੧. ਤਿਤ੍ਥਾਯਤਨਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੬੨. ਦੁਤਿਯਸ੍ਸ ਪਠਮੇ ਤਿਤ੍ਥਂ ਨਾਮ ਦ੍ਵਾਸਟ੍ਠਿ ਦਿਟ੍ਠਿਯੋ ਤਬ੍ਬਿਨਿਮੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਕਸ੍ਸਚਿ ਦਿਟ੍ਠਿਵਿਪ੍ਫਨ੍ਦਿਤਸ੍ਸ ਅਭਾਵਤੋ. ਏਤ੍ਥ ਹਿ ਸਤ੍ਤਾ ਤਰਨ੍ਤਿ ਉਪ੍ਪਿਲਵਨ੍ਤਿ ਉਮ੍ਮੁਜ੍ਜਨਿਮੁਜ੍ਜਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਤਿਤ੍ਥ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਪਾਰਗਮਨਸਙ੍ਖਾਤਞ੍ਹਿ ਤਰਣਂ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਿਕਾਨਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਤਤ੍ਥੇਵ ਅਪਰਾਪਰਂ ਨਿਮੁਜ੍ਜਨੁਮ੍ਮੁਜ੍ਜਨਵਸੇਨ ਪਿਲਵਨਮੇਵ ਤੇਸਂ ਤਰਣਂ ਨਾਮ. ਉਪ੍ਪਾਦਕਾਤਿ ਪੂਰਣਕਸ੍ਸਪਾਦਯੋ. ਤਿਤ੍ਥੇ ਜਾਤਾ ਤਿਤ੍ਥਿਯਾ, ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਂ ਵਾ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਸਙ੍ਖਾਤਂ ਤਿਤ੍ਥਂ ਏਤੇਸਂ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਤਿਤ੍ਥਿਕਾ, ਤਿਤ੍ਥਿਕਾ ਏਵ ਤਿਤ੍ਥਿਯਾ. ਮਨੋਰਮੇਤਿ ਸਾਦੁਫਲਭਰਿਤਤਾਯ ਅਭਯਦਿਸਤਾਯ ਚ ਮਨੋਰਮੇ. ਇਮੇਸੁਯੇਵ ਤੀਸੁ ਠਾਨੇਸੂਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੇਸੁ ਤਿਤ੍ਥਾਯਤਨੇਸੁ.
ਯੋ ਯਥਾ ਜਾਨਾਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਤਥਾ ਵੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪੁਗ੍ਗਲਜ੍ਝਾਸਯਵਸੇਨ ਤਥਾ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਪੁਗ੍ਗਲ-ਸਦ੍ਦੋ ਚ ਤਿਸ੍ਸਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਪਕਤੀਨਂ ਸਾਧਾਰਣੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਪੁਰਿਸਗ੍ਗਹਣੇਨ ਤਤੋ ਵਿਸੇਸਨਂ ਯਥਾ ‘‘ਅਟ੍ਠ ਪੁਰਿਸਪੁਗ੍ਗਲਾ’’ਤਿ. ਪਟਿਸਂਵਿਦਿਤਂ ਕਰੋਤੀਤਿ ਕੇਵਲਂ ਜਾਨਨਵਸੇਨ ਵਿਦਿਤਂ ਕਰੋਤਿ. ਅਨੁਭਵਤਿ ਵਾਤਿ ਵਿਪਾਕਲਕ੍ਖਣਪ੍ਪਤ੍ਤਂ ਅਨੁਭਵਤਿ. ਪੁਬ੍ਬੇਕਤਹੇਤੂਤਿ ਅਨ੍ਤੋਗਧਾਵਧਾਰਣਂ ਪਦਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਪੁਬ੍ਬੇਕਤਕਮ੍ਮਪਚ੍ਚਯੇਨੇਵਾ’’ਤਿ. ਇਮਿਨਾਤਿ ‘‘ਸਬ੍ਬਂ ਤਂ ਪੁਬ੍ਬੇਕਤਹੇਤੂ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਵਚਨੇਨ. ਕਮ੍ਮਵੇਦਨਨ੍ਤਿ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਕਮ੍ਮਸਹਜਂ ਵੇਦਨਂ. ਕਿਰਿਯਵੇਦਨਨ੍ਤਿ ‘‘ਨੇਵ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਾ ਨ ਚ ਕਮ੍ਮਵਿਪਾਕਾ’’ਤਿ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਕਿਰਿਯਚਿਤ੍ਤਸਹਜਂ ਵੇਦਨਂ. ਨ ਕੇਵਲਞ੍ਚ ਤੇ ਕਮ੍ਮਕਿਰਿਯਵੇਦਨਾ ਏਵ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਨ੍ਤਿ, ਅਥ ਖੋ ਸਾਸਨੇ ਲੋਕੇ ਚ ਪਾਕਟੇ ਵਾਤਾਬਾਧਾਦਿਰੋਗੇ ਚ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਨ੍ਤਿ ਏਵਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਯੇ ਵਾ ਇਮੇ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਪਿਤ੍ਤਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾਤਿ ਪਿਤ੍ਤਵਿਕਾਰਾਧਿਕਸਮ੍ਭੂਤਾ. ਅਨਨ੍ਤਰਦ੍ਵਯੇਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਿਕਾਤਿ ਪਿਤ੍ਤਾਦੀਨਂ ਤਿਣ੍ਣਮ੍ਪਿ ਵਿਕਾਰਾਨਂ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਤੋ ਜਾਤਾ. ਉਤੁਪਰਿਣਾਮਜਾਤਿ ਸੀਤਾਦਿਉਤੁਨੋ ਵਿਪਰਿਣਾਮਤੋ ਵਿਸਮਪਰਿਵੁਤ੍ਤਿਤੋ ਜਾਤਾ. ਵਿਸਮਪਰਿਹਾਰਜਾਤਿ ਅਸਪ੍ਪਾਯਾਹਾਰਯੋਗਪਟਿਸੇਵਨਵਸੇਨ ਕਾਯਸ੍ਸ ਵਿਸਮਂ ਪਰਿਹਰਣਤੋ ਜਾਤਾ. ਓਪਕ੍ਕਮਿਕਾਤਿ ਉਪਕ੍ਕਮਤੋ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾ. ਕਮ੍ਮਵਿਪਾਕਜਾਤਿ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਵਿਪਾਕਭੂਤਕ੍ਖਨ੍ਧਤੋ ਜਾਤਾ. ਵਿਰੋਧਿਪਚ੍ਚਯਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾ ਧਾਤੂਨਂ ਵਿਕਾਰਾਵਤ੍ਥਾ, ਤਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾ ਵਾ ਦੁਕ੍ਖਾ ਵੇਦਨਾ ਆਬਾਧਨਟ੍ਠੇਨ ਆਬਾਧੋ, ਸੋ ਏਵ ਰੁਜ੍ਜਨਟ੍ਠੇਨ ਰੋਗੋ. ਤਤ੍ਥ ‘‘ਯੋ ਯਾਪ੍ਯਲਕ੍ਖਣੋ, ਸੋ ਰੋਗੋ, ਇਤਰੋ ਆਬਾਧੋ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਸਬ੍ਬੇਸਞ੍ਚ ਨੇਸਂ ਤਂਤਂਧਾਤੂਨਂ ਵਿਸਮਂ ਆਸਨ੍ਨਕਾਰਣਂ, ਨ ਤਥਾ ਇਤਰਾਨਿ. ਤਤ੍ਥਾਪਿ ਚ ਪਕੋਪਾਵਤ੍ਥਾ ਧਾਤੁਯੋ ਆਸਨ੍ਨਕਾਰਣਂ, ਨ ਤਥਾ ਪਰਪਚ੍ਚਯਾਵਤ੍ਥਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਅਟ੍ਠਮਂਯੇਵ ਕਮ੍ਮਵਿਪਾਕਜਂ ਆਬਾਧਂ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ‘‘ਸਬ੍ਬਂ ਤਂ ਪੁਬ੍ਬੇਕਤਹੇਤੂ’’ਤਿ ਵਿਪਲ੍ਲਾਸਗ੍ਗਾਹੇਨ. ‘‘ਪੁਬ੍ਬੇ’’ਤਿ ਪੁਰਾਤਨਸ੍ਸੇਵ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ਉਪਪਜ੍ਜਵੇਦਨੀਯਮ੍ਪਿ ਤੇ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਨ੍ਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਦ੍ਵੇ ਪਟਿਬਾਹਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ. ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਤੀਤਿ ਅਨੁਜਾਨਨ੍ਤਿ.
ਅਤ੍ਤਨਾ ਕਤਮੂਲਕੇਨਾਤਿ ਸਾਹਤ੍ਥਿਕਕਮ੍ਮਹੇਤੁ. ਆਣਤ੍ਤਿਮੂਲਕੇਨਾਤਿ ਪਰਸ੍ਸ ਆਣਾਪਨਵਸੇਨ ਕਤਕਮ੍ਮਹੇਤੁ. ਇਮਾਤਿ ਤਿਸ੍ਸੋ ਵੇਦਨਾ. ਸਬ੍ਬੇ ਪਟਿਬਾਹਨ੍ਤੀਤਿ ਸਬ੍ਬੇ ਰੋਗੇ ਪਟਿਸੇਧੇਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬੇਸਮ੍ਪਿ ਤੇਸਂ ਏਕੇਨ ਇਸ੍ਸਰੇਨੇਵ ਨਿਮ੍ਮਿਤਤ੍ਤਾ ਤਬ੍ਭਾਵੀਭਾਵਾਸਮ੍ਭਵਤੋ. ਏਸ ਨਯੋ ਸੇਸੇਸੁਪਿ. ਸਬ੍ਬਂ ਪਟਿਬਾਹਨ੍ਤੀਤਿ ਹੇਤੁਪਚ੍ਚਯਪਟਿਸੇਧਨਤੋ ਸਬ੍ਬਂ ਨਿਸੇਧੇਨ੍ਤਿ.
ਮਾਤਿਕਂ ਨਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾਤਿ ਤਿਣ੍ਣਮ੍ਪਿ ਵੇਦਾਨਂ ਅਸਾਰਭਾਵਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਉਦ੍ਦੇਸਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਤਨ੍ਤਿ ਤਂ ਮਾਤਿਕਂ. ਵਿਭਜਿਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤੁਨ੍ਤਿ ਦੋਸਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨੇਵ ਵਿਭਾਗਤੋ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ. ਲਦ੍ਧਿਪਤਿਟ੍ਠਾਪਨਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਲਦ੍ਧਿਯਾ ਪਟਿਜਾਨਾਪਨਤ੍ਥਂ. ਲਦ੍ਧਿਤੋ ਲਦ੍ਧਿਂ ਸਙ੍ਕਮਨ੍ਤੀਤਿ ਮੂਲਲਦ੍ਧਿਤੋ ਅਞ੍ਞਲਦ੍ਧਿਂ ਉਪਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਪਟਿਜਾਨਨ੍ਤਿ. ਪੁਬ੍ਬੇਕਤਹੇਤੁਯੇਵ ਪਟਿਸਂਵੇਦੇਤੀਤਿ ਕਮ੍ਮਵੇਦਨਮ੍ਪਿ ਵਿਪਾਕਵੇਦਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਿਕਾ ਹਿ ਬ੍ਯਾਮੂਲ਼੍ਹਚਿਤ੍ਤਾ ਕਮ੍ਮਨ੍ਤਰਵਿਪਾਕਨ੍ਤਰਾਦੀਨਿ ਆਲੋਲ਼ੇਨ੍ਤਿ, ਅਸਙ੍ਕਰਤੋ ਸਞ੍ਞਾਪੇਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿ. ਯਥਾ ਚ ਅਕੁਸਲਕਮ੍ਮੇ, ਏਵਂ ਕੁਸਲਕਮ੍ਮੇਪੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਏਵਂ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਏਵਨ੍ਤਿ ਯਥਾ ਪੁਬ੍ਬੇਕਤਹੇਤੁ ਏਵ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਿਨੋ ਨਾਮ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਨ ਇਦਾਨਿ ਸਯਂਕਤਕਾਰਣਾ, ਏਵਂ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਾ ਵਿਰਮਣਮ੍ਪਿ ਪੁਬ੍ਬੇਕਤਹੇਤੁ ਏਵਾਤਿ ਵਿਚਾਰਿਯਮਾਨੋ ਪੁਬ੍ਬੇਕਤਵਾਦੋ ਅਕਿਰਿਯਵਾਦੋ ਏਵ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਤਿ.
ਕਤ੍ਤੁਕਮ੍ਯਤਾਛਨ੍ਦੋ ਨ ਤਣ੍ਹਾਛਨ੍ਦੋ. ਕਤ੍ਤੁਕਮ੍ਯਤਾਤਿ ਕਾਤੁਮਿਚ੍ਛਾ. ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਪੁਰਿਸਕਾਰੋਤਿ ਤੇਨ ਤੇਨ ਪੁਰਿਸੇਨ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਕਿਚ੍ਚਂ ਨ ਹੋਤਿ ਪੁਬ੍ਬੇਕਤਹੇਤੁ ਏਵ ਸਿਜ੍ਝਨਤੋ. ਉਭਯਮ੍ਪਿ ਤਂ ਏਸ ਨ ਲਬ੍ਭਤੀਤਿ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਕਰਣਂ ਸੁਚਰਿਤਪੂਰਣਂ, ਅਕਤ੍ਤਬ੍ਬਅਕਰਣਂ ਦੁਚ੍ਚਰਿਤਵਿਰਤੀਤਿ ਇਦਂ ਉਭਯਮ੍ਪਿ ਏਸ ਨ ਲਭਤਿ. ਸਮਣਾਪਿ ਹਿ ਪੁਬ੍ਬੇਕਤਕਾਰਣਾਯੇਵ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਪੁਬ੍ਬੇਕਤਕਾਰਣਾਯੇਵ ਸਮਣਾਪਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਨ ਇਦਾਨਿ ਸਂਵਰਸਮਾਦਾਨਾਦਿਨਾ. ਅਸ੍ਸਮਣਾਪਿ ਪੁਬ੍ਬੇਕਤਕਾਰਣਾਯੇਵਾਤਿ ਪੁਬ੍ਬੇਕਤਕਾਰਣਾਯੇਵ ਅਸ੍ਸਮਣਾਪਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਨ ਸਂਵਰਭੇਦੇਨ.
ਯਥਾ ਪੁਬ੍ਬੇਕਤਵਾਦੇ ਛਨ੍ਦਵਾਯਾਮਾਨਂ ਅਸਮ੍ਭਵਤੋ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਪੁਰਿਸਕਾਰਾਨਂ ਅਭਾਵੋ, ਏਵਂ ਇਸ੍ਸਰਨਿਮ੍ਮਾਨਵਾਦੇਪਿ ਇਸ੍ਸਰੇਨੇਵ ਸਬ੍ਬਸ੍ਸ ਨਿਮ੍ਮਿਤਭਾਵਾਨੁਜਾਨਨਤੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਪੁਬ੍ਬੇਕਤਵਾਦੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ. ਏਸ ਨਯੋ ਅਹੇਤੁਕਵਾਦੇਪੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਤਥਾ ਅਹੇਤੁਕਵਾਦੇਪੀ’’ਤਿ.
ਇਮੇਸਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਇਮੇਸਂ ਤਿਤ੍ਥਾਯਤਨਾਨਂ ਤੁਚ੍ਛਾਸਾਰਤਾਯ ਥੁਸਕੋਟ੍ਟਨੇਨ ਕੁਣ੍ਡਕਮਤ੍ਤਸ੍ਸਪਿ ਅਲਾਭੋ ਵਿਯ ਪਰਮਤ੍ਥਲੇਸਸ੍ਸਪਿ ਅਭਾਵੋ, ਤਥਾ ਖਜ੍ਜੋਪਨਕੋਭਾਸਤੋ ਤੇਜਸੋ ਫੁਲਿਙ੍ਗਮਤ੍ਤਸ੍ਸਪਿ ਅਭਾਵੋ ਵਿਯ ਅਨ੍ਧਵੇਣਿਕਸ੍ਸਪਿ ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਅਪ੍ਪਟਿਲਾਭੋ ਵਿਯ ਸਦ੍ਦਮਤ੍ਤਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਮਿਚ੍ਛਾਭਾਗੇਨ ਵਿਪਲ੍ਲਤ੍ਥਤਾਯ ਦਦ੍ਦਰਜਾਤਕੇ (ਜਾ. ੧.੨.੪੩-੪੩) ਸਸਕਸਦਿਸਤਾ ਚ ਵਿਭਾਵਿਤਾ ਹੋਤਿ. ਸਾਰਭਾਵਨ੍ਤਿ ਸੀਲਸਾਰਾਦਿਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਾਰਸਬ੍ਭਾਵਂ. ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਭਾਵਨ੍ਤਿ ਏਕਨ੍ਤੇਨੇਵ ਵਟ੍ਟਤੋ ਨਿਯ੍ਯਾਨਾਵਹਭਾਵਂ. ਅਨਿਗ੍ਗਹਿਤੋਤਿ ਨ ਨਿਗ੍ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਨਿਗ੍ਗਹੇਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯੋ’’ਤਿ. ਅਸਂਕਿਲਿਟ੍ਠੋਤਿ ਸਂਕਿਲੇਸਵਿਰਹਿਤੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਨਿਕ੍ਕਿਲੇਸੋ’’ਤਿਆਦਿ. ਅਨੁਪਵਜ੍ਜੋਤਿ ਧਮ੍ਮਤੋ ਨ ਉਪਵਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਅਪ੍ਪਟਿਕੁਟ੍ਠੋ ਨਾਮ ਅਪ੍ਪਟਿਸੇਧਨਂ ਵਾ ਸਿਯਾ ਅਨਕ੍ਕੋਸਨਂ ਵਾਤਿ ਤਦੁਭਯਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਪ੍ਪਟਿਬਾਹਿਤੋ ਅਨੁਪਕ੍ਕੁਟ੍ਠੋ’’ਤਿ ਆਹ.
ਤਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਾਤਿ ‘‘ਅਯਂ ਖੋ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਉਦ੍ਧਟਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ. ਪਞ੍ਹਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾਤਿ ਕਥੇਤੁਕਮ੍ਯਤਾਵਸੇਨ ਪਞ੍ਹਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ. ਯਥਾਪਟਿਪਾਟਿਯਾਤਿ ਮਾਤਿਕਾਯ ਯਥਾਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਪ੍ਪਟਿਪਾਟਿਯਾ. ਧਾਤੁਯੋਤਿ ਸਭਾਵਧਾਰਣਟ੍ਠੇਨ ਧਾਤੁਯੋ. ਤਾ ਪਨ ਯਸ੍ਮਾ ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠਿਕਪ੍ਪਨਾਪਰਿਕਪ੍ਪਿਤਅਤ੍ਤਸੁਭਸੁਖਸਸ੍ਸਤਾਦਿਪਕਤਿਆਦਿਧੁਵਾਦਿਜੀਵਾਦਿਕਾਯਾਦਿਕਾ ਵਿਯ ਨ ਇਚ੍ਛਾਸਭਾਵਾ ਦਿਟ੍ਠਿਆਦਿਰਹਿਤੇਹਿ ਵਿਮੁਚ੍ਚਮਾਨਉਦੁਮ੍ਬਰਪੁਪ੍ਫਾਦਿਲੋਕਵੋਹਾਰਵਤ੍ਥੂਨਿ ਵਿਯ ਚ ਵਾਚਾਵਤ੍ਥੁਮਤ੍ਤਾ, ਅਥ ਖੋ ਸਚ੍ਚਪਰਮਤ੍ਥਭੂਤਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਭਾਵਾ’’ਤਿ, ਸਚ੍ਚਸਭਾਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਭਾਵਂ ਧਾਰੇਨ੍ਤੀਤਿ ਹਿ ਧਾਤੁਯੋ. ਨਿਜ੍ਜੀਵਨਿਸ੍ਸਤ੍ਤਭਾਵਪ੍ਪਕਾਸਕੋਤਿ ਬਾਹਿਰਪਰਿਕਪ੍ਪਿਤਜੀਵਾਭਾਵਪ੍ਪਕਾਸਕੋ ਲੋਕਿਯਮਹਾਜਨਸਂਕਪ੍ਪਿਤਸਤ੍ਤਾਭਾਵਪ੍ਪਕਾਸਕੋ ਚ. ਆਕਰਟ੍ਠੇਨਾਤਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਟ੍ਠਾਨਭਾਵੇਨ. ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਟ੍ਠਾਨਮ੍ਪਿ ਹਿ ਆਕਰੋ ਆਯਤਨਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਯਥਾ ‘‘ਕਮ੍ਬੋਜੋ ਅਸ੍ਸਾਨਂ ਆਯਤਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਮਨੋਪਵਿਚਾਰਾਤਿ ਤਂ ਤਂ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਉਪੇਚ੍ਚ ਮਨਸੋ ਵਿਵਿਧਚਰਣਾਕਾਰੋ. ਕੇਹਿ ਕਤ੍ਥਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਪਾਦੇਹੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਅਟ੍ਠਾਰਸਸੁ ਠਾਨੇਸੂਤਿ ਛ ਸੋਮਨਸ੍ਸਟ੍ਠਾਨਿਯਾਨਿ, ਛ ਦੋਮਨਸ੍ਸਟ੍ਠਾਨਿਯਾਨਿ, ਛ ਉਪੇਕ੍ਖਾਟ੍ਠਾਨਿਯਾਨੀਤਿ ਏਵਂ ਅਟ੍ਠਾਰਸਸੁ ਠਾਨੇਸੁ.
ਪਤਿਟ੍ਠਾਧਾਤੂਤਿ ਸੇਸਭੂਤਤ੍ਤਯਸ੍ਸ ਚੇਵ ਸਬ੍ਬੂਪਾਦਾਰੂਪਾਨਞ੍ਚ ਪਤਿਟ੍ਠਾਸਭਾਵਾ ਧਾਤੁ. ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਆਬਨ੍ਧਨਧਾਤੂਤਿਆਦੀਸੁਪਿ ਅਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਅਪਿਚ ਕਕ੍ਖਲ਼ਭਾਵਸਿਦ੍ਧੋ ਸਹਜਾਤਧਮ੍ਮਾਨਂ ਆਧਾਰਭਾਵੋ ਪਤਿਟ੍ਠਾਭਾਵੋ. ਦ੍ਰਵਭਾਵਸਿਦ੍ਧਂ ਸਮ੍ਪਿਣ੍ਡਨਂ ਆਬਨ੍ਧਨਂ. ਉਣ੍ਹਭਾਵਸਿਦ੍ਧਂ ਮੁਦੁਤਾਪਕ੍ਕਤਾਵਹਂ ਪਰਿਪਾਚਨਂ. ਥਦ੍ਧਭਾਵਾਵਹਂ ਉਦ੍ਧੁਮਾਤਨਂ ਵਿਤ੍ਥਮ੍ਭਨਂ. ਰੂਪਵਿਵਿਤ੍ਤੋ ਰੂਪਪਰਿਯਨ੍ਤੋ ਆਕਾਸੋਤਿ ਯੇਸਂ ਸੋ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੋ, ਤੇਹਿ ਸੋ ਅਸਮ੍ਫੁਟ੍ਠੋਵਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਆਕਾਸਧਾਤੂਤਿ ਅਸਮ੍ਫੁਟ੍ਠਧਾਤੂ’’ਤਿ. ਸਞ੍ਜਾਨਨਵਿਧੁਰਾ ਆਰਮ੍ਮਣੂਪਲਦ੍ਧਿ ਵਿਜਾਨਨਧਾਤੁ. ਵਿਤ੍ਥਾਰਤੋਪਿ ਕਥੇਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿ ਸਙ੍ਖੇਪਨ੍ਤੋਗਧਤ੍ਤਾ ਵਿਤ੍ਥਾਰਸ੍ਸ. ਸਙ੍ਖੇਪਤੋ ਕਥੇਤੁਂ ਨ ਵਟ੍ਟਤਿ ਕਥੇਤਬ੍ਬਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਅਨਵਸੇਸਪਰਿਯਾਦਾਨਾਭਾਵਤੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਵਿਤ੍ਥਾਰਤੋਵ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ. ਉਭਯਥਾਤਿ ਸਙ੍ਖੇਪਤੋ ਵਿਤ੍ਥਾਰਤੋ ਚ.
ਅਨਿਪ੍ਫਨ੍ਨਾਪਿ ਆਕਾਸਧਾਤੁ ਭੂਤਾਨਿ ਉਪਾਦਾਯ ਗਹੇਤਬ੍ਬਤਾਮਤ੍ਤੇਨ ‘‘ਉਪਾਦਾਰੂਪ’’ਨ੍ਤੇਵ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਦਿਟ੍ਠਾਨੇਵਾਤਿ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤਬ੍ਬਾਨਿ ਉਪਾਦਾਰੂਪਭਾਵਸਾਮਞ੍ਞਤੋ. ਤੇਨ ਸਹਜਾਤਾ ਵੇਦਨਾ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧੋ ਸਮੁਦਾਯੇ ਪਵਤ੍ਤਵੋਹਾਰਸ੍ਸ ਅਵਯਵੇਪਿ ਦਿਸ੍ਸਨਤੋ ਯਥਾ ‘‘ਵਤ੍ਥੇਕਦੇਸੇ ਦਡ੍ਢੇ ਵਤ੍ਥਂ ਦਡ੍ਢ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਫਸ੍ਸੋ ਚ ਚੇਤਨਾ ਚ ਸਙ੍ਖਾਰਕ੍ਖਨ੍ਧੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਮਹਾਭੂਮਕਤ੍ਤਾ ਤੇਸਂ ਤਪ੍ਪਧਾਨਤ੍ਤਾ ਚ ਸਙ੍ਖਾਰਕ੍ਖਨ੍ਧਸ੍ਸ. ਅਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾ ਨਾਮਂ ਆਰਮ੍ਮਣਾਭਿਮੁਖਂ ਨਮਨਤੋ ਨਾਮਾਧੀਨਗ੍ਗਹਣਤੋ ਚ. ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੋ ਰੂਪਂ ਪਰਿਬ੍ਯਤ੍ਤਂ ਰੁਪ੍ਪਨਟ੍ਠੇਨ. ਪਚ੍ਚਯਨ੍ਤਿ ਨਿਸ੍ਸਯਭੂਤਂ ਪਚ੍ਚਯਂ. ਵਿਭਾਗੇਨ ਦ੍ਵਾਚਤ੍ਤਾਲੀਸ. ਏਕਾਸੀਤਿ ਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ‘‘ਸਮ੍ਮਸਨਚਾਰੋਯ’’ਨ੍ਤਿ ਕਤ੍ਵਾ. ਅਨੁਕ੍ਕਮੇਨ ਪਟਿਪਜ੍ਜਮਾਨੋਤਿ ਏਵਂ ਕਙ੍ਖਾਵਿਤਰਣਵਿਸੁਦ੍ਧਿਯਂ ਠਿਤੋ ਉਪਰਿਮੇਨ ਤਿਸ੍ਸਨ੍ਨਂ ਵਿਸੁਦ੍ਧੀਨਂ ਸਮ੍ਪਾਦਨਵਸੇਨ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਭਾਵਨਂ ਉਸ੍ਸੁਕ੍ਕਾਪੇਨ੍ਤੋ.
ਫਸ੍ਸਾਯਤਨਨ੍ਤਿ ਫਸ੍ਸਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਟ੍ਠਾਨਂ. ਸੁਵਣ੍ਣਾਦੀਨਨ੍ਤਿ ਸੁਵਣ੍ਣਮਣਿਵਜਿਰਾਦੀਨਂ. ਆਕਿਣ੍ਣਂ ਵਿਯ ਹੁਤ੍ਵਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਆਕਰੋ. ਯਥਾ ਚਕ੍ਖੁ ਵਿਪਾਕਫਸ੍ਸਸ੍ਸ ਵਿਸੇਸਪਚ੍ਚਯੋ, ਨ ਤਥਾ ਇਤਰੇਸਨ੍ਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਦ੍ਵੇ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞਾਣਾਨੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਏਸ ਨਯੋ ਸੇਸਵਾਰੇਸੁਪਿ. ਦ੍ਵਤ੍ਤਿਂਸਾਯ ਵਿਪਾਕਫਸ੍ਸੇਸੁ ਦ੍ਵਿਪਞ੍ਚਵਿਞ੍ਞਾਣਸਹਗਤਫਸ੍ਸੇ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਸੇਸਾ ਦ੍ਵਾਵੀਸਤਿ ਵਿਪਾਕਫਸ੍ਸਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਦਿਟ੍ਠਮੇਵ ਹੋਤਿ ਤੇਨ ਸਮਾਨਯੋਗਕ੍ਖਮਤ੍ਤਾ. ‘‘ਸਙ੍ਖੇਪਤੋ ਤਾਵਾ’’ਤਿ ਸਙ੍ਖੇਪਕਥਂ ਆਰਭਿਤ੍ਵਾਪਿ ਵਿਤ੍ਥਾਰਕਥਾਪੇਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਨਯਤ੍ਤਾ ਸੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾਵਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਹੇਟ੍ਠਾ…ਪੇ… ਵੇਦਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ.
ਸੋਮਨਸ੍ਸਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਟ੍ਠਾਨਭੂਤਂ ਸੋਮਨਸ੍ਸਟ੍ਠਾਨਿਯਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸੋਮਨਸ੍ਸਸ੍ਸ ਕਾਰਣਭੂਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਉਪਵਿਚਰਤੀਤਿ ਉਪੇਚ੍ਚ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਸਭਾਵਤੋ ਸਙ੍ਕਪ੍ਪਤੋ ਚ ਸੋਮਨਸ੍ਸਾਦਿਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਹੇਤੁਕਾ ਸੋਮਨਸ੍ਸਟ੍ਠਾਨਿਯਾਦਿਤਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਇਟ੍ਠਂ ਵਾ ਹੋਤੂ’’ਤਿਆਦਿ. ਚਤੁਤ੍ਥਂ ਦਿਟ੍ਠਮੇਵ ਹੋਤਿ ਤਦਵਿਨਾਭਾਵਤੋ.
ਅਰਿਯਸਚ੍ਚਾਨੀਤਿ ਪੁਰਿਮਪਦੇ ਉਤ੍ਤਰਪਦਲੋਪੇਨਾਯਂ ਨਿਦ੍ਦੇਸੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਰਿਯਭਾਵਕਰਾਨੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਮਗ੍ਗੇ (ਵਿਸੁਦ੍ਧਿ. ੨.੫੩੧) ਪਕਾਸਿਤਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਨ ਇਧ ਪਕਾਸੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਸੁਖਾਵਬੋਧਨਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਦੇਸਿਯਮਾਨਾਯ ਵਟ੍ਟਕਥਾਯ ਸੁਖੇਨ ਅਵਬੋਧਨਤ੍ਥਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਯਸ੍ਸ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਦ੍ਵਾਦਸਪਦਨ੍ਤਿ ਅਵਿਜ੍ਜਾਦੀਹਿ ਪਦੇਹਿ ਦ੍ਵਾਦਸਪਦਂ. ਪਚ੍ਚਯਵਟ੍ਟਨ੍ਤਿ ਪਚ੍ਚਯਪ੍ਪਬਨ੍ਧਂ. ਕਥੇਤੁਕਾਮੋ ਹੋਤਿ ਪਚ੍ਚਯਾਕਾਰਮੁਖੇਨ ਸਚ੍ਚਾਨਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਕਾਮਤਾਯ. ਗਬ੍ਭਾਵਕ੍ਕਨ੍ਤਿਵਟ੍ਟਨ੍ਤਿ ਗਬ੍ਭੋਕ੍ਕਨ੍ਤਿਮੁਖੇਨ ਵਿਪਾਕਵਟ੍ਟਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ ‘‘ਗਬ੍ਭਸ੍ਸਾਵਕ੍ਕਨ੍ਤਿ ਹੋਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ. ਤਸ੍ਮਾ ਪਨੇਤ੍ਥ ਗਬ੍ਭਾਵਕ੍ਕਨ੍ਤਿਵਸੇਨੇਵ ਵਟ੍ਟਂ ਦਸ੍ਸਿਤਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਗਬ੍ਭਾਵਕ੍ਕਨ੍ਤਿਵਟ੍ਟਸ੍ਮਿਂ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਗਬ੍ਭਾਵਕ੍ਕਨ੍ਤਿਵਟ੍ਟਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਮਾਤੁਕੁਚ੍ਛਿਮ੍ਹਿ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਧਮ੍ਮਪ੍ਪਬਨ੍ਧੇ. ਦਸ੍ਸਿਤੇਤਿ ਦੇਸਨਾਵਸੇਨ ਦਸ੍ਸਿਤੇ. ਪੁਰਿਮਾ ਦ੍ਵੇ ਯੋਨਿਯੋ ਇਤਰਾਹਿ ਓਲ਼ਾਰਿਕਤਾਯ ਪਰਿਬ੍ਯਤ੍ਤਤਰਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਗਬ੍ਭਾਵਕ੍ਕਨ੍ਤਿ…ਪੇ… ਅਵਬੋਧੇਤੁਮ੍ਪੀ’’ਤਿ.
ਪਚ੍ਚਯਮਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਛਨ੍ਨਂ ਧਾਤੂਨਂ ਸਾਧਾਰਣਂ ਪਚ੍ਚਯਭਾਵਮਤ੍ਤਂ, ਨ ਤੇਹਿ ਭਾਗਸੋ ਨਿਪ੍ਫਾਦਿਯਮਾਨਂ ਪਚ੍ਚਯਵਿਸੇਸਂ ‘‘ਕੁਤੋ ਪਨੇਤਂ ਛਨ੍ਨਂ ਧਾਤੂਨ’’ਨ੍ਤਿ ਅਵਿਭਾਗੇਨ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਨ ਮਾਤੁ ਨ ਪਿਤੁ ਤਾਸਂ ਧਾਤੂਨਂ ਇਮਸ੍ਸ ਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਬਾਹਿਰਭਾਵਤੋ. ਗਬ੍ਭਸ੍ਸਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਗਬ੍ਭਤਿ ਅਤ੍ਤਭਾਵਭਾਵੇਨ ਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਗਬ੍ਭੋ, ਕਲਲਾਦਿਅਵਤ੍ਥੋ ਧਮ੍ਮਪ੍ਪਬਨ੍ਧੋ. ਤਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤਤ੍ਤਾ ਪਨ ਸਤ੍ਤਸਨ੍ਤਾਨੋ ਗਬ੍ਭੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ ਯਥਾ ਮਞ੍ਚਨਿਸ੍ਸਿਤਾ ‘‘ਮਞ੍ਚਾ ਉਕ੍ਕੁਟ੍ਠਿਂ ਕਰੋਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਤਨ੍ਨਿਸ੍ਸਯਭਾਵਤੋ ਮਾਤੁਕੁਚ੍ਛਿ ਗਬ੍ਭੋਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਗਬ੍ਭੇ ਵਸਤਿ ਮਾਣਵੋ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਜਾ. ੧.੧੫.੩੬੩). ਗਬ੍ਭੋ ਵਿਯਾਤਿ ਵਾ ਗਬ੍ਭੋ. ਯਥਾ ਹਿ ਨਿਵਾਸਟ੍ਠਾਨਤਾਯ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਓਵਰਕੋ ‘‘ਗਬ੍ਭੋ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਏਵਂ ਗਬ੍ਭਸੇਯ੍ਯਕਾਨਂ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਯਾਵ ਅਭਿਜਾਤਿ ਨਿਵਾਸਟ੍ਠਾਨਤਾਯ ਮਾਤੁਕੁਚ੍ਛਿ ‘‘ਗਬ੍ਭੋ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਇਧ ਪਨ ਪਠਮਂ ਵੁਤ੍ਤਅਤ੍ਥੇਨੇਵ ਗਬ੍ਭੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਗਬ੍ਭੋ ਚ ਨਾਮਾ’’ਤਿਆਦਿ.
ਨਿਰਤਿਅਤ੍ਥੇਨ ਨਿਰਯੋ ਚ ਸੋ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੇਨ ਅਤ੍ਥੇਨ ਗਬ੍ਭੋ ਚਾਤਿ ਨਿਰਯਗਬ੍ਭੋ. ਏਸ ਨਯੋ ਸੇਸਪਦੇਸੁਪਿ. ਅਯਂ ਪਨ ਵਿਸੇਸੋ – ਦੇਵਮਨੁਜਾਦਯੋ ਵਿਯ ਉਦ੍ਧਂ ਦੀਘਾ ਅਹੁਤ੍ਵਾ ਤਿਰਿਯਂ ਅਞ੍ਚਿਤਾ ਦੀਘਾਤਿ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਾ. ਤੇ ਏਵ ਖਨ੍ਧਕੋਟ੍ਠਾਸਭਾਵੇਨ ਯੋਨਿ ਚ ਸੋ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਗਬ੍ਭੋ ਚਾਤਿ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਯੋਨਿਗਬ੍ਭੋ. ਪਕਟ੍ਠਤੋ ਸੁਖਤੋ ਅਪੇਤਂ ਅਪਗਮੋ ਪੇਤਭਾਵੋ, ਤਂ ਪਤ੍ਤਾਨਂ ਵਿਸਯੋਤਿ ਪੇਤ੍ਤਿਵਿਸਯੋ, ਪੇਤਯੋਨਿ. ਮਨਸ੍ਸ ਉਸ੍ਸਨ੍ਨਤਾਯ ਸੂਰਭਾਵਾਦਿਗੁਣੇਹਿ ਉਪਚਿਤਮਾਨਸਤਾਯ ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਗੁਣਚਿਤ੍ਤਤਾਯ ਮਨੁਸ੍ਸਾ. ਦਿਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਕਾਮਗੁਣਾਦੀਹਿ ਕੀਲ਼ਨ੍ਤਿ ਲਲ਼ਨ੍ਤਿ ਜੋਤਨ੍ਤੀਤਿ ਦੇਵਾ. ਗਬ੍ਭਸਦ੍ਦੋ ਵੁਤ੍ਤਨਯੋ ਏਵ. ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰੋਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੇਨ ਤਦਨਨ੍ਤਰਭੇਦੇਨ ਚ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰਕੋ. ਮਨੁਸ੍ਸਗਬ੍ਭੋ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ ਸੁਪਾਕਟਤਾਯ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਭਾਵਤੋ. ਓਕ੍ਕਨ੍ਤਿ ਮਾਤੁਕੁਚ੍ਛਿਂ ਓਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਵਿਯ ਉਪ੍ਪਤਿਤ੍ਵਾਤਿ ਕਤ੍ਵਾ. ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ. ਪਾਤੁਭਾਵੋ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਪ੍ਪਕਾਸਕੋ ਚ.
ਸਨ੍ਨਿਪਾਤੋ ਨਾਮ ਅਵੇਕਲ੍ਲਜਾਤਿਹੀਨਵੇਕਲ੍ਲੇਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਇਧ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਧਾਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸਤ੍ਤਲੋਕੇ. ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤਾਤਿ ਸਮੋਧਾਨਭਾਵਤੋ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤਾ ਸਮਾਗਤਾ ਸਂਸਿਲਿਟ੍ਠਾ. ਉਤੁਨੀਤਿ ਉਤੁਮਤੀ ਸਞ੍ਜਾਤਪੁਪ੍ਫਾ. ਇਦਞ੍ਚ ਉਤੁਸਮਯਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਲੋਕਸਮਞ੍ਞਾਕਰਜਸ੍ਸ ਲਗ੍ਗਨਦਿਵਸਮਤ੍ਤਂ. ਮਾਤੁਗਾਮਸ੍ਸ ਹਿ ਯਸ੍ਮਿਂ ਗਬ੍ਭਾਸਹਸਞ੍ਞਿਤੇ ਓਕਾਸੇ ਦਾਰਕੋ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਮਹਤੀ ਲੋਹਿਤਪੀਲ਼ਕਾ ਸਣ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾ ਅਗ੍ਗਹਿਤਪੁਬ੍ਬਾ ਏਵ ਭਿਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪਗ੍ਘਰਤਿ, ਵਤ੍ਥੁ ਸੁਦ੍ਧਂ ਹੋਤਿ ਪਗ੍ਘਰਿਤਲੋਹਿਤਤ੍ਤਾ ਅਨਾਮਯਤ੍ਤਾ ਚ. ਵਿਸੁਦ੍ਧੇ ਵਤ੍ਥੁਮ੍ਹਿ ਮਾਤਾਪਿਤੂਸੁ ਏਕਵਾਰਂ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤੇਸੁ ਯਾਵ ਸਤ੍ਤ ਦਿਵਸਾਨਿ ਖੇਤ੍ਤਮੇਵ ਹੋਤਿ. ਸੁਦ੍ਧਂ ਵਤ੍ਥੁ ਨਹਾਨਤੋ ਪਰਮ੍ਪਿ ਕਤਿਪਯਾਨਿ ਦਿਵਸਾਨਿ ਗਬ੍ਭਸਣ੍ਠਹਨਤਾਯ ਖੇਤ੍ਤਮੇਵ ਹੋਤਿ ਪਰਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਲੋਹਿਤਲੇਸਸ੍ਸ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਤ੍ਤਾ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਹਤ੍ਥਗ੍ਗਾਹਵੇਣਿਗ੍ਗਾਹਾਦਿਨਾ ਅਙ੍ਗਪਰਾਮਸਨੇਨਪਿ ਦਾਰਕੋ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਤਿਯੇਵ. ਇਤ੍ਥਿਸਨ੍ਤਾਨੇਪਿ ਹਿ ਸਤ੍ਤਪਿ ਧਾਤੂ ਲਬ੍ਭਨ੍ਤੇਵ. ਤਥਾ ਹਿ ਪਾਰਿਕਾਯ ਨਾਭਿਪਰਾਮਸਨੇਨ ਸਾਮਸ੍ਸ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਸ੍ਸ, ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕਾਯ ਨਾਭਿਪਰਾਮਸਨੇਨ (ਜਾ. ਅਟ੍ਠ. ੪.੧੫.ਮਾਤਙ੍ਗਜਾਤਕਵਣ੍ਣਨਾ; ਮ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੬੫) ਮਣ੍ਡਬ੍ਯਸ੍ਸ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ ਅਹੋਸਿ. ਗਨ੍ਧਨਤੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਗਤਿਯਾ ਨਿਮਿਤ੍ਤੂਪਟ੍ਠਾਨੇਨ ਸੂਚਨਤੋ ਦੀਪਨਤੋ ਗਨ੍ਧੋਤਿ ਲਦ੍ਧਨਾਮੇਨ ਭਵਗਾਮਿਕਮ੍ਮੁਨਾ ਅਬ੍ਬਤਿ ਪਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਗਨ੍ਧਬ੍ਬੋ, ਤਤ੍ਥ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨਕਸਤ੍ਤੋ. ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਿਤੋ ਹੋਤੀਤਿ ਨ ਮਾਤਾਪਿਤੂਨਂ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਂ ਓਲੋਕਯਮਾਨੋ ਸਮੀਪੇ ਠਿਤੋ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਿਤੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ, ਕਮ੍ਮਯਨ੍ਤਯਨ੍ਤਿਤੋ ਪਨ ਏਕੋ ਸਤ੍ਤੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਓਕਾਸੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨਕੋ ਹੋਤੀਤਿ ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਤਦਾ ਹਿ ਤਤ੍ਰੂਪਗਸਤ੍ਤੋ ਤਤ੍ਰੂਪਪਤ੍ਤਿਆਵਹਨ੍ਤਕਮ੍ਮਸਙ੍ਖਾਤੇਨ ਪੇਲ੍ਲਕਯਨ੍ਤੇਨ ਤਥਤ੍ਥਾਯ ਪੇਲ੍ਲਿਤੋ ਉਪਨੀਤੋ ਵਿਯ ਹੋਤਿ.
ਵਿਞ੍ਞਾਣਪਚ੍ਚਯਾ ਨਾਮਰੂਪਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਯਭਾਵੇਨ ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਤਯੋ ਅਰੂਪਿਨੋ ਖਨ੍ਧਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਧ ਪਨ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਪਚ੍ਚਯਭਾਵੇਨ ਅਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਗਬ੍ਭੋਕ੍ਕਨ੍ਤਿਯਾ ਏਵ ਪਚ੍ਚਯਭਾਵੇਨ ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਵਿਞ੍ਞਾਣਕ੍ਖਨ੍ਧਮ੍ਪਿ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਧ ਪਨ ਮਨੁਸ੍ਸਗਬ੍ਭਸ੍ਸ ਓਕ੍ਕਨ੍ਤਿਯਾ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਗਬ੍ਭਸੇਯ੍ਯਕਾਨਂ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਕ੍ਖਣੇ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
ਤਣ੍ਹਾਯ ਸਮੁਦਯਸਚ੍ਚਭਾਵੇਨ ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਤਣ੍ਹ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਸ੍ਸੇਵ ਪਭਾਵਿਕਾਤਿ ਤਸ੍ਸੇਵ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਖਸਚ੍ਚਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਾਦਿਕਾ. ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਦੁਕ੍ਖਗ੍ਗਹਣੇਨ ਤਣ੍ਹਾਪਿ ਗਹਿਤਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਤੇਸਂ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਮ੍ਪਿ…ਪੇ… ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧੋ’’ਤਿ. ਅਵਿਸੇਸੇਨ ਹਿ ਤੇਭੂਮਕਵਟ੍ਟਂ ਇਧ ਦੁਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਂ. ਅਥ ਵਾ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਨਿਰੋਧੋ ਤਬ੍ਭਾਵਿਕਾਯ ਤਣ੍ਹਾਯ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਨਿਰੋਧੇਨ ਵਿਨਾ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਤੇਸਂ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਮ੍ਪਿ…ਪੇ… ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧੋ’’ਤਿ. ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਨਿਰੋਧੋਤਿ ਚ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਨਿਰੋਧਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.
‘‘ਤਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਉਭਯਤ੍ਥ ਪਾਲ਼ਿਯਾ ਪਵਤ੍ਤਿਆਕਾਰਭੇਦਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਅਯਂ ਪਨ ਵਿਸੇਸੋ’’ਤਿ ਆਹ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਵਿਸਦ੍ਧਿਮਗ੍ਗੇ. ਇਧਾਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸੁਤ੍ਤੇ. ਅਵਿਜ੍ਜਾਯ ਤ੍ਵੇਵਾਤਿ ਅਵਿਜ੍ਜਾਯ ਤੁ ਏਵ. ਅਸੇਸਵਿਰਾਗਨਿਰੋਧਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਮੇਵ ਸਙ੍ਖਾਰੇ ਵਿਰਜ੍ਜਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਵਿਰਾਗੋ, ਮਗ੍ਗੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਵਿਰਾਗਸਙ੍ਖਾਤੇਨ ਮਗ੍ਗੇਨ ਅਸੇਸਨਿਰੋਧਾ ਅਸੇਸੇਤ੍ਵਾ ਨਿਰੋਧਾ ਸਮੁਚ੍ਛਿਨ੍ਦਨਾਤਿ ਏਵਮੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ.
ਸਕਲਸ੍ਸਾਤਿ ਅਨਵਸੇਸਸ੍ਸ. ਕੇਵਲਸ੍ਸਾਤਿ ਵਾ ਸੁਦ੍ਧਸ੍ਸ, ਪਰਪਰਿਕਪ੍ਪਿਤਸਤ੍ਤਜੀਵਾਦਿਵਿਰਹਿਤਸ੍ਸਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਖੀਣਾਕਾਰੋਪਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਨਿਰੁਜ੍ਝਨਂ ਨਿਰੋਧੋ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਅਤ੍ਥੇਨ. ਅਰਹਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਨਿਰੋਧੋਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਨਿਰੋਧਨ੍ਤੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾ. ਨਿਬ੍ਬਾਨਮ੍ਪਿ ਨਿਰੋਧੋਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਅਵਿਜ੍ਜਾਦੀਨਂ ਨਿਰੋਧਸ੍ਸ ਨਿਮਿਤ੍ਤਭਾਵਤੋ ਅਵਿਜ੍ਜਾਦਯੋ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਨਿਰੋਧੋਤਿ ਕਤ੍ਵਾ. ਖੀਣਾਕਾਰਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨਾਤਿ ਅਵਿਜ੍ਜਾਦੀਨਂ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਨਿਰੋਧੇਨ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨਾਕਾਰਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ. ਨਿਬ੍ਬਾਨਮੇਵ ਸਨ੍ਧਾਯ, ਨ ਪਨ ਅਰਹਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਸਭਾਵਧਮ੍ਮਾਨਂ ਨਿਗ੍ਗਹੋ ਨਾਮ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਧਮ੍ਮਪਰਿਚ੍ਛੇਦਤੋ ਊਨਾਧਿਕਭਾਵਪ੍ਪਕਾਸਨੇਨ ਅਤ੍ਤਸਭਾਵਵਿਭਾਵਨੇਨੇਵ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਨਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ.
ਤਿਤ੍ਥਾਯਤਨਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.