਾ ਯਸ੍ਮਾ ਪਰਿਮਣ੍ਡਲਾਕਾਰੇਨ ਬਹੁਵਿਧਾ ਚ ਕਤਾ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਅਸ੍ਸਮਣ੍ਡਲਿਕਾਯੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ.
ਗਙ੍ਗਾਯ ਦਕ੍ਖਿਣਾਯ ਦਿਸਾਯ ਦੇਸੋ ਦਕ੍ਖਿਣਾਪਥੋ, ਤਤ੍ਥ ਜਾਤਾ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਦਕ੍ਖਿਣਾਪਥਮਨੁਸ੍ਸਾ. ਬੁਦ੍ਧਂ ਮਮਾਯਨ੍ਤਿ ਮਮੇਵਾਯਨ੍ਤਿ ਗਣ੍ਹਨਸੀਲਾ ਬੁਦ੍ਧਮਾਮਕਾ, ਏਵਂ ਸੇਸੇਸੁਪਿ. ਏਵਨ੍ਤਿ ਪਚ੍ਛਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਅਤ੍ਥੇ ਗਯ੍ਹਮਾਨੇ. ਪਟਿਵੀਸਨ੍ਤਿ ਕੋਟ੍ਠਾਸਂ. ਤਦੁਪਿਯਨ੍ਤਿ ਤਦਨੁਰੂਪਂ ਤਪ੍ਪਹੋਨਕਂ. ਲਦ੍ਧਾਤਿ ਲਭਿਤ੍ਵਾ ਨੋ ਹੋਤੀਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ‘‘ਲਦ੍ਧੋ’’ਤਿ ਵਾ ਪਾਠੋ, ਉਪਟ੍ਠਾਕਟ੍ਠਾਨਂ ਨੇਵ ਲਭਿਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਞਾਤਿ ਚ ਪਸਤ੍ਥਤਮਗੁਣਯੋਗਤੋ ਸੇਟ੍ਠੋ ਚਾਤਿ ਞਾਤਿਸੇਟ੍ਠੋ. ਏਵਰੂਪੇਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਅਯਮੇਵ ਪਤਿਰੂਪੋਤਿ ਆਮਿਸਸ੍ਸ ਦੁਲ੍ਲਭਕਾਲੇਸੁ ਪਰਿਕਥੋਭਾਸਾਦਿਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਪਰਮਸਲ੍ਲੇਖਵੁਤ੍ਤਿਯਾ ਆਜੀਵਸੁਦ੍ਧਿਯਂ ਠਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤੋ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯਾਨੁਗੁਣਂ ਆਮਿਸਂ ਵਿਚਾਰੇਨ੍ਤੇਨ ਨਾਮ ਞਾਤਿਸਿਨੇਹਯੁਤ੍ਤੇਨ ਅਰਿਯਸਾਵਕੇਨੇਵ ਕਾਤੁਂ ਯੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.
ਮਾਰਾਵਟ੍ਟਨਾਯਾਤਿ ਮਾਰੇਨ ਕਤਚਿਤ੍ਤਪਰਿਵਟ੍ਟਨੇਨ, ਚਿਤ੍ਤਸਮ੍ਮੋਹਨੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਮ੍ਪੀਤਿ ਉਤ੍ਤਰਕੁਰੁਂ ਵਾ ਤਿਦਸਪੁਰਂ ਵਾ ਆਵਟ੍ਟੇਯ੍ਯ.
‘‘ਫੁਸ੍ਸਸ੍ਸਾਹਂ ਪਾਵਚਨੇ, ਸਾਵਕੇ ਪਰਿਭਾਸਯਿਂ;
ਯਵਂ ਖਾਦਥ ਭੁਞ੍ਜਥ, ਮਾ ਚ ਭੁਞ੍ਜਥ ਸਾਲਯੋ’’ਤਿ. (ਅਪ. ਥੇਰ ੧.੩੯.੮੮) –
ਅਪਦਾਨੇ ਵੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਕੁਸਲਸ੍ਸ ਤਦਾ ਓਕਾਸਕਤਤ੍ਤਾ. ਨਿਬਦ੍ਧਦਾਨਸ੍ਸਾਤਿ ‘‘ਦਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਵਾਚਾਯ ਨਿਯਮਿਤਦਾਨਸ੍ਸ. ਅਪ੍ਪਿਤਵਤ੍ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਕਾਯੇਨ ਅਤਿਹਰਿਤ੍ਵਾ ਦਿਨ੍ਨਵਤ੍ਥੁਨੋਪਿ. ਵਿਸਹਤੀਤਿ ਸਕ੍ਕੋਤਿ. ਸਙ੍ਖੇਪੇਨਾਤਿ ਨੀਹਾਰੇਨ. ਬ੍ਯਾਮਪ੍ਪਭਾਯਾਤਿ ਸਮਨ੍ਤਤੋ ਹੇਟ੍ਠਾ ਚ ਉਪਰਿ ਚ ਅਸੀਤਿਹਤ੍ਥਮਤ੍ਤੇ ਠਾਨੇ ਘਨੀਭੂਤਾਯ ਛਬ੍ਬਣ੍ਣਾਯ ਪਭਾਯ, ਯਤੋ ਛਬ੍ਬਣ੍ਣਰਂਸਿਯੋ ਤਲ਼ਾਕਤੋ ਮਾਤਿਕਾਯੋ ਵਿਯ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਦਸਸੁ ਦਿਸਾਸੁ ਧਾਵਨ੍ਤਿ, ਸਾ ਯਸ੍ਮਾ ਬ੍ਯਾਮਮਤ੍ਤਾ ਵਿਯ ਖਾਯਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਬ੍ਯਾਮਪ੍ਪਭਾ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਯਸ੍ਮਾ ਅਨੁਬ੍ਯਞ੍ਜਨਾਨਿ ਚ ਪਚ੍ਚੇਕਂ ਭਗਵਤੋ ਸਰੀਰੇ ਪਭਾਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯੁਤ੍ਤਾ ਆਕਾਸੇ ਚਨ੍ਦਸੂਰਿਯਾਦਯੋ ਵਿਯ ਵਿਭਾਤਾ ਵਿਰੋਚਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਾਨਿ ਬ੍ਯਾਮਪ੍ਪਭਾਯ ਸਹ ਕੇਨਚਿ ਅਨਭਿਭਵਨੀਯਾਨਿ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ.
ਅਨਤ੍ਥਸਞ੍ਹਿਤੇਤਿ ਘਾਤਾਪੇਕ੍ਖਂ ਸਾਮਿਅਤ੍ਥੇ ਭੁਮ੍ਮਵਚਨਂ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਤਾਦਿਸਸ੍ਸ ਵਚਨਸ੍ਸ ਘਾਤੋ’’ਤਿ. ਅਤ੍ਥੋ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾਯ ਹੇਤੁ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਏਤ੍ਥ, ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾਦਿਕੋ ਵਾ ਅਤ੍ਥੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਏਤਾਯਾਤਿ ਅਟ੍ਠੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿ, ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਵਤ੍ਥੁ.
ਏਕਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾਤਿ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾਸਿਕ੍ਖਾਪਦਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਸਙ੍ਖਾਤੇਸੁ ਦ੍ਵੀਸੁ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾਕਾਰਣਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ. ਰਤ੍ਤਿਚ੍ਛੇਦੋ ਵਾਤਿ ਸਤ੍ਤਾਹਕਰਣੀਯਵਸੇਨ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਬਹਿ ਅਰੁਣੁਟ੍ਠਾਪਨਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਨ ਵਸ੍ਸਚ੍ਛੇਦਵਸੇਨ ਤਸ੍ਸ ਵਿਸੁਂ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਤ੍ਤਾ. ਏਤੇਨ ਚ ਵਸ੍ਸਚ੍ਛੇਦਪਚ੍ਚਯੇ ਸਤ੍ਤਾਹਕਰਣੀਯੇਨ ਗਮਨਂ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਨ ਕਿਸ੍ਮਿਞ੍ਚੀਤਿ ਕਿਸ੍ਮਿਞ੍ਚਿ ਗੁਣੇ ਸਮ੍ਭਾਵਨਾਵਸੇਨ ਨ ਮਞ੍ਞਨ੍ਤਿ. ਪਚ੍ਛਾ ਸੀਲਂ ਅਧਿਟ੍ਠਹੇਯ੍ਯਾਮਾਤਿ ਆਜੀਵਹੇਤੁ ਸਨ੍ਤਗੁਣਪ੍ਪਕਾਸਨੇਨ ਆਜੀਵਵਿਪਤ੍ਤਿਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਤਿਮਞ੍ਞਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਅਵਮਞ੍ਞਿਸ੍ਸਤਿ.
੧੭. ‘‘ਆਯਸ੍ਮਾਤਿ ਪਿਯਵਚਨਮੇਤ’’ਨ੍ਤਿ ਉਚ੍ਚਨੀਚਜਨਸਾਮਞ੍ਞਵਸੇਨ ਵਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਉਚ੍ਚਜਨਾਵੇਣਿਕਵਸੇਨੇਵ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਗਰੁਗਾਰਵਸਪ੍ਪਤਿਸ੍ਸਾਧਿਵਚਨ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਤਤ੍ਥ ਸਹ ਪਤਿਸ੍ਸਯੇਨ ਨਿਸ੍ਸਯੇਨਾਤਿ ਸਪ੍ਪਤਿਸ੍ਸੋ, ਸਨਿਸ੍ਸਯੋ, ਤਸ੍ਸ ਗਰੁਗੁਣਯੁਤ੍ਤੇਸੁ ਗਾਰਵਵਚਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਧ ਪਨ ਵਚਨਮੇਵ ਅਧਿਵਚਨਂ. ਪਪ੍ਪਟਕੋਜਨ੍ਤਿ ਆਦਿਕਪ੍ਪੇ ਉਦਕੂਪਰਿ ਪਠਮਂ ਪਥਵੀਭਾਵੇਨ ਸਞ੍ਜਾਤਂ ਨਵਨੀਤਪਿਣ੍ਡਸਦਿਸਂ ਉਦਕੇਪਿ ਉਪ੍ਪਿਲਨਸਭਾਵਂ ਅਵਿਲੀਯਨਕਂ ਅਤਿਸਿਨਿਦ੍ਧਮਧੁਰਂ ਅਨੇਕਯੋਜਨਸਹਸ੍ਸਬਹਲਂ ਰਸਾਤਲਸਙ੍ਖਾਤਂ ਪਥਵੋਜਂ. ਯਂ ਆਦਿਕਪ੍ਪਿਕੇਹਿ ਮਨੁਸ੍ਸੇਹਿ ਰਸਤਣ੍ਹਾਯ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਭੁਞ੍ਜਮਾਨਂ ਤੇਸਂ ਕਮ੍ਮਬਲੇਨ ਉਪਰਿਭਾਗੇ ਕਕ੍ਖਲ਼ਭਾਵਂ ਆਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਹੇਟ੍ਠਾ ਪੁਰਿਮਾਕਾਰੇਨੇਵ ਠਿਤਂ, ਯਸ੍ਸ ਚ ਬਲੇਨ ਅਯਂ ਮਹਾਪਥਵੀ ਸਪਬ੍ਬਤਸਮੁਦ੍ਦਕਾਨਨਾ ਹੇਟ੍ਠਾਉਦਕੇ ਅਨਿਮੁਜ੍ਜਮਾਨਾ ਅਵਿਕਿਰਿਯਮਾਨਾ ਕੁਲ੍ਲੁਪਰਿ ਵਿਯ ਨਿਚ੍ਚਲਾ ਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਤਂ ਪਥਵੀਸਾਰਮਣ੍ਡਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ, ਤੇਨਾਹ ਪਥਵੀਮਣ੍ਡੋਤਿਆਦਿ. ਸਮ੍ਪਨ੍ਨਨ੍ਤਿ ਮਧੁਰਰਸੇਨ ਉਪੇਤਂ, ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸਾਦੁਰਸ’’ਨ੍ਤਿ. ਉਪਪਨ੍ਨਫਲੋਤਿ ਬਹੁਫਲੋ. ‘‘ਨਿਮ੍ਮਕ੍ਖਿਕ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ‘‘ਨਿਮ੍ਮਕ੍ਖਿਕਣ੍ਡ’’ਨ੍ਤਿ ਮਕ੍ਖਿਕਣ੍ਡਾਨਮ੍ਪਿ ਅਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਯੇ ਪਥਵੀਨਿਸ੍ਸਿਤਾ ਪਾਣਾ, ਤੇ ਤਤ੍ਥ ਸਙ੍ਕਾਮੇਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਮਨੁਸ੍ਸਾਮਨੁਸ੍ਸਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਿਤ੍ਥੀਨਮ੍ਪਿ ਹਤ੍ਥਸਙ੍ਕਾਮਨੇ ਕਿਂ ਅਨਾਮਾਸਦੋਸੋ ਨ ਹੋਤੀਤਿ? ਨ ਹੋਤਿ, ਕਸ੍ਮਾ? ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਦ੍ਧਿਮਸ੍ਸ ਇਦ੍ਧਿਵਿਸਯੇ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੧੫੯) ਵਚਨਤੋ, ਤੇਨੇਵ ਭਗਵਾਪਿ ਅਨਾਮਾਸਦੋਸਂ ਅਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਵਿਪਲ੍ਲਾਸਮ੍ਪਿ ਸਤ੍ਤਾ ਪਟਿਲਭੇਯ੍ਯੁ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ, ਖੁਦ੍ਦਕੋ ਗਾਮੋ. ਮਹਨ੍ਤੋ ਸਾਪਣੋ ਨਿਗਮੋ. ਪਦਵੀਤਿਹਾਰੇਨਾਤਿ ਪਦਨਿਕ੍ਖੇਪੇਨ.
ਵਿਨਯਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਾਚਨਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ
੧੮. ਵਿਨਯਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਾ ਮੂਲਤੋ ਪਭੁਤੀਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਾਦਿਗਰੁਕਾਨਂ, ਤਦਞ੍ਞੇਸਞ੍ਚ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਂ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸਕ੍ਕਮੇਨ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਅਪਞ੍ਞਤ੍ਤਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਸਬ੍ਬੇਨ ਸਬ੍ਬਂ ਅਪਞ੍ਞਤ੍ਤਤਾਯ. ਤੇਨੇਵ ਥੇਰੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ‘‘ਸਾਵਕਾਨਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਪੇਯ੍ਯ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖ’’ਨ੍ਤਿ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖੁਦ੍ਦੇਸੇਨ ਸਹ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਂ ਯਾਚਿ. ਖਨ੍ਧਕੇ ਹਿ ਆਨਨ੍ਦਤ੍ਥੇਰਾਦੀਨਂ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਤੋ ਪੁਰੇਤਰਮੇਵ ਰਾਹੁਲਭਦ੍ਦਸ੍ਸ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯ ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਨਨੁਞ੍ਞਾਤੋ ਮਾਤਾਪਿਤੂਹਿ ਪੁਤ੍ਤੋ ਪਬ੍ਬਾਜੇਤਬ੍ਬੋ, ਯੋ ਪਬ੍ਬਾਜੇਯ੍ਯ ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾ’’ਤਿ (ਮਹਾਵ. ੧੦੫) ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ਇਧੇਵ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਮ੍ਪਿ ‘‘ਸਾਮਮ੍ਪਿ ਪਚਨਂ…ਪੇ… ਨ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਚ, ‘‘ਰਤ੍ਤਿਚ੍ਛੇਦੋ ਵਸ੍ਸਚ੍ਛੇਦੋ ਵਾ ਨ ਕਤੋ’’ਤਿ ਚ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਪੁਬ੍ਬੇਵ ਸਾਮਪਾਕਾਦਿਪਟਿਕ੍ਖੇਪੋ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਏਵਂ ਕਤਿਪਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਸਬ੍ਭਾਵੇਪਿ ਅਪਞ੍ਞਤ੍ਤਪਾਰਾਜਿਕਾਦਿਕੇ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਨ ਤਾਵ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਸਤ੍ਥਾ ਸਾਵਕਾਨਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਪੇਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਪੁਥੁਤ੍ਤਾਰਮ੍ਮਣਤੋ ਪਟਿਨਿਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਮਦੇਵ ਏਕਾਰਮ੍ਮਣੇ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਲੀਨੋ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਨੋ ਨਾਮਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਏਕੀਭਾਵਂ ਗਤਸ੍ਸਾ’’ਤਿ, ਚਿਤ੍ਤਵਿਵੇਕਂ ਗਤਸ੍ਸਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਚਿਰਨ੍ਤਿ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਸਂਯੋਗੇ ਉਪਯੋਗਵਚਨਂ.
ਸੋਲ਼ਸਵਿਧਾਯ ਪਞ੍ਞਾਯਾਤਿ ਮਜ੍ਝਿਮਨਿਕਾਯੇ ਅਨੁਪਦਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਦੇਸਨਾਯਂ ‘‘ਮਹਾਪਞ੍ਞੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਪੁਥੁਪਞ੍ਞੋ ਹਾਸਪਞ੍ਞੋ ਜਵਨਪਞ੍ਞੋ ਤਿਕ੍ਖਪਞ੍ਞੋ ਨਿਬ੍ਬੇਧਿਕਪਞ੍ਞੋ’’ਤਿ ਆਗਤਾ ਛ ਪਞ੍ਞਾ ਚ ਨਵਾਨੁਪੁਬ੍ਬਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਪਞ੍ਞਾ ਚ ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗਪਞ੍ਞਾ ਚਾਤਿ ਏਵਂ ਸੋਲ਼ਸਵਿਧੇਨ ਆਗਤਾਯ ਪਞ੍ਞਾਯ. ਯੇਸਂ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਸਾਵਕਾ ਸੁਦ੍ਧਾਵਾਸੇਸੁ ਸਨ੍ਦਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਤੇਯੇਵ ਲੋਕੇ ਪਾਕਟਾਤਿ ਵਿਪਸ੍ਸੀਆਦਯੋਵ ਇਧ ਉਦ੍ਧਟਾ, ਨ ਇਤਰੇ ਪੁਬ੍ਬਬੁਦ੍ਧਾ. ਤੇਨੇਵ ਆਟਾਨਾਟਿਯਸੁਤ੍ਤੇ (ਦੀ. ਨਿ. ੩.੨੭੫ ਆਦਯੋ) ਦੇਵਾਪਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਾਕਟਾਨਂ ਤੇਸਞ੍ਞੇਵ ਗਹਣਂ ਅਕਂਸੁ, ਨਾਞ੍ਞੇਸਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.