੪. ਸਰਭਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੬੫. ਚਤੁਤ੍ਥੇ ਗਿਜ੍ਝਾ ਏਤ੍ਥ ਸਨ੍ਤੀਤਿ ਗਿਜ੍ਝਂ, ਕੂਟਂ. ਤਂ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਗਿਜ੍ਝਕੂਟੋ. ਗਿਜ੍ਝੋ ਵਿਯਾਤਿ ਵਾ ਗਿਜ੍ਝਂ, ਕੂਟਂ. ਤਂ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਗਿਜ੍ਝਕੂਟੋ, ਪਬ੍ਬਤੋ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਗਿਜ੍ਝਕੂਟੇ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਗਿਜ੍ਝਾ ਵਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਅਚਿਰਪਕ੍ਕਨ੍ਤੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਨ ਦੇਸਨ੍ਤਰਪਕ੍ਕਮਨਂ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਂ, ਅਥ ਖੋ ਸਾਸਨਪਕ੍ਕਮਨਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸਾਸਨੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ, ਤੇਨੇਵ ਹਿ ‘‘ਇਮਸ੍ਸਾ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਲਬ੍ਭਤੀਤਿ ਲਾਭੋ, ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਪਚ੍ਚਯਾਨਮੇਤਂ ਅਧਿਵਚਨਂ. ਸਕ੍ਕਚ੍ਚਂ ਕਾਤਬ੍ਬੋ ਦਾਤਬ੍ਬੋਤਿ ਸਕ੍ਕਾਰੋ. ਪਚ੍ਚਯਾ ਏਵ ਹਿ ਪਣੀਤਪਣੀਤਾ ਸੁਨ੍ਦਰਸੁਨ੍ਦਰਾ ਅਭਿਸਙ੍ਖਰਿਤ੍ਵਾ ਕਤਾ ਸਕ੍ਕਾਰਾਤਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ. ਸਕ੍ਕਾਰੋਤਿ ਵਾ ਸੁਨ੍ਦਰਕਾਰੋ, ਪਰੇਹਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਗਾਰਵਕਿਰਿਯਾ ਪੁਪ੍ਫਾਦੀਹਿ ਵਾ ਪੂਜਾ. ਲਾਭੋ ਚ ਸਕ੍ਕਾਰੋ ਚ ਲਾਭਸਕ੍ਕਾਰਾ, ਤੇ ਨਟ੍ਠਾ ਪਹੀਨਾ ਏਤੇਸਨ੍ਤਿ ਨਟ੍ਠਲਾਭਸਕ੍ਕਾਰਾ.
ਮਹਾਲਾਭਸਕ੍ਕਾਰੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜੀਤਿ ਤਦਾ ਕਿਰ ਭਗਵਤੋ ਮਹਾਲਾਭਸਕ੍ਕਾਰੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿ ਯਥਾ ਤਂ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਅਸਙ੍ਖੇਯ੍ਯੇ ਪੂਰਿਤਦਾਨਪਾਰਮਿਸਞ੍ਚਯਸ੍ਸ. ਸਬ੍ਬਦਿਸਾਸੁ ਹਿ ਯਮਕਮਹਾਮੇਘੋ ਵੁਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾ ਮਹੋਘੋ ਵਿਯ ਸਬ੍ਬਪਾਰਮਿਯੋ ‘‘ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ ਵਿਪਾਕਂ ਦਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਸਮ੍ਪਿਣ੍ਡਿਤਾ ਵਿਯ ਲਾਭਸਕ੍ਕਾਰਮਹੋਘਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਯਿਂਸੁ. ਤਤੋ ਤਤੋ ਅਨ੍ਨਪਾਨਯਾਨਵਤ੍ਥਮਾਲਾਗਨ੍ਧਵਿਲੇਪਨਾਦਿਹਤ੍ਥਾ ਖਤ੍ਤਿਯਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਦਯੋ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਹਂ ਬੁਦ੍ਧੋ, ਕਹਂ ਭਗਵਾ, ਕਹਂ ਦੇਵਦੇਵੋ ਨਰਾਸਭੋ ਪੁਰਿਸਸੀਹੋ’’ਤਿ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਪਰਿਯੇਸਨ੍ਤਿ, ਸਕਟਸਤੇਹਿਪਿ ਪਚ੍ਚਯੇ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਓਕਾਸਂ ਅਲਭਮਾਨਾ ਸਮਨ੍ਤਾ ਗਾਵੁਤਪ੍ਪਮਾਣਮ੍ਪਿ ਸਕਟਧੁਰੇਨ ਸਕਟਧੁਰਂ ਆਹਚ੍ਚ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ਚੇਵ ਅਨੁਬਨ੍ਧਨ੍ਤਿ ਚ ਅਨ੍ਧਕਵਿਨ੍ਦਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਵਿਯ. ਯਥਾ ਚ ਭਗਵਤੋ, ਏਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸ੍ਸਪਿ. ਵੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚੇਤਂ –
‘‘ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਗਵਾ ਸਕ੍ਕਤੋ ਹੋਤਿ ਗਰੁਕਤੋ ਮਾਨਿਤੋ ਪੂਜਿਤੋ ਅਪਚਿਤੋ ਲਾਭੀ ਚੀਵਰਪਿਣ੍ਡਪਾਤਸੇਨਾਸਨਗਿਲਾਨਪਚ੍ਚਯਭੇਸਜ੍ਜਪਰਿਕ੍ਖਾਰਾਨਂ, ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੋਪਿ ਸਕ੍ਕਤੋ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਪਰਿਕ੍ਖਾਰਾਨ’’ਨ੍ਤਿ (ਉਦਾ. ੩੮).
ਤਥਾ –
‘‘ਯਾਵਤਾ ਖੋ ਪਨ, ਚੁਨ੍ਦ, ਏਤਰਹਿ ਸਙ੍ਘੋ ਵਾ ਗਣੋ ਵਾ ਲੋਕੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ, ਨਾਹਂ, ਚੁਨ੍ਦ, ਅਞ੍ਞਂ ਏਕਂ ਸਙ੍ਘਮ੍ਪਿ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਾਮਿ ਏਵਂਲਾਭਗ੍ਗਯਸਗ੍ਗਪ੍ਪਤ੍ਤਂ ਯਥਰਿਵਾਯਂ, ਚੁਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੋ’’ਤਿ (ਦੀ. ਨਿ. ੩.੧੭੬).
ਸ੍ਵਾਯਂ ਭਗਵਤੋ ਚ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਚ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਲਾਭਸਕ੍ਕਾਰੋ ਏਕਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਮਹਾਨਦੀਨਂ ਉਦਕਂ ਵਿਯ ਅਪ੍ਪਮੇਯ੍ਯੋ ਅਹੋਸਿ, ਭਗਵਤੋ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਚ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਲਾਭਸਕ੍ਕਾਰੋ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਪਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋਯੇਵ. ਧਮ੍ਮਧਰਾਨਞ੍ਹਿ ਕਤੋ ਸਕ੍ਕਾਰੋ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਕਤੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਤਿਣ੍ਣਂ ਰਤਨਾਨਂ ਮਹਾਲਾਭਸਕ੍ਕਾਰੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜੀ’’ਤਿ.
ਵੁਤ੍ਤਮਤ੍ਥਂ ਪਾਲ਼ਿਯਾ ਨਿਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਯਥਾਹਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਸਕ੍ਕਤੋਤਿ ਸਕ੍ਕਾਰਪ੍ਪਤ੍ਤੋ. ਯਸ੍ਸ ਹਿ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਪਚ੍ਚਯੇ ਸਕ੍ਕਤ੍ਵਾ ਸੁਅਭਿਸਙ੍ਖਤੇ ਪਣੀਤਪਣੀਤੇ ਉਪਨੇਤਿ, ਸੋ ਸਕ੍ਕਤੋ. ਗਰੁਕਤੋਤਿ ਗਰੁਭਾਵਹੇਤੂਨਂ ਉਤ੍ਤਮਗੁਣਾਨਂ ਮਤ੍ਥਕਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਨਞ੍ਞਸਾਧਾਰਣੇਨ ਗਰੁਕਾਰੇਨ ਸਬ੍ਬਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸੇਹਿ ਪਾਸਾਣਚ੍ਛਤ੍ਤਂ ਵਿਯ ਗਰੁਕਤੋ. ਯਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਗਰੁਭਾਵਂ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚਯੇ ਦੇਨ੍ਤਿ, ਸੋ ਗਰੁਕਤੋ. ਮਾਨਿਤੋਤਿ ਸਮ੍ਮਾਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਾ ਮਾਨਿਤੋ ਮਨੇਨ ਪਿਯਾਯਿਤੋ. ਤਾਯ ਹਿ ਵਿਞ੍ਞੂਨਂ ਮਨਾਪਤਾ. ਪੂਜਿਤੋਤਿ ਮਾਨਨਾਦਿਪੂਜਾਯ ਚੇਵ ਚਤੁਪਚ੍ਚਯਪੂਜਾਯ ਚ ਪੂਜਿਤੋ. ਯਸ੍ਸ ਹਿ ਸਬ੍ਬਮੇਤਂ ਪੂਜਨਞ੍ਚ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਸੋ ਪੂਜਿਤੋ. ਅਪਚਿਤੋਤਿ ਨੀਚਵੁਤ੍ਤਿਕਰਣੇਨ ਅਪਚਿਤੋ. ਸਤ੍ਥਾਰਞ੍ਹਿ ਦਿਸ੍ਵਾ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਹਤ੍ਥਿਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦੀਹਿ ਓਤਰਨ੍ਤਿ, ਮਗ੍ਗਂ ਦੇਨ੍ਤਿ, ਅਂਸਕੂਟਤੋ ਸਾਟਕਂ ਅਪਨੇਨ੍ਤਿ. ਆਸਨਤੋ ਵੁਟ੍ਠਹਨ੍ਤਿ, ਵਨ੍ਦਨ੍ਤੀਤਿ ਏਵਂ ਸੋ ਤੇਹਿ ਅਪਚਿਤੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ.
ਅਵਣ੍ਣਂ ਪਤ੍ਥਰਿਤ੍ਵਾਤਿ ਅਵਣ੍ਣਂ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਸਂਕਿਤ੍ਤਨਵਸੇਨ ਪਤ੍ਥਰਿਤ੍ਵਾ. ਆਵਟ੍ਟਨਿਮਾਯਨ੍ਤਿ ਆਵਟ੍ਟੇਤ੍ਵਾ ਗਹਣਮਾਯਂ. ਆਵਟ੍ਟੇਤਿ ਪੁਰਿਮਾਕਾਰਤੋ ਨਿਵਤ੍ਤੇਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਸੇ ਵਤ੍ਤੇਤਿ ਏਤਾਯਾਤਿ ਆਵਟ੍ਟਨੀ, ਮਾਯਾ, ਤਂ ਆਵਟ੍ਟਨਿਮਾਯਂ ਓਸਾਰੇਤ੍ਵਾ ਪਰਿਜਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕੋਟਿਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯਾਤਿ ਅਨ੍ਤਿਮਕੋਟਿਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ. ਥਦ੍ਧਕਾਯੇਨ ਫਰੁਸਵਾਚਾਯ ਤਿਣ੍ਣਂ ਰਤਨਾਨਂ ਅਵਣ੍ਣਕਥਨਂ ਅਨਤ੍ਥਾਵਹਤ੍ਤਾ ਵਿਸਸਿਞ੍ਚਨਸਦਿਸਾ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਵਿਸਂ ਸਿਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ. ਅਞ੍ਞਾਤੋਤਿ ਆਞਾਤੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਞਾਤੋ’’ਤਿਆਦਿ.
ਕਾਯਙ੍ਗਨ੍ਤਿ ਕਾਯਮੇਵ ਅਙ੍ਗਂ, ਕਾਯਸ੍ਸ ਵਾ ਅਙ੍ਗਂ, ਸੀਸਾਦਿ. ਵਾਚਙ੍ਗਨ੍ਤਿ ‘‘ਹੋਤੁ, ਸਾਧੂ’’ਤਿ ਏਵਮਾਦਿਵਾਚਾਯ ਅਵਯਵਂ. ਏਕਕੇਨਾਤਿ ਅਸਹਾਯੇਨ. ਇਮਸ੍ਸ ਪਨਤ੍ਥਸ੍ਸਾਤਿ ‘‘ਚਰਿਯਂ ਚਰਣਕਾਲੇ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਵੁਤ੍ਤਸ੍ਸ. ਯਤੋ ਯਤੋ ਗਰੁ ਧੁਰਨ੍ਤਿ ਯਸ੍ਮਿਂ ਯਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇ ਧੁਰਂ ਗਰੁ ਭਾਰਿਕਂ ਹੋਤਿ, ਅਞ੍ਞੇ ਬਲਿਬਦ੍ਦਾ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿ. ਯਤੋ ਗਮ੍ਭੀਰਵਤ੍ਤਨੀਤਿ ਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਵਤ੍ਤਨੀ, ਦੁਮ੍ਮਗ੍ਗਸ੍ਸੇਤਂ ਨਾਮਂ, ਯਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇ ਉਦਕਚਿਕ੍ਖਲ੍ਲਮਹਨ੍ਤਤਾਯ ਵਾ ਵਿਸਮਚ੍ਛਿਨ੍ਨਤਟਭਾਵੇਨ ਵਾ ਮਗ੍ਗੋ ਗਮ੍ਭੀਰੋ ਹੋਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਦਾਸ੍ਸੁ ਕਣ੍ਹਂ ਯੁਞ੍ਜੇਨ੍ਤੀਤਿ ਅਸ੍ਸੂਤਿ ਨਿਪਾਤਮਤ੍ਤਂ, ਤਦਾ ਕਣ੍ਹਂ ਯੁਞ੍ਜੇਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯਦਾ ਧੁਰਞ੍ਚ ਗਰੁ ਹੋਤਿ ਮਗ੍ਗੋ ਚ ਗਮ੍ਭੀਰੋ, ਤਦਾ ਅਞ੍ਞੇ ਬਲਿਬਦ੍ਦੇ ਅਪਨੇਤ੍ਵਾ ਕਣ੍ਹਮੇਵ ਯੁਞ੍ਜੇਨ੍ਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਸ੍ਵਾਸ੍ਸੁ ਤਂ ਵਹਤੇ ਧੁਰਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥਪਿ ਅਸ੍ਸੂਤਿ ਨਿਪਾਤਮਤ੍ਤਮੇਵ, ਸੋ ਤਂ ਧੁਰਂ ਵਹਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਗੇਹਵੇਤਨਨ੍ਤਿ ਗੇਹੇ ਨਿਵੁਟ੍ਠਭਾਵਹੇਤੁ ਦਾਤਬ੍ਬਂ. ਕਾਲ਼ਕੋ ਨਾਮ ਨਾਮੇਨਾਤਿ ਅਞ੍ਜਨਵਣ੍ਣੋ ਕਿਰੇਸ, ਤੇਨਸ੍ਸ ‘‘ਕਾਲ਼ਕੋ’’ਤਿ ਨਾਮਂ ਅਕਂਸੁ. ਕਾਲ਼ਕਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਹਾਤਿ ਕਾਲ਼ਕੋ ਕਿਰ ਏਕਦਿਵਸਂ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ ‘‘ਮਯ੍ਹਂ ਮਾਤਾ ਦੁਗ੍ਗਤਾ ਮਂ ਪੁਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨੇ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਦੁਕ੍ਖੇਨ ਪੋਸੇਤਿ, ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਭਤਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਦੁਗ੍ਗਤਭਾਵਤੋ ਮੋਚੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਭਤਿਂ ਉਪਧਾਰੇਨ੍ਤੋ ਵਿਚਰਤਿ. ਅਥ ਤਸ੍ਮਿਂ ਦਿਵਸੇ ਗਾਮਗੋਰੂਪੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਤਤ੍ਥ ਸਮੀਪੇ ਚਰਤਿ. ਸਤ੍ਥਵਾਹਪੁਤ੍ਤੋਪਿ ਗੋਸੁਤ੍ਤਵਿਤ੍ਤਕੋ, ਸੋ ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਨੁ ਖੋ ਏਤੇਸਂ ਗੁਨ੍ਨਂ ਅਨ੍ਤਰੇ ਸਕਟਾਨਿ ਉਤ੍ਤਾਰੇਤੁਂ ਸਮਤ੍ਥੋ ਉਸਭਾਜਾਨੀਯੋ’’ਤਿ ਉਪਧਾਰਯਮਾਨੋ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਅਯਂ ਆਜਾਨੀਯੋ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਤਿ ਮਯ੍ਹਂ ਸਕਟਾਨਿ ਉਤ੍ਤਾਰੇਤੁ’’ਨ੍ਤਿ ਅਞ੍ਞਾਸਿ. ਤੇਨ ਤਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਏਵਮਾਹ. ਸੋ ਅਞ੍ਞੇਸਂ…ਪੇ… ਗੇਹਮੇਵ ਅਗਮਾਸੀਤਿ ਤਦਾ ਕਿਰ ਗਾਮਦਾਰਕਾ ‘‘ਕਿਂ ਨਾਮੇਤਂ ਕਾਲ਼ਕਸ੍ਸ ਗਲੇ’’ਤਿ ਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਤੇ ਅਨੁਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਦੂਰਤੋਵ ਪਲਾਪੇਨ੍ਤੋ ਮਾਤੁ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਤੋ. ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ.
ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯਨ੍ਤਿ ਸਾਯਨ੍ਹਕਾਲੇ. ਭੁਮ੍ਮਤ੍ਥੇ ਏਤਂ ਉਪਯੋਗਵਚਨਂ. ਨ ਹੇਤ੍ਥ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਸਂਯੋਗੋ ਸਮ੍ਭਵਤਿ. ਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਾ ਵੁਟ੍ਠਿਤੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਤੇਹਿ ਤੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਵਿਹਾਰਿਕਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕਉਪਾਸਕਉਪਾਸਿਕਾਦਿਸਤ੍ਤੇਹਿ ਚੇਵ ਰੂਪਾਰਮ੍ਮਣਾਦਿਸਙ੍ਖਾਰੇਹਿ ਚ ਪਟਿਨਿਵਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਅਪਸਕ੍ਕਿਤ੍ਵਾ ਨਿਲੀਯਨਂ ਵਿਵੇਚਨਂ ਕਾਯਚਿਤ੍ਤੇਹਿ ਤਤੋ ਵਿਵਿਤ੍ਤਤਾਯ ਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਂ ਕਾਯਵਿਵੇਕੋ, ਚਿਤ੍ਤਵਿਵੇਕੋ ਚ. ਯੋ ਤਤੋ ਦੁਵਿਧਵਿਵੇਕਤੋ ਵੁਟ੍ਠਿਤੋ ਭਵਙ੍ਗਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀਹਿ ਸਮਾਗਮੇਨ ਚ ਅਪੇਤੋ. ਸੋ ਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਾ ਵੁਟ੍ਠਿਤੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਅਯਂ ਪਨ ਯਸ੍ਮਾ ਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਾਨਂ ਉਤ੍ਤਮਤੋ ਫਲਸਮਾਪਤ੍ਤਿਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਸਿ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਫਲਸਮਾਪਤ੍ਤਿਤੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਾਯਸਕ੍ਖਿਨੋ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮਾਤਿ ਨਾਮਕਾਯੇਨ ਦੇਸਨਾਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਨਵਸੇਨ ਸਕ੍ਖਿਭੂਤਾ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮ. ਨਨੁ ਚ ‘‘ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦੀ’’ਤਿ ਇਦਂ ਕਸ੍ਮਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਿਤ੍ਥਿਯਾ ਹਿ ਭਗਵਤੋ ਪਟਿਪਕ੍ਖਾ, ਤੇ ਕਸ੍ਮਾ ਤਸ੍ਸ ਆਸਨਂ ਪਞ੍ਞਾਪੇਨ੍ਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਤਥਾਗਤੋ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ.
ਵਿਗ੍ਗਾਹਿਕਕਥਨ੍ਤਿ ਵਿਗ੍ਗਾਹਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕਂ ਸਾਰਮ੍ਭਕਥਂ. ਆਯਾਚੇਯ੍ਯਾਸੀਤਿ ਵਚੀਭੇਦਂ ਕਤ੍ਵਾ ਯਾਚੇਯ੍ਯਾਸਿ. ਪਤ੍ਥੇਯ੍ਯਾਸੀਤਿ ਮਨਸਾ ਆਸੀਸੇਯ੍ਯਾਸਿ. ਪਿਹੇਯ੍ਯਾਸੀਤਿ ਤਸ੍ਸੇਵ ਵੇਵਚਨਂ. ਨਿਤ੍ਤੇਜਤਂ ਆਪਨ੍ਨੋਤਿ ਤੇਜਹਾਨਿਯਾ ਨਿਤ੍ਤੇਜਭਾਵਂ ਆਪਨ੍ਨੋ, ਨਿਤ੍ਤੇਜਭੂਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਤੋ ਏਵ ਭਿਕ੍ਖੁਆਦਯੋਪਿ ਸਮ੍ਮੁਖਾ ਓਲੋਕੇਤੁਂ ਅਸਮਤ੍ਥਤਾਯ ਪਤ੍ਤਕ੍ਖਨ੍ਧੋ, ਪਤਿਤਕ੍ਖਨ੍ਧੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਓਨਤਗੀਵੋ’’ਤਿ. ਦਸ੍ਸਿਤਧਮ੍ਮੇਸੂਤਿ ਵੁਤ੍ਤਧਮ੍ਮੇਸੁ. ਵਚਨਮਤ੍ਤਮੇਵ ਹਿ ਤੇਸਂ, ਨ ਪਨ ਦਸ੍ਸਨਂ ਤਾਦਿਸਸ੍ਸੇਵ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਅਭਾਵਤੋ. ਭਗਵਤੋ ਏਵ ਵਾ ‘‘ਇਮੇ ਧਮ੍ਮਾ ਅਨਭਿਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਾ’’ਤਿ ਪਰਸ੍ਸ ਵਚਨਵਸੇਨ ਦਸ੍ਸਿਤਧਮ੍ਮੇਸੁ. ਪਟਿਚਰਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦਨਵਸੇ ਚਰਿਸ੍ਸਤਿ ਪਵਤ੍ਤਿਸ੍ਸਤਿ, ਪਟਿਚ੍ਛਾਦਨਤ੍ਥੋ ਏਵ ਵਾ ਚਰਤਿ-ਸਦ੍ਦੋ ਅਨੇਕਤ੍ਥਤ੍ਤਾ ਧਾਤੂਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਟਿਚ੍ਛਾਦੇਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਅਞ੍ਞੇਨ ਵਾ ਅਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਪਨ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦਨਾਕਾਰਦਸ੍ਸਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਞ੍ਞੇਨ ਵਾ ਵਚਨੇਨਾ’’ਤਿਆਦਿ.
ਤਤ੍ਥ ਅਞ੍ਞਂ ਵਚਨਨ੍ਤਿ ਯਂ ਸਮਨੁਯੁਞ੍ਜਨ੍ਤੇਨ ਭਗਵਤਾ ਪਰਸ੍ਸ ਦੋਸਵਿਭਾਵਨਂ ਵਚਨਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਤਤੋ ਅਞ੍ਞੇਨੇਵ ਵਚਨੇਨ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦੇਤਿ. ‘‘ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਨ੍ਨੋਸੀ’’ਤਿ ਚੋਦਕੇਨ ਵੁਤ੍ਤਵਚਨਂ ਵਿਯ ‘‘ਕੋ ਆਪਨ੍ਨੋ, ਕਿਂ ਆਪਨ੍ਨੋ, ਕਿਸ੍ਮਿਂ ਆਪਨ੍ਨੋ, ਕਂ ਭਣਥ, ਕਿਂ ਭਣਥਾ’’ਤਿਆਦਿਵਚਨੇਨ ਅਞ੍ਞਂ ਆਗਨ੍ਤੁਕਕਥਂ ਆਹਰਨ੍ਤੋ ‘‘ਤ੍ਵਂ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮਂ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਨ੍ਨੋਸੀ’’ਤਿ ਪੁਟ੍ਠੋ ‘‘ਪਾਟਲਿਪੁਤ੍ਤਂ ਗਤੋਮ੍ਹੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ‘‘ਨ ਤਵ ਪਾਟਲਿਪੁਤ੍ਤਗਮਨਂ ਪੁਚ੍ਛਾਮ, ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਪੁਚ੍ਛਾਮਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਤਤੋ ਰਾਜਗਹਂ ਗਤੋਮ੍ਹਿ. ਰਾਜਗਹਂ ਵਾ ਯਾਹਿ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਗੇਹਂ ਵਾ, ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਨ੍ਨੋਸੀਤਿ. ‘‘ਤਤ੍ਥ ਮੇ ਸੂਕਰਮਂਸਂ ਲਦ੍ਧ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਨਿ ਵਦਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਸਮਨੁਯੁਞ੍ਜਕੇਨ ਵੁਤ੍ਤਵਚਨਤੋ ਅਞ੍ਞਂ ਆਗਨ੍ਤੁਕਕਥਂ ਆਹਰਨ੍ਤੋ ਅਪਨਾਮੇਸ੍ਸਤਿ, ਵਿਕ੍ਖੇਪਂ ਗਮਯਿਸ੍ਸਤਿ. ਅਪ੍ਪਤੀਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ ਤੇਨ ਅਤੁਟ੍ਠਾ ਅਸੋਮਨਸ੍ਸਿਕਾਤਿ ਅਪਚ੍ਚਯੋ, ਦੋਮਨਸ੍ਸੇਤਂ ਅਧਿਵਚਨਂ. ਨੇਵ ਅਤ੍ਤਨੋ, ਨ ਪਰੇਸਂ ਹਿਤਂ ਅਭਿਰਾਧਯਤੀਤਿ ਅਨਭਿਰਦ੍ਧਿ, ਦੋਮਨਸ੍ਸਮੇਵ. ਤੇਨੇਵਾਹ ‘‘ਅਪਚ੍ਚਯੇਨ ਦੋਮਨਸ੍ਸਂ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ.
ਯਸ੍ਸ ਖੋ ਪਨ ਤੇ ਅਤ੍ਥਾਯ ਧਮ੍ਮੋ ਦੇਸਿਤੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਧਮ੍ਮ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਚਤੁਸਚ੍ਚਧਮ੍ਮੋ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਯਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਵਾ ਫਲਸ੍ਸ ਵਾ ਅਤ੍ਥਾਯਾ’’ਤਿ. ਚਤੁਸਚ੍ਚਧਮ੍ਮੋ ਹਿ ਮਗ੍ਗਫਲਾਧਿਗਮਤ੍ਥਾਯ ਦੇਸੀਯਤਿ. ਨ ਨਿਗ੍ਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ਨ ਪਵਤ੍ਤੇਤਿ. ਨਨ੍ਤਿ ਨਂ ਧਮ੍ਮਂ. ਇਦਾਨਿ ‘‘ਯਸ੍ਸ ਖੋ ਪਨ ਤੇ ਅਤ੍ਥਾਯ ਧਮ੍ਮੋ ਦੇਸਿਤੋ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਧਮ੍ਮ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਧਮ੍ਮੋ ਦਸ੍ਸਿਤੋ, ਨ ਪਨ ਚਤੁਸਚ੍ਚਧਮ੍ਮੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨ ਅਤ੍ਥਵਿਕਪ੍ਪਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਥ ਵਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਪਞ੍ਚ ਧਮ੍ਮਾਤਿ ਗਮ੍ਭੀਰਞਾਣਚਰਿਯਭੂਤਾਨਂ ਖਨ੍ਧਾਦੀਨਂ ਉਗ੍ਗਹਸਵਨਧਾਰਣਪਰਿਚਯਯੋਨਿਸੋਮਨਸਿਕਾਰੇ ਸਨ੍ਧਾਯਾਹ. ਤਕ੍ਕਰਸ੍ਸ ਸਮ੍ਮਾ ਦੁਕ੍ਖਕ੍ਖਯਾਯਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਮ੍ਮਾਸਦ੍ਦੋ ਉਭਯਤ੍ਥਾਪਿ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬੋ ‘‘ਸਮ੍ਮਾ ਤਕ੍ਕਰਸ੍ਸ ਸਮ੍ਮਾ ਦੁਕ੍ਖਕ੍ਖਯਾਯਾ’’ਤਿ. ਯੋ ਹਿ ਸਮ੍ਮਾ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਸ੍ਸੇਵ ਸਮ੍ਮਾ ਦੁਕ੍ਖਕ੍ਖਯੋ ਹੋਤੀਤਿ. ਯੋ ਪਨ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਤਕ੍ਕਰੋ, ਤਸ੍ਸ ਨਿਯ੍ਯਾਨਂ ਅਤ੍ਥਤੋ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸੇਵ ਨਿਯ੍ਯਾਨਨ੍ਤਿ ਤਪ੍ਪਟਿਕ੍ਖੇਪੇਨ ‘‘ਸੋ ਧਮ੍ਮੋ…ਪੇ… ਨ ਨਿਯ੍ਯਾਤਿ ਨ ਨਿਗ੍ਗਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿ ਆਹ.
ਯਦਿ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਸੀਹਸ੍ਸ ਨਾਦੋ ਸਬ੍ਬਤਿਰਚ੍ਛਾਨਏਕਚ੍ਚਮਨੁਸ੍ਸਾਮਨੁਸ੍ਸਨਾਦਤੋ ਸੇਟ੍ਠਤ੍ਤਾ ਸੇਟ੍ਠਨਾਦੋ, ਕਿਮਙ੍ਗਂ ਪਨ ਤਥਾਗਤਸੀਹਸ੍ਸ ਨਾਦੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਸੀਹਨਾਦਨ੍ਤਿ ਸੇਟ੍ਠਨਾਦ’’ਨ੍ਤਿ. ਯਦਿ ਵਾ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਸੀਹਨਾਦਸ੍ਸ ਸੇਟ੍ਠਨਾਦਤਾ ਨਿਬ੍ਭਯਤਾਯ ਅਪ੍ਪਟਿਸਤ੍ਤੁਤਾਯ ਇਚ੍ਛਿਤਾ, ਤਥਾਗਤਸੀਹਨਾਦਸ੍ਸੇਵ ਅਯਮਤ੍ਥੋ ਸਾਤਿਸਯੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਭੀਤਨਾਦਂ ਅਪ੍ਪਟਿਨਾਦ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਅਟ੍ਠਾਨਮੇਤਂ ਅਨਵਕਾਸੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਮ. ਨਿ. ੩.੧੨੯; ਅ. ਨਿ. ੧.੨੬੮-੨੭੧) ਹਿ ਯੋ ਅਤ੍ਥੋ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਤਸ੍ਸ ਭੂਤਤਾਯ ਅਯਂ ਨਾਦੋ ਸੇਟ੍ਠਨਾਦੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ ਉਤ੍ਤਮਨਾਦੋ. ਭੂਤਤ੍ਥੋ ਹਿ ਉਤ੍ਤਮਤ੍ਥੋਤਿ. ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਪਨ ਵਦਨ੍ਤਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਅਞ੍ਞਤੋ ਭਯਂ ਵਾ ਆਸਙ੍ਕਾ ਵਾ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਅਭੀਤਨਾਦੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਅਭੂਤਞ੍ਹਿ ਵਦਤੋ ਕੁਤੋਚਿ ਭਯਂ ਵਾ ਆਸਙ੍ਕਾ ਵਾ ਸਿਯਾ, ਏਵਂ ਪਨ ਵਦਨ੍ਤਂ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਕੋਚਿ ਉਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾ ਪਟਿਬਾਹਿਤੁਂ ਸਮਤ੍ਥੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਅਯਂ ਨਾਦੋ ਅਪ੍ਪਟਿਨਾਦੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ.
ਸਮਨ੍ਤਤੋ ਨਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨਵਸੇਨ ਤੋਦਨਂ ਵਿਜ੍ਝਨਂ ਸਨ੍ਨਿਤੋਦਕਂ, ਸਮ੍ਮਾ ਵਾ ਨਿਤੁਦਨ੍ਤਿ ਪੀਲ਼ੇਨ੍ਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਸਨ੍ਨਿਤੋਦਕਂ. ਵਾਚਾਯਾਤਿ ਚ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤੇ ਕਰਣਵਚਨਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਵਚਨਪਤੋਦੇਨਾ’’ਤਿ. ਸਞ੍ਜਮ੍ਭਰਿਮਕਂਸੂਤਿ ਸਮਨ੍ਤਤੋ ਸਮ੍ਭਰਿਤਂ ਅਕਂਸੁ, ਸਬ੍ਬੇ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਾ ਵਾਚਾਤੋਦਨੇਹਿ ਤੁਦਿਂਸੂਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸਮ੍ਭਰਿਤਂ…ਪੇ… ਵਿਜ੍ਝਿਂਸੂ’’ਤਿ. ਸਿਙ੍ਗਾਲਕਂਯੇਵਾਤਿ ਸਿਙ੍ਗਾਲਮੇਵ, ‘‘ਸੇਗਾਲਕਂਯੇਵਾ’’ਤਿਪਿ ਪਾਠੋ. ਤਸ੍ਸੇਵਾਤਿ ਸਿਙ੍ਗਾਲਰਵਸ੍ਸੇਵ. ਅਥ ਵਾ ਭੇਰਣ੍ਡਕਂਯੇਵਾਤਿ ਭੇਦਣ੍ਡਸਕੁਣਿਸਦਿਸਂਯੇਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਭੇਦਣ੍ਡਂ ਨਾਮ ਏਕੋ ਪਕ੍ਖੀ ਦ੍ਵਿਮੁਖੋ, ਤਸ੍ਸ ਕਿਰ ਸਦ੍ਦੋ ਅਤਿਵਿਯ ਵਿਰੂਪੋ ਅਮਨਾਪੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਪਿਚ ਭਿਨ੍ਨਸ੍ਸਰਂ ਅਮਨਾਪਸਦ੍ਦਂ ਨਦਤੀ’’ਤਿ. ਸੇਸਮੇਤ੍ਥ ਉਤ੍ਤਾਨਮੇਵ.
ਸਰਭਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.