੭. ਕਥਾਵਤ੍ਥੁਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੬੮. ਸਤ੍ਤਮੇ ਕਥਾਵਤ੍ਥੂਨੀਤਿ ਕਥਾਯ ਪਵਤ੍ਤਿਟ੍ਠਾਨਾਨਿ. ਯਸ੍ਮਾ ਤੇਹਿ ਵਿਨਾ ਕਥਾ ਨ ਪਵਤ੍ਤਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਕਥਾਕਾਰਣਾਨੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਤਤਿ ਸਤਤਿ ਸਤਤਂ ਗਚ੍ਛਤਿ ਪਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਅਦ੍ਧਾ, ਕਾਲੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਤੀਤਮਦ੍ਧਾਨਂ ਨਾਮ ਕਾਲੋਪਿ ਵਤ੍ਤਤੀ’’ਤਿ. ਧਮ੍ਮਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਮਤ੍ਤਤਾਯ ਹਿ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨੋਪਿ ਕਾਲੋ ਤਸ੍ਸੇਵ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਪਵਤ੍ਤਿਅਵਤ੍ਥਾਵਿਸੇਸਂ ਉਪਾਦਾਯ ਤੇਨੇਵ ਵੋਹਾਰੇਨ ਅਤੀਤੋਤਿਆਦਿਨਾ ਵੋਹਰੀਯਤਿ, ਅਤੀਤਾਦਿਭੇਦੋ ਚ ਨਾਮਾਯਂ ਨਿਪ੍ਪਰਿਯਾਯਤੋ ਧਮ੍ਮਾਨਂਯੇਵ ਹੋਤਿ, ਨ ਕਾਲਸ੍ਸਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਖਨ੍ਧਾਪਿ ਵਤ੍ਤਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਮਤ੍ਥਂ ਇਤਰੇਸੁ ਦ੍ਵੀਸੁ ਅਤਿਦਿਸਤਿ ‘‘ਅਨਾਗਤਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨੇਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ’’ਤਿ. ਅਤੀਤਮਦ੍ਧਾਨਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁ ਚ ਦ੍ਵੇ ਪਰਿਯਾਯਾ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਪਰਿਯਾਯੋ, ਅਭਿਧਮ੍ਮਪਰਿਯਾਯੋ ਚ. ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਪਰਿਯਾਯੇਨ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਤੋ ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਤੀਤੋ ਅਦ੍ਧਾ ਨਾਮ, ਚੁਤਿਤੋ ਪਚ੍ਛਾ ਅਨਾਗਤੋ ਅਦ੍ਧਾ ਨਾਮ, ਸਹ ਚੁਤਿਪਟਿਸਨ੍ਧੀਤਿ ਤਦਨ੍ਤਰਂ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਅਦ੍ਧਾ ਨਾਮ. ਅਭਿਧਮ੍ਮਪਰਿਯਾਯੇਨ ਤੀਸੁ ਖਣੇਸੁ ਉਪ੍ਪਾਦਤੋ ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਤੀਤੋ ਅਦ੍ਧਾ ਨਾਮ, ਉਪ੍ਪਾਦਤੋ ਉਦ੍ਧਂ ਅਨਾਗਤੋ ਅਦ੍ਧਾ ਨਾਮ, ਖਣਤ੍ਤਯਂ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਅਦ੍ਧਾ ਨਾਮ. ਤਤ੍ਥਾਯਂ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਦੇਸਨਾਤਿ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਪਰਿਯਾਯੇਨੇਵ ਅਤੀਤਾਦਿਵਿਸਯਂ ਕਥਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਤੀਤੇ ਕਸ੍ਸਪੋ ਨਾਮਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ.
ਏਕਂਸੇਨੇਵ ਬ੍ਯਾਕਾਤਬ੍ਬੋ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤਬ੍ਬੋਤਿ ਏਕਂਸਬ੍ਯਾਕਰਣੀਯੋ. ‘‘ਚਕ੍ਖੁ ਅਨਿਚ੍ਚ’’ਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਹੇ ਉਤ੍ਤਰਪਦਾਵਧਾਰਣਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਏਕਂਸੇਨੇਵ ਬ੍ਯਾਕਾਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਨਿਚ੍ਚਤਾਯ ਲੇਸਸ੍ਸਪਿ ਤਤ੍ਥ ਅਭਾਵਤੋ, ਪੁਰਿਮਪਦਾਵਧਾਰਣੇ ਪਨ ਵਿਭਜ੍ਜਬ੍ਯਾਕਰਣੀਯਤਾਯ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਨਿਚ੍ਚਂ ਨਾਮ ਚਕ੍ਖੂਤਿ ਪੁਟ੍ਠੇਨ ਪਨਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਚਕ੍ਖੁਸੋਤੇ ਵਿਸੇਸਤ੍ਥਸਾਮਞ੍ਞਤ੍ਥਾਨਂ ਅਸਾਧਾਰਣਭਾਵਤੋ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਤੇਸਂ ਸਦਿਸਚੋਦਨਾ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਮੁਖੇਨੇਵ ਬ੍ਯਾਕਰਣੀਯਾ ਪਟਿਕ੍ਖੇਪਵਸੇਨ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਵਸੇਨ ਚ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਤੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਯਥਾ ਚਕ੍ਖੁ, ਤਥਾ ਸੋਤਂ…ਪੇ… ਅਯਂ ਪਟਿਪੁਚ੍ਛਾਬ੍ਯਾਕਰਣੀਯੋ ਪਞ੍ਹੋ’’ਤਿ. ਤਂ ਜੀਵਂ ਤਂ ਸਰੀਰਨ੍ਤਿ ਜੀਵਸਰੀਰਾਨਂ ਅਨਞ੍ਞਤਾਪਞ੍ਹੇ ਯਸ੍ਸ ਯੇਨ ਅਨਞ੍ਞਤਾ ਚੋਦਿਤਾ, ਸੋ ਏਵ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਨੁਪਲਬ੍ਭਤੀਤਿ ਚ ਝਾਨਤ੍ਤਯਸ੍ਸ ਮੇਤ੍ਤੇਯ੍ਯਤਾਕਿਤ੍ਤਨਸਦਿਸੋਤਿ ਅਬ੍ਯਾਕਾਤਬ੍ਬਤਾਯ ਠਪਨੀਯੋ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਏਵਰੂਪੋ ਹਿ ਪਞ੍ਹੋ ਤਿਧਾ ਅਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨੀਯਤ੍ਤਾ ਬ੍ਯਾਕਰਣਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਠਪੇਤਬ੍ਬੋ.
ਤਿਟ੍ਠਤਿ ਏਤ੍ਥ ਫਲਂ ਤਦਾਯਤ੍ਤਵੁਤ੍ਤਿਤਾਯਾਤਿ ਠਾਨਂ, ਕਾਰਣਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਕਾਰਣਾਕਾਰਣੇ’’ਤਿ. ਯੁਤ੍ਤੇਨ ਕਾਰਣੇਨਾਤਿ ਅਨੁਰੂਪੇਨ ਕਾਰਣੇਨ. ਪਹੋਤੀਤਿ ਨਿਗ੍ਗਣ੍ਹਿਤੁਂ ਸਮਤ੍ਥੋ ਹੋਤਿ. ਸਸ੍ਸਤਵਾਦਿਭਾਵਮੇਵ ਦੀਪੇਤੀਤਿ ਅਤ੍ਤਨਾ ਗਹਿਤੇ ਉਚ੍ਛੇਦਵਾਦੇ ਦੋਸਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋਪਿ ਸਸ੍ਸਤਵਾਦਿਭਾਵਮੇਵ ਦੀਪੇਤਿ. ਪੁਗ੍ਗਲਵਾਦਿਮ੍ਹੀਤਿ ਇਮਿਨਾ ਵਚ੍ਛਕੁਤ੍ਤਿਯਵਾਦਿਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਪਞ੍ਹਂ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤੇਹਿ ਪਟਿਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਾ ਪਟਿਪਦਾ ਪਞ੍ਹਪੁਚ੍ਛਨਕਾਨਂ ਵਤ੍ਤਂ.
ਪਟਿਚਰਤੀਤਿ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦਨਵਸੇਨ ਚਰਤਿ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਪਟਿਚ੍ਛਾਦਨਤ੍ਥੋ ਏਵ ਵਾ ਚਰਤਿਸਦ੍ਦੋ ਅਨੇਕਤ੍ਥਤ੍ਤਾ ਧਾਤੂਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਟਿਚ੍ਛਾਦੇਤੀ’’ਤਿ. ਅਞ੍ਞੇਨਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਪਨ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦਨਾਕਾਰਦਸ੍ਸਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਞ੍ਞੇਨ ਵਚਨੇਨਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਤਤ੍ਥ ਅਞ੍ਞੇਨ ਵਚਨੇਨਾਤਿ ਯਂ ਚੋਦਕੇਨ ਚੁਦਿਤਕਸ੍ਸ ਦੋਸਵਿਭਾਵਨਂ ਵਚਨਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਤਤੋ ਅਞ੍ਞੇਨ ਵਚਨੇਨ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦੇਤਿ. ਯੋ ਹਿ ‘‘ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਨ੍ਨੋਸੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਕੋ ਆਪਨ੍ਨੋ, ਕਿਂ ਆਪਨ੍ਨੋ, ਕਿਸ੍ਮਿਂ ਆਪਨ੍ਨੋ, ਕਂ ਭਣਥ, ਕਿਂ ਭਣਥਾ’’ਤਿ ਵਦਤਿ. ‘‘ਏਵਰੂਪਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਤਯਾ ਦਿਟ੍ਠ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਨ ਸੁਣਾਮੀ’’ਤਿ ਸੋਤਂ ਵਾ ਉਪਨੇਤਿ, ਅਯਂ ਅਞ੍ਞੇਨਞ੍ਞਂ ਪਟਿਚਰਤਿ ਨਾਮ. ‘‘ਕੋ ਆਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਹਿ ਚੋਦਨਂ ਅਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾਵ ਵਿਕ੍ਖੇਪਾਪਜ੍ਜਨਂ ਅਞ੍ਞੇਨਞ੍ਞਂ ਪਟਿਚਰਣਂ, ਬਹਿਦ੍ਧਾ ਕਥਾਪਨਾਮਨਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਯਮੇਤੇਸਂ ਵਿਸੇਸੋ. ਤੇਨੇਵਾਹ ‘‘ਆਗਨ੍ਤੁਕਕਥਂ ਓਤਾਰੇਨ੍ਤੋ’’ਤਿਆਦਿ. ਤਤ੍ਥ ਅਪਨਾਮੇਤੀਤਿ ਵਿਕ੍ਖੇਪੇਤਿ. ਤਤ੍ਰਾਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਬਹਿਦ੍ਧਾਕਥਾਯ ਅਪਨਾਮਨੇ.
ਉਪਨਿਸੀਦਤਿ ਫਲਂ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਕਾਰਣਂ ਉਪਨਿਸਾ, ਉਪੇਚ੍ਚ ਨਿਸ੍ਸਯਤੀਤਿ ਵਾ ਉਪਨਿਸਾ, ਸਹ ਉਪਨਿਸਾਯਾਤਿ ਸਉਪਨਿਸੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਉਪਨਿਸ੍ਸਯੋ ਸਪਚ੍ਚਯੋ’’ਤਿ.
ਓਹਿਤਸੋਤੋਤਿ ਅਨਞ੍ਞਵਿਹਿਤਤ੍ਤਾ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਾਯ ਅਪਨਾਮਿਤਸੋਤੋ. ਤਤੋ ਏਵ ਤਦਤ੍ਥਂ ਠਪਿਤਸੋਤੋ. ਕੁਸਲਧਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗੋ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਰਿਯਮਗ੍ਗ’’ਨ੍ਤਿ.
ਕਥਾਵਤ੍ਥੁਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.