੮. ਮਹਾਤਣ੍ਹਾਸਙ੍ਖਯਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੩੯੬. ਲਦ੍ਧਿਮਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਮਿਚ੍ਛਾਗਾਹਮਤ੍ਤਂ, ਨ ਦਿਟ੍ਠਾਭਿਨਿਵੇਸੋ. ਸਸ੍ਸਤਦਿਟ੍ਠੀਤਿ ਨਿਚ੍ਚਾਭਿਨਿਵੇਸੋ. ਸੋਤਿ ਅਰਿਟ੍ਠੋ ਭਿਕ੍ਖੁ. ਕਥੇਤ੍ਵਾ ਸਮੋਧਾਨੇਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਸਮੋਧਾਨੇਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਚ ਨਿਗਮੇਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥੇਵਾਤਿ ਤੇਸੁ ਤੇਸੁ ਏਵ ਭਵੇਸੁ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਨ ਭਵਨ੍ਤਰਂ ਸਙ੍ਕਮਨ੍ਤਿ. ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਪਨ ਅਭਿਨ੍ਨਸਭਾਵਂ ਅਨਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਇਧਲੋਕਤੋਤਿ ਇਮਸ੍ਮਾ ਅਤ੍ਤਭਾਵਾ. ਪਰਲੋਕਨ੍ਤਿ ਪਰਭਵਸਞ੍ਞਿਤਂ ਅਤ੍ਤਭਾਵਂ. ਸਨ੍ਧਾਵਤੀਤਿ ਨਿਚ੍ਚਤਾਯ ਕੇਨਚਿ ਅਸਮ੍ਬਦ੍ਧਂ ਵਿਯ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਤੇਨ ਇਧਲੋਕਤੋ ਪਰਲੋਕਗਮਨਮਾਹ. ਸਂਸਰਤੀਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਰਲੋਕਤੋ ਇਧਾਗਮਨਂ. ਸਨ੍ਧਾਵਤੀਤਿ ਵਾ ਭਵਨ੍ਤਰਸਙ੍ਕਮਨਮਾਹ. ਸਂਸਰਤੀਤਿ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਅਪਰਾਪਰਸਞ੍ਚਰਣਂ.

‘‘ਪਚ੍ਚਯੇ ਸਤਿ ਭਵਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਅਨ੍ਵਯਤੋ ਬ੍ਯਤਿਰੇਕਤੋ ਚ ਪਟਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਸਸ੍ਸਤਭਾਵਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਤਿ. ਬੁਦ੍ਧੇਨ ਅਕਥਿਤਂ ਕਥੇਸੀਤਿ ਇਮਿਨਾ ‘‘ਯਂ ਅਭਾਸਿਤਂ ਅਲਪਿਤਂ ਤਥਾਗਤੇਨ, ਤਂ ਭਾਸਿਤਂ ਲਪਿਤਂ ਤਥਾਗਤੇਨਾਤਿ ਦੀਪੇਤੀ’’ਤਿ (ਚੂਲ਼ਵ. ੩੫੨, ੩੫੩) ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਭੇਦਕਰਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ ਸਨ੍ਦਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਜਿਨਚਕ੍ਕੇ ਪਹਾਰਂ ਦੇਤੀਤਿ ‘‘ਤਦੇਵਿਦਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ…ਪੇ… ਅਨਞ੍ਞ’’ਨ੍ਤਿ ਨਿਚ੍ਚਤਂ ਪਟਿਜਾਨਨ੍ਤੋ – ‘‘ਸਬ੍ਬੇ ਸਙ੍ਖਾਰਾ ਅਨਿਚ੍ਚਾ (ਧ. ਪ. ੨੭੭), ਰੂਪਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਨਿਚ੍ਚ’’ਨ੍ਤਿ (ਸਂ. ਨਿ. ੩.੯੩-੯੪) ਚ ਆਦਿਨਯਪ੍ਪਵਤ੍ਤੇ ਸਤ੍ਥੁ ਧਮ੍ਮਚਕ੍ਕੇ ਖੀਲਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਨ੍ਤੋ ਪਹਾਰਂ ਦੇਤਿ. ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਞ੍ਞਾਣੇਨ ਅਨਿਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਦਿਟ੍ਠਂ ਪਵੇਦਿਤਞ੍ਚ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਨਿਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਪਟਿਜਾਨਨ੍ਤੋ ਵੇਸਾਰਜ੍ਜਞਾਣਂ ਪਟਿਬਾਹਤਿ. ਸੋਤੁਕਾਮਂ ਜਨਨ੍ਤਿ ਅਰਿਯਧਮ੍ਮਾਧਿਗਮਸ੍ਸ ਏਕਨ੍ਤਉਪਾਯਭੂਤਂ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਮਗ੍ਗਂ ਸੋਤੁਕਾਮਂ ਜਨਂ ਨਿਚ੍ਚਗ੍ਗਾਹਪਗ੍ਗਣ੍ਹਨੇਨ ਵਿਸਂਵਾਦੇਤਿ. ਤਤੋ ਏਵ ਅਰਿਯਪਥੇ ਅਰਿਯਧਮ੍ਮਵੀਥਿਯਂ ਤਸ੍ਸਾ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਨੇਨ ਤਿਰਿਯਂ ਨਿਪਤਿਤ੍ਵਾ.

੩੯੮. ਵਿਞ੍ਞਾਣਸੀਸੇਨ ਅਤ੍ਤਨਾ ਗਹਿਤਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਵਿਭਾਵੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਯ੍ਵਾਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਵਦੋ ਵੇਦੇਯ੍ਯੋਤਿਆਦਯੋ ਸਸ੍ਸਤਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਏਵ ਅਭਿਨਿਵੇਸਾਕਾਰਾ. ਵਦਤੀਤਿ ਵਦੋ, ਵਚੀਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਕਾਰਕੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਮਿਨਾ ਹਿ ਕਾਰਕਭਾਵੁਪਾਯਿਕਸਤ੍ਤਾਨਂ ਹਿਤਸੁਖਾਵਬੋਧਨਸਮਤ੍ਥਤਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਵੇਦਿਯੋਵ ਵੇਦੇਯ੍ਯੋ, ਜਾਨਾਤਿ ਅਨੁਭਵਤਿ ਚਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਈਦਿਸਾਨਞ੍ਹਿ ਪਦਾਨਂ ਬਹੁਲਾ ਕਤ੍ਤੁਸਾਧਨਤਂ ਸਦ੍ਦਵਿਦੂ ਮਞ੍ਞਨ੍ਤਿ. ਵੇਦਯਤੀਤਿ ਤਂ ਤਂ ਅਨੁਭਵਿਤਬ੍ਬਂ ਅਨੁਭਵਤਿ. ਤਹਿਂ ਤਹਿਨ੍ਤਿ ਤੇਸੁ ਤੇਸੁ ਭਵਯੋਨਿਗਤਿਠਿਤਿਸਤ੍ਤਾਵਾਸਸਤ੍ਤਨਿਕਾਯੇਸੁ.

੩੯੯. ਤਂ ਵਾਦਂ ਪਗ੍ਗਯ੍ਹ ਠਿਤਤ੍ਤਾ ਸਾਤਿਸ੍ਸ ਛਿਨ੍ਨਪਚ੍ਚਯਤਾ ਅਵਿਰੁਲ਼੍ਹਧਮ੍ਮਤਾ ਚ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਹੇਟ੍ਠਾਤਿ ਅਲਗਦ੍ਦਸੁਤ੍ਤਸਂਵਣ੍ਣਨਂ (ਮ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੨੩੬-੨੩੭) ਸਨ੍ਧਾਯਾਹ. ਪਰਤੋ ਹੇਟ੍ਠਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨੇਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਪਾਟਿਯੇਕ੍ਕੋ ਅਨੁਸਨ੍ਧੀਤਿ ਤੀਹਿਪਿ ਅਨੁਸਨ੍ਧੀਹਿ ਅਵੋਮਿਸ੍ਸੋ ਵਿਸੁਂਯੇਵੇਕੋ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿ. ਨਨੁ ਚਾਯਮ੍ਪਿ ਸਾਤਿਸ੍ਸ ਅਜ੍ਝਾਸਯਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਿਤਤ੍ਤਾ ਅਜ੍ਝਾਸਯਾਨੁਸਨ੍ਧਿਯੇਵਾਤਿ? ਨ, ਨਿਯ੍ਯਾਨਮੁਖੇਨ ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਨਿਯ੍ਯਾਨਞ੍ਹਿ ਪੁਰਕ੍ਖਤ੍ਵਾ ਪੁਚ੍ਛਾਦਿਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਾ ਇਤਰਾ ਦੇਸਨਾਪੁਚ੍ਛਾਨੁਸਨ੍ਧਿਆਦਯੋ. ਇਧ ਤਦਭਾਵਤੋ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਪਾਟਿਯੇਕ੍ਕੋ ਅਨੁਸਨ੍ਧੀ’’ਤਿ. ਪਰਿਸਾਯ ਲਦ੍ਧਿਂ ਸੋਧੇਨ੍ਤੋਤਿ ਯਾਦਿਸੀ ਸਾਤਿਸ੍ਸ ਲਦ੍ਧਿ, ਤਦਭਾਵਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ ਪਰਿਸਾਯ ਲਦ੍ਧਿਂ ਸੋਧੇਨ੍ਤੋ, ਪਰਿਸਾਯ ਲਦ੍ਧਿਸੋਧਨੇਨੇਵ ਸਾਤਿ ਗਣਤੋ ਨਿਸ੍ਸਾਰਿਤੋ ਨਾਮ ਜਾਤੋ.

੪੦੦. ਯਂ ਯਦੇਵਾਤਿ ਇਦਂ ਯਦਿਪਿ ਅਵਿਸੇਸਤੋ ਪਚ੍ਚਯਧਮ੍ਮਗ੍ਗਹਣਂ, ‘‘ਵਿਞ੍ਞਾਣਨ੍ਤ੍ਵੇਵ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿ ਪਨ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਤਂਤਂਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਸਮਞ੍ਞਾਨਿਮਿਤ੍ਤਪਚ੍ਚਯਜਾਤਂ ਗਹਿਤਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ਪਾਲ਼ਿਯਂ – ‘‘ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞਾਣਨ੍ਤ੍ਵੇਵ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਅਥ ਵਾ ਤਂਤਂਦ੍ਵਾਰਨਿਯਤਂ ਇਤਰਮ੍ਪਿ ਸਬ੍ਬਂ ਤਸ੍ਸ ਤਸ੍ਸ ਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਯਜਾਤਂ ਇਧ ‘‘ਯਂ ਯਦੇਵਾ’’ਤਿ ਗਹਿਤਂ, ਤਤ੍ਥ ਪਨ ਯਂ ਅਸਾਧਾਰਣਂ, ਤੇਨ ਸਮਞ੍ਞਾਤਿ ‘‘ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞਾਣਨ੍ਤ੍ਵੇਵਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਦ੍ਵਾਰਸਙ੍ਕਨ੍ਤਿਯਾ ਅਭਾਵਨ੍ਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਦ੍ਵਾਰਨ੍ਤਰਸਙ੍ਕਮਨਸ੍ਸ ਅਭਾਵਂ. ਸ੍ਵਾਯਂ ਓਲ਼ਾਰਿਕਨਯੇਨ ਮਨ੍ਦਬੁਦ੍ਧੀਨਂ ਸੁਖਾਵਬੋਧਨਤ੍ਥਂ ਨਯਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਨ ਹਿ ਕਦਾਚਿ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਵਿਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ ਅਨਨ੍ਤਰਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਸਙ੍ਕਮਤਿ ਅਨਨ੍ਤਰਾਦਿਪਚ੍ਚਯਾਲਾਭੇ ਤਸ੍ਸ ਅਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਨਤੋ.

ਏਵਮੇਵਾਤਿ ਯਥਾ ਅਗ੍ਗਿ ਉਪਾਦਾਨਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਜਲਨ੍ਤੋ ਅਨੁਪਾਦਾਨੋ ਤਤ੍ਥੇਵ ਨਿਬ੍ਬਾਯਤਿ, ਨ ਕਤ੍ਥਚਿ ਸਙ੍ਕਮਤਿ, ਏਵਮੇਵ. ‘‘ਪਚ੍ਚਯਵੇਕਲ੍ਲੇਨ ਤਤ੍ਥੇਵ ਨਿਰੁਜ੍ਝਤੀ’’ਤਿ ਕਸ੍ਮਾ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਹੇਤ੍ਥ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦਨਿਰੋਧੋ ਇਚ੍ਛਿਤੋ ਤਾਦਿਸਸ੍ਸ ਨਿਰੋਧਸ੍ਸ ਇਧ ਅਨਧਿਪ੍ਪੇਤਤ੍ਤਾ, ਅਥ ਖੋ ਖਣਨਿਰੋਧੋ, ਸੋ ਚ ਸਾਭਾਵਿਕਤ੍ਤਾ ਨ ਪਚ੍ਚਯਵੇਕਲ੍ਲਹੇਤੁਕੋ? ਸਚ੍ਚਮੇਤਂ, ਤਂਤਂਦ੍ਵਾਰਿਕਸ੍ਸ ਪਨ ਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਦ੍ਵਾਰਨ੍ਤਰਂ ਅਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥੇਵ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨਂ ਇਧਾਧਿਪ੍ਪੇਤਂ. ਯੇਸਞ੍ਚ ਪਚ੍ਚਯਾਨਂ ਵਸੇਨ ਦ੍ਵਾਰਨ੍ਤਰਿਕਵਿਞ੍ਞਾਣੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ, ਤੇਸਂ ਤਦਭਾਵਤੋ ਪਚ੍ਚਯਵੇਕਲ੍ਲਗ੍ਗਹਣਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਪਚ੍ਚਯਵੇਕਲ੍ਲੇਨ ਨ ਸੋਤਾਦੀਨਿ ਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਸੋਤਵਿਞ੍ਞਾਣਨ੍ਤਿਆਦਿ ਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਏਤੇਨ ਯਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਚਕ੍ਖੁਰੂਪਾਦਿਪਚ੍ਚਯਸਾਮਗ੍ਗਿਯਾ ਵਸੇਨ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞਾਣਸਙ੍ਖ੍ਯਂ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥੇਵ ਨਿਰੁਜ੍ਝਤਿ ਤਾਵਕਾਲਿਕਭਾਵਤੋ, ਤਸ੍ਸ ਪਨ ਸੋਤਸਦ੍ਦਾਦਿਪਚ੍ਚਯਾਭਾਵਤੋ ਕੁਤੋ ਸੋਤਵਿਞ੍ਞਾਣਾਦਿਸਮਞ੍ਞਾ, ਏਵਮਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਤੋ ਤਸ੍ਸ ਕੁਤੋ ਸਙ੍ਕਮੋਤਿ ਦਸ੍ਸਿਤਂ ਹੋਤਿ. ਵਿਞ੍ਞਾਣਪ੍ਪਵਤ੍ਤੇਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਯਂ. ਦ੍ਵਾਰਸਙ੍ਕਨ੍ਤਿਮਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਦ੍ਵਾਰਨ੍ਤਰਸਙ੍ਕਮਨਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਨ ਵਦਾਮਿ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥੇਵ ਭਿਜ੍ਜਨਤੋ ਪਚ੍ਚਯਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਾਦਵਨ੍ਤਤੋ ਸਤਿ ਚ ਉਪ੍ਪਾਦੇ ਅਵਸ੍ਸਂਭਾਵੀ ਨਿਰੋਧੋਤਿ ਹੁਤ੍ਵਾ ਅਭਾਵਟ੍ਠੇਨ ਅਨਿਚ੍ਚਤਾ ਦੀਪਿਤਾ ਹੋਤੀਤਿ.

੪੦੧. ‘‘ਪਟਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਮਯਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਪਚ੍ਚਯਾ ਨਤ੍ਥਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਸਮ੍ਭਵੋ’’ਤਿ ਪਾਲ਼ਿਯਾ ਅਨ੍ਵਯਤੋ ਚ ਬ੍ਯਤਿਰੇਕਤੋ ਚ ਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਸਙ੍ਖਤਤਾਵ ਦਸ੍ਸਿਤਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਪ੍ਪਚ੍ਚਯਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿ. ਹੇਤੁਪਚ੍ਚਯੇਹਿ ਜਾਤਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਂ ‘‘ਭੂਤ’’ਨ੍ਤਿ ਇਧਾਧਿਪ੍ਪੇਤਂ, ਤਂ ਅਤ੍ਥਤੋ ਪਞ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਧਾ ਤਬ੍ਬਿਨਿਮੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਪ੍ਪਚ੍ਚਯਸ੍ਸ ਅਭਾਵਤੋ, ਯਞ੍ਚ ਖਨ੍ਧਪਞ੍ਚਕਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਤੇਸਞ੍ਚ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ, ਤਂ ‘‘ਭੂਤਮਿਦ’’ਨ੍ਤਿ ਭਗਵਾ ਅਵੋਚਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਇਦਂ ਖਨ੍ਧਪਞ੍ਚਕ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਤ੍ਤਨੋ ਫਲਂ ਆਹਰਤੀਤਿ ਆਹਾਰੋ, ਪਚ੍ਚਯੋ. ਸਮ੍ਭਵਤਿ ਏਤਸ੍ਮਾਤਿ ਸਮ੍ਭਵੋ, ਆਹਾਰੋ ਸਮ੍ਭਵੋ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਆਹਾਰਸਮ੍ਭਵਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਪਚ੍ਚਯਸਮ੍ਭਵ’’ਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਯਸ੍ਸ ਨਿਰੋਧਾਤਿ ਯੇਨ ਅਵਿਜ੍ਜਾਦਿਨਾ ਪਚ੍ਚਯੇਨ ਖਨ੍ਧਪਞ੍ਚਕਂ ਸਮ੍ਭਵਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਯਸ੍ਸ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦਨਿਰੋਧਾ. ਖਣਨਿਰੋਧੋ ਪਨ ਕਾਰਣਨਿਰਪੇਕ੍ਖੋ.

ਨੋਸ੍ਸੂਤਿ ਸਂਸਯਜੋਤਨੋ ਨਿਪਾਤੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਭੂਤਂ ਨੁ ਖੋ ਇਦਂ, ਨ ਨੁ ਖੋ ਭੂਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਭੂਤਮਿਦਂ ਨੋਸ੍ਸੂਤਿ ਚ ਇਮਿਨਾ ਖਨ੍ਧਪਞ੍ਚਕਮੇਵ ਨੁ ਖੋ ਇਦਂ, ਉਦਾਹੁ ਅਤ੍ਤਤ੍ਤਨਿਯਨ੍ਤਿ ਏਵਂਜਾਤਿਕੋ ਸਂਸਯਨਾਕਾਰੋ ਗਹਿਤੋ. ਤਦਾਹਾਰਸਮ੍ਭਵਂ ਨੋਸ੍ਸੂਤਿ ਪਨ ਇਮਿਨਾ ਸਹੇਤੁਕਂ ਨੁ ਖੋ ਇਦਂ ਭੂਤਂ, ਉਦਾਹੁ ਅਹੇਤੁਕਨ੍ਤਿ ਯਥਾ ਅਹੇਤੁਕਭਾਵਾਪਨ੍ਨੋ ਸਂਸਯਨਾਕਾਰੋ ਗਹਿਤੋ, ਏਵਂ ਵਿਸਮਹੇਤੁਕਭਾਵਾਪਨ੍ਨੋਪਿ ਸਂਸਯਨਾਕਾਰੋ ਗਹਿਤੋਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਵਿਸਮਹੇਤੁਨੋਪਿ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਭੂਤਸ੍ਸ ਅਹੇਤੁਕਭਾਵਤੋ. ਵਿਸਮਹੇਤੁਵਾਦੋਪਿ ਪਰੇਹਿ ਪਰਿਕਪ੍ਪਿਤਮਤ੍ਤਤਾਯ ਸਭਾਵਨਿਯਤਿਯਦਿਚ੍ਛਾਦਿਵਾਦੇਹਿ ਸਮਾਨਯੋਗਕ੍ਖਮੋਤਿ. ਨਿਰੋਧਧਮ੍ਮਂ ਨੋਸ੍ਸੂਤਿ ਇਮਿਨਾ ਯਥਾ ਅਨਿਚ੍ਚਂ ਨੁ ਖੋ ਇਦਂ ਭੂਤਂ, ਉਦਾਹੁ ਨਿਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਅਨਿਚ੍ਚਤਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਸਂਸਯਨਾਕਾਰੋ ਗਹਿਤੋ, ਏਵਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਨੁ ਖੋ, ਉਦਾਹੁ ਨ ਦੁਕ੍ਖਂ, ਅਨਤ੍ਤਾ ਨੁ ਖੋ, ਉਦਾਹੁ ਨ ਅਨਤ੍ਤਾਤਿਪਿ ਸਂਸਯਨਾਕਾਰੋ ਗਹਿਤੋਯੇਵਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ ਅਨਿਚ੍ਚਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਖਭਾਵਾਦਿਅਵਸ੍ਸਂਭਾਵਤੋ, ਨਿਚ੍ਚੇ ਚ ਤਦੁਭਯਾਭਾਵਤੋ. ਯਾਥਾਵਸਰਸਲਕ੍ਖਣਤੋਤਿ ਅਵਿਪਰੀਤਸਰਸਤੋ ਸਲਕ੍ਖਣਤੋ ਚ, ਕਿਚ੍ਚਤੋ ਚੇਵ ਸਭਾਵਤੋ ਚਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਭੂਤਾਪਿ ਪਞ੍ਞਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾ ਏਵਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਪਞ੍ਞਾਯਾ’’ਤਿ. ਸਰਸਤੋਤਿ ਚ ਸਭਾਵਤੋ. ਸਲਕ੍ਖਣਤੋਤਿ ਸਾਮਞ੍ਞਲਕ੍ਖਣਤੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਪਞ੍ਞਾਯ ਸਮ੍ਮਾ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਸ੍ਸਾ’’ਤਿ. ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵਾਤਿ ‘‘ਯਾਥਾਵਸਰਸਲਕ੍ਖਣਤੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ. ਯੇ ਯੇਤਿ ਤਸ੍ਸਂ ਪਰਿਸਾਯਂ ਯੇ ਯੇ ਭਿਕ੍ਖੂ. ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਸੁਨ੍ਤਿ ਸਮ੍ਮਦੇਵ ਉਪਧਾਰੇਸੁਂ.

ਤੇਹੀਤਿ ਤੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਤਿਸ੍ਸਂ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਪਞ੍ਞਾਯਂ. ਨਿਤ੍ਤਣ੍ਹਭਾਵਨ੍ਤਿ ਤਣ੍ਹਾਭਾਵਂ ‘‘ਏਤਂ ਮਮ’’ਨ੍ਤਿ ਤਣ੍ਹਾਗ੍ਗਾਹਸ੍ਸ ਪਹੀਨਤਂ. ਏਤੇਨਪਿ ਭਗਵਾ ‘‘ਅਹਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਧਮ੍ਮੇਸੁਪਿ ਤਣ੍ਹਾਪਹਾਨਮੇਵ ਵਣ੍ਣੇਮਿ, ਸਾਤਿ ਪਨ ਮੋਘਪੁਰਿਸੋ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇਪਿ ਤਣ੍ਹਾਸਂਵਦ੍ਧਨਿਂ ਵਿਪਰੀਤਦਿਟ੍ਠਿਂ ਪਗ੍ਗਯ੍ਹ ਤਿਟ੍ਠਤੀ’’ਤਿ ਸਾਤਿਂ ਨਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਸਭਾਵਦਸ੍ਸਨੇਨਾਤਿ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਵਿਪਰੀਤਸਭਾਵਦਸ੍ਸਨੇਨ. ਪਚ੍ਚਯਦਸ੍ਸਨੇਨਾਤਿ ਕਾਰਣਦਸ੍ਸਨੇਨ ਅਨਵਸੇਸਤੋ ਹੇਤੁਨੋ ਪਚ੍ਚਯਸ੍ਸ ਚ ਦਸ੍ਸਨੇਨ. ਅਲ੍ਲੀਯੇਥਾਤਿ ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠਿਵਸੇਨ ਨਿਸ੍ਸਯੇਥ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠੀਹੀ’’ਤਿ. ਕੇਲਾਯੇਥਾਤਿ ਪਰਿਹਰਣਕੇਲ਼ਿਯਾ ਪਰਿਹਰੇਯ੍ਯਾਥ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਕੀਲ਼ਮਾਨਾ ਵਿਹਰੇਯ੍ਯਾਥਾ’’ਤਿ. ਧਨਂ ਵਿਯ ਇਚ੍ਛਨ੍ਤਾਤਿ ਧਨਂ ਵਿਯ ਦ੍ਰਬ੍ਯਂ ਵਿਯ ਇਚ੍ਛਂ ਤਣ੍ਹਂ ਜਨੇਨ੍ਤਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਗੇਧਂ ਆਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯਾਥਾ’’ਤਿ. ਮਮਤ੍ਤਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਯ੍ਯਾਥਾਤਿ ‘‘ਮਮਮਿਦ’’ਨ੍ਤਿ ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠਿਵਸੇਨ ਅਭਿਨਿਵੇਸਂ ਜਨੇਯ੍ਯਾਥ. ਨਿਕਨ੍ਤਿਵਸੇਨਪਿ ਗਹਣਤ੍ਥਾਯ ਨੋ ਦੇਸਿਤੋ, ਤਸ੍ਸ ਵਾ ਸਣ੍ਹਸੁਖੁਮਸ੍ਸ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਗਹਣਂ ਨਾਮ ਨਿਕਨ੍ਤਿਯਾ ਏਵ ਸਿਯਾ, ਨ ਓਲ਼ਾਰਿਕਤਣ੍ਹਾਯਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਨਿਕਨ੍ਤਿਵਸੇਨਾ’’ਤਿ.

੪੦੨. ਪਟਿਚ੍ਚ ਏਤਸ੍ਮਾ ਫਲਂ ਏਤੀਤਿ ਪਚ੍ਚਯੋ, ਸਬ੍ਬੋ ਕਾਰਣਵਿਸੇਸੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਪਚ੍ਚਯਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ’’ਤਿ. ਯਾਵ ਅਵਿਜ੍ਜਾ ਹਿ ਸਬ੍ਬੋ ਨੇਸਂ ਕਾਰਣਵਿਸੇਸੋ ਇਧ ਦਸ੍ਸਿਤੋ. ਪੁਨ ਆਦਿਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਯਾਵ ਪਰਿਯੋਸਾਨਾ, ਅਨ੍ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਯਾਵ ਆਦੀਤਿ ਅਨੁਲੋਮਤੋ ਪਟਿਲੋਮਤੋ ਚ ਵਟ੍ਟਵਿਵਟ੍ਟਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ ਨਾਨਾਨਯੇਹਿ ਪਟਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਾਦੋ ਦਸ੍ਸਿਤੋ, ਨਿਚ੍ਚਗ੍ਗਾਹਸ੍ਸ ਨਿਮਿਤ੍ਤਭੂਤੋ ਕਿਲੇਸੋਪਿ ਇਧ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਦੀਪੇਤਿ. ਤਮ੍ਪਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਥਮੇਵਾਤਿ ਤਮ੍ਪਿ ‘‘ਇਮੇ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਆਹਾਰਾ’’ਤਿਆਦਿ ਯਾਵ ‘‘ਤਣ੍ਹਾਪਭਵਾ’’ਤਿ ਪਾਲ਼ਿਪਦਂ, ਤਾਵ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਥਮੇਵ ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾਯਂ (ਮ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੮੯). ਸੇਸਂ ਪਟਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਾਦਕਥਾਭਾਵਤੋ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਮਗ੍ਗੇ (ਵਿਸੁਦ੍ਧਿ. ੨.੫੭੦) ਵਿਤ੍ਥਾਰਿਤਾਵਾਤਿ ਇਮਿਨਾਵ ਸਙ੍ਗਹਿਤਂ.

੪੦੪. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸਤਿ ਇਦਂ ਹੋਤੀਤਿਆਦੀਸੁ ਯਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ, ਤਂ ਪਰਮਤ੍ਥਦੀਪਨਿਯਂ ਉਦਾਨਟ੍ਠਕਥਾਯਂ (ਉਦਾ. ਅਟ੍ਠ. ੧) ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

੪੦੭. ਪਟਿਧਾਵਨਾਤਿ ਪਟਿਸਰਣਂ, ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਆਗਤਂ ਅਤੀਤਂ ਅਦ੍ਧਾਨਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠਿਵਸੇਨ ਪਟਿਗਮਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨਨੁ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾਵਸੇਨ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਪਟਿਧਾਵਨਾ ਆਗਤਾਤਿ? ਸਚ੍ਚਂ ਆਗਤਾ, ਸਾ ਪਨ ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠਿਹੇਤੁਕਾਤਿ ‘‘ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠਿਵਸੇਨਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਯਥਾਧਿਗਤੇ ਞਾਣਦਸ੍ਸਨੇ.

ਨਿਚ੍ਚਲਭਾਵਨ੍ਤਿ ਸੁਪ੍ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਭਾਵਂ, ਤਿਤ੍ਥਿਯਵਾਦਵਾਤੇਹਿ ਅਕਮ੍ਪਿਯਭਾਵਞ੍ਚ. ਗਰੂਤਿ ਗਰੁਗੁਣਯੁਤ੍ਤੋ. ਭਾਰਿਕੋ ਪਾਸਾਣਚ੍ਛਤ੍ਤਸਦਿਸੋ. ਅਕਾਮਾ ਅਨੁਵਤ੍ਤਿਤਬ੍ਬੋਤਿ ਸਦ੍ਧਾਮਤ੍ਤਕੇਨੇਵ ਅਨੁਵਤ੍ਤਨਮਾਹ, ਨ ਅਵੇਚ੍ਚਪ੍ਪਸਾਦੇਨ. ਕਿਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਸਤ੍ਥੁਕਿਚ੍ਚਂ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਨ੍ਤਿ ਜਾਤਿਮਨ੍ਤਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਂ. ਵਤਸਮਾਦਾਨਾਨੀਤਿ ਮਗਵਤਾਦਿਵਤਸਮਾਦਾਨਾਨਿ. ਦਿਟ੍ਠਿਕੁਤੂਹਲਾਨੀਤਿ ਤਂਤਂਦਿਟ੍ਠਿਗ੍ਗਾਹਵਸੇਨ ‘‘ਇਦਂ ਸਚ੍ਚਂ, ਇਦਂ ਸਚ੍ਚ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਗਹੇਤਬ੍ਬਕੁਤੂਹਲਾਨਿ. ਏਵਂ ਨਿਸ੍ਸਟ੍ਠਾਨੀਤਿ ਯਥਾ ਮਯਾ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਓਵਾਦੋ ਦਿਨ੍ਨੋ, ਏਵਂ ਨਿਸ੍ਸਟ੍ਠਾਨਿ ਵਤਾਦੀਨਿ ਤਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਕਿਂ ਗਣ੍ਹੇਯ੍ਯਾਥ. ਸਯਂ ਞਾਣੇਨ ਞਾਤਨ੍ਤਿ ਪਰਨੇਯ੍ਯਤਂ ਮੁਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਏਵ ਞਾਣੇਨ ਯਾਥਾਵਤੋ ਞਾਤਂ. ਏਵਂਭੂਤਞ੍ਚ ਸਯਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਤੋ ਦਿਟ੍ਠਂ ਨਾਮ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਯਂ ਪਞ੍ਞਾਚਕ੍ਖੁਨਾ ਦਿਟ੍ਠ’’ਨ੍ਤਿ. ਸਯਂ ਵਿਭਾਵਿਤਨ੍ਤਿ ਤੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਂ ਵਿਭੂਤਭਾਵਂ ਆਪਾਦਿਤਂ. ਉਪਨੀਤਾਤਿ ਉਪਕ੍ਕਮੇਨ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾਨੁਸਾਰੇਨ ਨੀਤਾ. ਮਯਾਤਿ ਕਤ੍ਤਰਿ ਕਰਣਵਚਨਂ. ਧਮ੍ਮੇਨਾਤਿ ਕਾਰਣੇਨ. ਏਤਂ ਵਚਨਨ੍ਤਿ ਏਤਂ ‘‘ਸਨ੍ਦਿਟ੍ਠਿਕੋ’’ਤਿਆਦਿਵਚਨਂ.

੪੦੮. ਤਂ ਸਮ੍ਮੋਹਟ੍ਠਾਨਂ ਅਸ੍ਸ ਲੋਕਸ੍ਸ. ਸਮੋਧਾਨੇਨਾਤਿ ਸਮਾਗਮੇਨ. ਗਬ੍ਭਤਿ ਅਤ੍ਤਭਾਵਭਾਵੇਨ ਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਗਬ੍ਭੋ, ਕਲਲਾਦਿਅਵਤ੍ਥੋ ਧਮ੍ਮਪਬਨ੍ਧੋ, ਤਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤਤ੍ਤਾ ਪਨ ਸਤ੍ਤਸਨ੍ਤਾਨੋ ‘‘ਗਬ੍ਭੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ ਯਥਾ ‘‘ਮਞ੍ਚਾ ਉਕ੍ਕੁਟ੍ਠਿਂ ਕਰੋਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਤਨ੍ਨਿਸ੍ਸਯਭਾਵਤੋ ਮਾਤੁਕੁਚ੍ਛਿ ‘‘ਗਬ੍ਭੋ’’ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਗਬ੍ਭੋ ਵਿਯਾਤਿ ਵਾ. ਯਥਾ ਹਿ ਨਿਵਾਸਟ੍ਠਾਨਤਾਯ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਓਵਰਕੋ ‘‘ਗਬ੍ਭੋ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਏਵਂ ਗਬ੍ਭਸੇਯ੍ਯਕਾਨਂ ਯਾਵ ਅਭਿਜਾਤਿ ਨਿਵਾਸਟ੍ਠਾਨਤਾਯ ਮਾਤੁਕੁਚ੍ਛਿ ‘‘ਗਬ੍ਭੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ.

ਯਮੇਕਰਤ੍ਤਿਨ੍ਤਿ ਯਸ੍ਸਂ ਏਕਰਤ੍ਤਿਯਂ. ਭੁਮ੍ਮਤ੍ਥੇ ਹਿ ਇਦਂ ਉਪਯੋਗਵਚਨਂ, ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਸਂਯੋਗੇ ਵਾ. ਪਠਮਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਪਠਮਂ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਕ੍ਖਣੇ. ਗਬ੍ਭੇਤਿ ਮਾਤੁਕੁਚ੍ਛਿਯਂ. ਮਾਣਵੋਤਿ ਸਤ੍ਤੋ. ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਸਤ੍ਤਾ ਰਤ੍ਤਿਯਂ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਂ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੀਤਿ ਰਤ੍ਤਿਗ੍ਗਹਣਂ. ਅਬ੍ਭੁਟ੍ਠਿਤੋਵਾਤਿ ਉਟ੍ਠਿਤਅਬ੍ਭੋ ਵਿਯ, ਅਭਿਮੁਖਭਾਵੇਨ ਵਾ ਉਟ੍ਠਿਤੋ ਏਵ ਮਰਣਸ੍ਸਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਸੋ ਯਾਤੀਤਿ ਸੋ ਮਾਣਵੋ ਯਾਤਿ ਪਠਮਕ੍ਖਣਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਗਚ੍ਛਤੇਵ. ਸ ਗਚ੍ਛਂ ਨ ਨਿਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਸੋ ਏਵਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਖਣਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਨ ਨਿਵਤ੍ਤਤਿ, ਅਞ੍ਞਦਤ੍ਥੁ ਮਰਣਮੇਵ ਉਪਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ਗਾਥਾਯ ਅਤ੍ਥੋ.

ਉਤੁਸਮਯਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਲੋਕਸਮਞ੍ਞਾਤਰਜਸ੍ਸ ਲਗ੍ਗਨਦਿਵਸਮਤ੍ਤਂ. ਇਦਾਨਿ ਵੁਤ੍ਤਮੇਵਤ੍ਥਂ ਪਾਕਟਤਰਂ ਕਾਤੁਂ ‘‘ਮਾਤੁਗਾਮਸ੍ਸ ਕਿਰ ਯਸ੍ਮਿ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਗਬ੍ਭਾਸਯੇ. ਸਣ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾਤਿ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ. ਭਿਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾਤਿ ਅਗ੍ਗਹਿਤਗਬ੍ਭਾ ਏਵ ਭਿਨ੍ਨਾ ਹੁਤ੍ਵਾ. ਅਯਞ੍ਹਿ ਤਸ੍ਸਾ ਸਭਾਵੋ. ਵਤ੍ਥੁ ਸੁਦ੍ਧਂ ਹੋਤੀਤਿ ਪਗ੍ਘਰਿਤਲੋਹਿਤਤ੍ਤਾ ਅਨਾਮਯਤ੍ਤਾ ਚ ਗਬ੍ਭਾਸਯੋ ਸੁਦ੍ਧੋ ਹੋਤਿ. ਸੁਦ੍ਧਵਤ੍ਥੁਤ੍ਤਾ ਤਤੋ ਪਰਂ ਕਤਿਪਯਦਿਵਸਾਨਿ ਖੇਤ੍ਤਮੇਵ ਹੋਤਿ ਗਬ੍ਭਸਣ੍ਠਹਨਸ੍ਸ ਪਰਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਲੋਹਿਤਲੇਸਸ੍ਸ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਤ੍ਤਾ. ਸਮ੍ਭਵਸ੍ਸ ਪਨ ਕਥਂ ਸਬ੍ਭਾਵੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ’’ਤਿਆਦਿ. ਇਤ੍ਥਿਸਨ੍ਤਾਨੇਪਿ ਸੁਕ੍ਕਧਾਤੁ ਲਬ੍ਭਤੇਵ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਙ੍ਗਪਰਾਮਸਨੇਨਪਿ ਦਾਰਕੋ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਤਿਯੇਵਾ’’ਤਿ. ਯਥਾ ਪਾਰਿਕਾਯ ਨਾਭਿਪਰਾਮਸਨੇਨ ਸਾਮਸ੍ਸ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਸ੍ਸ, ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕਾਯ ਨਾਭਿਪਰਾਮਸਨੇਨ ਮਣ੍ਡਬ੍ਯਸ੍ਸ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ. ਗਨ੍ਧਬ੍ਬੋਤਿ ਗਨ੍ਧਨਤੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਗਤਿਯਾ ਨਿਮਿਤ੍ਤੁਪਟ੍ਠਾਪਨੇਨ ਸੂਚਨਤੋ ਗਨ੍ਧੋਤਿ ਲਦ੍ਧਨਾਮੇਨ ਭਵਗਾਮਿਕਮ੍ਮੁਨਾ ਅਬ੍ਬਤਿ ਪਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਗਨ੍ਧਬ੍ਬੋ, ਤਤ੍ਥ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਕਸਤ੍ਤੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਤਤ੍ਰੂਪਗਸਤ੍ਤੋ’’ਤਿ. ਕਮ੍ਮਯਨ੍ਤਯਨ੍ਤਿਤੋਤਿ ਤਤ੍ਰੂਪਪਤ੍ਤਿਆਵਹੇਨ ਕਮ੍ਮਸਙ੍ਖਾਤੇਨ ਪੇਲ੍ਲਨਕਯਨ੍ਤੇਨ ਤਥਤ੍ਤਾਯ ਪੇਲ੍ਲਿਤੋ ਉਪਨੀਤੋ. ਮਹਨ੍ਤੇਨ ਜੀਵਿਤਸਂਸਯੇਨਾਤਿ ਵਿਜਾਯਨਪਰਿਕ੍ਕਿਲੇਸੇਨ ‘‘ਜੀਵਿਸ੍ਸਾਮਿ ਖੋ, ਨ ਨੁ ਖੋ ਜੀਵਿਸ੍ਸਾਮਿ ਅਹਂ ਵਾ, ਪੁਤ੍ਤੋ ਵਾ ਮੇ’’ਤਿ ਏਵਂ ਪਵਤ੍ਤੇਨ ਜੀਵਿਤਸਂਸਯੇਨ ਵਿਪੁਲੇਨ ਗਰੁਤਰੇਨ ਸਂਸਯੇਨ. ਤਂ ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਥਨਪ੍ਪਦੇਸਮਾਹ. ਕੀਲ਼ਨ੍ਤਿ ਤੇਨਾਤਿ ਕੀਲ਼ਨਂ, ਕੀਲ਼ਨਮੇਵ ਕੀਲ਼ਨਕਂ.

੪੦੯. ਸਾਰਜ੍ਜਤੀਤਿ ਸਾਰਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ. ਬ੍ਯਾਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਬ੍ਯਾਪਨ੍ਨਚਿਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ. ਕਾਯੇ ਕੇਸਾਦਿਦ੍ਵਤ੍ਤਿਂਸਾਸੁਚਿਸਮੁਦਾਯੇ ਤਂਸਭਾਵਾਰਮ੍ਮਣਾ ਸਤਿ ਕਾਯਸਤਿ. ਅਨੁਪਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ, ਯਥਾਸਭਾਵਤੋ ਕਾਯਂ ਅਨੁਪਧਾਰੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਰਿਤ੍ਤਚੇਤਸੋਤਿ ਕਿਲੇਸੇਹਿ ਪਰਿਤੋ ਖਣ੍ਡਿਤਚਿਤ੍ਤੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤੋ’’ਤਿ. ਏਤੇ ਅਕੁਸਲਧਮ੍ਮਾ. ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤੀਤਿ ਨਿਰੋਧਂ ਪਤ੍ਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤਣ੍ਹਾਵਸੇਨ ਅਭਿਨਨ੍ਦਤੀਤਿ ਸਪ੍ਪੀਤਿਕਤਣ੍ਹਾਵਸੇਨ ਅਭਿਮੁਖਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਨਨ੍ਦਤਿ. ਅਭਿਵਦਤੀਤਿ ਤਣ੍ਹਾਵਸੇਨ ਤਂ ਤਂ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਅਭਿਨਿਵਿਸ੍ਸ ਵਦਤਿ. ਅਜ੍ਝੋਸਾਯਾਤਿ ਅਨਞ੍ਞਸਾਧਾਰਣਂ ਵਿਯ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਤਣ੍ਹਾਵਸੇਨ ਅਨੁਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਗਿਲਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਨਿਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿ. ਦੁਕ੍ਖਂ ਕਥਂ ਅਭਿਨਨ੍ਦਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਦੁਕ੍ਖਹੇਤੁਕਂ ਅਭਿਨਨ੍ਦਨ੍ਤੋ ਦੁਕ੍ਖਂ ਅਭਿਨਨ੍ਦਤਿ ਨਾਮਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਪਨ ਯਾਵਤਾ ਯਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਖੇ ਦਿਟ੍ਠਿਤਣ੍ਹਾ ਅਭਿਨਨ੍ਦਨਾ ਅਪ੍ਪਹੀਨਾ, ਤਾਵਤਾਯਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਅਭਿਨਨ੍ਦਤਿ ਨਾਮਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਅਹਂ ਦੁਕ੍ਖਿਤੋ ਮਮ ਦੁਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ ਅਭਿਨਨ੍ਦਤਿ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੇਨ ਗਾਹਦ੍ਵਯਹੇਤੁਕਾ ਤਤ੍ਥ ਅਭਿਨਨ੍ਦਨਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਪੁਨ ਏਕਵਾਰਨ੍ਤਿ ਪੁਨਪਿ ਏਕਵਾਰਂ. ਫਲਹੇਤੁਸਨ੍ਧਿਹੇਤੁਫਲਸਨ੍ਧਿਵਸੇਨ ਦ੍ਵਿਸਨ੍ਧੀ. ‘‘ਗਬ੍ਭਸ੍ਸਾਵਕ੍ਕਨ੍ਤਿ ਹੋਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਅਤ੍ਥਤੋ ਸਰੂਪਤੋ ਚ ਏਤਰਹਿ ਫਲਸਙ੍ਖੇਪਸ੍ਸ. ਸਰੂਪੇਨੇਵ ਚ ਇਤਰਦ੍ਵਯਸ੍ਸ ਦੇਸਿਤਤ੍ਤਾ ਆਹ ‘‘ਤਿਸਙ੍ਖੇਪ’’ਨ੍ਤਿ.

੪੧੦-੪੧੪. ਸਮਥਯਾਨਿਕਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਵੇਦਨਾਮੁਖੇਨ ਸਙ੍ਖੇਪੇਨੇਵ ਯਾਵ ਅਰਹਤ੍ਤਾ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਇਧ ਕਥਿਤਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ ਤਣ੍ਹਾਸਙ੍ਖਯਵਿਮੁਤ੍ਤਿਂ ਧਾਰੇਥਾ’’ਤਿ. ‘‘ਇਮਂ ਤਣ੍ਹਾਸਙ੍ਖਯਵਿਮੁਤ੍ਤਿ’’ਨ੍ਤਿ ਚ ਭਗਵਾ ਯਥਾਦੇਸਿਤਂ ਦੇਸਨਂ ਅਵੋਚਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਇਮਂ…ਪੇ… ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਦੇਸਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਯਦਿ ਏਵਂ ਕਥਂ ਦੇਸਨਾ ਵਿਮੁਤ੍ਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਦੇਸਨਾ ਹਿ…ਪੇ… ਵਿਮੁਤ੍ਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ’’ਤਿ. ਯਸ੍ਸਾ ਤਣ੍ਹਾਯ ਵਸੇਨ ਸਾਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਸ੍ਸਤਗ੍ਗਾਹਮਹਾਸਙ੍ਘਾਟਪਟਿਮੁਕ੍ਕੋ, ਸਾ ਸਬ੍ਬਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਦੇਸਨਾ ਹਤ੍ਥਾਵਲਮ੍ਬਮਾਨੇਪਿ ਦੁਰੁਗ੍ਘਾਟਿਯਾ ਜਾਤਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਮਹਾਤਣ੍ਹਾਜਾਲਤਣ੍ਹਾਸਙ੍ਘਾਟਪਟਿਮੁਕ੍ਕ’’ਨ੍ਤਿ. ਮਹਾਤਣ੍ਹਾਜਾਲੇਤਿ ਮਹਨ੍ਤੇ ਤਣ੍ਹਾਜਟੇ. ਤਣ੍ਹਾਸਙ੍ਘਾਟੇਤਿ ਤਣ੍ਹਾਯ ਸਙ੍ਘਾਟੇ. ਤਥਾਭੂਤੋ ਚ ਤਸ੍ਸ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਕਤੋ ਨਾਮ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਨੁਪਵਿਟ੍ਠੋ ਅਨ੍ਤੋਗਧੋ’’ਤਿ. ਸੇਸਂ ਸੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਮੇਵ.

ਮਹਾਤਣ੍ਹਾਸਙ੍ਖਯਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾਯ ਲੀਨਤ੍ਥਪ੍ਪਕਾਸਨਾ ਸਮਤ੍ਤਾ.