੧੨. ਆਲ਼ਵਕਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੨੪੬. ਆਲ਼ਵਿਯਨ੍ਤਿ ਇਤ੍ਥਿਲਿਙ੍ਗਵਸੇਨ ਤਂ ਰਟ੍ਠਮ੍ਪਿ ਨਗਰਮ੍ਪਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਰਟ੍ਠੇ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੇਪਿ ਨ ਏਤ੍ਥ ਬਹੁਵਚਨਂ ਤਥਾਰੁਲ਼੍ਹਿਯਾ ਅਭਾਵਤੋ. ਤਞ੍ਚ ਭਵਨਨ੍ਤਿ ਤਞ੍ਚ ਆਲ਼ਵਕਸ੍ਸ ਯਕ੍ਖਸ੍ਸ ਭਵਨਂ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਆਲ਼ਵਕਸ੍ਸ ਭਵਨੇ. ‘‘ਅਥ ਖੋ ਆਲ਼ਵਕੋ ਯਕ੍ਖੋ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮੀ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਾਠਪਦੇਸੇ. ਅਯਮਨੁਪੁਬ੍ਬਿਕਥਾਤਿ ਅਯਂ ਇਦਾਨਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਾ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬਤੋ ਆਗਤਾ ਕਥਾ. ਆਲ਼ਵਿਯਾ ਇਸ੍ਸਰੋਤਿ ਆਲ਼ਵੋ, ਆਲ਼ਵਕੋਤਿ ਚ ਰਾਜਾ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਕਦਾਚਿ ਚੋਰਪਟਿਬਾਹਨਤ੍ਥਂ, ਕਦਾਚਿ ਉਸ੍ਸਾਹਸਤ੍ਤਿਵਿਭਾਵਨਵਸੇਨ ਪਟਿਰਾਜਨਿਸੇਧਨਤ੍ਥਂ, ਕਦਾਚਿ ਲਕ੍ਖਯੋਗ੍ਯਵਿਨਿਯੋਗਵਸੇਨ ਬ੍ਯਾਯਾਮਕਰਣਤ੍ਥਞ੍ਚ. ਮਿਗਾਨਂ ਵਨਨਤੋ ਵਸਨਤੋ ਵਾਨਤੋ ਵਾ ‘‘ਮਿਗਵਾ’’ਤਿ ਲਦ੍ਧਸਮਞ੍ਞਂ ਮਿਗਵਂ. ਤਸ੍ਸੇਵਾਤਿ ਰਞ੍ਞੋ ਏਵ. ਮਿਗੋਤਿ ਏਕੋ ਏਣਿਮਿਗੋ. ਤਿਯੋਜਨਨ੍ਤਿ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਸਂਯੋਗੇ ਉਪਯੋਗਵਚਨਂ. ਉਦਕਂ ਵਿਯ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤਨ੍ਤਿ ਯਥਾ ਪਰਿਸ੍ਸਮਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਉਦਕਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤੋ ਨਿਰਸ੍ਸਾਸੋ ਹੋਤਿ, ਏਵਂ ਵਿਯ ਠਿਤਂ. ਮੂਲਨ੍ਤਿ ਸਮੀਪਂ. ਯਕ੍ਖਂ ਦਿਸ੍ਵਾਵ ਰਞ੍ਞੋ ਭਯਂ ਛਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤਂ ਊਰੁਤ੍ਥਮ੍ਭਂ ਅਹੋਸਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਰਾਜਾ ਪਲਾਯਿਤੁਂ ਨਾਸਕ੍ਖਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਖਾਦਿਤੁਂ ਉਪਗਤੋ’’ਤਿ. ਅਥ ਰਾਜਾ ਦ੍ਵਿਧਾ ਛਿਨ੍ਨਂ ਮਿਗਂ ਦਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਮੋਚੇਤੁਕਾਮੋ ਅਹੋਸਿ. ਯਕ੍ਖੋ ‘‘ਨਨੁ ਮਮ ਹਤ੍ਥਗਤਕਾਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਮਿਗੋਪਿ ਮਮ ਸਨ੍ਤਕੋ, ਤਤ੍ਥ ਕਿਨ੍ਨਾਮ ਤੇ ਕੇਰਾਟਿਯਮਿਦਂ ਦਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਮੋਚਨ’’ਨ੍ਤਿ ਰਾਜਾਨਂ ਨ ਮੁਞ੍ਚਿ. ਅਥ ਰਾਜਾ ਤਸ੍ਸ ਤਾਦਿਸਂ ਪਟਿਞ੍ਞਾਤਂ ਅਕਾਸਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਰਾਜਾ ਤੇਨ ਸਦ੍ਧਿ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਭਵਨਂ ਅਨੁਪਗਤਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਮਮ ਭਵਨਂ ਅਨੁਪਗਤਂ. ਅਨਨੁਞ੍ਞਾਤਨ੍ਤਿ ਉਪਗਤੇਨ ਸਾਮਿਭੂਤੇਨ ਅਨਨੁਞ੍ਞਾਤਞ੍ਚ. ਏਤੇਨ ਉਪਗਤਂ ਤਂ, ਇਦਾਨਿ ਤਾਦਿਸੇਨ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਞ੍ਚ ਖਾਦਿਤੁਂ ਲਭਾਮੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.

ਮਚ੍ਚੁਪਥੇਤਿ ਮਚ੍ਚੁਗੋਚਰੇ. ਆਸਨ੍ਨਮਰਣਤਾਯ ਏਵਮਾਹਂਸੁ.

ਤਂ ਆਲ਼ਵਕਕੁਮਾਰਂ ਆਦਾਯ ਪਕ੍ਕਮਿਂਸੂਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਤਸ੍ਸ ਰਞ੍ਞੋ ਮਹੇਸੀ ਆਲ਼ਵਕਕੁਮਾਰਸ੍ਸ ਮਾਤਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਦੇਵਿਸਹਸ੍ਸਾਨਂ ਵਿਪ੍ਪਲਪਨ੍ਤੀਨਨ੍ਤਿ ਵਚਨਂ ਪਰਿਣਾਮੇਤਬ੍ਬਂ.

ਦੇਸਨਾਪਰਿਯੋਸਾਨੇਤਿ ਯਕ੍ਖਂ ਦਮੇਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚਾਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਨਗਰਦ੍ਵਾਰਸਮੀਪੇ ਰੁਕ੍ਖਮੂਲੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇਨ ਭਗਵਤਾ ਸਰਾਜਿਕਾਯ ਮਹਤਿਯਾ ਪਰਿਸਾਯ ਦੇਸਿਤਦੇਸਨਾਯ ਪਰਿਯੋਸਾਨੇ. ਸੋਤਿ ਭਗਵਾ. ਭਵਨੇ ਏਵਾਤਿ ਵਿਮਾਨੇ ਏਵ. ਭਗਵਾਪਿ ਪਸ੍ਸਤਿ ਪਕਤਿਚਕ੍ਖੁਨਾਵ ਨਿਗ੍ਰੋਧਸ੍ਸ ਉਪਰਿ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਤ੍ਤਾ.

ਤਤ੍ਰਾਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ‘‘ਰੋਸੇਤੁਕਾਮਤਾਯਾ’’ਤਿ ਵਚਨੇ. ਤੇਸਨ੍ਤਿ ਸਾਤਾਗਿਰਿਹੇਮਵਤਾਨਂ. ਕਾਲਦੀਪਦੇਸਕੁਲਜਨੇਤ੍ਤਿਆਯੁਪ੍ਪਮਾਣਵਿਸਯਂ ਪਞ੍ਚਮਹਾਵਿਲੋਕਿਤਂ. ‘‘ਸੀਤਂ ਬ੍ਯਪਗਤਂ ਹੋਤਿ, ਉਣ੍ਹਞ੍ਚ ਉਪਸਮ੍ਮਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਬੁ. ਵਂ. ੨.੮੩) ਆਗਤਾਨਿ ਦ੍ਵਤ੍ਤਿਂਸ ਪੁਬ੍ਬਨਿਮਿਤ੍ਤਾਨਿ. ਕਟਿਪ੍ਪਦੇਸਵਤ੍ਥਿਕੋਸਕਣ੍ਣਤੋ ਤਿਧਾ. ਸਦ੍ਦੋਤਿ ਆਲ਼ਵਕਸ੍ਸ ਉਗ੍ਘੋਸਿਤਸਦ੍ਦੋ.

ਇਮਿਨਾ ਪਸਙ੍ਗੇਨ ਸਕਲਜਮ੍ਬੁਦੀਪਂ ਬ੍ਯਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪਵਤ੍ਤੇ ਅਪਰੇਪਿ ਤਯੋ ਸਦ੍ਦੇ ਯਥਾ ਏਤੇ, ਏਵਂ ਆਲ਼ਵਕਸ੍ਸ ਉਗ੍ਘੋਸਿਤਸਦ੍ਦੋਪੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਚਤ੍ਤਾਰੋ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਓਸਕ੍ਕਨ੍ਤੇਤਿ ਪਰਿਹਾਯਮਾਨੇ.

ਚੁਣ੍ਣੇਨ੍ਤਾਤਿ ਚੁਣ੍ਣੇਤੁਂ ਸਮਤ੍ਥਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਪਨ ਚੁਣ੍ਣਨਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਮਾ ਕਸ੍ਸਚੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਉਸ੍ਸਾਵਬਿਨ੍ਦੁਮਤ੍ਤਮ੍ਪੀਤਿ ਉਸ੍ਸਾਵਪਤਨਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ. ਖੁਰਪ੍ਪਂ ਸਲ੍ਲਂ.

ਸੇਟ੍ਠਾਨੀਤਿ ਅਜੇਯ੍ਯੇਨ ਅਪ੍ਪਟਿਹਤਭਾਵੇਨ ਉਤ੍ਤਮਾਨਿ. ਦੁਸ੍ਸਾਵੁਧਨ੍ਤਿ ਆਵੁਧਕਿਚ੍ਚਕਰਂ ਉਤ੍ਤਰਿਯਂ ਦੁਸ੍ਸਂ. ਇਮਾਨਿ ਕਿਰ ਸਕ੍ਕਾਦੀਨਂ ਪੁਞ੍ਞਾਨੁਭਾਵੇਨ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾਨਿ ਅਪ੍ਪਟਿਹਤਪ੍ਪਭਾਵਾਨਿ ਪਟਿਪਕ੍ਖਵਿਧਮਨਯੁਤ੍ਤਾਨਿ ਅਵਜ੍ਝਾਨਿ ਆਵੁਧਾਨਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਯਦਿ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ.

ਅਸਨਿਵਿਚਕ੍ਕਂ ਵਿਯਾਤਿ ਅਸਨਿਮਣ੍ਡਲਂ ਵਿਯ.

ਪਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਲਗਦ੍ਦਪਿਤ੍ਤਂ. ਭਿਨ੍ਦੇਯ੍ਯਾਤਿ ਆਸਿਞ੍ਚੇਯ੍ਯ. ਸੁਖਨ੍ਤਿ ਸੁਕਰਂ. ਮੁਦੁਭੂਤਚਿਤ੍ਤਵਵਤ੍ਥਾਨਕਰਣਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਮੁਦੁਭੂਤਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਚਿਤ੍ਤੇ ਵਵਤ੍ਥਾਨਸ੍ਸ ਕਰਣਤ੍ਥਂ.

ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇਤਿ ‘‘ਨ ਖ੍ਵਾਹ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ. ਭਗਵਤੋ ਸਾਸਨੇ ਠਿਤੇ ਪਯਿਰੁਪਾਸਿਤ੍ਵਾ ਉਗ੍ਗਹਿਤਂ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਪਯਿਰੂਪਾਸਿਤ੍ਵਾ ਉਗ੍ਗਹਿਤਮੇਵ ਨਾਮਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਕਸ੍ਸਪਂ…ਪੇ... ਉਗ੍ਗਹੇਸੁ’’ਨ੍ਤਿ. ਪੁਟ੍ਠਪਞ੍ਹਾਤਿ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੇਨ ਪੁਟ੍ਠਪਞ੍ਹਾ. ਯਸ੍ਮਾ ਬੁਦ੍ਧਵਿਸਯੇ ਪੁਟ੍ਠਪਞ੍ਹਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਬੁਦ੍ਧਵਿਸਯਾਵ ਹੋਨ੍ਤਿ.

ਪਟਿਸੇਧੇਤ੍ਵਾਤਿ ਵਾਚਾਯ ਅਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯਭਾਵੇਨੇਵ ਪਟਿਸੇਧੇਤ੍ਵਾ. ‘‘ਯਦਾਕਙ੍ਖਸੀ’’ਤਿ ਪਦਸਨ੍ਧਿਵਸੇਨ ਨਿਦ੍ਦੇਸੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਯਦਿ ਆਕਙ੍ਖਸੀ’’ਤਿ. ਤੇਨ ਤੁਯ੍ਹਂ ਪੁਚ੍ਛਂ ਤਾਵ ਸੁਤ੍ਵਾ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਨ ਮੇ’’ਤਿਆਦਿ. ਦੁਤਿਯਵਿਕਪ੍ਪੇ ਦ-ਕਾਰੋ ਪਦਸਨ੍ਧਿਕਰੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਯਂ ਆਕਙ੍ਖਸੀ’’ਤਿ. ‘‘ਪੁਚ੍ਛ, ਆਵੁਸੋ, ਸੁਤ੍ਵਾ ਜਾਨਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਅਵਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਅਨਿਯਮੇਤ੍ਵਾ ਵਚਨਂ ਸਬ੍ਬਵਿਸਯਂ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਬ੍ਬਂ ਤੇ’’ਤਿਆਦਿ.

ਕਿਂ ਸੂਤਿ ਏਤ੍ਥ ਕਿਨ੍ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਾਯਂ, ਸੂਤਿ ਸਂਸਯੇ, ਕਿਂ ਨੂਤਿ ਅਤ੍ਥੋ? ਇਧਾਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਲੋਕੇ. ਤਸ੍ਮਾ ਵਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਵਿਤ੍ਤਿਕਰਣਤੋ ਵਿਤ੍ਤਂ. ਸੁਕਤਨ੍ਤਿ ਸੁਟ੍ਠੁ ਸਕ੍ਕਚ੍ਚਂ ਕਤਂ. ਸੁਖਨ੍ਤਿ ਇਟ੍ਠਫਲਂ. ਤਤ੍ਥ ਯਂ ਪਧਾਨਂ, ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਕਾਯਿਕਚੇਤਸਿਕਂ ਸਾਤ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨਿਸ੍ਸਨ੍ਦਫਲਞ੍ਹਿ ਤਗ੍ਗਹਣੇਨ ਗਹਿਤਮੇਵ ਹੋਤਿ. ਅਪ੍ਪੇਤੀਤਿ ਪਾਪੇਤਿ. ਅਤਿਸਯਤ੍ਥਜੋਤਨੋ ਤਰ-ਸਦ੍ਦੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਤਿਸਯੇਨ ਸਾਦੂ’’ਤਿ. ਰਸਸਞ੍ਞਿਤਾਯ ਇਟ੍ਠਾਨਂ ਰਾਗਾਦਿਧਮ੍ਮਾਨਂ. ਕੇਨ ਪਕਾਰੇਨਾਤਿ ਕਥਂ-ਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਮਾਹ. ਕਥਂਜੀਵਿਨ੍ਤਿ ਯਦਿ ਸਮਾਸਪਦਮੇਤਂ, ‘‘ਕਥ’’ਨ੍ਤਿ ਸਾਨੁਨਾਸਿਕਾ ਕਤਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਗਾਥਾਬਨ੍ਧਸੁਖਤ੍ਥ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ.

ਸਦ੍ਧੀਧ ਵਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਏਕਦੇਸੇਨ ਸਮੁਦਾਯਦਸ੍ਸਨਂ ਸਮੁਦ੍ਦਪਬ੍ਬਤਨਿਦਸ੍ਸਨਂ ਵਿਯ. ਇਤਿ-ਸਦ੍ਦੋ ਆਦਿਅਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ‘‘ਵਿਤ੍ਤਿਕਰਣਤੋ ਵਿਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਮਤ੍ਥਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਹੇਤੂਪਮਾਹਿ ਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਯਥਾ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੇਨ ਸੁਖਾਵਹਨਤੋ, ਦੁਕ੍ਖਪਟਿਬਾਹਨਤੋ, ਦਾਲਿਦ੍ਦਿਯੂਪਸਮਨਤੋ, ਰਤਨਪਟਿਲਾਭਹੇਤੁਤੋ, ਲੋਕਸਨ੍ਤਤਿਆਵਹਨਤੋ ਚ ਸਦ੍ਧਾ ਵਿਤ੍ਤਂ ਯਥਾ ਤਂ ਹਿਰਞ੍ਞਸੁਵਣ੍ਣਾਦੀਨਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਏਵ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਨਨੁ ਚੇਤਨਾ ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿਆਦਯੋ ਚ ਸਾਤਿਸਯਂ ਵਿਪਾਕਸੁਖਂ ਆਵਹਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਕਥਂ ਸਦ੍ਧਾ ਆਵਹਤੀਤਿ? ਸਦ੍ਧਾਧੁਰਭਾਵਸਭਾਵਤੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸਦ੍ਧਾਧੁਰੇਨ ਪਟਿਪਨ੍ਨਾਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਚ ਸੇਸਪਦੇਸੁਪਿ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ.

ਇਦਾਨਿ ਯਂ ਹਿਰਞ੍ਞਸੁਵਣ੍ਣਾਦਿ ਸਦ੍ਧਾਵਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਓਪਮ੍ਮਂ, ਤਂ ਹੀਨਂ, ਸਦ੍ਧਾਵਿਤ੍ਤਮੇਵ ਉਤ੍ਤਮਨ੍ਤਿ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਸੇਟ੍ਠਗ੍ਗਹਣਂ ਕਤਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਯਸ੍ਮਾ ਪਨਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪਰਲੋਕਂ ਗਤਂ ਅਨੁਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ਅਨੁਗਾਮਿਕਂ. ਅਞ੍ਞੇਹਿ ਨ ਸਾਧਾਰਣਨ੍ਤਿ ਅਨਞ੍ਞਸਾਧਾਰਣਂ. ਸਬ੍ਬਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਹੇਤੂਤਿ ਸਬ੍ਬਾਸਂ ਸੀਲਸਮ੍ਪਦਾਦੀਨਂ ਲੋਕਿਯਲੋਕੁਤ੍ਤਰਾਨਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤੀਨਂ ਹੇਤੁ. ਅਨਤ੍ਥਾਯ ਹੋਤਿ ਅਨੁਪਾਯਪਟਿਪਤ੍ਤਿਤੋ. ਤਸ੍ਮਾ ਅਨੁਗਾਮਿਕਤ੍ਤਾ. ਅਨਞ੍ਞਸਾਧਾਰਣਤ੍ਤਾ ਸਬ੍ਬਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਹੇਤੁਭਾਵਤੋ ਹਿਰਞ੍ਞਾਦਿਵਿਤ੍ਤਨਿਦਾਨਤ੍ਤਾ ਚ ਸਦ੍ਧਾਵਿਤ੍ਤਮੇਵ ਸੇਟ੍ਠਂ. ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਪਰਿਚ੍ਛੇਦਦੇਸਨਾ ਯਥਾ ‘‘ਸਤ੍ਥਾ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾਨ’’ਨ੍ਤਿ.

‘‘ਦਸਕੁਸਲਧਮ੍ਮੋ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਏਕਚ੍ਚਾਨਂਯੇਵ ਦਾਨਾਦਿਧਮ੍ਮਾਨਂ ਸਙ੍ਗਹੋ, ਨ ਸਬ੍ਬੇਸਨ੍ਤਿ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਸਙ੍ਗਣ੍ਹਨਤ੍ਥਂ ‘‘ਦਾਨਸੀਲਭਾਵਨਾਧਮ੍ਮੋ ਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ‘‘ਸੁਖ’’ਨ੍ਤਿ ਤਿਵਿਧਸ੍ਸਪਿ ਸੁਖਸ੍ਸ ਸਾਧਾਰਣਗ੍ਗਹਣਮੇਤਨ੍ਤਿ ਤਂ ਸਵਿਸੇਸਲਦ੍ਧਂ ਪੁਗ੍ਗਲਵਸੇਨ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਸੋਣਸੇਟ੍ਠਿ…ਪੇ… ਆਵਹਤੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਯੋ ਸੋ ਪਦੁਮਵਤਿਯਾ ਦੇਵਿਯਾ ਪੁਤ੍ਤੋ ਮਹਾਪਦੁਮੋ ਨਾਮ ਰਾਜਾ ਦਿਬ੍ਬਸੁਖਸਦਿਸਂ ਰਜ੍ਜਸੁਖਮਨੁਭਵਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਛਾ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਨਿਬ੍ਬਾਨਸੁਖਮਨੁਭਵਿ, ਤਂ ਨਿਦਸ੍ਸਨਭਾਵੇਨ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਆਹ ‘‘ਮਹਾਪਦੁਮਾਦੀਨਂ ਵਿਯ ਨਿਬ੍ਬਾਨਸੁਖਞ੍ਚ ਆਵਹਤੀ’’ਤਿ.

ਅਤ੍ਥੁਦ੍ਧਾਰਨਯੇਨ ਸਚ੍ਚਸਦ੍ਦਂ ਸਂਵਣ੍ਣੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਨੇਕੇਸੁ ਅਤ੍ਥੇਸੁ ਦਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਵਾਚਾਸਚ੍ਚੇ ਦਿਸ੍ਸਤਿ ਸਚ੍ਚਸਦ੍ਦੋ ‘‘ਭਣੇ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਵਿਰਤਿਸਚ੍ਚੇ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ਵੇਰਮਣੀਸੁ ਹਿ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਾ ਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ‘‘ਸਚ੍ਚੇ ਠਿਤਾ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ. ਅਤ੍ਤਾਕਾਰਮ੍ਪਿ ਵਤ੍ਥੁਂ ਇਦਮੇਵ ਸਚ੍ਚਂ ਮੋਘਮਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਪਵਤ੍ਤਿਯਾਕਾਰਂ ਉਪਾਦਾਯ ਦਿਟ੍ਠਿ ਏਵ ਸਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਦਿਟ੍ਠਿਸਚ੍ਚਂ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਦਿਟ੍ਠਿਸਚ੍ਚੇ ਦਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸਚ੍ਚਾਨੀਤਿ ਪਰਮਤ੍ਥਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਸਚ੍ਚਾਨਿ, ਯਾਨਿ ‘‘ਸਬ੍ਬੇ ਪਾਣਾ ਅਵਜ੍ਝਾ, ਸਬ੍ਬੇ ਕਾਮਾ ਅਨਿਚ੍ਚਾ, ਸਬ੍ਬੇ ਭਵਾ ਅਨਿਚ੍ਚਾ, ਨਾਹਂ ਕ੍ਵਚਨਿ ਕਸ੍ਸਚਿ ਕਿਞ੍ਚਨਤਸ੍ਮਿ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ (ਅ. ਨਿ. ੪.੧੮੫) ਚਤੁਕ੍ਕਨਿਪਾਤੇ ਆਗਤਾਨਿ. ਪਰਮਤ੍ਥਭੂਤਂ ਸਚ੍ਚਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ. ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰਂ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ਅਨ੍ਤੋਗਧਮੇਵ ਕਤ੍ਵਾ, ਤੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ ਪਰਮਤ੍ਥਸਚ੍ਚਾਨਮ੍ਪਿ ਸਾਦੁਤਰਤ੍ਤਾ. ਯਸ੍ਸਾਨੁਭਾਵੇਨਾਤਿ ਯਸ੍ਸ ਵਾਚਾਸਚ੍ਚਸ੍ਸ ਆਨੁਭਾਵੇਨ.

ਉਦਕਮ੍ਹਿ ਧਾਵਤੀਤਿ ਉਦਕਪਿਟ੍ਠਿਯਂ ਅਭਿਜ੍ਜਮਾਨਾਯਂ ਪਥਵਿਯਾ ਵਿਯ ਧਾਵਤਿ ਗਚ੍ਛਤਿ ਮਹਾਕਪ੍ਪਿਨਰਾਜਾ ਵਿਯ. ਵਿਸਮ੍ਪਿ ਸਚ੍ਚੇਨ ਹਨਨ੍ਤਿ ਪਣ੍ਡਿਤਾਤਿ ਕਣ੍ਹਦੀਪਾਯਨਾਦਯੋ ਵਿਯ. ਸਚ੍ਚੇਨਾਤਿ ਮਚ੍ਛਜਾਤਕੇ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਿਯ ਸਚ੍ਚੇਨ ਦੇਵੋ ਥਨਯਂ ਪਵਸ੍ਸਤਿ. ਸਚ੍ਚੇ ਠਿਤਾਤਿ ਵਿਰਤਿਸਚ੍ਚੇ ਵਾਚਾਸਚ੍ਚੇ ਚ ਠਿਤਾ ਤਯੋਪਿ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਾ. ਨਿਬ੍ਬੁਤਿਨ੍ਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਪਤ੍ਥਯਨ੍ਤਿ. ਸਾਦੁਤਰਨ੍ਤਿ ਸਾਤਤਰਂ ਇਟ੍ਠਤਰਵਿਪਾਕਦਾਨਤੋ.

ਰਸਾਨਨ੍ਤਿ ਨਿਦ੍ਧਾਰਣਤ੍ਥੇ ਸਾਮਿਵਚਨਂ. ਨਿਦ੍ਧਾਰਣਞ੍ਚ ਕੋਚਿ ਕੁਤੋਚਿ ਕੇਨਚਿ ਇਮਨ੍ਤਿ ਕਸ੍ਸਚਿ ਵਚਨਂ ਨ ਸਾਧੇਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਯੇ ਇਮੇ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤੇਨ ਹਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਰਸਸਮੁਦਾਯਤੋ ਸਾਦੁਤਰਤਾਵਿਸੇਸੇਨ ਨਿਦ੍ਧਾਰੀਯਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਯੇ ਇਮੇ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤੀਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਸਾਯਨੀਯਧਮ੍ਮਾਤਿ ਜਿਵ੍ਹਾਯ ਸਾਯਿਤਬ੍ਬਾ ਧਮ੍ਮਾ. ਰਸਾਯਤਨਂ ਰਸੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਮੂਲਰਸੋ ਖਨ੍ਧਰਸੋ’’ਤਿਆਦਿ. ਫਲਰਸਨ੍ਤਿ ਫਲਸ੍ਸ ਰਸਂ, ਫਲਂ ਪੀਲ਼ੇਤ੍ਵਾ ਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਗਹੇਤਬ੍ਬਰਸਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਰਸਰੂਪੋਤਿ ਆਚਾਰਰਹਿਤਸਭਾਵੋ. ਰੂਪਸ੍ਸ ਅਸ੍ਸਾਦਨਵਸੇਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਕਸੁਖਧਮ੍ਮਾ ਰੂਪਰਸਾ. ਏਸ ਨਯੋ ਸਦ੍ਦਰਸਾਦੀਸੁ. ਸਦ੍ਦਰਸੋਤਿ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਸਮ੍ਭੂਤੋ ਰਸੋ. ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਰਸੋਤਿ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਕੋ ਰਸੋ. ਅਤ੍ਥਰਸੋਤਿ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਨਵਸੇਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਕਸੁਖਂ ਅਤ੍ਥਰਸੋ, ਤਥਾ ਧਮ੍ਮਰਸੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਰੂਪਾਚਾਰਾਤਿਆਦੀਸੁ ਰਸਗ੍ਗਹਣੇਨ ਫਲਰਸਂ ਵਦਤਿ. ਸੋ ਹਿ ਫਲਸ੍ਸ ਰੂਪੋ ਚ, ਰਸਿਤਬ੍ਬਤੋ ਆਸਾਦੇਤਬ੍ਬਤੋ ਰਸੋ ਚਾਤਿ ‘‘ਰੂਪਰਸੋ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਆਚਾਰੋ ਪਨ ਸਾਮਗ੍ਗੀਰਸਹੇਤੁਤਾਯ ‘‘ਰਸੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਸਚ੍ਚਂ ਹਵੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ਹਵੇਤਿ ਏਕਂਸਤ੍ਥੇ ਨਿਪਾਤੋ, ਏਕਂਸਤ੍ਥੋ ਚ ਅਵਧਾਰਣਮੇਵਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਚ੍ਚਮੇਵ ਸਾਦੁਤਰ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਸਰੀਰਮੁਪਬ੍ਰੂਹੇਨ੍ਤਿ, ਨ ਚਿਤ੍ਤਂ. ਨਨੁ ਚ ਸੁਖੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਪਯੋਜਨਤ੍ਤਾ ਚਿਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਉਪਬ੍ਰੂਹੇਨ੍ਤੀਤਿ? ਨ, ਸੁਖਸ੍ਸ ਸਰੀਰਬ੍ਰੂਹਨਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾ. ਵਿਰਤਿਸਚ੍ਚਵਾਚਾਤਿ ਸਚ੍ਚਵਿਸੇਸੇਨ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਨਂ ਵਦਤਿ. ਚਿਤ੍ਤਮੁਪਬ੍ਰੂਹੇਤਿ ਪਦਾਲਿਕਾਯ ਵਿਰਤਿਵਾਚਾਯ ਸਚ੍ਚਰਸੇ ਸਤਿ ਸਮਥਵਿਪਸ੍ਸਨਾਦੀਹਿ ਚਿਤ੍ਤਪਰਿਬ੍ਰੂਹਨਸ੍ਸ ਸਮ੍ਭਵਤੋ ਮਗ੍ਗਫਲਾਨਿਸਂਸਂ ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਅਸਂਕਿਲੇਸਿਕਞ੍ਚ ਸੁਖਮਾਵਹਤਿ ਵਿਵਟ੍ਟਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤਤ੍ਤਾ. ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਰਸੋਤਿ ਫਲਸੁਖਂ ਵਦਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਸੁਖਮ੍ਪਿ ਵਾ. ਪਰਮਤ੍ਥਸਚ੍ਚਰਸੋ ਨਾਮ ਨਿਬ੍ਬਾਨਰਸੋ. ਤਥਾ ਹਿ ਤਂ ‘‘ਅਚ੍ਚੁਤਿਰਸਂ ਅਸ੍ਸਾਸਕਰਣਰਸ’’ਨ੍ਤਿਪਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਤੇਨ ਪਰਿਭਾਵਿਤਤ੍ਤਾਤਿ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਰਸਸ੍ਸ ਸਾਦੁਤਰਭਾਵਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ. ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇਪਿ ‘‘ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਰਸਪਰਿਭਾਵਿਤਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਏਤੇਨ ਕਾਮਂ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਰਸੋ ਵਾ ਪਰਮਤ੍ਥਸਚ੍ਚਰਸੋ ਵਾ ਸਾਦੁਤਰਰਸਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਤਦਧਿਗਮੂਪਾਯਭੂਤਨ੍ਤਿ ਤਸ੍ਸ ਪਰਮਤ੍ਥਸਚ੍ਚਸ੍ਸ ਅਧਿਗਮੂਪਾਯਭੂਤਂ. ਅਤ੍ਥਞ੍ਚ ਧਮ੍ਮਞ੍ਚਾਤਿ ਫਲਞ੍ਚ ਕਾਰਣਞ੍ਚ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਪਵਤ੍ਤਿਤੋ ਅਤ੍ਥਰਸਾ ਧਮ੍ਮਰਸਾ ਚ ਸਾਦੂ, ਤਤੋਪਿ ਪਰਮਤ੍ਥਸਚ੍ਚਮੇਵ ਸਾਦੁਰਸਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.

ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਂ ਲੋਕਿਯਞ੍ਚ ਅਤ੍ਥਂ ਅਜਾਨਨ੍ਤੋ ਅਨ੍ਧੋ, ਲੋਕਿਯਤ੍ਥਮੇਵ ਜਾਨਨ੍ਤੋ ਏਕਚਕ੍ਖੁ, ਉਭਯਂ ਜਾਨਨ੍ਤੋ ਦ੍ਵਿਚਕ੍ਖੁ. ਪਰਹਿਤਂ ਅਤ੍ਤਹਿਤਞ੍ਚ ਅਜਾਨਨ੍ਤੋ ਅਨ੍ਧੋ, ਅਤ੍ਤਹਿਤਮੇਵ ਜਾਨਨ੍ਤੋ ਏਕਚਕ੍ਖੁ, ਉਭਯਤ੍ਥਂ ਜਾਨਨ੍ਤੋ ਦ੍ਵਿਚਕ੍ਖੁ. ਸੋ ਦ੍ਵਿਚਕ੍ਖੁਪੁਗ੍ਗਲੋ ਪਞ੍ਞਾਜੀਵੀ. ਤਂ ਪਨ ਗਹਟ੍ਠਪਬ੍ਬਜਿਤਵਸੇਨ ਵਿਭਜਿਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਗਹਟ੍ਠੋ ਵਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਗਹਟ੍ਠਪਟਿਪਦਂ ਆਰਾਧੇਤ੍ਵਾ ਚਾਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਆਰਾਧੇਤ੍ਵਾਤਿ ਚ ਸਾਧੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵਾਤਿ ਕਸ੍ਸਪਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਨਯੇਨੇਵ. ਕਿਞ੍ਚਾਪੀਤਿ ਅਨੁਜਾਨਨਸਨ੍ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥੇ ਨਿਪਾਤੋ. ਕਿਂ ਅਨੁਜਾਨਾਤੀਤਿ? ਗਾਥਾਯ ਚਤੂਹਿ ਪਦੇਹਿ ਵੁਤ੍ਤੇਸੁ ਅਤ੍ਥੇਸੁ ਏਕਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਸਿਦ੍ਧਿਯਂ ਇਤਰੇਸਮ੍ਪਿ ਸਿਦ੍ਧਿਂ ਅਨੁਜਾਨਾਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਯੋ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਮੋਘਂ…ਪੇ… ਪਰਿਸੁਜ੍ਝਤੀ’’ਤਿ. ਕਿਂ ਸਨ੍ਦਸ੍ਸੇਤੀਤਿ? ਯੇਸਂ ਪਾਪਧਮ੍ਮਾਨਂ ਬਲਵਭਾਵੇਨ ਓਘਤਰਣਾਦਿ ਨ ਸਿਜ੍ਝਤਿ, ਤੇਸਂ ਪਟਿਪਕ੍ਖਾਨਂ ਨਿਸ੍ਸਨ੍ਦੇਹਵਸੇਨ ਸਨ੍ਦਸ੍ਸਨਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇਪੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਓਘਤਰਣਨ੍ਤਿ ਓਘਤਰਣਪਟਿਪਤ੍ਤਿਂ. ਅਸਦ੍ਦਹਨ੍ਤੋਤਿ ਏਵਂ ਪਟਿਪਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਇਮਾਯ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਾ ਓਘਂ ਤਰਤੀਤਿ ਨ ਸਦ੍ਦਹਨ੍ਤੋ. ਨ ਪਕ੍ਖਨ੍ਦਤੀਤਿ ਪਕ੍ਖਨ੍ਦਨਲਕ੍ਖਣਾਯ ਸਦ੍ਧਾਯ ਨ ਉਗ੍ਘਾਟੀਯਤੀਤਿ ਨ ਓਤਰਤਿ. ਚਿਤ੍ਤਵੋਸ੍ਸਗ੍ਗੇਨਾਤਿ ਯਥਾਕਾਮਾਚਾਰਵਸੇਨ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵੋਸ੍ਸਜ੍ਜਨੇਨ. ਪਮਤ੍ਤੋ ਪਮਾਦਂ ਆਪਨ੍ਨੋ. ਤਤ੍ਥੇਵਾਤਿ ਕਾਮੇਸੁ ਏਵ. ਵਿਸਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਲਗ੍ਗਤ੍ਤਾ. ਵੋਕਿਣ੍ਣੋਤਿ ਵਿਸੇਵਿਤੋ. ਤਸ੍ਮਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਸ੍ਸਪਿ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਹੇਤੁਭਾਵੇਨ ਪਚ੍ਚਾਮਸਨਂ. ਤਪ੍ਪਟਿਪਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਅਸ੍ਸਦ੍ਧਿਯਾਦੀਨਂ ਪਟਿਪਕ੍ਖਂ ਸਦ੍ਧਾਦੀਨਂ ਓਕਾਸਤ੍ਤਾ.

ਏਤਾਯਾਤਿ ਗਾਥਾਯਂ ਇਮਿਨਾ ਪਦੇਨਾਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਸਪ੍ਪੁਰਿਸਸਂਸੇਵੋ ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਂ ਯੋਨਿਸੋਮਨਸਿਕਾਰੋ ਧਮ੍ਮਾਨੁਧਮ੍ਮਪਟਿਪਤ੍ਤੀਤਿ ਇਮੇਸਂ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗਾਧਿਗਮਸ੍ਸ ਅਙ੍ਗਾਨਂ ਆਸਨ੍ਨਕਾਰਣਂ ਸਦ੍ਧਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਯਙ੍ਗਪਦਟ੍ਠਾਨਂ ਸਦ੍ਧਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ – ‘‘ਸਦ੍ਧਾਜਾਤੋ ਉਪਸਙ੍ਕਮਤਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਨ੍ਤੋ ਪਯਿਰੁਪਾਸਤਿ, ਪਯਿਰੁਪਾਸਨ੍ਤੋ ਸੋਤਂ ਓਦਹਤਿ, ਓਹਿਤਸੋਤੋ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਣਾਤੀ’’ਤਿਆਦਿ (ਮ. ਨਿ. ੨.੧੮੩, ੪੩੨). ਦਿਟ੍ਠੋਘਂ ਤਰਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਦਿਟ੍ਠੋਘਤਰਣਂ, ਦਿਟ੍ਠੋਘਸ੍ਸ ਤਰਣਂ. ਕਾਮਞ੍ਚੇਤ੍ਥ ‘‘ਤਰਤਿ ਓਘ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਵਤ੍ਤਮਾਨਸਮੀਪੇਪਿ ਪਨ ਵਤ੍ਤਮਾਨਂ ਵਿਯ ਵੋਹਰਣਂ ਯੁਤ੍ਤਂ ਦਿਟ੍ਠੋਘਸ੍ਸ ਤਿਣ੍ਣਭਾਵਸ੍ਸ ਏਕਨ੍ਤਿਕਤ੍ਤਾਤਿ ‘‘ਸੋਤਾਪਨ੍ਨਞ੍ਚ ਪਕਾਸੇਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਏਸ ਨਯੋ ਸੇਸੇਸੁਪਿ. ਦਿਟ੍ਠਿਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾਦਿਪਟਿਪਤ੍ਤਨ੍ਤਰਾਯਕਰਾਨਂ ਪਾਪਧਮ੍ਮਾਨਂ ਸਮੁਚ੍ਛਿਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨੋ…ਪੇ… ਅਪ੍ਪਮਾਦੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ. ‘‘ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿ…ਪੇ… ਤਰਤੀ’’ਤਿ ਏਤ੍ਤਕੇ ਵੁਤ੍ਤੇ ਸਕਿਦੇਵ ਇਮਸ੍ਸ ਲੋਕਸ੍ਸ ਆਗਮਨਮ੍ਪਿ ਗਹਿਤਂ ਸਿਯਾਤਿ ਤਨ੍ਨਿਵਤ੍ਤਨਤ੍ਥਂ ‘‘ਆਰਾਧੇਤ੍ਵਾ…ਪੇ… ਅਵਸੇਸ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨਨੁ ‘‘ਅਵਸੇਸ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗੇਨ ਅਤਿਣ੍ਣਂ ਅਨਵਸੇਸਂ ਭਵੋਘਵਤ੍ਥੁ ਗਹਿਤਮੇਵ ਸਿਯਾਤਿ? ਨ, ਉਪਰਿ ਦ੍ਵੀਹਿ ਮਗ੍ਗੇਹਿ ਤਰਿਤਬ੍ਬਾਨਂ ਤੇਸਂ ਪਰਤੋ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਪਹਾਨਵਸੇਨ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਤ੍ਤਾ. ਅਪਵਾਦਵਿਸਯਮ੍ਪਿ ਪਰਿਹਰਤਿ – ‘‘ਏਵਂ ਏਸਾ ਚੋਦਨਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਿਸਯੇ ਨ ਪਤਿਟ੍ਠਾਤੀ’’ਤਿ. ਅਨਾਦਿਕਾਲਭਾਵਤ੍ਤਾ ਕਾਮਸਞ੍ਞਾਯ ਕਾਮੋਘਤਰਣਂ ਮਹਤਾ ਏਵ ਵੀਰਿਯੇਨ ਸਾਧੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਵੀਰਿਯੇਨਾ’’ਤਿ. ਤਤਿਯਂ ਮਗ੍ਗਂ ਆਰਾਧੇਤ੍ਵਾ. ਕਾਮੋਘਸ੍ਸ ਵਤ੍ਥੁ ਕਾਮੋਘਵਤ੍ਥੁ, ਕਾਮਗੁਣੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਬ੍ਬੋ ਕਾਮਭਵੋ. ਕਾਮੋਘਸਞ੍ਞਿਤਨ੍ਤਿ ਕਾਮੋਘਸਙ੍ਖਾਤਂ. ਕਾਮਨਟ੍ਠੇਨ ਕਾਮੋ ਚ ਸੋ ਦੁਕ੍ਖੋ ਚਾਤਿ ਕਾਮਦੁਕ੍ਖਂ. ਅਸ੍ਸਾਦਨਟ੍ਠੇਨ ਕਾਮੋ ਏਵ ਸਞ੍ਞਾਤਿ ਕਾਮਸਞ੍ਞਾ, ਸਬ੍ਬਸੋ ਸਮੁਚ੍ਛਿਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਵਿਗਤਾ ਕਾਮਸਞ੍ਞਾ ਏਤਿਸ੍ਸਾਤਿ ਵਿਗਤਕਾਮਸਞ੍ਞਾ. ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਰਾਗਾਦਿਮਲਾਨਂ ਮੂਲਭੂਤਤ੍ਤਾ ਸਤ੍ਤਸਨ੍ਤਾਨਸ੍ਸ ਵਿਸੇਸਤੋ ਮਲੀਨਸਭਾਵਾਪਾਦਨਤੋ ਪਰਮਂ ਉਕ੍ਕਂਸਗਤਂ ਮਲਨ੍ਤਿ ਪਰਮਮਲਂ, ਅਵਿਜ੍ਜਾ. ਤੇਨਾਹ ਭਗਵਾ – ‘‘ਅਵਿਜ੍ਜਾਪਰਮਂ ਮਲ’’ਨ੍ਤਿ (ਧ. ਪ. ੨੪੩).

ਪਞ੍ਞਾਪਦਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਞਾਪਦਂ ਹਦਯੇ ਠਪੇਤ੍ਵਾ. ਤਪ੍ਪਸਙ੍ਗੇਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਟਿਭਾਨੇਨ ਸਬ੍ਬੇਹਿ ਵਿਯ ਉਗ੍ਗਹਿਤਨਿਯਾਮੇਨ. ਸਬ੍ਬਤ੍ਥੇਵਾਤਿ ਪਞ੍ਚਸੁਪਿ ਠਾਨੇਸੁ. ਅਤ੍ਥਯੁਤ੍ਤਿਪੁਚ੍ਛਾਤਿ ਪਞ੍ਞਾਦਿਅਤ੍ਥਸਮਧਿਗਮਸ੍ਸ ਯੁਤ੍ਤਿਯਾ ਕਾਰਣਸ੍ਸ ਪੁਚ੍ਛਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਯਂ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਪਞ੍ਞਾਦਿਅਤ੍ਥਂ ਞਤ੍ਵਾਤਿ ਪਞ੍ਞਾਧਨ-ਕਿਤ੍ਤਿ-ਮਿਤ੍ਤ-ਅਭਿਸਮ੍ਪਰਾਯਸਙ੍ਖਾਤਂ ਅਤ੍ਥਂ ਸਰੂਪਤੋ ਸਚ੍ਚਪਟਿਵੇਧਨਿਪ੍ਫਾਦਨੇਨ ਞਾਣੇਨ ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ. ਨਨੁ ਏਸ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਂ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗਫਲਪਞ੍ਞਂ ਤਦਧਿਗਮੂਪਾਯਂ ਲੋਕਿਯਪਞ੍ਞਞ੍ਚ ਅਭਿਭਵਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤੋ, ਸੋ ਕਸ੍ਮਾ ਤਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥਯੁਤ੍ਤਿਂ ਪੁਚ੍ਛਤੀਤਿ? ਸਚ੍ਚਮੇਤਂ, ਉਪਰਿ ਪਨ ਸਮਾਧਿਸ੍ਸ ਯੁਤ੍ਤਿਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤੁਕਾਮੋ ਪਞ੍ਞਾਯ ਸੇਟ੍ਠਭਾਵਤੋ, ਤਸ੍ਸ ਚ ਏਕਦੇਸੇਨੇਵ ਅਧਿਗਤਤ੍ਤਾ ਤਮੇਵ ਆਦਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ‘‘ਕਾਯ ਯੁਤ੍ਤਿਯਾ’’ਤਿਆਦਿ ਅਤ੍ਥਵਣ੍ਣਨਂ ਅਤਿਦਿਸ੍ਸਤਿ ‘‘ਏਸ ਨਯੋ ਧਨਾਦੀਸੂ’’ਤਿ. ਤਤ੍ਥਾਪਿ ਅਤ੍ਥਯੁਤ੍ਤਿਪੁਚ੍ਛਾਭਾਵੋ ਪਨ ‘‘ਸਬ੍ਬਤ੍ਥੇਵਾ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਵਿਭਾਵਿਤੋਤਿ.

ਸਦ੍ਧਾਸੁਸ੍ਸੂਸਾਅਪ੍ਪਮਾਦਉਟ੍ਠਾਨਸਙ੍ਖਾਤੇਹਿ ਚਤੂਹਿ ਕਾਰਣੇਹਿ. ਕਾਯਸੁਚਰਿਤਾਦਿਭੇਦੇਨ ਆਜੀਵਟ੍ਠਮਕਸੀਲਭੂਤੇਨ. ਸਮਥਵਿਪਸ੍ਸਨਾਭੂਤੇਨ ਨਿਪ੍ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਬੋਧਿਪਕ੍ਖਿਯੇ ਏਵ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਪਰਭਾਗੇ’’ਤਿ ਆਹ. ਪਰਿਯਾਯਬੋਧਿਪਕ੍ਖਿਯਾ ਪਨ ਵਿਸੇਸਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਨਗਾਮਿਨਿਵਿਪਸ੍ਸਨਾਕਾਲੇਪਿ ਲਬ੍ਭਨ੍ਤਿ. ਪੁਬ੍ਬਭਾਗੇਤਿ ਵਾ ਤਰੁਣਵਿਪਸ੍ਸਨਾਕਾਲਂ. ਤਤੋ ਪੁਬ੍ਬਸਾਧਨਞ੍ਚ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਅਪਰਭਾਗੇ’’ਤਿ ਪੁਨਾਹ, ਤਤੋ ਪਰਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਧਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਧਮ੍ਮਂ. ਨ ਸਦ੍ਧਾਮਤ੍ਤਕੇਨੇਵ ਪਞ੍ਞਂ ਲਭਤੀਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਯਦਿ ਏਵਂ ਕਸ੍ਮਾ ‘‘ਸਦ੍ਦਹਾਨੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਯਸ੍ਮਾ ਪਨਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਕਿਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤੀਤਿਆਦਿਨਾ ਵੁਤ੍ਤਮੇਵ ਅਤ੍ਥਂ ਵਿਵਰਤਿ. ਨ ਕੇਵਲਂ ਸੁਸ੍ਸੂਸਾਮਤ੍ਤੇਨ ਪਞ੍ਞਾਪਟਿਲਾਭੋ, ਅਥ ਖੋ ਅਪ੍ਪਮਾਦੇਨ ਪਞ੍ਞਂ ਲਭਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ‘‘ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤੋ ਵਿਚਕ੍ਖਣੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਤਦਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਏਵ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹ.

ਇਦਾਨਿ ਸਦ੍ਧਾਦੀਨਂ ਪਞ੍ਞਾਪਟਿਲਾਭਸ੍ਸ ਤਂਤਂਵਿਸੇਸਪਚ੍ਚਯਾਨਿ ਨੀਹਰਿਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਏਵ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸੁਸ੍ਸੂਸਾਯਾਤਿ ਸੋਤੁਕਾਮਤਾਯ. ਸਾ ਅਤ੍ਥਤੋ ਉਪਸਙ੍ਕਮਨਾਦਿ. ਪਞ੍ਞਾਧਿਗਮੂਪਾਯਨ੍ਤਿ ਪਰਿਯਤ੍ਤਿਧਮ੍ਮਮਾਹ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸੁਣਾਤੀ’’ਤਿ. ਗਹਿਤਂ ਨ ਪਮੁਸ੍ਸਤਿ, ਸਤਿਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਲਕ੍ਖਣੋ ਹਿ ਅਪ੍ਪਮਾਦੋਤਿ. ਨ ਕੇਵਲਂ ਯਾਥਾਵਤੋ ਗਹਣਕੋਸਲ੍ਲਮੇਵ ਵਿਚਕ੍ਖਣਤਾ, ਅਥ ਖੋ ਯਾਥਾਵਤੋ ਪਞ੍ਞਾਸਮ੍ਪਵੇਧਨਞ੍ਚਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਵਿਤ੍ਥਾਰਿਕਂ ਕਰੋਤੀ’’ਤਿ. ਇਦਾਨਿ ਪਞ੍ਞਾਪਟਿਲਾਭਹੇਤੁਂ ਮਤ੍ਥਕਂ ਪਾਪੇਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਸੁਸ੍ਸੂਸਾਯ ਵਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਤ੍ਥਮੁਪਪਰਿਕ੍ਖਤੀਤਿ ਸੁਤਕਤਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪਾਲ਼ਿਅਤ੍ਥੂਪਪਰਿਕ੍ਖਾਪੁਬ੍ਬਕਂ ਰੂਪਾਰੂਪਵਿਭਾਗਂ ਪਰਮਤ੍ਥਂ ਸਲਕ੍ਖਣਤੋ ਸਾਮਞ੍ਞਲਕ੍ਖਣਤੋ ਚ ਉਪਪਰਿਕ੍ਖਤਿ ਵੀਮਂਸਤਿ. ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨਾਤਿ ਏਵਂ ਞਾਤਪਰਿਞ੍ਞਂ ਪਤ੍ਵਾ ਤੀਰਣਪਰਿਞ੍ਞਾਯ ਤਤੋ ਅਨੁਕ੍ਕਮੇਨ ਤੀਰਣਪਰਿਞ੍ਞਂ ਪਹਾਨਪਰਿਞ੍ਞਞ੍ਚ ਮਤ੍ਥਕਂ ਪਾਪੇਨ੍ਤੋ ਮਗ੍ਗਪ੍ਪਟਿਪਾਟਿਯਾ ਪਰਮਤ੍ਥਸਚ੍ਚਭੂਤਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਸਚ੍ਛਿਕਰੋਤਿ.

ਇਮਾਨਿ ਸਦ੍ਧਾਦੀਨਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਕਾਰਣਾਨਿ ਮਤ੍ਥਕਂ ਪਾਪੇਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ‘‘ਦੇਸਕਾਲਾਦੀਨਿ ਅਹਾਪੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿ. ਯਸ੍ਮਿਂ ਦੇਸੇ ਯਸ੍ਮਿਂ ਕਾਲੇ ਯੇ ਚ ਸਹਾਯਕੇ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਯਂ ਕਿਚ੍ਚਂ ਤਿਰੇਤਬ੍ਬਂ, ਤਾਨਿ ਦੇਸਕਾਲਾਦੀਨਿ ਅਨਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਭਿਵੁਡ੍ਢਿਂ ਇਚ੍ਛਨ੍ਤੇਨ ‘‘ਅਯਂ ਨਾਮ ਦੇਸੋ, ਯਤ੍ਥਾਹਂ ਏਤਰਹਿ ਵਸਾਮਿ, ਅਯਂ ਕਾਲੋ, ਇਮੇ ਮਿਤ੍ਤਾ, ਇਮੇ ਅਮਿਤ੍ਤਾ, ਇਮੇ ਆਯਵਯਾ, ਅਹਞ੍ਚ ਏਦਿਸੋ ਜਾਤਿ-ਕੁਲ-ਪਦੇਸ-ਬਲਭੋਗ-ਪਰਿਵਾਰਾਦੀਹਿ, ਤਂ ਕਿਚ੍ਚਂ ਇਦਾਨਿ ਆਰਦ੍ਧਬ੍ਬਂ, ਇਦਾਨਿ ਨਾਰਦ੍ਧਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਂ ਉਪਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਪਟਿਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ. ਏਵਂ ਪਟਿਪਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਹਿ ਲੋਕਿਯਸ੍ਸ ਧਨਸ੍ਸ ਪਟਿਰੂਪਾਧਿਗਮੂਪਾਯਂ ਕਰੋਤਿ ਨਾਮ. ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਸ੍ਸ ਪਨ ਸੀਲਵਿਸੋਧਨਾਦਿਵਸੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਵਹਿਤਬ੍ਬਭਾਵੇਨ ਧੁਰੋ ਵਿਯਾਤਿ ਧੁਰੋ, ਭਾਰੋ. ਇਧ ਪਨ ਧੁਰਸਮ੍ਪਗ੍ਗਹੋ ਉਤ੍ਤਰਪਦਲੋਪੇਨ ਧੁਰੋ, ਵੀਰਿਯਂ. ਸੋ ਸਾਤਿਸਯੋ ਏਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਧੁਰਵਾ. ‘‘ਉਟ੍ਠਾਤਾ’’ਤਿ ਪਦੇਨ ਕਾਯਿਕਵੀਰਿਯਸ੍ਸ ਵਕ੍ਖਮਾਨਤ੍ਤਾ ‘‘ਚੇਤਸਿਕਵੀਰਿਯਵਸੇਨਾ’’ਤਿ ਵਿਸੇਸਿਤਂ. ਅਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਧੁਰੋ ਧੋਰਯ੍ਹਭਾਵਤੋ. ਤਿਣਾ ਭਿਯ੍ਯੋ ਨ ਮਞ੍ਞਤੀਤਿ ਤਿਣਂ ਵਿਯ ਪਰਿਭਵਨ੍ਤੋ ਅਤਿਭੁਯ੍ਯ ਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਆਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ –

‘‘ਕਰਂ ਪੁਰਿਸਕਿਚ੍ਚਾਨਿ, ਸੋ ਸੁਖਾ ਨ ਵਿਹਾਯਤਿ; (ਦੀ. ਨਿ. ੩.੨੫੩);

‘‘ਨ ਦਿਵਾ ਸੋਪ੍ਪਸੀਲੇਨ, ਰਤ੍ਤਿਮੁਟ੍ਠਾਨਦੇਸ੍ਸਿਨਾ;

ਨਿਚ੍ਚਂ ਮਤ੍ਤੇਨ ਸੋਣ੍ਡੇਨ, ਸਕ੍ਕਾ ਆਵਸਿਤੁਂ ਘਰ’’ਨ੍ਤਿ ਚ. (ਦੀ. ਨਿ. ੩.੨੫੩); –

ਏਵਮਾਦੀਨਂ ਸਙ੍ਗਹੋ. ਅਸਿਥਿਲਪਰਕ੍ਕਮੋ ਅਨਲਸਭਾਵਤੋ. ਏਕਮੂਸਿਕਾਯਾਤਿ ਏਕਾਯ ਮਤਮੂਸਿਕਾਯ. ਨਚਿਰਸ੍ਸੇਵਾਤਿ ਚਤੁਮਾਸਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇਯੇਵ. ਚਤੁਸਤਸਹਸ੍ਸਸਙ੍ਖਂ ਚੂਲ਼ਨ੍ਤੇਵਾਸੀ ਵਿਯਾਤਿ ਕਾਕਣਿਕਡ੍ਢਕਹਾਪਣ-ਸੋਲ਼ਸ-ਕਹਾਪਣ-ਚਤੁਵੀਸਤਿ-ਕਹਾਪਣ-ਸਤਹਰਣਕ੍ਕਮੇਨ ਦ੍ਵੇ ਸਤਸਹਸ੍ਸਾਨਿ, ਚੂਲ਼ਕਮਹਾਸੇਟ੍ਠਿਨੋ ਧੀਤੁਲਾਭਵਸੇਨ ਦ੍ਵੇ ਸਤਸਹਸ੍ਸਾਨੀਤਿ ਏਵਂ ਚਤੁਸਤਸਹਸ੍ਸਸਙ੍ਖਂ ਧਨਂ ਏਕਮੂਲੇਨ ਯਥਾ ਚੂਲ਼ਨ੍ਤੇਵਾਸੀ ਵਿਨ੍ਦਿ, ਏਵਂ ਅਞ੍ਞੋਪਿ ਪਤਿਰੂਪਕਾਰੀ ਧੁਰਵਾ ਉਟ੍ਠਾਤਾ ਵਿਨ੍ਦਤੇ ਧਨਂ. ਅਯਞ੍ਚ ਅਤ੍ਥੋ ਚੂਲ਼ਕਸੇਟ੍ਠਿਜਾਤਕੇਨ ਦੀਪੇਤਬ੍ਬੋ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ –

‘‘ਅਪ੍ਪਕੇਨਪਿ ਮੇਧਾਵੀ, ਪਾਭਤੇਨ ਵਿਚਕ੍ਖਣੋ;

ਸਮੁਟ੍ਠਾਪੇਤਿ ਅਤ੍ਤਾਨਂ, ਅਣੁਂ ਅਗ੍ਗਿਂਵ ਸਨ੍ਧਮ’’ਨ੍ਤਿ. (ਜਾ. ੧.੧.੪);

ਵਤ੍ਤਂ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਵਤ੍ਤਂ ਕਤ੍ਵਾ. ‘‘ਸਚ੍ਚਵਾਦੀ ਭੂਤਵਾਦੀ’’ਤਿ ਕਿਤ੍ਤਿਂ ਪਪ੍ਪੋਤੀਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਇਚ੍ਛਿਤਪਤ੍ਥਿਤਨ੍ਤਿ ਯੇਹਿ ਮਿਤ੍ਤਂ ਇਚ੍ਛਤਿ, ਤੇਹਿ ਇਤਰਂ ਪਤ੍ਥਿਤਂ. ਮਿਤ੍ਤਾਨਿ ਗਨ੍ਥਤੀਤਿ ਮਿਤ੍ਤਭਾਵਂ ਘਟੇਤਿ. ਦਾਨਸ੍ਸ ਪਿਯਭਾਵਕਰਣਤੋ ‘‘ਦਦਂ ਪਿਯੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਂ ਦਾਨਂ ਏਕਨ੍ਤਤੋ ਮਿਤ੍ਤਭਾਵਾਵਹਂ, ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਦੁਦ੍ਦਦਂ ਵਾ ਦਦਂ ਤਂ ਗਨ੍ਥਤੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਦਦਨ੍ਤਿ ਚ ਲਕ੍ਖਣਵਚਨਮੇਤਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਦਾਨਮੁਖੇਨ ਵਾ’’ਤਿਆਦਿ.

ਆਲ਼ਵਕਸ੍ਸ ਅਜ੍ਝਾਸਯਾਨੁਰੂਪਂ ਗਹਟ੍ਠਵਸੇਨ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਨ੍ਤੋ. ਸਦ੍ਧਾ ਏਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਸਦ੍ਧੋ, ਤਸ੍ਸ ਸਦ੍ਧਸ੍ਸ. ਘਰਮੇਸਿਨੋਤਿ ਘਰਾਵਾਸਸਙ੍ਖਾਤਂ ਘਰਂ ਏਸਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਘਰਾਵਾਸਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਘਰ’’ਨ੍ਤਿ ਕਾਮਗੁਣਾ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਞ੍ਚ ਕਾਮਗੁਣੇ’’ਤਿ. ‘‘ਏਤੇ ਚਤੁਰੋ ਧਮ੍ਮਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਗਹਿਤਾ ਅਨਨ੍ਤਰਗਾਥਾਯ ਵੁਤ੍ਤਧਮ੍ਮਾ ਏਵਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰਂ ਸਚ੍ਚ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ‘‘ਇਮੇ ਕੁਸਲਾ, ਇਮੇ ਅਕੁਸਲਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਤੇ ਅਤ੍ਥੇ ਯਾਥਾਵਤੋ ਧਾਰਣਤੋ ਉਪਧਾਰਣਤੋ ਧਮ੍ਮੋ. ਸਞ੍ਞਾ ਚਿਤ੍ਤਚੇਤਸਿਕਾਨਂ ਧਾਰਣਂ, ਅਵਿਚ੍ਛੇਦਤੋ ਸਨ੍ਧਾਰਣਤੋ ਕੁਸਲਸਨ੍ਤਾਨਂ ਧਾਰੇਤੀਤਿ ਧਿਤਿ, ਵੀਰਿਯਂ. ਚਜਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਚਾਗੋ, ਦਾਨਂ. ਪਚ੍ਚਯਵੇਕਲ੍ਲਤੋ ਫਲੁਪ੍ਪਾਦਨਸਮਤ੍ਥਤਾਵਸੇਨ ਸਨ੍ਤਿ.

ਅਞ੍ਞੇਪੀਤਿ ਇਤੋ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਧਮ੍ਮਸਮੁਦਾਯਤੋ ਅਞ੍ਞੇਪਿ ਧਮ੍ਮਾ ਯਦਿ ਸਨ੍ਤਿ, ਤੇ ਧਮ੍ਮੇ ਪੁਚ੍ਛਸ੍ਸੂਤਿ. ਕਿਲੇਸੇ, ਕਾਯਵਾਚਾਦਿਕੇ ਵਾ ਦਮੇਤੀਤਿ ਦਮੋ, ਪਞ੍ਞਾ. ਉਟ੍ਠਹਤਿ ਉਸ੍ਸਹਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਉਟ੍ਠਾਨਂ, ਵੀਰਿਯਂ. ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਏਤਿਸ੍ਸਾ ਪੁਚ੍ਛਾਯ. ਸਦ੍ਧਿਨ੍ਤਿ ਸਙ੍ਖੇਪਤੋ ਭਾਵਤ੍ਥਪਦਾਨਂ ਬਨ੍ਧਨੇਨ ਸਹ. ਏਕਮੇਕਂ ਪਦਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਞਾਦਿਕਮੇਕੇਕਂ ਪਦਂ. ‘‘ਪਞ੍ਞਾ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇ ਪਞ੍ਞਾਤਿ ਧਮ੍ਮੋਤਿ ਚ ਆਗਤਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਪਞ੍ਞਾਦਿਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਅਤ੍ਥੁਦ੍ਧਾਰੋ. ਤਸ੍ਸ ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ‘‘ਪਞ੍ਞਾ ਪਜਾਨਨਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਧ. ਸ. ੧੬) ਵੇਵਚਨਪਦਾਨਂ ਉਦ੍ਧਰਣਂ ਪਦੁਦ੍ਧਾਰੋ. ਪਜਾਨਾਤੀਤਿ ਪਞ੍ਞਾ, ਧਾਰੇਤੀਤਿ ਧਮ੍ਮੋ, ਦਮੇਤੀਤਿ ਦਮੋਤਿ ਏਵਂ ਪਦਸ੍ਸ ਕਥਨਂ ਪਦਵਣ੍ਣਨਾ.

ਅਜ੍ਜਾਤਿ ਵਾ ਏਤਰਹਿ. ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੇਨ ਪਕਾਰੇਨਾਤਿ ‘‘ਸਦ੍ਦਹਾਨੋ ਅਰਹਤ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰੇਨ. ਸਚ੍ਚਸਮ੍ਪਟਿਵੇਧਾਵਗਹਣਂ ਵਾ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੇਨ ਪਕਾਰੇਨ ਦਿਟ੍ਠਸਚ੍ਚਤਾਯ ਇਧਲੋਕਪਰਲੋਕਤ੍ਥਂ ਯਾਥਾਵਤੋ ਜਾਨਨ੍ਤੋ. ਏਵਞ੍ਚ ਯਕ੍ਖੋ ਸਤ੍ਥੁ ਦੇਸਨਾਨੁਭਾਵਸਿਦ੍ਧਂ ਪਞ੍ਹਂ ਪੁਚ੍ਛਨੇਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਟਿਲਾਭਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਵਿਭਾਵੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਕਥਂਸੁ ਲਭਤੇ ਪਞ੍ਞ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹਾਤਿ ਆਚਰਿਯਾ. ਸਮ੍ਪਰਾਯਿਕੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਚ-ਸਦ੍ਦੋ ਲੁਤ੍ਤਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠੋ, ਤੇਨ ‘‘ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਿਕੋ ਚਾ’’ਤਿ ਅਯਮਤ੍ਥੋ ਵੁਤ੍ਤੋ ਏਵਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਯੋ ਅਤ੍ਥੋ…ਪੇ… ਦਸ੍ਸੇਤੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਅਰੀਯਤਿ ਫਲਂ ਏਤਸ੍ਮਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ, ਕਾਰਣਂ. ਵਿਚਕ੍ਖਣੇ ਸਪਯੋਜਨਤਾਯ.

ਤਸ੍ਸ ਞਾਣਸ੍ਸਾਤਿ ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਆਵਿਭਾਵਨਸ੍ਸ ਞਾਣਸ੍ਸ. ਗੁਣਵਿਸੇਸੇਹਿ ਚ ਸਦਿਸਸ੍ਸਪਿ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਅਭਾਵਤੋ ਅਗ੍ਗਦਕ੍ਖਿਣੇਯ੍ਯੋ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ. ਤੇਨਾਹ –

‘‘ਨਯਿਮਸ੍ਮਿਂ ਲੋਕੇ ਪਰਸ੍ਮਿਂ ਵਾ ਪਨ,

ਬੁਦ੍ਧੇਨ ਸੇਟ੍ਠੋਵ ਸਮੋਵ ਵਿਜ੍ਜਤਿ;

ਆਹੁਨੇਯ੍ਯਾਨਂ ਪਰਮਾਹੁਤਿਂ ਗਤੋ,

ਪੁਞ੍ਞਤ੍ਥਿਕਾਨਂ ਵਿਪੁਲਫਲੇਸਿਨ’’ਨ੍ਤਿ. (ਵਿ. ਵ. ੧੦੪੭);

ਸਹਿਤਪਟਿਪਤ੍ਤਿਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਞਾਸਙ੍ਗਾਹਿਕਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਂ. ਸੁਨ੍ਦਰਾ ਬੋਧਿ ਸੁਬੋਧਿ, ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਸੁਬੋਧਿ ਬੁਦ੍ਧਸੁਬੋਧਿ, ਸਾ ਏਵ ਬੁਦ੍ਧਸੁਬੋਧਿਤਾ. ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਤ੍ਥਂ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤਦੇਵਤਾਹਿ ਸਙ੍ਘੁਟ੍ਠਸਾਧੁਕਾਰਸਦ੍ਦੁਟ੍ਠਾਨਞ੍ਚ.

ਸਤਪੁਞ੍ਞਲਕ੍ਖਣਨ੍ਤਿ ਸਤਸਹਸ੍ਸਕਪ੍ਪੇ ਪੁਞ੍ਞਸਮ੍ਭਾਰਸ੍ਸ ਕਤਤ੍ਤਾ ਤੇਸਂ ਪੁਞ੍ਞਾਨਂ ਵਸੇਨ ਸਤਪੁਞ੍ਞਲਕ੍ਖਣਂ ਅਨੇਕਪੁਞ੍ਞਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਲਕ੍ਖਣਂ. ਅਭਿਨਨ੍ਦਿਯਤਾਯ ਸਬ੍ਬੇਹਿ ਅਙ੍ਗੇਹਿ ਸਮੁਪੇਤਂ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ. ਕਤਪੁਞ੍ਞਭਾਵਂ ਬ੍ਯਞ੍ਜੇਨ੍ਤੀਤਿ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਾਨਿ, ਅਙ੍ਗਪਚ੍ਚਙ੍ਗਾਨਿ. ਤੇਸਂ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਤ੍ਤਾ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਬ੍ਯਞ੍ਜਨਂ. ਤਂ ਯਕ੍ਖੋ…ਪੇ… ਪੂਰੇਸੀਤਿ ਗਾਥਾਪੂਰਣਤ੍ਥਮੇਵ ਹਿ ਭਗਵਾ ਤਥਾਰੂਪਾਨਿ ਅਕਾਸਿ. ਅਬ੍ਯਾਧਿਤਾਤਿ ਅਰੋਗਾ. ‘‘ਅਬ੍ਯਥਿਤਾ’’ਤਿ ਕੇਚਿ ਪਠਨ੍ਤਿ, ਸਯਸਨ੍ਤਾਸਰਹਿਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

‘‘ਹਤ੍ਥਯੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ ‘‘ਹਤ੍ਥਕੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਆਲ਼ਵਿਨਗਰਨ੍ਤਿ ਆਲ਼ਵਿਨਗਰਵਾਸਿਨੋ ਵਦਤਿ. ਭਵਤਿ ਹਿ ਤਤ੍ਰਟ੍ਠਤਾਯ ਤਂ-ਸਦ੍ਦੋ ਯਥਾ ‘‘ਗਾਮੋ ਆਗਤੋ, ਮਞ੍ਚਾ ਉਕ੍ਕੁਟ੍ਠਿਂ ਕਰੋਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਏਕਕੋਲਾਹਲੇਨ ਵਤ੍ਤਮਾਨੇਨ.

ਸਮ੍ਪਿਣ੍ਡਿਤ੍ਵਾਤਿ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤ੍ਵਾ. ਕਾਮਂ ਸਮ੍ਭਾਰੋ ਤੇਨ ਕਤੋਤਿ ਨਤ੍ਥਿ, ਯੁਦ੍ਧਤ੍ਥਂ ਪਨ ਬਹੁਸੋ ਉਸ੍ਸਾਹਸ੍ਸ ਕਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਯੁਦ੍ਧਮਾਦਿਂ ਕਤ੍ਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਮੇਵ ਆਲ਼ਵਕਸੁਤ੍ਤਂ ਕਥੇਸਿ ਤਸ੍ਸਾ ਏਵ ਦੇਸਨਾਯ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤਪਰਿਸਾਯ ਸਪ੍ਪਾਯਤ੍ਤਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਕਥਾਪਰਿ…ਪੇ… ਅਹੋਸੀ’’ਤਿ. ਚਤੂਹਿ ਵਤ੍ਥੂਹੀਤਿ ਚਤੂਹਿ ਸਙ੍ਗਹਵਤ੍ਥੂਹਿ. ਪਰਿਸਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਰਿਸਂ. ‘‘ਇਤਰਞ੍ਚਾ’’ਤਿਪਿ ਵਦਨ੍ਤਿ.

ਆਲ਼ਵਕਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

ਸਾਰਤ੍ਥਪ੍ਪਕਾਸਿਨਿਯਾ ਸਂਯੁਤ੍ਤਨਿਕਾਯ-ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ

ਯਕ੍ਖਸਂਯੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾਯ ਲੀਨਤ੍ਥਪ੍ਪਕਾਸਨਾ ਸਮਤ੍ਤਾ.