੧. ਪਾਰਾਜਿਕਨਿਦ੍ਦੇਸਵਣ੍ਣਨਾ

੧. ਇਦਾਨਿ ਸਬ੍ਬਸਿਕ੍ਖਾਨਂ ਪਨ ਮੂਲਭੂਤਤ੍ਤਾ ਅਧਿਸੀਲਸਿਕ੍ਖਾਵ ਪਠਮਂ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਮਹਾਸਾਵਜ੍ਜਤ੍ਤਾ, ਮੂਲਚ੍ਛੇਜ੍ਜਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਨਤੋ ਚ ਸਬ੍ਬਪਠਮਂ ਪਾਰਾਜਿਕਂ ਜਾਨਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਸਂ ਨਿਮਿਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤ੍ਯਾਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਮਗ੍ਗਤ੍ਤਯੇ ਸਂ ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਪਵੇਸਨ੍ਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਚੁਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਂ ਨਿਮਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ, ਸਬ੍ਬਨ੍ਤਿਮੇਨ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇਨ ਏਕਤਿਲਬੀਜਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਙ੍ਗਜਾਤਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ ਅਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸਿਕ੍ਖੋ. ਮਗ੍ਗਤ੍ਤਯੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ਮਨੁਸ੍ਸਾਮਨੁਸ੍ਸਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਾਨਂ ਵਸੇਨ ਤਿਸ੍ਸੋ ਇਤ੍ਥਿਯੋ, ਤਯੋ ਉਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕਾ, ਤਯੋ ਪਣ੍ਡਕਾ, ਤਯੋ ਪੁਰਿਸਾਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਵਤ੍ਥੁਭੂਤਾਨਂ ਨਿਮਿਤ੍ਤਾਨਂ ਨਿਸ੍ਸਯਾ ਦ੍ਵਾਦਸ ਸਤ੍ਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤੇਸਂ ਵਚ੍ਚਪਸ੍ਸਾਵਮੁਖਮਗ੍ਗਵਸੇਨ ਤਯੋ ਮਗ੍ਗਾ. ਤਤ੍ਥ ਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਯਾ ਤਯੋ, ਅਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਯਾ ਤਯੋ, ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਿਤ੍ਥਿਯਾ ਤਯੋਤਿ ਨਵ, ਤਥਾ ਮਨੁਸ੍ਸੁਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕਾਦੀਨਂ. ਮਨੁਸ੍ਸਪਣ੍ਡਕਾਦੀਨਂ ਪਨ ਵਚ੍ਚਮੁਖਮਗ੍ਗਵਸੇਨ ਦ੍ਵੇ ਦ੍ਵੇਤਿ ਛ, ਤਥਾ ਮਨੁਸ੍ਸਪੁਰਿਸਾਦੀਨਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਵਸੇਨ ਤਿਂਸ ਮਗ੍ਗਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਸਬ੍ਬੇ ਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਇਧ ‘‘ਮਗ੍ਗਤ੍ਤਯੇ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਮਗ੍ਗਤ੍ਤਯੇ, ਦ੍ਵਾਦਸਨ੍ਨਂ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਤੀਸੁ ਮਗ੍ਗੇਸੁ ਯਤ੍ਥ ਕਤ੍ਥਚਿ ਮਗ੍ਗੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਚੁਤੋਤਿ ਸਕ੍ਕਤ੍ਤਾ ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਤ੍ਤਾ ਵਾ ਚੁਤਸਤ੍ਤੋ ਵਿਯ ਸਾਸਨਤੋ ਚੁਤੋ ਹੋਤਿ, ਪਾਰਾਜਿਕੋ ਹੋਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਇਦਾਨਿ ਪਵੇਸਨਂ ਨਾਮ ਨ ਕੇਵਲਂ ਅਤ੍ਤੁਪਕ੍ਕਮੇਨੇਵ ਹੋਤਿ, ਪਰੂਪਕ੍ਕਮੇਨਾਪਿ ਹੋਤਿ, ਤਤ੍ਥਾਪਿ ਸੇਵਨਚਿਤ੍ਤੇ ਸਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕੋ ਹੋਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ‘‘ਪਵੇਸਨਾ’’ਤ੍ਯਾਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਸ੍ਸਤ੍ਥੋ – ਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਵੇਸਨਟ੍ਠਿਤਉਦ੍ਧਰਣਪਵਿਟ੍ਠਕ੍ਖਣੇਸੁ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਖਣਂ ਚੇਪਿ ਸਾਦਿਯਂ ਸਾਦਿਯਨ੍ਤੋ ਸਚੇਪਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਖਣੇ ਸੇਵਨਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪਟ੍ਠਾਪੇਨ੍ਤੋ, ਚੁਤੋ ਪਾਰਾਜਿਕੋ ਹੋਤਿ. ਯੋ ਪਨ ਸਬ੍ਬਸੋ ਅਸਾਦਿਯਨ੍ਤੋ ਆਸੀਵਿਸਮੁਖਂ ਅਙ੍ਗਾਰਕਾਸੁਂ ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਵਿਯ ਚ ਮਞ੍ਞਤਿ, ਸੋ ਨਿਪ੍ਪਰਾਧੋ ਹੋਤਿ. ਏਤ੍ਥ ਪਨ ਠਿਤਂ ਨਾਮ ਸੁਕ੍ਕਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠਿਸਮਯਪ੍ਪਤ੍ਤਂ. ਪਠਮਪਾਰਾਜਿਕਂ.

੨-੭. ਇਦਾਨਿ ਦੁਤਿਯਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਅਦਿਨ੍ਨਂ ਮਾਨੁਸਂ ਭਣ੍ਡ’’ਨ੍ਤ੍ਯਾਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਦਿਨ੍ਨਂ ਮਾਨੁਸਂ ਗਰੁਕਂ ਭਣ੍ਡਂ ਪਞ੍ਚਵੀਸਾਵਹਾਰੇਸੁ ਯੇਨ ਕੇਨਚਿ ਅਵਹਾਰੇਨ ਆਦਿਯਨ੍ਤੋ ਚੁਤੋ ਭਵੇਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਅਦਿਨ੍ਨਨ੍ਤਿ ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਪਰਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਂ ਸਸ੍ਸਾਮਿਕਂ ਭਣ੍ਡਂ, ਤਂ ਤੇਹਿ ਸਾਮਿਕੇਹਿ ਕਾਯੇਨ ਵਾ ਵਾਚਾਯ ਵਾ ਨ ਦਿਨ੍ਨਨ੍ਤਿ ਅਦਿਨ੍ਨਂ, ਅਨਿਸ੍ਸਟ੍ਠਂ ਅਪਰਿਚ੍ਚਤ੍ਤਂ ਰਕ੍ਖਿਤਂ ਗੋਪਿਤਂ ਮਮਾਯਿਤਂ ਪਰਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਂ. ਮਨੁਸ੍ਸਸ੍ਸ ਇਦਨ੍ਤਿ ਮਾਨੁਸਂ, ਮਨੁਸ੍ਸਸਨ੍ਤਕਂ, ‘‘ਭਣ੍ਡ’’ਨ੍ਤਿਮਿਨਾ ਤੁਲ੍ਯਾਧਿਕਰਣਂ. ਥੇਯ੍ਯਾਯੇਕੇਨਾਤਿ ਥੇਯ੍ਯਾਯ ਏਕੇਨ, ਏਕੇਨ ਅਵਹਾਰੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਲਿਙ੍ਗਭੇਦਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ‘‘ਥੇਯ੍ਯਾ ਕੇਨਚੀ’’ਤਿ ਵਾ ਪਾਠੋ. ਤਤ੍ਥ ਥੇਨੋਤਿ ਚੋਰੋ, ਥੇਨਸ੍ਸ ਭਾਵੋ ਥੇਯ੍ਯਾ, ਕਰਣਤ੍ਥੇ ਚੇਤਂ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਵਚਨਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਕੇਨਚਿ ਥੇਯ੍ਯੇਨ ਅਵਹਾਰੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਆਦਿਯਨ੍ਤਿ ਆਦਿਯਨ੍ਤੋ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ. ਪਞ੍ਚਵੀਸਾਵਹਾਰੇਸੂਤਿ ਪਞ੍ਚਪਞ੍ਚਕੇ ਸਮੋਧਾਨੇਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਵੀਸਤਿ ਅਵਹਾਰਾ. ਤਤ੍ਥ ਪਞ੍ਚਪਞ੍ਚਕਾਨਿ ਨਾਮ ਨਾਨਾਭਣ੍ਡਪਞ੍ਚਕਂ ਏਕਭਣ੍ਡਪਞ੍ਚਕਂ ਸਾਹਤ੍ਥਿਕਪਞ੍ਚਕਂ ਪੁਬ੍ਬਪ੍ਪਯੋਗਪਞ੍ਚਕਂ ਥੇਯ੍ਯਾਵਹਾਰਪਞ੍ਚਕਨ੍ਤਿ.

ਤਤ੍ਥ ਸਵਿਞ੍ਞਾਣਕਾਵਿਞ੍ਞਾਣਕਮਿਸ੍ਸਕਭਣ੍ਡਵਸੇਨ ਨਾਨਾਭਣ੍ਡਪਞ੍ਚਕਂ, ਸਵਿਞ੍ਞਾਣਕਭਣ੍ਡਵਸੇਨ ਏਕਭਣ੍ਡਪਞ੍ਚਕਂ. ਤਤ੍ਥ ਨਾਨਾਭਣ੍ਡਵਸੇਨ ਤਾਵ ਏਵਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ – ਯੋ ਆਰਾਮਂ ਅਭਿਯੁਞ੍ਜਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਸਾਮਿਕਸ੍ਸ ਵਿਮਤਿਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸ. ਸਾਮਿਕੋ ‘‘ਨ ਮਯ੍ਹਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਧੁਰਂ ਨਿਕ੍ਖਿਪਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਭਣ੍ਡਂ ਹਰਨ੍ਤੋ ਸੀਸੇ ਭਾਰਂ ਥੇਯ੍ਯਚਿਤ੍ਤੋ ਆਮਸਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਫਨ੍ਦਾਪੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸ. ਖਨ੍ਧਂ ਓਰੋਪੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਉਪਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ ਭਣ੍ਡਂ ‘‘ਦੇਹਿ ਮੇ ਭਣ੍ਡ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋ ‘‘ਨਾਹਂ ਗਣ੍ਹਾਮੀ’’ਤਿ ਭਣਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਸਾਮਿਕਸ੍ਸ ਵਿਮਤਿਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸ. ਸਾਮਿਕੋ ‘‘ਨ ਮਯ੍ਹਂ ਦਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਧੁਰਂ ਨਿਕ੍ਖਿਪਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ‘‘ਸਹਭਣ੍ਡਹਾਰਕਂ ਨੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਪਠਮਂ ਪਾਦਂ ਸਙ੍ਕਾਮੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸ. ਦੁਤਿਯਂ ਪਾਦਂ ਸਙ੍ਕਾਮੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਥਲਟ੍ਠਂ ਭਣ੍ਡਂ ਥੇਯ੍ਯਚਿਤ੍ਤੋ ਆਮਸਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਫਨ੍ਦਾਪੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਥੁਲ੍ਲਚ੍ਚਯਸ੍ਸ. ਠਾਨਾ ਚਾਵੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਨਾਨਾਭਣ੍ਡਵਸੇਨ ਯੋਜਨਾ. ਏਕਭਣ੍ਡਵਸੇਨ ਪਨ ਸਸ੍ਸਾਮਿਕਂ ਦਾਸਂ ਵਾ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਂ ਵਾ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੇਨ ਅਭਿਯੋਗਾਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਆਦਿਯਤਿ ਵਾ ਹਰਤਿ ਵਾ ਅਵਹਰਤਿ ਵਾ ਇਰਿਯਾਪਥਂ ਕੋਪੇਤਿ ਵਾ ਠਾਨਾ ਚਾਵੇਤਿ ਵਾਤਿ. ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਏਕਭਣ੍ਡਵਸੇਨ ਯੋਜਨਾ.

ਪਞ੍ਚ ਅਵਹਾਰਾ ਸਾਹਤ੍ਥਿਕੋ ਆਣਤ੍ਤਿਕੋ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯੋ ਅਤ੍ਥਸਾਧਕੋ ਧੁਰਨਿਕ੍ਖੇਪੋਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਸਾਹਤ੍ਥਿਕੋ ਨਾਮ ਪਰਸ੍ਸ ਭਣ੍ਡਂ ਸਹਤ੍ਥਾ ਅਵਹਰਤਿ. ਆਣਤ੍ਤਿਕੋ ਨਾਮ ‘‘ਅਸੁਕਸ੍ਸ ਭਣ੍ਡਂ ਅਵਹਰਾ’’ਤਿ ਅਞ੍ਞਂ ਆਣਾਪੇਤਿ. ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯੋ ਨਾਮ ਅਨ੍ਤੋਸੁਙ੍ਕਘਾਤੇ ਠਿਤੋ ਬਹਿਸੁਙ੍ਕਘਾਤਂ ਪਾਤੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਅਤ੍ਥਸਾਧਕੋ ਨਾਮ ‘‘ਅਸੁਕਂ ਭਣ੍ਡਂ ਯਦਾ ਸਕ੍ਕੋਸਿ, ਤਦਾ ਅਵਹਰਾ’’ਤਿ ਆਣਾਪੇਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਸਚੇ ਪਰੋ ਅਨਨ੍ਤਰਾਯਿਕੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤਂ ਅਵਹਰਤਿ, ਆਣਾਪਕੋ ਆਣਤ੍ਤਿਕ੍ਖਣੇਯੇਵ ਪਾਰਾਜਿਕੋ ਹੋਤਿ, ਅਵਹਾਰਕੋ ਪਨ ਅਵਹਟਕਾਲੇ, ਅਯਂ ਅਤ੍ਥਸਾਧਕੋ. ਧੁਰਨਿਕ੍ਖੇਪੋ ਪਨ ਉਪਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਭਣ੍ਡਵਸੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋਤਿ ਇਦਂ ਸਾਹਤ੍ਥਿਕਪਞ੍ਚਕਂ.

ਅਪਰੇਪਿ ਪਞ੍ਚ ਅਵਹਾਰਾ ਪੁਬ੍ਬਪ੍ਪਯੋਗੋ ਸਹਪ੍ਪਯੋਗੋ ਸਂਵਿਧਾਵਹਾਰੋ ਸਙ੍ਕੇਤਕਮ੍ਮਂ ਨਿਮਿਤ੍ਤਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਆਣਤ੍ਤਿਵਸੇਨ ਪੁਬ੍ਬਪ੍ਪਯੋਗੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਠਾਨਾਚਾਵਨਵਸੇਨ ਸਹਪ੍ਪਯੋਗੋ. ਸਂਵਿਧਾਵਹਾਰੋ ਨਾਮ ਸਮ੍ਬਹੁਲਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ‘‘ਅਮੁਕਂ ਨਾਮ ਗੇਹਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ, ਛਦਨਂ ਵਾ ਭਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ, ਸਨ੍ਧਿਂ ਵਾ ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਭਣ੍ਡਂ ਹਰਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਸਂਵਿਦਹਿਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਤੇਸੁ ਏਕੋ ਭਣ੍ਡਂ ਅਵਹਰਤਿ, ਤਸ੍ਸੁਦ੍ਧਾਰੇ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਪਾਰਾਜਿਕਂ. ਸਙ੍ਕੇਤਕਮ੍ਮਂ ਨਾਮ ਸਞ੍ਜਾਨਨਕਮ੍ਮਂ ਕਾਲਪਰਿਚ੍ਛੇਦਵਸੇਨ ਸਞ੍ਞਾਕਰਣਂ. ਏਤ੍ਥ ਚ ‘‘ਪੁਰੇਭਤ੍ਤਂ ਅਵਹਰਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਅਜ੍ਜ ਵਾ ਪੁਰੇਭਤ੍ਤਂ ਅਵਹਰਤੁ, ਸ੍ਵੇ ਵਾ ਅਨਾਗਤੇ ਸਂਵਚ੍ਛਰੇ ਵਾ, ਨਤ੍ਥਿ ਵਿਸਙ੍ਕੇਤੋ, ਸਙ੍ਕੇਤਕਾਰਕਸ੍ਸ ਆਣਤ੍ਤਿਕ੍ਖਣੇ, ਇਤਰਸ੍ਸ ਠਾਨਾ ਚਾਵਨੇਤਿ ਏਵਂ ਆਪਤ੍ਤਿ ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਪਾਰਾਜਿਕਸ੍ਸ. ਨਿਮਿਤ੍ਤਕਮ੍ਮਂ ਨਾਮ ਸਞ੍ਞੁਪ੍ਪਾਦਨਤ੍ਥਂ ਕਸ੍ਸਚਿ ਨਿਮਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਕਰਣਂ ਅਕ੍ਖਿਨਿਖਣਨਹਤ੍ਥਾਲਙ੍ਘਨਪਾਣਿਪ੍ਪਹਾਰਅਙ੍ਗੁਲਿਫੋਟਨਗੀਵੁਨ੍ਨਾਮਨਉਕ੍ਕਾਸਨਾਦਿਨਾ ਅਨੇਕਪ੍ਪਕਾਰਂ. ਅਵਹਾਰਕੋ ਆਣਾਪਕੇਨ ਯਂ ਨਿਮਿਤ੍ਤਸਞ੍ਞਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ‘‘ਏਤ’’ਨ੍ਤਿ ਮਞ੍ਞਮਾਨੋ ਤਮੇਵ ਅਵਹਰਤਿ, ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਪਾਰਾਜਿਕਂ. ਯਂ ‘‘ਅਵਹਰਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ‘‘ਏਤ’’ਨ੍ਤਿ ਮਞ੍ਞਮਾਨੋ ਅਞ੍ਞਂ ਤਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਠਾਨੇ ਠਪਿਤਂ ਅਵਹਰਤਿ, ਮੂਲਟ੍ਠਸ੍ਸ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ. ਇਦਂ ਪੁਬ੍ਬਪ੍ਪਯੋਗਪਞ੍ਚਕਂ.

ਅਪਰੇਪਿ ਪਞ੍ਚ ਅਵਹਾਰਾ ਥੇਯ੍ਯਾਵਹਾਰੋ ਪਸਯ੍ਹਾਵਹਾਰੋ ਪਰਿਕਪ੍ਪਾਵਹਾਰੋ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਾਵਹਾਰੋ ਕੁਸਾਵਹਾਰੋਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਯੋ ਕੂਟਮਾਨਕੂਟਕਹਾਪਣਾਦੀਹਿ ਵਞ੍ਚੇਤ੍ਵਾ ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਤਸ੍ਸੇਵਂ ਗਣ੍ਹਤੋ ਅਵਹਾਰੋ ਥੇਯ੍ਯਾਵਹਾਰੋ. ਯੋ ਸਨ੍ਤਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਸਯਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਤੇਸਂ ਸਨ੍ਤਕਂ ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਯੋ ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਤ੍ਤਬਲਿਤੋ ਚ ਅਧਿਕਂ ਬਲਕ੍ਕਾਰੇਨ ਗਣ੍ਹਾਤਿ ਰਾਜਰਾਜਮਹਾਮਤ੍ਤਾਦਯੋ ਵਿਯ, ਤਸ੍ਸੇਵਂ ਗਣ੍ਹਤੋ ਅਵਹਾਰੋ ਪਸਯ੍ਹਾਵਹਾਰੋ. ਪਰਿਕਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਗਣ੍ਹਤੋ ਪਨਾਵਹਾਰੋ ਪਰਿਕਪ੍ਪਾਵਹਾਰੋ. ਸੋ ਦੁਵਿਧੋ ਭਣ੍ਡੋਕਾਸਪਰਿਕਪ੍ਪਵਸੇਨ. ਤਤ੍ਰ ਯੋ ‘‘ਸਾਟਕੋ ਚੇ, ਗਣ੍ਹਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਸੁਤ੍ਤਂ ਚੇ, ਨ ਗਣ੍ਹਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਪਰਿਕਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਅਨ੍ਧਕਾਰੇ ਪਸਿਬ੍ਬਕਂ ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਤਤ੍ਰ ਸਾਟਕੋ ਚੇ, ਉਦ੍ਧਾਰੇਯੇਵ ਪਾਰਾਜਿਕਂ, ਸੁਤ੍ਤਂ ਚੇ ਹੋਤਿ, ਰਕ੍ਖਤਿ. ਅਯਂ ਭਣ੍ਡਪਰਿਕਪ੍ਪੋ ਨਾਮ. ਯੋ ਠਾਨਂ ਪਰਿਕਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਭਣ੍ਡਂ ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਤਂ ਪਰਿਕਪ੍ਪਿਤਪਰਿਚ੍ਛੇਦਂ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਮਤ੍ਤੇ ਪਾਰਾਜਿਕਂ. ਅਯਂ ਓਕਾਸਪਰਿਕਪ੍ਪੋ ਨਾਮ. ਏਵਮਿਮੇਸਂ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਪਰਿਕਪ੍ਪਾਨਂ ਵਸੇਨ ਪਰਿਕਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਗਣ੍ਹਤੋ ਅਵਹਾਰੋ ਪਰਿਕਪ੍ਪਾਵਹਾਰੋ. ਪਟਿਚ੍ਛਾਦੇਤ੍ਵਾ ਪਰਸ੍ਸ ਭਣ੍ਡਂ ਗਣ੍ਹਤੋ ਅਵਹਾਰੋ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਾਵਹਾਰੋ ਨਾਮ. ਕੁਸਂ ਸਙ੍ਕਾਮੇਤ੍ਵਾ ਅਵਹਰਣਂ ਕੁਸਾਵਹਾਰੋ. ਯੋ ਕੁਸਂ ਪਾਤੇਤ੍ਵਾ ਚੀਵਰੇ ਭਾਜਿਯਮਾਨੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਕੋਟ੍ਠਾਸਸ੍ਸ ਸਮੀਪੇ ਠਿਤਂ ਅਪ੍ਪਗ੍ਘਤਰਂ ਵਾ ਮਹਗ੍ਘਤਰਂ ਵਾ ਸਮਸਮਂ ਵਾ ਪਰਸ੍ਸ ਕੋਟ੍ਠਾਸਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਸਚੇ ਪਠਮਤਰਂ ਪਰਕੋਟ੍ਠਾਸਤੋ ਕੁਸਦਣ੍ਡਕਂ ਉਦ੍ਧਰਤਿ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਕੋਟ੍ਠਾਸੇ ਪਾਤੇਤੁਕਾਮਤਾਯ ਉਦ੍ਧਾਰੇ ਰਕ੍ਖਤਿ, ਪਾਤਨੇਪਿ ਰਕ੍ਖਤਿ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਕੋਟ੍ਠਾਸਤੋ ਪਨ ਕੁਸਦਣ੍ਡਂ ਉਦ੍ਧਰਤਿ, ਉਦ੍ਧਾਰੇ ਰਕ੍ਖਤਿ, ਤਂ ਉਦ੍ਧਰਿਤ੍ਵਾ ਪਰਕੋਟ੍ਠਾਸੇ ਪਾਤੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥਤੋ ਮੁਤ੍ਤਮਤ੍ਤੇ ਪਾਰਾਜਿਕਂ. ਅਯਂ ਕੁਸਾਵਹਾਰੋ ਨਾਮਾਤਿ ਇਮੇਸੁ ਪਞ੍ਚਵੀਸਾਵਹਾਰੇਸੁ ਯੇਨ ਕੇਨਚਿ ਅਵਹਾਰੇਨ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ ਪਾਰਾਜਿਕੋ ਭਵੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਗਰੁਕਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਚਮਾਸਕਂ. ਵੀਸਤਿਮਾਸਕੋ ਹਿ ਕਹਾਪਣੋ, ਕਹਾਪਣਸ੍ਸ ਚਤੁਤ੍ਥੋ ਭਾਗੋ ਪਾਦੋ ਨਾਮ, ਤਸ੍ਮਾ ਪਞ੍ਚਮਾਸਕਂ ਵਾ ਪਾਦਂ ਵਾ ਗਰੁਕਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਤਤ੍ਥ ‘‘ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਵੀਹਯੋ ਗੁਞ੍ਜਾ, ਦ੍ਵੇ ਗੁਞ੍ਜਾ ਮਾਸਕੋ ਭਵੇ’’ਤਿ ਵਚਨਤੋ ਵੀਹਿਵਸੇਨ ਚਤ੍ਤਾਲੀਸ ਵੀਹਯੋ ਦਸ ਗੁਞ੍ਜਾ ਪਞ੍ਚਮਾਸਕੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਯਂ ਪਨ ਸਾਮਣੇਰਸਿਕ੍ਖਾਯਂ ‘‘ਵੀਸਤਿਵੀਹੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਨੇਵ ਪਾਲ਼ਿਯਂ, ਨ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਵੀਮਂਸਿਤਬ੍ਬਮੇਤਂ. ਦੁਤਿਯਪਾਰਾਜਿਕਂ.

੮. ਇਦਾਨਿ ਤਤਿਯਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਮਨੁਸ੍ਸਪਾਣਂ ਪਾਣੋ’’ਤ੍ਯਾਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ‘‘ਮਨੁਸ੍ਸਪਾਣੋ’’ ਇਤਿ ਜਾਨਨ੍ਤੋ ਵਧਕਚਿਤ੍ਤੇਨ ਮਨੁਸ੍ਸਪਾਣਂ ਜੀਵਿਤਾ ਵਿਯੋਜੇਤਿ, ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਾਸਨਾ ਪਾਰਾਜਿਕੋ ਹੋਤੀਤਿ ਸਮੁਦਾਯਤ੍ਥੋ.

ਮਨੁਸ੍ਸਪਾਣਨ੍ਤਿ ਮਾਤੁਕੁਚ੍ਛਿਸ੍ਮਿਂ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਚਿਤ੍ਤੇਨ ਸਹੁਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਅਤਿਪਰਿਤ੍ਤਂ ਕਲਲਰੂਪਂ ਆਦਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਕਤਿਯਾ ਵੀਸਵਸ੍ਸਸਤਾਯੁਕਸ੍ਸ ਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਯਾਵ ਮਰਣਕਾਲਾ ਏਤ੍ਥਨ੍ਤਰੇ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਵੁਦ੍ਧਿਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਅਤ੍ਤਭਾਵੋ, ਏਸੋ ਮਨੁਸ੍ਸਪਾਣੋ ਨਾਮ, ਏਵਰੂਪਂ ਮਨੁਸ੍ਸਪਾਣਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਾਣੋਤਿ ਜਾਨਨ੍ਤਿ ‘‘ਪਾਣੋ’’ ਇਤਿ ਜਾਨਨ੍ਤੋ ‘‘ਤਂ ਜੀਵਿਤਾ ਵੋਰੋਪੇਮੀ’’ਤਿ ਜਾਨਨ੍ਤੋ. ਵਧਕਚੇਤਸਾਤਿ ਵਧਕਚਿਤ੍ਤੇਨ, ਇਤ੍ਥਮ੍ਭੂਤੇ ਕਰਣਵਚਨਂ, ਵਧਕਚਿਤ੍ਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਮਰਣਾਧਿਪ੍ਪਾਯੋ ਹੁਤ੍ਵਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਜੀਵਿਤਾਤਿ ਜੀਵਿਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਤੋ. ਯੋਤਿ ਅਨਿਯਮਵਚਨਂ. ਸੋਤਿ ਏਤੇਨ ਨਿਯਮਨਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਵਿਯੋਜੇਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰਂ ਮਨੁਸ੍ਸਵਿਗ੍ਗਹਂ ਕਲਲਕਾਲੇਪਿ ਤਾਪਨਮਦ੍ਦਨੇਹਿ ਵਾ ਭੇਸਜ੍ਜਸਮ੍ਪਦਾਨੇਨ ਵਾ ਤਤੋ ਵਾ ਉਦ੍ਧਮ੍ਪਿ ਤਦਨੁਰੂਪੇਨ ਉਪਕ੍ਕਮੇਨ ਜੀਵਿਤਾ ਵਿਯੋਜੇਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਾਸਨਾਤਿ ਪਰਾਪੁਬ੍ਬਜਿਧਾਤੁਪ੍ਪਯੋਗੇ ਨਿਸ੍ਸਕ੍ਕਵਚਨਂ, ਤੇਨ ਸਤ੍ਥੁਸਾਸਨਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਰਾਜਿਤੋਤਿ ਪਰਾਜਯਮਾਪਨ੍ਨੋ. ਹੋਤੀਤਿ ਪਾਠਸੇਸੋ. ਤਤਿਯਪਾਰਾਜਿਕਂ.

੯. ਇਦਾਨਿ ਚਤੁਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਝਾਨਾਦਿਭੇਦ’’ਨ੍ਤ੍ਯਾਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਞ੍ਞਾਪਦੇਸਞ੍ਚ ਅਧਿਮਾਨਞ੍ਚ ਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਹਦਯੇ ਅਸਨ੍ਤਂ ਝਾਨਾਦਿਭੇਦਂ ਧਮ੍ਮਂ ਮਨੁਸ੍ਸਜਾਤਿਕਸ੍ਸ ਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਦੇਯ੍ਯ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਖਣੇ ਞਾਤੇ ਸੋ ਤਤੋ ਸਾਸਨਾ ਪਾਰਾਜਿਕੋ ਏਵ ਹੋਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਝਾਨਾਦਿਭੇਦਨ੍ਤਿ ‘‘ਝਾਨਂ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ ਸਮਾਧਿ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿ ਞਾਣਦਸ੍ਸਨਂ ਮਗ੍ਗਭਾਵਨਾ ਫਲਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾ ਕਿਲੇਸਪ੍ਪਹਾਨਂ ਵਿਨੀਵਰਣਤਾ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸੁਞ੍ਞਾਗਾਰੇ ਅਭਿਰਤੀ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੧੯੮) ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਝਾਨਾਦਿਭੇਦਂ ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਂ. ਹਦਯੇਤਿ ਚਿਤ੍ਤੇ. ਅਸਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਸਂਵਿਜ੍ਜਮਾਨਂ. ਅਞ੍ਞਾਪਦੇਸਨ੍ਤਿ ‘‘ਯੋ ਤੇ ਵਿਹਾਰੇ ਵਸਿ, ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਠਮਸ੍ਸ ਝਾਨਸ੍ਸ ਲਾਭੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਅਞ੍ਞਾਪਦੇਸਂ ਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਵਿਨਾਤਿ ਵਜ੍ਜਨਤ੍ਥੇ ਨਿਪਾਤੋ, ਤਸ੍ਸ ਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਧਿਮਾਨਨ੍ਤਿ ‘‘ਅਧਿਗਤਾ ਮਯਾ’’ਤਿ ਏਵਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਮਾਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਧਿਗਤੋ ਮਾਨੋਤਿ ਵਿਗ੍ਗਹੋ, ਤਂ ਅਧਿਮਾਨਂ ਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਮਨੁਸ੍ਸਜਾਤਿਸ੍ਸਾਤਿ ਮਨੁਸ੍ਸਜਾਤਿਕਸ੍ਸ, ਨ ਦੇਵਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦੀਸੁ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਵਦੇਯ੍ਯਾਤਿ ਆਰੋਚੇਯ੍ਯ. ਞਾਤਕ੍ਖਣੇਤਿ ਞਾਤੇ ਖਣੇਤਿ ਛੇਦੋ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਤੇਨਾਰੋਚਿਤਕ੍ਖਣੇ ਮਨੁਸ੍ਸਜਾਤਿਕੇਨ ਞਾਤੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤੇਨਾਤਿ ਨਿਸ੍ਸਕ੍ਕੇ ਕਰਣਵਚਨਂ, ਤਤੋ ਸਾਸਨਤੋ ਪਾਰਾਜਿਕੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਚਤੁਤ੍ਥਪਾਰਾਜਿਕਂ.

ਪਾਰਾਜਿਕਨਿਦ੍ਦੇਸਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.