ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਵਿਭਙ੍ਗਵਣ੍ਣਨਾ

੧. ਪਾਰਾਜਿਕਕਣ੍ਡਵਣ੍ਣਨਾ

ਗਨ੍ਥਾਰਮ੍ਭਵਣ੍ਣਨਾ

ਵਿਭਙ੍ਗੇ ਵਿਯ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ, ਵਿਤ੍ਥਾਰਮਭਿਸਙ੍ਖਤਂ;

ਅਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਨਮ੍ਪਿ, ਵਕ੍ਖੇ ਗਣ੍ਠਿਪਦਕ੍ਕਮਂ.

ਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਨਂ ਵਿਭਙ੍ਗੋ ਅਸ੍ਸ, ਤਸ੍ਸ ਸਂਵਣ੍ਣਨਾਕ੍ਕਮੋ ਪਤ੍ਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਗਨ੍ਥਾਰਮ੍ਭਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੧. ਪਠਮਪਾਰਾਜਿਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੬੫੬-੭. ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਠਾਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਕਪਞ੍ਞਾ ਵੀਮਂਸਾ. ਪਦਪਟਿਪਾਟਿਯਾ ਏਵਾਤਿ ਮਾਤਿਕਾਪਦਪਟਿਪਾਟਿਯਾ ਏਵ. ‘‘ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਸਙ੍ਗੀਤਿਕਾਨਂ ਉਪਸਙ੍ਕਪ੍ਪਨਾਨਂ ਵਿਭਾਜਨਂ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਲਿਖਿਤਂ.

੬੫੮. ‘‘ਏਹਿਭਿਕ੍ਖੁਨੀਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ, ਤੀਹਿ ਸਰਣਗਮਨੇਹਿ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ’’ਤਿ ਇਦਂ ਪਨ ਦੇਸਨਾਵਿਲਾਸਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਏਕੇ. ਅਞ੍ਞਬੁਦ੍ਧਕਾਲੇ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਏਕੇ, ਤਂ ਨ ਯੁਤ੍ਤਂ ਵਿਯ ਦਿਸ੍ਸਤਿ ਅਮ੍ਹਾਕਮ੍ਪਿ ਬੁਦ੍ਧਕਾਲੇ ਸਮ੍ਭਵਪ੍ਪਸਙ੍ਗਤੋ, ਏਹਿਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਪਟਿਸੇਧਛਾਯਾਦਿਸ੍ਸਨਤੋ ਚ. ਯਥਾਹ ਧਮ੍ਮਪਦੇ ਵਿਸਾਖਾਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ (ਧ. ਪ. ਅਟ੍ਠ. ੧. ਵਿਸਾਖਾਵਤ੍ਥੁ) ‘‘ਤਸ੍ਸ ਚੀਵਰਦਾਨਸ੍ਸ ਨਿਸ੍ਸਨ੍ਦੇਨ ਇਮਂ ਮਹਾਲਤਾਪਸਾਧਨਂ ਲਭਿ. ਇਤ੍ਥੀਨਞ੍ਹਿ ਚੀਵਰਦਾਨਂ ਮਹਾਲਤਾਪਸਾਧਨਭਣ੍ਡੇਨ ਮਤ੍ਥਕਂ ਪਪ੍ਪੋਤਿ, ਪੁਰਿਸਾਨਂ ਇਦ੍ਧਿਮਯਪਤ੍ਤਚੀਵਰੇਨਾ’’ਤਿ. ਤੀਹਿ ਸਰਣਗਮਨੇਹਿ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾਯ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਸਮ੍ਭਵੋ ਅਞ੍ਞਬੁਦ੍ਧਕਾਲੇ ਕਦਾਚਿ ਸਿਯਾ, ਨਤ੍ਥੇਵ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਬੁਦ੍ਧਕਾਲੇ. ਦੇਸਨਾਵਿਲਾਸੇਨ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁਦੇਸਨਾਕ੍ਕਮੇਨੇਵ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਨਿਦ੍ਦੇਸੋ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਤੇਨੇਵ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਵਸੇਨ ਏਕਤੋਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਾਪਿ ਤਤ੍ਥ ਨ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਤਾਸਂ ਅਤ੍ਥਿਤਾ ਇਮਾਯ ਪਰਿਵਾਰਕਥਾਯ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ –

‘‘ਉਭੋ ਏਕਤੋ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾ,

ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਹਤ੍ਥਤੋ ਚੀਵਰਂ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹੇਯ੍ਯ;

ਸਿਯਾ ਆਪਤ੍ਤਿਯੋ ਨਾਨਾ,

ਪਞ੍ਹਾ ਮੇਸਾ ਕੁਸਲੇਹਿ ਚਿਨ੍ਤਿਤਾ’’ਤਿ. (ਪਰਿ. ੪੭੯);

ਅਥ ਵਾ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਕਾਲੇ ਏਹਿਭਿਕ੍ਖੁਸਰਣਗਮਨੇਨ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋਵ ਇਤ੍ਥਿਲਿਙ੍ਗਪਾਤੁਭਾਵੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਭਾਵੇ ਠਿਤਾ ਪੁਰਿਸੂਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਂ ਉਪਾਦਾਯ ‘‘ਏਹਿਭਿਕ੍ਖੁਨੀ’’ਤਿ, ‘‘ਤੀਹਿ ਸਰਣਗਮਨੇਹਿ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ’’ਤਿ ਚ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਨੋ ਚੇ, ਤਂ ਵਚਨਂ ਵਿਰੁਜ੍ਝੇਯ੍ਯਾਤਿ ਏਕੇ, ਵਿਚਾਰੇਤ੍ਵਾ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ‘‘ਵਿਞ੍ਞੂ ਪਟਿਬਲੋ’’ਤਿ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਅਵਸ੍ਸਵਭਾਵਸ੍ਸ ਇਜ੍ਝਨਤੋ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਏਤ੍ਥ ਯਸ੍ਮਾ ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਆਮਿਸਂ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੀਨਂ ਅਗ੍ਗਹਤ੍ਥਾ ਪੁਰਿਸਾਨਂ ਹਤ੍ਥੇਹਿ ਕਦਾਚਿ ਮਿਸ੍ਸੀਭਾਵਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਵਨ੍ਦਨ੍ਤਾਨਂ ਵਾ ਪੁਰਿਸਾਨਂ ਸਿਰਾਨਿ ਅਗ੍ਗਪਾਦੇਹਿ ਮਿਸ੍ਸਿਤਾਨਿ ਕਦਾਚਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਕੇਸਚ੍ਛੇਦਨਕਾਲੇ ਵਾ ਸਿਰਂ ਪੁਰਿਸਾਨਂ ਹਤ੍ਥੇਹਿ ਮਿਸ੍ਸਿਤਂ ਹੋਤਿ, ਚਿਤ੍ਤਂ ਨਾਮੇਤਂ ਅਤਿਰਦ੍ਧਗਵੇਸਿ, ਦੁਰਕ੍ਖਿਯਂ ਵਾ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਮਾ ਅਤਿਲਹੁਂ ਪਾਰਾਜਿਕਾਪਤ੍ਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਨਂ ਹੋਤੂ’’ਤਿ ਬੁਦ੍ਧਾ ਭਗਵਨ੍ਤੋ ਕਾਰੁਞ੍ਞੇਨ ਪਾਰਾਜਿਕਕ੍ਖੇਤ੍ਤਪਰਿਚ੍ਛੇਦਂ, ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਕ੍ਖੇਤ੍ਤਪਰਿਚ੍ਛੇਦਞ੍ਚ ਵਿਸੁਂ ਵਿਸੁਂ ਦੇਸੇਸੁਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

੬੫੯. ਤਬ੍ਬਹੁਲਨਯੇਨ ਸਾ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਯਮਨੁਗਣ੍ਠਿਪਦਕ੍ਕਮੋ – ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਕਿਰਿਯਸਮੁਟ੍ਠਾਨਤ੍ਤਾ ‘‘ਕਿਰਿਯਸਮੁਟ੍ਠਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ‘‘ਕਾਯਸਂਸਗ੍ਗਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਅਵਤ੍ਵਾ ਪਨ ‘‘ਸਾਦਿਯੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਅਕਿਰਿਯਤੋਪਿ ਸਮੁਟ੍ਠਾਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਯਥਾ ਚੇਤ੍ਥ, ਏਵਂ ਹੇਟ੍ਠਾ ‘‘ਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਯਾ ਤਯੋ ਮਗ੍ਗੇ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਨ੍ਤਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਕਿਰਿਯਸਮੁਟ੍ਠਾਨਤਂ ਵਤ੍ਵਾ ਤਦਨਨ੍ਤਰਂ ‘‘ਭਿਕ੍ਖੁਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ…ਪੇ… ਸੋ ਚੇ ਪਵੇਸਨਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਪਾਰਾ. ੫੬) ਨਯੇਨ ਅਕਿਰਿਯਸਮੁਟ੍ਠਾਨਤਾਯਪਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਪਠਮਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸਾਪਿ ਤਬ੍ਬਹੁਲਨਯੇਨੇਵ ਕਿਰਿਯਸਮੁਟ੍ਠਾਨਤਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਨ ਹਿ ਪਵੇਸਨਸਾਦਿਯਨਾਦਿਮ੍ਹਿ ਕਿਰਿਯਸਮੁਟ੍ਠਾਨਤਾ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ਅਙ੍ਗਜਾਤਚਲਨਞ੍ਚੇਤ੍ਥ ਨ ਸਾਰਤੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ ‘‘ਸੋ ਚੇ ਪਵੇਸਨਂ ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਠਿਤਂ ਨ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਸਾਦਿਯਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸਾ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੫੮) ਏਤ੍ਥ ਠਿਤ ਨ ਸਾਦਿਯਨੇ ਪਕਤਿਯਾਪਿ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਚਲਨਤ੍ਤਾ. ਸਾਦਿਯਨਪਚ੍ਚਯਾ ਹਿ ਸੇਵਨਚਲਨਞ੍ਚੇਤ੍ਥ ਨ ਦਿਸ੍ਸਤੇਵਾਤਿ ਤਬ੍ਬਹੁਲਨਯੇਨੇਵ ਕਿਰਿਯਸਮੁਟ੍ਠਾਨਤਾ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾ. ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਅਟ੍ਠਕਥਾਸੁ ਕਸ੍ਮਾ ਤਬ੍ਬਹੁਲਨਯੋ ਅਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਚੇ? ‘‘ਯੋ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੩੯, ੪੨) ਮਾਤਿਕਾਯਂ ਕਿਰਿਯਸਮੁਟ੍ਠਾਨਸ੍ਸ ਸਰੂਪੇਨ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਤਦਨੁਰੂਪਵਸੇਨ ਵਿਭਙ੍ਗਨਯਮਨੋਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਰਿਯਸਮੁਟ੍ਠਾਨ’’ਮਿਚ੍ਚੇਵ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਥਾ ਚੇਤੇਸੁ ਤਬ੍ਬਹੁਲਨਯੇਨ ਕਿਰਿਯਸਮੁਟ੍ਠਾਨਤਾ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਤਥਾ ਸੁਰਾਦੀਨਂ ਅਕੁਸਲੇਨੇਵ ਪਾਤਬ੍ਬਤਾ, ਨ ਇਤਰਥਾ ‘‘ਯਂ ਅਕੁਸਲੇਨੇਵ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਅਯਂ ਲੋਕਵਜ੍ਜਾ, ਸੇਸਾ ਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਵਜ੍ਜਾ’’ਤਿ (ਕਙ੍ਖਾ. ਅਟ੍ਠ. ਪਠਮਪਾਰਾਜਿਕਵਣ੍ਣਨਾ) ਵੁਤ੍ਤੇ ਲੋਕਵਜ੍ਜਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਵਜ੍ਜਾਨਂ ਨਿਯਮਨਲਕ੍ਖਣਸਿਦ੍ਧਿ ਹੋਤਿ, ਤਥਾ ਤਂ ਅਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਯਸ੍ਸਾ ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਕੁਸਲਮੇਵ ਹੋਤਿ, ਅਯਂ ਲੋਕਵਜ੍ਜਾ. ਸੇਸਾ ਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਵਜ੍ਜਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਲੋਕਵਜ੍ਜਵਚਨਂ ਨਿਰਤ੍ਥਕਂ ਸਿਯਾ ਵਤ੍ਥੁਅਜਾਨਨਪਕ੍ਖੇਪਿ ਅਕੁਸਲੇਨੇਵ ਪਾਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ. ਯਸ੍ਮਾ ਤਤ੍ਥ ਸੁਰਾਪਾਨਵੀਤਿਕ੍ਕਮਸ੍ਸ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦੋ ਨਤ੍ਥਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਖਨ੍ਧਕਟ੍ਠਕਥਾਯਂ (ਮਹਾਵ. ਅਟ੍ਠ. ੧੦੮) ‘‘ਮਜ੍ਜਪਾਨੇ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਅਜਾਨਿਤ੍ਵਾਪਿ ਬੀਜਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਮਜ੍ਜਂ ਪਿਵਨ੍ਤਸ੍ਸ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਂ, ਸਾਮਣੇਰੋ ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਪਿਵਨ੍ਤੋ ਸੀਲਭੇਦਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਨ ਅਜਾਨਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਵਤ੍ਥੁਅਜਾਨਨਪਕ੍ਖੇ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਾਦੀਨਂ ਸਿਦ੍ਧਿਕਰਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦਸਦਿਸੇ ਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦੇ ਸਤਿਪਿ ਸਾਮਣੇਰੋ ਸੀਲਭੇਦਂ ਨਾਪਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ. ਅਭਿਨਿਵੇਸਵਚਨਂ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਾਦੀਹਿ ਸਮਾਨਜਾਤਿਕਤ੍ਤਾ ਸਾਮਣੇਰਾਨਂ ਸੁਰਾਪਾਨਸ੍ਸ. ‘‘ਸੁਰਾਦਯੋ ਪਨਿਮੇ’’ਤਿ ਵਤ੍ਥੁਂ ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਪਾਤਬ੍ਬਤਾਦਿਵਸੇਨ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਸ੍ਸ ਅਕੁਸਲਸ੍ਸ ਅਸਮ੍ਭਵੋ ਨਤ੍ਥਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਯਸ੍ਸ ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇ’’ਤਿਆਦਿ.

ਕਿਞ੍ਚੇਤ੍ਥ ਯੁਤ੍ਤਿਵਚਨੇਨ ਅਰਹਨ੍ਤਾਨਂ ਅਪ੍ਪਵਿਸਨਤੋ ਸਚਿਤ੍ਤਕਾਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇਸੁ ਅਕੁਸਲਨਿਯਮੋਤਿ ਚੇ? ਨ, ਧਮ੍ਮਤਾਵਸੇਨ ਸੇਕ੍ਖਾਨਮ੍ਪਿ ਅਪ੍ਪਵਿਸਨਤੋ. ਅਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇ ਅਕੁਸਲਨਿਯਮਾਭਾਵਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਸੁਪਨ੍ਤਸ੍ਸ ਮੁਖੇ ਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਜਲਬਿਨ੍ਦੁਮਿਵ ਸੁਰਾਬਿਨ੍ਦੁਆਦਯੋ ਉਦਾਹਰਿਤਬ੍ਬਾਤਿ. ਤਬ੍ਬਹੁਲਨਯੇਨ ਹਿ ਅਤ੍ਥੇ ਗਹਿਤੇ ਪੁਬ੍ਬੇਨਾਪਰਂ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ ਸਮੇਤਿ. ‘‘ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਾਲ਼ਿਯਾ ਅਵਿਸੇਸਤ੍ਥੋ ਪਰਤੋ ਆਵਿ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਅਪਰੇ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਦਮੇਤ੍ਥ ਵਿਚਾਰੇਤਬ੍ਬਂ. ਯਦਿ ਵਤ੍ਥੁਜਾਨਨਪਕ੍ਖੇ ਵਿਨਾ ਅਕੁਸਲੇਨ ਮਜ੍ਜਪਾਨਂ ਸਿਯਾ, ਕਸ੍ਮਾ ਨਾਲ਼ਿਮਜ੍ਝਂ ਨਾਤਿਕ੍ਕਮਤਿ ਅਰਿਯਾਨਂ ਪਾਨਕਾਦਿਸਞ੍ਞੀਨਨ੍ਤਿ? ਸੀਲਭੇਦਵਤ੍ਥੁਵੀਤਿਕ੍ਕਮੋ ਵਿਨਾਪਿ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਅਰਿਯਾਨਂ ਧਮ੍ਮਤਾਵਸੇਨੇਵ ਨ ਸਮ੍ਭਵਤੀਤਿ ਚੇ, ਨ, ਚਕ੍ਖੁਪਾਲਤ੍ਥੇਰਵਤ੍ਥੁ (ਧ. ਪ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੧) ਆਦਿਵਿਰੋਧਤੋਤਿ. ਅਪਿਚ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋਪਿ ਸਾਮਣੇਰਸ੍ਸ ਵਿਯ ਸੁਰਾਪਾਨਂ ਸਚਿਤ੍ਤਕਮੇਵ ਕਸ੍ਮਾ ਨ ਜਾਤਨ੍ਤਿ? ਅਪ੍ਪਤਿਰੂਪਤ੍ਤਾਤਿ ਚੇ, ਸਾਮਣੇਰਾਨਮ੍ਪਿ ਅਪ੍ਪਤਿਰੂਪਮੇਵ. ਸਹਧਮ੍ਮਿਕਾ ਏਵ ਹਿ ਤੇ. ਮਹਾਸਾਵਜ੍ਜਤ੍ਤਾਤਿ ਚੇ? ਸਾਮਣੇਰਾਨਮ੍ਪਿ ਤਾਦਿਸਮੇਵ. ਸਾਮਣੇਰਾਨਂ ਸਚਿਤ੍ਤਕਮੇਵ ਪਾਰਾਜਿਕਂ, ਇਤਰਂ ਦਣ੍ਡਕਮ੍ਮਵਤ੍ਥੂਤਿ ਚੇ? ਭਿਕ੍ਖੂਨਮ੍ਪਿ ਮਜ੍ਜਪਾਨੇ ਨਤ੍ਥਿ. ਏਤ੍ਥ ਤਿਕਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯੇਨ ਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ. ਮਜ੍ਜੇ ਅਮਜ੍ਜਸਞ੍ਞਿਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਕਟਾਪਤ੍ਤਿ ਪਞ੍ਞਾਪੇਤਬ੍ਬਾ ਸਿਯਾ. ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਵਤ੍ਥੁ ਸਾਮਣੇਰਾਨਂ ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਹੋਤਿ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਸਾਮਣੇਰਾਨਂ ਵਿਯਾਤਿ ਚੇ? ਅਚਿਤ੍ਤਕਮ੍ਪਿ ਮਜ੍ਜਪਾਨਾਦੀਨਂ ਸਾਮਣੇਰਾਨਂ ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਪਞ੍ਞਾਪੇਤਬ੍ਬਂ ਸਿਯਾ. ਨਾਚਿਤ੍ਤਕਂ ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਸਮ੍ਭਵਤੀਤਿ ਚੇ? ਨ, ਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਵਜ੍ਜਮ੍ਪਿ ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਸਮ੍ਭਵਤੀਤਿ. ਨਿਕਾਯਨ੍ਤਰਪਕ੍ਖੇ ਅਯਮੇਵ ਦੋਸੋ. ਅਮ੍ਹਾਕਞ੍ਹਿ ਲੋਕਵਜ੍ਜਮੇਵ ਮਜ੍ਜਪਾਨਨ੍ਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ ਪਨੇਤ੍ਥ ਸੁਰਾਪਾਨਮੇਵ ਧਮ੍ਮਤਾਵਸੇਨ ਅਰਿਯਾ ਨ ਕਰੋਨ੍ਤੀਤਿ? ਨ ਕੇਵਲਂ ਸੁਰਾਪਾਨਮੇਵ ਧਮ੍ਮਤਾਵਸੇਨ ਅਰਿਯਾ ਨ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਪਾਣੇਸੁਪਿ ਕੋਧਵਸੇਨ ਪਾਣਸਞ੍ਞਿਤਾਯ ਸੀਸਚ੍ਛੇਦਨਾਦੀਨਿ ਨ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਸਦਾਰਸਞ੍ਞਾਯ ਪਰਦਾਰਂ ਨ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿ, ਅਨਤ੍ਥਭਞ੍ਜਕਸਞ੍ਞਾਯ ਅਤ੍ਥਭਞ੍ਜਕਮੁਸਾ ਨ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿਸਞ੍ਞਾਯ ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਂ ਨ ਪਟਿਪਜ੍ਜਨ੍ਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਆਚਰਿਯਾਪਿ ਸੁਰਾਪਾਨੇ ਅਕੁਸਲਨਿਯਮਾਭਾਵਮੇਵ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਏਵ ਮਾਤਿਕਾਟ੍ਠਕਥਾਯ ਗਣ੍ਠਿਪਦੇ ਲੋਕਵਜ੍ਜਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਵਜ੍ਜਾਧਿਕਾਰੇ ‘‘ਸਚਿਤ੍ਤਕਪਕ੍ਖੇਅਕੁਸਲਨ੍ਤਿ ਸੁਰਾਪਾਨਾਦਿਸਙ੍ਗਹਤ੍ਥਂ, ਇਤਰਥਾ ਯਸ੍ਸ ਅਕੁਸਲਮੇਵਾਤਿ ਵਦੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਲਿਖਿਤਂ. ਕਿਰਿਯਸਮੁਟ੍ਠਾਨਤਾ ਪਨਸ੍ਸ ਤਬ੍ਬਹੁਲਨਯਮੇਵ, ਨ ਪਠਮਪਾਰਾਜਿਕੇ. ਕਥਂ? ਕਾਯਸਂਸਗ੍ਗਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਠਮਪਾਰਾਜਿਕਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ. ਏਤ੍ਥ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਚ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਚ ਕਾਯਸਂਸਗ੍ਗਭਾਵੇ ਸਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਕਾਯਙ੍ਗਮਚੋਪਯਮਾਨਾਪਿ ਚਿਤ੍ਤੇਨੇਵ ਅਧਿਵਾਸੇਨ੍ਤੀ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਨ ਏਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁ. ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਨ ਚੋਪਯਮਾਨੋਵ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਪਠਮਪਾਰਾਜਿਕੇਪਿ ਚੋਪਨੇ ਸਤਿ ਏਵ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਨਾਸਤਿ. ਪਵੇਸਨਂ ਸਾਦਿਯਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪਵੇਸਨਸਾਦਿਯਨਂ ਨਾਮ ਸੇਵਨਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸੁਪ੍ਪਾਦਨਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇਪਿ ‘‘ਵੀਮਂਸਿਤ੍ਵਾ ਗਹੇਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

ਪਠਮਪਾਰਾਜਿਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੨. ਦੁਤਿਯਪਾਰਾਜਿਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

‘‘ਕਿਸ੍ਸ ਪਨ ਤ੍ਵਂ ਅਯ੍ਯੇ ਜਾਨਂ ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਧਮ੍ਮਂ ਅਜ੍ਝਾਪਨ੍ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵਚਨਤੋ, ‘‘ਅਟ੍ਠਨ੍ਨਂ ਪਾਰਾਜਿਕਾਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਅਜ੍ਝਾਪਨ੍ਨ’’ਨ੍ਤਿ (ਪਾਚਿ. ੬੬੬) ਵਚਨਤੋ, ਅਨ੍ਤੇ ‘‘ਉਦ੍ਦਿਟ੍ਠਾ ਖੋ ਅਯ੍ਯਾਯੋ ਅਟ੍ਠ ਪਾਰਾਜਿਕਾ ਧਮ੍ਮਾ’’ਤਿਆਦਿਵਚਨਤੋ (ਪਾਚਿ. ੬੭੭), ਪਰਿਵਾਰੇ ‘‘ਸਾਧਾਰਣਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ ਉਭਤੋਪਞ੍ਞਤ੍ਤੀ’’ਤਿ (ਪਰਿ. ੨੦੧) ਵਚਨਤੋ ਚ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਵਿਭਙ੍ਗਂ ਪਤ੍ਵਾ ਭਗਵਾ ਸਾਧਾਰਣਾਨਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਨਿ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ‘‘ਯਾ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਛਨ੍ਦਸੋ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵੇਯ੍ਯ ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤੇਨਪਿ ਪਾਰਾਜਿਕਾ ਹੋਤਿ ਅਸਂਵਾਸਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਸਵਿਸੇਸਮ੍ਪਿ ਅਵਿਸੇਸਮ੍ਪਿ ਮਾਤਿਕਂ ਨਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਕ੍ਕਮੇਨ ਪਦਭਾਜਨਂ, ਆਪਤ੍ਤਿਭੇਦਂ, ਤਿਕਚ੍ਛੇਦਂ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਵਾਰਞ੍ਚ ਅਨਵਸੇਸਂ ਵਤ੍ਵਾ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਸਿ. ਸਙ੍ਗੀਤਿਕਾਰਕੇਹਿ ਪਨ ਅਸਾਧਾਰਣਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯੋਯੇਵ ਇਧ ਵਿਤ੍ਥਾਰਿਤਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.

੬੬੬. ਤਤ੍ਥ ‘‘ਅਟ੍ਠਨ੍ਨਂ ਪਾਰਾਜਿਕਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਕੇਵਲਂ ਸਙ੍ਗੀਤਿਕਾਰਕਾਨਂਯੇਵ ਨਯਤੋ ਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਵਚਨਂ ਇਤੋ ਪੁਬ੍ਬੇ ਛਟ੍ਠਸਤ੍ਤਮਟ੍ਠਮਾਨਂ ਪਾਰਾਜਿਕਾਨਂ ਅਪਞ੍ਞਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਭਗਵਤਾ ਪਨ ਇਦਂ ਪਞ੍ਞਾਪਿਤਮਾਦਿਸਿਕ੍ਖਾਪਦਮ੍ਪਿ ਉਪਾਦਾਯ ‘‘ਛਨ੍ਨਂ ਪਾਰਾਜਿਕਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਸਿਯਾ. ਇਤੋ ਉਦ੍ਧਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾਨਿਪਿ ਉਪਾਦਾਯ ‘‘ਅਟ੍ਠਨ੍ਨਂ ਪਾਰਾਜਿਕਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵਚਨਂ ਅਪਰਭਾਗੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਨ੍ਤਿ ਏਕਚ੍ਚੇ ਆਚਰਿਯਾ. ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਪਨ ‘‘ਇਦਞ੍ਚ ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਪਚ੍ਛਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ, ਤਸ੍ਮਾ ‘ਅਟ੍ਠਨ੍ਨ’ਨ੍ਤਿ ਵਿਭਙ੍ਗੇ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਅਟ੍ਠਕਥਾਚਰਿਯਾਨਂ ਮਤੇਨ ਸਿਦ੍ਧਮੇਤਂ ਯਥਾਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾਨੁਕ੍ਕਮਵਸੇਨੇਵ ਸਙ੍ਗੀਤਾਨੀਤਿ. ‘‘ਅਞ੍ਞਾਸਿ’’ਨ੍ਤਿ ਪਾਠੋ. ਅਞ੍ਞਾਸੀਤਿ ਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ. ‘‘ਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵਾ’’ਤਿ ਵਚਨਤੋ ਵਜ੍ਜਪਟਿਚ੍ਛਾਦਿਕਂ ਯਾ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦੇਤਿ, ਸਾਪਿ ਵਜ੍ਜਪਟਿਚ੍ਛਾਦਿਕਆਯੇਵਾਤਿ ਸਿਦ੍ਧਂ. ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਵਜ੍ਜਪਟਿਚ੍ਛਾਦਨਂ ਪੇਮਵਸੇਨ ਹੋਤਿ, ਤਥਾਪਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵੀਤਿਕ੍ਕਮਚਿਤ੍ਤਂ ਦੋਮਨਸ੍ਸਿਕਮੇਵ ਹੋਤੀਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਦੁਕ੍ਖਵੇਦਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

ਦੁਤਿਯਪਾਰਾਜਿਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੩. ਤਤਿਯਪਾਰਾਜਿਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੬੬੯. ਇਮਂ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯਮਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ‘‘ਚੋਦੇਤ੍ਵਾ ਸਾਰੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿ ਏਤਂ. ਏਤ੍ਥਾਯਂ ਵਿਚਾਰਣਾ – ਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਉਕ੍ਖਿਤ੍ਤਕਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਸਮਾਨਦਿਟ੍ਠਿਕੋ ਲਦ੍ਧਿਨਾਨਾਸਂਵਾਸਕੋ ਹੋਤਿ, ਸੋ ਅਵਨ੍ਦਨੀਯੋ, ਕਮ੍ਮਾਕਮ੍ਮੇ ਉਕ੍ਖਿਤ੍ਤਕੋ ਵਿਯ ਨ ਗਣਪੂਰਣੋ, ਸਹਸੇਯ੍ਯਮ੍ਪਿ ਨ ਲਭਤਿ, ਨ ਤਥਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ. ਸਾ ਹਿ ਯਾਵ ਨ ਸਮਨੁਭਟ੍ਠਾ, ਤਾਵ ਗਣਪੂਰਕਾ ਚ ਹੋਤਿ, ਸਂਵਾਸਞ੍ਚ ਲਭਤਿ. ਲਦ੍ਧਿਨਾਨਾਸਂਵਾਸਿਕਾਨੁਵਤ੍ਤਿਕਾਪਿ ਉਕ੍ਖਿਤ੍ਤਾਨੁਵਤ੍ਤਿਕਾਵ ਹੋਤਿ. ਉਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋ ਚੇ ਕਾਲਙ੍ਕਤੋ, ਤਦਨੁਵਤ੍ਤਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਲਦ੍ਧਿਨਾਨਾਸਂਵਾਸਕੋ ਹੋਤਿਯੇਵ. ਤਥਾ ਵਿਬ੍ਭਨ੍ਤੇਪਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਤਿਤ੍ਥਿਯਪਕ੍ਕਨ੍ਤਕੇਪਿ ਸਿਕ੍ਖਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਯ ਸਾਮਣੇਰਭੂਮਿਯਂ ਠਿਤੇਪੀਤਿ ਏਕੇ. ਤੇਸਂ ਮਤੇਨ ਉਕ੍ਖਿਤ੍ਤਕੇ ਤਥਾਭੂਤੇਪਿ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਤਦਨੁਵਤ੍ਤਿਕਾ ਸਮਨੁਭਾਸਿਤਬ੍ਬਾਵਾਤਿ ਆਪਜ੍ਜਤਿ. ਸਮਨੁਭਾਸਨਕਮ੍ਮਂ ਸਙ੍ਘਾਯਤ੍ਤਂ, ਸਙ੍ਘੇਨ ਸਞ੍ਚਿਚ੍ਚ ਪੁਰਿਮਕਾਪਤ੍ਤਿਂ ਅਪਨੇਤੁਂ ਨ ਯੁਤ੍ਤਂ ਵਿਯ ਖਾਯਤਿ. ਉਕ੍ਖੇਪਨੀਯਕਮ੍ਮਞ੍ਚ ਆਪਤ੍ਤਿਅਦਸ੍ਸਨਮਤ੍ਤੇ, ਅਪ੍ਪਟਿਕਮ੍ਮਮਤ੍ਤੇ, ਕੁਦਿਟ੍ਠਿਅਪ੍ਪਟਿਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਮਤ੍ਤੇ ਚ ਕਰਿਯਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਅਨੁਵਤ੍ਤਨਮਤ੍ਤੇਨ ਸਮਨੁਭਾਸਿਤ੍ਵਾ ਸਾਸਨਤੋ ਚਾਵੇਤਬ੍ਬਾਨੀਤਿ ਨ ਯੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਚੇ? ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਮੇਵ, ਇਦਂ ਅਪਾਰਾਜਿਕਵਤ੍ਥੂਸੁਪਿ ਤਪ੍ਪਸਙ੍ਗਤੋ, ਅਨਞ੍ਞਵਿਸਯਤ੍ਤਾ ਚ ਵਿਨਯਸ੍ਸ.

ਤਤਿਯਪਾਰਾਜਿਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੪. ਚਤੁਤ੍ਥਪਾਰਾਜਿਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੬੭੫. ‘‘ਲੋਕਸ੍ਸਾਦਸਙ੍ਖਾਤਸ੍ਸ ਮਿਤ੍ਤਸਨ੍ਥਵਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਕਾਯਸਂਸਗ੍ਗਰਾਗੇਨਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਲਿਖਿਤਂ. ਤਿਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਯੋਤਿ ਤੀਸੁ ਇਤ੍ਥੀਸੁ, ਤਿਸ੍ਸੋ ਵਾ ਇਤ੍ਥਿਯੋ. ਤਂ ਨ ਸੇਵੇਤਿ ਤਾਸੁ ਨ ਸੇਵਤਿ. ਅਨਰਿਯਾਤਿ ਉਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਾ. ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨੇ. ਨ ਸੇਵੇਤਿ ਨ ਸੇਵਤਿ. ਨ ਚਾਚਰੇਤਿ ਨਾਚਰਤਿ. ਵਣ੍ਣਾਵਣ੍ਣੋਤਿ ਦ੍ਵੀਹਿਪਿ ਸੁਕ੍ਕਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠਿ. ਗਮਨੁਪ੍ਪਾਦਨਨ੍ਤਿ ਸਞ੍ਚਰਿਤ੍ਤਂ.

੬੭੬. ‘‘ਨਿਵਤ੍ਥਂ ਵਾ ਪਾਰੁਤਂ ਵਾ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਨਿਵਤ੍ਥਸ੍ਸ ਵਾ ਪਾਰੁਤਸ੍ਸ ਵਾ ਵਤ੍ਥਸ੍ਸ ਗਹਣਂ ਸਾਦਿਯਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਚਤੁਤ੍ਥਪਾਰਾਜਿਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

ਪਾਰਾਜਿਕਕਣ੍ਡਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੨. ਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸਕਣ੍ਡਵਣ੍ਣਨਾ

੧. ਪਠਮਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੬੮੧. ਆਹਤਕੋਤਿ ਆਨੀਤੋ, ਨਿਯਤਕੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਅਕਪ੍ਪਿਯਅਡ੍ਡੋ ਨਾਮ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਵਾ ਆਰਾਮਿਕਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਵਾ ਵਤ੍ਥੁਸ੍ਸ ਕਾਰਣਾ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਵਾਰਿਕਭਾਵੇਨ ਸਯਮੇਵ ਵਾ ਅਧਿਕਰਣਟ੍ਠਾਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਏਸੋ ਦਾਸੋ, ਦਾਸੀ, ਵਾਪੀ, ਖੇਤ੍ਤਂ, ਆਰਾਮੋ, ਆਰਾਮਵਤ੍ਥੁ, ਗਾਵੋ, ਗਾਵੀ, ਮਹਿਂਸੀ, ਅਜਾ, ਕੁਕ੍ਕੁਟਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਵੋਹਰਤਿ, ਅਕਪ੍ਪਿਯਂ. ‘‘ਅਯਂ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਆਰਾਮਿਕੋ ਆਰਾਮਿਕਾ, ਅਯਂ ਵਾਪੀ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮੇਨ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥੇ ਦੋਹਨਤ੍ਥਾਯ ਦਿਨ੍ਨਾ. ਇਤੋ ਖੇਤ੍ਤਤੋ ਆਰਾਮਤੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਕਚਤੁਪਚ੍ਚਯਾ ਇਤੋ ਗਾਵਿਤੋ ਮਹਿਂਸਿਤੋ ਅਜਾਤੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਕਗੋਰਸਾ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮੇਨ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਦਿਨ੍ਨਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤੇ ਵਾ ਅਪੁਚ੍ਛਿਤੇ ਵਾ ਵਤ੍ਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿ. ‘‘ਕਤ’’ਨ੍ਤਿ ਅਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਰੋਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਵਚਨੇਨ ਕਿਰ ਅਨੇਨਕਤਂ ਆਰਬ੍ਭ ਆਚਿਕ੍ਖਿਤਾ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਗੀਵਾਤਿ ਕੇਵਲਂ ਗੀਵਾ ਏਵ ਹੋਤਿ, ਨ ਪਾਰਾਜਿਕਂ. ਕਾਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਦਾਤਬ੍ਬਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਚੇ ਆਵੁਧਭਣ੍ਡਂ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਧਾਰਾ ਨ ਕਾਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਅਞ੍ਞੇਨ ਪਨ ਆਕਾਰੇਨ ਸਞ੍ਞਾਪੇਤਬ੍ਬਂ. ‘‘ਤਿਚਿਤ੍ਤਂ ਤਿਵੇਦਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਮਾਨੁਸ੍ਸਯਵਸੇਨ ਕੋਧੁਸ੍ਸਯਵਸੇਨਾ’’ਤਿ ਤਬ੍ਬਹੁਲਨਯੇਨ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

ਪਠਮਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੨. ਦੁਤਿਯਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੬੮੩. ਭਟਿਪੁਤ੍ਤਕਾਨਂ ਕੁਮਾਰਭਟਿਕਾਨਂ ਗਣਾ ਭਟਿਪੁਤ੍ਤਗਣਾ. ਕਪ੍ਪਨ੍ਤਿ ਕਪ੍ਪਿਯਂ. ਕਪ੍ਪਗਤਿਕਨ੍ਤਿ ਕਪ੍ਪਿਯਸਭਾਵਂ. ਪਕ੍ਕਨ੍ਤਾਸੁਪੀਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਰਿਸਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਇਤਰਾਸੁ ਪਕ੍ਕਨ੍ਤਾਸੁ. ਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਂ ਅਜਾਨਨ੍ਤਾ ਅਰਿਯਾਪਿ ਵੁਟ੍ਠਾਪੇਨ੍ਤੀਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਵਾ ਕਮ੍ਮਵਾਚਾਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਆਪਤ੍ਤਿਕ੍ਖਣੇ ਵਿਪਾਕਾਬ੍ਯਾਕਤਸਮਙ੍ਗਿਤਾਵਸੇਨ ਵਾ ‘‘ਤਿਚਿਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ‘‘ਪਬ੍ਬਾਜਨੇ ਨ ਦੁਕ੍ਕਟ’’ਨ੍ਤਿ ਪੋਰਾਣਗਣ੍ਠਿਪਦੇ ਵੁਤ੍ਤਂ.

ਦੁਤਿਯਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੩. ਤਤਿਯਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੬੮੭. ਭਦ੍ਦਾਕਾਪਿਲਾਨੀ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪਸ੍ਸ ਪੁਰਾਣਦੁਤਿਯਾ ਕਿਰ. ਞਾਤੀਨਂ ਕੁਲਂ ਯਸ੍ਮਿਂ ਗਾਮਕੇ, ਤਦੇਤਂ ਗਾਮਕਂ ਞਾਤਿਕੁਲਂ, ਕੁਲਸਨ੍ਨਿਹਿਤਂ ਗਾਮਕਂ ਅਗਮਾਸੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ‘‘ਅਜਂ ਗਾਮਂ ਨੇਤੀ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਵਿਯ ਵਾ ਦ੍ਵਿਕਮ੍ਮਿਕਂ ਕਤ੍ਵਾ ਗਾਮਕਂ ਅਗਮਾਸਿ ਞਾਤਿਕੁਲਂ ਅਗਮਾਸੀਤਿਪਿ ਯੁਜ੍ਜਤਿ.

੬੯੨. ‘‘ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰਂ ਅਤਿਕ੍ਕਾਮੇਨ੍ਤਿਯਾ’’ਤਿ ਵਚਨੇਨਪਿ ਏਵਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ – ਵਿਕਾਲਗਾਮਪ੍ਪਵੇਸਨੇ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਲੇਡ੍ਡੁਪਾਤਾਨਂਯੇਵ ਵਸੇਨ ਉਪਚਾਰੋ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਇਤਰਥਾ ਯਥਾ ਏਤ੍ਥ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਾਰਹਟ੍ਠਾਨਂ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਂ ਵਿਯ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਤਿਕ੍ਕਾਮੇਨ੍ਤਿਯਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਏਵਂ ਤਤ੍ਥਾਪਿ ‘‘ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਵਦੇਯ੍ਯ. ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਤਤ੍ਥ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਾਰਹਟ੍ਠਾਨਤੋ ਉਤ੍ਤਰਿ ਏਕੋ ਲੇਡ੍ਡੁਪਾਤੋ ਉਪਚਾਰੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਦਤ੍ਥਦੀਪਨਤ੍ਥਂ ‘‘ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰਂ ਓਕ੍ਕਮਨ੍ਤਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਂ ਪਨ ਅਨ੍ਧਕਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ‘‘ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਾਰਹਟ੍ਠਾਨਂਯੇਵ ‘ਉਪਚਾਰ’ਨ੍ਤਿ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਪਰਿਕ੍ਖੇਪਾਰਹਟ੍ਠਾਨਾਨਂ ਨਿਨ੍ਨਾਨਾਕਾਰਣਦੀਪਨਤ੍ਥਂ ‘ਉਪਚਾਰਂ ਓਕ੍ਕਮਨ੍ਤਸ੍ਸਾ’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਪਾਲ਼ਿਵਿਸੇਸਮਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾਵ ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਸ੍ਸ ਇਧ ਉਪਚਾਰੋ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪੋ ਯਥਾ ਭਵੇਯ੍ਯ, ਤਂ ਉਪਚਾਰਂ ਪਠਮਂ ਪਾਦਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਦੁਤਿਯਂ ਪਾਦਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬਮੇਵ ਪਾਲ਼ਿਯਾ ਵਿਸੇਸਸਬ੍ਭਾਵਤੋਤਿ. ‘‘ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰਂ ਓਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿਯਾਤਿਪਿ ਏਕਚ੍ਚੇਸੁ ਦਿਸ੍ਸਤਿ, ਤਂ ਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਅਪਰੇ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ‘‘ਪਾਲ਼ਿਵਿਸੇਸਮਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿ ਦੁਵੁਤ੍ਤਂ, ਕਸ੍ਮਾ? ਵਿਕਾਲਗਾਮਪ੍ਪਵੇਸਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇਪਿ ਕਤ੍ਥਚਿ ‘‘ਉਪਚਾਰਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਪਾਠੋ ਦਿਸ੍ਸਤੀਤਿ, ਸੋ ਅਨ੍ਧਕਟ੍ਠਕਥਾਪਾਠਤੋ ਗਹਿਤੋਤਿ ਆਚਰਿਯੋ. ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰੋਕ੍ਕਮਨਮੇਵ ਪਾਠੋ ਯੁਜ੍ਜਤਿ, ਨ ਅਤਿਕ੍ਕਮਨਂ. ਕਸ੍ਮਾ? ਬਹੂਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਪਾਲ਼ਿਯਾ ਅਟ੍ਠਕਥਾਹਿ ਵਿਰੁਜ੍ਝਨਤੋ, ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਵਾਪਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ਵਿਰੁਜ੍ਝਤਿ. ਕਥਂ? ਗਣਮ੍ਹਾ ਓਹੀਯਮਾਨਾਯ ਅਰਞ੍ਞੇ ਆਪਤ੍ਤਿ ਹੋਤਿ, ਨ ਗਾਮੇ. ਅਥ ਚ ਪਨ ਨਿਦਸ੍ਸਨਮ੍ਪਿ ‘‘ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾ ਬੁਦ੍ਧਵਰੇਨਾ’’ਤਿ (ਪਰਿ. ੪੭੯) ਗਾਥਾ ਦਸ੍ਸਿਤਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਉਪਚਾਰੋਕ੍ਕਮਨਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਨਦਿਂ ਅਤਿਕ੍ਕਾਮੇਨ੍ਤਿਯਾ ਹੋਤਿ. ਕਿਞ੍ਚ ਭਿਯ੍ਯੋ ‘‘ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਸ੍ਸ ਚਤਸ੍ਸੋ ਆਪਤ੍ਤਿਯੋ, ਠਿਤਸ੍ਸ ਚਾਪਿ ਤਤ੍ਤਕਾਤਿਆਦੀਨਂ (ਪਰਿ. ੪੭੫) ਪਰਿਵਾਰਗਾਥਾਨਂ ਅਟ੍ਠਕਥਾਹਿ ਉਪਚਾਰੋਕ੍ਕਮਨਮੇਵ ਪਾਠੋਤਿ ਨਿਟ੍ਠਂ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਸੁਟ੍ਠੁ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ ਕਥੇਤਬ੍ਬਂ.

‘‘ਪਦਸਾ ਗਮਨਮੇਵ ਹਿ ਇਧਾਧਿਪ੍ਪੇਤਂ, ਤੇਨੇਵ ਪਠਮਂ ਪਾਦਂ ਅਤਿਕ੍ਕਾਮੇਨ੍ਤਿਯਾਤਿਆਦਿਮਾਹਾ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਵਿਕਾਲਗਾਮਪ੍ਪਵੇਸਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਦੀਸੁ ਤਦਭਾਵਾ ਯਾਨੇਨ ਵਾ ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਵਾ ਪਵਿਸਤੋ, ਅਦ੍ਧਾਨਂ ਗਚ੍ਛਤੋ ਚ ਆਪਤ੍ਤੀਤਿ ਦੀਪੇਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਅਸਾਰੁਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਆਪਤ੍ਤਿਮੋਕ੍ਖੋ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਏਕੇ, ਵਿਚਾਰੇਤ੍ਵਾ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਵਿਹਾਰਭੂਮਿ ‘‘ਗਾਮਨ੍ਤਰ’’ਨ੍ਤਿ ਨ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਗਾਮਨ੍ਤਰਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾਯਪਿ ਕਪ੍ਪਿਯਭੂਮਿਤ੍ਤਾ. ‘‘ਪਰਤੋ ‘ਸਚੇ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਸੁ ਮਹਾਬੋਧਿਯਙ੍ਗਣਂ ਪਵਿਸਨ੍ਤੀਸੁ ਏਕਾ ਬਹਿ ਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਤਸ੍ਸਾ ਆਪਤ੍ਤੀ’ਤਿਆਦਿਵਚਨਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁਵਿਹਾਰੋ ਨ ਕਪ੍ਪਿਯਭੂਮੀਤਿ ਸਿਦ੍ਧਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਕਞ੍ਚਿਨਗਰੇ ਖਨ੍ਧਧਮ੍ਮਵਿਹਾਰੋ ਵਿਯ, ਕਾਵੀਰਪਟ੍ਟਨੇ ਸਾਰੀਧਮ੍ਮਵਿਹਾਰੋ ਵਿਯ ਚ ਅਞ੍ਞੋਪਿ ਸੋ ਵਿਹਾਰੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਸੀਮਬਦ੍ਧਸੁਖਤ੍ਥਂ ਗਾਮਨ੍ਤਰਭਾਵੇ ਨਿਰਨ੍ਤਰਾ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਤ੍ਥਂ ਪਵਿਸਨ੍ਤਿਯਾ, ਨਿਕ੍ਖਮਨ੍ਤਿਯਾਪਿ ਗਾਮਨ੍ਤਰਾਪਤ੍ਤਿ ਹੋਤੀਤਿ ਅਪਰੇ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਚਤੁਗਾਮਸਾਧਾਰਣਤ੍ਤਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਏਵਂਵਿਧੇ ਵਿਹਾਰੇ ਸੀਮਂ ਬਨ੍ਧਨ੍ਤੇਹਿ ਚਤ੍ਤਾਰੋਪਿ ਤੇ ਗਾਮਾ ਸੋਧੇਤਬ੍ਬਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਸਂਵਿਦਹਿਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਵਾ ਮਾਤੁਗਾਮੇਨ ਵਾ ਥੇਯ੍ਯਸਤ੍ਥੇਨ ਵਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਤਂ ਵਿਹਾਰਂ ਓਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿਯਾ ਚਤਸ੍ਸੋ ਆਪਤ੍ਤਿਯੋ ਏਕਤੋਵ ਹੋਨ੍ਤਿ. ‘‘ਗਾਮਨ੍ਤਰੇ ਗਾਮਨ੍ਤਰੇ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਏਕੇ.

ਦੁਤਿਯਪਾਦੁਦ੍ਧਾਰੇ ਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਚੇ ਦੁਤਿਯੋ ਪਾਦੁਦ੍ਧਾਰੋ ਕਪ੍ਪਿਯਭੂਮਿਯਂ ਹੋਤਿ, ਨ ਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸੋ, ਅਕਪ੍ਪਿਯਭੂਮਿਯਂ ਏਵ ਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸੋ. ‘‘ਉਭਯਤੀਰੇਸੁ ਵਿਚਰਨ੍ਤਿ, ਵਟ੍ਟਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸਨੂਪਚਾਰਸ੍ਸੇਤ੍ਥ ਸਮ੍ਭਵਾ’’ਤਿ ਲਿਖਿਤਂ, ਤਂ ਯੁਤ੍ਤਂ. ਸਵਨੂਪਚਾਰੋ ਹੇਤ੍ਥ ਨਦੀਪਾਰੇ, ਗਾਮਨ੍ਤਰੇ ਵਾ ਅਪ੍ਪਮਾਣਨ੍ਤਿ. ਅਨ੍ਧਕਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਪਨ ‘‘ਪਰਤੀਰਤੋ ਨਦਿਂ ਓਤਰਿਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸਨੂਪਚਾਰਤੋ ਦਾਰੂਨਿ, ਪਣ੍ਣਾਨਿਵਾ ਮਗ੍ਗਿਤ੍ਵਾ ਆਨੇਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ. ਤਿਚੀਵਰਾਨਿ ਪਰਤੀਰੇ ਓਤਾਪੇਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ‘‘ਓਰਿਮਤੀਰਮੇਵ ਆਗਚ੍ਛਤਿ, ਆਪਤ੍ਤੀ’’ਤਿ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤੁਕਾਮਤਾਯ ਪਵਿਟ੍ਠਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ‘‘ਨ੍ਹਾਯਨਾਦਿਕਿਚ੍ਚੇਨ ਪਵਿਟ੍ਠਾਨਂ ਕਤ੍ਥੇਵਾਲਯਸਮ੍ਭਵਾ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਗਾਮਨ੍ਤਰੇ ਪਮਾਣਨ੍ਤਿ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਪਰਤੀਰਤੋ ਨਦਿਂ ਓਤਰਿਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸਨੂਪਚਾਰਤੋ ਦਾਰੂਨਿ ਪਣ੍ਣਾਨਿ ਸਕਗਾਮਤੋ ਥੋਕਮ੍ਪਿ ਤਰਣਵਾਰੇਨ ਨ ਵਟ੍ਟਤਿ ਕਿਰ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਪਵਿਸਿਤੁਂ.

ਅਗਾਮਕੇ ਅਰਞ੍ਞੇਤਿ ਅਗਾਮਲਕ੍ਖਣੇ ਅਰਞ੍ਞੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਮਿਨਾ ਆਪਤ੍ਤਿਖੇਤ੍ਤਂ ਦਸ੍ਸਿਤਂ. ਯਸ੍ਮਾ ਇਦਂ ਆਪਤ੍ਤਿਖੇਤ੍ਤਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਯਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੁਪਸ੍ਸਯਤੋ ਗਾਮਸ੍ਸ ਇਨ੍ਦਖੀਲਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਤਿ, ਸਾ ਅਸਨ੍ਤੇ ਗਾਮੇ ਗਣਮ੍ਹਾ ਓਹੀਯਨਾਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ. ਦਸ੍ਸਨਸਵਨੂਪਚਾਰਾਭਾਵੇਪਿ ਪਗੇਵ ਗਾਮੇ ਇਨ੍ਦਖੀਲਾਤਿਕ੍ਕਮਨਕ੍ਖਣੇਯੇਵ ਆਪਜ੍ਜਤਿ. ਸਚੇ ਤਤ੍ਥ ਏਕਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਸ੍ਸਾ ਦਸ੍ਸਨਸਵਨੂਪਚਾਰਾਤਿਕ੍ਕਮਨਕ੍ਖਣੇ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਅਰਞ੍ਞਮਗ੍ਗਗਮਨਕਾਲੇ ਏਵਾਯਂ ਵਿਧੀਤਿ ਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਗਾਮਤੋ ਪਨ ਨਿਕ੍ਖਮਨ੍ਤੀ ਇਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਆਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ‘‘ਅਗਾਮਕਂ ਅਰਞ੍ਞ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ ‘‘ਆਰਾਧਿਕਾ ਚ ਹੋਨ੍ਤਿ ਸਙ੍ਗਾਹਿਕਾ ਲਜ੍ਜਿਨਿਯੋ, ਤਾ ਕੋਪੇਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਨ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਗਚ੍ਛਤਿ ਚੇ, ਗਾਮਨ੍ਤਰਨਦੀਪਾਰਰਤ੍ਤਿਵਿਪ੍ਪਵਾਸਗਣਮ੍ਹਾ ਓਹੀਯਨਾਪਤ੍ਤੀਹਿ ਨ ਮੁਚ੍ਚਤੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਤਤ੍ਥ ‘‘ਗਣਮ੍ਹਾ ਓਹੀਯਨਾਪਤ੍ਤਿ ਸਕਿਂਯੇਵਾਪਜ੍ਜਤਿ. ਇਤਰਾ ਗਾਮੇ ਗਾਮੇ ਪਾਰੇ ਪਾਰੇ ਅਰੁਣੇ ਅਰੁਣੇ ਚਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ‘‘ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਨਿ ਅਸਾਧਕਾਨਿ ਯਥਾਸਮ੍ਭਵਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ. ‘‘ਮਹਾਬੋਧਿਯਙ੍ਗਣਨ੍ਤਿਆਦਿ ਏਵਂ ਗਾਮਸ੍ਸ ਆਸਨ੍ਨਟ੍ਠਾਨੇਪਿ ਇਮਂ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਲਿਖਿਤਂ.

ਤਤਿਯਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੪. ਚਤੁਤ੍ਥਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੬੯੪. ਪਟਿਵਤ੍ਤਾਤਿ ਪਟਿਵਚਨਂ ਦੇਨ੍ਤਿ. ਕਮ੍ਮਦੋਸਨ੍ਤਿ ‘‘ਅਨਞ੍ਞਾਯ ਗਣਸ੍ਸ ਛਨ੍ਦਨ੍ਤਿ ਏਵਮਾਦੀ’’ਤਿ ਲਿਖਿਤਂ. ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਟ੍ਠਾਨਦੋਸਨ੍ਤਿ ਪੋਰਾਣਾ. ਕਾਰਕਗਣਸ੍ਸਾਤਿ ਕਾਰਕਸਙ੍ਘਸ੍ਸ. ‘‘ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਸਙ੍ਘਂ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤੇਤ੍ਵਾ’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਕਾਰਕਸਙ੍ਘੋਪਿ ਅਯਮੇਵਾਤਿ ਚੇ? ਪਠਮਮੇਵ ਕਾਰਕਸਙ੍ਘਂ ਨ ਆਮਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਬਲਕ੍ਕਾਰੇਨਾਯਂ ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾ ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਂ ਓਸਾਰੇਸੀ’’ਤਿ ਪੋਰਾਣਗਣ੍ਠਿਪਦੇ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਕਾਰਕਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਮ੍ਮੁਖਾਪਿ ਤੇਸਂ ਅਨੁਮਤਿਂ ਪਠਮਂ ਅਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤਂ ਕਮ੍ਮਂ ਨ ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਮ੍ਭੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਸਿਦ੍ਧਂ ਹੋਤਿ, ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਦ੍ਧਂ ਬਲਕ੍ਕਾਰੇਨ ਨ ਕਾਤਬ੍ਬਮੇਵਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ‘‘ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਪਿ ਦਿਟ੍ਠਾਵਿਕਮ੍ਮਂ ਕਾਤੁਂ ਲਭਤੀ’’ਤਿ ਚ ਤਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਂ.

੬੯੮. ਅਸਨ੍ਤੇ ਕਮ੍ਮਕਾਰਕਸਙ੍ਘੇ ਓਸਾਰੇਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਕਿਤ੍ਤਾਵਤਾ ਅਸਨ੍ਤੋ ਨਾਮ ਹੋਤੀਤਿ? ਇਦਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਨ ਵਿਚਾਰਿਤਂ. ਕਾਰਕਾਨਂ ਕਾਲਕਿਰਿਯਾਯਾਤਿ ਏਕੇ. ਏਕਸ੍ਸਪਿ ਅਭਾਵੇਨਾਤਿ ਏਕੇ. ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਰਜ੍ਜੇਤਿ ਏਕੇ. ਏਕਰਟ੍ਠੇਤਿ ਏਕੇ. ਏਕਗਾਮੇਤਿ ਏਕੇ. ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਆਵਾਸੇਤਿ ਏਕੇ. ਯਤ੍ਥ ਸਕ੍ਕਾ ਅਪਲੋਕੇਤੁਨ੍ਤਿ ਏਕੇ. ਅਨ੍ਤੋਅਦ੍ਧਯੋਜਨੇਤਿ ਏਕੇ. ਤਤ੍ਥ ਤਸ੍ਮਿਂ ਆਵਾਸੇ ਅਸਨ੍ਤੇ ਕਾਰਕਸਙ੍ਘੇ ਓਸਾਰੇਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤੀਤਿ ਇਦਂ ਪਸਂਸਨ੍ਤਿ ਆਚਰਿਯਾ. ਯਤ੍ਥ ਸਕ੍ਕਾ ਅਪਲੋਕੇਤੁਨ੍ਤਿ ਸਾਮੀਚਿ.

ਚਤੁਤ੍ਥਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੫. ਪਞ੍ਚਮਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੭੦੧. ਏਤਂ ਨ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਅਵਸ੍ਸੁਤਭਾਵੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋਤਿ ਏਤਂ ਨਿਯਮਨਂ ਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਅਵਚਨਂ ਪਾਲ਼ਿਯਾ ਸਮੇਤਿ. ਕਤਰਪਾਲ਼ਿਯਾਤਿ? ‘‘ਅਨਵਸ੍ਸੁਤੋਤਿ ਜਾਨਨ੍ਤੀ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤੀ’’ਤਿ ਇਮਾਯ. ਯਦਿ ਹਿ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਅਵਸ੍ਸੁਤਭਾਵੋ ਨ ਪਮਾਣਂ, ਕਿਂ ਇਮਾਯ ਪਾਲ਼ਿਯਾ ਪਯੋਜਨਂ, ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਉਭੋ ਅਨਵਸ੍ਸੁਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਅਨਵਸ੍ਸੁਤਾ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤੀ’’ਤਿ ਏਤ੍ਤਕਮੇਵ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਸਿਯਾ. ਅਤ੍ਤਨੋ ਹਿ ਅਨਵਸ੍ਸੁਤਭਾਵੋਯੇਵ ਪਮਾਣਨ੍ਤਿ. ਇਮਸ੍ਸ ਪਨ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਵਾਰਸ੍ਸ ਅਯਮਤ੍ਥੋ – ਉਭੋ ਚੇ ਅਨਵਸ੍ਸੁਤਾ, ਸਬ੍ਬਥਾਪਿ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ. ਅਥ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਅਨਵਸ੍ਸੁਤਾ ਸਮਾਨਾ ਅਵਸ੍ਸੁਤਮ੍ਪਿ ‘‘ਅਨਵਸ੍ਸੁਤੋ’’ਤਿ ਸਞ੍ਞਾਯ ਤਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥਤੋ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਏਵਮ੍ਪਿ ਅਨਾਪਤ੍ਤੀਤਿ. ਅਥ ਸਾ ਅਨਵਸ੍ਸੁਤਾਪਿ ਅਞ੍ਞਂ ਅਨਵਸ੍ਸੁਤਂ ਵਾ ਅਵਸ੍ਸੁਤਂ ਵਾ ‘‘ਅਵਸ੍ਸੁਤੋ’’ਤਿ ਜਾਨਾਤਿ, ਦੁਕ੍ਕਟਮੇਵ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ ਅਨਨ੍ਤਰਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ‘‘ਕਿਸ੍ਸ ਤ੍ਵਂ ਅਯ੍ਯੇ ਨ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਸੀਤਿ. ਅਵਸ੍ਸੁਤੋ ਅਯ੍ਯੇਤਿ…ਪੇ… ਨਾਹਂ ਅਵਸ੍ਸੁਤਾ’’ਤਿ.

ਪਞ੍ਚਮਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੬. ਛਟ੍ਠਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੭੦੫. ਤੇਨਾਤਿ ਤਸ੍ਮਾ. ਯਸ੍ਮਾ ਉਯ੍ਯੋਜਿਕਾ ਨ ਦੇਤਿ ਨ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਪਟਿਗ੍ਗਹੋ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਤਰਿਸ੍ਸਾ ਪਰਿਭੋਗਪਚ੍ਚਯਾ. ‘‘ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਬਾਹੁਲ੍ਲੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ‘‘ਵਟ੍ਟਤੀਤਿ ਸਞ੍ਞਾਯ ਵਦਨ੍ਤਿਯਾਪਿ ਆਪਤ੍ਤੀ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ.

ਛਟ੍ਠਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੭. ਸਤ੍ਤਮਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੭੧੨-੪. ਕਮ੍ਮਵਾਚਤੋ ਪੁਬ੍ਬੇ ਆਪਨ੍ਨਾਪਤ੍ਤਿਯੋ ਨ ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਮ੍ਭਨ੍ਤਿ. ਞਤ੍ਤਿਯਾ ਦੁਕ੍ਕਟਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਾ ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਮ੍ਭਨ੍ਤਿ ਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸੇ ਪਤ੍ਤੇਤਿ ਪੋਰਾਣਾ. ਤਂ ‘‘ਅਜ੍ਝਾਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿਯਾ’’ਤਿ ਪਾਲ਼ਿਯਾ ਸਮੇਤਿ. ‘‘ਸੁਤ੍ਵਾ ਨ ਵਦਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਚੇ ਜੀਵਿਤਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਨ੍ਤਰਾਯਭਯਾ ਨ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ. ‘‘ਅਧਮ੍ਮਕਮ੍ਮੇ ਅਧਮ੍ਮਕਮ੍ਮਸਞ੍ਞਾ ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਅਸਮਨੁਭਾਸਨ੍ਤਿਯਾ’’ਤਿ ਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ.

ਸਤ੍ਤਮਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੮. ਅਟ੍ਠਮਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੭੧੫. ਪਚ੍ਚਾਕਤਾਤਿ ਪਰਾਜਿਤਾ. ਕੁਲਦੂਸਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਸ੍ਸ, ਇਮਸ੍ਸ ਚ ਨਿਦਾਨਮਤ੍ਤਮੇਵ ਨਾਨਾਕਰਣਂ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹਿ ਤਤ੍ਥ ‘‘ਤਸ੍ਸ ਵਚਨਸ੍ਸ ਪਟਿਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਾਯ ਏਵ ਵਚਨੀਯੋ, ਨ ਕੁਲਦੂਸਨਨਿਵਾਰਣਤ੍ਥਾਯਾ’’ਤਿ. ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇ ਉਭੋਪੇਤਾ ਆਪਤ੍ਤਿਯੋ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਸਭਾਗਤ੍ਥਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਇਦਂ ਤਸ੍ਸ ਅਨੁਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਸਦਿਸਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਤੋ ਇਦਂ ਨਿਰਤ੍ਥਕਮੇਵ ਆਪਜ੍ਜਤੀਤਿ? ਨ ਏਵਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਵਤ੍ਥੁਵਿਸੇਸਤੋ, ਕਮ੍ਮਵਾਚਾਵਿਸੇਸਤੋ ਚ ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਨਾਨਾਕਰਣਂ.

ਅਟ੍ਠਮਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੯. ਨਵਮਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੭੨੩. ‘‘ਕਾਯਿਕਵਾਚਸਿਕੇਨ ਸਂਸਗ੍ਗੇਨਾ’’ਤਿ ਪਾਠਸੇਸੋ.

ਨਵਮਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

ਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸਕਣ੍ਡਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੩. ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਕਣ੍ਡਵਣ੍ਣਨਾ

੧. ਪਠਮਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੭੩੩. ਪਠਮਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਤ੍ਤਾਨਮੇਵ.

੨. ਦੁਤਿਯਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੭੪੦. ਵਤ੍ਥੁਸਮ੍ਪਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਵਾ ਨ ਤਸ੍ਸਾ ਅਨਾਪਨ੍ਨਕਾਮਤਾਯ ਵਾ ਅਨਾਣਤ੍ਤਿਕਤਾਯ ਵਾ ਅਕਾਲਚੀਵਰਮਦਂਸੁ. ਯਥਾਦਾਨੇ ਏਵ ਉਪਨੇਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਭਾਜੇਤਬ੍ਬਂ ਪੁਗ੍ਗਲਿਕਤ੍ਤਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਅਤ੍ਥਤੋ ਹਿ ਇਤਰਮ੍ਪਿ ਯਥਾਦਾਨੇ ਏਵ ਉਪਨੇਤਬ੍ਬਮੇਵ. ਗਣ੍ਠਿਪਦੇ ਪਨ ‘‘ਅਯ੍ਯਾਯ ਦਮ੍ਮੀਤਿ ਏਵਂ ਪਟਿਲਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਨਿਸ੍ਸਟ੍ਠਪਟਿਲਦ੍ਧਂ. ਯਥਾਦਾਨੇਤਿ ਦਾਯਕੇਹਿ ਪਰਿਚ੍ਚਤ੍ਤਵਿਧਾਨੇਨ. ਉਪਨੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਅਕਾਲਚੀਵਰਭਾਵੇਨ ਭਾਜੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਇਧ ਭਾਜਾਪਿਤਾਯ ਲਦ੍ਧਚੀਵਰਮੇਵ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਹੋਤਿ, ਤਂ ਵਿਨਯਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾਪਿ ਅਤ੍ਤਨਾ ਨ ਲਭਤੀ’’ਤਿ ਲਿਖਿਤਂ. ਯਦਿ ਨਿਸ੍ਸਟ੍ਠਪਟਿਲਦ੍ਧਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਸਿਯਾ, ‘‘ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਵਾ ਗਣਸ੍ਸ ਵਾ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਵਾ ਦਦੇਯ੍ਯ, ਦਦੇਯ੍ਯੁਂ, ਅਯ੍ਯਾਯ ਦਮ੍ਮੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਤੀਣਿਪੇਤਾਨਿ ਪਦਾਨਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾਨਿ ਸਿਯੁਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਨ ਕੇਵਲਂ ਨਿਸ੍ਸਟ੍ਠਪਟਿਲਦ੍ਧਮੇਵ ਯਥਾਦਾਨੇ ਉਪਨੇਤਬ੍ਬਂ, ਅਞ੍ਞਾਹਿ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਹਿ ਲਦ੍ਧਕੋਟ੍ਠਾਸਮ੍ਪਿ ਯਥਾਦਾਨੇਯੇਵ ਉਪਨੇਤਬ੍ਬਂ.

੭੪੧. ‘‘ਅਕਾਲਚੀਵਰੇ ਕਾਲਚੀਵਰਸਞ੍ਞਾਯ ਅਨਾਪਤ੍ਤੀ’’ਤਿ ਪਨ ਭਾਜਨਪਚ੍ਚਯਾ ਆਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਾਪਤ੍ਤਿਂ ਨਾਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਏਤ੍ਤਕਮੇਵ ਦੀਪੇਤਿ, ਨ ਪਟਿਲਦ੍ਧਂ, ਨ ਯਥਾਦਾਨੇ ਦਾਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਦੀਪੇਤਿ. ਲੇਸੇਨ ਪਨ ਗਣ੍ਹਾਤਿ ਚੇ, ਭਣ੍ਡਗ੍ਘੇਨ ਕਾਰੇਤਬ੍ਬਾ.

ਦੁਤਿਯਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੩. ਤਤਿਯਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੭੪੪. ਸਕਸਞ੍ਞਾਯ ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਂ, ਦੁਕ੍ਕਟਞ੍ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਤਰਥਾ ਭਣ੍ਡਗ੍ਘੇਨ ਕਾਰੇਤਬ੍ਬਂ.

ਤਤਿਯਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੪. ਚਤੁਤ੍ਥਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੭੫੨. ਲੇਸੇਨ ਗਹੇਤੁਕਾਮਤਾ, ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਵਿਞ੍ਞੁਸ੍ਸ ਵਿਞ੍ਞਾਪਨਂ, ਪਟਿਲਾਭੋਤਿ ਤੀਣਿ ਅਙ੍ਗਾਨਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਪਠਮਂ ਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਂ ਅਲਭਿਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਂ ਤਤੋ ਊਨਤਰਮ੍ਪਿ ਲਭੇਯ੍ਯ, ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਮੇਵ ਅਙ੍ਗਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਤੋ. ਏਸ ਨਯੋ ਅਞ੍ਞਤ੍ਥਾਪਿ.

ਚਤੁਤ੍ਥਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੫. ਪਞ੍ਚਮਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੭੫੩. ‘‘ਤੇਲਂ ਗੋਪੇਤ੍ਵਾ ਸਪ੍ਪਿਮ੍ਪਿ ਮੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਕੁਲਘਰਾ’’ਤਿ ਕਿਰ ਪਾਠੋ.

ਪਞ੍ਚਮਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੬. ਛਟ੍ਠਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੭੫੮-੭੬੨. ਪਾਵਾਰਿਕਸ੍ਸਾਤਿ ਦੁਸ੍ਸਵਾਣਿਜਕਸ੍ਸ. ਯਾਯ ਚੇਤਾਪਿਤਂ, ਤਸ੍ਸਾ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ, ਨਿਸ੍ਸਟ੍ਠਪਟਿਲਾਭੋ ਚ. ‘‘ਇਤਰਾਸਂ ਪਨ ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਵਸ੍ਸਗ੍ਗੇਨ ਪਤ੍ਤਕੋਟ੍ਠਾਸਂ ਸਾਦਿਯਨ੍ਤੀਨਮ੍ਪਿ ਨ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ, ਕੇਵਲਂ ਯਥਾਦਾਨੇ ਏਵ ਤਾਹਿਪਿ ਉਪਨੇਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ‘‘ਨਿਸ੍ਸਟ੍ਠਂ ਪਟਿਲਭਿਤ੍ਵਾਪਿ ਯਥਾਦਾਨੇ ਉਪਨੇਤਬ੍ਬ’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਸੇਸਾਹਿ ਗਹਿਤਂ ਸੁਗ੍ਗਹਿਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਏਤ੍ਥ ਗਿਲਾਨਾਯਪਿ ਨ ਮੋਕ੍ਖੋ.

ਛਟ੍ਠਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੭. ਸਤ੍ਤਮਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੭੬੪. ਸਤ੍ਤਮੇ ‘‘ਸਯਂ ਯਾਚਿਤਕੇਨਾ’’ਤਿ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਅਵਿਸੇਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਥਾਪਿ ਅਞ੍ਞਦਤ੍ਥਿਕੇਨ ਅਤ੍ਤੁਦ੍ਦੇਸਿਕੇਨ ਸਞ੍ਞਾਚਿਕੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਅਯਮਤ੍ਥੋ ‘‘ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਤੇਨ ਚ ਪਰਿਕ੍ਖਾਰੇਨ ਸਯਮ੍ਪਿ ਯਾਚਿਤ੍ਵਾ ਭੇਸਜ੍ਜਂ ਚੇਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਂਸੂ’’ਤਿ ਇਮਿਸ੍ਸਾ ਪਾਲ਼ਿਯਾ ਅਤ੍ਥੇਨ ਸਂਸਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਤਸ੍ਸਾਯਮਤ੍ਥੋ – ਤੇਨ ਪਰਿਕ੍ਖਾਰੇਨ ਭੇਸਜ੍ਜਂ ਚੇਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਚ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਸਞ੍ਞਾਚਿਕੇਨ ਚ ਭੇਸਜ੍ਜਂ ਚੇਤਾਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਦੀਪੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਸਯਮ੍ਪਿ ਯਾਚਿਤ੍ਵਾ ਭੇਸਜ੍ਜਂ ਚੇਤਾਪੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਅਞ੍ਞਥਾ ‘‘ਤੇਨ ਪਰਿਕ੍ਖਾਰੇਨ ਭੇਸਜ੍ਜਂ ਚੇਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸਯਮ੍ਪਿ ਯਾਚਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਂਸੂ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਅਨੁਕ੍ਕਮੇਨ ਪਾਲ਼ਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾ ਸਿਯਾ.

ਪਦਭਾਜਨੇ ਪਨ ‘‘ਸਂਯਾਚਿਕੇਨਾਤਿ ਸਯਂ ਯਾਚਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ ਤਸ੍ਸੇਵ ਪਦਸ੍ਸ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯਮਤ੍ਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਾ ਹਿ ਪਦਭਾਜਨਧਮ੍ਮਤਾ. ‘‘ਸਙ੍ਘਿਕਂ ਲਾਭਂ ਪਰਿਣਤ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਪਦਾਨਂ ਭਾਜਨੇ ਪਨ ਸਾ ਪਾਕਟਾ. ਅਞ੍ਞਥਾ ਸਂਯਾਚਿਕਪਦੇਨ ਕੋ ਅਞ੍ਞੋ ਅਤਿਰੇਕਤ੍ਥੋ ਸਙ੍ਗਹਿਤੋ ਸਿਯਾ, ਸੋ ਨ ਦਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਤਦੇਵ ਪਦਂ ਨਿਪ੍ਪਯੋਜਨਂ, ਇਦਞ੍ਚ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪੁਰਿਮੇਨ ਨਿਨ੍ਨਾਨਾਕਰਣਂ ਸਿਯਾ. ਅਤ੍ਤਨੋ ਹਿ ਸਨ੍ਤਕਂ ਯਥਾਕਾਮਂ ਕਰਣੀਯਨ੍ਤਿ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਯਾਚਨਾਯ ਵਸੇਨ ਏਕਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਯਾਚਨਾਯ ਲਦ੍ਧਂ ਸਂਯਾਚਿਕਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਅਞ੍ਞਥਾ ਇਤੋ ਪਰੇਨ ਸਂਯਾਚਿਕ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਇਦਂ ਨਿਬ੍ਬਿਸੇਸਂ ਆਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ‘‘ਪੁਗ੍ਗਲਿਕੇਨ ਸਂਯਾਚਿਕੇਨਾ’’ਤਿ ਇਦਞ੍ਚ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਵਿਸੁਂ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਸਿਯਾ ਇਧੇਵ ਤੇਨ ਆਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਙ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ, ਨ ਚ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾ ਆਪਤ੍ਤਿਦ੍ਵਯਭਾਵਤੋ. ਮਿਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਚੇਤਾਪਿਤਤ੍ਤਾ ਹਿ ਏਕਮੇਵ ਆਪਤ੍ਤੀਤਿ ਚੇ? ਨ, ਸਂਯਾਚਿਕਪਦਸ੍ਸ ਨਿਪ੍ਪਯੋਜਨਭਾਵਪ੍ਪਸਙ੍ਗਤੋ, ਏਵਂ ਸਙ੍ਘਿਕਮਹਾਜਨਿਕਪੁਗ੍ਗਲਿਕਾਨਿ ਮਿਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਚੇਤਾਪਨੇ ਏਕਾਪਤ੍ਤਿਭਾਵਪ੍ਪਸਙ੍ਗਤੋ ਚ.

ਸਤ੍ਤਮਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੮. ਅਟ੍ਠਮਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੭੬੯. ਗਣਸ੍ਸਾਤਿ ਆਭਿਧਮ੍ਮਿਕਾਦਿਗਣਸ੍ਸ, ਊਨਚਤੁਵਗ੍ਗਸ੍ਸ ਚ.

ਅਟ੍ਠਮਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੯. ਨਵਮਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੭੭੪. ਸਞ੍ਞਾਚਿਕੇਨਾਤਿ ਗਣਯਾਚਨਾਯ ਲਦ੍ਧੇਨੇਵ, ਨ ਅਞ੍ਞੇਨ.

ਨਵਮਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੧੦. ਦਸਮਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੭੭੯. ਦਸਮੇ ਪਨ ‘‘ਯਾ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਅਞ੍ਞਦਤ੍ਥਿਕੇਨ ਪਰਿਕ੍ਖਾਰੇਨ ਅਞ੍ਞੁਦ੍ਦਿਸਿਕੇਨ ਪੁਗ੍ਗਲਿਕੇਨ ਅਞ੍ਞਂ ਚੇਤਾਪੇਯ੍ਯ, ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਂਵਿਧੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ, ‘‘ਪੁਗ੍ਗਲਿਕੇਨ ਸਂਯਾਚਿਕੇਨਾ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਏਕਾਦਸਮੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ ਸਿਯਾ ਯਥਾਕ੍ਕਮੇਨ ਸਮ੍ਭਵਤੋ. ਕਾਮਮੇਵ ਚੇਤਂ ਅਟ੍ਠੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਭਾਵਤੋ ਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਅਤ੍ਥਤੋ ਪਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬਮੇਵ. ਏਤ੍ਥ ਪਨ ਸਙ੍ਘਗਣਪੁਗ੍ਗਲਾਨਂ ਪਵਾਰਿਤਟ੍ਠਾਨੇ, ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸੇਵ ਞਾਤਕਟ੍ਠਾਨੇ ਚ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਛਾਯਾ ਦਿਸ੍ਸਤਿ, ਇਦਂ ਸਬ੍ਬਂ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਤਕ੍ਕਾਨੁਸਾਰਵਸੇਨੇਵ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਨ ਸਾਰਤੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਵਿਚਾਰੇਤ੍ਵਾ ਯਥਾ ਨਿਚ੍ਚਲਕਾਰਣਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਯਂ ਵਾ ਵਿਨਯਕ੍ਕਮਕੋਵਿਦਾ ਅਨੁਜਾਨਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਤਦੇਵ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਪੋਰਾਣਗਣ੍ਠਿਪਦੇ ਪਨ ‘‘ਆਪਦਾਸੁਪਿ ਅਞ੍ਞਂ ਗਰੁਭਣ੍ਡਮੇਵ ਚੇਤਾਪੇਤਬ੍ਬਂ, ਇਤਰਂ ਨ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਪਨ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

ਦਸਮਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੧੧. ਏਕਾਦਸਮਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੭੮੪. ‘‘ਦੁਤਿਯਵਗ੍ਗਸ੍ਸ ਪਠਮੇ’’ਤਿ ਅਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਏਕਾਦਸਮੇ’’ਤਿ ਇਧ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਸ੍ਮਾ? ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਵਿਭਙ੍ਗੇ ਤਿਂਸਕਕਣ੍ਡਂ ਪਤ੍ਵਾ ਵਗ੍ਗਕ੍ਕਮਸ੍ਸ ਅਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਯਸ੍ਮਾ ਪਵਾਰਿਤਟ੍ਠਾਨੇ ਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿ ਨਾਮ ਨ ਪਟਿਸੇਧੇਤਬ੍ਬਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਭਗਵਾ ਅਞ੍ਞਾਤਿਕਅਪ੍ਪਵਾਰਿਤਟ੍ਠਾਨੇ ਧਮ੍ਮਨਿਮਨ੍ਤਨਵਸੇਨ ਵਦੇਯ੍ਯ ‘‘ਯੇਨਤ੍ਥੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਯ ‘‘ਚਤੁਕ੍ਕਂਸਪਰਮਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦਂ ਦਸ੍ਸੇਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਅਞ੍ਞਥਾ ‘‘ਨਿਦਾਨੇਨ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਨ ਸਮੇਤਿ, ਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇਨ ਚ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਵਾਰੋ’’ਤਿ ਚ ‘‘ਅਕਤਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਾ ਚਤੁਕ੍ਕਂਸਪਰਮਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਚ ਅਨਿਟ੍ਠਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਮਾਤਿਕਾਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਚੇਤਾਪੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਸਹਧਮ੍ਮਿਕੇ ਚ ਞਾਤਕਪਵਾਰਿਤੇ ਚ ਅਞ੍ਞੇਨ ਕਿਸ੍ਮਿਞ੍ਚਿਦੇਵ ਗੁਣੇਨ, ਪਰਿਤੁਟ੍ਠੇਨ ਚ ਵਦੇਯ੍ਯ ‘‘ਯੇਨਤ੍ਥੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ‘‘ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਅਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਪੋਰਾਣਗਣ੍ਠਿਪਦੇ ਪਨ ‘‘ਇਦਂ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਪਵਾਰਣਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਞਾਤਕਾਨਂ ਪਵਾਰਿਤਾਨਨ੍ਤਿ ਪਨ ਸਬ੍ਬਪ੍ਪਕਾਰੇਨ ਪਵਤ੍ਤਂ ਨਿਚ੍ਚਪਵਾਰਣਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨਿਚ੍ਚਪਵਾਰਣਾ ਨਾਮ ਯਦਾ ਯੇਨਤ੍ਥੋ, ਤਦਾ ਤਂ ਵਦੇਯ੍ਯਾਥਾਤਿ ਏਵਂ ਪਵਤ੍ਤਾ. ‘ਹਨ੍ਦ ਸੀਤਪਾਵੁਰਣ’ਨ੍ਤਿ ਦੇਨ੍ਤਾਨਂ ਪਨ ਅਤਿਰੇਕਚਤੁਕ੍ਕਂਸਮ੍ਪਿ ਗਹੇਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਯਮੇਵ ਨਯੋ ਦਸਮੇਪੀਤਿ.

ਏਕਾਦਸਮਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਵਿਭਙ੍ਗੇ ਤਿਂਸਕਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਕਣ੍ਡਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੪. ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਕਣ੍ਡਵਣ੍ਣਨਾ

੧. ਲਸੁਣਵਗ੍ਗੋ

੧. ਪਠਮਲਸੁਣਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੭੯੩-੭. ਅਹਂ ਲਸੁਣੇਨਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ‘‘ਪਵਾਰੇਮੀ’’ਤਿ ਪਾਠਸੇਸੋ. ਬਦਰਸਾਲ਼ਵਂ ਕਿਰ ਬਦਰਫਲਾਨਿ ਸੁਕ੍ਖਾਪੇਤ੍ਵਾ ਚੁਣ੍ਣੇਤ੍ਵਾ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਾ ਖਾਦਨੀਯਵਿਕਤਿ.

ਪਠਮਲਸੁਣਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੨. ਦੁਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੮੦੦. ਸਂਹਰਾਪੇਯ੍ਯਾਤਿ ‘‘ਸਂਹਰਤਿ ਵਾ ਸਂਹਰਾਪੇਤਿ ਵਾ’’ਤਿ ਪਦਭਾਜਨਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਏਤ੍ਥ ਆਪਤ੍ਤਿਭੇਦੋ ਨ ਦਸ੍ਸਿਤੋ, ਤਥਾਪਿ ਖੁਰਸਣ੍ਡਾਸਕਤ੍ਤਰਿਆਦਿਪਰਿਯੇਸਨਘਂਸਨਾਦੀਸੁ ਪੁਬ੍ਬਪਯੋਗੇਸੁ ਦੁਕ੍ਕਟਂ ਯੁਜ੍ਜਤਿ, ਯਥਾ ਚੇਤ੍ਥ, ਏਵਂ ਤਲਘਾਤਕਾਦਿਮ੍ਹਿ ਚ ਆਪਤ੍ਤਿਭੇਦੋ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਨ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਯਥਾਸਮ੍ਭਵਂ ਪਨ ਪੁਬ੍ਬਪਯੋਗੇਸੁ ਦੁਕ੍ਕਟਂ ਸਮ੍ਭਵਤਿ. ਏਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਏਤ੍ਥ ਚ ਲਸੁਣੇ ਚ ਦੁਕ੍ਕਟਂ. ਇਦਂ ਕਿਰਿਯਾਕਿਰਿਯਨ੍ਤਿ ਪੋਰਾਣਾ. ਤਤ੍ਥ ‘‘ਕਿਰਿਯਾਕਿਰਿਯ’’ਨ੍ਤਿ ਨ ਵੁਤ੍ਤਂ.

ਦੁਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੮੦੨-੬. ਤਤਿਯਚਤੁਤ੍ਥਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਤ੍ਤਾਨਤ੍ਥਮੇਵ.

੫. ਪਞ੍ਚਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੮੧੨. ਪਞ੍ਚਮੇ ਉਦਕਸੁਦ੍ਧਿਪਚ੍ਚਯੇ ਸਤਿਪਿ ਫਸ੍ਸਸਾਦਿਯਨੇ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਪਬ੍ਬਾਨਨ੍ਤਿ ‘‘ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਅਙ੍ਗੁਲਾਨਂ ਸਹਪਵੇਸਨੇ ਏਕੇਕਅਙ੍ਗੁਲਸ੍ਸ ਏਕੇਕਂ ਪਬ੍ਬਂ ਕਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵੇ ਪਬ੍ਬਾ, ਏਕਙ੍ਗੁਲਪ੍ਪਵੇਸਨੇ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਪਬ੍ਬਾਨਂ ਉਪਰਿ ਨ ਵਟ੍ਟਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਮਹਾਪਚ੍ਚਰਿਯਮ੍ਪਿ ਅਯਮੇਵ ਨਯੋ ਦਸ੍ਸਿਤੋ’’ਤਿ ਲਿਖਿਤਂ.

ਪਞ੍ਚਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੮੧੫. ਛਟ੍ਠਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਤ੍ਤਾਨਤ੍ਥਮੇਵ.

੭. ਸਤ੍ਤਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੮੨੦-੮੨੨. ‘‘ਨਗਰਂ ਅਤਿਹਰਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਪਾਠੋ. ‘‘ਨਗਰਦ੍ਵਾਰੇ ਅਤਿਹਰਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਕਤ੍ਥਚਿ, ਤਤ੍ਥ ਦ੍ਵਾਰੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਯਮੇਵ ਵਾ ਪਾਠੋ. ਤਂ ਪੁਬ੍ਬਾਪਰਵਿਰੁਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ‘‘ਪੁਨਪਿ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਵਾਦਂ ਸਨ੍ਧਾਯ, ਨ ਤਤੋ ਪੁਬ੍ਬੇ ਤਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਂ ਵਾਦਂ. ਏਤ੍ਥ ‘‘ਮਾਤਰਮ੍ਪਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਵਚਨੇਨ ਵਿਰੁਜ੍ਝਤੀ’’ਤਿ ਲਿਖਿਤਂ, ਤਂ ਦੁਲ੍ਲਿਖਿਤਂ, ਨ ਹਿ ਤੇਨ ਵਿਰੋਧਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਕਰਣੇ ਚੇ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਂ, ਕਾਰਾਪਨੇਪਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯੇਨੇਵ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ. ਅਥ ਕਾਰਾਪਨੇ ਦੁਕ੍ਕਟਂ, ਕਰਣੇਪਿ ਦੁਕ੍ਕਟੇਨੇਵ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ. ਨ ਹਿ ਕਰਣੇ ਵਾ ਕਾਰਾਪਨੇ ਵਾ ਵਿਸੇਸੋ ਅਤ੍ਥਿ ਆਪਜ੍ਜਨੇ ਸਤੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.

੮੨੩. ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀਤਿ ਅਪ੍ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਾਧੂ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਨ ਹਿ ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿ. ਅਨਾਮਾਸਤ੍ਤਾ ‘‘ਆਮਕਧਞ੍ਞਂ ਪਨ ਞਾਤਕਪਵਾਰਿਤਟ੍ਠਾਨੇਪਿ ਨ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਨੁਗਣ੍ਠਿਪਦੇ ਪਨ ‘‘ਕਪ੍ਪਿਯੇਨ ਲਦ੍ਧਂ ਧਞ੍ਞਂ ਭਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਿਯਾ ਦੁਕ੍ਕਟਂ. ਅਪਰਣ੍ਣੇਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ’’ਤਿ ਚ ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਆਬਾਧਪਚ੍ਚਯਾਤਿ ਵਚਨਤੋ ਸਤ੍ਤ ਧਞ੍ਞਾਨਿਪਿ ਅਨਾਮਾਸਾਨੀਤਿ ਸਿਦ੍ਧਂ, ਤੇਨੇਵ ਹੇਟ੍ਠਾ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਦੁਕ੍ਕਟਵਤ੍ਥੁਮ੍ਹਿ ਸਤ੍ਤ ਧਞ੍ਞਾਨਿਪਿ ਗਹਿਤਾਨਿ ਅਨਾਮਾਸਾਨੀ’’ਤਿ ਚ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ. ਆਮਾਸਾਨਿ ਕਪ੍ਪਿਯਵਤ੍ਥੂਨਿ ਚ ਯਦਿ ਭਵੇਯ੍ਯੁਂ, ਯਥਾ ਞਾਤਕਪਵਾਰਿਤੇ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਅਪਰਣ੍ਣਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤੀ’’ਤਿ ਅਵਿਸੇਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਏਵਂ ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਞਾਤਕਾਨਂ ਪਵਾਰਿਤਾਨਂ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਾਯ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤਿ, ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਿਕਾਯ ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਾਯਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਯਸ੍ਮਾ ਦੁਕ੍ਕਟਵਤ੍ਥੁਤ੍ਤਾ ਚ ਅਨਾਮਾਸਤ੍ਤਾ ਚ ਮਾਤਰਮ੍ਪਿ ਸਤ੍ਤਵਿਧਂ ਧਞ੍ਞਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤੁਂ ਨ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਦਤ੍ਥਦੀਪਨਤ੍ਥਂ ਸਤ੍ਤਵਿਧਂ ਧਞ੍ਞਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਆਬਾਧਪਚ੍ਚਯਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਯਥਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਆਬਾਧਪਚ੍ਚਯਾ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਤਥਾ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸਾਪੀਤਿ ਚ. ਯਥਾ ਵਾ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਭਜ੍ਜਨਾਦੀਨਿ ਕਾਰਾਪੇਤੁਂ ਨ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਏਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸਾਪਿ. ਵੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚੇਤਂ ਅਨ੍ਧਕਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ‘‘ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਬਾਲਭਿਕ੍ਖੁ ਕਪ੍ਪਿਯਂ ਅਜਾਨਨ੍ਤੋ ਏਤਦਵੋਚ ‘ਆਮਕਧਞ੍ਞਂ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਤੁਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਨ ਵਟ੍ਟਤਿ. ਏਤਂ ਧਞ੍ਞਂ ਭਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਕੋਟ੍ਟੇਤ੍ਵਾ ਪਚਿਤ੍ਵਾ ਯਾਗੁਖਜ੍ਜਕਂ ਭਤ੍ਤਞ੍ਚ ਦੇਥਾ’ਤਿ, ਆਣਾਪਕਸ੍ਸੇਵ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿ, ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਅਨਾਪਤ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਸਙ੍ਘਵਾਰਿਕਾਨਂ ਧਞ੍ਞਂ ਕੋਟ੍ਟੇਥਾ’’ਤਿ ਆਰਾਮਿਕਾਨਂ ਵਤ੍ਤੁਞ੍ਚ ਨ ਵਟ੍ਟਤਿ. ‘‘ਦਿਵਸਂ ਪਰਿਬ੍ਬਯਂ ਗਣ੍ਹਥ, ਤਣ੍ਡੁਲੇ ਸਮ੍ਪਾਦੇਥ, ਤ੍ਵਂ ਏਤ੍ਤਕੇ ਗਣ੍ਹ, ਤ੍ਵਂ ਏਤ੍ਤਕੇ’’ਤਿ ਏਵਮਾਦੀਨਿ ਪਨ ਵਤ੍ਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀਤਿ ਚ. ਯਂ ਪਨ ‘‘ਅਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਾ ਲਬ੍ਭਮਾਨਂ ਪਨ ਨਵਕਮ੍ਮਤ੍ਥਾਯ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਮ੍ਪਿ ਹੇਟ੍ਠਾ ‘‘ਇਮਂ ਤਲ਼ਾਕਂ ਖੇਤ੍ਤਂ ਵਤ੍ਥੁਂ ਵਿਹਾਰਸ੍ਸ ਦੇਮਾ’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਨਯਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਸੁਵੁਤ੍ਤਮੇਵ. ‘‘ਨਵਕਮ੍ਮਤ੍ਥਾਯ ਧਞ੍ਞਂ ਦੇਮਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਸਾਧੂ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਯਂ ਪਨ ਹੇਟ੍ਠਾ ‘‘ਤਤ੍ਥ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਵਤ੍ਥੁਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਾ ਸਙ੍ਘਗਣਪੁਗ੍ਗਲਚੇਤਿਯਾਨਂ ਵਾ ਅਤ੍ਥਾਯ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਤੁਂ ਨ ਵਟ੍ਟਤਿ…ਪੇ… ਦੁਕ੍ਕਟਵਤ੍ਥੁਂ ਸਬ੍ਬੇਸਮ੍ਪਿ ਅਤ੍ਥਾਯ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਤੋ ਦੁਕ੍ਕਟਮੇਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਮ੍ਪਿ ਸੁਵੁਤ੍ਤਮੇਵ. ਕਸ੍ਮਾ? ‘‘ਚੇਤਿਯਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਾਯ ਧਞ੍ਞਂ ਦਾਤੁਕਾਮੋਮ੍ਹਿ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਭਨ੍ਤੇ ਤਦਤ੍ਥਾਯ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਥਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤੁਂ ਅਕਪ੍ਪਿਯਤ੍ਤਾ. ‘‘ਇਦਂ ਪਨ ਤਾਦਿਸਂ ਨ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਬ੍ਬੋਪਾਯਂ ਉਪਤਿਸ੍ਸਤ੍ਥੇਰਵਾਦੋ ਕਿਰ. ਧਮ੍ਮਸਿਰਿਤ੍ਥੇਰੋ ਪਨੇਵਮਾਹ ‘‘ਪੁਬ੍ਬੇਪਿ ਨਵਕਮ੍ਮਤ੍ਥਾਯ ਪਟਿਗ੍ਗਹੋ ਨ ਵਾਰਿਤੋ, ਸਙ੍ਘਸ੍ਸਤ੍ਥਾਯ ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਮ੍ਪਿ ਪਟਿਗ੍ਗਾਹਕਸ੍ਸੇਵ ਅਕਪ੍ਪਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.

ਸਤ੍ਤਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੮. ਅਟ੍ਠਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੮੨੪. ਪੋਰਾਣਾ ‘‘ਨਿਬ੍ਬਿਟ੍ਠਰਾਜਭਟੋ’’ਤਿ ਪਠਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਸਤ੍ਥੋ ਵਾਰਿਤਭਤ੍ਤਵੇਤਨੋ ਰਾਜਭਟੋਤਿ. ‘‘ਤਞ੍ਞੇਵ ਭਟਪਥਨ੍ਤਿ ਤਂਯੇਵ ਭਤ੍ਤਵੇਤਨ’’ਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥਂ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਉਮ੍ਮੁਕਨ੍ਤਿ ਅਲਾਤਂ.

੮੨੬. ਏਤ੍ਥ ਛਡ੍ਡਿਤਂ ਕਿਰਿਯਾ. ਅਨੋਲੋਕਨਂ ਅਕਿਰਿਯਾ.

ਅਟ੍ਠਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੯. ਨਵਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੮੩੨. ‘‘ਸਾਮਿਕੇ ਅਪਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ਛਡ੍ਡੇਤੀ’’ਤਿ ਕਤ੍ਥਚਿ ਪੋਤ੍ਥਕੇ ਨਤ੍ਥਿ, ਕਤ੍ਥਚਿ ਅਤ੍ਥਿ, ਅਤ੍ਥਿਭਾਵੋਵ ਸੇਯ੍ਯੋ ਕਿਰਿਯਾਕਿਰਿਯਤ੍ਤਾ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਸ੍ਸ. ਇਧ ਖੇਤ੍ਤਪਾਲਕਾ, ਆਰਾਮਾਦਿਗੋਪਕਾ ਚ ਸਾਮਿਕਾ ਏਵ. ‘‘ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਖੇਤ੍ਤੇ, ਆਰਾਮੇ ਚ ਤਤ੍ਥ ਕਚਵਰਂ ਨ ਛਡ੍ਡੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਕਤਿਕਾ ਚੇ ਨਤ੍ਥਿ, ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਛਡ੍ਡੇਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿ ਸਙ੍ਘਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾ, ਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਨਂ. ਤਾਸਮ੍ਪਿ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਸਙ੍ਘਸਨ੍ਤਕੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਨ ਤਤ੍ਥ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ, ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇਪਿ ਸਾਰੁਪ੍ਪਵਸੇਨੇਵ ਕਾਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

ਨਵਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੧੦. ਦਸਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੮੩੩. ਸਾਧੁਕੀਲ਼ਿਤਗੀਤਂ ਵਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪਾਚਿਣ੍ਣਗੀਤਮ੍ਪਿ ਸੋਤੁਂ ਨ ਵਟ੍ਟਤਿ. ‘‘ਗੀਤੁਪਸਞ੍ਹਿਤਂ ਪਨ ਧਮ੍ਮਂ ਸੋਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀਤਿ ਦੀਘਨਿਕਾਯਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪੋਰਾਣਗਣ੍ਠਿਪਦੇ ਪਨ ‘‘ਧਮ੍ਮਗੀਤਮ੍ਪਿ ਨ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਗਾਯਾਮ ਵਾਦੇਮਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਤੁਂ ਨ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਦੁਕ੍ਕਟਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ‘‘ਪੂਜਂ ਕਰੋਮ, ਜਾਤਕਂ ਵਾ ਵਤ੍ਥੁਂ ਵਾ ਦੇਸੇਮਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘ਸਾਧੂ’ਤਿ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ.

੮੩੬. ਏਕਪਯੋਗੋ ਨਾਮ ਏਕਦਿਵਸਾਵਲੋਕਨਂ. ਤੇਸਂਯੇਵਾਤਿ ਯੇਸਂ ਨਚ੍ਚਂ ਪਸ੍ਸਤਿ. ‘‘ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਸਯਮ੍ਪਿ ਨਚ੍ਚਿਤੁਂ ਵਾ ਗਾਯਿਤੁਂ ਵਾ ਵਾਦਿਤੁਂ ਵਾ ਨ ਲਭਤੀ’’ਤਿਆਦਿ ਇਧ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ਨਤ੍ਥਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਏਲ਼ਕਲੋਮਸਮੁਟ੍ਠਾਨਤ੍ਤਾ. ਯਦਿ ਏਵਂ ਕਸ੍ਮਾ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਚੇ? ਸੁਤ੍ਤਾਨੁਲੋਮਮਹਾਪਦੇਸਤੋ. ਯਦਿ ਨਚ੍ਚਾਦੀਨਿ ਪਸ੍ਸਿਤੁਂ ਵਾ ਸੋਤੁਂ ਵਾ ਨ ਲਭਤਿ, ਪਗੇਵ ਅਤ੍ਤਨਾ ਕਾਤੁਨ੍ਤਿ ਨਯਤੋ ਲਬ੍ਭਮਾਨਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਤਰਥਾ ਮਹਾਪਦੇਸਾ ਨਿਰਤ੍ਥਕਾ ਸਿਯੁਂ. ਏਵਮਞ੍ਞਤ੍ਥਾਪਿ ਨਯੋ ਨੇਤਬ੍ਬੋ. ‘‘ਸਮੁਟ੍ਠਾਨਮ੍ਪਿ ਇਧ ਵੁਤ੍ਤਮੇਵ ਅਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਛਸਮੁਟ੍ਠਾਨਵਸੇਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਲਿਖਿਤਂ. ਤਂ ‘‘ਅਞ੍ਞੇ ਨਚ੍ਚ, ਗਾਯ, ਵਾਦੇਹੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤੁਂ ਨ ਲਬ੍ਭਤੀਤਿਆਦਿਵਚੀਕਮ੍ਮਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਲਿਖਿਤਞ੍ਚੇ, ਤਂ ਸੁਲਿਖਿਤਂ ਏਲ਼ਕਲੋਮਸਮੁਟ੍ਠਾਨੇ ਵਾਚਾਯ ਅਭਾਵਤੋ. ‘‘ਸਯਮ੍ਪਿ ਨਚ੍ਚਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਕਾਯਕਮ੍ਮਞ੍ਚੇ ਸਨ੍ਧਾਯ ਲਿਖਿਤਂ, ਦੁਲ੍ਲਿਖਿਤਂ. ਏਲ਼ਕਲੋਮਸਮੁਟ੍ਠਾਨਞ੍ਹਿ ਏਕਨ੍ਤਤੋ ਕਾਯਕਮ੍ਮਂ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਉਦ੍ਧਟਂ ਅਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਆਦਿਸਦ੍ਦੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਮੇਵ ਇਧ ਗਹੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ. ਏਤਂ ਏਲ਼ਕਲੋਮਸਮੁਟ੍ਠਾਨਤ੍ਤਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਕਾਰਣਵਚਨੇ ਸੁਤ੍ਤਾਨੁਲੋਮਮਹਾਪਦੇਸਤੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪਨ ਉਦ੍ਧਟਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ, ਏਵਂ ਯਥਾਲਾਭਵਸੇਨ ਤਂ ਲਿਖਿਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ‘‘ਆਹਚ੍ਚਭਾਸਿਤਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਸੇਨ ਏਲ਼ਕਲੋਮਸਮੁਟ੍ਠਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਉਪਤਿਸ੍ਸਤ੍ਥੇਰੋ. ‘‘ਏਲ਼ਕਲੋਮਸਮੁਟ੍ਠਾਨਞ੍ਚੇ ਇਦਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ, ਆਣਾਪਕੋ ਮੁਚ੍ਚੇਯ੍ਯ, ਨ ਚ ਮੁਚ੍ਚਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂ ‘‘ਕਸ੍ਮਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਸਬ੍ਬਅਟ੍ਠਕਥਾਸੁ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਅਟ੍ਠਕਥਾਚਰਿਯੋ ਆਹਾਤਿ ਧਮ੍ਮਸਿਰਿਤ੍ਥੇਰੋ.

੮੩੭. ਆਰਾਮੇ ਠਤ੍ਵਾਤਿ ਨ ਕੇਵਲਂ ਠਤ੍ਵਾ, ਤਤੋ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਨ ਸਬ੍ਬਿਰਿਯਾਪਥੇਹਿਪਿ ਲਭਤਿ. ‘‘ਆਰਾਮੇ ਠਿਤਾਤਿ ਪਨ ਆਰਾਮਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ, ਇਤਰਥਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾਪਿ ਨ ਲਭੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਲਿਖਿਤਂ, ਤਂ ਸੁਲਿਖਿਤਮੇਵ.

ਦਸਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

ਲਸੁਣਵਗ੍ਗਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੨. ਅਨ੍ਧਕਾਰਵਗ੍ਗਵਣ੍ਣਨਾ

੧. ਪਠਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੮੩੯. ‘‘ਦਿਵਾਪਿ ਅਨ੍ਧਕਾਰਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਪ੍ਪਟਿਸੇਧਨਤ੍ਥਂ ‘ਰਤ੍ਤਨ੍ਧਕਾਰੇ’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ ਪੋਰਾਣਾ. ਸਨ੍ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਠਾਨਾਪਦੇਸੇਨ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧੋਪਿ ਇਰਿਯਾਪਥੋ ਸਙ੍ਗਹਿਤੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥਪਾਸੇ ਤੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਚਙ੍ਕਮਨਾਦਿਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿਯਾ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਮੇਵ. ‘‘ਸਲ੍ਲਪੇਯ੍ਯ ਵਾ’’ਤਿ ਕੇਵਲਂ ਨਿਦਾਨਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ਵਿਸੇਸਾਭਾਵਤੋ. ‘‘ਸਲ੍ਲਪੇਯ੍ਯਵਾਤਿ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥਪਾਸੇ ਠਿਤਾ ਸਲ੍ਲਪਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਨ ਯੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਏਕੇ. ਕਸ੍ਮਾ? ਯਸ੍ਮਾ ਤਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥਪਾਸੇ ਠਿਤੇਨੇਵ ਏਕਂ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਂ. ਸਲ੍ਲਪਨੇਨਪਿ ਅਪਰਮ੍ਪਿ ਏਕਂ ਆਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਨਾਪਜ੍ਜਤਿ, ਕਥਂ ਪਞ੍ਞਾਯਤੀਤਿ? ਅਙ੍ਗਵਸੇਨ. ਇਮਸ੍ਸ ਹਿ ਰਤ੍ਤਨ੍ਧਕਾਰਤਾ, ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥਪਾਸੇ ਠਾਨਂ ਵਾ ਸਲ੍ਲਪਨਂ ਵਾ, ਸਹਾਯਾਭਾਵੋ, ਰਹੋਪੇਕ੍ਖਤਾਤਿ ਇਮਾਨਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਅਙ੍ਗਾਨਿ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ. ਤਤ੍ਥ ਯਦਿ ਠਾਨਪਚ੍ਚਯਾ ਏਕਾ ਆਪਤ੍ਤਿ ਵਿਸੁਂ ਸਿਯਾ, ਤਸ੍ਸਾ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਅਙ੍ਗਾਨਿ ਸਿਯੁਂ. ਯਦਿ ਸਲ੍ਲਪਨਪਚ੍ਚਯਾ ਏਕਾ, ਤਸ੍ਸਾਪਿ ਪਞ੍ਚ ਅਙ੍ਗਾਨਿ ਸਿਯੁਂ. ਤਸ੍ਮਾ ਮਾਤਿਕਾਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ‘‘ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਵਾ ਪਞ੍ਚ ਵਾ ਅਙ੍ਗਾਨੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਸਿਯਾ, ਨ ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਲ੍ਲਪਨਪਚ੍ਚਯਾ ਵਿਸੁਂ ਨਤ੍ਥੀਤਿ. ਅਤ੍ਥਿਯੇਵ, ਮਾਤਿਕਾਟ੍ਠਕਥਾਵਚਨਞ੍ਚ ਤਦਤ੍ਥਮੇਵਾਤਿ ਏਕੇ. ਕਥਂ? ਸਹੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਤੋ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਆਪਤ੍ਤੀਨਂ. ਕਿਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ? ਸਲ੍ਲਪਨੇ ਸਤਿ ਠਾਨਪਚ੍ਚਯਾ ਆਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ ਚਤੁਰਙ੍ਗਿਕਂ, ਸਲ੍ਲਪਨਪਚ੍ਚਯਾ ਆਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ ਚਤੁਰਙ੍ਗਿਕਨ੍ਤਿ ਦ੍ਵੇ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਾਨਿ ਸਹੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਿ ਏਕਤੋ ਆਪਜ੍ਜਨ੍ਤੀਤਿ. ਇਦਂ ਅਯੁਤ੍ਤਂ ਪਾਲ਼ਿਵਿਰੋਧਤੋ. ਪਾਲ਼ਿਯਞ੍ਹਿ ‘‘ਸਲ੍ਲਪੇਯ੍ਯ ਵਾਤਿ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥਪਾਸੇ ਠਿਤਾ ਸਲ੍ਲਪਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਦਿ ਦ੍ਵੇ ਸਿਯੁਂ, ‘‘ਆਪਤ੍ਤਿ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤਾ ਸਿਯਾਤਿ. ਅਯਂ ਨਯੋ ਦੁਤਿਯਾਦੀਸੁਪਿ ਯਥਾਯੋਗਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਏਤ੍ਥ ਦੁਤਿਯੇਨਾਪਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਯਦਿ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਰਹੋਪੇਕ੍ਖਤਾ ਅਤ੍ਥਿ, ਸੋ ਚੇ ਪੁਰਿਸੋ, ਨ ਦੁਤਿਯੋ, ਪੁਰਿਸਗਣਨਾਯ ਆਪਤ੍ਤਿਯੋ. ਅਥ ਦੁਤਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਸਾ ਚ ਤੇਨ ਪੁਰਿਸੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਰਹੋਪੇਕ੍ਖਤਾ ਅਤ੍ਥਿ, ਸਾ ਚ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਨ ਦੁਤਿਯਾ ਹੋਤਿ. ਉਭਿਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਆਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਏਕੇ, ਵਿਚਾਰੇਤ੍ਵਾ ਪਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਪੋਰਾਣਗਣ੍ਠਿਪਦੇ ਪਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਹਤ੍ਥਪਾਸੇ ਠਾਨੇਨ ਦੁਕ੍ਕਟ’’ਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਪਾਲ਼ਿਯਾ ਵਿਰੁਜ੍ਝਤਿ. ‘‘ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥਪਾਸੇ ਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਹਿ ਪਾਲ਼ਿ, ਕਿਂਬਹੁਨਾ. ਚਤੁਤ੍ਥਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ਮਾਤਿਕਾਟ੍ਠਕਥਾਯਂ (ਕਙ੍ਖਾ. ਅਟ੍ਠ. ਦੁਤਿਯਿਕਉਯ੍ਯੋਜਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ) ‘‘ਸਨ੍ਤਿਟ੍ਠਨਾਦੀਸੁ ਤੀਣਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਾਨੀ’’ਤਿਆਦਿਵਚਨਤੋ ਵਤ੍ਥੁਗਣਨਾਯ ਆਪਤ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ‘‘ਅਙ੍ਗਾਨਿ ਚੇਤ੍ਥ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਪਞ੍ਚ ਵਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਸਨ੍ਨਿਟ੍ਠਾਨਂ.

ਪਠਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੨-੩-੪. ਦੁਤਿਯਤਤਿਯਚਤੁਤ੍ਥਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੮੪੨-੬. ਦੁਤਿਯਤਤਿਯਚਤੁਤ੍ਥਾਨਿ ਉਤ੍ਤਾਨਾਨਿ. ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ‘‘ਸਲ੍ਲਪਤੀਤਿ ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਕਥਂ ਕਥੇਤੀ’’ਤਿ ਪੋਰਾਣਗਣ੍ਠਿਪਦੇ ਵੁਤ੍ਤਂ.

੮੫੨. ਚਤੁਤ੍ਥੇ ਪਨਾਯਂ ਵਿਸੇਸੋ – ‘‘ਏਕੇਨੇਕਾ’’ਤਿ ਪਠਮਂ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਦੁਤਿਯਿਕਂ ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਨਂ ਉਯ੍ਯੋਜੇਯ੍ਯ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਂ ਨ ਸਮ੍ਭਵਤੀਤਿ ਚੇ? ਸਮ੍ਭਵਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਸਨ੍ਤਿਟ੍ਠਨਾਦਿਤ੍ਤਯਮਤ੍ਤਾਪੇਕ੍ਖਤ੍ਤਾ, ਤਸ੍ਸ ਵਚਨਸ੍ਸਾਪਿ ਵਾ ਅਞ੍ਞਾਯਪਿ ਰਹੋਪੇਕ੍ਖਨਸ੍ਸਾਦਸਮ੍ਭਵੇ ਸਤਿ ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਏਕਤ੍ਥਸਮ੍ਭਵਤੋ ਚ ਸਾਧਿਤਮੇਤਂ. ‘‘ਹਤ੍ਥਪਾਸਂ ਵਿਜਹਿਤ੍ਵਾ ਸਨ੍ਤਿਟ੍ਠਤਿ ਵਾ ਸਲ੍ਲਪਤਿ ਵਾ’’ਤਿ ਏਤ੍ਤਕਮੇਵ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਸ੍ਮਾ ‘‘ਨਿਕਣ੍ਣਿਕਂ ਵਾ ਜਪ੍ਪੇਤੀ’’ਤਿ ਨ ਵੁਤ੍ਤਂ? ਹਤ੍ਥਪਾਸਾਤਿਕ੍ਕਮੇ ਅਸਮ੍ਭਵਤੋ. ਤਸ੍ਸ ਤਤਿਯਸ੍ਸ ਪਦਸ੍ਸ ਪਚ੍ਛਿਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਸਮ੍ਭਵਨ੍ਤਮ੍ਪਿ ‘‘ਦੁਤਿਯਿਕਂ ਵਾ ਉਯ੍ਯੋਜੇਤੀ’’ਤਿ ਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਅਤ੍ਥਤੋ ਹਤ੍ਥਪਾਸਂ ਵਿਜਹਿਤ੍ਵਾ ਸਨ੍ਤਿਟ੍ਠਤਿ ਵਾ ਸਲ੍ਲਪਤਿ ਵਾ ਦੁਤਿਯਿਕਂ ਵਾ ਉਯ੍ਯੋਜੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਏਸ ਨਯੋ ਯਕ੍ਖੇਨ ਵਾਤਿਆਦੀਸੁਪਿ. ਤਤ੍ਥ ‘‘ਹਤ੍ਥਪਾਸੇ’’ਤਿ ਵਾ ‘‘ਹਤ੍ਥਪਾਸਂ ਵਿਜਹਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ ਵਾ ਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ਉਭਯਤ੍ਥ ਦੁਕ੍ਕਟਤ੍ਤਾ. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਵਾਰੇਪਿ ਅਸਮ੍ਭਵਤੋ ‘‘ਨਿਕਣ੍ਣਿਕਂ ਵਾ ਜਪ੍ਪੇਤੀ’’ਤਿ ਨ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਚੇ? ਸਮ੍ਭਵਤਿ ਸਤਿ ਕਰਣੀਯੇ ਨਿਕਣ੍ਣਿਕਂ ਵਾ ਜਪ੍ਪੇਤੀਤਿ ਸਮ੍ਭਵਤੋ. ਅਥ ਕਸ੍ਮਾ ਏਵਂ ਨ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਚੇ? ਅਨਵਜ੍ਜਕਥਾਯਂ ਨਿਕਣ੍ਣਿਕਜਪ੍ਪਨੇ ਪਯੋਜਨਾਭਾਵਾ, ਧਮ੍ਮਕਥਾਯਮ੍ਪਿ ਉਦਾਯਿਂ ਆਰਬ੍ਭ ਪਟਿਸਿਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਚ.

ਦੁਤਿਯਤਤਿਯਚਤੁਤ੍ਥਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੫. ਪਞ੍ਚਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੮੫੬. ‘‘ਕੁਲਂ ਨਾਮ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਕੁਲਾਨੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਤਿਤ੍ਥਿਯਾਰਾਮੇ ਕਪ੍ਪਤਿ ਤਸ੍ਸ ਕੁਲਵੋਹਾਰਾਭਾਵਤੋਤਿ ਏਕੇ. ਤਿਤ੍ਥਿਯਾਨਂ ਖਤ੍ਤਿਯਾਦਿਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਨ ਕਪ੍ਪਤੀਤਿ ਏਕੇ. ਤਸ੍ਸ ਕਪ੍ਪਿਯਭੂਮਿਤ੍ਤਾ ਨ ਯੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਚੇ? ਨ, ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਖਤ੍ਤਿਯਾਦੀਨਂ ਸਮ੍ਭਵਤੋ. ਤਥਾਪਿ ਗੋਚਰਕੁਲਂ ਇਧਾਧਿਪ੍ਪੇਤਂ. ‘‘ਉਪਚਾਰੋ ਦ੍ਵਾਦਸਹਤ੍ਥੋ’’ਤਿ ਲਿਖਿਤਂ.

ਪਞ੍ਚਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੬. ਛਟ੍ਠਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੮੬੦. ‘‘ਨਿਸੀਦਨ੍ਤਿਯਾ ਏਕਾ, ਨਿਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿਯਾ ਏਕਾ’’ਤਿ ਅਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿਯਾ’’ਤਿਆਦਿ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਨ ਹਿ ਗਮਨਪਚ੍ਚਯਾ ਏਸਾ ਆਪਤ੍ਤੀਤਿ? ਨ, ਪਰਿਯੋਸਾਨਾਧਿਪ੍ਪਾਯਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ‘‘ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਨਿਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿਯਾ ਦ੍ਵੇ’’ਤਿ ਵਚਨੇਨਪਿ ਗਮਨਂ ਇਧ ਨਾਧਿਪ੍ਪੇਤਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸਿਤਂ ਹੋਤਿ, ਤਥਾ ‘‘ਨਿਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਨਿਸੀਦਨ੍ਤਿਯਾ ਦ੍ਵੇ’’ਤਿਪਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਯਦਿ ਏਵਂ ‘‘ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਭਿਨਿਪਜ੍ਜਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਕਸ੍ਮਾ ਨ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਚੇ? ਅਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾਪਿ ਨਿਪਜ੍ਜਨਸਮ੍ਭਵਤੋ. ਨਿਪਜ੍ਜਨਤ੍ਥਾਯ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਨਿਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿਯਾ ਨਿਪਜ੍ਜਨਕਪਯੋਗਤ੍ਤਾ ਏਕਾ ਆਪਤ੍ਤੀਤਿ ਕੇਚਿ.

ਛਟ੍ਠਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੭. ਸਤ੍ਤਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੮੬੭. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਵਾਰੇ ‘‘ਧੁਵਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ’’ਤਿ ਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਸਨ੍ਥਰਿਤ੍ਵਾ ਵਾ ਸਨ੍ਥਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਇਧ ਛਟ੍ਠੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਪਕਤਿਯਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਅਭਿਨਿਸੀਦਤਿ ਵਾ ਅਭਿਨਿਪਜ੍ਜਤਿ ਵਾ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਮੇਵ. ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਧੁਵਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ. ਇਧ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਸਨ੍ਥਰਿਤ੍ਵਾ ਵਾ ਸਨ੍ਥਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਵਾ ਅਭਿਨਿਸੀਦਤਿ ਵਾ ਅਭਿਨਿਪਜ੍ਜਤਿ ਵਾ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਮੇਵ. ਉਭਯਤ੍ਥਾਪਿ ਪਞ੍ਚਮੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਅਨਾਪੁਚ੍ਛਾ ਪਕ੍ਕਮੇਯ੍ਯ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਮੇਵ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਵਾਰੇ ਮਾਤਿਕਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਕਾਲਤੋ ਅਞ੍ਞਕਾਲਸ੍ਸ ਅਪਰਾਮਟ੍ਠਤ੍ਤਾਤਿ ਨੋ ਤਕ੍ਕੋਤਿ ਆਚਰਿਯੋ. ਅਪਿਚ ਅਤ੍ਥਾਪਤ੍ਤਿਕਾਲੇ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਨੋ ਵਿਕਾਲੇਤਿਆਦਿਤ੍ਤਿਕੇ, ਅਤ੍ਥਾਪਤ੍ਤਿ ਰਤ੍ਤਿਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਨੋ ਦਿਵਾਤਿਆਦਿਤ੍ਤਿਕੇ ਚ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਇਧ ਪਞ੍ਚਮਛਟ੍ਠਸਤ੍ਤਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇਹਿ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾਪਤ੍ਤੀਨਂ ਅਪਰਾਮਟ੍ਠਤ੍ਤਾ ਯਥਾਸਮ੍ਭਵਂ ਤਿਵਿਧਕਾਲੇ ਤਿਵਿਧਮੇਤਂ ਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿ ਏਵ ਮਹਾਪਦੇਸਨਯਾਨੁਲੋਮਤੋ.

ਸਤ੍ਤਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੮. ਅਟ੍ਠਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੮੬੯. ਅਟ੍ਠਮੇ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਕਟਂ ਸਮ੍ਭਵਤਿ.