(੧੧) ੧. ਆਸਾਦੁਪ੍ਪਜਹਵਗ੍ਗਵਣ੍ਣਨਾ
੧੧੯. ਤਤਿਯਪਣ੍ਣਾਸਕਸ੍ਸ ਪਠਮੇ ਦੁਕ੍ਖੇਨ ਪਜਹਿਤਬ੍ਬਾਤਿ ਦੁਪ੍ਪਜਹਾ. ਦੁਚ੍ਚਜਾਤਿਆਦੀਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਆਸਾਨਂ ਦੁਚ੍ਚਜਭਾਵੋ ਕਥਂ ਜਾਨਿਤਬ੍ਬੋਤਿ ਪਠਮਂ ਤਾਵ ਲਾਭਾਸਾਯ ਦੁਚ੍ਚਜਭਾਵਂ ਵਿਭਾਵੇਤਿ ‘‘ਲਾਭਾਸਾਯਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ. ਉਭਤੋਬ੍ਯੂਲ਼੍ਹਨ੍ਤਿ ਯੁਦ੍ਧਤ੍ਥਾਯ ਉਭਤੋ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤਂ. ਪਕ੍ਖਨ੍ਦਨ੍ਤੀਤਿ ਅਨੁਪ੍ਪਵਿਸਨ੍ਤਿ. ਜੀਵਿਤਾਸਾਯ ਦੁਪ੍ਪਜਹਤ੍ਤਾਤਿਆਦਿਨਾ ਜੀਵਿਤਾਸਾਯ ਦੁਚ੍ਚਜਭਾਵਂ ਵਿਭਾਵੇਤਿ.
੧੨੦. ਦੁਤਿਯੇ ਦੁਲ੍ਲਭਾਤਿ ਨ ਸੁਲਭਾ. ਇਣਂ ਦੇਮੀਤਿ ਸਞ੍ਞਂ ਕਰੋਤੀਤਿ ਏਵਂ ਸਞ੍ਞਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਹੋਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਤ੍ਥ ਚ ‘‘ਪੁਬ੍ਬਕਾਰੀਤਿ ਪਠਮਂ ਉਪਕਾਰਸ੍ਸ ਕਾਰਕੋ. ਕਤਞ੍ਞੂ ਕਤਵੇਦੀਤਿ ਤੇਨ ਕਤਂ ਞਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਛਾ ਕਾਰਕੋ. ਤੇਸੁ ਪੁਬ੍ਬਕਾਰੀ ‘ਇਣਂ ਦੇਮੀ’ਤਿ ਸਞ੍ਞਂ ਕਰੋਤਿ, ਪਚ੍ਛਾ ਕਾਰਕੋ ‘ਇਣਂ ਜੀਰਾਪੇਮੀ’ਤਿ ਸਞ੍ਞਂ ਕਰੋਤੀ’’ਤਿ ਏਤ੍ਤਕਮੇਵ ਇਧ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪੁਗ੍ਗਲਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਸਂਵਣ੍ਣਨਾਯਂ (ਪੁ. ਪ. ਅਟ੍ਠ. ੮੩) ਪਨ –
‘‘ਪੁਬ੍ਬਕਾਰੀਤਿ ਪਠਮਮੇਵ ਕਾਰਕੋ. ਕਤਵੇਦੀਤਿ ਕਤਂ ਵੇਦੇਤਿ, ਵਿਦਿਤਂ ਪਾਕਟਂ ਕਰੋਤਿ. ਤੇ ਅਗਾਰਿਯਾਨਗਾਰਿਯੇਹਿ ਦੀਪੇਤਬ੍ਬਾ. ਅਗਾਰਿਕੇਸੁ ਹਿ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਪੁਬ੍ਬਕਾਰਿਨੋ ਨਾਮ, ਪੁਤ੍ਤਧੀਤਰੋ ਪਨ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਪਟਿਜਗ੍ਗਨ੍ਤਾ ਅਭਿਵਾਦਨਾਦੀਨਿ ਤੇਸਂ ਕੁਰੁਮਾਨਾ ਕਤਵੇਦਿਨੋ ਨਾਮ. ਅਨਗਾਰਿਯੇਸੁ ਆਚਰਿਯੁਪਜ੍ਝਾਯਾ ਪੁਬ੍ਬਕਾਰਿਨੋ ਨਾਮ, ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕਸਦ੍ਧਿਵਿਹਾਰਿਕਾ ਆਚਰਿਯੁਪਜ੍ਝਾਯੇ ਪਟਿਜਗ੍ਗਨ੍ਤਾ ਅਭਿਵਾਦਨਾਦੀਨਿ ਚ ਤੇਸਂ ਕੁਰੁਮਾਨਾ ਕਤਵੇਦਿਨੋ ਨਾਮ. ਤੇਸਂ ਆਵਿਭਾਵਤ੍ਥਾਯ ਉਪਜ੍ਝਾਯਪੋਸਕਸੋਣਤ੍ਥੇਰਾਦੀਨਂ ਵਤ੍ਥੂਨਿ ਕਥੇਤਬ੍ਬਾਨਿ.
‘‘ਅਪਰੋ ਨਯੋ – ਪਰੇਨ ਅਕਤੇਯੇਵ ਉਪਕਾਰੇ ਅਤ੍ਤਨਿ ਕਤਂ ਉਪਕਾਰਂ ਅਨਪੇਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਕਾਰਕੋ ਪੁਬ੍ਬਕਾਰੀ, ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਚੇਵ ਆਚਰਿਯੁਪਜ੍ਝਾਯਾ ਚ. ਸੋ ਦੁਲ੍ਲਭੋ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਤਣ੍ਹਾਭਿਭੂਤਤ੍ਤਾ. ਪਰੇਨ ਕਤਸ੍ਸ ਉਪਕਾਰਸ੍ਸ ਅਨੁਰੂਪਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਅਤ੍ਤਨਿ ਕਤਂ ਉਪਕਾਰਂ ਉਪਕਾਰਤੋ ਜਾਨਨ੍ਤੋ ਵੇਦਿਯਨ੍ਤੋ ਕਤਞ੍ਞੁਕਤਵੇਦੀ ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਮਾਤਾਪਿਤੁਆਚਰਿਯੁਪਜ੍ਝਾਯੇਸੁ ਸਮ੍ਮਾਪਟਿਪਨ੍ਨੋ. ਸੋਪਿ ਦੁਲ੍ਲਭੋ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਅਵਿਜ੍ਜਾਭਿਭੂਤਤ੍ਤਾ. ਅਪਿਚ ਅਕਾਰਣਵਚ੍ਛਲੋ ਪੁਬ੍ਬਕਾਰੀ, ਸਕਾਰਣਵਚ੍ਛਲੋ ਕਤਞ੍ਞੁਕਤਵੇਦੀ. ‘ਕਰਿਸ੍ਸਤਿ ਮੇ’ਤਿ ਏਵਮਾਦਿਕਾਰਣਨਿਰਪੇਕ੍ਖਕਿਰਿਯੋ ਪੁਬ੍ਬਕਾਰੀ, ‘ਕਰਿਸ੍ਸਤਿ ਮੇ’ਤਿ ਏਵਮਾਦਿਕਾਰਣਸਾਪੇਕ੍ਖਕਿਰਿਯੋ ਕਤਞ੍ਞੁਕਤਵੇਦੀ. ਤਮੋਜੋਤਿਪਰਾਯਣੋ ਪੁਬ੍ਬਕਾਰੀ, ਜੋਤਿਜੋਤਿਪਰਾਯਣੋ ਕਤਞ੍ਞੁਕਤਵੇਦੀ. ਦੇਸੇਤਾ ਪੁਬ੍ਬਕਾਰੀ, ਪਟਿਪਜ੍ਜਿਤਾ ਕਤਞ੍ਞੁਕਤਵੇਦੀ. ਸਦੇਵਕੇ ਲੋਕੇ ਅਰਹਂ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ ਪੁਬ੍ਬਕਾਰੀ, ਅਰਿਯਸਾਵਕੋ ਕਤਞ੍ਞੁਕਤਵੇਦੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
ਤਤ੍ਥ ਕਾਰਣੇਨ ਵਿਨਾ ਪਵਤ੍ਤਹਿਤਚਿਤ੍ਤੋ ਅਕਾਰਣਵਚ੍ਛਲੋ. ਅਨਾਗਤਮ੍ਹਿ ਪਯੋਜਨਂ ਅਪੇਕ੍ਖਮਾਨੋ ‘‘ਕਰਿਸ੍ਸਤਿ ਮੇ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਪਠਮਂ ਗਹਿਤਂ ਤਾਦਿਸਂ ਕਤਂ ਉਪਾਦਾਯ ਕਤਞ੍ਞੂ ਏਵ ਨਾਮ ਹੋਤਿ, ਨ ਪੁਬ੍ਬਕਾਰੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨ ‘‘ਕਰਿਸ੍ਸਤਿ ਮੇਤਿ ਏਵਮਾਦਿਕਾਰਣਸਾਪੇਕ੍ਖਕਿਰਿਯੋ ਕਤਞ੍ਞੁਕਤਵੇਦੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਮੋਜੋਤਿਪਰਾਯਣੋ ਪੁਞ੍ਞਫਲਾਨਿ ਅਨੁਪਜੀਵਨ੍ਤੋ ਏਵ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਕਰੋਤੀਤਿ ‘‘ਪੁਬ੍ਬਕਾਰੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਪੁਞ੍ਞਫਲਂ ਉਪਜੀਵਨ੍ਤੋ ਹਿ ਕਤਞ੍ਞੁਪਕ੍ਖੇ ਤਿਟ੍ਠਤਿ.
੧੨੧. ਤਤਿਯੇ ਤਿਤ੍ਤੋਤਿ ਸੁਹਿਤੋ ਪਰਿਯੋਸਿਤੋ ਨਿਟ੍ਠਿਤਕਿਚ੍ਚਤਾਯ ਨਿਰੁਸ੍ਸੁਕ੍ਕੋ. ਗੁਣਪਾਰਿਪੂਰਿਯਾ ਹਿ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣੋ ਯਾਵਦਤ੍ਥੋ ਇਧ ਤਿਤ੍ਤੋ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਤਪ੍ਪੇਤਾਤਿ ਅਞ੍ਞੇਸਮ੍ਪਿ ਤਿਤ੍ਤਿਕਰੋ. ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧੋ ਚ ਤਥਾਗਤਸਾਵਕੋ ਚ ਖੀਣਾਸਵੋ ਤਿਤ੍ਤੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧੋ ਨਵਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮੇਹਿ ਸਯਂ ਤਿਤ੍ਤੋ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣੋ, ਅਞ੍ਞਂ ਪਨ ਤਪ੍ਪੇਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਹਿ ਧਮ੍ਮਕਥਾਯ ਅਭਿਸਮਯੋ ਨ ਹੋਤਿ, ਸਾਵਕਾਨਂ ਪਨ ਧਮ੍ਮਕਥਾਯ ਅਪਰਿਮਾਣਾਨਂ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਅਭਿਸਮਯੋ ਹੋਤਿ. ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇਪਿ ਯਸ੍ਮਾ ਤੇ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤਾ ਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਚਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਕਥੇਨ੍ਤਿ, ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਵਚਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਕਥੇਨ੍ਤਿ, ਸੋਤੁਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨਪਰਿਸਾਪਿ – ‘‘ਅਯਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਨ ਅਤ੍ਤਨਾ ਪਟਿਵਿਦ੍ਧਂ ਧਮ੍ਮਂ ਕਥੇਤੀ’’ਤਿ ਚਿਤ੍ਤੀਕਾਰਂ ਕਰੋਤਿ. ਇਤਿ ਸੋ ਚਿਤ੍ਤੀਕਾਰੋ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂਯੇਵ ਹੋਤਿ. ਏਵਂ ਤਤ੍ਥ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋਵ ਤਪ੍ਪੇਤਾ ਨਾਮ. ਯਥਾ ਹਿ ‘‘ਅਸੁਕਸ੍ਸ ਨਾਮ ਇਦਞ੍ਚਿਦਞ੍ਚ ਦੇਥਾ’’ਤਿ ਰਞ੍ਞਾ ਆਣਤ੍ਤੇ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਦੇਨ੍ਤਿ, ਅਥ ਖੋ ਰਾਜਾਵ ਤਤ੍ਥ ਦਾਯਕੋ. ਯੇਹਿਪਿ ਲਦ੍ਧਂ ਹੋਤਿ, ਤੇ ‘‘ਰਞ੍ਞਾ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਠਾਨਨ੍ਤਰਂ ਦਿਨ੍ਨਂ, ਇਸ੍ਸਰਿਯਵਿਭਵੋ ਦਿਨ੍ਨੋ’’ਤ੍ਵੇਵ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ, ਨ ‘‘ਰਾਜਪੁਰਿਸੇਹੀ’’ਤਿ ਏਵਂਸਮ੍ਪਦਮਿਦਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.
੧੨੨. ਚਤੁਤ੍ਥੇ ਦੁਤ੍ਤਪ੍ਪਯਾਤਿ ਅਤਪ੍ਪਯਾ, ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਕੇਨਚਿ ਤਪ੍ਪੇਤੁਂ. ਯੋ ਹਿ ਉਪਟ੍ਠਾਕਕੁਲਂ ਵਾ ਞਾਤਿਕੁਲਂ ਵਾ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਵਸਮਾਨੋ ਚੀਵਰੇ ਜਿਣ੍ਣੇ ਤੇਹਿ ਦਿਨ੍ਨਂ ਚੀਵਰਂ ਨਿਕ੍ਖਿਪਤਿ, ਨ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ. ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਦਿਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਨਿਕ੍ਖਿਪਤੇਵ. ਯੋ ਚ ਤੇਨੇਵ ਨਯੇਨ ਲਦ੍ਧਂ ਲਦ੍ਧਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤਿ, ਪਰਸ੍ਸ ਦੇਤਿ, ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਲਦ੍ਧਮ੍ਪਿ ਤਥੇਵ ਕਰੋਤਿ. ਇਮੇ ਦ੍ਵੇ ਪੁਗ੍ਗਲਾ ਸਕਟੇਹਿਪਿ ਪਚ੍ਚਯੇ ਉਪਨੇਨ੍ਤੇਨ ਤਪ੍ਪੇਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕਾਤਿ ਦੁਤ੍ਤਪ੍ਪਯਾ.
੧੨੩. ਪਞ੍ਚਮੇ ਨ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤੀਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਕਤ੍ਵਾ ਪਰਸ੍ਸ ਨ ਦੇਤਿ, ਅਤਿਰੇਕੇ ਪਨ ਸਤਿ ਨ ਨਿਕ੍ਖਿਪਤਿ, ਪਰਸ੍ਸ ਦੇਤਿ. ਤੇਨੇਵਾਹ ‘‘ਸਬ੍ਬਂਯੇਵ ਪਰੇਸਂ ਨ ਦੇਤੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ ‘‘ਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਉਪਟ੍ਠਾਕਕੁਲਾ ਵਾ ਞਾਤਿਕੁਲਾ ਵਾ ਜਿਣ੍ਣਚੀਵਰੋ ਸਾਟਕਂ ਲਭਿਤ੍ਵਾ ਚੀਵਰਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ ਨ ਨਿਕ੍ਖਿਪਤਿ, ਅਗ੍ਗਲ਼ਂ ਦਤ੍ਵਾ ਪਾਰੁਪਨ੍ਤੋਪਿ ਪੁਨਪਿ ਦਿਯ੍ਯਮਾਨੇ ਸਹਸਾ ਨਪ੍ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਯੋ ਚ ਲਦ੍ਧਂ ਲਦ੍ਧਂ ਅਤ੍ਤਨਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਪਰੇਸਂ ਨ ਦੇਤਿ. ਇਮੇ ਦ੍ਵੇਪਿ ਸੁਖੇਨ ਸਕ੍ਕਾ ਤਪ੍ਪੇਤੁਨ੍ਤਿ ਸੁਤਪ੍ਪਯਾ’’ਤਿ.
੧੨੪-੧੨੭. ਛਟ੍ਠਸਤ੍ਤਮਾਦੀਨਿ ਉਤ੍ਤਾਨਤ੍ਥਾਨੇਵ.
ਆਸਾਦੁਪ੍ਪਜਹਵਗ੍ਗਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.