੪. ਮਹਾਯਮਕਵਗ੍ਗੋ

੧. ਚੂਲ਼ਗੋਸਿਙ੍ਗਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੩੨੫. ਞਾਤੀਨਂ (ਅ. ਨਿ. ਟੀ. ੩.੬.੧੯) ਨਿਵਾਸਟ੍ਠਾਨਭੂਤੋ ਗਾਮੋ ਞਾਤਿਕੋ, ਸੋ ਏਵ ਨਾਤਿਕੋ. ਸੋ ਕਿਰ ਗਾਮੋ ਯੇਸਂ ਸਨ੍ਤਕੋ, ਤੇਸਂ ਪੁਬ੍ਬਪੁਰਿਸੇਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਞਾਤੀਨਂ ਸਾਧਾਰਣਭਾਵੇਨ ਨਿਵੇਸਿਤੋ, ਤੇਨ ‘‘ਨਾਤਿਕੋ’’ਤਿ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ. ਅਥ ਪਚ੍ਛਾ ਤਤ੍ਥ ਦ੍ਵੀਹਿ ਦਾਯਾਦੇਹਿ ਦ੍ਵਿਧਾ ਵਿਭਜਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਤ੍ਤੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਚੂਲ਼ਪਿਤਿਮਹਾਪਿਤਿਪੁਤ੍ਤਾਨਂ ਦ੍ਵੇ ਗਾਮਾ’’ਤਿ. ਗਿਞ੍ਜਕਾ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਇਟ੍ਠਕਾ, ਗਿਞ੍ਜਕਾਹਿਯੇਵ ਕਤੋ ਆਵਸਥੋ ਗਿਞ੍ਜਕਾਵਸਥੋ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਕਿਰ ਪਦੇਸੇ ਮਤ੍ਤਿਕਾ ਸਕ੍ਖਰਮਰੁਮ੍ਬਵਾਲਿਕਾਦੀਹਿ ਅਸਮ੍ਮਿਸ੍ਸਾ ਅਕਠਿਨਾ ਸਣ੍ਹਾ ਸੁਖੁਮਾ, ਤਾਯ ਕਤਾਨਿ ਕੁਲਾਲਭਾਜਨਾਨਿਪਿ ਸਿਲਾਮਯਾਨਿ ਵਿਯ ਦਲ਼੍ਹਾਨਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਤੇ ਉਪਾਸਕਾ ਤਾਯ ਮਤ੍ਤਿਕਾਯ ਦੀਘਪੁਥੁਲਇਟ੍ਠਕਾ ਕਾਰੇਤ੍ਵਾ ਤਾਹਿ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵਾਰਬਾਹਵਾਤਪਾਨਕਵਾਟਤੁਲਾਯੋ ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਂ ਦਬ੍ਬਸਮ੍ਭਾਰੇਨ ਵਿਨਾ ਇਟ੍ਠਕਾਹਿ ਏਵ ਪਾਸਾਦਂ ਕਾਰੇਸੁਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਇਟ੍ਠਕਾਹੇਵਾ’’ਤਿਆਦਿ.

ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਦਾਯਨ੍ਤਿ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਨ੍ਤਿ ਲਦ੍ਧਨਾਮਂ ਰਕ੍ਖਿਤਂ ਅਰਞ੍ਞਂ. ਜੇਟ੍ਠਕਰੁਕ੍ਖਸ੍ਸਾਤਿ ਵਨਪ੍ਪਤਿਭੂਤਸ੍ਸ ਸਾਲਰੁਕ੍ਖਸ੍ਸ. ਸਾਮਗ੍ਗਿਰਸਨ੍ਤਿ ਸਮਗ੍ਗਭਾਵਾਦਿਗੁਣਂ ਵਿਵੇਕਸੁਖਂ. ਉਪਰਿਪਣ੍ਣਾਸਕੇ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸਸੁਤ੍ਤੇ (ਮ. ਨਿ. ੩.੨੩੭-੨੩੮) ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਕਾਲੋ ਕਥਿਤੋ, ਇਧ ਚੂਲ਼ਗੋਸਿਙ੍ਗਸੁਤ੍ਤੇ ਖੀਣਾਸਵਕਾਲੋ ਕਥਿਤੋ. ਕਤਕਿਚ੍ਚਾਪਿ ਹਿ ਤੇ ਮਹਾਥੇਰਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਸੁਖਵਿਹਾਰਂ ਪਰੇਸਂ ਦਿਟ੍ਠਾਨੁਗਤਿਂ ਆਪਜ੍ਜਨਞ੍ਚ ਸਮ੍ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਾ ਪਰਮਞ੍ਚ ਵਿਵੇਕਂ ਅਨੁਬ੍ਰੂਹਨ੍ਤਾ ਸਾਮਗ੍ਗਿਰਸਂ ਅਨੁਭਵਮਾਨਾ ਤਤ੍ਥ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ. ਤਦਾਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸਸੁਤ੍ਤਦੇਸਨਾਕਾਲੇ. ਤੇਤਿ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਪ੍ਪਮੁਖਾ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤਾ. ਲਦ੍ਧਸ੍ਸਾਦਾਤਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਵੀਥਿਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਧਿਗਤਸ੍ਸਾਦਾ. ਵਿਪਸ੍ਸਨਾ ਹਿ ਪੁਬ੍ਬੇਨਾਪਰਂ ਵਿਸੇਸਂ ਆਵਹਨ੍ਤੀ ਪਵਤ੍ਤਮਾਨਾ ਸਾਤਿਸਯਂ ਪੀਤਿਸੋਮਨਸ੍ਸਂ ਆਵਹਤਿ. ਤੇਨਾਹ ਭਗਵਾ –

‘‘ਯਤੋ ਯਤੋ ਸਮ੍ਮਸਤਿ, ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਉਦਯਬ੍ਬਯਂ;

ਲਭਤਿ ਪੀਤਿਪਾਮੋਜ੍ਜਂ, ਅਮਤਂ ਤਂ ਵਿਜਾਨਤ’’ਨ੍ਤਿ. (ਧ. ਪ. ੩੭੪);

ਲਦ੍ਧਪਤਿਟ੍ਠਾ ਮਗ੍ਗਫਲਾਧਿਗਮਨੇਨ. ਸਤਿ ਹਿ ਮਗ੍ਗਫਲਾਧਿਗਮੇ ਸਾਸਨੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾ ਲਦ੍ਧਾ ਨਾਮ ਹੋਤਿ, ਨੋ ਅਞ੍ਞਥਾ.

ਕਾਮਂ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਾਪਿ ਮਹਾਸਾਵਕਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾਵ, ਅਗ੍ਗਸਾਵਕਭਾਵੇਨ ਪਨ ਨੇਸਂ ਵਿਸੇਸਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ‘‘ਧਮ੍ਮਸੇਨਾਪਤਿਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਤ੍ਥੇਰੇਸੁ ਵਾ’’ਤਿ ਵਿਸੁਂ ਗਹਣਂ. ਸਤਿਪਿ ਹਿ ਸਾਮਞ੍ਞਯੋਗੇ ਵਿਸੇਸਵਨ੍ਤੋ ਵਿਸੁਂ ਗਯ੍ਹਨ੍ਤਿ ਯਥਾ ‘‘ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਆਗਤਾ, ਵਾਸਿਟ੍ਠੋਪਿ ਆਗਤੋ’’ਤਿ. ਤੇਸੁ ਪਨ ਵਿਸੁਂ ਗਹਿਤੇਸੁਪਿ ‘‘ਅਸੀਤਿਮਹਾਸਾਵਕੇਸੂ’’ਤਿ ਅਸੀਤਿਗ੍ਗਹਣਂ ਅਪ੍ਪਕਂ ਊਨਮਧਿਕਂ ਵਾ ਗਣਨੁਪਗਂ ਨ ਹੋਤੀਤਿ. ਅਨ੍ਤਮਸੋਤਿ ਇਦਂ ਧਮ੍ਮਭਣ੍ਡਾਗਾਰਿਕਸ੍ਸ ਉਪਟ੍ਠਾਕਭਾਵੇਨ ਆਸਨ੍ਨਚਾਰਿਤਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਨੀਕਾਤਿ ਹਤ੍ਥਾਨੀਕਾ, ਹਤ੍ਥਾਨੀਕਤੋ ਹਤ੍ਥਿਸਮੂਹਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕਾਲ਼ਸੀਹੋ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਯੂਥਚਰੋਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਯੂਥਾ ਨਿਸ੍ਸਟੋ ਕਾਲ਼ਸੀਹੋ ਵਿਯਾ’’ਤਿ. ਕੇਸਰੀ ਪਨ ਏਕਚਰੋਵ. ਵਾਤਚ੍ਛਿਨ੍ਨੋ ਵਲਾਹਕੋ ਵਿਯਾਤਿ ਵਾਤਚ੍ਛਿਨ੍ਨੋ ਪਬ੍ਬਤਕੂਟਪ੍ਪਮਾਣੋ ਵਲਾਹਕਚ੍ਛੇਦੋ ਵਿਯ. ਤੇਸਂ ਪਗ੍ਗਣ੍ਹਨਤੋਤਿ ਯਥਾ ਨਾਮ ਜਿਘਚ੍ਛਿਤਸ੍ਸ ਭੋਜਨੇ, ਪਿਪਾਸਿਤਸ੍ਸ ਪਾਨੀਯੇ, ਸੀਤੇਨ ਫੁਟ੍ਠਸ੍ਸ ਉਣ੍ਹੇ, ਉਣ੍ਹੇਨ ਫੁਟ੍ਠਸ੍ਸ ਸੀਤੇ, ਦੁਕ੍ਖਿਤਸ੍ਸ ਸੁਖੇ ਅਭਿਰੁਚਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਏਵਮੇਵਂ ਭਗਵਤੋ ਕੋਸਮ੍ਬਕੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਵਿਵਾਦਾਪਨ੍ਨੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਅਪਰੇ ਸਮਗ੍ਗਾਵਾਸਂ ਵਸਨ੍ਤੇ ਆਵਜ੍ਜਿਤਸ੍ਸ ਇਮੇ ਤਯੋ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤਾ ਆਪਾਥਂ ਆਗਮਿਂਸੁ, ਅਥ ਨੇ ਪਗ੍ਗਣ੍ਹਿਤੁਕਾਮੋ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਏਵਾਯਂ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਅਨੁਕ੍ਕਮੇਨ ਕੋਸਮ੍ਬਕਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਵਿਨਯਨੁਪਾਯੋ ਹੋਤੀਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਤੇਸਂ ਪਗ੍ਗਣ੍ਹਨਤੋ’’ਤਿ. ਏਤੇਨੇਵ ਪਚ੍ਛਿਮਜਨਤਂ ਅਨੁਕਮ੍ਪਨਤੋਤਿ ਇਦਮ੍ਪਿ ਕਾਰਣਂ ਏਕਦੇਸੇਨ ਸਂਵਣ੍ਣਿਤਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਉਕ੍ਕਂਸਿਤ੍ਵਾਤਿ ਯਥਾਭੂਤੇਹਿ ਗੁਣੇਹਿ ਸਮ੍ਪਹਂਸਨੇਨ ਵਿਸੇਸੇਤ੍ਵਾ ਵਿਸਿਟ੍ਠੇ ਕਤ੍ਵਾ ਪਸਂਸਾਵਸੇਨ ਚੇਤਂ ਆਮੇਡਿਤਵਚਨਂ.

ਤਂ ਅਰਞ੍ਞਂ ਰਕ੍ਖਤਿ ਵਨਸਾਮਿਨਾ ਆਣਤ੍ਤੋ. ਰਕ੍ਖਿਤਗੋਪਿਤਂ ਵਨਸਣ੍ਡਂ, ਨ ਮਹਾਵਨਾਦਿ ਵਿਯ ਅਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਂ. ਸੀਲਾਦਿਪ੍ਪਭੇਦਾਯ ਅਤ੍ਤਤ੍ਥਾਯ ਪਟਿਪਨ੍ਨਾ ਅਤ੍ਤਕਾਮਾ, ਨ ਅਪਰਿਚ੍ਚਤ੍ਤਸਿਨੇਹਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਤ੍ਤਨੋ ਹਿਤਂ ਕਾਮਯਮਾਨਾ’’ਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਯੋ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਭਿਨ੍ਦੇਯ੍ਯਾਤਿ ਵਿਨਾਸੇਯ੍ਯ.

ਦੁਬ੍ਬਲਮਨੁਸ੍ਸਾਤਿ ਪਞ੍ਞਾਯ ਦੁਬ੍ਬਲਾ ਅਵਿਦ੍ਦਸੁਨੋ ਮਨੁਸ੍ਸਾ. ਤਾਨੀਤਿ ਅਭਿਜਾਤਿਆਦੀਸੁ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਪਾਟਿਹਾਰਿਯਾਨਿ. ਚੀਵਰਗਬ੍ਭੇਨ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦੇਤ੍ਵਾਤਿ ਚੀਵਰਸਙ੍ਖਾਤੇ ਓਵਰਕੇ ਨਿਗੂਹਿਤ੍ਵਾ ਵਿਯ. ਨ ਹਿ ਚੀਵਰਪਾਰੁਪਨਮਤ੍ਤੇਨ ਬੁਦ੍ਧਾਨੁਭਾਵੋ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ. ‘‘ਮਾ ਸੁਧ ਕੋਚਿਮਂ ਬੁਦ੍ਧਾਨੁਭਾਵਂ ਅਞ੍ਞਾਸੀ’’ਤਿ ਪਨ ਤਥਾਰੂਪੇਨ ਇਦ੍ਧਾਭਿਸਙ੍ਖਾਰੇਨ ਤਂ ਛਾਦੇਤ੍ਵਾ ਗਤੋ ਭਗਵਾ ਤਥਾ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਞ੍ਞਾਤਕਵੇਸੇਨ ਅਗਮਾਸੀ’’ਤਿ.

ਅਭਿਕ੍ਕਮਥਾਤਿ ਪਦਂ ਅਭਿਮੁਖਭਾਵੇਨ ਵਿਧਿਮੁਖੇਨ ਵਦਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਇਤੋ ਆਗਚ੍ਛਥਾ’’ਤਿ. ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਕਾਯੋ ਨਾਮ ਸੁਵਿਸੁਦ੍ਧਜਾਤਿਮਣਿ ਵਿਯ ਸੋਭਨੋ, ਕਿਞ੍ਚਿ ਮਲਂ ਅਪਨੇਤਬ੍ਬਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਕਿਮਤ੍ਥਂ ਭਗਵਾ ਪਾਦੇ ਪਕ੍ਖਾਲੇਸੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਬੁਦ੍ਧਾਨ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ.

੩੨੬. ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾਤਿ ਵਾ ਏਕਸੇਸਨਯੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ਵਿਰੂਪੇਕਸੇਸਸ੍ਸਪਿ ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ, ਏਵਞ੍ਚ ਕਤ੍ਵਾ ਬਹੁਵਚਨਨਿਦ੍ਦੇਸੋਪਿ ਸਮਤ੍ਥਿਤੋ ਹੋਤਿ. ਇਰਿਯਾਪਥੋ ਖਮਤੀਤਿ ਸਰੀਰਸ੍ਸ ਲਹੁਟ੍ਠਾਨਤਾਯ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧੋਪਿ ਇਰਿਯਾਪਥੋ ਸੁਖਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਕੋ. ਜੀਵਿਤਂ ਯਾਪੇਤੀਤਿ ਯਾਪਨਾਲਕ੍ਖਣਂ ਜੀਵਿਤਂ ਇਮਂ ਸਰੀਰਯਨ੍ਤਂ ਯਾਪੇਤਿ ਸੁਖੇਨ ਪਵਤ੍ਤੇਤਿ. ਉਲ਼ੁਙ੍ਕਯਾਗੁਂ ਵਾ ਕਟਚ੍ਛੁਭਿਕ੍ਖਂ ਵਾਤਿ ਇਦਂ ਮਕਰਵੁਤ੍ਤਿਯਾ ਮਿਸ੍ਸਕਭਤ੍ਤੇਨ ਯਾਪਨਂ ਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਭਿਕ੍ਖਾਚਾਰਵਤ੍ਤਂ ਪੁਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿ.

ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਸਂਸਨ੍ਦਤੀਤਿ ਸਤਿਪਿ ਉਭਯੇਸਂ ਕਲਾਪਾਨਂ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਭੇਦੇ ਪਚੁਰਜਨੇਹਿ ਦੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਨਾਨਤ੍ਤਂ ਖੀਰੋਦਕਸਮ੍ਮੋਦਿਤਂ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਮੇਵ ਸਂਸਟ੍ਠਂ ਵਿਯ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤਿਟ੍ਠਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਵਿਸੁਂ ਨ ਹੋਤਿ, ਏਕਤ੍ਤਂ ਵਿਯ ਉਪੇਤੀ’’ਤਿ. ਪਿਯਭਾਵਦੀਪਨਾਨਿ ਚਕ੍ਖੂਨਿ ਪਿਯਚਕ੍ਖੂਨਿ. ਪਿਯਾਯਤਿ, ਪਿਯਾਯਿਤਬ੍ਬੋਤਿ ਵਾ ਪਿਯੋਤਿ. ਸਮਗ੍ਗਵਾਸਸ੍ਸ ਯਂ ਏਕਨ੍ਤਕਾਰਣਂ, ਤਂ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਭਗਵਾ ‘‘ਯਥਾ ਕਥਂ ਪਨਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹਾਤਿ ‘‘ਕਥਨ੍ਤਿ ਕਾਰਣਪੁਚ੍ਛਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯੋ ਨੇਸਂ ਮੇਤ੍ਤਾਸਹਿਤਾਨਂਯੇਵ ਕਮ੍ਮਾਦੀਨਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਸ੍ਮਿਂ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਾਨਾਕਾਰੋ, ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਕਥ’’ਨ੍ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਾ. ਤਥਾ ਹਿ ਪਰਤੋ ‘‘ਏਵਂ ਖੋ ਮਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਥੇਰੇਹਿ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਂ ਕਥਿਤਂ.

ਮਿਤ੍ਤਂ ਏਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਮੇਤ੍ਤਂ, ਕਾਯਕਮ੍ਮਂ. ਆਵੀਤਿ ਪਕਾਸਂ. ਰਹੋਤਿ ਅਪ੍ਪਕਾਸਂ. ਯਞ੍ਹਿ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਮੇਤ੍ਤਂ ਕਾਯਕਮ੍ਮਂ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਪੇਤਿ, ਤਂ ਤਸ੍ਸ ਸਮ੍ਮੁਖਾ ਚੇ, ਪਕਾਸਂ ਹੋਤਿ, ਪਰਮ੍ਮੁਖਾ ਚੇ, ਅਪ੍ਪਕਾਸਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਆਵਿ ਚੇਵ ਰਹੋ ਚਾਤਿ ਸਮ੍ਮੁਖਾ ਚੇਵ ਪਰਮ੍ਮੁਖਾ ਚਾ’’ਤਿ. ਇਤਰਾਨੀਤਿ ਪਰਮ੍ਮੁਖਾ ਕਾਯਵਚੀਕਮ੍ਮਾਨਿ. ‘‘ਤਤ੍ਥਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਸਙ੍ਖੇਪਤੋ ਵੁਤ੍ਤਮਤ੍ਥਂ ਵਿਵਰਿਤੁਂ ‘‘ਯਂ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਮ੍ਮਜ੍ਜਨਾਦਿਵਸੇਨ ਪਟਿਜਗ੍ਗਿਤਬ੍ਬਯੁਤ੍ਤਂ ਠਾਨਂ ਵਾ. ਤਥੇਵਾਤਿ ਯਥਾ ਸਮ੍ਮੁਖਾ ਕਤੇ ਮੇਤ੍ਤਾਕਾਯਕਮ੍ਮੇ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਥੇਵ. ‘‘ਕਚ੍ਚਿ ਖਮਨੀਯ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਮਾਦਿਕਾ ਕਥਾ ਸਮ੍ਮੋਦਨੀਯਕਥਾ. ਯਥਾ ਪਰੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਛਿਦ੍ਦਂ ਨ ਹੋਤਿ, ਤਥਾ ਪਟਿਸਨ੍ਥਾਰਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਾ ਕਥਾ ਪਟਿਸਨ੍ਥਾਰਕਥਾ. ‘‘ਅਹੋ ਤਦਾ ਥੇਰੇਨ ਮਯ੍ਹਂ ਦਿਨ੍ਨੋ ਓਵਾਦੋ, ਦਿਨ੍ਨਾ ਅਨੁਸਾਸਨੀ’’ਤਿ ਏਵਂ ਕਾਲਨ੍ਤਰੇ ਸਰਿਤਬ੍ਬਯੁਤ੍ਤਾ, ਛਸਾਰਣੀਯਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤਾ ਵਾ ਕਥਾ ਸਾਰਣੀਯਕਥਾ. ਸੁਤ੍ਤਪਦਂ ਨਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਨਿਦ੍ਦੇਸਵਸੇਨ ਸੀਲਾਦਿਧਮ੍ਮਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤਾ ਕਥਾ ਧਮ੍ਮੀਕਥਾ. ਸਰੇਨ ਸੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਚ੍ਚਾਰਣਂ ਸਰਭਞ੍ਞਂ. ਪਞ੍ਹਸ੍ਸ ਞਾਤੁਂ ਇਚ੍ਛਿਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਪੁਚ੍ਛਨਂ ਪਞ੍ਹਪੁਚ੍ਛਨਂ. ਤਸ੍ਸ ਯਥਾਪੁਚ੍ਛਿਤਸ੍ਸਆਦਿਸਨਂ ਪਞ੍ਹਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਂ. ਏਵਂ ਸਮਨ੍ਨਾਹਰਤੋਤਿ ਏਵਂ ਮਨਸਿਕਰੋਤੋ, ਏਵਂ ਮੇਤ੍ਤਂ ਉਪਸਂਹਰਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਏਕਤੋ ਕਾਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਨਾਨਾ. ਹਿਤਟ੍ਠੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਿਯ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਸ੍ਸ ਹਿਤਭਾਵੇਨ. ਨਿਰਨ੍ਤਰਟ੍ਠੇਨਾਤਿ ਅਨ੍ਤਰਾਭਾਵੇਨ ਭੇਦਾਭਾਵੇਨ. ਅਵਿਗ੍ਗਹਟ੍ਠੇਨਾਤਿ ਅਵਿਰੋਧਭਾਵੇਨ. ਸਮਗ੍ਗਟ੍ਠੇਨਾਤਿ ਸਹਿਤਭਾਵੇਨ. ਪਰਿਭਣ੍ਡਂ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ਬਹਲਤਨੁਮਤ੍ਤਿਕਾਲੇਪੇਹਿ ਲਿਮ੍ਪੇਤ੍ਵਾ. ਚੀਵਰਂ ਵਾ ਧੋਵਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਚੀਵਰਂ ਵਾ ਧੋਵਨ੍ਤਿ. ਪਰਿਭਣ੍ਡਂ ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਣ੍ਣਸਾਲਾਯ ਪਰਿਭਣ੍ਡਂ ਵਾ ਕਰੋਨ੍ਤਿ.

੩੨੭. ਪਟਿਵਿਰੁਦ੍ਧਾ ਏਵਾਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ‘‘ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨਾ’’ਤਿ ਪਦਂ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਿਤਬ੍ਬਂ. ਤੇਸਂ ਅਪ੍ਪਮਾਦਲਕ੍ਖਣਨ੍ਤਿ ਤੇਸਂ ਅਪ੍ਪਮਜ੍ਜਨਸਭਾਵਂ. ਕਚ੍ਚਿ ਪਨ ਵੋ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ ਸਮਗ੍ਗਾਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਵੋਤਿ ਨਿਪਾਤਮਤ੍ਤਂ, ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਵਚਨਂ ਵਾ, ਕਚ੍ਚਿ ਤੁਮ੍ਹੇਤਿ ਏਵਮਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਸਮੁਗ੍ਗਪਾਤਿਨ੍ਤਿ ਸਮੁਗ੍ਗਪੁਟਸਦਿਸਂ ਪਾਤਿਂ.

ਪਣ੍ਣਸਾਲਾਯਂ ਅਨ੍ਤੋ ਬਹਿ ਚ ਸਮ੍ਮਜ੍ਜਨੇਨ ਸੋਧਿਤਙ੍ਗਣਤਾ ਵਤ੍ਤਪਟਿਪਤ੍ਤਿ. ਪਟਿਵਿਸਮਤ੍ਤਮੇਵਾਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਯਾਪਨਪਟਿਵਿਸਮਤ੍ਤਮੇਵ. ਓਸਾਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ. ਪਮਾਣਮੇਵਾਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਯਾਪਨਪਮਾਣਮੇਵ. ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਜਹਿਤ੍ਵਾਤਿ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਜਹਿਤ੍ਵਾ.

ਹਤ੍ਥੇਨ ਹਤ੍ਥਂ ਸਂਸਿਬ੍ਬਨ੍ਤਾਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਹਤ੍ਥੇਨ ਇਤਰਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥਂ ਦਲ਼੍ਹਗ੍ਗਹਣਵਸੇਨ ਬਨ੍ਧਨ੍ਤਾ. ਵਿਲਙ੍ਘੇਤਿ ਦੇਸਨ੍ਤਰਂ ਪਾਪੇਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਵਿਲਙ੍ਘਕੋ, ਹਤ੍ਥੋ. ਹਤ੍ਥੋ ਏਵ ਵਿਲਙ੍ਘਕੋ ਹਤ੍ਥਵਿਲਙ੍ਘਕੋ, ਤੇਨ ਹਤ੍ਥਵਿਲਙ੍ਘਕੇਨ.

ਤਂ ਅਖਣ੍ਡਂ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ਤਂ ਤੀਸੁਪਿ ਦਿਵਸੇਸੁ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਂ ਪਵਤ੍ਤਨਵਸੇਨ ਅਖਣ੍ਡਿਕਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਏਤਨ੍ਤਿ ‘‘ਪਞ੍ਚਾਹਿਕਂ ਖੋ ਪਨਾ’’ਤਿਆਦਿਵਚਨਂ. ਪਞ੍ਚਮੇ ਪਞ੍ਚਮੇ ਅਹਨਿ ਭਵਤੀਤਿ ਪਞ੍ਚਾਹਿਕਂ. ਭਗਵਤਾ ਪੁਚ੍ਛਿਤੇਨ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਤ੍ਥੇਰੇਨ. ਪਮਾਦਟ੍ਠਾਨੇਸੁਯੇਵਾਤਿ ਅਞ੍ਞੇਸਂ ਪਮਾਦਟ੍ਠਾਨੇਸੁਯੇਵ. ‘‘ਪਮਾਦਟ੍ਠਾਨੇਸੁਯੇਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਮੇਵਤ੍ਥਂ ਪਾਕਟਤਰਂ ਕਾਤੁਂ ‘‘ਅਞ੍ਞੇਸਞ੍ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪਪਞ੍ਚਕਰਣਟ੍ਠਾਨਾਨੀਤਿ ਕਥਾਪਪਞ੍ਚਸ੍ਸ ਕਰਣਟ੍ਠਾਨਾਨਿ ਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠਕਥਾਪਵਤ੍ਤਨੇਨ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨੇ ਪਮਜ੍ਜਨਟ੍ਠਾਨਾਨਿ. ਤਤ੍ਥਾਪਿ ‘‘ਮਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਵਿਰੁਦ੍ਧਂ ਨ ਪਟਿਪਜ੍ਜਾਮਾ’’ਤਿ ਸਿਖਾਪ੍ਪਤ੍ਤਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਪ੍ਪਮਾਦਲਕ੍ਖਣਂ ਥੇਰੋ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਏਤ੍ਤਕਂ ਠਾਨਂ ਮੁਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾਤਿ ਪਨ ਇਦਂ ਤਦਾ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤੀਨਂ ਵਲ਼ਞ੍ਜਾਭਾਵੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ.

੩੨੮. ਝਾਨਸ੍ਸ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਅਲਮਰਿਯਞਾਣਦਸ੍ਸਨਵਿਸੇਸੋ’’ਇਚ੍ਚੇਵ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਮ੍ਮਾਪਟਿਪਨ੍ਨਤਾਯ ਸਤ੍ਥੁ ਚਿਤ੍ਤਾਰਾਧਨਤ੍ਥਂ ਤਸ੍ਸ ਚ ਵਿਸੇਸਾਧਿਗਮਸ੍ਸ ਸਤ੍ਥੁ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਭਾਵਤੋ ਥੇਰੋ ‘‘ਕਿਞ੍ਹਿ ਨੋ ਸਿਯਾ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਆਹ. ਯਾਵਦੇਵਾਤਿ ਯਤ੍ਤਕਂ ਕਾਲਂ ਏਕਂ ਦਿਵਸਭਾਗਂ ਵਾ ਸਕਲਰਤ੍ਤਿਂ ਵਾ ਯਾਵ ਸਤ੍ਤ ਵਾ ਦਿਵਸੇ.

੩੨੯. ਸਮਤਿਕ੍ਕਮਾਯਾਤਿ ਸਮ੍ਮਦੇਵ ਅਤਿਕ੍ਕਮਨਾਯ. ਸਤਿ ਹਿ ਉਪਰਿ ਵਿਸੇਸਾਧਿਗਮੇ ਹੇਟ੍ਠਿਮਜ੍ਝਾਨਂ ਸਮਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਂ ਨਾਮ ਹੋਤਿ ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਦ੍ਧਿ ਚ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਦ੍ਧਿਯਾ’’ਤਿ. ਞਾਣਦਸ੍ਸਨਵਿਸੇਸੋਤਿ ਕਾਰਣੂਪਚਾਰੇਨ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਵੇਦਯਿਤਸੁਖਤੋਤਿ ਵੇਦਨਾਸਹਿਤਜ੍ਝਾਨਸੁਖਤੋ ਵਾ ਫਲਸੁਖਤੋ ਵਾ. ਅਵੇਦਯਿਤਸੁਖਨ੍ਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਸੁਖਂ ਵਿਯ ਵੇਦਨਾਰਹਿਤਂ ਸੁਖਂ. ਅਵੇਦਯਿਤਸੁਖਨ੍ਤਿ ਚ ਨਿਦਸ੍ਸਨਮਤ੍ਤਮੇਤਂ, ਤਂ ਪਨ ਅਫਸ੍ਸਂ ਅਸਞ੍ਞਂ ਅਚੇਤਨਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਚਿਤ੍ਤਚੇਤਸਿਕਰਹਿਤਮੇਵ. ਤਤੋ ਚ ਸਤਿਪਿ ਰੂਪਧਮ੍ਮਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਯਂ ਤਸ੍ਸ ਅਚੇਤਨਤ੍ਤਾ ਸਬ੍ਬਸੋ ਸਙ੍ਖਾਰਦੁਕ੍ਖਵਿਰਹਿਤਤਾਯ ਸਨ੍ਤਤਰਾ ਪਣੀਤਤਰਾ ਚ ਨਿਰੋਧਸਮਾਪਤ੍ਤੀਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤੇ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਵੇਦਯਿਤਸੁਖਂ ਸਨ੍ਤਤਰਂ ਪਣੀਤਤਰਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਇਮਮ੍ਹਾ ਚਾ’’ਤਿਆਦਿ.

੩੩੦. ਸਾਮਗ੍ਗਿਰਸਾਨਿਸਂਸਮੇਵ ਨੇਸਂ ਭਗਵਾ ਕਥੇਸਿ ਅਜ੍ਝਾਸਯਾਨੁਕੂਲਤ੍ਤਾ ਤਸ੍ਸ. ਅਨੁਸਾਵੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਨੁਪਗਮਨਵਸੇਨ ਸਮ੍ਮਦੇਵ ਆਰੋਚੇਤ੍ਵਾ. ‘‘ਅਨੁਸਂਸਾਵੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿ ਵਾ ਪਾਠੋ, ਸੋ ਏਵਤ੍ਥੋ. ਤਤੋ ਪਟਿਨਿਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾਤਿ ਏਤਰਹਿ ਭਗਵਤੋ ਏਕਵਿਹਾਰੇ ਅਜ੍ਝਾਸਯੋਤਿ ਸਤ੍ਥੁ ਮਨਂ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਾ ‘‘ਇਧੇਵ ਤਿਟ੍ਠਥਾ’’ਤਿ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਟ੍ਠਾਨਤੋ ਨਿਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ. ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਦੀਨੀਤਿ ਆਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਉਪਸਮ੍ਪਦਾ-ਵਿਸੁਦ੍ਧਿ-ਧੁਤਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਾਨੁਯੋਗ-ਝਾਨਵਿਮੋਕ੍ਖ-ਸਮਾਪਤ੍ਤਿ-ਞਾਣਦਸ੍ਸਨ-ਮਗ੍ਗਭਾਵਨਾ-ਫਲਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾਦਿਕੇ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਅਧਿਗਨ੍ਤ੍ਵਾਪੀਤਿ ਪਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਯਥਾਧਿਗਤਾਨਮ੍ਪਿ. ਅਤ੍ਤਨੋ ਗੁਣਕਥਾਯ ਅਟ੍ਟਿਯਮਾਨਾਤਿ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਅਧਿਗਨ੍ਤ੍ਵਾਪਿ ਧਮ੍ਮਾਧਿਕਰਣਂ ਸਤ੍ਥੁਵਿਹੇਸਾਭਾਵਦੀਪਨੇ ਭਗਵਤੋ ਪਾਕਟਗੁਣਾਨਂ ਕਥਾਯ ਅਟ੍ਟਿਯਮਾਨਾਪੀਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਦੇਵਤਾਤਿ ਤਂਤਂਸਮਾਪਤ੍ਤਿਲਾਭਿਨਿਯੋ ਦੇਵਤਾ. ਮੁਖਂ ਮੇ ਸਜ੍ਜਨ੍ਤਿ ਮੁਖਂ ਮੇ ਕਥਨੇ ਸਮਤ੍ਥਂ, ਕਥਨੇ ਯੋਗ੍ਯਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

੩੩੧. ਏਵਂ ਆਗਤੋਤਿ ਏਵਂ ਆਟਾਨਾਟਿਯਸੁਤ੍ਤੇ ਆਗਤੋ. ਪਲਿਵੇਠੇਨ੍ਤੇਤਿ ਚੋਦੇਨ੍ਤੇ. ਮਚ੍ਛਰਾਯਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਗੁਣਾਨਂ ਭਗਵਤੋਪਿ ਆਰੋਚਨਂ ਅਸਹਮਾਨਾ ਮਚ੍ਛਰਾਯਨ੍ਤੀਤਿ ਸੋ ਚਿਨ੍ਤੇਤੀਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ.

੦੧. ਤੇਸਂ ਲਾਭਾਤਿ ਤੇਸਂ ਵਜ੍ਜਿਰਾਜੂਨਂ ਵਜ੍ਜਿਰਟ੍ਠਵਾਸੀਨਞ੍ਚ ਮਨੁਸ੍ਸਤ੍ਤਂ, ਪਤਿਰੂਪਦੇਸਵਾਸਾਦਿਕੋ, ਭਗਵਤੋ ਤਿਣ੍ਣਞ੍ਚ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤਾਨਂ ਦਸ੍ਸਨਵਨ੍ਦਨਦਾਨਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਾਦਯੋ ਲਾਭਾ. ਸੁਲਦ੍ਧਾ ਲਾਭਾਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਪਸਨ੍ਨਚਿਤ੍ਤਂ ਅਨੁਸ੍ਸਰੇਯ੍ਯਾਤਿ ਤਂ ਕੁਲਞ੍ਹੇਤਂ ਸੀਲਾਦਿਗੁਣੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਸਾਦੇਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸ੍ਸਰੇਯ੍ਯ. ਵੁਤ੍ਤਂ ਤੇਸਂ ‘‘ਅਨੁਸ੍ਸਰਣਮ੍ਪਾਹਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤੇਸਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਬਹੂਪਕਾਰਂ ਵਦਾਮੀ’’ਤਿ (ਇਤਿਵੁ. ੧੦੪; ਸਂ. ਨਿ. ੫.੧੮੪).

ਚੂਲ਼ਗੋਸਿਙ੍ਗਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾਯ ਲੀਨਤ੍ਥਪ੍ਪਕਾਸਨਾ ਸਮਤ੍ਤਾ.

੨. ਮਹਾਗੋਸਿਙ੍ਗਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੩੩੨. ਕੋਚਿਦੇਵਾਤਿ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਸਾਮਨ੍ਤਤੋ ਨਿਵਿਟ੍ਠੇਸੁ ਯੋ ਕੋਚਿ ਗਾਮੋ ਗੋਚਰਗਾਮੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਅਨਿਬਦ੍ਧਭਾਵਤੋ ਗੋਚਰਗਾਮੋ ਨ ਗਹਿਤੋ, ਵਸਨਟ੍ਠਾਨਮੇਵ ਪਰਿਦੀਪਿਤਂ, ਤਤੋ ਏਵ ਅਰਞ੍ਞਨਿਦਾਨਕਂ ਨਾਮੇਤਂ. ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਾਤਿ ਦੇਵਲੋਕੇ ਮਨੁਸ੍ਸਲੋਕੇ ਚ. ਥਿਰਕਾਰਕੇਹੀਤਿ ਸਾਸਨੇ ਥਿਰਭਾਵਕਾਰਕੇਹਿ. ਸਵਨਨ੍ਤੇ ਜਾਤਤ੍ਤਾਤਿ ਚਤੁਸਚ੍ਚਗਬ੍ਭਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਸ੍ਸ ਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਅਰਿਯਾਯ ਜਾਤਿਯਾ ਜਾਤਤ੍ਤਾ. ਯਥਾ ਪਟਿਵੇਧਬਾਹੁਸਚ੍ਚਂ ਇਜ੍ਝਤਿ, ਤਥਾ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਸਵਨਤੋ ਸਾਵਕਾ. ਸੂਰਿਯੋ ਵਿਯ ਭਾਸੁਰਗੁਣਰਂਸਿਤਾਯ ਮੋਹਨ੍ਧਕਾਰਵਿਧਮਨਤੋ. ਚਨ੍ਦੋ ਵਿਯ ਰਮਣੀਯਮਨੋਹਰਸੀਤਲਗੁਣਤਾਯ ਕਿਲੇਸਪਰਿਲ਼ਾਹਵੂਪਸਮਤੋ. ਸਾਗਰੋ ਵਿਯ ਗਮ੍ਭੀਰਥਿਰਵਿਪੁਲਾਨੇਕਗੁਣਤਾਯ ਠਿਤਧਮ੍ਮਸਭਾਵਤੋ. ਗੁਣਮਹਨ੍ਤਤਾਯ ਥੇਰਸ੍ਸ ਅਭਿਞ੍ਞਾਤਤਾ, ਗੁਣਮਹਨ੍ਤਤਾ ਚ ਸੁਤ੍ਤੇਸੁ ਆਗਤਨਯੇਨੇਵ ਞਾਤਬ੍ਬਾਤਿ ਤਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰਤੋ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਨ ਕੇਵਲ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸੀਹਨਾਦਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਮਜ੍ਝਿਮਨਿਕਾਯੇ ਆਗਤਂ ਮਹਾਸੀਹਨਾਦਸੁਤ੍ਤਂ (ਮ. ਨਿ. ੧.੧੪੬). ਥੇਰਪਞ੍ਹਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਸੁਤ੍ਤਨਿਪਾਤੇ ਅਟ੍ਠਕਵਗ੍ਗੇ ਆਗਤਂ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਸੁਤ੍ਤਂ (ਸੁ. ਨਿ. ੯੬੧-੯੮੧). ਥੇਰਸੀਹਨਾਦਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਇਮਸ੍ਸ ਚ ਥੇਰਸ੍ਸ ਜਨਪਦਚਾਰਿਕਾਯ ਸਤ੍ਥੁ ਸਮ੍ਮੁਖਾ ਸੀਹਨਾਦਸੁਤ੍ਤਂ. ਅਭਿਨਿਕ੍ਖਮਨਨ੍ਤਿ ਥੇਰਸ੍ਸੇਵ ਮਹਤਾ ਞਾਤਿਪਰਿਵਟ੍ਟੇਨ ਮਹਤਾ ਚ ਭੋਗਪਰਿਵਟ੍ਟੇਨ ਸਹ ਘਰਾਵਾਸਪਰਿਚ੍ਚਾਗੋ ਅਭਿਨਿਕ੍ਖਮਨਂ. ਏਸ ਨਯੋ ਇਤੋ ਪਰੇਸੁਪਿ. ਯਦਿਦਨ੍ਤਿ ਨਿਪਾਤੋ, ਯੋ ਅਯਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਮਹਾਪਞ੍ਞੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਗਹੇਤ੍ਵਾਤਿ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਕਿਰ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਪਰਿਵਾਰਭਿਕ੍ਖੂਪਿ ਮਹਾਪਞ੍ਞਾ ਏਵ ਅਹੇਸੁਂ. ਧਾਤੁਸੋ ਹਿ ਸਤ੍ਤਾ ਸਂਸਨ੍ਦਨ੍ਤਿ. ਸਯਂ ਇਦ੍ਧਿਮਾਤਿਆਦੀਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਅਯਂ ਪਨਤ੍ਥੋ ਧਾਤੁਸਂਯੁਤ੍ਤੇਨ (ਸਂ. ਨਿ. ੨.੯੯) ਦੀਪੇਤਬ੍ਬੋ – ਗਿਜ੍ਝਕੂਟਪਬ੍ਬਤੇ ਗਿਲਾਨਸੇਯ੍ਯਾਯ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਭਗਵਾ ਆਰਕ੍ਖਤ੍ਥਾਯ ਪਰਿਵਾਰੇਤ੍ਵਾ ਵਸਨ੍ਤੇਸੁ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਾਦੀਸੁ ਏਕਮੇਕਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਰਿਸਾਯ ਸਦ੍ਧਿਂ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤਂ ਵੋਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਪਸ੍ਸਥ ਨੋ ਤੁਮ੍ਹੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਂ ਸਮ੍ਬਹੁਲੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ. ਸਬ੍ਬੇ ਖੋ ਏਤੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੂ ਮਹਾਪਞ੍ਞਾ’’ਤਿ ਸਬ੍ਬਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਤਬ੍ਬਂ.

ਵਨਨ੍ਤੇਤਿ ਉਪਵਨਨ੍ਤੇ. ਮੇਘਵਣ੍ਣਾਯਾਤਿ ਨੀਲਾਭਾਯ. ਸਮੁਦ੍ਦਕੁਚ੍ਛਿਤੋ ਉਗ੍ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਸ੍ਸ ਵਿਯ ਉਪਟ੍ਠਾਨਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਪਬ੍ਬਤਮਤ੍ਥਕਸਮੀਪੇ ਆਭਾਫਰਣਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਿਯਾ ‘‘ਪਾਚੀਨਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਪਬ੍ਬਤਮਤ੍ਥਕੇ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਪਬ੍ਬਤਮਤ੍ਥਕੇ ਚਨ੍ਦਮਣ੍ਡਲਸ੍ਸ ਵਿਚਰਣਤੋ. ਤਥਾ ਸਤਿ ਲੋਕਨ੍ਤਰਿਕਨਿਰਯੇਸੁਪਿ ਚਨ੍ਦਿਮਸੂਰਿਯਾਨਂ ਆਭਾ ਫਰੇਯ੍ਯ. ਉਬ੍ਬੇਧਵਸੇਨ ਹਿ ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਪਬ੍ਬਤਸ੍ਸ ਵੇਮਜ੍ਝਤੋ ਚਨ੍ਦਿਮਸੂਰਿਯਾ ਵਿਚਰਨ੍ਤਿ. ਸਾਲਕੁਸੁਮਪਭਾਨਂ ਅਤਿਰਤ੍ਤਤਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਲਾਖਾਰਸੇਨ ਸਿਞ੍ਚਮਾਨਂ ਵਿਯਾ’’ਤਿ. ਉਪਗਾਯਮਾਨਾ ਵਿਯਾਤਿ ਪਯਿਰੁਪਾਸਨਵਸੇਨ ਉਪੇਚ੍ਚ ਗਾਯਮਾਨਾ ਵਿਯ. ਕਾਯ ਨੁ ਖੋ ਅਜ੍ਜ ਰਤਿਯਾਤਿ ਅਜ੍ਜ ਝਾਨਸਮਾਪਤ੍ਤਿਰਤਿਯਾ ਏਵ ਨੁ ਖੋ, ਉਦਾਹੁ ਧਮ੍ਮਸਾਕਚ੍ਛਾਰਤਿਯਾ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾਰਤਿਯਾਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ.

ਦ੍ਵੇ ਚਨ੍ਦਮਣ੍ਡਲਾਨਿ ਵਿਯ ਪਰਮਸੋਭਗ੍ਗਪ੍ਪਤ੍ਤਾਯ ਕਨ੍ਤਿਯਾ. ਦ੍ਵੇ ਸੂਰਿਯਮਣ੍ਡਲਾਨਿ ਵਿਯ ਅਤਿਵਿਯ ਸੁਵਿਸੁਦ੍ਧਸਮੁਜ੍ਜਲਾਯ ਗੁਣਵਿਭੂਤਿਯਾ. ਦ੍ਵੇ ਛਦ੍ਦਨ੍ਤਨਾਗਰਾਜਾਨੋ ਵਿਯ ਮਹਾਨੁਭਾਵਤਾਯ. ਦ੍ਵੇ ਸੀਹਾ ਵਿਯ ਤੇਜੁਸ੍ਸਦਤਾਯ. ਦ੍ਵੇ ਬ੍ਯਗ੍ਘਾ ਵਿਯ ਅਨੋਲੀਨਵੁਤ੍ਤਿਤਾਯ. ਸਬ੍ਬਪਾਲਿਫੁਲ੍ਲਮੇਵਾਤਿ ਸਬ੍ਬਮੇਵ ਸਮਨ੍ਤਤੋ ਵਿਕਸਿਤਂ.

੩੩੩. ਕਥਾ ਉਪਚਰਤਿ ਪਵਤ੍ਤਤਿ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਕਥਾਉਪਚਾਰੋ, ਸਵਨੂਪਚਾਰੋ ਪਦੇਸੋ, ਤਂ ਕਥਾਉਪਚਾਰਂ. ਰਮਣੀਯਮੇਵ ਰਾਮਣੇਯ੍ਯਕਂ. ਉਜ੍ਜਙ੍ਗਲੇਤਿ ਲੂਖਪਦੇਸੇ ਕਠਿਨਪਦੇਸੇ. ਦੋਸੇਹਿ ਇਤਾ ਅਪਗਤਾਤਿ ਦੋਸਿਨਾ ਤ-ਕਾਰਸ੍ਸ ਨ-ਕਾਰਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਦਿਬ੍ਬਾ ਮਞ੍ਞੇ ਗਨ੍ਧਾਤਿ ਦੇਵਲੋਕੇ ਗਨ੍ਧਾ ਵਿਯ. ਦਿਵਿ ਭਵਾਤਿ ਦਿਬ੍ਬਾ. ਦ੍ਵੇ ਥੇਰਾਤਿ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਤ੍ਥੇਰਆਨਨ੍ਦਤ੍ਥੇਰਾ. ਆਨਨ੍ਦਤ੍ਥੇਰੋ ਤਾਵ ਮਮਾਯਤੁ ਅਖੀਣਾਸਵਭਾਵਤੋ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਤ੍ਥੇਰੋ ਕਥਨ੍ਤਿ? ਨ ਇਦਂ ਮਮਾਯਨਂ ਗੇਹਸ੍ਸਿਤਪੇਮਵਸੇਨ, ਅਥ ਖੋ ਗੁਣਭਤ੍ਤਿਵਸੇਨਾਤਿ ਨਾਯਂ ਦੋਸੋ.

ਅਨੁਮਤਿਯਾ ਪੁਚ੍ਛਾ ਅਨੁਮਤਿਪੁਚ੍ਛਾ, ਅਨੁਮਤਿਗ੍ਗਹਣਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛਨਂ. ਤਤ੍ਥ ਯਸ੍ਮਾ ਅਧਮ੍ਮਿਕਮ੍ਪਿ ਵੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਅਨੁਮਤਿਂ ਇਤਰੋ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿਤੁਂ ਨ ਲਭਤਿ, ਤੇਨ ਸਾ ਅਨੁਜਾਨਿਤਬ੍ਬਾਵ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਙ੍ਘਖੁਦ੍ਦਕਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਅਨੁਮਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਨੁਮਤਿਪੁਚ੍ਛਾ ਨਾਮੇਸਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਖੁਦ੍ਦਕਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯਾਤਿ ਕਣਿਟ੍ਠਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ. ਪਟਿਭਾਤਿ ਉਪਟ੍ਠਾਤੀਤਿ ਪਟਿਭਾਨਂ, ਯਥਾਧਿਪ੍ਪੇਤੋ ਅਤ੍ਥੋ, ਤਂ ਪਟਿਭਾਨਂ. ਸਿਖਾਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਵੇਪੁਲ੍ਲਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਨ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ ਪਦੇਸਞਾਣੇ ਠਿਤੇਹਿ ਭਾਸਿਤਤ੍ਤਾ. ਸਿਖਾਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਵੇਪੁਲ੍ਲਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਞ੍ਞਾਣੇਨ ਸਂਸਨ੍ਦਿਤਤ੍ਤਾ. ਵੁਤ੍ਤਮੇਵਤ੍ਥਂ ਉਪਮਾਯ ਵਿਭਾਵੇਤੁਂ ‘‘ਯਥਾ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ ਅਟ੍ਟਿਯਨ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਖਾਯਨ੍ਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਅਟ੍ਟੋ, ਵਿਨਿਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਵੋਹਾਰੋ. ਗਾਮਭੋਜਕਨ੍ਤਿ ਯਸ੍ਮਿਂ ਗਾਮੇ ਸੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ, ਤਂ ਗਾਮਭੋਜਕਂ. ਜਨਪਦਭੋਜਕਨ੍ਤਿ ਯਸ੍ਮਿਂ ਜਨਪਦੇ ਸੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ, ਤਂ ਜਨਪਦਭੋਜਕਂ. ਮਹਾਵਿਨਿਚ੍ਛਯਅਮਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਯਸ੍ਮਿਂ ਰਜ੍ਜੇ ਸੋ ਜਨਪਦੋ, ਤਸ੍ਸ ਰਾਜਧਾਨਿਯਂ ਮਹਾਵਿਨਿਚ੍ਛਯਅਮਚ੍ਚਂ. ਸੇਨਾਪਤਿਨ੍ਤਿ ਯਸ੍ਸ ਰਞ੍ਞੋ ਸੋ ਅਮਚ੍ਚੋ, ਤਸ੍ਸ ਸੇਨਾਪਤਿਂ. ਤਥਾ ਉਪਰਾਜਨ੍ਤਿ. ਇਦਂ ਪਨੇਤ੍ਥ ਪਕਤਿਚਾਰਿਤ੍ਤਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ਉਪਮੇਯ੍ਯਤ੍ਥਾਨੁਰੂਪਤੋਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਅਪਰਾਪਰਂ ਨ ਸਞ੍ਚਰਤਿ ਵਿਨਿਚ੍ਛਯਨਾਰਹੇਨ ਵਿਨਿਚ੍ਛਿਤਭਾਵਤੋ.

ਪਕਟ੍ਠਾਨਂ (ਅ. ਨਿ. ਟੀ. ੨.੪.੨੨) ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਾਨਂ ਸੀਲਾਦਿਅਤ੍ਥਾਨਂ ਬੋਧਨਤੋ, ਸਭਾਵਨਿਰੁਤ੍ਤਿਵਸੇਨ ਬੁਦ੍ਧਾਦੀਹਿ ਭਾਸਿਤਤ੍ਤਾ ਚ ਪਕਟ੍ਠਾਨਂ ਵਚਨਪ੍ਪਬਨ੍ਧਾਨਂ ਆਲ਼ੀਤਿ ਪਾਲ਼ਿ, ਪਰਿਯਤ੍ਤਿਧਮ੍ਮੋ. ਪੁਰਿਮਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਪਚ੍ਛਿਮੇਨ ਅਤ੍ਥੇਨ ਅਨੁਸਨ੍ਧਾਨਂ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿ. ਅਤ੍ਥਮੁਖੇਨ ਪਨ ਪਾਲ਼ਿਪਦੇਸਾਨਮ੍ਪਿ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿ ਹੋਤਿਯੇਵ, ਸੋ ਚ ਪੁਬ੍ਬਾਪਰਾਨੁਸਨ੍ਧਿ-ਪੁਚ੍ਛਾਨੁਸਨ੍ਧਿ-ਅਜ੍ਝਾਸਯਾਨੁਸਨ੍ਧਿ-ਯਥਾਨੁਸਨ੍ਧਿਵਸੇਨ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧੋ. ਤਂਤਂਦੇਸਨਾਨਂ ਪਨ ਪੁਬ੍ਬਾਪਰਸਂਸਨ੍ਦਨਂ ਪੁਬ੍ਬਾਪਰਂ. ਪਾਲ਼ਿਵਸੇਨ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਵਸੇਨ ਪੁਬ੍ਬਾਪਰਵਸੇਨਾਤਿ ਪਚ੍ਚੇਕਂ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ. ਉਗ੍ਗਹਿਤਨ੍ਤਿ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਸੋ ਅਤ੍ਥਸੋ ਚ ਉਦ੍ਧਂ ਉਦ੍ਧਂ ਗਹਿਤਂ, ਪਰਿਯਾਪੁਣਨਵਸੇਨ ਚੇਵ ਪਰਿਪੁਚ੍ਛਾਵਸੇਨ ਚ ਹਦਯੇਨ ਗਹਿਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਵਟ੍ਟਦੁਕ੍ਖਨਿਸ੍ਸਰਣਤ੍ਥਿਕੇਹਿ ਸੋਤਬ੍ਬਤੋ ਸੁਤਂ, ਪਰਿਯਤ੍ਤਿਧਮ੍ਮੋ, ਤਂ ਧਾਰੇਤੀਤਿ ਸੁਤਧਰੋ. ਯੋ ਹਿ ਸੁਤਧਰੋ, ਸੁਤਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਂ ਹੋਤਿ ਸੁਪ੍ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਸੁਤਸ੍ਸ ਆਧਾਰਭੂਤੋ’’ਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਯਸ੍ਸ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਏਕਪਦਂ ਏਕਕ੍ਖਰਮ੍ਪਿ ਅਵਿਨਟ੍ਠਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸਨ੍ਨਿਚੀਯਤੀਤਿ ਸਨ੍ਨਿਚਯੋ, ਸੁਤਂ ਸਨ੍ਨਿਚਯੋ ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਸੁਤਸਨ੍ਨਿਚਯੋ. ਅਜ੍ਝੋਸਾਯਾਤਿ ਅਨੁਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ. ਤਿਟ੍ਠਤੀਤਿ ਨ ਮੁਸ੍ਸਤਿ.

ਠਿਤਾ ਪਗੁਣਾਤਿ ਪਗੁਣਾ ਵਾਚੁਗ੍ਗਤਾ. ਨਿਚ੍ਚਲਿਤਨ੍ਤਿ ਅਪਰਿਵਤ੍ਤਿਤਂ. ਸਂਸਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾਤਿ ਅਞ੍ਞੇਹਿ ਸਂਸਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ. ਸਮਨੁਗ੍ਗਾਹਿਤ੍ਵਾਤਿ ਪਰਿਪੁਚ੍ਛਾਵਸੇਨ ਅਤ੍ਥਂ ਓਗਾਹੇਤ੍ਵਾ. ਪਬਨ੍ਧਸ੍ਸ ਵਿਬਨ੍ਧਾਭਾਵਤੋ ਗਙ੍ਗਾਸੋਤਸਦਿਸਂ, ‘‘ਭਵਙ੍ਗਸੋਤਸਦਿਸ’’ਨ੍ਤਿ ਵਾ ਪਾਠੋ, ਅਕਿਤ੍ਤਿਮਂ ਸੁਖਪ੍ਪਵਤ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸੁਤ੍ਤੇਕਦੇਸਸ੍ਸ ਸੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਚ ਵਚਸਾ ਪਰਿਚਯੋ ਇਧ ਨਾਧਿਪ੍ਪੇਤੋ, ਵਗ੍ਗਾਦਿਵਸੇਨ ਪਨ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਸੁਤ੍ਤਦਸਕ…ਪੇ… ਸਜ੍ਝਾਯਿਤਾ’’ਤਿ, ‘‘ਦਸ ਸੁਤ੍ਤਾਨਿ ਗਤਾਨਿ, ਦਸ ਵਗ੍ਗਾਗਤਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ ਵਾਚਾਯ ਸਜ੍ਝਾਯਿਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਮਨਸਾ ਅਨੁ ਅਨੁ ਪੇਕ੍ਖਿਤਾ ਭਾਗਸੋ ਨਿਜ੍ਝਾਯਿਤਾ ਚਿਨ੍ਤਿਤਾ ਮਨਸਾਨੁਪੇਕ੍ਖਿਤਾ. ਰੂਪਗਤਂ ਵਿਯ ਪਞ੍ਞਾਯਤੀਤਿ ਰੂਪਗਤਂ ਵਿਯ ਚਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਵਿਭੂਤਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਸੁਪ੍ਪਟਿਵਿਦ੍ਧਾਤਿ ਨਿਜ੍ਜਟਂ ਨਿਗ੍ਗੁਮ੍ਬਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸੁਟ੍ਠੁ ਯਾਥਾਵਤੋ ਪਟਿਵਿਦ੍ਧਾ.

ਪਜ੍ਜਤਿ ਅਤ੍ਥੋ ਞਾਯਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਪਦਂ, ਤਦੇਵ ਅਤ੍ਥਂ ਬ੍ਯਞ੍ਜੇਤੀਤਿ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਦਮੇਵ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਤੋ ਪਦਬ੍ਯਞ੍ਜਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਕ੍ਖਰਪਾਰਿਪੂਰਿਯਾ ਪਦਬ੍ਯਞ੍ਜਨਸ੍ਸ ਪਰਿਮਣ੍ਡਲਤਾ, ਸਾ ਪਨ ਪਾਰਿਪੂਰੀ ਏਵਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਦਸਵਿਧਬ੍ਯਞ੍ਜਨਬੁਦ੍ਧਿਯੋ ਅਪਰਿਹਾਪੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿ. ਅਞ੍ਞਂ ਉਪਾਰਮ੍ਭਕਰਨ੍ਤਿ ਯਥਾਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸੁਤ੍ਤਤੋ ਅਞ੍ਞਂ ਤਸ੍ਸ ਅਨਨੁਲੋਮਕਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਆਹਰਤਿ. ਤਦਤ੍ਥਂ ਓਤਾਰੇਤੀਤਿ ਤਸ੍ਸ ਆਹਟਸੁਤ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਅਤ੍ਥਂ ਵਿਚਾਰੇਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਕਥਾ ਅਪਰਿਮਣ੍ਡਲਾ ਨਾਮ ਹੋਤਿ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਅਪਰਿਪੁਣ੍ਣਭਾਵਤੋ. ਯਥਾਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਸਂਵਣ੍ਣਨਾਵਸੇਨੇਵ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਰਮ੍ਪਿ ਆਨੇਨ੍ਤੋ ਬਹਿ ਏਕਪਦਮ੍ਪਿ ਨ ਗਚ੍ਛਤਿ ਨਾਮ. ਅਮਕ੍ਖੇਨ੍ਤੋਤਿ ਅਵਿਨਾਸੇਨ੍ਤੋ. ਤਂ ਤਂ ਅਤ੍ਥਂ ਸੁਟ੍ਠੁ ਵਵਤ੍ਥਿਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਤੁਲਿਕਾਯ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਦਨ੍ਤੋ ਵਿਯ. ਗਮ੍ਭੀਰਤਰਮਤ੍ਥਂ ਗਮੇਨ੍ਤੋ ਗਮ੍ਭੀਰਮਾਤਿਕਾਯ ਉਦਕਂ ਪੇਸੇਨ੍ਤੋ ਵਿਯ. ਉਤ੍ਤਾਨਮਾਤਿਕਾਯ ਹਿ ਮਰਿਯਾਦਂ ਓਤ੍ਥਰਿਤ੍ਵਾ ਉਦਕਂ ਅਞ੍ਞਥਾ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ. ਏਕਂਯੇਵ ਪਦਂ ਅਨੇਕੇਹਿ ਪਰਿਯਾਯੇਹਿ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਸਂਵਣ੍ਣੇਨ੍ਤੋ ਪਦਂ ਕੋਟ੍ਟੇਨ੍ਤੋ ਸਿਨ੍ਧਵਾਜਾਨੀਯੋ ਵਿਯ. ਸੋ ਹਿ ਵਗ੍ਗਿਤਾਯ ਗਤਿਯਾ ਪਦੇ ਪਦਂ ਕੋਟ੍ਟੇਨ੍ਤੋ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਕਥਾਮਗ੍ਗੇਨ ਤਸ੍ਸ ਕਥਾ ਪਰਿਮਣ੍ਡਲਾ ਨਾਮ ਹੋਤਿ ਧਮ੍ਮਤੋ ਅਤ੍ਥਤੋ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਤੋ ਪੁਬ੍ਬਾਪਰਤੋ ਆਚਰਿਯੁਗ੍ਗਹਤੋਤਿ ਸਬ੍ਬਸੋ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਭਾਵਤੋ.

ਅਨੁਪ੍ਪਬਨ੍ਧੇਹੀਤਿ ਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠੇਹਿ ਆਸਜ੍ਜਮਾਨੇਹਿ. ਨਾਤਿਸੀਘਂ ਨਾਤਿਸਣਿਕਂ ਨਿਰਨ੍ਤਰਂ ਏਕਰਸਞ੍ਚ ਕਤ੍ਵਾ ਪਰਿਸਾਯ ਅਜ੍ਝਾਸਯਾਨੁਰੂਪਂ ਧਮ੍ਮਂ ਕਥੇਨ੍ਤੋ ਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠਾਯ ਕਥਾਯ ਕਥੇਤਿ ਨਾਮ, ਨ ਅਞ੍ਞਥਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਯੋ ਭਿਕ੍ਖੂ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਅਰਣਿਂ ਮਨ੍ਥੇਨ੍ਤੋ ਵਿਯ, ਉਣ੍ਹਖਾਦਨੀਯਂ ਖਾਦਨ੍ਤੋ ਵਿਯਾਤਿ ਸੀਘਂ ਸੀਘਂ ਕਥਨਸ੍ਸ ਉਦਾਹਰਣਂ, ਗਹਿਤਂ ਗਹਿਤਮੇਵਾਤਿਆਦਿ ਲਙ੍ਘੇਤ੍ਵਾ ਕਥਨਸ੍ਸ. ਪੁਰਾਣਪਣ੍ਣਨ੍ਤਰੇਸੁ ਹਿ ਪਰਿਪਾਤਿਯਮਾਨਗੋਧਾ ਕਦਾਚਿ ਦਿਸ੍ਸਤਿ, ਏਵਮੇਕਚ੍ਚਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਵਣ੍ਣਨਾ ਕਤ੍ਥਚਿ ਨ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ਓਹਾਯਾਤਿ ਠਪੇਤ੍ਵਾ. ਯੋਪੀਤਿਆਦਿਨਾ ਏਕਰੂਪੇਨ ਕਥਾਯ ਅਕਥਨਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਪੇਤਗ੍ਗਿ ਨਿਜ੍ਝਾਮਤਣ੍ਹਿਕਪੇਤਸ੍ਸ ਮੁਖਤੋ ਨਿਚ੍ਛਰਣਕਅਗ੍ਗਿ. ਵਿਤ੍ਥਾਯਤੀਤਿ ਅਪ੍ਪਟਿਤਾਨਤਮਾਪਜ੍ਜਤਿ. ਕੇਨਚਿ ਰੋਗੇਨ ਦੁਕ੍ਖਂ ਪਤ੍ਤੋ ਵਿਯ ਨਿਤ੍ਥੁਨਨ੍ਤੋ. ਕਨ੍ਦਨ੍ਤੋ ਵਿਯਾਤਿ ਉਕ੍ਕੁਟ੍ਠਿਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਵਿਯ. ਅਪ੍ਪਬਨ੍ਧਾ ਨਾਮ ਹੋਤਿ ਸੁਖੇਨ ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤਭਾਵਤੋ. ਆਚਰਿਯੇਹਿ ਦਿਨ੍ਨਨਯੇ ਠਿਤੋਤਿ ਆਚਰਿਯੁਗ੍ਗਹਂ ਅਮੁਞ੍ਚਨ੍ਤੋ, ਯਥਾ ਚ ਆਚਰਿਯਾ ਤਂ ਤਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਸਂਵਣ੍ਣੇਸੁਂ, ਤੇਨੇਵ ਨਯੇਨ ਸਂਵਣ੍ਣੇਨ੍ਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਨਧਾਰਂ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ‘‘ਨਾਤਿਸੀਘਂ ਨਾਤਿਸਣਿਕ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਅਵਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਂ ਕਥਾਪਬਨ੍ਧਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਅਨੁਸਯਸਮੁਗ੍ਘਾਤਾਯਾਤਿ ਇਮਿਨਾ ਤਸ੍ਸਾ ਕਥਾਯ ਅਰਹਤ੍ਤਪਰਿਯੋਸਾਨਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਏਵਰੂਪੇਨਾਤਿ ਨਯਿਦਂ ਏਕਵਚਨਂ ਤਤ੍ਤਕਵਸੇਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ, ਅਥ ਖੋ ਲਕ੍ਖਣੇ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਤਥਾਰੂਪੇਨੇਵ ਭਿਕ੍ਖੁਸਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਸਹਸ੍ਸੇਨ ਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪਲ੍ਲਙ੍ਕੇਨਾਤਿ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕਪਦੇਸੇਨ, ਪਲ੍ਲਙ੍ਕਾਸਨਨ੍ਤੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨਾਤਿ ਵਾਰਨ੍ਤਰਸਾਧਾਰਣਂ ਅਤ੍ਥਂ ਅਤਿਦਿਸਤਿ, ਅਸਾਧਾਰਣਂ ਪਨ ਵਕ੍ਖਤੇਵਾਤਿ.

੩੩੪. ਆਰਮਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਆਰਾਮੋ.

੩੩੫. ਧੁਵਸੇਵਨਨ੍ਤਿ ਨਿਯਤਸੇਵਿਤਂ. ਪਾਸਾਦਪਰਿਵੇਣੇਤਿ ਪਾਸਾਦਙ੍ਗਣੇ. ਨਾਭਿਯਾ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਾਨਨ੍ਤਿ ਨਾਭਿਯਾ ਭੂਮਿਯਂ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਾਨਂ. ਅਰਨ੍ਤਰਾਨੀਤਿ ਅਰਵਿਵਰਾਨਿ ਤਂਤਂਅਰਾਨਂ ਵੇਮਜ੍ਝਟ੍ਠਾਨਾਨਿ.

੩੩੬. ਸਮਾਦਿਨ੍ਨਅਰਞ੍ਞਧੁਤਙ੍ਗੋ ਆਰਞ੍ਞਿਕੋ, ਨ ਅਰਞ੍ਞਵਾਸਮਤ੍ਤੇਨ.

੩੩੭. ਨ ਓਸਾਦੇਨ੍ਤੀਤਿ ਨ ਅਵਸਾਦੇਨ੍ਤਿ, ਨ ਅਵਸਾਦਨਾਪੇਕ੍ਖਾ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਪਞ੍ਹਂ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਵਤ੍ਤਿਨੀਤਿ ਪਗੁਣਾ.

੩੩੮. ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਾ ਵਿਹਾਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿ ਨਾਮ ਥੇਰਸ੍ਸ ਅਰਹਤ੍ਤਫਲਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯੋ, ਪਰਿਯਾਯਤੋ ਪਨ ਨਿਰੋਧਸਮਾਪਤ੍ਤਿਪਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.

੩੩੯. ਸਾਧੁਕਾਰੋ ਆਨਨ੍ਦਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਦਿਨ੍ਨੋ. ਤੇਨਾਹ ਭਗਵਾ ‘‘ਯਥਾ ਤਂ ਆਨਨ੍ਦੋਵ ਸਮ੍ਮਾ ਬ੍ਯਾਕਰਮਾਨੋ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਸਮ੍ਮਾਤਿ ਸੁਟ੍ਠੁ, ਯਥਾਅਜ੍ਝਾਸਯਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਯੇਨ ਹਿ ਯਂ ਯਥਾਚਿਤ੍ਤਂ ਕਥਿਤਂ, ਤਂ ਸਮ੍ਮਾ ਕਥਿਤਂ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਵਸੇਨ ਹਿ ਯਥਾਕਾਰੀ ਤਥਾਵਾਦੀ ਸੋਭਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਨੁਚ੍ਛਵਿਕਮੇਵਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਬਹੁਸ੍ਸੁਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਸੁਤ੍ਤੇ ਸੀਲਾਦੀਨਂ ਆਗਤਟ੍ਠਾਨੇ ਤੇਸਂ ਸੁਵਿਦਿਤਤ੍ਤਾ ਯਥਾਨੁਸਿਟ੍ਠਂ ਪਟਿਪਜ੍ਜਮਾਨੋ ਤਾਨਿ ਪਰਿਪੂਰੇਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਸੀਲਸ੍ਸ ਆਗਤਟ੍ਠਾਨੇ’’ਤਿਆਦਿ. ਮਗ੍ਗਾਦਿਪਸਵਨਾਯ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਗਬ੍ਭਂ ਗਣ੍ਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪਰਿਪਾਕਂ ਗਮੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

੩੪੦. ‘‘ਏਸੇਵ ਨਯੋ’’ਤਿ ਅਤਿਦੇਸਵਸੇਨ ਸਙ੍ਖੇਪਤੋ ਵੁਤ੍ਤਮਤ੍ਥਂ ਵਿਵਰਨ੍ਤੋ ‘‘ਆਯਸ੍ਮਾ ਹਿ ਰੇਵਤੋ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ.

੩੪੨. ਅਪਰੇਪਿ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰੇ ਕਿਲੇਸੇਤਿ ਅਪਰੇਪਿ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰੇ ਦੋਸਮੋਹਾਦਿਕਿਲੇਸੇ. ਧੁਨਿਤ੍ਵਾਤਿ ਵਿਧਮੇਤ੍ਵਾ.

੩੪੩. ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਏਵਂ ਬ੍ਯਾਕਾਸੀਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਸਕਲਮ੍ਪਿ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞਾਣਵੀਥਿਗਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞਾਣਨ੍ਤਿ ਅਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਚਕ੍ਖੁਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤਮੇਵ ਪਨ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞਾਣਂ, ਤਦਨਨ੍ਤਰਂ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਨਂ, ਤਦਨਨ੍ਤਰਂ ਸਨ੍ਤੀਰਣਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਸਣ੍ਹਂ ਸੁਖੁਮਂ ਅਤਿਇਤ੍ਤਰਖਣਵਨ੍ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਨ੍ਤਰਂ ਚਿਤ੍ਤਨਾਨਤ੍ਤਂ. ਖਨ੍ਧਾਦੀਨਞ੍ਚ ਨਾਨਤ੍ਤਸਙ੍ਖਾਤਂ ਖਨ੍ਧਨ੍ਤਰਾਦਿ. ਪਥਵੀਕਸਿਣੇ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਤਥੇਵ ਤਤਿਯਂ ਝਾਨਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਅਨੁਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਝਾਨਸ੍ਸੇਵ ਏਕਨ੍ਤਰਿਕਭਾਵੇਨ ਉਕ੍ਕਮਨਂ ਝਾਨੋਕ੍ਕਨ੍ਤਿਕਂ ਨਾਮ. ਪਥਵੀਕਸਿਣੇ ਪਠਮਂ ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਤਦੇਵ ਤੇਜੋਕਸਿਣੇਤਿਆਦਿਨਾ ਝਾਨਂ ਅਨੁਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਰਮ੍ਮਣਸ੍ਸੇਵ ਏਕਨ੍ਤਰਿਕਭਾਵੇਨ ਉਕ੍ਕਮਨਂ ਆਰਮ੍ਮਣੋਕ੍ਕਨ੍ਤਿਕਂ ਨਾਮ. ‘‘ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਂ ਪਞ੍ਚਙ੍ਗਿਕ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਯਾਵ ਨੇਵਸਞ੍ਞਾਨਾਸਞ੍ਞਾਯਤਨਂ ਦੁਵਙ੍ਗਿਕਨ੍ਤਿ ਝਾਨਙ੍ਗਮਤ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਵਵਤ੍ਥਾਪਨਂ ਅਙ੍ਗਵਵਤ੍ਥਾਨਂ. ‘‘ਇਦਂ ਪਥਵੀਕਸਿਣਂ…ਪੇ… ਇਦਂ ਓਦਾਤਕਸਿਣ’’ਨ੍ਤਿ ਆਰਮ੍ਮਣਮਤ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਵਵਤ੍ਥਾਪਨਂ ਆਰਮ੍ਮਣਵਵਤ੍ਥਾਨਂ. ਪਥਵੀਕਸਿਣੇ ਪਠਮਂ ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥੇਵ ਇਤਰੇਸਮ੍ਪਿ ਸਮਾਪਜ੍ਜਨਂ ਅਙ੍ਗਸਙ੍ਕਨ੍ਤਿ. ਪਥਵੀਕਸਿਣੇ ਪਠਮਂ ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਤਦੇਵ ਆਪੋਕਸਿਣੇਤਿ ਏਵਂ ਸਬ੍ਬਕਸਿਣੇਸੁ ਏਕਸ੍ਸੇਵ ਝਾਨਸ੍ਸ ਸਮਾਪਜ੍ਜਨਂ ਆਰਮ੍ਮਣਸਙ੍ਕਨ੍ਤਿ. ਏਕਤੋਵਡ੍ਢਨਂ ਉਭਤੋਵਡ੍ਢਨਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਖਨ੍ਧਾਦਿਦੇਸਨਾਯਂ ਲਬ੍ਭਤਿ. ਅਭਿਧਮ੍ਮਭਾਜਨੀਯੇ ਹਿ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧਂ ਭਾਜੇਨ੍ਤੋ ਭਗਵਾ ਤਿਕੇ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਦੁਕੇਸੁ ਪਕ੍ਖਿਪਿ, ਦੁਕੇ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤਿਕੇਸੁ ਪਕ੍ਖਿਪਿ, ਇਦਂ ਏਕਤੋਵਡ੍ਢਨਂ. ਤਿਕੇ ਚ ਦੁਕੇ ਚ ਉਭਤੋਵਡ੍ਢਨਨੀਹਾਰੇਨ ਕਥੇਸਿ, ਇਦਂ ਉਭਤੋਵਡ੍ਢਨਂ. ਏਵਂ ਸੇਸਖਨ੍ਧੇਸੁ ਧਾਤਾਯਤਨਾਦੀਸੁ ਚ ਯਥਾਰਹਂ ਵਿਭਙ੍ਗਪ੍ਪਕਰਣੇ (ਵਿਭ. ੩੨-੩੩; ੧੫੫-੧੫੬, ੧੮੩-੧੮੪) ਅਭਿਧਮ੍ਮਭਾਜਨੀਯੇ ਆਗਤਨਯੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਆਭਿਧਮ੍ਮਿਕਧਮ੍ਮਕਥਿਕਸ੍ਸੇਵ ਪਾਕਟ’’ਨ੍ਤਿ. ਖਨ੍ਧਾਦੀਸੁ ਸਭਾਵਧਮ੍ਮੇਸੁ ਤੀਸੁ ਲਕ੍ਖਣੇਸੁ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਂ ਸਮਯਨ੍ਤਰੇਸੁ ਚ ਕੋਸਲ੍ਲਾਭਾਵਤੋ ਅਯਂ ਸਕਵਾਦੋ ਅਯਂ ਪਰਵਾਦੋਤਿ ਨ ਜਾਨਾਤਿ. ਤਤੋ ਏਵ ਸਕਵਾਦਂ…ਪੇ… ਧਮ੍ਮਨ੍ਤਰਂ ਵਿਸਂਵਾਦੇਤਿ. ਖਨ੍ਧਾਦੀਸੁ ਪਨ ਕੁਸਲਤਾਯ ਆਭਿਧਮ੍ਮਿਕੋ ਸਕਵਾਦਂ…ਪੇ… ਨ ਵਿਸਂਵਾਦੇਤਿ.

੩੪੪. ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਸੇ ਵਤ੍ਤੇਤੁਂ ਸਕ੍ਕੋਤਿ ਪਟਿਸਙ੍ਖਾਨਭਾਵਨਾਬਲੇਹਿ ਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨਸਮਤ੍ਥਤ੍ਤਾ. ਇਦਾਨਿ ਤਮਤ੍ਥਂ ਬ੍ਯਤਿਰੇਕਤੋ ਅਨ੍ਵਯਤੋ ਚ ਵਿਭਾਵੇਤੁਂ ‘‘ਦੁਪ੍ਪਞ੍ਞੋ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਸਬ੍ਬਾਨਸ੍ਸਾਤਿ ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਅਸ੍ਸ. ਵਿਸੇਵਿਤਵਿਪ੍ਫਨ੍ਦਿਤਾਨੀਤਿ ਕਿਲੇਸਵਿਸੂਕਾਯਿਕਾਨਿ ਚੇਵ ਦੁਚ੍ਚਰਿਤਵਿਪ੍ਫਨ੍ਦਿਤਾਨਿ ਚ. ਭਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾਤਿ ਮਦ੍ਦਿਤ੍ਵਾ. ਬਹੀਤਿ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਤੋ ਬਹਿ ਪੁਥੁਤ੍ਤਾਰਮ੍ਮਣੇ.

੩੪੫. ਪਰਿਯਾਯੇਨਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪਰਿਯਾਯ-ਸਦ੍ਦੋ ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਖ੍ਵੇਸ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਪਰਿਯਾਯੋ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਅ. ਨਿ. ੮.੧੧; ਪਾਰਾ. ੩-੯) ਵਿਯ ਕਾਰਣਤ੍ਥੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਸੋਭਨਕਾਰਣਂ ਅਤ੍ਥੀ’’ਤਿ. ਯਦਿ ਭਗਵਾ – ‘‘ਇਧ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਚ੍ਛਾਭਤ੍ਤਂ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਪਟਿਕ੍ਕਨ੍ਤੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਮਹਾਬੋਧਿਪਲ੍ਲਙ੍ਕਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾਹ, ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੇਹੇਵ ਸਙ੍ਘਾਰਾਮੋ ਸੋਭੇਤਬ੍ਬੋ, ਨ ਅਞ੍ਞੇਹੀਤਿ ਆਪਨ੍ਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਪਿਚ ਪਚ੍ਛਿਮਂ ਜਨਤ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਨਿਬ੍ਬਾਨਤ੍ਥਾਯ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਸਾਰਂ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਸਾਰੋ, ਤਂ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਸਾਰਂ. ਨਿਪ੍ਪਰਿਯਾਯੇਨੇਵਾਤਿ ਕੇਨਚਿ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਲੇਸੇਨ ਵਿਨਾ ਮੁਖ੍ਯੇਨ ਨਯੇਨੇਵ. ਯੋ ‘‘ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਅਪ੍ਪਤ੍ਵਾ ਨ ਵੁਟ੍ਠਹਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਦਲ਼੍ਹਸਮਾਦਾਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਤਂ ਅਧਿਗਨ੍ਤ੍ਵਾਵ ਉਟ੍ਠਹਤਿ. ਏਵਰੂਪੇਨ ਇਦਂ ਗੋਸਿਙ੍ਗਸਾਲਵਨਂ ਸੋਭਤਿ, ਸਾਸਨੇ ਸਬ੍ਬਾਰਮ੍ਭਾਨਂ ਤਦਤ੍ਥਤ੍ਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਆਸਵਕ੍ਖਯਾਵਹਂ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਂ ਆਰਭਿਤ੍ਵਾ ਆਸਵਕ੍ਖਯੇਨੇਵ ਦੇਸਨਾਯ ਪਰਿਯੋਸਾਪਿਤਤ੍ਤਾ ਯਥਾਨੁਸਨ੍ਧਿਨਾਵ ਦੇਸਨਂ ਨਿਟ੍ਠਪੇਸੀਤਿ.

ਮਹਾਗੋਸਿਙ੍ਗਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾਯ ਲੀਨਤ੍ਥਪ੍ਪਕਾਸਨਾ ਸਮਤ੍ਤਾ.

੩. ਮਹਾਗੋਪਾਲਕਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੩੪੬. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਗੋਪਾਲਕਸੁਤ੍ਤੇ. ਤਿਸ੍ਸੋ ਕਥਾਤਿ (ਅ. ਨਿ. ਟੀ. ੩.੧੧.੧੭) ਤਿਸ੍ਸੋ ਅਟ੍ਠਕਥਾ, ਤਿਵਿਧਾ ਸੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਵਣ੍ਣਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਕੇਕਂ ਪਦਂ ਨਾਲ਼ਂ ਮੂਲਂ ਏਤਿਸ੍ਸਾਤਿ ਏਵਂਸਞ੍ਞਿਤਾ ਏਕਨਾਲ਼ਿਕਾ, ਏਕੇਕਂ ਵਾ ਪਦਂ ਨਾਲ਼ਂ ਅਤ੍ਥਨਿਗ੍ਗਮਨਮਗ੍ਗੋ ਏਤਿਸ੍ਸਾਤਿ ਏਕਨਾਲ਼ਿਕਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਏਕੇਕਪਦਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਕਥਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਅਂਸਾ ਭਾਗਾ ਅਤ੍ਥਸਲ੍ਲਕ੍ਖਣੂਪਾਯਾ ਏਤਿਸ੍ਸਾਤਿ ਚਤੁਰਸ੍ਸਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਚਤੁਕ੍ਕਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਕਥਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਨਿਯਮਤੋ ਨਿਸਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਆਰਦ੍ਧਸ੍ਸ ਵਤ੍ਤੋ ਸਂਵਤ੍ਤੋ ਏਤਿਸ੍ਸਾ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਨਿਸਿਨ੍ਨਵਤ੍ਤਿਕਾ, ਯਥਾਰਦ੍ਧਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਵਿਸੁਂ ਵਿਸੁਂ ਪਰਿਯੋਸਾਪਿਕਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਪਣ੍ਡਿਤਂ ਗੋਪਾਲਕਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਏਕੇਕਪਦਸ੍ਸਾਤਿ ਪਿਣ੍ਡਤ੍ਥਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ ਬਹੁਨ੍ਨਂ ਪਦਾਨਂ ਏਕਜ੍ਝਂ ਅਤ੍ਥਂ ਅਕਥੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮੇਕਸ੍ਸ ਪਦਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਵਣ੍ਣਨਾ. ਅਯਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥੇਵ ਲਬ੍ਭਤਿ. ਚਤੁਕ੍ਕਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾਤਿ ਕਣ੍ਹਪਕ੍ਖੇ ਉਪਮੂਪਮੇਯ੍ਯਦ੍ਵਯਂ, ਤਥਾ ਸੁਕ੍ਕਪਕ੍ਖੇਤਿ ਇਦਂ ਚਤੁਕ੍ਕਂ ਯੋਜੇਤ੍ਵਾ. ਅਯਂ ਈਦਿਸੇਸੁ ਏਵ ਸੁਤ੍ਤੇਸੁ ਲਬ੍ਭਤਿ. ਪਰਿਯੋਸਾਨਗਮਨਨ੍ਤਿ ਕੇਚਿ ਤਾਵ ਆਹੁ – ‘‘ਕਣ੍ਹਪਕ੍ਖੇ ਉਪਮਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਉਪਮਾ ਚ ਨਾਮ ਯਾਵਦੇਵ ਉਪਮੇਯ੍ਯਸਮ੍ਪਟਿਦਾਨਤ੍ਥਾਤਿ ਉਪਮੇਯ੍ਯਤ੍ਥਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਸਂਕਿਲੇਸਪਕ੍ਖਨਿਦ੍ਦੇਸੋ ਚ ਵੋਦਾਨਪਕ੍ਖਵਿਭਾਵਨਤ੍ਥਾਯਾਤਿ ਸੁਕ੍ਕਪਕ੍ਖਮ੍ਪਿ ਉਪਮੂਪਮੇਯ੍ਯਵਿਭਾਗੇਨ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਸੁਤ੍ਤਤ੍ਥਸ੍ਸ ਪਰਿਯੋਸਾਪਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਕਣ੍ਹਪਕ੍ਖੇ ਉਪਮੇਯ੍ਯਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਪਰਿਯੋਸਾਨਗਮਨਾਦੀਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਅਪਰੇ ਪਨ ‘‘ਕਣ੍ਹਪਕ੍ਖੇ ਸੁਕ੍ਕਪਕ੍ਖੇ ਚ ਤਂਤਂਉਪਮੂਪਮੇਯ੍ਯਤ੍ਥਾਨਂ ਵਿਸੁਂ ਵਿਸੁਂ ਪਰਿਯੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾਵ ਕਥਨਂ ਪਰਿਯੋਸਾਨਗਮਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਅਯਨ੍ਤਿ ਨਿਸਿਨ੍ਨਵਤ੍ਤਿਕਾ. ਇਧਾਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਗੋਪਾਲਕਸੁਤ੍ਤੇ. ਸਬ੍ਬਾਚਰਿਯਾਨਂ ਆਚਿਣ੍ਣਾਤਿ ਸਬ੍ਬੇਹਿਪਿ ਪੁਬ੍ਬਾਚਰਿਯੇਹਿ ਆਚਰਿਤਾ ਸਂਵਣ੍ਣਿਤਾ, ਤਥਾ ਚੇਵ ਪਾਲ਼ਿ ਪਵਤ੍ਤਾਤਿ.

ਅਙ੍ਗੀਯਨ੍ਤਿ ਅਵਯਵਭਾਵੇਨ ਞਾਯਨ੍ਤੀਤਿ ਅਙ੍ਗਾਨਿ, ਭਾਗਾ. ਤਾਨਿ ਪਨੇਤ੍ਥ ਯਸ੍ਮਾ ਸਾਵਜ੍ਜਸਭਾਵਾਨਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਆਹ ‘‘ਅਙ੍ਗੇਹੀਤਿ ਅਗੁਣਕੋਟ੍ਠਾਸੇਹੀ’’ਤਿ. ਗੋਮਣ੍ਡਲਨ੍ਤਿ ਗੋਸਮੂਹਂ. ਪਰਿਹਰਿਤੁਨ੍ਤਿ ਰਕ੍ਖਿਤੁਂ. ਤਂ ਪਨ ਪਰਿਹਰਣਂ ਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵਿਚਰਣਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵਿਚਰਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ. ਵਡ੍ਢਿਨ੍ਤਿ ਗੁਨ੍ਨਂ ਬਹੁਭਾਵਂ ਬਹੁਗੋਰਸਤਾਸਙ੍ਖਾਤਂ ਪਰਿਵੁਦ੍ਧਿਂ. ‘‘ਏਤ੍ਤਕਮਿਦ’’ਨ੍ਤਿ ਰੂਪੀਯਤੀਤਿ ਰੂਪਂ, ਪਰਿਮਾਨਪਰਿਚ੍ਛੇਦੋਪਿ ਸਰੀਰਰੂਪਮ੍ਪੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਗਣਨਤੋ ਵਾ ਵਣ੍ਣਤੋ ਵਾ’’ਤਿ. ਨ ਪਰਿਯੇਸਤਿ ਵਿਨਟ੍ਠਭਾਵਸ੍ਸੇਵ ਅਜਾਨਨਤੋ. ਨੀਲਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਇਤਿ-ਸਦ੍ਦੋ ਆਦਿਅਤ੍ਥੋ. ਤੇਨ ਸੇਤਸਬਲਾਦਿਵਣ੍ਣਂ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ.

ਧਨੁਸਤ੍ਤਿਸੂਲਾਦੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਇਸ੍ਸਾਸਾਚਰਿਯਾਨਂ ਗਾਵੀਸੁ ਕਤਂ ਧਨੁਲਕ੍ਖਣਂ. ਕੁਮਾਰਭਤ੍ਤਿਗਣਾਨਂ ਗਾਵੀਸੁ ਕਤਂ ਸਤ੍ਤਿਲਕ੍ਖਣਂ. ਇਸ੍ਸਰਭਤ੍ਤਿਗਣਾਨਂ ਗਾਵੀਸੁ ਕਤਂ ਸੂਲਲਕ੍ਖਣਨ੍ਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਆਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਰਾਮਵਾਸੁਦੇਵਗਣਾਦੀਨਂ ਗਾਵੀਸੁ ਕਤਂ ਫਰਸੁਚਕ੍ਕਾਦਿਲਕ੍ਖਣਂ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ.

ਨੀਲਮਕ੍ਖਿਕਾਤਿ ਪਿਙ੍ਗਲਮਕ੍ਖਿਕਾ, ਖੁਦ੍ਦਮਕ੍ਖਿਕਾ ਏਵ ਵਾ. ਸਟਤਿ ਰੁਜਤਿ ਏਤਾਯਾਤਿ ਸਾਟਿਕਾ, ਸਂਵਦ੍ਧਾ ਸਾਟਿਕਾਤਿ ਆਸਾਟਿਕਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਵਡ੍ਢਨ੍ਤੀ’’ਤਿਆਦਿ.

ਵਾਕੇਨਾਤਿ ਵਾਕਪਤ੍ਤੇਨ. ਚੀਰਕੇਨਾਤਿ ਪਿਲੋਤਿਕੇਨ. ਅਨ੍ਤੋਵਸ੍ਸੇਤਿ ਵਸ੍ਸਕਾਲਸ੍ਸ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ. ਨਿਗ੍ਗਾਹਨ੍ਤਿ ਸੁਸੁਮਾਰਾਦਿਗ੍ਗਾਹਰਹਿਤਂ. ਪੀਤਨ੍ਤਿ ਪਾਨੀਯਸ੍ਸ ਪੀਤਭਾਵਂ. ਸੀਹਬ੍ਯਗ੍ਘਾਦਿਪਰਿਸ੍ਸਯੇਨ ਸਾਸਙ੍ਕੋ ਸਪ੍ਪਟਿਭਯੋ.

ਪਞ੍ਚ ਅਹਾਨਿ ਭੂਤਾਨਿ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਪਞ੍ਚਾਹਿਤੋ, ਸੋ ਏਵ ਵਾਰੋਤਿ ਪਞ੍ਚਾਹਿਕਵਾਰੋ. ਏਵਂ ਸਤ੍ਤਾਹਿਕਵਾਰੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਚਿਣ੍ਣਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਚਰਿਤਟ੍ਠਾਨਂ ਗੋਚਰਗ੍ਗਹਿਤਟ੍ਠਾਨਂ.

ਪਿਤੁਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਪਿਤਰਾ ਕਾਤਬ੍ਬਟ੍ਠਾਨਂ, ਪਿਤਰਾ ਕਾਤਬ੍ਬਕਰਣਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯਥਾਰੁਚਿਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀਤਿ ਗੁਨ੍ਨਂ ਰੁਚਿਅਨੁਰੂਪਂ ਗੋਚਰਭੂਮਿਯਂ ਵਾ ਨਦਿਪਾਰਂ ਵਾ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਗੋਭਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਕਪ੍ਪਾਸਟ੍ਠਿਕਾਦਿਮਿਸ੍ਸਂ ਗੋਭੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ ਭਤ੍ਤਂ, ਭਤ੍ਤਗ੍ਗਹਣੇਨੇਵ ਯਾਗੁਪਿ ਗਹਿਤਾ.

੩੪੭. ‘‘ਦ੍ਵੀਹਾਕਾਰੇਹੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਆਕਾਰਦ੍ਵਯਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਗਣਨਤੋ ਵਾ ਸਮੁਟ੍ਠਾਨਤੋ ਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਏਵਂ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਆਗਤਾਤਿ ‘‘ਉਪਚਯੋ ਸਨ੍ਤਤੀ’’ਤਿ ਜਾਤਿਂ ਦ੍ਵਿਧਾ ਭਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਹਦਯਵਤ੍ਥੁਂ ਅਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਦਸ ਆਯਤਨਾਨਿ ਪਞ੍ਚਦਸ ਸੁਖੁਮਰੂਪਾਨੀ’’ਤਿ ਏਵਂ ਰੂਪਕਣ੍ਡਪਾਲ਼ਿਯਂ (ਧ. ਸ. ੬੫੧-੬੫੫) ਆਗਤਾ. ਪਞ੍ਚਵੀਸਤਿ ਰੂਪਕੋਟ੍ਠਾਸਾਤਿ ਸਲਕ੍ਖਣਤੋ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਸਙ੍ਕਰਾਭਾਵਤੋ ਰੂਪਭਾਗਾ. ਰੂਪਕੋਟ੍ਠਾਸਾਤਿ ਵਾ ਵਿਸੁਂ ਵਿਸੁਂ ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਕਲਾਪਭਾਵੇਨੇਵ ਪਵਤ੍ਤਨਤੋ ਰੂਪਕਲਾਪਾ. ਕੋਟ੍ਠਾਸਾਤਿ ਚ ਅਂਸਾ, ਅਵਯਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕੋਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ਵਾ ਸਰੀਰਂ, ਤਸ੍ਸ ਅਂਸਾ ਕੇਸਾਦਯੋ ਕੋਟ੍ਠਾਸਾਤਿ ਅਞ੍ਞੇਪਿ ਅਵਯਵਾ ਕੋਟ੍ਠਾਸਾ ਵਿਯ ਕੋਟ੍ਠਾਸਾ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪੀਤਿ ਉਪਮਾਸਂਸਨ੍ਦਨਂ. ਤਤ੍ਥ ਰੂਪਂ ਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਂ ਰੂਪਂ ਸਲਕ੍ਖਣਤੋ ਞਾਣੇਨ ਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹਿਤ੍ਵਾ. ਅਰੂਪਂ ਵਵਤ੍ਥਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਤਂ ਰੂਪਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਆਰਮ੍ਮਣਞ੍ਚ ਕਤ੍ਵਾ ਪਵਤ੍ਤਮਾਨੇ ਵੇਦਨਾਦਿਕੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਖਨ੍ਧੇ ‘‘ਅਰੂਪ’’ਨ੍ਤਿ ਵਵਤ੍ਥਪੇਤ੍ਵਾ. ਰੂਪਾਰੂਪਂ ਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾਤਿ ਪੁਨ ਤਤ੍ਥ ਯਂ ਰੁਪ੍ਪਨਲਕ੍ਖਣਂ, ਤਂ ਰੂਪਂ, ਤਦਞ੍ਞਂ ਅਰੂਪਂ, ਉਭਯਵਿਨਿਮੁਤ੍ਤਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਨਤ੍ਥਿ ਅਤ੍ਤਾ ਵਾ ਅਤ੍ਤਨਿਯਂ ਵਾਤਿ ਏਵਂ ਰੂਪਾਰੂਪਂ ਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ. ਤਦੁਭਯਞ੍ਚ ਅਵਿਜ੍ਜਾਦਿਨਾ ਪਚ੍ਚਯੇਨ ਸਪ੍ਪਚ੍ਚਯਨ੍ਤਿ ਪਚ੍ਚਯਂ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ ਅਨਿਚ੍ਚਾਦਿਲਕ੍ਖਣਂ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ ਯੋ ਕਲਾਪਸਮ੍ਮਸਨਾਦਿਕ੍ਕਮੇਨ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਮਤ੍ਥਕਂ ਪਾਪੇਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ, ਸੋ ਨ ਵਡ੍ਢਤੀਤਿ ਯੋਜਨਾ.

ਏਤ੍ਤਕਂ ਰੂਪਂ ਏਕਸਮੁਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਚਕ੍ਖਾਯਤਨਂ, ਸੋਤਘਾਨਜਿਵ੍ਹਾਕਾਯਾਯਤਨਂ ਇਤ੍ਥਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਪੁਰਿਸਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਜੀਵਿਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਨ੍ਤਿ ਅਟ੍ਠਵਿਧਂ ਕਮ੍ਮਵਸੇਨ, ਕਾਯਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿ ਵਚੀਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤੀਤਿ ਇਦਂ ਦ੍ਵਯਂ ਚਿਤ੍ਤਵਸੇਨਾਤਿ ਏਤ੍ਤਕਂ ਰੂਪਂ ਏਕਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ. ਸਦ੍ਦਾਯਤਨਮੇਕਂ ਉਤੁਚਿਤ੍ਤਵਸੇਨ ਦ੍ਵਿਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ. ਰੂਪਸ੍ਸ ਲਹੁਤਾ ਮੁਦੁਤਾ ਕਮ੍ਮਞ੍ਞਤਾਤਿ ਏਤ੍ਤਕਂ ਰੂਪਂ ਉਤੁਚਿਤ੍ਤਾਹਾਰਵਸੇਨ ਤਿਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ. ਰੂਪਗਨ੍ਧਰਸਫੋਟ੍ਠਬ੍ਬਾਯਤਨਂ ਆਕਾਸਧਾਤੁ ਆਪੋਧਾਤੁ ਕਬਲ਼ੀਕਾਰੋ ਆਹਾਰੋਤਿ ਏਤ੍ਤਕਂ ਰੂਪਂ ਉਤੁਚਿਤ੍ਤਾਹਾਰਕਮ੍ਮਵਸੇਨ ਚਤੁਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ. ਉਪਚਯੋ ਸਨ੍ਤਤਿ ਜਰਤਾ ਰੂਪਸ੍ਸ ਅਨਿਚ੍ਚਤਾਤਿ ਏਤ੍ਤਕਂ ਰੂਪਂ ਨ ਕੁਤੋਚਿ ਸਮੁਟ੍ਠਾਤੀਤਿ ਨ ਜਾਨਾਤਿ. ਸਮੁਟ੍ਠਾਨਤੋ ਰੂਪਂ ਅਜਾਨਨ੍ਤੋਤਿਆਦੀਸੁ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ‘‘ਗਣਨਤੋ ਰੂਪਂ ਅਜਾਨਨ੍ਤੋ’’ਤਿਆਦੇਸੁ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

ਕਮ੍ਮਲਕ੍ਖਣੋਤਿ ਅਤ੍ਤਨਾ ਕਤਂ ਦੁਚ੍ਚਰਿਤਕਮ੍ਮਂ ਲਕ੍ਖਣਂ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਕਮ੍ਮਲਕ੍ਖਣੋ, ਬਾਲੋ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ – ‘‘ਤੀਣਿਮਾਨਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਬਾਲਸ੍ਸ ਬਾਲਲਕ੍ਖਣਾਨਿ. ਕਤਮਾਨਿ ਤੀਣਿ? ਦੁਚ੍ਚਿਨ੍ਤਿਤਚਿਨ੍ਤੀ ਹੋਤਿ, ਦੁਬ੍ਭਾਸਿਤਭਾਸੀ, ਦੁਕ੍ਕਟਕਮ੍ਮਕਾਰੀ. ਇਮਾਨਿ ਖੋ…ਪੇ… ਲਕ੍ਖਣਾਨੀ’’ਤਿ (ਅ. ਨਿ. ੩.੨; ਨੇਤ੍ਤਿ. ੧੧੬). ਅਤ੍ਤਨਾ ਕਤਂ ਸੁਚਰਿਤਕਮ੍ਮਂ ਲਕ੍ਖਣਂ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਕਮ੍ਮਲਕ੍ਖਣੋ, ਪਣ੍ਡਿਤੋ. ਵੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚੇਤਂ – ‘‘ਤੀਣਿਮਾਨਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਣ੍ਡਿਤਸ੍ਸ ਪਣ੍ਡਿਤਲਕ੍ਖਣਾਨਿ. ਕਤਮਾਨਿ ਤੀਣਿ? ਸੁਚਿਨ੍ਤਿਤਚਿਨ੍ਤੀ ਹੋਤਿ, ਸੁਭਾਸਿਤਭਾਸੀ, ਸੁਕਤਕਮ੍ਮਕਾਰੀ. ਇਮਾਨਿ ਖੋ…ਪੇ… ਪਣ੍ਡਿਤਲਕ੍ਖਣਾਨੀ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੩.੨੫੩; ਅ. ਨਿ. ੩.੩; ਨੇਤ੍ਤਿ. ੧੧੬). ਤੇਨਾਹ ‘‘ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਂ ਕਮ੍ਮਂ ਪਣ੍ਡਿਤਮਾਲਲਕ੍ਖਣ’’ਨ੍ਤਿ. ਬਾਲੇ ਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਪਣ੍ਡਿਤੇ ਨ ਸੇਵਤੀਤਿ ਯਂ ਬਾਲਪੁਗ੍ਗਲੇ ਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਪਣ੍ਡਿਤਸੇਵਨਂ ਅਤ੍ਥਕਾਮੇਨ ਕਾਤਬ੍ਬਂ, ਤਂ ਨ ਕਰੋਤਿ. ਤਥਾਭੂਤਸ੍ਸ ਅਯਮਾਦੀਨਵੋਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਪੁਨ ‘‘ਬਾਲੇ ਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਯਂ ਭਗਵਤਾ ‘‘ਇਦਂ ਵੋ ਕਪ੍ਪਤੀ’’ਤਿ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਂ, ਤਦਨੁਲੋਮਞ੍ਚੇ, ਤਂ ਕਪ੍ਪਿਯਂ. ਯਂ ‘‘ਇਦਂ ਵੋ ਨ ਕਪ੍ਪਤੀ’’ਤਿ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ, ਤਦਨੁਲੋਮਞ੍ਚੇ, ਤਂ ਅਕਪ੍ਪਿਯਂ. ਯਂ ਕੋਸਲ੍ਲਸਮ੍ਭੂਤਂ, ਤਂ ਕੁਸਲਂ, ਤਪ੍ਪਟਿਪਕ੍ਖਂ ਅਕੁਸਲਂ. ਤਦੇਵ ਸਾਵਜ੍ਜਂ, ਕੁਸਲਂ ਅਨਵਜ੍ਜਂ. ਆਪਤ੍ਤਿਤੋ ਆਦਿਤੋ ਦ੍ਵੇ ਆਪਤ੍ਤਿਕ੍ਖਨ੍ਧਾ ਗਰੁਕਂ, ਤਦਞ੍ਞਂ ਲਹੁਕਂ. ਧਮ੍ਮਤੋ ਮਹਾਸਾਵਜ੍ਜਂ ਗਰੁਕਂ, ਅਪ੍ਪਸਾਵਜ੍ਜਂ ਲਹੁਕਂ. ਸਪ੍ਪਟਿਕਾਰਂ ਸਤੇਕਿਚ੍ਚਂ, ਅਪ੍ਪਟਿਕਾਰਂ ਅਤੇਕਿਚ੍ਛਂ. ਧਮ੍ਮਤਾਨੁਗਤਂ ਕਾਰਣਂ, ਇਤਰਂ ਅਕਾਰਣਂ. ਤਂ ਅਜਾਨਨ੍ਤੋਤਿ ਕਪ੍ਪਿਯਾਕਪ੍ਪਿਯਂ ਗਰੁਕਲਹੁਕਂ ਸਤੇਕਿਚ੍ਛਾਤੇਕਿਚ੍ਛਂ ਅਜਾਨਨ੍ਤੋ ਸੁਵਿਸੁਦ੍ਧਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸੀਲਂ ਰਕ੍ਖਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ, ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਂ ਸਾਵਜ੍ਜਾਨਵਜ੍ਜਂ ਕਾਰਣਾਕਾਰਣਂ ਅਜਾਨਨ੍ਤੋ ਖਨ੍ਧਾਦੀਸੁ ਅਕੁਸਲਤਾਯ ਰੂਪਾਰੂਪਪਰਿਗ੍ਗਹਮ੍ਪਿ ਕਾਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ, ਕੁਤੋ ਤਸ੍ਸ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵਡ੍ਢਨਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵਡ੍ਢੇਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤੀ’’ਤਿ.

ਗੋਵਣਸਦਿਸੇ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਦੁਕ੍ਖੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਹੇਤੁਤੋ ਮਿਚ੍ਛਾਵਿਤਕ੍ਕਾ ਆਸਾਟਿਕਾ ਵਿਯਾਤਿ ਆਸਾਟਿਕਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਕੁਸਲਵਿਤਕ੍ਕਂ ਆਸਾਟਿਕਂ ਅਹਾਰੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿ.

‘‘ਗਣ੍ਡੋਤਿ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਞ੍ਚਨ੍ਨੇਤਂ ਉਪਾਦਾਨਕ੍ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਅਧਿਵਚਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵਚਨਤੋ (ਅ. ਨਿ. ੮.੫੬) ਛਹਿ ਵਣਮੁਖੇਹਿ ਵਿਸ੍ਸਨ੍ਦਮਾਨਯੂਸੋ ਗਣ੍ਡੋ ਵਿਯ ਪਿਲੋਤਿਕਖਣ੍ਡੇਨ ਛਹਿ ਦ੍ਵਾਰੇਹਿ ਵਿਸ੍ਸਨ੍ਦਮਾਨਕਿਲੇਸਾਸੁਚਿ ਅਤ੍ਤਭਾਵਵਣੋ ਸਤਿਸਂਵਰੇਨ ਪਿਦਹਿਤਬ੍ਬੋ, ਅਯਂ ਪਨ ਏਵਂ ਨ ਕਰੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਯਥਾ ਸੋ ਗੋਪਾਲਕੋ ਵਣਂ ਨ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦੇਤਿ, ਏਵਂ ਸਂਵਰਂ ਨ ਸਮ੍ਪਾਦੇਤੀ’’ਤਿ.

ਯਥਾ ਧੂਮੋ ਇਨ੍ਧਨਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨੋ ਸਣ੍ਹੋ ਸੁਖੁਮੋ ਤਂ ਤਂ ਵਿਵਰਂ ਅਨੁਪਵਿਸ੍ਸ ਬ੍ਯਾਪੇਨ੍ਤੋ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਡਂਸਮਕਸਾਦਿਪਰਿਸ੍ਸਯਂ ਵਿਨੋਦੇਤਿ, ਅਗ੍ਗਿਜਾਲਸਮੁਟ੍ਠਾਨਸ੍ਸ ਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮੋ ਹੋਤਿ, ਏਵਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾਞਾਣਸ੍ਸ ਇਨ੍ਧਨਭੂਤਂ ਰੂਪਾਰੂਪਧਮ੍ਮਜਾਤਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨਾ ਸਣ੍ਹਾ ਸੁਖੁਮਾ ਤਂ ਤਂ ਖਨ੍ਧਨ੍ਤਰਂ ਆਯਤਨਨ੍ਤਰਞ੍ਚ ਅਨੁਪਵਿਸ੍ਸ ਬ੍ਯਾਪੇਤਿ, ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਮਿਚ੍ਛਾਵਿਤਕ੍ਕਾਦਿਪਰਿਸ੍ਸਯਂ ਵਿਨੋਦੇਤਿ, ਞਾਣਗ੍ਗਿਜਾਲਸਮੁਟ੍ਠਾਨਸ੍ਸ ਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮੋਤਿ ਧੂਮੋ ਵਿਯਾਤਿ ਧੂਮੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਗੋਪਾਲਕੋ ਧੂਮਂ ਵਿਯ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾਧੂਮਂ ਨ ਕਰੋਤੀ’’ਤਿ. ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਉਪਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਕਾਤਬ੍ਬਾ ਤਦਨੁਚ੍ਛਵਿਕਾ ਧਮ੍ਮਕਥਾ ਉਪਨਿਸਿਨ੍ਨਕਥਾ. ਕਤਸ੍ਸ ਦਾਨਾਦਿਪੁਞ੍ਞਸ੍ਸ ਅਨੁਮੋਦਨਕਥਾ ਅਨੁਮੋਦਨਾ. ਤਤੋਤਿ ਧਮ੍ਮਕਥਾਦੀਨਂ ਅਕਰਣਤੋ. ‘‘ਬਹੁਸ੍ਸੁਤੋ ਗੁਣਵਾ’’ਤਿ ਨ ਜਾਨਨ੍ਤੀਤਿ ਕਸ੍ਮਾ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨਨੁ ਅਤ੍ਤਨੋ ਜਾਨਾਪਨਤ੍ਥਂ ਧਮ੍ਮਕਥਾਦਿ ਨ ਕਾਤਬ੍ਬਮੇਵਾਤਿ? ਸਚ੍ਚਂ, ਨ ਕਾਤਬ੍ਬਮੇਵ, ਸੁਦ੍ਧਾਸਯੇਨ ਪਨ ਧਮ੍ਮੇ ਕਥਿਤੇ ਤਸ੍ਸ ਗੁਣਜਾਨਨਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੇਨਾਹ ਭਗਵਾ –

‘‘ਨਾਭਾਸਮਾਨਂ ਜਾਨਨ੍ਤਿ, ਮਿਸ੍ਸਂ ਬਾਲੇਹਿ ਪਣ੍ਡਿਤਂ;

ਭਾਸਯੇ ਜੋਤਯੇ ਧਮ੍ਮਂ, ਪਗ੍ਗਣ੍ਹੇ ਇਸਿਨਂ ਧਜ’’ਨ੍ਤਿ. (ਸਂ. ਨਿ. ੨.੨੪੧);

ਤਰਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਤਿਤ੍ਥਂ, ਨਦੀਤਲ਼ਾਕਾਦੀਨਂ ਨਹਾਨਾਦਿਅਤ੍ਥਂ ਓਤਰਣਟ੍ਠਾਨਂ. ਯਥਾ ਪਨ ਤਂ ਉਦਕੇਨ ਓਤਿਣ੍ਣਸਤ੍ਤਾਨਂ ਸਰੀਰਮਲਂ ਪਵਾਹੇਤਿ, ਪਰਿਸ੍ਸਮਂ ਵਿਨੋਦੇਤਿ, ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤਿ, ਏਵਂ ਬਹੁਸ੍ਸੁਤਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਮੀਪਂ ਓਤਿਣ੍ਣਸਤ੍ਤਾਨਂ ਧਮ੍ਮੂਦਕੇਨ ਚਿਤ੍ਤਮਲਂ ਪਵਾਹੇਨ੍ਤਿ, ਪਰਿਸ੍ਸਮਂ ਵਿਨੋਦੇਨ੍ਤਿ, ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਤੇ ਤਿਤ੍ਥਂ ਵਿਯਾਤਿ ਤਿਤ੍ਥਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਤਿਤ੍ਥਭੂਤੇ ਬਹੁਸ੍ਸੁਤਭਿਕ੍ਖੂ’’ਤਿ. ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਂ ਕਥਂ ਰੋਪੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਇਦਂ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਂ ਅਯਂ ਸਦ੍ਦੋ ਕਥਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਰੋਪੇਤਬ੍ਬੋ, ਕੇਨ ਪਕਾਰੇਨ ਇਮਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਵਾਚਕੋ ਜਾਤੋ. ‘‘ਨਿਰੂਪੇਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਵਾ ਪਾਠੋ, ਨਿਰੂਪੇਤਬ੍ਬਂ ਅਯਂ ਸਭਾਵਨਿਰੁਤ੍ਤਿ ਕਥਮੇਤ੍ਥ ਨਿਰੁਲ਼੍ਹਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਇਮਸ੍ਸ ਭਾਸਿਤਸ੍ਸ ਕੋ ਅਤ੍ਥੋਤਿ ਸਦ੍ਦਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਪਾਲ਼ਿਪਦੇਸੇ. ਪਾਲ਼ਿ ਕਿਂ ਵਦੇਤੀਤਿ ਭਾਵਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ਅਤ੍ਥੋ ਕਿਂ ਦੀਪੇਤੀਤਿ ਭਾਵਤ੍ਥਂ ਵਾ ਸਙ੍ਕੇਤਤ੍ਥਂ ਵਾ. ਨ ਪਰਿਪੁਚ੍ਛਤੀਤਿ ਵਿਮਤਿਚ੍ਛੇਦਨਪੁਚ੍ਛਾਵਸੇਨ ਸਬ੍ਬਸੋ ਪੁਚ੍ਛਂ ਨ ਕਰੋਤਿ. ਨ ਪਰਿਪਞ੍ਹਤੀਤਿ ਪਰਿ ਪਰਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਞਾਤੁਂ ਇਚ੍ਛਂ ਨ ਆਚਿਕ੍ਖਤਿ ਨ ਵਿਭਾਵੇਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਨ ਜਾਨਾਪੇਤੀ’’ਤਿ. ਤੇਤਿ ਬਹੁਸ੍ਸੁਤਭਿਕ੍ਖੂ. ਵਿਵਰਣਂ ਨਾਮ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਵਿਭਜਿਤ੍ਵਾ ਕਥਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਭਾਜੇਤ੍ਵਾ ਨ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਅਨੁਤ੍ਤਾਨੀਕਤਨ੍ਤਿ ਞਾਣੇਨ ਅਪਾਕਟੀਕਤਂ ਗੁਯ੍ਹਂ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਂ. ਨ ਉਤ੍ਤਾਨੀਕਰੋਨ੍ਤੀਤਿ ਸਿਨੇਰੁਮੂਲਕਂ ਵਾਲਿਕਂ ਉਦ੍ਧਰਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਪਥਵੀਸਨ੍ਧਾਰੋਦਕਂ ਵਿਵਰਿਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਚ ਉਤ੍ਤਾਨਂ ਨ ਕਰੋਨ੍ਤਿ. ਏਵਂ ਯਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਬਹੁਸ੍ਸੁਤਾ ‘‘ਤਿਤ੍ਥ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ ਪਰਿਯਾਯਤੋ, ਇਦਾਨਿ ਤਮੇਵ ਧਮ੍ਮਂ ਨਿਪ੍ਪਰਿਯਾਯਤੋ ਤਿਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਯਥਾ ਚਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਧਮ੍ਮੋ ਹਿ ਤਰਨ੍ਤਿ ਏਤੇਨ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਨਾਮ ਤਲ਼ਾਕਨ੍ਤਿ ‘‘ਤਿਤ੍ਥ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਤੇਨਾਹ ਭਗਵਾ ਸੁਮੇਧਭੂਤੋ –

‘‘ਏਵਂ ਕਿਲੇਸਮਲਧੋਵਂ, ਵਿਜ੍ਜਨ੍ਤੇ ਅਮਤਨ੍ਤਲ਼ੇ;

ਨ ਗਵੇਸਤਿ ਤਂ ਤਲ਼ਾਕਂ, ਨ ਦੋਸੋ ਅਮਤਨ੍ਤਲ਼ੇ’’ਤਿ. (ਬੁ. ਵਂ. ੨.੧੪);

ਧਮ੍ਮਸ੍ਸੇਵ ਨਿਬ੍ਬਾਨਸ੍ਸੋਤਰਣਤਿਤ੍ਥਭੂਤਸ੍ਸ ਓਤਰਣਪਕਾਰਂ ਅਜਾਨਨ੍ਤੋ ‘‘ਧਮ੍ਮਤਿਤ੍ਥਂ ਨ ਜਾਨਾਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ.

ਪੀਤਾਪੀਤਨ੍ਤਿ ਗੋਗਣੇ ਪੀਤਂ ਅਪੀਤਞ੍ਚ ਗੋਰੂਪਂ ਨ ਜਾਨਾਤਿ ਨ ਵਿਨ੍ਦਤਿ. ਅਵਿਨ੍ਦਨ੍ਤੋ ਹਿ ਨ ਲਭਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ. ‘‘ਆਨਿਸਂਸਂ ਨ ਵਿਨ੍ਦਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਅਵਿਨ੍ਦਨਾਕਾਰਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਗ੍ਗਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ.

ਅਯਂ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰੋਤਿ ਪਦਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾਹ ‘‘ਅਰਿਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਪਚ੍ਚਾਸਤ੍ਤਿਞਾਯੇਨ ਅਨਨ੍ਤਰਵਿਧਿਪ੍ਪਟਿਸੇਧੋ ਵਾ, ਅਰਿਯ-ਸਦ੍ਦੋ ਵਾ ਨਿਦ੍ਦੋਸਪਰਿਯਾਯੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਿਕਨ੍ਤਿ ਚ ਵਿਸੁਂ ਏਕਜ੍ਝਞ੍ਚ ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਿਕਂ ਉਪਾਦਾਯ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ, ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਤਾ ਬਾਹੁਲ੍ਲਤੋ ਚ. ਏਵਞ੍ਚ ਕਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਤਙ੍ਗਸ੍ਸਪਿ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਸਙ੍ਗਹੋ ਸਿਦ੍ਧੋ ਹੋਤਿ.

ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨੇਤਿਆਦੀਸੁ ਅਵਿਸੇਸੇਨ ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨਾ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਤਤ੍ਥ ਕਾਯਵੇਦਨਾਚਿਤ੍ਤਧਮ੍ਮਾਰਮ੍ਮਣਾ ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨਾ ਲੋਕਿਯਾ, ਤਤ੍ਥ ਸਮ੍ਮੋਹਵਿਦ੍ਧਂਸਨਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਾ ਨਿਬ੍ਬਾਨਾਰਮ੍ਮਣਾ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਾਤਿ ਏਵਂ ਇਮੇ ਲੋਕਿਯਾ, ਇਮੇ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਾਤਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਨ ਪਜਾਨਾਤਿ.

ਅਨਵਸੇਸਂ ਦੁਹਤੀਤਿ ਪਟਿਗ੍ਗਹਣੇ ਮਤ੍ਤਂ ਅਜਾਨਨ੍ਤੋ ਕਿਸ੍ਮਿਞ੍ਚਿ ਦਾਯਕੇ ਸਦ੍ਧਾਹਾਨਿਯਾ ਕਿਸ੍ਮਿਞ੍ਚਿ ਪਚ੍ਚਯਹਾਨਿਯਾ ਅਨਵਸੇਸਂ ਦੁਹਤਿ. ਵਾਚਾਯ ਅਭਿਹਾਰੋ ਵਾਚਾਭਿਹਾਰੋ. ਪਚ੍ਚਯਾਨਂ ਅਭਿਹਾਰੋ ਪਚ੍ਚਯਾਭਿਹਾਰੋ.

ਇਮੇ ਅਮ੍ਹੇਸੁ ਗਰੁਚਿਤ੍ਤੀਕਾਰਂ ਨ ਕਰੋਨ੍ਤੀਤਿ ਇਮਿਨਾ ਨਵਕਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਧਮ੍ਮਸਮ੍ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ ਆਚਰਿਯੁਪਜ੍ਝਾਯੇਸੁ ਪਿਤੁਪੇਮਸ੍ਸ ਅਨੁਪਟ੍ਠਾਪਨਤੋ. ਤੇਨ ਚ ਸਿਕ੍ਖਾਗਾਰਵਤਾਭਾਵਦੀਪਨੇਨ ਸਙ੍ਗਹਸ੍ਸ ਅਭਾਜਨਭਾਵਂ, ਤੇਨ ਥੇਰਾਨਂ ਤੇਸੁ ਅਨੁਗ੍ਗਹਾਭਾਵਂ. ਨ ਹਿ ਸੀਲਾਦਿਗੁਣੇਹਿ ਸਾਸਨੇ ਥਿਰਭਾਵਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਅਨਨੁਗ੍ਗਹੇਤਬ੍ਬੇ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀ ਅਨੁਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ, ਨਿਰਤ੍ਥਕਂ ਵਾ ਅਨੁਗ੍ਗਹਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਨਵਕੇ ਭਿਕ੍ਖੂ’’ਤਿ. ਧਮ੍ਮਕਥਾਬਨ੍ਧਨ੍ਤਿ ਪਵੇਣਿਆਗਤਂ ਪਕਿਣ੍ਣਕਧਮ੍ਮਕਥਾਮਗ੍ਗਂ. ਸਚ੍ਚਸਤ੍ਤਪਟਿਸਨ੍ਧਿਪਚ੍ਚਯਾਕਾਰਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤਂ ਸੁਞ੍ਞਤਾਦੀਪਨਂ ਗੁਯ੍ਹਗਨ੍ਥਂ. ਵੁਤ੍ਤਵਿਪਲ੍ਲਾਸਵਸੇਨਾਤਿ ‘‘ਨ ਰੂਪਞ੍ਞੂ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਵੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਟਿਸੇਧਸ੍ਸ ਪਟਿਕ੍ਖੇਪਵਸੇਨ ਅਗ੍ਗਹਣਵਸੇਨ. ਯੋਜੇਤ੍ਵਾਤਿ ‘‘ਰੂਪਞ੍ਞੂ ਹੋਤੀਤਿ ਗਣਨਾਤੋ ਵਾ ਵਣ੍ਣਤੋ ਵਾ ਰੂਪਂ ਜਾਨਾਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ, ‘‘ਤਸ੍ਸ ਗੋਗਣੋਪਿ ਨ ਪਰਿਹਾਯਤਿ, ਪਞ੍ਚਗੋਰਸਪਰਿਭੋਗਤੋਪਿ ਨ ਪਰਿਬਾਹਿਰੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਚ ਅਤ੍ਥਂ ਯੋਜੇਤ੍ਵਾ. ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਦੇਸੇ ਯਥਾਰਹਂ ਅਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.

ਮਹਾਗੋਪਾਲਕਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾਯ ਲੀਨਤ੍ਥਪ੍ਪਕਾਸਨਾ ਸਮਤ੍ਤਾ.

੪. ਚੂਲ਼ਗੋਪਾਲਕਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੩੫੦. ਚੇਲੁਕ੍ਕਾਹੀਤਿ ਚੇਲਮਯਾਹਿ ਉਕ੍ਕਾਹਿ. ਉਕ੍ਕਭੂਤਾਨਿ ਚੇਲਾਨਿ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਉਕ੍ਕਚੇਲਾ, ਨਗਰਂ. ਸਬ੍ਬਾ ਗਙ੍ਗਾ ਪਾਕਟਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਾਯਤੀਤਿ ਪਕਤਿਚਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਪਾਕਟਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਉਪਟ੍ਠਾਤਿ, ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਪਨ ਸਮਨ੍ਤਚਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਵਾ ਯਤ੍ਥ ਕਤ੍ਥਚਿ ਨਿਸਿਨ੍ਨਸ੍ਸਪਿ ਭਗਵਤੋ ਪਾਕਟਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਾਯਤੇਵ. ਸੋਤ੍ਥੀਤਿ ਅਨੁਪਦ੍ਦਵੋ. ਵਡ੍ਢੀਤਿ ਅਪਰਿਹਾਨਿ. ਆਰੋਗ੍ਯਨ੍ਤਿ ਅਰੋਗਤਾ ਆਬਾਧਾਭਾਵੋ.

ਮਗਧੋ ਜਨਪਦੋ ਨਿਵਾਸੋ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਮਾਗਧੋ, ਮਾਗਧੋਵ ਮਾਗਧਿਕੋ. ਪਞ੍ਞਾਯ ਨਾਮ ਦੁਟ੍ਠੁਭਾਵੋ ਨਤ੍ਥਿ ਏਕਨ੍ਤਾਨਵਜ੍ਜਤਾਯ, ਤਸ੍ਮਾ ਦੁ-ਸਦ੍ਦੋ ਅਭਾਵਵਾਚੀ ‘‘ਦੁਸ੍ਸੀਲੋ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਵਿਯ, ਜਾਤਿ-ਸਦ੍ਦੋ ਚ ਸਭਾਵਤ੍ਥੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਨਿਪ੍ਪਞ੍ਞਸਭਾਵੋ’’ਤਿ. -ਸਦ੍ਦੋ ਆਰਮ੍ਭਤ੍ਥੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਤਾਰੇਸੀਤਿ ਤਾਰੇਤੁਂ ਆਰਭੀ’’ਤਿ ਪਰਤੀਰਂ ਗਾਵੀਨਂ ਅਪ੍ਪਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਸੁਵਿਦੇਹਾਨਨ੍ਤਿ ਸੁਨ੍ਦਰਵਿਦੇਹਾਨਂ. ਵਿਦੇਹਰਟ੍ਠਂ ਕਿਰ ਭੂਮਿਭਾਗਦਸ੍ਸਨਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਚ ਵਨਰਾਮਣੇਯ੍ਯਕਾਦਿਨਾ ਚ ਸੁਨ੍ਦਰਂ. ਆਮਣ੍ਡਲਿਕਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾਤਿ ਆਵਤ੍ਤੇ ਪਤਿਤਾ ਤੇਮਣ੍ਡਲਾਕਾਰੇਨ ਪਰਿਬ੍ਭਮਿਤ੍ਵਾ. ਕਤਿਪਯਾਪਿ ਗਾਵਿਯੋ ਅਸੇਸੇਤ੍ਵਾ ਨਦੀਸੋਤੇਨ ਵੂਲ਼੍ਹਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਅਵਡ੍ਢਿਂ ਵਿਨਾਸਂ ਪਾਪੁਣਿਂਸੂ’’ਤਿ. ਕਤਿਪਯਾਸੁਪਿ ਹਿ ਅਵਸਿਟ੍ਠਾਸੁ ਗਾਵੀਸੁ ਅਨੁਕ੍ਕਮੇਨਪਿ ਸਿਯਾ ਗੋਗਣਸ੍ਸ ਵਡ੍ਢੀਤਿ. ਵਿਸ੍ਸਮਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਪਰਿਸ੍ਸਮਵਿਨੋਦਨਟ੍ਠਾਨਂ. ਤਿਤ੍ਥਾ ਭਟ੍ਠਾਤਿ ਗਹੇਤੁਂ ਅਸਮਤ੍ਥਤਾਯ ਤਿਤ੍ਥਂ ਅਪ੍ਪਤ੍ਤਾ. ਅਰੋਗੋ ਨਾਮ ਨਾਹੋਸੀਤਿ ਲੋਮਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਅਸੇਸੇਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਾ ਗਾਵਿਯੋ ਨਦੀਸੋਤੇ ਵਿਨਟ੍ਠਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਯੇਸੁ ਖਨ੍ਧਾਯਤਨਧਾਤੂਸੁ ਇਧ ਲੋਕਸਮਞ੍ਞਾ, ਤੇ ਅਜਾਨਨ੍ਤਾ ‘‘ਅਕੁਸਲਾ ਇਮਸ੍ਸ ਲੋਕਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਇਧਲੋਕੇ ਖਨ੍ਧਧਾਤਾਯਤਨੇਸੁ ਅਕੁਸਲਾ ਅਛੇਕਾ’’ਤਿ. ਅਯਮੇਵ ਨਯੋ ‘‘ਅਕੁਸਲਾ ਪਰਸ੍ਸ ਲੋਕਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਰਲੋਕੇਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ’’ਤਿ. ਮਾਰੋ ਏਤ੍ਥ ਧੀਯਤੀਤਿ ਮਾਰਧੇਯ੍ਯਂ. ਮਾਰੋਤਿ ਚੇਤ੍ਥ ਕਿਲੇਸਮਾਰੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਖਨ੍ਧਾਭਿਸਙ੍ਖਾਰਾ ਹਿ ਤਸ੍ਸ ਪਵਤ੍ਤਨਭਾਵੇਨ ਗਹਿਤਾ, ਮਚ੍ਚੁਮਾਰੋ ਵਿਸੁਂ ਗਹਿਤੋ ਏਵ, ਕਿਲੇਸਮਾਰਵਸੇਨੇਵ ਚ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤਮਾਰਸ੍ਸ ਕਾਮਭਵੇ ਆਧਿਪਚ੍ਚਨ੍ਤਿ. ਤੇਸਨ੍ਤਿ ਯੇ ਇਧਲੋਕਾਦੀਸੁ ਅਛੇਕਾ, ਤੇਸਂ. ਤੇ ਪਨ ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਨਿਦ੍ਦੇਸੇਨ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ‘‘ਇਮਿਨਾ ਛ ਸਤ੍ਥਾਰੋ ਦਸ੍ਸਿਤਾ’’ਤਿ.

੩੫੧. ਬਲਵਗਾਵੋਤਿ ਬਲਵਨ੍ਤੇ ਗੋਰੂਪੇ. ਤੇ ਪਨ ਦਮ੍ਮਤਂ ਉਪਗਤਗੋਣਾ ਚੇਵ ਧੇਨੁਯੋ ਚਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਦਨ੍ਤਗੋਣੇ ਚੇਵ ਧੇਨੁਯੋ ਚਾ’’ਤਿ. ਅਵਿਜਾਤਗਾਵੋਤਿ ਨ ਵਿਜਾਤਗਾਵਿਯੋ. ਵਚ੍ਛਕੇਤਿ ਖੁਦ੍ਦਕਵਚ੍ਛੇ. ਅਪ੍ਪਤ੍ਥੋ ਹਿ ਅਯਂ ਕ-ਸਦ੍ਦੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਤਰੁਣਵਚ੍ਛਕੇ’’ਤਿ. ਕਿਸਾਬਲਕੇਤਿ ਦੁਬ੍ਬਲੇ.

੩੫੨. ਮਾਰਸ੍ਸ ਤਣ੍ਹਾਸੋਤਂ ਛੇਤ੍ਵਾਤਿ ਖਨ੍ਧਮਾਰਸਮ੍ਬਨ੍ਧੀਤਣ੍ਹਾਸਙ੍ਖਾਤਂ ਸੋਤਂ ਸਮੁਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ. ਤਯੋ ਕੋਟ੍ਠਾਸੇ ਖੇਪੇਤ੍ਵਾ ਠਿਤਾਤਿ ਅਨਾਗਾਮਿਨੋ ਸਨ੍ਧਾਯਾਹ. ਸਬ੍ਬਵਾਰੇਸੂਤਿ ਸਕਦਾਗਾਮਿਸੋਤਾਪਨ੍ਨਅਟ੍ਠਮਕਵਾਰੇਸੁ. ਤਤ੍ਥ ਪਨ ਯਥਾਕ੍ਕਮਂ ਚਤੁਮਗ੍ਗਵਜ੍ਝਾਨਂ ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਦ੍ਵੇ ਕੋਟ੍ਠਾਸੇ ਖੇਪੇਤ੍ਵਾ ਠਿਤਾ, ਏਕਕੋਟ੍ਠਾਸਂ ਖੇਪੇਤ੍ਵਾ ਠਿਤਾ, ਪਠਮਂ ਕੋਟ੍ਠਾਸਂ ਖੇਪੇਨ੍ਤੋਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਧਮ੍ਮਂ ਅਨੁਸ੍ਸਰਨ੍ਤਿ, ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਵਾ ਅਨੁਸ੍ਸਰਣਸੀਲਾਤਿ ਧਮ੍ਮਾਨੁਸਾਰਿਨੋ. ਧਮ੍ਮੋਤਿ ਚੇਤ੍ਥ ਪਞ੍ਞਾ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾ. ਸਦ੍ਧਂ ਅਨੁਸ੍ਸਰਨ੍ਤਿ, ਸਦ੍ਧਾਯ ਵਾ ਅਨੁਸ੍ਸਰਣਸੀਲਾਤਿ ਸਦ੍ਧਾਨੁਸਾਰਿਨੋ.

ਜਾਨਤਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਜਾਨਨਕਿਰਿਯਾਵਿਸਯਸ੍ਸ ਅਵਿਸੇਸਿਤਤ੍ਤਾ ਅਧਿਕਾਰਵਸੇਨ ਅਨਵਸੇਸਞੇਯ੍ਯਵਿਸੇਸਾ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਬ੍ਬਧਮ੍ਮੇ ਜਾਨਨ੍ਤੇਨਾ’’ਤਿ. ਅਨ੍ਤੋਸਾਰਵਿਰਹਤੋ ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਤਟ੍ਠੇਨ ਚ ਨਲ਼ੋ ਵਿਯਾਤਿ ਨਲ਼ੋ, ਮਾਨੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਵਿਗਤਮਾਨਨਲ਼ਂ ਕਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਖੇਮਂ ਪਤ੍ਥੇਥਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਚਤੂਹਿ ਯੋਗੇਹਿ ਅਨੁਪਦ੍ਦਵਤ੍ਤਾ ‘‘ਖੇਮ’’ਨ੍ਤਿ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਂ. ਪਤ੍ਥਨਾ ਚ ਛਨ੍ਦਪਤ੍ਥਨਾ, ਨ ਤਣ੍ਹਾਪਤ੍ਥਨਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਕਤ੍ਤੁਕਮ੍ਯਤਾਛਨ੍ਦੇਨ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਥੇਥਾ’’ਤਿ. ਪਤ੍ਤਾਯੇਵ ਨਾਮ ਤਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਨ ਕੋਚਿ ਅਨ੍ਤਰਾਯੋ. ਸੋਤ੍ਥਿਨਾ ਪਾਰਗਮਨਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਦੇਸਨਂ ਆਰਭਿਤ੍ਵਾ ਖੇਮਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਦੇਸਨਾਯ ਪਰਿਯੋਸਾਪਿਤਤ੍ਤਾ ਯਥਾਨੁਸਨ੍ਧਿਨਾਵ ਦੇਸਨਂ ਨਿਟ੍ਠਾਪੇਸੀਤਿ.

ਚੂਲ਼ਗੋਪਾਲਕਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾਯ ਲੀਨਤ੍ਥਪ੍ਪਕਾਸਨਾ ਸਮਤ੍ਤਾ.

੫. ਚੂਲ਼ਸਚ੍ਚਕਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੩੫੩. ਹਂਸਵਟ੍ਟਕਚ੍ਛਨ੍ਨੇਨਾਤਿ ਹਂਸਵਟ੍ਟਕਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨੇਨ, ਹਂਸਮਣ੍ਡਲਾਕਾਰੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਵਦਨ੍ਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਵਾਦੋ, ਮਗ੍ਗੋ. ਕਿਂ ਵਦਨ੍ਤਿ? ਉਤ੍ਤਰਂ. ਵਾਦਾਨਂ ਸਤਾਨਿ ਵਾਦਸਤਾਨਿ. ‘‘ਨਿਗਣ੍ਠੋ ਪਞ੍ਚਵਾਦਸਤਾਨਿ, ਨਿਗਣ੍ਠੀ ਪਞ੍ਚਵਾਦਸਤਾਨੀ’’ਤਿ ਏਵਂ ਨਿਗਣ੍ਠੋ ਚ ਨਿਗਣ੍ਠੀ ਚ ਪਞ੍ਚ ਪਞ੍ਚ ਵਾਦਸਤਾਨਿ ਉਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵਿਚਰਨ੍ਤਾ. ਕਿਰਿਯਤੋ ਤੇ ਪੁਚ੍ਛਿਂਸੁ, ਲਿਙ੍ਗਤੋ ਪਨ ਨਿਗਣ੍ਠਭਾਵੋ ਞਾਤੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਹਂ ਵਾਦਂ ਆਰੋਪੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ.

ਜਗ੍ਗਨ੍ਤੋ ਸਮ੍ਮਜ੍ਜਨਾਦਿਵਸੇਨ. ਦਿਵਾਤਰਨ੍ਤਿ ਅਤਿਦਿਵਂ. ‘‘ਕਸ੍ਸ ਪੁਚ੍ਛਾ, ਕਸ੍ਸ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਂ ਹੋਤੂ’’ਤਿ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਿਕਾਹਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਥੇਰੋ ਆਹ ‘‘ਪੁਚ੍ਛਾ ਨਾਮ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਪਤ੍ਤਾ’’ਤਿ. ਪੁਚ੍ਛਾ ਵਾਦਾਨਂ ਪੁਬ੍ਬਪਕ੍ਖੋ, ਯਸ੍ਮਾ ਤੁਮ੍ਹੇ ਵਾਦਪਸੁਤਾ ਵਾਦਾਭਿਰਤਾ ਧਜਂ ਪਗ੍ਗਯ੍ਹ ਵਿਚਰਥ, ਤਸ੍ਮਾ ਵਾਦਾਨਂ ਪੁਬ੍ਬਪਕ੍ਖੋ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਪਤ੍ਤੋ, ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇਪਿ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਮਾਤੁਗਾਮਭਾਵਤੋ ਪੁਬ੍ਬਪਕ੍ਖਂ ਦੇਮਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਤੁਮ੍ਹੇ ਪਨ ਮਾਤੁਗਾਮਾ ਨਾਮ ਪਠਮਂ ਪੁਚ੍ਛਥਾ’’ਤਿ. ਤਾ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਿਕਾ ਏਕੇਕਾ ਅਡ੍ਢਤੇਯ੍ਯਸਤਵਾਦਮਗ੍ਗਂ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਿਯੋ ਵਾਦਸਹਸ੍ਸਂ ਪੁਚ੍ਛਿਂਸੁ. ਯਥਾ ਨਿਸਿਤਸ੍ਸ ਖਗ੍ਗਸ੍ਸ ਕੁਮੁਦਨਾਲ਼ਚ੍ਛੇਦਨੇ ਕਿਮਤ੍ਥਿ ਭਾਰਿਯਂ, ਏਵਂ ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਪ੍ਪਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਾਵਕੇਸੁ ਪਞ੍ਞਵਨ੍ਤਾਨਂ ਅਗ੍ਗਭਾਵੇ ਠਿਤਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਸੇਨਾਪਤਿਨੋ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਪਰਿਕਪ੍ਪਿਤਪਞ੍ਹਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨੇ ਕਿਮਤ੍ਥਿ ਭਾਰਿਯਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਥੇਰੋ ਖਗ੍ਗੇਨਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਤਤ੍ਥ ਨਿਜ੍ਜਟਂ ਨਿਗ੍ਗਣ੍ਠਿਂ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ਯਥਾ ਤਾ ਪੁਨ ਤਤ੍ਥ ਜਟਂ ਗਣ੍ਠਿਂ ਕਾਤੁਂ ਨ ਵਿਸਹਨ੍ਤਿ, ਤਥਾ ਵਿਜਟੇਤ੍ਵਾ ਕਥੇਸਿ. ਅਯਂ ਥੇਰੋ ਚਤੁਰਙ੍ਗਸਮਨ੍ਨਾਗਤੇ ਅਨ੍ਧਕਾਰੇ ਸਹਸ੍ਸਵਟ੍ਟਿਕਂ ਦੀਪੇਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਅਞ੍ਞੇਸਂ ਅਵਿਸਯੇ ਅਨ੍ਧਕਾਰਭੂਤੇ ਪਞ੍ਹੇ ਪੁਚ੍ਛਿਤਮਤ੍ਤੇਯੇਵ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਸੀਤਿ ਥੇਰਸ੍ਸ ਪਞ੍ਞਾਵੇਯ੍ਯਤ੍ਤਿਯਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਸਯਞ੍ਚ ਅਨ੍ਤਿਮਭਵਿਕਤਾਯ ਕੋਹਞ੍ਞੇ ਠਾਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿਯੋ ‘‘ਏਤ੍ਤਕਮੇਵ, ਭਨ੍ਤੇ, ਮਯਂ ਜਾਨਾਮਾ’’ਤਿ ਆਹਂਸੁ. ਥੇਰਸ੍ਸ ਵਿਸਯਨ੍ਤਿ ਥੇਰਸ੍ਸ ਪਞ੍ਞਾਵਿਸਯਂ.

ਨੇਵ ਅਨ੍ਤਂ ਨ ਕੋਟਿਂ ਅਦ੍ਦਸਂਸੂਤਿ ਏਕਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਸ੍ਸ ਬਹੁਭਾਵਤੋ ਤਸ੍ਸਾ ਪੁਚ੍ਛਾਯ ਅਤ੍ਥੋ ਏਵਮਨ੍ਤੋ ਏਵਮਵਸਾਨਕੋਟੀਤਿ ਨ ਪਸ੍ਸਿਂਸੁ ਨ ਜਾਨਿਂਸੁ. ਥੇਰੋ ਤਾਸਂ ਅਜ੍ਝਾਸਯਂ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੋ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਰੁਚਿਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਆਹ ‘‘ਇਦਾਨਿ ਕਿਂ ਕਰਿਸ੍ਸਥਾ’’ਤਿ? ਉਤ੍ਤਰਿਤਰਪਞ੍ਞੋਤਿ ਵਾਦਮਗ੍ਗਪਰਿਚਯੇਨ ਮੇਧਾਵਿਤਾਯ ਚ ਯਾਦਿਸਾ ਤਾਸਂ ਪਞ੍ਞਾ, ਤਤੋ ਉਤ੍ਤਰਿਤਰਪਞ੍ਞੋ.

ਕਥਾਮਗ੍ਗੋਤਿ ਵਾਦਮਗ੍ਗੋ. ਤਸ੍ਮਾ ਤੇਹਿ ਤੇਹਿ ਪਰਪ੍ਪਵਾਦਾਦੀਹਿ ਭਸ੍ਸਂ ਵਾਦਮਗ੍ਗਂ ਪਕਾਰੇਹਿ ਵਦੇਤੀਤਿ ਭਸ੍ਸਪ੍ਪਵਾਦਕੋ. ਪਣ੍ਡਿਤਵਾਦੋਤਿ ਅਹਂ ਪਣ੍ਡਿਤੋ ਨਿਪੁਣੋ ਬਹੁਸ੍ਸੁਤੋਤਿ ਏਵਂਵਾਦੀ. ਯਂ ਯਂ ਨਕ੍ਖਤ੍ਤਾਚਾਰੇਨ ਆਦਿਸਤੀਤਿ ਨਕ੍ਖਤ੍ਤਗਤਿਯਾ ਕਾਲਞਾਣੇਨ ‘‘ਅਸੁਕਦਿਵਸੇ ਚਨ੍ਦਗ੍ਗਾਹੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਸੂਰਿਯਗ੍ਗਾਹੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਯਂ ਯਂ ਆਦੇਸਂ ਭਣਤਿ. ਸਾਧੁਲਦ੍ਧਿਕੋ ਞਾਣਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸੁਨ੍ਦਰੋ. ਆਰੋਪਿਤੋਤਿ ਪਟਿਞ੍ਞਾਹੇਤੁਨਿਦਸ੍ਸਨਾਦਿਦੋਸਂ ਉਪਰਿ ਆਰੋਪਿਤੋ ਵਾਦੋ ਸ੍ਵਾਰੋਪਿਤੋ. ਦੋਸਪਦਂ ਆਰੋਪੇਨ੍ਤੇਨ ਵਾਦਿਨਾ ਪਰਵਾਦਿਮ੍ਹਿ ਅਭਿਭੁਯ੍ਯ ਤਸ੍ਸ ਧਾਤੁਕ੍ਖੋਭੋਪਿ ਸਿਯਾ, ਚਿਤ੍ਤਵਿਕ੍ਖੇਪੇਨ ਯੇਨ ਦੋਸੋ ਤੇਨ ਸਙ੍ਕਪ੍ਪਿਤੋ ਸਮ੍ਪਵੇਧਿਤੋਤਿ. ਥੂਣਨ੍ਤਿ ਸਰੀਰਂ ਖੋਭਿਤਨ੍ਤਿ ਕਤ੍ਵਾ. ਥੂਣਨ੍ਤਿ ਹਿ ਲੋਹਿਤਪਿਤ੍ਤਸੇਮ੍ਹਾਨਂ ਅਧਿਵਚਨਂ ਸਬ੍ਬਙ੍ਗਸਰੀਰਧਾਰਣਤੋ. ਅਪਿਚ ਥੂਣਪਦੋ ਨਾਮ ਅਤ੍ਥਿ ਕਥਾਮਗ੍ਗੋ ਵਾਦਮਗ੍ਗਂ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਾਨਂ. ਸਚ੍ਚਕੋ ਪਨ ਕੋਹਞ੍ਞੇ ਠਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਾਦਪ੍ਪਭੇਦਵਸੇਨ ਪਰੇ ਵਿਮ੍ਹਾਪੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਥੂਣਂ ਚੇਪਾਹ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਸਾਵਕਾਨਂ ਵਿਨਯਂ ਨਾਮ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ, ਤਞ੍ਚ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾ ਹੋਤੀਤਿ ਏਸਾ ਏਵ ਚਸ੍ਸ ਅਨੁਸਾਸਨੀਤਿ ਵਿਨਯਨਾਦਿਮੁਖੇਨ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਮਤਂ ਸਾਸਨਂ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਸਚ੍ਚਕੋ ‘‘ਕਥਂ ਪਨ, ਭੋ, ਅਸ੍ਸਜੀ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਅਥਸ੍ਸ ਥੇਰੋ ‘‘ਲਕ੍ਖਣਤ੍ਤਯਕਥਾ ਨਾਮ ਅਨਞ੍ਞਸਾਧਾਰਣਾ ਬੁਦ੍ਧਾਵੇਣਿਕਾ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾ, ਤਤ੍ਰ ਚ ਮਯਾ ਅਨਿਚ੍ਚਕਥਾਯ ਸਮੁਟ੍ਠਾਪਿਤਾਯ ਤਂ ਅਸਹਨ੍ਤੋ ਸਚ੍ਚਕੋ ਤੁਚ੍ਛਮਾਨੇਨ ਪਟਪਟਾਯਨ੍ਤੋ ਕੁਰੁਮਾਨੋ ਲਿਚ੍ਛਵੀ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤੋ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਆਗਮਿਸ੍ਸਤਿ, ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਵਾਦਂ ਮਦ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਅਨਿਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਪਤਿਟ੍ਠਪੇਨ੍ਤੋ ਧਮ੍ਮਂ ਕਥੇਸ੍ਸਤਿ, ਤਦਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ ਵਿਜਹਿਤਵਾਦੋ ਸਮ੍ਮਾਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਾ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤੋ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਅਨਿਚ੍ਚਾਨਤ੍ਤਲਕ੍ਖਣਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤਂ ਭਗਵਤੋ ਅਨੁਸਾਸਨਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਏਵਂ, ਭੋ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ.

ਕਸ੍ਮਾ ਪਨੇਤ੍ਥ ਦੁਕ੍ਖਲਕ੍ਖਣਂ ਅਗ੍ਗਹਿਤਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਥੇਰੋ ਪਨਾ’’ਤਿਆਦਿ. ‘‘ਉਪਾਰਮ੍ਭਸ੍ਸ ਓਕਾਸੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਸਙ੍ਖੇਪਤੋ ਵੁਤ੍ਤਂ ਵਿਵਰਿਤੁਂ ‘‘ਮਗ੍ਗਫਲਾਨੀ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਪਰਿਯਾਯੇਨਾਤਿ ਸਙ੍ਖਾਰਦੁਕ੍ਖਤਾਪਰਿਯਾਯੇਨ. ਅਯਨ੍ਤਿ ਸਚ੍ਚਕੋ. ਨਯਿਦਂ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਸਾਸਨਂ ਨਾਮਾਤਿ ਯਤ੍ਥ ਤੁਮ੍ਹੇ ਅਵਟ੍ਠਿਤਾ, ਇਦਂ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਸਾਸਨਂ ਨਾਮ ਨ ਹੋਤਿ ਦੁਕ੍ਖਤੋ ਅਨਿਸ੍ਸਰਣਤ੍ਤਾ, ਅਥ ਖੋ ਮਹਾਆਘਾਤਨਂ ਨਾਮੇਤਂ, ਮਹਾਦੁਕ੍ਖਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠਤ੍ਤਾ ਪਨ ਨਿਰਯੁਸ੍ਸਦੋ ਨਾਮ ਉਸ੍ਸਦਨਿਰਯੋ ਨਾਮ, ਤਸ੍ਮਾ ਨਤ੍ਤਿ ਨਾਮ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਸੁਖਾਸਾ. ਉਟ੍ਠਾਯੁਟ੍ਠਾਯਾਤਿ ਉਸ੍ਸੁਕ੍ਕਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਦੁਕ੍ਖਮੇਵ ਜੀਰਾਪੇਨ੍ਤਾ ਸਬ੍ਬਸੋ ਦੁਕ੍ਖਮੇਵ ਅਨੁਭਵਨ੍ਤਾ, ਆਹਿਣ੍ਡਥ ਵਿਚਰਥਾਤਿ. ਸਬ੍ਬਮਿਦਂ ਤਸ੍ਸ ਮਿਚ੍ਛਾਪਰਿਕਪ੍ਪਿਤਮੇਵ. ਕਸ੍ਮਾ? ਦੁਕ੍ਖਸਚ੍ਚੂਪਸਞ੍ਹਿਤਾਯੇਵ ਹੇਤ੍ਥ ਨਿਪ੍ਪਰਿਯਾਯਕਥਾ ਨਾਮ. ਤਸ੍ਸ ਹਿ ਪਰਿਞ੍ਞਤ੍ਥਂ ਭਗਵਤਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਵੁਸ੍ਸਤਿ. ਮਗ੍ਗਫਲਾਨਿ ਸਙ੍ਖਾਰਭਾਵੇਨ ‘‘ਯਦਨਿਚ੍ਚਂ, ਤਂ ਦੁਕ੍ਖ’’ਨ੍ਤਿ ਪਰਿਯਾਯਤੋ ਦੁਕ੍ਖਂ, ਨ ਨਿਪ੍ਪਰਿਯਾਯਤੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਤਸ੍ਮਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਸੋਤੁਂ ਅਯੁਤ੍ਤਂ ਮਿਚ੍ਛਾਵਾਦਤ੍ਤਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.

੩੫੪. ਸਹ ਅਤ੍ਥਾਨੁਸਾਸਨਂ ਅਗਾਰਨ੍ਤਿ ਸਨ੍ਧਾਗਾਰਂ, ਰਾਜਕੁਲਾਨਂ ਸਨ੍ਥਾਪਨਅਗਾਰਨ੍ਤਿਪਿ ਸਨ੍ਧਾਗਾਰਂ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਨ੍ਥਾਗਾਰੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਕਾਲੇ ਤਾਦਿਸੇ ਕਾਲੇ ਰਾਜਕਿਚ੍ਚਾਨਂ ਸਨ੍ਥਾਨਮੇਤ੍ਥ ਵਿਚਾਰੇਨ੍ਤੀਤਿ ਸਨ੍ਧਾਗਾਰਂ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਨ੍ਥਾਗਾਰੇਤਿਪਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਨ੍ਤਿ ‘‘ਅਨਿਚ੍ਚਂ ਅਨਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਚ ਪਟਿਞ੍ਞਾਤਂ. ਇਦਾਨੇਵ ਪਿਟ੍ਠਿਂ ਪਰਿਵਤ੍ਤੇਨ੍ਤੋਤਿ ਭਗਵਤੋ ਨਲਾਟਂ ਅਨੋਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ਵਿਮੁਖਭਾਵਂ ਆਪਜ੍ਜਨ੍ਤੋ. ਸੁਰਾਘਰੇਤਿ ਸੁਰਾਸਮ੍ਪਾਦਕਗੇਹੇ. ਪਿਟ੍ਠਕਿਲਞ੍ਜਨ੍ਤਿ ਪਿਟ੍ਠਠਪਨਕਿਲ਼ਞ੍ਜਂ. ਵਾਲਨ੍ਤਿ ਚਙ੍ਗਵਾਰਂ. ਸਾਣਸਾਟਕਕਰਣਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਸਾਣਸਾਟਕਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਸਾਣਸਾਟਕਕਰਣਂ, ਸੁਤ੍ਤਂ, ਤਦਤ੍ਥਂ. ਸਾਣਵਾਕਾ ਏਤੇਸੁ ਸਨ੍ਤੀਤਿ ਸਾਣਵਾਕਾ, ਸਾਣਦਣ੍ਡਾ. ਤੇ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਸਾਣਾਨਂ ਧੋਵਨਸਦਿਸਂ ਕੀਲ਼ਿਤਜਾਤਂ ਯਥਾ ‘‘ਉਦ੍ਦਾਲਪੁਪ੍ਫਭਞ੍ਜਿਕਾ, ਸਾਣਭਞ੍ਜਿਕਾ’’ਤਿ ਚ. ਕਿਂ ਸੋ ਭਵਮਾਨੋਤਿ ਕੀਦਿਸੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸੋ ਭਵਮਾਨੋ, ਕਿਂ ਹੋਨ੍ਤੋ ਲੋਕੇ ਅਗ੍ਗਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਵਾਦਾਰੋਪਨਂ ਨਾਮ ਤਤੋ ਉਤ੍ਤਰਿਤਰਸੂਰਗੁਣੋ ਏਵ ਯਕ੍ਖਾਦਿਭਾਵੇਨ ਸੋ ਭਵਮਾਨੋ ਅਭਿਸਮ੍ਭੁਣੇਯ੍ਯ. ਅਯਂ ਪਨ ਅਪ੍ਪਾਨੁਭਾਵਤਾਯ ਪਿਸਾਚਰੂਪੋ ਕਿਂ ਏਤ੍ਤਕਂ ਕਾਲਂ ਨਿਦ੍ਦਾਯਨ੍ਤੋ ਅਜ੍ਜ ਪਬੁਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ਏਵਂ ਵਦਤੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਕਿਂ ਯਕ੍ਖੋ’’ਤਿਆਦਿ.

੩੫੫. ਮਹਾਮਜ੍ਝਨ੍ਹਿਕਸਮਯੇਤਿ ਮਹਤਿ ਮਜ੍ਝਨ੍ਹਿਕਕਾਲੇ, ਗਗਨਮਜ੍ਝੇ ਸੂਰਿਯਗਤਵੇਲਾਯ. ਦਿਵਾਪਧਾਨਿਕਾ ਪਧਾਨਾਨੁਯੁਞ੍ਜਕਾ. ਵਤ੍ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾਤਿ ਪਚ੍ਛਾਭਤ੍ਤਂ ਦਿਵਾਵਿਹਾਰੂਪਗਮਨਤੋ ਪੁਬ੍ਬੇ ਕਾਤਬ੍ਬਵਤ੍ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਪਟਿਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ. ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋਤਿ ਭਗਵਤਿ ਗਾਰਵਬਹੁਮਾਨਂ ਵਿਭਾਵੇਨ੍ਤੋ ਉਭੋ ਹਤ੍ਥੇ ਕਮਲਮਕੁਲਾਕਾਰੇ ਕਤ੍ਵਾ ਉਕ੍ਖਿਪ੍ਪ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ.

ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾਤਿ ਤਂ ਅਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਗਣਨਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਏਵਂ ‘‘ਮਹਤਿਯਾ ਲਿਚ੍ਛਵਿਪਰਿਸਾਯਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਿਂ ਸੀਸੇਨ ਭੂਮਿਂ ਪਹਰਨ੍ਤੇਨੇਵ ਵਨ੍ਦਨਾ ਕਤਾ ਹੋਤਿ? ਕੇਰਾਟਿਕਾਤਿ ਸਠਾ. ਮੋਚੇਨ੍ਤਾਤਿ ਭਿਕ੍ਖਾਦਾਨਤੋ ਮੋਚੇਨ੍ਤਾ. ਅਵਕ੍ਖਿਤ੍ਤਮਤ੍ਤਿਕਾਪਿਣ੍ਡੋ ਵਿਯਾਤਿ ਹੇਟ੍ਠਾਖਿਤ੍ਤਮਤ੍ਤਿਕਾਪਿਣ੍ਡੋ ਵਿਯ. ਯਤ੍ਥ ਕਤ੍ਥਚੀਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਨੁਰੂਪਂ ਵਚਨਂ ਅਸਲ੍ਲਪੇਨ੍ਤੋ ਯਤ੍ਥ ਕਤ੍ਥਚਿ.

੩੫੬. ਦਿਸ੍ਸਤਿ ‘‘ਇਦਂ ਇਮਸ੍ਸ ਫਲ’’ਨ੍ਤਿ ਅਪਦਿਸ੍ਸਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਦੇਸੋ, ਕਾਰਣਂ, ਤਦੇਵ ਤਸ੍ਸ ਪਵਤ੍ਤਿਟ੍ਠਾਨਤਾਯ ਓਕਾਸੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਕਞ੍ਚਿਦੇਵ ਦੇਸਨ੍ਤਿ ਕਞ੍ਚਿ ਓਕਾਸਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਕਾਰਣ’’ਨ੍ਤਿ. ਓਕਾਸੋ ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਚ ਕਾਰਣਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਅਟ੍ਠਾਨਮੇਤਂ ਅਨਵਕਾਸੋ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਦੀ. ਨਿ. ੩.੧੬੧; ਮ. ਨਿ. ੩.੧੨੮-੧੩੧; ਅ. ਨਿ. ੧.੨੬੮-੨੯੫; ਵਿਭ. ੮੦੯). ਯਦਾਕਙ੍ਖਸੀਤਿ ਨ ਵਦਨ੍ਤਿ ਅਨਵਸੇਸਧਮ੍ਮਵਿਸਯਤ੍ਤਾ ਪਟਿਞ੍ਞਾਯ. ਤੁਮ੍ਹਨ੍ਤਿ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ. ਯਕ੍ਖ…ਪੇ… ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਾਨਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ‘‘ਪੁਚ੍ਛਾਵੁਸੋ, ਯਦਾਕਙ੍ਖਸੀ’’ਤਿਆਦੀਨਿ (ਸਂ. ਨਿ. ੧.੨੪੬; ਸੁ. ਨਿ. ਆਲ਼ਵਕਸੁਤ੍ਤ) ਪੁਚ੍ਛਾਵਚਨਾਨਿ ਯਥਾਕ੍ਕਮਂ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਾਨਿ.

ਞਤ੍ਵਾ ਸਯਂ ਲੋਕਮਿਮਂ ਪਰਞ੍ਚਾਤਿ ਇਦਂ ਮਹਾਸਤ੍ਤੋ ਨਿਰਯਂ ਸਗ੍ਗਞ੍ਚ ਤੇਸਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਤੋ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਆਹ.

ਤਗ੍ਘ ਤੇ ਅਹਮਕ੍ਖਿਸ੍ਸਂ, ਯਥਾਪਿ ਕੁਸਲੋ ਤਥਾਤਿ ਯਥਾ ਪਕਾਰੇਨ ਸੁਕੁਸਲੋ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੂ ਜਾਨਾਤਿ ਕਥੇਤਿ, ਤਥਾ ਅਹਂ ਕਥੇਸ੍ਸਾਮਿ. ਤਸ੍ਸ ਪਨ ਕਾਰਣਂ ਅਕਾਰਣਞ੍ਚ ਅਵਿਜਾਨਨ੍ਤੋ ਰਾਜਾਨਂ ਕਰੋਤੁ ਵਾ ਮਾ ਵਾ, ਅਹਂ ਪਨ ਤੇ ਅਕ੍ਖਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਰਾਜਾ ਚ ਖੋ…ਪੇ… ਨ ਵਾ’’ਤਿ.

ਕਥਿਤਨਿਯਾਮੇਨੇਵ ਕਥੇਨ੍ਤੋਤਿ ਤੇਪਰਿਵਟ੍ਟਕਥਾਯ ਦੁਕ੍ਖਲਕ੍ਖਣਮ੍ਪੇਸ ਕਥੇਸ੍ਸਤਿ, ਇਧ ਪਨ ਅਞ੍ਞਥਾ ਸਾਵਕੇਨ ਅਸ੍ਸਜਿਨਾ ਕਥਿਤਂ, ਅਞ੍ਞਥਾ ਸਮਣੇਨ ਗੋਤਮੇਨਾਤਿ ਵਚਨੋਕਾਸਪਰਿਹਰਣਤ੍ਥਂ ਦੁਕ੍ਖਲਕ੍ਖਣਂ ਅਨਾਮਸਿਤ੍ਵਾ ਥੇਰੇਨ ਕਥਿਤਨਿਯਾਮੇਨੇਵ ਅਨਿਚ੍ਚਾਨਤ੍ਤਲਕ੍ਖਣਮੇਵ ਕਥੇਨ੍ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ – ‘‘ਰੂਪਂ ਅਨਤ੍ਤਾ ਯਾਵ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਅਨਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਸਚ੍ਚਕੋ ਤਂ ਅਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਉਪਮਾਯ ਅਤ੍ਥਞਾਪਨੇ ਉਪਮਾਪਮਾਣਂ ਯਥਾ ‘‘ਗੋ ਵਿਯ ਗਵਯੋ’’ਤਿ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਉਪਮੇਯ੍ਯਂ ਕਤ੍ਵਾ ਉਪਮਾਪਮਾਣੇਨ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪੇਤੁਕਾਮੋ ਆਹ ‘‘ਉਪਮਾ ਮਂ, ਭੋ ਗੋਤਮ, ਪਟਿਭਾਤੀ’’ਤਿ, ਉਪਮਂ ਤੇ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਉਪਮਾਯਪਿਧੇਕਚ੍ਚੇ ਵਿਞ੍ਞੂ ਪੁਰਿਸਾ ਭਾਸਿਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਂ ਆਜਾਨਨ੍ਤੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਭਗਵਾ ਉਪਮਾਸਤੇਨ, ਅਞ੍ਞੇਨ ਵਾਪਿ ਪਮਾਣੇਨ ਤਵ ਅਤ੍ਤਾ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪੇਤੁਂ ਨ ਲਬ੍ਭਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਿਯ ਪਮਾਣਸ੍ਸਪਿ ਅਨੁਪਲਬ੍ਭਨਤੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਟਿਭਾਤੁ ਤਂ ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨਾ’’ਤਿ. ਯਥਾ ਹਿ ਅਤ੍ਤਾ ਨਾਮ ਕੋਚਿ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਨ ਉਪਲਬ੍ਭਤਿ ਏਕਂਸੇਨ ਅਨੁਪਲਦ੍ਧਿਤੋ, ਏਵਸ੍ਸ ਞਾਪਕਪੁਗ੍ਗਲਂ ਪਮਾਣਮ੍ਪਿ ਨ ਉਪਲਬ੍ਭਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਆਹਰ ਤਂ ਉਪਮਂ ਵਿਸ੍ਸਤ੍ਥੋ’’ਤਿ, ਨ ਤੇਨ ਤਵ ਅਤ੍ਤਵਾਦੋ ਪਤਿਟ੍ਠਂ ਲਭਤੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.

ਯਂ ਦਿਟ੍ਠਂ ਕਾਯਿਕਂ ਵਾ ਪੁਞ੍ਞਾਪੁਞ੍ਞਂ ਪੁਰਿਸਪੁਗ੍ਗਲੇ ਉਪਲਬ੍ਭਤਿ, ਤੇਨ ਵਿਞ੍ਞਾਯਤਿ ਰੂਪਤ੍ਤਾਯਂ ਪੁਰਿਸਪੁਗ੍ਗਲੋ, ਤਥਾ ਯਂ ਦਿਟ੍ਠਂ ਸੁਖਦੁਕ੍ਖਪਟਿਸਂਵੇਦਨਂ ਪੁਰਿਸਪੁਗ੍ਗਲੇ ਉਪਲਬ੍ਭਤਿ, ਯਂ ਦਿਟ੍ਠਂ ਨੀਲਾਦਿਸਞ੍ਜਾਨਨਂ, ਯਂ ਦਿਟ੍ਠਂ ਰਜ੍ਜਨਦੁਸ੍ਸਨਾਦਿ, ਯਂ ਦਿਟ੍ਠਂ ਆਰਮ੍ਮਣਪਟਿਵਿਜਾਨਨਂ ਪੁਰਿਸਪੁਗ੍ਗਲੇ ਉਪਲਬ੍ਭਤਿ, ਤੇਨ ਵਿਞ੍ਞਾਯਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਤ੍ਤਾਯਂ ਪੁਰਿਸਪੁਗ੍ਗਲੋਤਿ. ਏਵਂ ਰੂਪਾਦਿਲਕ੍ਖਣੋ ਅਤ੍ਤਾ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਕਾਯੇ ਕਲ੍ਯਾਣਪਾਪਕਾਨਂ ਕਮ੍ਮਾਨਂ ਵਿਪਾਕਂ ਸੁਖਦੁਕ੍ਖਂ ਪਟਿਸਂਵੇਦੇਤਿ, ਏਵਞ੍ਚੇਤਂ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਂ, ਅਞ੍ਞਥਾ ਕਮ੍ਮਫਲਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ ਨ ਯੁਜ੍ਜੇਯ੍ਯਾਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਇਮਿਨਾ ਕਿਂ ਦੀਪੇਤੀ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਤੇਤਿ ਸਤ੍ਤਾ. ਪਤਿਟ੍ਠਾਯਾਤਿ ਨਿਸ੍ਸਾਯ. ‘‘ਰੂਪਤ੍ਤਾਯਂ ਪੁਰਿਸਪੁਗ੍ਗਲੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਰੂਪਾਦਿਧਮ੍ਮੇ ‘‘ਅਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ‘‘ਰੂਪੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਯਾ’’ਤਿਆਦਿਂ ਵਦਨ੍ਤੋ ਅਯਂ ਨਿਗਣ੍ਠੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਾਦਂ ਭਿਨ੍ਦਤਿ ਪਤਿਟ੍ਠਾਨਸ੍ਸ, ਪਤਿਟ੍ਠਾਯਕਸ੍ਸ ਚ ਅਭੇਦਦੀਪਨਤੋ. ਰੂਪਾਦਯੋ ਵੇਦਨਾਦਿਸਭਾਵਾ ਅਤ੍ਤਾ ਤਨ੍ਨਿਸ੍ਸਯੇਨ ਪੁਞ੍ਞਾਦਿਕਿਰਿਯਾਸਮੁਪਲਦ੍ਧਿਤੋ ਇਧ ਯਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਪੁਞ੍ਞਾਦਿਕਿਰਿਯਾ ਸਮੁਪਲਬ੍ਭਤਿ, ਤੇ ਰੂਪਾਦਯੋ ਸਤ੍ਤਸਞ੍ਞਿਤਾ ਅਤ੍ਤਸਭਾਵਾ ਦਿਟ੍ਠਾ ਯਥਾ ਤਂ ਦੇਵਤਾਦੀਸੁ, ਯੇ ਪਨ ਸਤ੍ਤਸਞ੍ਞਿਤਾ ਤਤੋ ਅਞ੍ਞੇ ਅਸਤ੍ਤਸਭਾਵਾ ਦਿਟ੍ਠਾ ਯਥਾ ਤਂ ਕਟ੍ਠਕਲਿਙ੍ਗਰਾਦੀਸੂਤਿ ਏਵਂ ਸਾਧੇਤਬ੍ਬਂ ਅਤ੍ਥਂ ਸਹੇਤੁਂ ਕਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਨਿਗਣ੍ਠੋ ਨਿਦਸ੍ਸਨਂ ਆਨੇਸੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਤਿਵਿਯ ਸਕਾਰਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਉਪਮਂ ਆਹਰੀ’’ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਪਨ ‘‘ਬਲਕਰਣੀਯਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਪੁਰਿਸਪ੍ਪਯੋਗਾ ਵਿਯ ਬੀਜਗਾਮਭੂਤਗਾਮਾਪਿ ਸਜੀਵਾ ਏਵਾਤਿ ਲਦ੍ਧੀਤਿ ਤੇ ਸਦਿਸੂਦਾਹਰਣਭਾਵੇਨ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਸਚੇ ਪਨ ਯੇ ਜੀਵਸ੍ਸ ਆਧਾਰਣਭਾਵੇਨ ਸਹਿਤੇਨ ਪਵਤ੍ਤੇਤਬ੍ਬਭਾਵੇਨ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤਬ੍ਬਾ, ਤੇ ਸਜੀਵਾਤਿ ਇਚ੍ਛਿਤਾ, ਨ ਕੇਵਲੇਨ ਪਵਤ੍ਤੇਤਬ੍ਬਭਾਵੇਨ. ਏਵਂ ਸਤਿ ‘‘ਬਲਕਰਣੀਯਾ ਕਮ੍ਮਨ੍ਤਾ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤੇਨ ਵਿਸਦਿਸੂਦਾਹਰਣਭਾਵੇਨ ਉਪਨੀਤਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ.

ਸਮਤ੍ਥੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ ਅਤ੍ਤਵਾਦਭਞ੍ਜਨਸ੍ਸ ਅਨਤ੍ਤਤਾਪਤਿਟ੍ਠਾਪਨਸ੍ਸ ਚ ਸੁਗਤਾਵੇਣਿਕਤ੍ਤਾ. ਯਂ ਪਨੇਤਰਹਿ ਸਾਸਨਿਕਾ ਯਥਾਸਤ੍ਤਿ ਤਦੁਭਯਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਬੁਦ੍ਧੇਹਿ ਦਿਨ੍ਨਨਯੇ ਠਤ੍ਵਾ ਤੇਸਂ ਦੇਸਨਾਨੁਸਾਰਤੋ. ਨਿਵਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾਤਿ ਨੀਹਰਿਤ੍ਵਾ, ਵਿਸੁਂ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਕਲਂ ਵੇਸਾਲਿਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਵੇਸਾਲਿਵਾਸਿਨਂ ਜਨਂ ਨਿਸ੍ਸਯੂਪਚਾਰੇਨ ਨਿਸ੍ਸਿਤਂ ਵਦਤਿ ਯਥਾ ‘‘ਗਾਮੋ ਆਗਤੋ’’ਤਿ. ਸਂਵਟ੍ਟਿਤ੍ਵਾਤਿ ਸਮ੍ਪਿਣ੍ਡਿਤ੍ਵਾ, ਏਕਜ੍ਝਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

੩੫੭. ਪਤਿਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਯਥਾ ਤਂ ਵਾਦਂ ਨ ਅਵਜਾਨਾਤਿ, ਏਵਂ ਪਟਿਞ੍ਞਂ ਕਾਰੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਘਾਤਿ-ਸਦ੍ਦੋ ਹਿਂਸਨਤ੍ਥੋ, ਤਤੋ ਚ ਸਦ੍ਦਵਿਦੂ ਅਰਹਤ੍ਥਂ ਤਾਯ-ਸਦ੍ਦਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਘਾਤੇਤਾਯਨ੍ਤਿ ਰੂਪਸਿਦ੍ਧਿਂ ਇਚ੍ਛਨ੍ਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਘਾਤਾਰਹ’’ਨ੍ਤਿ. ਜਾਪੇਤਾਯਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਵਤ੍ਤਿਤੁਞ੍ਚ ਮਰਹਤੀਤਿ ਮ-ਕਾਰੋ ਪਦਸਨ੍ਧਿਕਰੋ. ਵਿਸੇਸੇਤ੍ਵਾ ਦੀਪੇਤੀਤਿ ‘‘ਵਤ੍ਤਤਿ’’ਇਚ੍ਚੇਵ ਅਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਵਤ੍ਤਿਤੁਞ੍ਚ ਮਰਹਤੀ’’ਤਿ ਦੁਤਿਯੇਨ ਪਦੇਨ ਭਗਵਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ਵਿਸੇਸੇਤ੍ਵਾ ਦੀਪੇਤਿ.

ਪਾਸਾਦਿਕਂ ਅਭਿਰੂਪਨ੍ਤਿ ਅਭਿਮਤਰੂਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਂ ਸਬ੍ਬਾਵਯਵਂ. ਤਤੋ ਏਵ ਸੁਸਜ੍ਜਿਤਂ ਸਬ੍ਬਕਾਲਂ ਸੁਟ੍ਠੁ ਸਜ੍ਜਿਤਾਕਾਰਮੇਵ. ਏਵਂਵਿਧਨ੍ਤਿ ਯਾਦਿਸਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ ‘‘ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇਤਿ ‘‘ਵਤ੍ਤਤਿ ਤੇ ਤਸ੍ਮਿਂ ਰੂਪੇ ਵਸੋ’’ਤਿ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਕਾਰਣਗ੍ਗਹਣੇ. ਕਾਰਣਞ੍ਹੇਤਂ ਭਗਵਤਾ ਗਹਿਤਂ ‘‘ਵਤ੍ਤਤਿ…ਪੇ… ਮਾ ਅਹੋਸੀ’’ਤਿ. ਤੇਨੇਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ ਰੂਪਂ ਅਨਤ੍ਤਾ ਅਵਸਵਤ੍ਤਨਤੋ, ਯਞ੍ਹਿ ਵਸੇ ਨ ਵਤ੍ਤਤਿ, ਤਂ ਅਨਤ੍ਤਕਮੇਵ ਦਿਟ੍ਠਂ ਯਥਾ ਤਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ. ਵਾਦਨ੍ਤਿ ਦੋਸਂ ਨਿਗ੍ਗਹਂ ਆਰੋਪੇਸ੍ਸਤਿ. ਸਤ੍ਤਧਾ ਮੁਦ੍ਧਾ ਫਲਤੀਤਿ ਸਹਧਮ੍ਮਿਕਸਾਕਚ੍ਛਾਹਿ ਤਥਾਗਤੇ, ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤੇ ਅਬ੍ਯਾਕਰਣੇਨ ਵਿਹੇਸਾਯ ਕਯਿਰਮਾਨਤ੍ਤਾ ਤਤਿਯੇ ਵਾਰੇ ਧਮ੍ਮਤਾਵਸੇਨ ਵਿਹੇਸਕਸ੍ਸ ਸਤ੍ਤਧਾ ਮੁਦ੍ਧਾ ਫਲਤਿ ਯਥਾ ਤਂ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਪਟਿਞ੍ਞਾਯ ਭਗਵਤੋ ਸਮ੍ਮੁਖਭਾਵੂਪਗਮਨੇ. ਵਜਿਰਪਾਣਿ ਪਨ ਕਸ੍ਮਾ ਠਿਤੋ ਹੋਤੀਤਿ? ਭਗਵਾ ਵਿਯ ਅਨੁਕਮ੍ਪਮਾਨੋ ਮਹਨ੍ਤਂ ਭਯਾਨਕਂ ਰੂਪਂ ਮਾਪੇਤ੍ਵਾ ਤਾਸੇਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਦਿਟ੍ਠਿਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਾਪੇਮੀਤਿ ਤਸ੍ਸ ਪੁਰਤੋ ਆਕਾਸੇ ਵਜਿਰਂ ਆਹਰਨ੍ਤੋ ਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਨ ਮੁਦ੍ਧਂ ਫਾਲੇਤੁਕਾਮੋ. ਨ ਹਿ ਭਗਵਤੋ ਪੁਰਤੋ ਕਸ੍ਸਚਿ ਅਨਤ੍ਥੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਭਗਵਾ ਏਕਂਸਤੋ ਸਹਧਮ੍ਮਿਕਮੇਵ ਪਞ੍ਹਂ ਪੁਚ੍ਛਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ‘‘ਪੁਚ੍ਛਿਤੇ’’ਇਚ੍ਚੇਵ ਵੁਤ੍ਤਂ.

ਆਦਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਦਿਪ੍ਪਮਾਨਂ. ਅਕ੍ਖਿਨਾਸਾਦੀਨੀਤਿ ਆਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਏਲ਼ਕਸੀਸਸਦਿਸਕੇਸਮਸ੍ਸੁਆਦੀਨਂ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ‘‘ਦਿਟ੍ਠਿਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਾਪਨਤ੍ਥ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਨਯਿਦਂ ਯਦਿਚ੍ਛਾਵਸੇਨ ਆਗਮਨਂ, ਅਥ ਖੋ ਆਦਿਤੋ ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਪੁਰਤੋ ਕਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨਾ ਕਤਪਟਿਞ੍ਞਾਵਸੇਨਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਪਿਚਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਨ੍ਤਿ ਵਜਿਰਪਾਣਿਂ. ਤਂ ਸਚ੍ਚਕਸ੍ਸ ਪਟਿਞ੍ਞਾਯ ਪਰਿਵਤ੍ਤਨਕਾਰਣਂ. ਅਞ੍ਞੇਪਿ ਨੁ ਖੋਤਿਆਦਿ ਸਚ੍ਚਕਸ੍ਸ ਵੀਮਂਸਕਭਾਵਦਸ੍ਸਨਂ. ਅਵੀਮਂਸਕੇਨ ਹਿ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਮਹਾਯਕ੍ਖੋਤਿ ਵਦੇਯ੍ਯ, ਤੇਨਸ੍ਸ ਅਸਾਰੁਪ੍ਪਂ ਸਿਯਾ, ਅਯਂ ਪਨ ਅਞ੍ਞੇਸਂ ਅਭੀਤਭਾਵਂ ਉਪਧਾਰੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਦ੍ਧਾਮੇ ਯਕ੍ਖਂ ਨ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਮਯ੍ਹਮੇਵ ਭਯਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਤੀਰੇਤ੍ਵਾ ਯੁਤ੍ਤਪ੍ਪਤ੍ਤਵਸੇਨ ਪਟਿਪਜ੍ਜਿ.

੩੫੮. ਉਪਧਾਰੇਤ੍ਵਾਤਿ ਬ੍ਯਾਕਾਤਬ੍ਬਮਤ੍ਥਂ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ. ਏਸੇਵ ਨਯੋਤਿ ਸਙ੍ਖਾਰਵਿਞ੍ਞਾਣੇਸੁਪਿ ਸਞ੍ਞਾਯ ਵਿਯ ਨਯੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਵੁਤ੍ਤਵਿਪਰਿਯਾਯੇਨਾਤਿ ‘‘ਅਕੁਸਲਾ ਦੁਕ੍ਖਾ ਵੇਦਨਾ ਮਾ ਅਹੋਸਿ, ਅਕੁਸਲਾ ਦੋਮਨਸ੍ਸਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਸਞ੍ਞਾ ਮਾ ਅਹੋਸੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਅਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਸਪ੍ਪਦਟ੍ਠਵਿਸਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਸਤ੍ਤਾਨਂ ਸਪ੍ਪਦਟ੍ਠਟ੍ਠਾਨੇ ਸਰੀਰਪਦੇਸੇ ਪਤਿਤਂ ਵਿਸਂ. ਅਲ੍ਲੀਨੋਤਿ ਸਂਸਿਲਿਟ੍ਠੋ. ਉਪਗਤੋਤਿ ਨ ਅਪਗਤੋ. ਅਜ੍ਝੋਸਿਤੋਤਿ ਗਿਲਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਨਿਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਠਿਤੋ. ਪਰਿਤੋ ਜਾਨੇਯ੍ਯਾਤਿ ਸਮਨ੍ਤਤੋ ਸਬ੍ਬਸੋ ਕਿਞ੍ਚਿਪਿ ਅਸੇਸੇਤ੍ਵਾ ਜਾਨੇਯ੍ਯ. ਪਰਿਕ੍ਖੇਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਆਯਤਿਂ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਧਮ੍ਮਤਾਪਾਦਨਵਸੇਨ ਸਬ੍ਬਸੋ ਖੇਪੇਤ੍ਵਾ. ਤਥਾਭੂਤੋ ਚਸ੍ਸ ਖਯਵਯਂ ਉਪਨੇਤਿ ਨਾਮਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਖਯਂ ਵਯਂ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦਂ ਉਪਨੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿ.

੩੫੯. ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਾਦਸ੍ਸ ਅਸਾਰਭਾਵਤੋ, ਯਥਾਪਰਿਕਪ੍ਪਿਤਸ੍ਸ ਵਾ ਸਾਰਸ੍ਸ ਅਭਾਵਤੋ ਅਨ੍ਤੋਸਾਰਵਿਰਹਿਤੋ ਰਿਤ੍ਤੋ. ਵਿਪ੍ਪਕਾਰਨ੍ਤਿ ਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਸੀਲਾਚਾਰਸ੍ਸ ਚ ਵਸੇਨ ਵਿਰੂਪਤਂ ਸਾਪਰਾਧਤਂ ਸਾਵਜ੍ਜਤਂ ਤੇਸਂ ਉਪਰਿ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ. ਸਿਨ੍ਨਪਤ੍ਤੋਤਿ ਤਨੁਕਪਤ੍ਤੋ. ਵਿਫਾਰਿਤਨ੍ਤਿ ਵਿਫਾਲ਼ਿਤਂ.

ਅਸਾਰਕਰੁਕ੍ਖਪਰਿਚਿਤੋਤਿ ਪਲਾਸਾਦਿਅਸਾਰਰੁਕ੍ਖਕੋਟ੍ਟਨੇ ਕਤਪਰਿਚਯੋ. ਥਦ੍ਧਭਾਵਨ੍ਤਿ ਵਿਪਕ੍ਕਭਾਵਂ, ਤਿਕ੍ਖਭਾਵਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਸਦਾ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਪਰਿਸਤੀਤਿ ਚਤੁਪਰਿਸਮਜ੍ਝੇ. ਤਥਾ ਹਿ ‘‘ਗਣ੍ਠਿਕਂ ਪਟਿਮੁਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਸਰੀਰਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਨ੍ਤਾਰੁਲ਼੍ਹਸ੍ਸ ਵਿਯਾਤਿ ਬ੍ਯਾਕਰਣਤ੍ਥਂ ਵਾਯਮਯਨ੍ਤਂ ਆਰੁਲ਼੍ਹਸ੍ਸ ਵਿਯ.

੩੬੦. ਦਿਟ੍ਠਿਵਿਸੂਕਾਨੀਤਿ ਦਿਟ੍ਠਿਕਿਞ੍ਚਕਾਨਿ. ਦਿਟ੍ਠਿਸਞ੍ਚਰਿਤਾਨੀਤਿ ਦਿਟ੍ਠਿਤਾਲ਼ਨਾਨਿ. ਦਿਟ੍ਠਿਵਿਪ੍ਫਨ੍ਦਿਤਾਨੀਤਿ ਦਿਟ੍ਠਿਇਞ੍ਜਿਤਾਨਿ. ਤੇਸਂ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯਂ ਞਤ੍ਵਾਤਿ ਤੇਸਂ ਲਿਚ੍ਛਵਿਕੁਮਾਰਾਨਂ ਇਞ੍ਜਿਤੇਨੇਵ ਅਜ੍ਝਾਸਯਂ ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਇਮੇ’’ਤਿਆਦਿ.

੩੬੧. ਯਸ੍ਮਿਂ ਅਧਿਗਤੇ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਸਤ੍ਥੁਸਾਸਨੇ ਵਿਸਾਰਦੋ ਹੋਤਿ ਪਰੇਹਿ ਅਸਂਹਾਰਿਯੋ, ਤਂ ਞਾਣਂ ਵਿਸਾਰਦਸ੍ਸ ਭਾਵੋਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਵੇਸਾਰਜ੍ਜਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਵੇਸਾਰਜ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤੋਤਿ ਞਾਣਪ੍ਪਤ੍ਤੋ’’ਤਿ. ਤਤੋ ਏਵਮਸ੍ਸ ਨ ਪਰੋ ਪਚ੍ਚੇਤਬ੍ਬੋ ਏਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਅਪਰਪ੍ਪਚ੍ਚਯੋ. ਨ ਪਰੋ ਪਤ੍ਤਿਯੋ ਸਦ੍ਦਹਾਤਬ੍ਬੋ ਏਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਅਪਰਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯੋ. ਕਾਮਂ ਸਚ੍ਚਕੋ ਸੇਕ੍ਖਭੂਮਿ ਅਸੇਕ੍ਖਭੂਮੀਤਿ ਇਦਂ ਸਾਸਨਵੋਹਾਰਂ ਨ ਜਾਨਾਤਿ. ਪਸ੍ਸਤੀਤਿ ਪਨ ਦਸ੍ਸਨਕਿਰਿਯਾਯ ਵਿਪ੍ਪਕਤਭਾਵਸ੍ਸ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਨ ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਕਿਚ੍ਚਂ ਪਰਿਯੋਸਿਤ’’ਨ੍ਤਿ ਅਞ੍ਞਾਸਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਪੁਨ ‘‘ਕਿਤ੍ਤਾਵਤਾ ਪਨਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਂ ਆਰਭਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਪਸ੍ਸਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ’’ਤਿਆਦਿ.

ਯਥਾਭੂਤਂ ਪਸ੍ਸਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸਨਂ, ਵਿਸਿਟ੍ਠਟ੍ਠੇਨ ਅਨੁਤ੍ਤਰਿਯਂ, ਦਸ੍ਸਨਮੇਵ ਅਨੁਤ੍ਤਰਿਯਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸਨਾਨੁਤ੍ਤਰਿਯਂ, ਦਸ੍ਸਨੇਸੁ ਵਾ ਅਨੁਤ੍ਤਰਿਯਂ ਦਸ੍ਸਨਾਨੁਤ੍ਤਰਿਯਂ. ਲੋਕਿਯਪਞ੍ਞਾਤਿ ਚੇਤ੍ਥ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਪਞ੍ਞਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਸਾ ਹਿ ਸਬ੍ਬਲੋਕਿਯਪਞ੍ਞਾਹਿ ਵਿਸਿਟ੍ਠਟ੍ਠੇਨ ‘‘ਅਨੁਤ੍ਤਰਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਲੋਕਿਯਪਟਿਪਦਾਨੁਤ੍ਤਰਿਯੇਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਇਦਾਨਿ ਨਿਪ੍ਪਰਿਯਾਯਤੋਵ ਤਿਵਿਧਮ੍ਪਿ ਅਨੁਤ੍ਤਰਿਯਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਸੁਦ੍ਧਲੋਕੁਤ੍ਤਰਮੇਵਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਤਿਪਿ ਸਬ੍ਬੇਸਮ੍ਪਿ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਨੁਤ੍ਤਰਭਾਵੇ ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਨਿਦ੍ਦੇਸੇਨ ਅਗ੍ਗਮਗ੍ਗਪਞ੍ਞਾ ਤਤੋ ਉਤ੍ਤਰਿਤਰਸ੍ਸ ਅਭਾਵਤੋ ਦਸ੍ਸਨਾਨੁਤ੍ਤਰਿਯਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠੀ’’ਤਿ. ਸੇਸਾਨਿ ਮਗ੍ਗਙ੍ਗਾਨੀਤਿ ਸੇਸਾਨਿ ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗਙ੍ਗਾਨਿ. ਤਾਨਿ ਹਿ ਮਤ੍ਥਕਪ੍ਪਤ੍ਤਾਨਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾਤਿ. ਅਗ੍ਗਫਲਵਿਮੁਤ੍ਤੀਤਿ ਅਗ੍ਗਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਫਲਵਿਮੁਤ੍ਤਿ ਅਰਹਤ੍ਤਫਲਂ. ਖੀਣਾਸਵਸ੍ਸਾਤਿ ਸਬ੍ਬਸੋ ਖੀਯਮਾਨਾਸਵਸ੍ਸ. ਨਿਬ੍ਬਾਨਦਸ੍ਸਨਨ੍ਤਿ ਅਗ੍ਗਮਗ੍ਗਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾਭਿਸਮਯਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਮਗ੍ਗਙ੍ਗਾਨੀਤਿ ਅਟ੍ਠ ਮਗ੍ਗਙ੍ਗਾਨਿ. ਚਤੁਸਚ੍ਚਨ੍ਤੋਗਧਤ੍ਤਾ ਸਬ੍ਬਸ੍ਸ ਞੇਯ੍ਯਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ‘‘ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਸਚ੍ਚਾਨਿ ਬੁਦ੍ਧੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਚ੍ਚਾਨੁਗਤਸਮ੍ਮੋਹਵਿਦ੍ਧਂਸਨੇਨੇਵ ਹਿ ਭਗਵਤੋ ਸਬ੍ਬਸੋ ਞੇਯ੍ਯਾਵਰਣਪ੍ਪਹਾਨਂ. ਨਿਬ੍ਬਿਸੇਵਨੋਤਿ ਨਿਰੁਦ੍ਧਕਿਲੇਸਵਿਸੇਵਨੋ.

੩੬੨. ਧਂਸੀਤਿ ਅਨੁਦ੍ਧਂਸਨਸੀਲਾ. ਅਨੁਪਹਤਨ੍ਤਿ ਅਵਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ. ਸਕਲਨ੍ਤਿ ਅਨੂਨਂ. ਕਾਯਙ੍ਗਨ੍ਤਿ ਕਾਯਮੇਵ ਅਙ੍ਗਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਕਾਯਸਙ੍ਖਾਤਂ ਅਙ੍ਗਂ ਸੀਸਾਦਿਅਵਯਵਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਥਾ ‘‘ਹੋਤੁ, ਸਾਧੂ’’ਤਿ ਏਵਮਿਦਂ ਵਾਚਾਯ ਅਵਯਵੋ ਵਾਚਙ੍ਗਨ੍ਤਿ.

੩੬੩. ਆਹਰਨ੍ਤੀਤਿ ਅਭਿਹਰਨ੍ਤਿ. ਪੁਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਪੁਞ੍ਞਫਲਸਙ੍ਖਾਤੋ ਆਨੁਭਾਵੋ. ਪੁਞ੍ਞਫਲਮ੍ਪਿ ਹਿ ਉਤ੍ਤਰਪਦਲੋਪੇਨ ‘‘ਪੁਞ੍ਞ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ – ‘‘ਕੁਸਲਾਨਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਸਮਾਦਾਨਹੇਤੁ ਏਵਮਿਦਂ ਪੁਞ੍ਞਂ ਪਵਡ੍ਢਤੀ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਦੀ. ਨਿ. ੩.੮੦). ਤੇਨਾਹ ‘‘ਆਯਤਿਂ ਵਿਪਾਕਕ੍ਖਨ੍ਧਾ’’ਤਿ. ਪੁਞ੍ਞਮਹੀਤਿ ਮਹਤਿ ਪੁਞ੍ਞਫਲਵਿਭੂਤਿ ਸੇਤਚ੍ਛਤ੍ਤਮਕੁਟਚਾਮਰਾਦਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਵਿਪਾਕਕ੍ਖਨ੍ਧਾਨਂਯੇਵ ਪਰਿਵਾਰੋ’’ਤਿ. ਲਿਚ੍ਛਵੀਹਿ ਪੇਸਿਤੇਨ ਖਾਦਨੀਯਭੋਜਨੀਯੇਨ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ ਸਸਾਵਕਸਙ੍ਘੋ ਮਯਾ ਪਰਿਵਿਸਿਤੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਲਿਚ੍ਛਵੀਨਮੇਵ ਤਂ ਪੁਞ੍ਞਂ ਹੋਤੀਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਤਂ ਦਾਯਕਾਨਂ ਸੁਖਾਯ ਹੋਤੂ’’ਤਿ. ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਭਗਵਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਚ ਸਚ੍ਚਕੇਨ ਦਾਨਂ ਦਿਨ੍ਨਂ, ਨ ਲਿਚ੍ਛਵੀਹਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਭਗਵਾ ਸਚ੍ਚਕਸ੍ਸ ਸਤਿਂ ਪਰਿਵਤ੍ਤੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਯਂ ਖੋ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਇਤਿ ਭਗਵਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਨਿਗਣ੍ਠਸ੍ਸ ਮਤੇਨ ਵਿਨਾਯੇਵਾਤਿ ਸਚ੍ਚਕਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਵਿਨਾ ਏਵ ਤਸ੍ਸ ਦਕ੍ਖਿਣਂ ਖੇਤ੍ਤਗਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਤ੍ਤਨੋ ਦਿਨ੍ਨਂ ਦਕ੍ਖਿਣਂ…ਪੇ… ਨਿਯ੍ਯਾਤੇਸੀ’’ਤਿ.

ਚੂਲ਼ਸਚ੍ਚਕਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾਯ ਲੀਨਤ੍ਥਪ੍ਪਕਾਸਨਾ ਸਮਤ੍ਤਾ.

੬. ਮਹਾਸਚ੍ਚਕਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੩੬੪. ਏਕਂ ਸਮਯਂ ਭਗਵਾ ਵੇਸਾਲਿਯਂ ਵਿਹਰਤੀਤਿ ਇਮਿਨਾ ਤਦਾ ਭਗਵਤੋ ਵੇਸਾਲਿਯਂ ਨਿਵਾਸਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨੋ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਾਦਿਭੇਦੋ ਸਬ੍ਬੋ ਸਮਯੋ ਸਾਧਾਰਣਤੋ ਗਹਿਤੋ, ਤਥਾ ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨਾਤਿ ਚ ਇਮਿਨਾ. ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਨ੍ਤਿ ਪਨ ਇਮਿਨਾ ਤਬ੍ਬਿਸੇਸੋ, ਯੋ ਭਿਕ੍ਖਾਚਾਰਤ੍ਥਾਯ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਕਾਲੋ. ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਪਨ ‘‘ਤੀਹਿ ਪਦੇਹਿ ਏਕੋਵ ਸਮਯੋ ਵੁਤ੍ਤੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਵਿਸੇਸਸ੍ਸ ਸਾਮਞ੍ਞਨ੍ਤੋਗਧਤ੍ਤਾ. ਮੁਖਧੋਵਨਸ੍ਸ ਪੁਬ੍ਬਕਾਲਕਿਰਿਯਾਭਾਵਸਾਮਞ੍ਞਤੋ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਮੁਖਂ ਧੋਵਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ. ਮੁਖਂ ਧੋਵਿਤ੍ਵਾ ਏਵ ਹਿ ਵਾਸਧੁਰੋ ਚੇ, ਵੇਲਂ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ ਯਥਾਚਿਣ੍ਣਂ ਭਾਵਨਾਨੁਯੋਗਂ, ਗਨ੍ਥਧੁਰੋ ਚੇ, ਗਨ੍ਥਪਰਿਚਯੇ ਕਤਿਪਯੇ ਨਿਸਜ੍ਜਵਾਰੇ ਅਨੁਯੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਂ ਆਦਾਯ ਵਿਤਕ੍ਕਮਾਲ਼ਂ ਉਪਗਚ੍ਛਤਿ.

ਕਾਰਣਂ ਯੁਤ੍ਤਂ, ਅਨੁਚ੍ਛਵਿਕਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪੁਬ੍ਬੇ ਯਥਾਚਿਨ੍ਤਿਤਂ ਪਞ੍ਹਂ ਅਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਂ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਮਗ੍ਗਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਉਮ੍ਮਗ੍ਗਤੋ ਪਰਿਵਤ੍ਤੇਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਸ੍ਸੇਨ ਤਾਵ ਪਰਿਹਰਨ੍ਤੋ’’ਤਿ.

੩੬੫. ਊਰੁਕ੍ਖਮ੍ਭੋਪਿ ਨਾਮ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਨਾਮ-ਸਦ੍ਦੋ ਵਿਮ੍ਹਯਤ੍ਥੋਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਵਿਮ੍ਹਯਤ੍ਥਵਸੇਨਾ’’ਤਿਆਦਿ. ‘‘ਅਨ੍ਧੋ ਨਾਮ ਪਬ੍ਬਤਂ ਅਭਿਰੁਹਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਵਿਯ ਵਿਮ੍ਹਯਵਾਚੀਸਦ੍ਦਯੋਗੇਨ ਹਿ ‘‘ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਅਨਾਗਤਵਚਨਂ. ਕਾਯਨ੍ਵਯਨ੍ਤਿ ਕਾਯਾਨੁਗਤਂ. ‘‘ਅਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਕਾਯੋ ਏਵਂਧਮ੍ਮੋ ਏਵਂਭਾਵੀ ਏਵਂਅਨਤੀਤੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਦੀ. ਨਿ. ੨.੩੭੯; ਮ. ਨਿ. ੧.੧੧੨; ਮ. ਨਿ. ੩.੧੫੪) ਕਾਯਸ੍ਸ ਅਸੁਭਾਨਿਚ੍ਚਾਦਿਤਾਯ ਅਨੁਪਸ੍ਸਨਾ ਕਾਯਭਾਵਨਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਕਾਯਭਾਵਨਾਤਿ ਪਨ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾ ਵੁਚ੍ਚਤੀ’’ਤਿ. ਅਨਾਗਤਰੂਪਨ੍ਤਿ ਅਭੀਤੇ ਅਤ੍ਥੇ ਅਨਾਗਤਸਦ੍ਦਾਰੋਪਨਂ ਅਨਾਗਤਪ੍ਪਯੋਗੋ ਨ ਸਮੇਤਿ. ਅਤ੍ਥੋਪੀਤਿ ‘‘ਊਰੁਕ੍ਖਮ੍ਭੋਪਿ ਨਾਮ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਅਤ੍ਥੋਪਿ ਨ ਸਮੇਤਿ. ਅਯਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਤਕਿਲਮਥਾਨੁਯੋਗੋ. ਤੇਸਨ੍ਤਿ ਨਿਗਣ੍ਠਾਨਂ.

੩੬੬. ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਕਾਯਭਾਵਨਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਨ੍ਤੋ ਵਿਤ੍ਥਾਰਤੋ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਯੇ ਤਂ ਅਨੁਯੁਤ੍ਤਾ, ਤੇ ਨਾਮਗੋਤ੍ਤਤੋ ਵਿਭਾਵੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਨਨ੍ਦੋ ਵਚ੍ਛੋ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਕਿਲਿਟ੍ਠਤਪਾਨਨ੍ਤਿ ਕਾਯਸ੍ਸ ਕਿਲੇਸਨਤਪਾਨਂ ਪੁਗ੍ਗਲਾਨਂ. ਜਾਤਮੇਦਨ੍ਤਿ ਮੇਦਭਾਵਾਪਤ੍ਤਿਵਸੇਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਮੇਦਂ. ਪੁਰਿਮਂ ਪਹਾਯਾਤਿ ਕਾਲਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇਨ ਅਨਾਹਾਰਅਪ੍ਪਾਹਾਰਤਾਦਿਵਸੇਨ ਕਾਯਸ੍ਸ ਅਪਚਿਨਨਂ ਖੇਦਨਂ ਪਰਿਚ੍ਚਜਿਤ੍ਵਾ. ਕਾਯਭਾਵਨਾ ਪਨ ਨ ਪਞ੍ਞਾਯਤੀਤਿ ਨਿਯਮਂ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਕਾਯਭਾਵਨਾਪਿ ਤਵ ਞਾਣੇਨ ਨ ਞਾਯਤਿ, ਸੇਸਤੋਪਿ ਨ ਦਿਸ੍ਸਤਿ.

੩੬੭. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਪਨ ਠਾਨੇਤਿ ‘‘ਕਾਯਭਾਵਨਮ੍ਪਿ ਖੋ ਤ੍ਵਂ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਨ ਅਞ੍ਞਾਸਿ, ਕੁਤੋ ਪਨ ਤ੍ਵਂ ਚਿਤ੍ਤਭਾਵਨਂ ਜਾਨਿਸ੍ਸਸੀ’’ਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇ. ਤਥਾ ‘‘ਯੋ ਤ੍ਵਂ ਏਵਂ ਓਲ਼ਾਰਿਕਂ ਦੁਬ੍ਬਲਂ ਕਾਯਭਾਵਨਂ ਨ ਜਾਨਾਸਿ, ਸੋ ਤ੍ਵਂ ਕੁਤੋ ਸਨ੍ਤਸੁਖੁਮਂ ਚਿਤ੍ਤਭਾਵਨਂ ਜਾਨਿਸ੍ਸਸੀ’’ਤਿ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥਵਣ੍ਣਨਾਠਾਨੇ. ਅਬੁਦ੍ਧਵਚਨਂ ਨਾਮੇਤਂ ਪਦਨ੍ਤਿ ਕਾਯਭਾਵਨਾਸਞ੍ਞਿਤਵਿਪਸ੍ਸਨਾਤੋ ਚਿਤ੍ਤਭਾਵਨਾ ਸਨ੍ਤਾ, ਵਿਪਸ੍ਸਨਾ ਪਨ ਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਤੋ ਓਲ਼ਾਰਿਕਾ ਚੇਵ ਦੁਬ੍ਬਲਾ ਚਾਤਿ ਅਯਞ੍ਚ ਏਤਸ੍ਸ ਪਦਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੋ. ‘‘ਅਬੁਦ੍ਧਵਚਨਂ ਨਾਮੇਤਂ ਵਚਨਂ ਸਿਯਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਥੇਰੋ ਪਕ੍ਕਮਿਤੁਂ ਆਰਭਤਿ. ਅਥ ਨਂ ਮਹਾਸੀਵਤ੍ਥੇਰੋ ‘‘ਵਿਪਸ੍ਸਨਾ ਨਾਮੇਸਾ ਨ ਆਦਿਤੋ ਸੁਬ੍ਰੂਹਿਤਾ ਬਲਵਤੀ ਤਿਕ੍ਖਾ ਵਿਸਦਾ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਰੁਣਵਸੇਨਾਯਮਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਦਿਸ੍ਸਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ’’ਤਿ ਸੁਤ੍ਤਪਦਂ (ਸਂ. ਨਿ. ੨.੬੨) ਆਹਰਿ. ਤਤ੍ਥ ਆਦਾਨਨ੍ਤਿ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿ. ਨਿਕ੍ਖੇਪਨਨ੍ਤਿ ਚੁਤਿ. ਓਲ਼ਾਰਿਕਨ੍ਤਿ ਅਰੂਪਧਮ੍ਮੇਹਿ ਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਭਾਵਤ੍ਤਾ ਓਲ਼ਾਰਿਕਂ. ਕਾਯਨ੍ਤਿ ਚਤੁਸਨ੍ਤਤਿਰੂਪਸਮੂਹਭੂਤਂ ਕਾਯਂ. ਓਲ਼ਾਰਿਕਨ੍ਤਿ ਭਾਵਨਪੁਂਸਕਨਿਦ੍ਦੇਸੋ, ਓਲ਼ਾਰਿਕਾਕਾਰੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤੇਨੇਵ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਆਦਾਨਮ੍ਪਿ ਨਿਕ੍ਖੇਪਨਮ੍ਪੀ’’ਤਿ.

੩੬੮. ਸੁਖਸਾਰਾਗੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋਤਿ ਸੁਖਵੇਦਨਾਯ ਬਲਵਤਰਰਾਗੇਨ ਸਮਙ੍ਗੀਭੂਤੋ. ਪਟ੍ਠਾਨੇ ਪਟਿਸਿਦ੍ਧਾ ਅਵਚਨੇਨੇਵ. ਤਸ੍ਮਾਤਿ ਸੁਖੇ ਠਿਤੇ ਏਵ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸਾਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਨਤੋ. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ‘‘ਸੁਖਾਯ ਵੇਦਨਾਯ ਨਿਰੋਧਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਦੁਕ੍ਖਾ ਵੇਦਨਾ’’ਤਿ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਅਨਨ੍ਤਰਾਵ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਤੋ. ਖੇਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਕੁਸਲਾਨਿ ਖੇਪੇਤ੍ਵਾ. ਗਣ੍ਹਿਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਏਵ ਓਕਾਸਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ. ਉਭਤੋਪਕ੍ਖਂ ਹੁਤ੍ਵਾਤਿ ‘‘ਕਦਾਚਿ ਸੁਖਵੇਦਨਾ, ਕਦਾਚਿ ਦੁਕ੍ਖਵੇਦਨਾ’’ਤਿ ਪਕ੍ਖਦ੍ਵਯਵਸੇਨਪਿ ਵੇਦਨਾ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਰਿਯਾਦਾਯ ਹੋਤਿ ਯਥਾਕ੍ਕਮਂ ਅਭਾਵਿਤਕਾਯਸ੍ਸ ਅਭਾਵਿਤਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ.

੩੬੯. ਵਿਪਸ੍ਸਨਾ ਚ ਸੁਖਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਨੀਕਾਤਿ ਸੁਕ੍ਖਵਿਪਸ੍ਸਕਸ੍ਸਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਸ੍ਸ ਮਹਾਭੂਤਪਰਿਗ੍ਗਹਾਦਿਕਾਲੇ ਬਹਿ ਚਿਤ੍ਤਚਾਰਂ ਨਿਸੇਧੇਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨੇ ਏਵ ਸਤਿਂ ਸਂਹਰਨ੍ਤਸ੍ਸ ਅਲਦ੍ਧਸ੍ਸਾਦਂ ਕਾਯਸੁਖਂ ਨ ਵਿਨ੍ਦਤਿ, ਸਮ੍ਬਾਧੇ ਵਜੇ ਸਨ੍ਨਿਰੁਦ੍ਧੋ ਗੋਗਣੋ ਵਿਯ ਵਿਹਞ੍ਞਤਿ ਵਿਪ੍ਫਨ੍ਦਤਿ, ਅਚ੍ਚਾਸਨ੍ਨਹੇਤੁਕਞ੍ਚ ਸਰੀਰੇ ਦੁਕ੍ਖਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੇਵ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਆਸਨ੍ਨਾ’’ਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਪਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਅਦ੍ਧਾਨੇ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇਤਿ ਮਹਾਭੂਤਪਰਿਗ੍ਗਹਾਦਿਵਸੇਨ ਕਾਲੇ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇ. ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਰੀਰਪਦੇਸੇ. ਦੁਕ੍ਖਂ ਦੂਰਾਪਗਤਂ ਹੋਤਿ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਬਲੇਨ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤਾ ਅਪ੍ਪਨਾਭਾਵਤੋ. ਅਨਪ੍ਪਕਂ ਵਿਪੁਲਂ. ਸੁਖਨ੍ਤਿ ਝਾਨਸੁਖਂ. ਓਕ੍ਕਮਤੀਤਿ ਝਾਨਸਮੁਟ੍ਠਾਨਪਣੀਤਰੂਪਵਸੇਨ ਰੂਪਕਾਯਂ ਅਨੁਪਵਿਸਤਿ, ਨਾਮਕਾਯੋਕ੍ਕਮਨੇ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਮੇਵ ਨਤ੍ਥਿ. ਕਾਯਪਸ੍ਸਦ੍ਧਿਕਮ੍ਮਿਕਸ੍ਸਪਿ ਸਮ੍ਮਸਨਭਾਵਨਾ ਪਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਕਸ੍ਸਚਿ ਆਦਿਤੋਵ ਕਾਯਕਿਲਮਥਚਿਤ੍ਤੁਪਘਾਤਾਪਿ ਸਮ੍ਭਵਨ੍ਤਿ, ਸਮਾਧਿਸ੍ਸ ਪਨ ਅਪਚ੍ਚਨੀਕਤ੍ਤਾ ਸਿਨਿਦ੍ਧਭਾਵਤੋ ਚ ਨ ਸੁਕ੍ਖਵਿਪਸ੍ਸਨਾ ਵਿਯ ਸੁਖਸ੍ਸ ਵਿਪਚ੍ਚਨੀਕੋ, ਅਨੁਕ੍ਕਮੇਨ ਚ ਦੁਕ੍ਖਂ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭੇਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਯਥਾ ਸਮਾਧੀ’’ਤਿ. ਯਥਾ ਸਮਾਧਿ, ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਪਨੇਤਂ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਨ ਚ ਤਥਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾ’’ਤਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾ ਸੁਖਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਨੀਕਾ, ਸਾ ਚ ਕਾਯਭਾਵਨਾ, ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਪਿ ਸੁਖਾ ਵੇਦਨਾ ਚਿਤ੍ਤਂ ਨ ਪਰਿਯਾਦਾਯ ਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਭਾਵਿਤਤ੍ਤਾ ਕਾਯਸ੍ਸਾ’’ਤਿ. ਤਥਾ ਯਸ੍ਮਾ ਸਮਾਧਿ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਨੀਕੋ, ਸੋ ਚ ਚਿਤ੍ਤਭਾਵਨਾ, ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਪਿ ਦੁਕ੍ਖਾ ਵੇਦਨਾ ਚਿਤ੍ਤਂ ਨ ਪਰਿਯਾਦਾਯ ਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਭਾਵਿਤਤ੍ਤਾ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਯੋਜਨਾ.

੩੭੦. ਗੁਣੇ ਘਟ੍ਟੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਪਦੇਸੇਨ ਵਿਨਾ ਸਮੀਪਮੇਵ ਨੇਤ੍ਵਾ. ਤਂ ਵਤ ਮਮ ਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਸੁਖਾ ਵੇਦਨਾ ਪਰਿਯਾਦਾਯ ਠਸ੍ਸਤੀਤਿ ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤੀਤਿ ਯੋਜਨਾ.

੩੭੧. ਕਿਂ ਨ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਸੁਖਾਪਿ ਦੁਕ੍ਖਾਪਿ ਵੇਦਨਾ ਯਥਾਪਚ੍ਚਯਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੇਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਮਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਸੁਖਦੁਕ੍ਖਵੇਦਨਾਨਂ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਨਭਿਭਵਨੀਯਤਾਸਙ੍ਖਾਤਂ ਅਤ੍ਥਂ. ਤਤ੍ਥ ਤਾਵ ਪਾਸਰਾਸਿਸੁਤ੍ਤੇ ਬੋਧਿਪਲ੍ਲਙ੍ਕੇ ਨਿਸਜ੍ਜਾ ‘‘ਤਤ੍ਥੇਵ ਨਿਸੀਦਿ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਇਧ ਮਹਾਸਚ੍ਚਕਸੁਤ੍ਤੇ ਦੁਕ੍ਕਰਕਾਰਿਕਾਯ ਦੁਕ੍ਕਰਚਰਣੇ ਨਿਸਜ੍ਜਾ ‘‘ਤਤ੍ਥੇਵ ਨਿਸੀਦਿ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ.

੩੭੪. ਛਨ੍ਦਕਰਣਵਸੇਨਾਤਿ ਤਣ੍ਹਾਯਨਵਸੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਿਨੇਹਕਰਣਵਸੇਨਾਤਿ ਸਿਨੇਹਨਵਸੇਨ. ਮੁਚ੍ਛਾਕਰਣਵਸੇਨਾਤਿ ਮੋਹਨਵਸੇਨ ਪਮਾਦਾਪਾਦਨੇਨ. ਵਿਪਾਸਾਕਰਣਵਸੇਨਾਤਿ ਪਾਤੁਕਮ੍ਯਤਾਵਸੇਨ. ਅਨੁਦਹਨਵਸੇਨਾਤਿ ਰਾਗਗ੍ਗਿਨਾ ਅਨੁਦਹਨਵਸੇਨ. ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਮਗ੍ਗਵੇਵਚਨਮੇਵ ਵਟ੍ਟਨਿਸ੍ਸਰਣਸ੍ਸ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਤ੍ਤਾ.

ਅਲ੍ਲਗ੍ਗਹਣੇਨ ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਅਸਮੁਚ੍ਛਿਨ੍ਨਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ, ਸਸ੍ਨੇਹਗ੍ਗਹਣੇਨ ਅਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਿਤਭਾਵਂ, ਉਦਕੇ ਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਭਾਵਗ੍ਗਹਣੇਨ ਸਮੁਦਾਚਾਰਾਵਤ੍ਥਂ, ਉਦੁਮ੍ਬਰਕਟ੍ਠਗ੍ਗਹਣੇਨ ਅਤ੍ਤਭਾਵਸ੍ਸ ਅਸਾਰਕਤ੍ਤਂ. ਇਮਿਨਾਵ ਨਯੇਨਾਤਿ ‘‘ਅਲ੍ਲਂ ਉਦੁਮ੍ਬਰਕਟ੍ਠ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ. ਸਪੁਤ੍ਤਭਰਿਯਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯਾਤਿ ਪੁਤ੍ਤਭਰਿਯੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਕਤਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਵਸੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਕੁਟੀਚਕਬਹੂਦਕਹਂਸ-ਪਰਮਹਂਸਾਦਿਭੇਦਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾ.

੩੭੬. ਕੁਤੋਪਿ ਇਮਸ੍ਸ ਆਪੋਸਿਨੇਹੋ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਕੋਲ਼ਾਪਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਛਿਨ੍ਨਸਿਨੇਹਂ ਨਿਰਾਪ’’ਨ੍ਤਿ. ਕੋਲ਼ਨ੍ਤਿ ਵਾ ਸੁਕ੍ਖਕਲਿਙ੍ਗਰਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਕੋਲ਼ਂ ਕੋਲ਼ਭਾਵਂ ਆਪਨ੍ਨਨ੍ਤਿ ਕੋਲ਼ਾਪਂ. ਪਟਿਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਮਮਹਤ੍ਤਨਿਸ੍ਸਿਤਤਾ ਪਕਤਿਯਾ ਕਿਲੇਸੇਹਿ ਅਨਭਿਭੂਤਤਾਯ. ਅਤਿਨ੍ਤਤਾ ਪਟਿਪਕ੍ਖਭਾਵਨਾਯ. ਤਥਾ ਹਿ ਸੁਕ੍ਖਕੋਲ਼ਾਪਭਾਵੋ, ਆਰਕਾ ਉਦਕਾ ਥਲੇ ਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਭਾਵੋ ਚ ਨਿਦਸ੍ਸਿਤੋ. ਓਪਕ੍ਕਮਿਕਾਹੀਤਿ ਕਿਲੇਸਅਤਿਨਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨੁਪਕ੍ਕਮਪ੍ਪਭਵਾਹਿ. ਵੇਦਨਾਹੀਤਿ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਵੇਦਨਾਹਿ. ਦੁਕ੍ਖਾ ਪਟਿਪਦਾ ਹਿ ਇਧਾਧਿਪ੍ਪੇਤਾ.

੩੭੭. ਕਿਂ ਪਨ ਨ ਸਮਤ੍ਥੋ, ਯਤੋ ਏਵਂ ਪਰੇਹਿ ਚਿਨ੍ਤਿਤੁਮ੍ਪਿ ਅਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯਂ ਦੁਕ੍ਕਰਚਰਿਯਂ ਛਬ੍ਬਸ੍ਸਾਨਿ ਅਕਾਸੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਕਤ੍ਵਾਪਿ ਅਕਤ੍ਵਾਪਿ ਸਮਤ੍ਥੋਵ ਕਾਰਣਸ੍ਸ ਨਿਪ੍ਫਨ੍ਨਤ੍ਤਾ. ‘‘ਯਥਾਪਿ ਸਬ੍ਬੇਸਮ੍ਪਿ ਖੋ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਾਨਂ ਚਰਿਮਭਵੇ ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਸਤ੍ਤਾਹਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਧਮ੍ਮਤਾਵਸੇਨ ਦੁਕ੍ਕਰਚਰਿਯਾ ਹੋਤਿਯੇਵ, ਏਵਂ ਭਗਵਾ ਸਮਤ੍ਥੋ ਦੁਕ੍ਕਰਚਰਿਯਂ ਕਾਤੁਂ, ਏਵਞ੍ਚ ਨਂ ਅਕਾਸਿ, ਨ ਪਨ ਤਾਯ ਬੁਦ੍ਧੋ ਜਾਤੋ, ਅਥ ਖੋ ਮਜ੍ਝਿਮਾਯ ਏਵ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਾ’’ਤਿ ਤਸ੍ਸਾ ਬ੍ਯਤਿਰੇਕਮੁਖੇਨ ਸਦੇਵਕਸ੍ਸ ਲੋਕਸ੍ਸ ਬੋਧਾਯ ਅਮਗ੍ਗਭਾਵਦੀਪਨਤ੍ਥਂ, ਇਮਸ੍ਸ ਪਨ ਭਗਵਤੋ ਕਮ੍ਮਵਿਪਾਕਵਸੇਨ ਛਬ੍ਬਸ੍ਸਾਨਿ ਦੁਕ੍ਕਰਚਰਿਯਾ ਅਹੋਸਿ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ –

‘‘ਅਵਚਾਹਂ ਜੋਤਿਪਾਲੋ, ਕਸ੍ਸਪਂ ਸੁਗਤਂ ਤਦਾ;

ਕੁਤੋ ਨੁ ਬੋਧਿ ਮੁਣ੍ਡਸ੍ਸ, ਬੋਧਿ ਪਰਮਦੁਲ੍ਲਭਾ.

ਤੇਨ ਕਮ੍ਮਵਿਪਾਕੇਨ, ਅਚਰਿਂ ਦੁਕ੍ਕਰਂ ਬਹੁਂ;

ਛਬ੍ਬਸ੍ਸਾਨੁਰੁਵੇਲਾਯਂ, ਤਤੋ ਬੋਧਿਮਪਾਪੁਣਿਂ.

ਨਾਹਂ ਏਤੇਨ ਮਗ੍ਗੇਨ, ਪਾਪੁਣਿਂ ਬੋਧਿਮੁਤ੍ਤਮਂ;

ਕੁਮਗ੍ਗੇਨ ਗਵੇਸਿਸ੍ਸਂ, ਪੁਬ੍ਬਕਮ੍ਮੇਨ ਵਾਰਿਤੋ’’ਤਿ.

ਦੁਕ੍ਕਰਚਰਿਯਾਯ ਬੋਧਾਯ ਅਮਗ੍ਗਭਾਵਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਦੁਕ੍ਕਰਚਰਿਯਂ ਅਕਾਸੀਤਿ ਕੇਚਿ. ਅਥ ਵਾ ਲੋਕਨਾਥਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਰਕ੍ਕਮਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਾਯ ਦੁਕ੍ਕਰਚਰਿਯਾ. ਪਣੀਤਾਧਿਮੁਤ੍ਤਿਯਾ ਹਿ ਪਰਮੁਕ੍ਕਂਸਗਤਭਾਵਤੋ ਅਭਿਨੀਹਾਰਾਨੁਰੂਪਂ ਸਮ੍ਬੋਧਿਯਂ ਤਿਬ੍ਬਛਨ੍ਦਤਾਯ ਸਿਖਾਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਤਦਤ੍ਥਂ ਈਦਿਸਮ੍ਪਿ ਨਾਮ ਦੁਕ੍ਕਰਚਰਿਯਂ ਅਕਾਸੀਤਿ ਲੋਕੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵੀਰਿਯਾਨੁਭਾਵਂ ਵਿਭਾਵੇਤੁਂ – ‘‘ਸੋ ਚ ਮੇ ਪਚ੍ਛਾ ਪੀਤਿਸੋਮਨਸ੍ਸਾਵਹੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਲੋਕਨਾਥੋ ਦੁਕ੍ਕਰਚਰਿਯਂ ਅਕਾਸਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸਦੇਵਕਸ੍ਸ ਲੋਕਸ੍ਸਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਤਤ੍ਥ ਵੀਰਿਯਨਿਮ੍ਮਥਨਗੁਣੋਤਿ ਵੀਰਿਯਸ੍ਸ ਸਂਵਡ੍ਢਨਸਮ੍ਪਾਦਨਗੁਣੋ. ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਮਤ੍ਥਂ ਉਪਮਾਯ ਵਿਭਾਵੇਤੁਂ ‘‘ਪਾਸਾਦੇ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਙ੍ਗਾਮੇ ਦ੍ਵੇ ਤਯੋ ਸਮ੍ਪਹਾਰੇਤਿ ਦ੍ਵਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਤਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਵਾ ਪਰਸੇਨਾਯ ਪਹਾਰਪਯੋਗੇ. ਪਧਾਨਵੀਰਿਯਨ੍ਤਿ ਸਮ੍ਮਪ੍ਪਧਾਨੇਹਿ ਆਸੇਵਨਵੀਰਿਯਂ, ਸਬ੍ਬਂ ਵਾ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗਵੀਰਿਯਂ.

ਅਭਿਦਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਭਿਭਵਨਦਨ੍ਤਂ, ਉਪਰਿਦਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਉਪਰਿਦਨ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਹਿ ਇਤਰਂ ਮੁਸਲਂ ਵਿਯ ਉਦੁਕ੍ਖਲਂ ਵਿਸੇਸਤੋ ਕਸ੍ਸਚਿ ਖਾਦਨਕਾਲੇ ਅਭਿਭੁਯ੍ਯ ਵਤ੍ਤਤਿ. ਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤੇਨਾਤਿ ਬਲਵਸਮ੍ਮਾਸਙ੍ਕਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਨ ਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤੇਨ. ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕਾਦਿਸਹਿਤਂ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਂ. ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਵਤ੍ਤਿਤੁਂ ਅਪ੍ਪਦਾਨਂ ਨਿਗ੍ਗਹੋ. ਤਂਤਂਪਟਿਕ੍ਖੇਪਵਸੇਨ ਵਿਨੋਦਨਂ ਅਭਿਨਿਪ੍ਪੀਲ਼ਨਂ. ਵੀਰਿਯਤਾਪੇਨ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨਂ ਅਭਿਸਨ੍ਤਾਪਨਂ. ਸਦਰਥੋਤਿ ਸਪਰਿਲ਼ਾਹੋ. ਪਧਾਨੇਨਾਤਿ ਪਦਹਨੇਨ, ਕਾਯਸ੍ਸ ਕਿਲਮਥੁਪ੍ਪਾਦਕੇਨ ਵੀਰਿਯੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਵਿਦ੍ਧਸ੍ਸਾਤਿ ਤੁਦਸ੍ਸ. ਸਤੋਤਿ ਸਮਾਨਸ੍ਸ.

੩੭੮. ਸੀਸਵੇਠਨਨ੍ਤਿ ਸੀਸਂ ਰਜ੍ਜੁਯਾ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਦਣ੍ਡਕੇਨ ਪਰਿਵਤ੍ਤਕਵੇਠਨਂ. ਅਰਹਨ੍ਤੋ ਨਾਮ ਏਵਰੂਪਾ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਇਮਿਨਾ ਯਥਾਯਂ, ਏਵਂ ਵਿਸਞ੍ਞੀਭੂਤਾਪਿ ਹੁਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਮਤਕਸਦਿਸਾ’’ਤਿ, ਵੇਦਨਾਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਵਿਯ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸੁਪਿਨਪ੍ਪਟਿਗ੍ਗਹਣਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯਾਤਿ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਗ੍ਗਹਣੇ ਸੇਤਵਾਰਣਸੁਪਿਨਂ ਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇਹਿ ਬ੍ਯਾਕਤਕਾਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ.

੩੭੯. ਧਮ੍ਮਸਰੀਰਸ੍ਸ ਅਰੋਗਭਾਵੇਨ ਸਾਧੂਤਿ ਮਰਿਸਨਿਯੋਤਿ ਮਾਰਿਸੋ, ਪਿਯਾਯਨਵਚਨਮੇਤਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸਮ੍ਪਿਯਾਯਮਾਨਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਅਜਜ੍ਜਿਤਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਅਭੁਞ੍ਜਿਤਂ ਭਕਾਰਸ੍ਸ ਜਕਾਰਾਦੇਸਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਭੋਜਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਏਵਂ ਮਾ ਕਰਿਤ੍ਥਾਤਿ ‘‘ਲੋਮਕੂਪੇਹਿ ਅਜ੍ਝੋਹਾਰੇਸ੍ਸਾਮ ਅਨੁਪ੍ਪਵੇਸੇਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਯਥਾ ਤੁਮ੍ਹੇਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਏਵਂ ਮਾ ਕਰਿਤ੍ਥ. ਕਸ੍ਮਾ? ਯਾਪੇਸ੍ਸਾਮਹਨ੍ਤਿ ਅਹਞ੍ਚ ਯਾਵਦਤ੍ਥਂ ਆਹਾਰਮਤ੍ਤਂ ਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤੋ ਯਥਾ ਯਾਪੇਸ੍ਸਾਮਿ, ਏਵਂ ਆਹਾਰਂ ਪਟਿਸੇਵਿਸ੍ਸਾਮਿ.

੩੮੦-੮੧. ਏਤਾਵ ਪਰਮਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਤਕਂ ਪਰਮਂ, ਨ ਇਤੋ ਪਰਂ ਓਪਕ੍ਕਮਿਕਦੁਕ੍ਖਵੇਦਨਾਵੇਦਿਯਨਂ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਰਞ੍ਞੋ ਗਹੇਤਬ੍ਬਨਙ੍ਗਲਤੋ ਅਞ੍ਞਾਨਿ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਏਕੇਨ ਊਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਸੁਵਣ੍ਣਪਰਿਕ੍ਖਤਂ, ਇਤਰਾਨਿ ਰਜਤਪਰਿਕ੍ਖਤਾਨਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਮਚ੍ਚਾ ਏਕੇਨੂਨਅਟ੍ਠਸਤਰਜਤਨਙ੍ਗਲਾਨੀ’’ਤਿ. ਆਲ਼ਾਰੁਦਕਸਮਾਗਮੇ ਲਦ੍ਧਜ੍ਝਾਨਾਨਿ ਵਟ੍ਟਪਾਦਕਾਨਿ, ਆਨਾਪਾਨਸਮਾਧਿ ਪਨ ਕਾਯਗਤਾਸਤਿਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਸਬ੍ਬੇਸਞ੍ਚ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਾਨਂ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਪਾਦਕਤ੍ਤਾ ‘‘ਬੋਧਾਯ ਮਗ੍ਗੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਬੁਜ੍ਝਨਤ੍ਥਾਯਾਤਿ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਅਰਿਯਸਚ੍ਚਾਨਂ, ਸਬ੍ਬਸ੍ਸੇਵ ਵਾ ਞੇਯ੍ਯਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਅਭਿਸਮ੍ਬੁਜ੍ਝਨਾਯ. ਸਤਿਯਾ ਅਨੁਸ੍ਸਰਣਕਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਸਤਾਨੁਸਾਰਿਵਿਞ੍ਞਾਣਂ. ਕਸ੍ਸਾ ਪਨ ਸਤਿਯਾਤਿ ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਨਯਿਦ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

੩੮੨. ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਿਤਾਤਿ ਤਂਤਂਵਤ੍ਤਕਰਣਵਸੇਨ ਪਤਿਉਪਟ੍ਠਿਤਾ ਉਪਟ੍ਠਾਯਕਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਪਣ੍ਣਸਾਲਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਪਚ੍ਚਯਬਾਹੁਲ੍ਲਿਕੋਤਿ ਪਚ੍ਚਯਾਨਂ ਬਾਹੁਲ੍ਲਾਯ ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ. ਆਵਤ੍ਤੋਤਿ ਪੁਬ੍ਬੇ ਪਚ੍ਚਯਗੇਧਪ੍ਪਹਾਨਾਯ ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ, ਇਦਾਨਿ ਤਤੋ ਪਟਿਨਿਵਤ੍ਤੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਰਸਗਿਦ੍ਧੋ…ਪੇ… ਆਵਤ੍ਤੋ’’ਤਿ. ਧਮ੍ਮਨਿਯਾਮੇਨਾਤਿ ਧਮ੍ਮਤਾਯ. ਤਮੇਵ ਧਮ੍ਮਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਸ੍ਸਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਬਾਰਾਣਸਿਮੇਵ ਤਤ੍ਥਾਪਿ ਚ ਸਬ੍ਬਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਅਵਿਜਹਿਤਧਮ੍ਮਚਕ੍ਕਪਵਤ੍ਤਨਟ੍ਠਾਨਮੇਵ ਅਗਮਂਸੁ. ਪਞ੍ਚਵਗ੍ਗਿਯਾ ਕਿਰ ਵਿਸਾਖਮਾਸਸ੍ਸ ਅਦ੍ਧਮਾਸਿਯਂ ਗਤਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਤੇਸੁ ਗਤੇਸੁ ਅਡ੍ਢਮਾਸਂ ਕਾਯਵਿਵੇਕਂ ਲਭਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ.

੩੮੭. ‘‘ਅਦ੍ਧਾਭੋਤੋ ਗੋਤਮਸ੍ਸ ਸਾਵਕਾਚਿਤ੍ਤਭਾਵਨਾਨੁਯੋਗਮਨੁਯੁਤ੍ਤਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ, ਨੋ ਕਾਯਭਾਵਨ’’ਨ੍ਤਿ ਇਮਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾਹ ‘‘ਏਕਂ ਪਞ੍ਹਂ ਪੁਚ੍ਛਿ’’ਨ੍ਤਿ. ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਨ੍ਤਿ ‘‘ਅਭਿਜਾਨਾਮਿ ਖੋ ਪਨਾਹ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਕਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ. ਅਸਲ੍ਲੀਨੋ ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠਿਕਿਲੇਸਾਨਂ ਸਮੁਚ੍ਛਿਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਤੇਹਿ ਸਬ੍ਬਸੋ ਨ ਲਿਤ੍ਤੋ. ਅਨੁਪਲਿਤ੍ਤੋਤਿ ਤਸ੍ਸੇਵ ਵੇਵਚਨਂ ਤਣ੍ਹਾਨਨ੍ਦਿਯਾ ਅਭਾਵੇਨ. ਗੋਚਰਜ੍ਝਤ੍ਤਮੇਵਾਤਿ ਗੋਚਰਜ੍ਝਤ੍ਤਸਞ੍ਞਿਤੇ ਫਲਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਆਰਮ੍ਮਣੇ, ਨਿਬ੍ਬਾਨੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ‘‘ਪੁਰਿਮਸ੍ਮਿਂ ਸਮਾਧਿਨਿਮਿਤ੍ਤੇ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਸਨ੍ਨਿਸੀਦਾਪੇਮੀਤਿ ਫਲਸਮਾਪਤ੍ਤਿਸਮਾਧਿਨਾ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਸਮਾਦਾਨਵਸੇਨ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸਮ੍ਮਦੇਵ ਨਿਸੀਦਾਪੇਮਿ. ਪੁਬ੍ਬਾਭੋਗੇਨਾਤਿ ਸਮਾਪਜ੍ਜਨਤੋ ਪੁਬ੍ਬੇ ਪਵਤ੍ਤਆਭੋਗੇਨ. ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾਤਿ ਸਮਾਪਜ੍ਜਨਕ੍ਖਣਂ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸਾਧੁਕਾਰ…ਪੇ… ਅਵਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨੇਯੇਵਾ’’ਤਿ. ਏਵਮਸ੍ਸ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਕਾਲਸਮਾਪਜ੍ਜਨਂ ਯਥਾਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਕਾਲਂ ਵੁਟ੍ਠਾਨਞ੍ਚ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਨ ਭਾਰਿਯਂ ਵਸੀਭਾਵਸ੍ਸ ਤਥਾਸੁਪ੍ਪਗੁਣਭਾਵਤੋਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ‘‘ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਧਮ੍ਮਸਮ੍ਪਟਿਗ੍ਗਾਹਕਾਨਂ ਅਸ੍ਸਾਸਵਾਰੇ ਵਾ. ਤਦਾ ਹਿ ਦੇਸਿਯਮਾਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਉਪਧਾਰੇਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਖਣੇ ਦੇਸਿਤਦੇਸਨਾ ਨਿਰਤ੍ਥਕਾ ਸਿਯਾ. ਨ ਹਿ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਨਿਰਤ੍ਥਕਾ ਕਿਰਿਯਾ ਅਤ੍ਥਿ.

ਓਕਪ੍ਪਨੀਯਮੇਤਨ੍ਤਿ ‘‘ਤਸ੍ਸਾ ਏਵ ਕਥਾਯਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ਅਤਿਵਿਯ ਅਚ੍ਛਰਿਯਗਤਂ ਅਟ੍ਠੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਈਦਿਸੀ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸੇਵ ਹੋਤੀਤਿ ਉਪਵਾਦਵਸੇਨ ਵਦਤਿ, ਨ ਸਭਾਵੇਨ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸਤ੍ਥਰਿ ਪਸਾਦਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਕਾਯਦਰਥੋਤਿ ਪਚ੍ਚਯਵਿਸੇਸਵਸੇਨ ਰੂਪਕਾਯਸ੍ਸ ਪਰਿਸ੍ਸਮਾਕਾਰੋ. ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕੇਤਿ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਬਦ੍ਧੇ. ਅਨੁਪਾਦਿਨ੍ਨਕੇਤਿ ਅਨਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਬਦ੍ਧੇ. ਵਿਕਸਨ੍ਤਿ ਸੂਰਿਯਰਸ੍ਮਿਸਮ੍ਫਸ੍ਸੇਨ. ਤਦਭਾਵੇਨ ਮਕੁਲਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਕੇਸਞ੍ਚਿ ਤਿਨ੍ਤਿਨਿਕਾਦਿਰੁਕ੍ਖਾਨਂ. ਪਤਿਲੀਯਨ੍ਤਿ ਨਿਸ੍ਸਯਰੂਪਧਮ੍ਮਅਵਿਪ੍ਫਾਰਿਕਤਾਯ. ਅਰੂਪਧਮ੍ਮਤਾਯ ਪਞ੍ਚਵਿਞ੍ਞਾਣਾਨਞ੍ਚੇਵ ਕਿਰਿਯਾਮਯਵਿਞ੍ਞਾਣਾਨਞ੍ਚ ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਸਞ੍ਞਿਤਾ ਅਵਿਪ੍ਫਾਰਿਕਤਾ ਹੋਤਿ, ਯਤ੍ਥ ਨਿਦ੍ਦਾਸਮਞ੍ਞਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਦਰਥਵਸੇਨ ਭਵਙ੍ਗਸੋਤਞ੍ਚ ਇਧ ਨਿਦ੍ਦਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਦਰਥਵਸੇਨਾਤਿ ਦਰਥਵਸੇਨੇਵ, ਨ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਵਸੇਨਾਤਿ ਅਵਧਾਰਣਂ ਅਵਧਾਰਣਫਲਞ੍ਚ ਨਿਦ੍ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਂ. ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾਤਿ ਕਾਯਸ੍ਸ ਦਰਥਸਙ੍ਖਾਤਸਰੀਰਗਿਲਾਨਹੇਤੁਕਂ ਨਿਦ੍ਦਂ ਸਨ੍ਧਾਯ. ਸਰੀਰਗਿਲਾਨਞ੍ਚ ਭਗਵਤੋ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤੁਂ ‘‘ਪਿਟ੍ਠਿ ਮੇ ਆਗਿਲਾਯਤੀ’’ਤਿ (ਦੀ. ਨਿ. ੩.੩੦੦; ਮ. ਨਿ. ੨.੨੨; ਚੂਲ਼ਵ. ੩੪੫) ਵਚਨਤੋ. ਸਮ੍ਮੋਹਵਿਹਾਰਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤੇ ਏਤਂ ਭੁਮ੍ਮਵਚਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਮ੍ਮੋਹਵਿਹਾਰੋਤਿ ਵਦਨ੍ਤੀ’’ਤਿ, ਸਮ੍ਮੋਹਵਿਹਾਰਸ੍ਮਿਂ ਵਾ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਂ ਏਤਂ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਯਦਿਦਂ ਦਿਵਾ ਨਿਦ੍ਦੋਕ੍ਕਮਨਨ੍ਤਿ ਯੋਜਨਾ.

੩੮੯. ਉਪਨੀਤੇਹੀਤਿ ਦੋਸਮਗ੍ਗਂ ਨਿਨ੍ਦਾਪਥਂ ਉਪਨੀਤੇਹਿ. ਅਭਿਨਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾਤਿ ਸਮ੍ਪਿਯਾਯਿਤ੍ਵਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਤੋ’’ਤਿ. ਅਨੁਮੋਦਿਤ੍ਵਾਤਿ ‘‘ਸਾਧੁ ਸਾਧੂ’’ਤਿ ਦੇਸਨਾਯ ਥੋਮਨਵਸੇਨ ਅਨੁਮੋਦਿਤ੍ਵਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਵਾਚਾਯਪਿ ਪਸਂਸਨ੍ਤੋ’’ਤਿ. ਸਮ੍ਪਤ੍ਤੇ ਕਾਲੇਤਿ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਯੋਗ੍ਗੇ ਕਾਲੇ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤੇ.

ਗਣਂ ਵਿਨੋਦੇਤ੍ਵਾਤਿ ਗਣਂ ਅਪਨੇਤ੍ਵਾ ਗਣਪਲਿਬੋਧਂ ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ. ਪਪਞ੍ਚਨ੍ਤਿ ਅਵਸੇਸਕਿਲੇਸਂ. ‘‘ਪੁਞ੍ਞਵਾ ਰਾਜਪੂਜਿਤੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਮਤ੍ਥਂ ਵਿਵਰਿਤੁਂ ‘‘ਤਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਕਾਲੇ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਛਨ੍ਦਵਾਸਹਰਣੇਨ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ.

ਸਕਲਂ ਰਤ੍ਤਿਂ ਬੁਦ੍ਧਗੁਣਾਨਂਯੇਵ ਕਥਿਤਤ੍ਤਾ ਥੇਰਸ੍ਸ ਞਾਣਂ ਦੇਸਨਾਵਿਭਵਞ੍ਚ ਵਿਭਾਵੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ‘‘ਏਤ੍ਤਕਾਵ, ਭਨ੍ਤੇ, ਬੁਦ੍ਧਗੁਣਾ’’ਤਿ. ਇਮਾਯ, ਭਨ੍ਤੇ, ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਧਮ੍ਮਕਥਾਯ ਅਨਵਸੇਸਤੋ ਬੁਦ੍ਧਗੁਣਾ ਕਥਿਤਾ ਵਿਯ ਜਾਯਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇਪਿ ਅਨਨ੍ਤਾਪਰਿਮੇਯ੍ਯਾਵ ਤੇ, ਕਿਂ ਇਤੋ ਪਰੇਪਿ ਵਿਜ੍ਜਨ੍ਤੇਵਾਤਿ ਥੇਰਂ ਤਤ੍ਥ ਸੀਹਨਾਦਂ ਨਦਾਪੇਤੁਕਾਮੋ ਆਹ ‘‘ਉਦਾਹੁ ਅਞ੍ਞੇਪਿ ਅਤ੍ਥੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਰਜ੍ਜਸ੍ਸ ਪਦੇਸਿਕਤ੍ਤਾ, ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਸੁਭਾਸਿਤਸ੍ਸ ਚ ਅਨਗ੍ਘਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਅਯਂ ਮੇ ਦੁਗ੍ਗਤਪਣ੍ਣਾਕਾਰੋ’’ਤਿ. ਤਿਯੋਜਨਸਤਿਕਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਞ੍ਚ ਖੋ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਪਰਿਭੋਗਵਸੇਨਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ.

ਮਹਾਸਚ੍ਚਕਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾਯ ਲੀਨਤ੍ਥਪ੍ਪਕਾਸਨਾ ਸਮਤ੍ਤਾ.

੭. ਚੂਲ਼ਤਣ੍ਹਾਸਙ੍ਖਯਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੩੯੦. ਤਤ੍ਰਾਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਪੁਬ੍ਬਾਰਾਮਮਿਗਾਰਮਾਤੁਪਾਸਾਦਾਨਂ ਅਤ੍ਥਵਿਭਾਵਨੇ ਅਯਂ ਇਦਾਨਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਾ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੀ ਕਥਾ. ਮਣੀਨਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪਦੁਮਰਾਗਮਣੀਨਂ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਤ੍ਤਾ ਆਹ ‘‘ਅਞ੍ਞੇਹਿ ਚਾ’’ਤਿ. ਤੇਨ ਇਨ੍ਦਨੀਲਾਦਿਮਣੀਨਂ ਸਙ੍ਗਹੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਨੀਲਪੀਤਲੋਹਿਤੋਦਾਤਮਞ੍ਜਿਟ੍ਠਪਭਸ੍ਸਰਕਬਰਵਣ੍ਣਵਸੇਨ ਸਤ੍ਤਵਣ੍ਣੇਹਿ.

ਤਣ੍ਹਾ ਸਬ੍ਬਸੋ ਖੀਯਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਤਣ੍ਹਾਸਙ੍ਖਯੋ (ਅ. ਨਿ. ਟੀ. ੩.੭.੬੧), ਤਸ੍ਮਿਂ. ਤਣ੍ਹਾਸਙ੍ਖਯੇਤਿ ਚ ਵਿਸਯੇ ਇਦਂ ਭੁਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਤਂ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਕਤ੍ਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਮੁਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤਤਾਯਾਤਿ ਸਬ੍ਬਸਂਕਿਲੇਸੇਹਿ ਵਿਮੁਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤਤਾਯ. ਅਪਰਭਾਗਪਟਿਪਦਾ ਨਾਮ ਅਰਿਯਸਚ੍ਚਾਭਿਸਮਯੋ, ਸਾ ਸਾਸਨਚਾਰਿਗੋਚਰਾ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਤੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਪੁਬ੍ਬਭਾਗਪ੍ਪਟਿਪਦਂ ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ ਦੇਸੇਥਾਤਿ ਪੁਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿ. ਅਕੁਪ੍ਪਧਮ੍ਮਤਾਯ ਖਯਵਯਸਙ੍ਖਾਤਂ ਅਨ੍ਤਂ ਅਤੀਤਾਤਿ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਾ, ਸੋ ਏਵ ਅਪਰਿਹਾਨਸਭਾਵਤ੍ਤਾ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਾ ਨਿਟ੍ਠਾ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਨਿਟ੍ਠੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਏਕਨ੍ਤਨਿਟ੍ਠੋ ਸਤਤਨਿਟ੍ਠੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ’’ਤਿ. ਨ ਹਿ ਪਟਿਵਿਦ੍ਧਸ੍ਸ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਦਸ੍ਸਨਂ ਕੁਪ੍ਪਨਂ ਨਾਮ ਅਤ੍ਥਿ. ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਮੇਵ ਚਤੂਹਿ ਯੋਗੇਹਿ ਖੇਮੋ ਏਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਯੋਗਕ੍ਖੇਮੀ. ਮਗ੍ਗਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਸ੍ਸ ਵੁਸਿਤਤ੍ਤਾ, ਤਸ੍ਸ ਚ ਅਪਰਿਹਾਨਸਭਾਵਤ੍ਤਾ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀਤਿ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਨਿਚ੍ਚਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ’’ਤਿ. ਪਰਿਯੋਸਾਨਨ੍ਤਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਸ੍ਸ ਪਰਿਯੋਸਾਨਂ.

ਵੇਗਾਯਤੀਤਿ ਤੁਰਿਤਾਯਤਿ. ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਸੀਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਯਥਾ ਸੁਤਾਯ ਸਤ੍ਥੁ ਦੇਸਨਾਯ ਅਨੁਸ੍ਸਰਣਵਸੇਨ ਉਪਧਾਰੇਸਿ. ਅਨੁਗ੍ਗਣ੍ਹਿਤ੍ਵਾਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥਵਿਨਿਚ੍ਛਯਵਸੇਨ ਅਨੁਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਏਵ. ਛਸੁ ਦ੍ਵਾਰੇਸੁ ਨਿਯੁਤ੍ਤਾਤਿ ਛਦ੍ਵਾਰਿਕਾ, ਤੇਹਿ.

ਪਞ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਧਾਤਿ ਪਞ੍ਚੁਪਾਦਾਨਕ੍ਖਨ੍ਧਾ. ਸਕ੍ਕਾਯਸਬ੍ਬਞ੍ਹਿ ਸਨ੍ਧਾਯ ਇਧ ‘‘ਸਬ੍ਬੇ ਧਮ੍ਮਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਵਿਸਯਸ੍ਸ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਤ੍ਤਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਆਯਤਨਧਾਤੁਯੋਪਿ ਤਗ੍ਗਤਿਕਾ ਏਵ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ. ਤੇਨਾਹ ਭਗਵਾ ‘‘ਨਾਲਂ ਅਭਿਨਿਵੇਸਾਯਾ’’ਤਿ. ਨ ਯੁਤ੍ਤਾ ਅਭਿਨਿਵੇਸਾਯ ‘‘ਏਤਂ ਮਮ, ਏਸੋ ਮੇ ਅਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਅਜ੍ਝੋਸਾਨਾਯ. ‘‘ਅਲਮੇਵ ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਦਿਤੁਂ ਅਲਂ ਵਿਰਜ੍ਜਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁ (ਦੀ. ਨਿ. ੨.੨੭੨; ਸਂ. ਨਿ. ੨.੧੨੪-੧੨੫, ੧੨੮, ੧੩੪, ੧੪੩) ਵਿਯ ਅਲਂ-ਸਦ੍ਦੋ ਯੁਤ੍ਤਤ੍ਥੋਪਿ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਨ ਯੁਤ੍ਤਾ’’ਤਿ. ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤੀਤਿ ਭਵਨ੍ਤਿ. ਯਦਿਪਿ ‘‘ਤਤਿਯਾ, ਚਤੁਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਇਦਂ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਦ੍ਵਯਂ ਅਭਿਞ੍ਞਾਪਞ੍ਞਾ, ਤਸ੍ਸਾ ਪਨ ਸਪ੍ਪਚ੍ਚਯਨਾਮਰੂਪਦਸ੍ਸਨਭਾਵਤੋ, ਸਤਿ ਚ ਪਚ੍ਚਯਪਰਿਗ੍ਗਹੇ ਸਪ੍ਪਚ੍ਚਯਤ੍ਤਾ (ਨਾਮਰੂਪਸ੍ਸ ਅਨਿਚ੍ਚਤਾ, ਅਨਿਚ੍ਚਂ ਦੁਕ੍ਖਂ, ਦੁਕ੍ਖਞ੍ਚ ਅਨਤ੍ਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥਤੋ) ਲਕ੍ਖਣਤ੍ਤਯਂ ਸੁਪਾਕਟਮੇਵ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਨਿਚ੍ਚਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਅਨਤ੍ਤਾਤਿ ਞਾਤਪਰਿਞ੍ਞਾਯ ਅਭਿਜਾਨਾਤੀ’’ਤਿ. ਤਥੇਵ ਤੀਰਣਪਰਿਞ੍ਞਾਯਾਤਿ ਇਮਿਨਾ ਅਨਿਚ੍ਚਾਦਿਭਾਵੇਨ ਨਾਲਂ ਅਭਿਨਿਵੇਸਾਯਾਤਿ ਨਾਮਰੂਪਸ੍ਸ ਉਪਸਂਹਰਤਿ, ਨ ਅਭਿਞ੍ਞਾਪਞ੍ਞਾਨਂ ਸਮ੍ਭਾਰਧਮ੍ਮਾਨਂ. ਪੁਰਿਮਾਯ ਹਿ ਅਤ੍ਥਤੋ ਆਪਨ੍ਨਲਕ੍ਖਣਤ੍ਤਯਂ ਗਣ੍ਹਾਤਿ ਸਲਕ੍ਖਣਸਲ੍ਲਕ੍ਖਣਪਰਤ੍ਤਾ ਤਸ੍ਸਾ, ਦੁਤਿਯਾਯ ਸਰੂਪਤੋ ਤਸ੍ਸਾ ਲਕ੍ਖਣਤ੍ਤਯਾਰੋਪਨਵਸੇਨ ਸਮ੍ਮਸਨਭਾਵਤੋ. ਏਕਚਿਤ੍ਤਕ੍ਖਣਿਕਤਾਯ ਅਭਿਨਿਪਾਤਮਤ੍ਤਤਾਯ ਚ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕਮ੍ਪਿ. ਰੂਪਪਰਿਗ੍ਗਹਸ੍ਸ ਓਲ਼ਾਰਿਕਭਾਵਤੋ ਅਰੂਪਪਰਿਗ੍ਗਹਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਚ ਵੇਦਨਾਯ ਆਸਨ੍ਨਭਾਵਤੋ, ਵਿਸੇਸਤੋ ਸੁਖਸਾਰਾਗਿਤਾਯ, ਭਵਸ੍ਸਾਦਗਧਿਤਮਾਨਸਤਾਯ ਚ ਸਕ੍ਕਸ੍ਸ ਵੇਦਨਾਵਸੇਨ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.

ਉਪ੍ਪਾਦਵਯਟ੍ਠੇਨਾਤਿ ਉਦਯਬ੍ਬਯਸਭਾਵੇਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨੇਨ. ਅਨਿਚ੍ਚਾਤਿ ਅਦ੍ਧੁ ਵਾ. ਅਨਿਚ੍ਚਲਕ੍ਖਣਂ ਅਨਿਚ੍ਚਤਾ ਉਦਯਵਯਤਾ. ਤਸ੍ਮਾਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਪਞ੍ਚਨ੍ਨਂ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਖਯਤੋ ਵਯਤੋ ਦਸ੍ਸਨਞਾਣਂ ਅਨਿਚ੍ਚਾਨੁਪਸ੍ਸਨਾ, ਤਂਸਮਙ੍ਗੀ ਚ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਅਨਿਚ੍ਚਾਨੁਪਸ੍ਸੀ, ਤਸ੍ਮਾ. ਖਯਵਿਰਾਗੋਤਿ ਖਯਸਙ੍ਖਾਤੋ ਵਿਰਾਗੋ ਸਙ੍ਖਾਰਾਨਂ ਪਲੁਜ੍ਜਨਾ. ਯਂ ਆਗਮ੍ਮ ਸਬ੍ਬਸੋ ਸਙ੍ਖਾਰੇਹਿ ਵਿਰਜ੍ਜਨਾ ਹੋਤਿ, ਤਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਵਿਰਾਗੋ. ਨਿਰੋਧਾਨੁਪਸ੍ਸਿਮ੍ਹਿਪੀਤਿ ਨਿਰੋਧਾਨੁਪਸ੍ਸਿਪਦੇਪਿ. ‘‘ਏਸੇਵ ਨਯੋ’’ਤਿ ਅਭਿਦਿਸਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਏਕਦੇਸੇਨ ਵਿਵਰਨ੍ਤੋ ‘‘ਨਿਰੋਧੋਪਿ ਹਿ…ਪੇ… ਦੁਵਿਧੋਯੇਵਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਸਬ੍ਬਾਸਵਸਂਵਰੇ ਵੁਤ੍ਤਵੋਸ੍ਸਗ੍ਗੋਵ ਇਧ ‘‘ਪਟਿਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਪਟਿਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗੋ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਵੋਸ੍ਸਗ੍ਗੋ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਪਰਿਚ੍ਚਾਗਵੋਸ੍ਸਗ੍ਗੋ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾ. ਪਕ੍ਖਨ੍ਦਨਵਸੇਨ ਅਪ੍ਪਨਤੋ ਪਕ੍ਖਨ੍ਦਨਵੋਸ੍ਸਗ੍ਗੋ ਮਗ੍ਗੋ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਤਦਭਾਵਤੋ. ਸੋਤਿ ਮਗ੍ਗੋ. ਆਰਮ੍ਮਣਤੋਤਿ ਕਿਚ੍ਚਸਾਧਨਵਸੇਨ ਆਰਮ੍ਮਣਕਰਣਤੋ. ਏਵਞ੍ਹਿ ਮਗ੍ਗਤੋ ਅਞ੍ਞੇਸਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਾਰਮ੍ਮਣਾਨਂ ਪਕ੍ਖਨ੍ਦਨਵੋਸ੍ਸਗ੍ਗਾਭਾਵੋ ਸਿਦ੍ਧੋ ਹੋਤਿ. ਪਰਿਚ੍ਚਜਨੇਨ ਪਕ੍ਖਨ੍ਦਨੇਨ ਚਾਤਿ ਦ੍ਵੀਹਿਪਿ ਵਾ ਕਾਰਣੇਹਿ. ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਵੋਸ੍ਸਜ੍ਜਨਂ ਤਪ੍ਪਟਿਬਦ੍ਧਸਂਕਿਲੇਸਪ੍ਪਹਾਨੇਨ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਕ੍ਖਨ੍ਦਤੀਤਿ ਮਗ੍ਗਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾਹ. ਉਭਯਮ੍ਪੇਤਂ ਵੋਸ੍ਸਜ੍ਜਨਂ. ਤਦੁਭਯਸਮਙ੍ਗੀਤਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਸਮਙ੍ਗੀ ਮਗ੍ਗਸਮਙ੍ਗੀ ਚ. ‘‘ਅਨਿਚ੍ਚਾਨੁਪਸ੍ਸਨਾਯ ਨਿਚ੍ਚਸਞ੍ਞਂ ਪਜਹਤੀ’’ਤਿਆਦਿਵਚਨਤੋ (ਪਟਿ. ਮ. ੧.੫੨) ਯਥਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਪਰਿਚ੍ਚਾਗਪਟਿਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗੋ ਲਬ੍ਭਤਿ, ਏਵਂ ਆਯਤਿਂ ਤੇਹਿ ਕਿਲੇਸੇਹਿ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤਬ੍ਬਖਨ੍ਧਾਨਮ੍ਪਿ ਪਰਿਚ੍ਚਾਗਪਟਿਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗੋ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਪਕ੍ਖਨ੍ਦਨਪਟਿਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗੋ ਪਨ ਮਗ੍ਗੇ ਲਬ੍ਭਮਾਨਾਯ ਏਕਨ੍ਤਕਾਰਣਭੂਤਾਯ ਵੁਟ੍ਠਾਨਗਾਮਿਨਿਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਵਸੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਮਗ੍ਗੇ ਪਨ ਤਦੁਭਯਮ੍ਪਿ ਞਾਯਾਗਤਮੇਵ ਨਿਪ੍ਪਰਿਯਾਯਤੋਵ ਲਬ੍ਭਮਾਨਤ੍ਤਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਤਦੁਭਯਸਮਙ੍ਗੀ ਪੁਗ੍ਗਲੋ’’ਤਿਆਦਿ.

ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਸ੍ਸ ਅਜ੍ਝਾਸਯਵਸੇਨ ‘‘ਨ ਕਿਞ੍ਚਿ ਲੋਕੇ ਉਪਾਦਿਯਤੀ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਕਾਮੁਪਾਦਾਨਵਸੇਨ ਉਪਾਦਿਯਨਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪੀਯਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਤਣ੍ਹਾਵਸੇਨ ਨ ਉਪਾਦਿਯਤੀ’’ਤਿ. ਤਣ੍ਹਾਵਸੇਨ ਵਾ ਅਸਤਿ ਉਪਾਦਿਯਨੇ ਦਿਟ੍ਠਿਵਸੇਨ ਉਪਾਦਿਯਨਂ ਅਨਵਕਾਸਮੇਵਾਤਿ ‘‘ਤਣ੍ਹਾਵਸੇਨ’’ਇਚ੍ਚੇਵ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨ ਪਰਾਮਸਤੀਤਿ ਨਾਦਿਯਤਿ, ਦਿਟ੍ਠਿਪਰਾਮਾਸਵਸੇਨ ਵਾ ‘‘ਨਿਚ੍ਚ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਨ ਪਰਾਮਸਤਿ. ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨੇਵ ਖਿਪ੍ਪਂ ਕਥੇਸੀਤਿ ਤਸ੍ਸ ਅਜ੍ਝਾਸਯਵਸੇਨ ਪਪਞ੍ਚਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਕਥੇਸਿ.

੩੯੧. ਅਭਿਸਮਾਗਨ੍ਤ੍ਵਾਤਿ ਅਭਿਮੁਖਞਾਣੇਨ ਞੇਯ੍ਯਂ ਸਮਾਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਯਾਥਾਵਤੋ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ. ਯਥਾਪਰਿਸਵਿਞ੍ਞਾਪਕਤ੍ਤਾਤਿ ਯਥਾਪਰਿਸਂ ਧਮ੍ਮਸਮ੍ਪਟਿਗ੍ਗਾਹਿਕਾਯ ਮਹਤਿਯਾ, ਅਪ੍ਪਕਾਯ ਵਾ ਪਰਿਸਾਯ ਅਨੁਰੂਪਮੇਵ ਵਿਞ੍ਞਾਪਨਤੋ. ਪਰਿਯਨ੍ਤਂ ਨ ਨਿਚ੍ਛਰਤੀਤਿ ਨ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਮਾ ਨਿਰਤ੍ਥਕਾ ਅਗਮਾਸੀਤਿ ਇਦਂ ਧਮ੍ਮਤਾਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਸਤ੍ਥੁ ਅਜ੍ਝਾਸਯਵਸੇਨ. ਏਕਞ੍ਹੇਤਂ ਸਤ੍ਥੁ ਵਚੀਘੋਸਸ੍ਸ ਅਟ੍ਠਸੁ ਅਙ੍ਗੇਸੁ, ਯਦਿਦਂ ਪਰਿਸਪਰਿਯਨ੍ਤਤਾ. ਛਿਦ੍ਦਵਿਵਰੋਕਾਸੋਤਿ ਛਿਦ੍ਦਭੂਤੋ, ਵਿਵਰਭੂਤੋ ਵਾ ਓਕਾਸੋਪਿ ਨਤ੍ਥਿ, ਭਗਵਤੋ ਸਦ੍ਦਾਸਵਨਕਾਰਣਂ ਵੁਤ੍ਤਮੇਵ. ਤਸ੍ਮਾਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਕਾਰਣਤੋ.