੧੪. ਏਤਦਗ੍ਗਵਗ੍ਗੋ

(੧੪) ੩. ਤਤਿਯਏਤਦਗ੍ਗਵਗ੍ਗਵਣ੍ਣਨਾ

ਰਾਹੁਲ-ਰਟ੍ਠਪਾਲਤ੍ਥੇਰਵਤ੍ਥੁ

੨੦੯-੨੧੦. ਤਤਿਯਸ੍ਸ ਪਠਮਦੁਤਿਯੇਸੁ ਤਿਸ੍ਸੋ ਸਿਕ੍ਖਾਤਿ ਅਧਿਸੀਲਅਧਿਚਿਤ੍ਤਅਧਿਪਞ੍ਞਾਸਙ੍ਖਾਤਾ ਤਿਸ੍ਸੋ ਸਿਕ੍ਖਾ. ਚੁਦ੍ਦਸ ਭਤ੍ਤਚ੍ਛੇਦੇ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ਸਤ੍ਤਾਹਂ ਨਿਰਾਹਾਰਤਾਯ ਏਕੇਕਸ੍ਮਿਂ ਦਿਵਸੇ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਭਤ੍ਤਚ੍ਛੇਦਾਨਂ ਵਸੇਨ ਚੁਦ੍ਦਸ ਭਤ੍ਤਚ੍ਛੇਦੇ ਕਤ੍ਵਾ.

ਤੇਸਨ੍ਤਿ ਤੇਸਂ ਤਾਪਸਾਨਂ. ਲਾਬੁਭਾਜਨਾਦਿਪਰਿਕ੍ਖਾਰਂ ਸਂਵਿਧਾਯਾਤਿ ਲਾਬੁਭਾਜਨਾਦਿਤਾਪਸਪਰਿਕ੍ਖਾਰਂ ਸਂਵਿਦਹਿਤ੍ਵਾ. ਸਪਰਿਲ਼ਾਹਕਾਯਧਾਤੁਕੋਤਿ ਉਸ੍ਸਨ੍ਨਪਿਤ੍ਤਤਾਯ ਸਪਰਿਲ਼ਾਹਕਾਯਸਭਾਵੋ. ਸਤਸਹਸ੍ਸਾਤਿ ਸਤਸਹਸ੍ਸਪਰਿਮਾਣਾ. ਸਤਸਹਸ੍ਸਂ ਪਰਿਮਾਣਂ ਏਤੇਸਨ੍ਤਿ ਸਤਸਹਸ੍ਸਾ ਉਤ੍ਤਰਪਦਲੋਪੇਨ ਯਥਾ ‘‘ਰੂਪਭਵੋ ਰੂਪ’’ਨ੍ਤਿ, ਅਤ੍ਥਿਅਤ੍ਥੇ ਵਾ ਅਕਾਰਪਚ੍ਚਯੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਾਦਿਅਕੁਸਲਧਮ੍ਮਸਮੁਦਾਚਾਰਸਙ੍ਖਾਤੋ ਆਮਗਨ੍ਧੋ ਕੁਣਪਗਨ੍ਧੋ ਨਤ੍ਥਿ ਏਤੇਸਨ੍ਤਿ ਨਿਰਾਮਗਨ੍ਧਾ, ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਕਿਲੇਸਸਮੁਦਾਚਾਰਰਹਿਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕਿਲੇਸਸਮੁਦਾਚਾਰੋ ਹੇਤ੍ਥ ‘‘ਆਮਗਨ੍ਧੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਕਿਂਕਾਰਣਾ? ਅਮਨੁਞ੍ਞਤ੍ਤਾ, ਕਿਲੇਸਅਸੁਚਿਮਿਸ੍ਸਤ੍ਤਾ, ਸਬ੍ਭਿ ਜਿਗੁਚ੍ਛਿਤਤ੍ਤਾ, ਪਰਮਦੁਗ੍ਗਨ੍ਧਭਾਵਵਹਤ੍ਤਾ ਚ. ਤਥਾ ਹਿ ਯੇ ਯੇ ਉਸ੍ਸਨ੍ਨਕਿਲੇਸਾ ਸਤ੍ਤਾ, ਤੇ ਤੇ ਅਤਿਦੁਗ੍ਗਨ੍ਧਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤੇਨੇਵ ਨਿਕ੍ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਮਤਸਰੀਰਮ੍ਪਿ ਦੁਗ੍ਗਨ੍ਧਂ ਨ ਹੋਤਿ. ਦਾਨਗ੍ਗਪਰਿਵਹਨਕੇਤਿ ਦਾਨਗ੍ਗਧੁਰਵਹਨਕੇ. ਮਾਪਕੋਤਿ ਦਿਵਸੇ ਦਿਵਸੇ ਪਰਿਮਿਤਪਰਿਬ੍ਬਯਦਾਨਵਸੇਨ ਧਞ੍ਞਮਾਪਕੋ.

ਪਾਲ਼ਿਯਨ੍ਤਿ ਵਿਨਯਪਾਲ਼ਿਯਂ. ਮਿਗਜਾਤਕਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਕਥੇਸੀਤਿ ਅਤੀਤੇ ਕਿਰ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਮਿਗਯੋਨਿਯਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਮਿਗਗਣਪਰਿਵੁਤੋ ਅਰਞ੍ਞੇ ਵਸਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਿਨੀ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪੁਤ੍ਤਕਂ ਉਪਨੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਭਾਤਿਕ ਇਮਂ ਭਾਗਿਨੇਯ੍ਯਂ ਮਿਗਮਾਯਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪੇਹੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ‘‘ਸਾਧੂ’’ਤਿ ਪਟਿਸ੍ਸੁਣਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਗਚ੍ਛ ਤਾਤ, ਅਸੁਕਵੇਲਾਯਂ ਨਾਮ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸਿਕ੍ਖੇਯ੍ਯਾਸੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਸੋ ਮਾਤੁਲੇਨ ਵੁਤ੍ਤਵੇਲਂ ਅਨਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਮਿਗਮਾਯਂ ਸਿਕ੍ਖਿ. ਸੋ ਏਕਦਿਵਸਂ ਵਨੇ ਵਿਚਰਨ੍ਤੋ ਪਾਸੇਨ ਬਦ੍ਧੋ ਬਦ੍ਧਰਵਂ ਵਿਰਵਿ. ਮਿਗਗਣੋ ਪਲਾਯਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਪੁਤ੍ਤੋ ਤੇ ਪਾਸੇਨ ਬਦ੍ਧੋ’’ਤਿ ਤਸ੍ਸ ਮਾਤੁਯਾ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਸਾ ਭਾਤੁ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਭਾਤਿਕ ਭਾਗਿਨੇਯ੍ਯੋ ਤੇ ਮਿਗਮਾਯਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਿਤੋ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ‘‘ਮਾ ਤ੍ਵਂ ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਕਿਞ੍ਚਿ ਪਾਪਕਂ ਆਸਙ੍ਕਿ, ਸੁਗ੍ਗਹਿਤਾ ਤੇਨ ਮਿਗਮਾਯਾ, ਇਦਾਨਿ ਤਂ ਹਾਸਯਮਾਨੋ ਆਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਮਿਗਂ ਤਿਪਲ੍ਲਤ੍ਥ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹ.

ਤਤ੍ਥ ਮਿਗਨ੍ਤਿ ਭਾਗਿਨੇਯ੍ਯਮਿਗਂ. ਤਿਪਲ੍ਲਤ੍ਥਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਸਯਨਂ, ਉਭੋਹਿ ਪਸ੍ਸੇਹਿ ਉਜੁਕਮੇਵ ਚ ਨਿਪਨ੍ਨਕਵਸੇਨ ਤੀਹਾਕਾਰੇਹਿ ਪਲ੍ਲਤ੍ਥਂ ਅਸ੍ਸ, ਤੀਣਿ ਵਾ ਪਲ੍ਲਤ੍ਥਾਨਿ ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਤਿਪਲ੍ਲਤ੍ਥੋ, ਤਂ ਤਿਪਲ੍ਲਤ੍ਥਂ. ਅਨੇਕਮਾਯਨ੍ਤਿ ਬਹੁਮਾਯਂ ਬਹੁਵਞ੍ਚਨਂ. ਅਟ੍ਠਕ੍ਖੁਰਨ੍ਤਿ ਏਕੇਕਸ੍ਮਿਂ ਪਾਦੇ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਵਸੇਨ ਅਟ੍ਠਹਿ ਖੁਰੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ. ਅਡ੍ਢਰਤ੍ਤਾਪਪਾਯਿਨ੍ਤਿ ਪੁਰਿਮਯਾਮਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਮਜ੍ਝਿਮਯਾਮੇ ਅਰਞ੍ਞਤੋ ਆਗਮ੍ਮ ਪਾਨੀਯਸ੍ਸ ਪਿਵਨਤੋ ਅਡ੍ਢਰਤ੍ਤੇ ਆਪਂ ਪਿਵਤੀਤਿ ਅਡ੍ਢਰਤ੍ਤਾਪਪਾਯੀ. ‘‘ਅਡ੍ਢਰਤ੍ਤੇ ਆਪਪਾਯਿ’’ਨ੍ਤਿਪਿ ਪਾਠੋ. ਮਮ ਭਾਗਿਨੇਯ੍ਯਂ ਮਿਗਂ ਅਹਂ ਸਾਧੁਕਂ ਮਿਗਮਾਯਂ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਾਪੇਸਿਂ. ਕਥਂ? ਯਥਾ ਏਕੇਨ ਸੋਤੇਨ ਛਮਾਯਂ ਅਸ੍ਸਸਨ੍ਤੋ ਛਹਿ ਕਲਾਹਿ ਅਤਿਭੋਤਿ ਭਾਗਿਨੇਯ੍ਯੋ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਅਯਞ੍ਹਿ ਤਵ ਪੁਤ੍ਤਂ ਤਥਾ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਾਪੇਸਿਂ, ਯਥਾ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਉਪਰਿਮਨਾਸਿਕਾਸੋਤੇ ਵਾਤਂ ਸਨ੍ਨਿਰੁਮ੍ਭਿਤ੍ਵਾ ਪਥਵਿਯਂ ਅਲ੍ਲੀਨੇਨ ਏਕੇਨ ਹੇਟ੍ਠਿਮਨਾਸਿਕਾਸੋਤੇਨ ਤਥੇਵ ਛਮਾਯਂ ਅਸ੍ਸਸਨ੍ਤੋ ਛਹਿ ਕਲਾਹਿ ਲੁਦ੍ਦਕਂ ਅਤਿਭੋਤਿ, ਛਹਿ ਕੋਟ੍ਠਾਸੇਹਿ ਅਜ੍ਝੋਤ੍ਥਰਤਿ ਵਞ੍ਚੇਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕਤਮੇਹਿ ਛਹਿ? ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਪਾਦੇ ਪਸਾਰੇਤ੍ਵਾ ਏਕੇਨ ਪਸ੍ਸੇਨ ਸੇਯ੍ਯਾਯ, ਖੁਰੇਹਿ ਤਿਣਪਂਸੁਖਣਨੇਨ, ਜਿਵ੍ਹਾਨਿਨ੍ਨਾਮਨੇਨ, ਉਦਰਸ੍ਸ ਉਦ੍ਧੁਮਾਤਭਾਵਕਰਣੇਨ, ਉਚ੍ਚਾਰਪਸ੍ਸਾਵਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨੇਨ, ਵਾਤਸ੍ਸ ਨਿਰੁਮ੍ਭਨੇਨਾਤਿ. ਅਥ ਵਾ ਤਥਾ ਨਂ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਾਪੇਸਿਂ, ਯਥਾ ਏਕੇਨ ਸੋਤੇਨ ਛਮਾਯਂ ਅਸ੍ਸਸਨ੍ਤੋ. ਛਹੀਤਿ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤੇਹਿ ਛਹਿ ਕਾਰਣੇਹਿ. ਕਲਾਹੀਤਿ ਕਲਾਯਿਸ੍ਸਤਿ, ਲੁਦ੍ਦਕਂ ਵਞ੍ਚੇਸ੍ਸਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਭੋਤੀਤਿ ਭਗਿਨਿਂ ਆਲਪਤਿ. ਭਾਗਿਨੇਯ੍ਯੋਤਿ ਏਵਂ ਛਹਿ ਕਾਰਣੇਹਿ ਵਞ੍ਚਕਂ ਭਾਗਿਨੇਯ੍ਯਂ ਨਿਦ੍ਦਿਸਤਿ.

ਏਵਂ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਭਾਗਿਨੇਯ੍ਯਸ੍ਸ ਮਿਗਮਾਯਂ ਸਾਧੁਕਂ ਉਗ੍ਗਹਿਤਭਾਵਂ ਵਦਨ੍ਤੋ ਭਗਿਨਿਂ ਸਮਸ੍ਸਾਸੇਸਿ. ਸੋਪਿ ਮਿਗਪੋਤਕੋ ਪਾਸੇ ਬਦ੍ਧੋ ਅਨਿਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾਯੇਵ ਭੂਮਿਯਂ ਮਹਾਫਾਸੁਕਪਸ੍ਸੇਨ ਪਾਦੇ ਪਸਾਰੇਤ੍ਵਾ ਨਿਪਨ੍ਨੋ ਪਾਦਾਨਂ ਆਸਨ੍ਨਟ੍ਠਾਨੇ ਖੁਰੇਹਿ ਏਵ ਪਹਰਿਤ੍ਵਾ ਪਂਸੁਞ੍ਚ ਤਿਣਾਨਿ ਚ ਉਪ੍ਪਾਟੇਤ੍ਵਾ ਉਚ੍ਚਾਰਪਸ੍ਸਾਵਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਸੀਸਂ ਪਾਤੇਤ੍ਵਾ ਜਿਵ੍ਹਂ ਨਿਨ੍ਨਾਮੇਤ੍ਵਾ ਸਰੀਰਂ ਖੇਲ਼ਕਿਲਿਨ੍ਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵਾਤਗ੍ਗਹਣੇਨ ਉਦਰਂ ਉਦ੍ਧੁਮਾਤਕਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਕ੍ਖੀਨਿ ਪਰਿਵਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਹੇਟ੍ਠਾਨਾਸਿਕਾਸੋਤੇਨ ਵਾਤਂ ਸਞ੍ਚਰਾਪੇਨ੍ਤੋ ਉਪਰਿਮਨਾਸਿਕਾਸੋਤੇਨ ਵਾਤਂ ਸਨ੍ਨਿਰੁਮ੍ਭਿਤ੍ਵਾ ਸਕਲਸਰੀਰਂ ਥਦ੍ਧਭਾਵਂ ਗਾਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਮਤਕਾਕਾਰਂ ਦਸ੍ਸੇਸਿ, ਨੀਲਮਕ੍ਖਿਕਾਪਿ ਨਂ ਸਮ੍ਪਰਿਵਾਰੇਸੁਂ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇ ਕਾਕਾ ਨਿਲੀਯਿਂਸੁ. ਲੁਦ੍ਦੋ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਉਦਰੇ ਹਤ੍ਥੇਨ ਪਹਰਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਪਾਤੋਵ ਬਦ੍ਧੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਪੂਤਿਕੋ ਜਾਤੋ’’ਤਿ ਤਸ੍ਸ ਬਨ੍ਧਨਰਜ੍ਜੁਂ ਮੋਚੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਏਤ੍ਥੇਵ ਦਾਨਿ ਨਂ ਉਕ੍ਕਨ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਮਂਸਂ ਆਦਾਯ ਗਮਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਨਿਰਾਸਙ੍ਕੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸਾਖਾਪਲਾਸਂ ਗਹੇਤੁਂ ਆਰਦ੍ਧੋ. ਮਿਗਪੋਤਕੋਪਿ ਉਟ੍ਠਾਯ ਚਤੂਹਿ ਪਾਦੇਹਿ ਠਤ੍ਵਾ ਕਾਯਂ ਵਿਧੁਨਿਤ੍ਵਾ ਗੀਵਂ ਪਸਾਰੇਤ੍ਵਾ ਮਹਾਵਾਤੇਨ ਛਿਨ੍ਨਵਲਾਹਕੋ ਵਿਯ ਵੇਗੇਨ ਮਾਤੁ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਰਾਹੁਲੋ ਇਦਾਨੇਵ ਸਿਕ੍ਖਾਕਾਮੋ, ਪੁਬ੍ਬੇਪਿ ਸਿਕ੍ਖਾਕਾਮੋਯੇਵਾ’’ਤਿ ਏਵਂ ਮਿਗਜਾਤਕਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਕਥੇਸਿ.

ਅਮ੍ਬਲਟ੍ਠਿਯਰਾਹੁਲੋਵਾਦਂ ਦੇਸੇਸੀਤਿ ‘‘ਪਸ੍ਸਸਿ ਨੋ ਤ੍ਵਂ, ਰਾਹੁਲ, ਇਮਂ ਪਰਿਤ੍ਤਂ ਉਦਕਾਵਸੇਸਂ ਉਦਕਾਦਾਨੇ ਠਪਿਤਨ੍ਤਿ? ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ. ਏਵਂ ਪਰਿਤ੍ਤਕਂ ਖੋ, ਰਾਹੁਲ, ਤੇਸਂ ਸਾਮਞ੍ਞਂ, ਯੇਸਂ ਨਤ੍ਥਿ ਸਮ੍ਪਜਾਨਮੁਸਾਵਾਦੇ ਲਜ੍ਜਾ’’ਤਿ ਏਵਮਾਦਿਨਾ ਅਮ੍ਬਲਟ੍ਠਿਯਰਾਹੁਲੋਵਾਦਂ (ਮ. ਨਿ. ੨.੧੦੭ ਆਦਯੋ) ਕਥੇਸਿ. ਗੇਹਸਿਤਂ ਵਿਤਕ੍ਕਂ ਵਿਤਕ੍ਕੇਨ੍ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਆਯਸ੍ਮਾ ਕਿਰ ਰਾਹੁਲੋ ਭਗਵਤੋ ਪਿਟ੍ਠਿਤੋ ਪਿਟ੍ਠਿਤੋ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋਵ ਪਾਦਤਲਤੋ ਯਾਵ ਉਪਰਿ ਕੇਸਨ੍ਤਾ ਤਥਾਗਤਂ ਓਲੋਕੇਸਿ, ਸੋ ਭਗਵਤੋ ਬੁਦ੍ਧਵੇਸਵਿਲਾਸਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਸੋਭਤਿ ਭਗਵਾ ਦ੍ਵਤ੍ਤਿਂਸਮਹਾਪੁਰਿਸਲਕ੍ਖਣਵਿਚਿਤ੍ਤਸਰੀਰੋ ਬ੍ਯਾਮਪ੍ਪਭਾਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਤਾਯ ਵਿਪ੍ਪਕਿਣ੍ਣਸੁਵਣ੍ਣਚੁਣ੍ਣਮਜ੍ਝਗਤੋ ਵਿਯ ਵਿਜ੍ਜੁਲਤਾਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋ ਕਨਕਪਬ੍ਬਤੋ ਵਿਯ ਯਨ੍ਤਸਮਾਕਡ੍ਢਿਤਰਤਨਵਿਚਿਤ੍ਤਸੁਵਣ੍ਣਅਗ੍ਘਿਕਂ ਵਿਯ ਪਂਸੁਕੂਲਚੀਵਰਪ੍ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨੋਪਿ ਰਤ੍ਤਕਮ੍ਬਲਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਕਨਕਪਬ੍ਬਤੋ ਵਿਯ ਪਵਾਲ਼ਲਤਾਪਟਿਮਣ੍ਡਿਤਸੁਵਣ੍ਣਘਟਿਕਂ ਵਿਯ ਚੀਨਪਿਟ੍ਠਚੁਣ੍ਣਪੂਜਿਤਸੁਵਣ੍ਣਚੇਤਿਯਂ ਵਿਯ ਲਾਖਾਰਸਾਨੁਲਿਤ੍ਤੋ ਕਨਕਥੂਪੋ ਵਿਯ ਰਤ੍ਤਵਲਾਹਕਨ੍ਤਰਗਤੋ ਤਙ੍ਖਣਮੁਗ੍ਗਤਪੁਣ੍ਣਚਨ੍ਦੋ ਵਿਯ ਅਹੋ ਸਮਤਿਂਸਪਾਰਮਿਤਾਨੁਭਾਵੇਨ ਸਜ੍ਜਿਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਭਾਵਸ੍ਸ ਸਿਰਿਸਮ੍ਪਤ੍ਤੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ. ਤਤੋ ਅਤ੍ਤਾਨਮ੍ਪਿ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਹਮ੍ਪਿ ਸੋਭਾਮਿ, ਸਚੇ ਭਗਵਾ ਚਤੂਸੁ ਮਹਾਦੀਪੇਸੁ ਚਕ੍ਕਵਤ੍ਤਿਰਜ੍ਜਂ ਅਕਰਿਸ੍ਸ, ਮਯ੍ਹਂ ਪਰਿਣਾਯਕਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਰਮਦਸ੍ਸ, ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇ ਅਤਿਵਿਯ ਜਮ੍ਬੁਦੀਪਤਲਂ ਅਤਿਸੋਭਿਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਅਤ੍ਤਭਾਵਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਗੇਹਸਿਤਂ ਛਨ੍ਦਰਾਗਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਸਿ. ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ – ‘‘ਸਤ੍ਥੁ ਚੇਵ ਅਤ੍ਤਨੋ ਚ ਰੂਪਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਗੇਹਸਿਤਂ ਵਿਤਕ੍ਕਂ ਵਿਤਕ੍ਕੇਨ੍ਤਸ੍ਸਾ’’ਤਿ.

ਭਗਵਾਪਿ ਪੁਰਤੋ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋਵ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਚ੍ਛਵਿਮਂਸਲੋਹਿਤੋ ਦਾਨਿ ਰਾਹੁਲਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਭਾਵੋ, ਰਜਨੀਯੇਸੁ ਰੂਪਾਰਮ੍ਮਣਾਦੀਸੁ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਕ੍ਖਨ੍ਦਨਕਾਲੋ ਜਾਤੋ, ਨਿਪ੍ਫਲਤਾਯ ਨੁ ਖੋ ਰਾਹੁਲੋ ਵੀਤਿਨਾਮੇਤੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਸਹਾਵਜ੍ਜਨੇਨੇਵ ਪਸਨ੍ਨੇ ਉਦਕੇ ਮਚ੍ਛਂ ਵਿਯ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੇ ਆਦਾਸਮਣ੍ਡਲੇ ਮੁਖਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਵਿਯ ਚ ਤਸ੍ਸ ਤਂ ਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦਂ ਅਦ੍ਦਸ, ਦਿਸ੍ਵਾ ਚ ‘‘ਅਯਂ ਰਾਹੁਲੋ ਮਯ੍ਹਂ ਅਤ੍ਰਜੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਮਮ ਪਚ੍ਛਤੋ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ‘ਅਹਂ ਸੋਭਾਮਿ, ਮਯ੍ਹਂ ਵਣ੍ਣਾਯਤਨਂ ਪਸਨ੍ਨ’ਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਤਭਾਵਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਗੇਹਸਿਤਂ ਛਨ੍ਦਰਾਗਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤਿ, ਅਤਿਤ੍ਥੇ ਪਕ੍ਖਨ੍ਦੋ, ਉਪ੍ਪਥਂ ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ, ਅਗੋਚਰੇ ਚਰਤਿ, ਦਿਸਾਮੂਲ਼੍ਹਅਦ੍ਧਿਕੋ ਵਿਯ ਅਗਨ੍ਤਬ੍ਬਂ ਦਿਸਂ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਅਯਂ ਖੋ ਪਨਸ੍ਸ ਕਿਲੇਸੋ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਵਡ੍ਢਨ੍ਤੋ ਅਤ੍ਤਤ੍ਥਮ੍ਪਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਪਸ੍ਸਿਤੁਂ ਨ ਦਸ੍ਸਿਸ੍ਸਤਿ ਪਰਤ੍ਥਮ੍ਪਿ ਉਭਯਤ੍ਥਮ੍ਪਿ, ਤਤੋ ਨਿਰਯੇਪਿ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਂ ਗਣ੍ਹਾਪੇਸ੍ਸਤਿ, ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਯੋਨਿਯਮ੍ਪਿ ਪੇਤ੍ਤਿਵਿਸਯੇਪਿ ਅਸੁਰਕਾਯੇਪਿ ਸਮ੍ਬਾਧੇਪਿ ਮਾਤੁਕੁਚ੍ਛਿਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਅਨਮਤਗ੍ਗੇ ਸਂਸਾਰਵਟ੍ਟੇ ਪਰਿਪਾਤੇਸ੍ਸਤਿ. ਯਥਾ ਖੋ ਪਨ ਅਨੇਕਰਤਨਪੂਰਾ ਮਹਾਨਾਵਾ ਭਿਨ੍ਨਫਲਕਨ੍ਤਰੇਨ ਉਦਕਂ ਆਦਿਯਮਾਨਾ ਮੁਹੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਨ ਅਜ੍ਝੁਪੇਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬਾ ਹੋਤਿ, ਵੇਗੇਨ ਵੇਗੇਨਸ੍ਸਾ ਵਿਵਰਂ ਪਿਦਹਿਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਅਯਮ੍ਪਿ ਨ ਅਜ੍ਝੁਪੇਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬੋ. ਯਾਵਸ੍ਸ ਅਯਂ ਕਿਲੇਸੋ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਸੀਲਰਤਨਾਦੀਨਿ ਨ ਵਿਨਾਸੇਤਿ, ਤਾਵਦੇਵ ਨਂ ਨਿਗ੍ਗਣ੍ਹਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਅਜ੍ਝਾਸਯਂ ਅਕਾਸਿ. ਤਤੋ ਰਾਹੁਲਂ ਆਮਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ, ਰਾਹੁਲ, ਰੂਪਂ ਅਤੀਤਾਨਾਗਤਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਂ ਵਾ ਬਹਿਦ੍ਧਾ ਵਾ ਓਲ਼ਾਰਿਕਂ ਵਾ ਸੁਖੁਮਂ ਵਾ ਹੀਨਂ ਵਾ ਪਣੀਤਂ ਵਾ ਯਂ ਦੂਰੇ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਵਾ, ਸਬ੍ਬਂ ਰੂਪਂ ‘ਨੇਤਂ ਮਮ, ਨੇਸੋਹਮਸ੍ਮਿ, ਨ ਮੇਸੋ ਅਤ੍ਤਾ’ਤਿ ਏਵਮੇਤਂ ਯਥਾਭੂਤਂ ਸਮ੍ਮਪ੍ਪਞ੍ਞਾਯ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਨ੍ਤਿ. ਰੂਪਮੇਵ ਨੁ ਖੋ ਭਗਵਾ ਰੂਪਮੇਵ ਨੁ ਖੋ ਸੁਗਤਾਤਿ. ਰੂਪਮ੍ਪਿ ਰਾਹੁਲ, ਵੇਦਨਾਪਿ ਰਾਹੁਲ, ਸਞ੍ਞਾਪਿ ਰਾਹੁਲ, ਸਙ੍ਖਾਰਾਪਿ ਰਾਹੁਲ, ਵਿਞ੍ਞਾਣਮ੍ਪਿ ਰਾਹੁਲਾ’’ਤਿ ਮਹਾਰਾਹੁਲੋਵਾਦਸੁਤ੍ਤਂ (ਮ. ਨਿ. ੨.੧੧੩ ਆਦਯੋ) ਅਭਾਸਿ. ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ – ‘‘ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਰਾਹੁਲ…ਪੇ… ਕਥੇਸੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

ਸਂਯੁਤ੍ਤਕੇ ਪਨ ਰਾਹੁਲੋਵਾਦੋਤਿ ਰਾਹੁਲਸਂਯੁਤ੍ਤੇ ਵੁਤ੍ਤਰਾਹੁਲੋਵਾਦਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ‘‘ਸਾਧੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਸਂਖਿਤ੍ਤੇਨ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤੁ, ਯਮਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਤੋ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਏਕੋ ਵੂਪਕਟ੍ਠੋ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤੋ ਆਤਾਪੀ ਪਹਿਤਤ੍ਤੋ ਵਿਹਰੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ ਥੇਰੇਨ ਯਾਚਿਤੋ ‘‘ਤਂ ਕਿਂ ਮਞ੍ਞਸਿ, ਰਾਹੁਲ, ਚਕ੍ਖੁ ਨਿਚ੍ਚਂ ਵਾ ਅਨਿਚ੍ਚਂ ਵਾਤਿ? ਅਨਿਚ੍ਚਂ, ਭਨ੍ਤੇ. ਯਂ ਪਨਾਨਿਚ੍ਚਂ, ਦੁਕ੍ਖਂ ਵਾ ਤਂ ਸੁਖਂ ਵਾਤਿ? ਦੁਕ੍ਖਂ, ਭਨ੍ਤੇ. ਯਂ ਪਨਾਨਿਚ੍ਚਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਵਿਪਰਿਣਾਮਧਮ੍ਮਂ, ਕਲ੍ਲਂ ਨੁ ਤਂ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਿਤੁਂ ‘ਏਤਂ ਮਮ, ਏਸੋਹਮਸ੍ਮਿ, ਏਸੋ ਮੇ ਅਤ੍ਤਾ’’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਰਾਹੁਲੋਵਾਦਂ (ਸਂ. ਨਿ. ੨.੧੮੮ ਆਦਯੋ) ਆਰਭਿ. ਥੇਰਸ੍ਸ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਚਾਰੋਯੇਵ, ਨ ਪਨ ਮਹਾਰਾਹੁਲੋਵਾਦੋ ਵਿਯ ਵਿਤਕ੍ਕੂਪਚ੍ਛੇਦਾਯ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.

ਅਥਸ੍ਸ ਸਤ੍ਥਾ ਞਾਣਪਰਿਪਾਕਂ ਞਤ੍ਵਾਤਿਆਦੀਸੁ ਭਗਵਤੋ ਕਿਰ ਰਹੋਗਤਸ੍ਸ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਨਸ੍ਸ ਏਵਂ ਚੇਤਸੋ ਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕੋ ਉਦਪਾਦਿ ‘‘ਪਰਿਪਕ੍ਕਾ ਖੋ ਰਾਹੁਲਸ੍ਸ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਪਰਿਪਾਚਨੀਯਾ ਧਮ੍ਮਾ, ਯਨ੍ਨੂਨਾਹਂ ਰਾਹੁਲਂ ਉਤ੍ਤਰਿ ਆਸਵਾਨਂ ਖਯੇ ਵਿਨੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ? ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਮਾਦਾਯ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਛਾਭਤ੍ਤਂ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਪਟਿਕ੍ਕਨ੍ਤੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਰਾਹੁਲਂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਗਣ੍ਹਾਹਿ, ਰਾਹੁਲ, ਨਿਸੀਦਨਂ, ਯੇਨ ਅਨ੍ਧਵਨਂ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿਸ੍ਸਾਮ ਦਿਵਾਵਿਹਾਰਾਯਾ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਰਾਹੁਲੋ ਭਗਵਤੋ ਪਟਿਸ੍ਸੁਤ੍ਵਾ ਨਿਸੀਦਨਂ ਆਦਾਯ ਭਗਵਤੋ ਪਿਟ੍ਠਿਤੋ ਪਿਟ੍ਠਿਤੋ ਅਨੁਬਨ੍ਧਿ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਨੇਕਾਨਿ ਦੇਵਤਾਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਬਨ੍ਧਿਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ ‘‘ਅਜ੍ਜ ਭਗਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਰਾਹੁਲਂ ਉਤ੍ਤਰਿ ਆਸਵਾਨਂ ਖਯੇ ਵਿਨੇਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਅਨ੍ਧਵਨਂ ਅਜ੍ਝੋਗਾਹੇਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਰੁਕ੍ਖਮੂਲੇ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿ. ਆਯਸ੍ਮਾਪਿ ਰਾਹੁਲੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਅਥ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਰਾਹੁਲਂ ਆਮਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਤਂ ਕਿਂ ਮਞ੍ਞਸਿ, ਰਾਹੁਲ, ਚਕ੍ਖੁ ਨਿਚ੍ਚਂ ਵਾ ਅਨਿਚ੍ਚਂ ਵਾਤਿ? ਅਨਿਚ੍ਚਂ, ਭਨ੍ਤੇ. ਯਂ ਪਨਾਨਿਚ੍ਚਂ, ਦੁਕ੍ਖਂ ਵਾ ਤਂ ਸੁਖਂ ਵਾਤਿ? ਦੁਕ੍ਖਂ, ਭਨ੍ਤੇ. ਯਂ ਪਨਾਨਿਚ੍ਚਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਵਿਪਰਿਣਾਮਧਮ੍ਮਂ, ਕਲ੍ਲਂ ਨੁ ਤਂ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਿਤੁਂ ‘ਏਤਂ ਮਮ, ਏਸੋਹਮਸ੍ਮਿ, ਏਸੋ ਮੇ ਅਤ੍ਤਾ’’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਰਾਹੁਲੋਵਾਦਂ (ਸਂ. ਨਿ. ੪.੧੨੧) ਅਦਾਸਿ. ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ – ‘‘ਅਨ੍ਧਵਨੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਚੂਲ਼ਰਾਹੁਲੋਵਾਦਂ ਕਥੇਸੀ’’ਤਿ.

ਕੋਟਿਸਤਸਹਸ੍ਸਦੇਵਤਾਹੀਤਿ ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਰਾਹੁਲੇਨ ਪਦੁਮੁਤ੍ਤਰਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਪਾਦਮੂਲੇ ਪਥਵਿਨ੍ਧਰਰਾਜਕਾਲੇ ਪਤ੍ਥਨਂ ਠਪੇਨ੍ਤੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਤ੍ਥਨਂ ਠਪਿਤਦੇਵਤਾਯੇਵੇਤਾ. ਤਾਸੁ ਪਨ ਕਾਚਿ ਭੂਮਟ੍ਠਦੇਵਤਾ, ਕਾਚਿ ਅਨ੍ਤਲਿਕ੍ਖਟ੍ਠਕਾ, ਕਾਚਿ ਚਾਤੁਮਹਾਰਾਜਿਕਾਦਿਦੇਵਲੋਕੇ, ਕਾਚਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾ, ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਪਨ ਦਿਵਸੇ ਸਬ੍ਬਾ ਏਕਟ੍ਠਾਨੇ ਅਨ੍ਧਵਨਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤਾ.

ਆਭਿਦੋਸਿਕਨ੍ਤਿ ਪਾਰਿਵਾਸਿਕਂ ਏਕਰਤ੍ਤਾਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਂ ਪੂਤਿਭੂਤਂ. ਏਕਰਤ੍ਤਾਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਹਿ ਨਾਮਸਞ੍ਞਾ ਏਸਾ, ਯਦਿਦਂ ਆਭਿਦੋਸਿਕੋਤਿ. ਅਯਂ ਪਨੇਤ੍ਥ ਵਚਨਤ੍ਥੋ – ਪੂਤਿਭਾਵਦੋਸੇਨ ਅਭਿਭੂਤੋਤਿ ਅਭਿਦੋਸੋ, ਅਭਿਦੋਸੋਯੇਵ ਆਭਿਦੋਸਿਕੋ. ਕੁਮ੍ਮਾਸਨ੍ਤਿ ਯਵਕੁਮ੍ਮਾਸਂ. ਅਧਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾਤਿ ‘‘ਤੇਨ ਹਿ, ਤਾਤ ਰਟ੍ਠਪਾਲ, ਅਧਿਵਾਸੇਹਿ ਸ੍ਵਾਤਨਾਯ ਭਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਪਿਤਰਾ ਨਿਮਨ੍ਤਿਤੋ ਸ੍ਵਾਤਨਾਯ ਭਿਕ੍ਖਂ ਅਧਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਥੇਰੋ ਪਕਤਿਯਾ ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਸਪਦਾਨਚਾਰਿਕੋ ਸ੍ਵਾਤਨਾਯ ਭਿਕ੍ਖਂ ਨਾਮ ਨਾਧਿਵਾਸੇਤਿ, ਮਾਤੁ ਅਨੁਗ੍ਗਹੇਨ ਪਨ ਅਧਿਵਾਸੇਤਿ. ਮਾਤੁ ਕਿਰਸ੍ਸ ਥੇਰਂ ਅਨੁਸ੍ਸਰਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸ੍ਸਰਿਤ੍ਵਾ ਮਹਾਸੋਕੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਰੋਦਨੇਨੇਵ ਦੁਕ੍ਖੀ ਵਿਯ ਜਾਤਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਥੇਰੋ ‘‘ਸਚਾਹਂ ਤਂ ਅਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਗਮਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਹਦਯਮ੍ਪਿਸ੍ਸਾ ਫਲੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਅਨੁਗ੍ਗਹੇਨ ਅਧਿਵਾਸੇਸਿ. ਪਣ੍ਡਿਤਾ ਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂ ਮਾਤਾਪਿਤੂਨਂ ਆਚਰਿਯੁਪਜ੍ਝਾਯਾਨਂ ਵਾ ਕਾਤਬ੍ਬਂ ਅਨੁਗ੍ਗਹਂ ਅਜ੍ਝੁਪੇਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਧੁਤਙ੍ਗਸੁਦ੍ਧਿਕਾ ਨ ਭਵਨ੍ਤਿ.

ਅਲਙ੍ਕਤਪਟਿਯਤ੍ਤੇ ਇਤ੍ਥਿਜਨੇਤਿ ਪਿਤਰਾ ਉਯ੍ਯੋਜਿਤੇ ਇਤ੍ਥਿਜਨੇ. ਪਿਤਾ ਕਿਰਸ੍ਸ ਦੁਤਿਯਦਿਵਸੇ ਸਕਨਿਵੇਸਨੇ ਮਹਨ੍ਤਂ ਹਿਰਞ੍ਞਸੁਵਣ੍ਣਸ੍ਸ ਪੁਞ੍ਜਂ ਕਾਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਕਿਲਞ੍ਜੇਹਿ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਰਟ੍ਠਪਾਲਸ੍ਸ ਪੁਰਾਣਦੁਤਿਯਿਕਾਯੋ ‘‘ਏਥ ਤੁਮ੍ਹੇ ਵਧੂ, ਯੇਨ ਅਲਙ੍ਕਾਰੇਨ ਅਲਙ੍ਕਤਾ ਪੁਬ੍ਬੇ ਰਟ੍ਠਪਾਲਸ੍ਸ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਿਯਾ ਹੋਥ ਮਨਾਪਾ, ਤੇਨ ਅਲਙ੍ਕਾਰੇਨ ਅਲਙ੍ਕਰੋਥਾ’’ਤਿ ਆਣਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪਣੀਤਂ ਖਾਦਨੀਯਂ ਭੋਜਨੀਯਂ ਪਟਿਯਾਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਕਾਲੇ ਆਰੋਚਿਤੇ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ‘‘ਇਦਂ ਤੇ, ਰਟ੍ਠਪਾਲ, ਮਤ੍ਤਿਕਂ ਧਨਂ, ਅਞ੍ਞਂ ਪੇਤ੍ਤਿਕਂ, ਅਞ੍ਞਂ ਪਿਤਾਮਹਂ; ਸਕ੍ਕਾ, ਤਾਤ ਰਟ੍ਠਪਾਲ, ਭੋਗੇ ਚ ਭੁਞ੍ਜਿਤੁਂ, ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਚ ਕਾਤੁਂ? ਏਹਿ ਤ੍ਵਂ, ਤਾਤ ਰਟ੍ਠਪਾਲ, ਸਿਕ੍ਖਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਾਯ ਹੀਨਾਯਾਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਭੋਗੇ ਚ ਭੁਞ੍ਜਸ੍ਸੁ, ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਚ ਕਰੋਹੀ’’ਤਿ ਯਾਚਿਤ੍ਵਾ ਤੇਨ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮੇ ਦੇਸਿਤੇ ‘‘ਅਹਂ ਇਮਂ ਉਪ੍ਪਬ੍ਬਾਜੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਆਨਯਿਂ, ਸੋ ‘‘ਦਾਨਿ ਮੇ ਧਮ੍ਮਕਥਂ ਕਾਤੁਂ ਆਰਦ੍ਧੋ, ਅਲਂ ਮੇ ਵਚਨਂ ਨ ਕਰਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਉਟ੍ਠਾਯ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਓਰੋਧਾਨਂ ਦ੍ਵਾਰਂ ਵਿਵਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਯਂ ਵੋ ਸਾਮਿਕੋ, ਗਚ੍ਛਥ, ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਕਤ੍ਵਾਨ ਗਣ੍ਹਿਤੁਂ ਵਾਯਮਥਾ’’ਤਿ ਉਯ੍ਯੋਜੇਸਿ. ਤੀਸੁ ਵਯੇਸੁ ਠਿਤਾ ਨਾਟਕਿਤ੍ਥਿਯੋ ਥੇਰਂ ਪਰਿਵਾਰਯਿਂਸੁ. ਤਾਸੁ ਅਯਂ ਅਸੁਭਸਞ੍ਞਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਸਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ – ‘‘ਅਲਙ੍ਕਤਪਟਿਯਤ੍ਤੇ ਇਤ੍ਥਿਜਨੇ ਅਸੁਭਸਞ੍ਞਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿ.

ਠਿਤਕੋਵ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤ੍ਵਾਤਿ –

‘‘ਪਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਕਤਂ ਬਿਮ੍ਬਂ, ਅਰੁਕਾਯਂ ਸਮੁਸ੍ਸਿਤਂ;

ਆਤੁਰਂ ਬਹੁਸਙ੍ਕਪ੍ਪਂ, ਯਸ੍ਸ ਨਤ੍ਥਿ ਧੁਵਂ ਠਿਤਿ.

‘‘ਪਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਕਤਂ ਰੂਪਂ, ਮਣਿਨਾ ਕੁਣ੍ਡਲੇਨ ਚ;

ਅਟ੍ਠਿਂ ਤਚੇਨ ਓਨਦ੍ਧਂ, ਸਹ ਵਤ੍ਥੇਹਿ ਸੋਭਤਿ.

‘‘ਅਲਤ੍ਤਕਕਤਾ ਪਾਦਾ, ਮੁਖਂ ਚੁਣ੍ਣਕਮਕ੍ਖਿਤਂ;

ਅਲਂ ਬਾਲਸ੍ਸ ਮੋਹਾਯ, ਨੋ ਚ ਪਾਰਗਵੇਸਿਨੋ.

‘‘ਅਟ੍ਠਾਪਦਕਤਾ ਕੇਸਾ, ਨੇਤ੍ਤਾ ਅਞ੍ਜਨਮਕ੍ਖਿਤਾ;

ਅਲਂ ਬਾਲਸ੍ਸ ਮੋਹਾਯ, ਨੋ ਚ ਪਾਰਗਵੇਸਿਨੋ.

‘‘ਅਞ੍ਜਨੀਵਣ੍ਣਵਾ ਚਿਤ੍ਤਾ, ਪੂਤਿਕਾਯੋ ਅਲਙ੍ਕਤੋ;

ਅਲਂ ਬਾਲਸ੍ਸ ਮੋਹਾਯ, ਨੋ ਚ ਪਾਰਗਵੇਸਿਨੋ.

‘‘ਓਦਹਿ ਮਿਗਵੋ ਪਾਸਂ, ਨਾਸਦਾ ਵਾਗੁਰਂ ਮਿਗੋ;

ਭੁਤ੍ਵਾ ਨਿਵਾਪਂ ਗਚ੍ਛਾਮਿ, ਕਨ੍ਦਨ੍ਤੇ ਮਿਗਬਨ੍ਧਕੇ’’ਤਿ. (ਮ. ਨਿ. ੨.੩੦੨; ਥੇਰਗਾ. ੭੬੯-੭੭੪) –

ਇਮਾਹਿ ਗਾਥਾਹਿ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤ੍ਵਾ.

ਆਕਾਸਂ ਉਪ੍ਪਤਿਤ੍ਵਾਤਿ ਆਕਾਸਂ ਪਕ੍ਖਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ. ਕਸ੍ਮਾ ਪਨ ਥੇਰੋ ਆਕਾਸੇਨ ਗਤੋ? ਪਿਤਾ ਕਿਰਸ੍ਸ ਸੇਟ੍ਠਿ ਸਤ੍ਤਸੁ ਦ੍ਵਾਰਕੋਟ੍ਠਕੇਸੁ ਅਗ੍ਗਲ਼ਾਨਿ ਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਮਲ੍ਲੇ ਆਣਾਪੇਸਿ ‘‘ਸਚੇ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਹਤ੍ਥਪਾਦੇਸੁ ਨਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਕਾਸਾਯਾਨਿ ਹਰਿਤ੍ਵਾ ਗਿਹਿਵੇਸਂ ਗਣ੍ਹਾਪੇਥਾ’’ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਥੇਰੋ ‘‘ਏਤੇ ਮਾਦਿਸਂ ਮਹਾਖੀਣਾਸਵਂ ਹਤ੍ਥੇ ਵਾ ਪਾਦੇ ਵਾ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਪੁਞ੍ਞਂ ਪਸਵੇਯ੍ਯੁਂ, ਤਂ ਨੇਸਂ ਮਾ ਅਹੋਸੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਆਕਾਸੇਨ ਅਗਮਾਸਿ. ਮਿਗਚੀਰਨ੍ਤਿ ਏਵਂਨਾਮਕਂ ਉਯ੍ਯਾਨਂ. ਚਤੁਪਾਰਿਜੁਞ੍ਞਪਟਿਮਣ੍ਡਿਤਨ੍ਤਿ ਜਰਾਪਾਰਿਜੁਞ੍ਞਂ, ਬ੍ਯਾਧਿਪਾਰਿਜੁਞ੍ਞਂ, ਭੋਗਪਾਰਿਜੁਞ੍ਞਂ, ਞਾਤਿਪਾਰਿਜੁਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਇਮੇਹਿ ਚਤੂਹਿ ਪਾਰਿਜੁਞ੍ਞੇਹਿ ਪਟਿਮਣ੍ਡਿਤਂ. ਪਾਰਿਜੁਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਚ ਪਰਿਹਾਨੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸੇਸਮੇਤ੍ਥ ਸੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਮੇਵ.

ਕੁਣ੍ਡਧਾਨਤ੍ਥੇਰਵਤ੍ਥੁ

੨੧੧. ਤਤਿਯੇ ਸਲਾਕਂ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੀਤਿ ਸਲਾਕਗਾਹਕਾ. ਸੁਨਾਪਰਨ੍ਤਜਨਪਦਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇਪਿ ਪਠਮਮੇਵ ਸਲਾਕਂ ਗਣ੍ਹੀਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਛਬ੍ਬਸ੍ਸਨ੍ਤਰੇਤਿ ਛਨ੍ਨਂ ਵਸ੍ਸਾਨਂ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ. ਮੇਤ੍ਤੀਤਿ ਮਿਤ੍ਤਭਾਵੋ. ਭੇਦਕੇ ਸਤੀਤਿ ਭੇਦਕਰਣੇ ਸਤਿ. ਗੁਮ੍ਬਸਭਾਗਤੋਤਿ ਗੁਮ੍ਬਸਮੀਪਤੋ, ਅਯਮੇਵ ਵਾ ਪਾਠੋ. ਇਤ੍ਥੀ ਹੁਤ੍ਵਾਤਿ ਇਤ੍ਥੀ ਵਿਯ ਹੁਤ੍ਵਾ, ਮਨੁਸ੍ਸਿਤ੍ਥਿਵਣ੍ਣਂ ਮਾਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਦੀਘਰਤ੍ਤਾਨੁਗਤੋਤਿ ਦੀਘਕਾਲਂ ਅਨੁਬਨ੍ਧੋ. ਏਤ੍ਤਕਂ ਅਦ੍ਧਾਨਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਤਕਂ ਕਾਲਂ. ਹਨ੍ਦਾਵੁਸੋਤਿ ਗਣ੍ਹਾਵੁਸੋ. ਅਤ੍ਥਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾਤਿ ਭੂਤਤ੍ਥਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ, ਅਯਮੇਵ ਵਾ ਪਾਠੋ. ਕੋਣ੍ਡੋ ਜਾਤੋਤਿ ਧੁਤ੍ਤੋ ਜਾਤੋ.

ਮਾਵੋਚ ਫਰੁਸਂ ਕਞ੍ਚੀਤਿ ਕਞ੍ਚਿ ਏਕਪੁਗ੍ਗਲਂ ਫਰੁਸਂ ਮਾ ਅਵੋਚ. ਵੁਤ੍ਤਾ ਪਟਿਵਦੇਯ੍ਯੁ ਤਨ੍ਤਿ ਤਯਾ ਪਰੇ ਦੁਸ੍ਸੀਲਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ ਤਮ੍ਪਿ ਤਥੇਵ ਪਟਿਵਦੇਯ੍ਯੁਂ. ਦੁਕ੍ਖਾ ਹਿ ਸਾਰਮ੍ਭਕਥਾਤਿ ਏਸਾ ਕਾਰਣੁਤ੍ਤਰਾ ਯੁਗਗ੍ਗਾਹਕਥਾ ਨਾਮ ਦੁਕ੍ਖਾ. ਪਟਿਦਣ੍ਡਾ ਫੁਸੇਯ੍ਯੁ ਤਨ੍ਤਿ ਕਾਯਦਣ੍ਡਾਦੀਹਿ ਪਰਂ ਪਹਰਨ੍ਤਸ੍ਸ ਤਾਦਿਸਾਵ ਪਟਿਦਣ੍ਡਾ ਤਵ ਮਤ੍ਥਕੇ ਪਤੇਯ੍ਯੁਂ.

ਸਚੇ ਨੇਰੇਸਿ ਅਤ੍ਤਾਨਨ੍ਤਿ ਸਚੇ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਨਿਚ੍ਚਲਂ ਕਾਤੁਂ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਸਿ. ਕਂਸੋ ਉਪਹਤੋ ਯਥਾਤਿ ਮੁਖਵਟ੍ਟਿਯਂ ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਤਲਮਤ੍ਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਠਪਿਤਂ ਕਂਸਤਾਲਂ ਵਿਯ. ਤਾਦਿਸਞ੍ਹਿ ਹਤ੍ਥੇਹਿ ਪਾਦੇਹਿ ਦਣ੍ਡੇਨ ਵਾ ਪਹਤਮ੍ਪਿ ਸਦ੍ਦਂ ਨ ਕਰੋਤਿ. ਏਸ ਪਤ੍ਤੋਸਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਨ੍ਤਿ ਸਚੇ ਏਵਰੂਪੋ ਭਵਿਤੁਂ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਸਿ, ਇਮਂ ਪਟਿਪਦਂ ਪੂਰਯਮਾਨੋ ਏਸੋ ਤ੍ਵਂ ਇਦਾਨਿ ਅਪ੍ਪਤ੍ਤੋਪਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਪਤ੍ਤੋਸਿ ਨਾਮ. ਸਾਰਮ੍ਭੋ ਤੇ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤੀਤਿ ‘‘ਏਵਞ੍ਚ ਸਤਿ ਤ੍ਵਂ ਦੁਸ੍ਸੀਲੋ, ਅਹਂ ਸੁਸੀਲੋ’’ਤਿ ਏਵਮਾਦਿਕੋ ਉਤ੍ਤਰਿਕਰਣਵਾਚਾਲਕ੍ਖਣੋ ਸਾਰਮ੍ਭੋ ਤੇ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤਿ, ਨ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿਯੇਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਰਿਕ੍ਕਿਲੇਸੇਨਾਤਿ ਸਂਕਿਲੇਸਹੇਤੁਨਾ.

ਵਙ੍ਗੀਸਤ੍ਥੇਰਵਤ੍ਥੁ

੨੧੨. ਚਤੁਤ੍ਥੇ ਸਮ੍ਪਨ੍ਨਪਟਿਭਾਨਾਨਨ੍ਤਿ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਪਟਿਭਾਨਾਨਂ. ਚੁਤਿਂ ਯੋ ਵੇਦਿ…ਪੇ… ਸਬ੍ਬਸੋਤਿ ਯੋ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਚੁਤਿਞ੍ਚ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਞ੍ਚ ਸਬ੍ਬਾਕਾਰੇਨ ਪਾਕਟਂ ਕਤ੍ਵਾ ਜਾਨਾਤਿ, ਤਂ ਅਹਂ ਅਲਗ੍ਗਨਤਾਯ ਅਸਤ੍ਤਂ, ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸੁਟ੍ਠੁ ਗਤਤ੍ਤਾ ਸੁਗਤਂ, ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਸਚ੍ਚਾਨਂ ਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਬੁਦ੍ਧਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਵਦਾਮੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯਸ੍ਸ ਗਤਿਨ੍ਤਿ ਯਸ੍ਸੇਤੇ ਦੇਵਾਦਯੋ ਗਤਿਂ ਨ ਜਾਨਨ੍ਤਿ, ਤਮਹਂ ਆਸਵਾਨਂ ਖੀਣਤਾਯ ਖੀਣਾਸਵਂ, ਕਿਲੇਸੇਹਿ ਆਰਕਤ੍ਤਾ ਅਰਹਨ੍ਤਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਵਦਾਮੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਉਪਸੇਨਵਙ੍ਗਨ੍ਤਪੁਤ੍ਤਤ੍ਥੇਰਵਤ੍ਥੁ

੨੧੩. ਪਞ੍ਚਮੇ ਸਬ੍ਬਪਾਸਾਦਿਕਾਨਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਸੋ ਪਸਾਦਂ ਜਨੇਨ੍ਤਾਨਂ. ਕਿਨ੍ਤਾਯਨ੍ਤਿ ਕਿਂ ਤੇ ਅਯਂ. ਅਤਿਲਹੁਨ੍ਤਿ ਅਤਿਸੀਘਂ. ਯਸ੍ਸ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਾਰਹਾਨਂ ਮਗ੍ਗਫਲਾਨਂ ਉਪਨਿਸ੍ਸਯੋ ਨਤ੍ਥਿ, ਤਂ ਬੁਦ੍ਧਾ ‘‘ਮੋਘਪੁਰਿਸੋ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ ਅਰਿਟ੍ਠਲਾਲ਼ੁਦਾਯਿਆਦਿਕੇ ਵਿਯ. ਉਪਨਿਸ੍ਸਯੇ ਸਤਿਪਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਖਣੇ ਮਗ੍ਗੇ ਵਾ ਫਲੇ ਵਾ ਅਸਤਿ ‘‘ਮੋਘਪੁਰਿਸਾ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿਯੇਵ ਧਨਿਯਤ੍ਥੇਰਾਦਿਕੇ ਵਿਯ. ਇਮਸ੍ਸਪਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਖਣੇ ਮਗ੍ਗਫਲਾਨਂ ਅਭਾਵਤੋ ‘‘ਮੋਘਪੁਰਿਸਾ’’ਤਿ ਆਹ, ਤੁਚ੍ਛਮਨੁਸ੍ਸਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਬਾਹੁਲ੍ਲਾਯਾਤਿ ਪਰਿਸਬਾਹੁਲ੍ਲਾਯ. ਅਨੇਕਪਰਿਯਾਯੇਨਾਤਿ ਅਨੇਕਕਾਰਣੇਨ.

ਇਚ੍ਛਾਮਹਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇਤਿ ਭਗਵਾ ਕਿਰ ਤਂ ਅਦ੍ਧਮਾਸਂ ਨ ਕਞ੍ਚਿ ਬੋਧਨੇਯ੍ਯਸਤ੍ਤਂ ਅਦ੍ਦਸ, ਤਸ੍ਮਾ ਏਵਮਾਹ, ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇਪਿ ਤਨ੍ਤਿਵਸੇਨ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਾ ਸਿਯਾ. ਯਸ੍ਮਾ ਪਨਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਮਯਿ ਓਕਾਸਂ ਕਾਰੇਤ੍ਵਾ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਨੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਧਮ੍ਮਿਕਂ ਕਤਿਕਵਤ੍ਤਂ ਕਰਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਉਪਸੇਨੋ ਭਿਨ੍ਦਿਸ੍ਸਤਿ, ਅਹਂ ਤਸ੍ਸ ਪਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਦਸ੍ਸਨਂ ਅਨੁਜਾਨਿਸ੍ਸਾਮਿ. ਤਤੋ ਮਂ ਪਸ੍ਸਿਤੁਕਾਮਾ ਬਹੂ ਭਿਕ੍ਖੂ ਧੁਤਙ੍ਗਾਨਿ ਸਮਾਦਿਯਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਅਹਞ੍ਚ ਤੇਹਿ ਉਜ੍ਝਿਤਸਨ੍ਥਤਪਚ੍ਚਯਾ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਪੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਏਵਮਾਹ. ਥੇਰਸ੍ਸਾਤਿ ਉਪਸੇਨਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ. ਮਨਾਪਾਨਿ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਂਸੁਕੂਲਾਨੀਤਿ ‘‘ਭਿਕ੍ਖੁ ਤਵ ਇਮਾਨਿ ਪਂਸੁਕੂਲਾਨਿ ਮਨਾਪਾਨਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਰੁਚਿਯਾ ਖਨ੍ਤਿਯਾ ਗਹਿਤਾਨੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ਨ ਖੋ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਮਨਾਪਾਨਿ ਪਂਸੁਕੂਲਾਨੀਤਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਨ ਮਯਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਰੁਚਿਯਾ ਖਨ੍ਤਿਯਾ ਗਹਿਤਾਨਿ, ਗਲਗ੍ਗਾਹੇਨ ਵਿਯ ਮਤ੍ਥਕਤਾਲ਼ਨੇਨ ਵਿਯ ਚ ਗਾਹਿਤੋ ਮਯਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਆਗਤਮੇਵਾਤਿ ਵਿਨਯਪਾਲ਼ਿਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਦਤਿ.

ਦਬ੍ਬਤ੍ਥੇਰਵਤ੍ਥੁ

੨੧੪. ਛਟ੍ਠੇ ਅਟ੍ਠਾਰਸਸੁ ਮਹਾਵਿਹਾਰੇਸੂਤਿ ਰਾਜਗਹਸ੍ਸ ਸਮਨ੍ਤਤੋ ਠਿਤੇਸੁ ਅਟ੍ਠਾਰਸਸੁ ਮਹਾਵਿਹਾਰੇਸੁ. ਉਪਵਿਜਞ੍ਞਾਤਿ ਆਸਨ੍ਨਪਸੂਤਿਕਾਲਾ. ਰਹੋਗਤੋਤਿ ਰਹਸਿ ਗਤੋ. ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਵੇਯ੍ਯਾਵਚ੍ਚਕਰਣੇ ਕਾਯਂ ਯੋਜੇਤੁਕਾਮੋ ਚਿਨ੍ਤੇਸੀਤਿ ਥੇਰੋ ਕਿਰ ਅਤ੍ਤਨੋ ਕਤਕਿਚ੍ਚਭਾਵਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਅਹਂ ਇਮਂ ਸਰੀਰਂ ਧਾਰੇਮਿ, ਤਞ੍ਚ ਖੋ ਵਾਤਮੁਖੇ ਠਿਤਪਦੀਪੋ ਵਿਯ ਅਨਿਚ੍ਚਤਾਮੁਖੇ ਠਿਤਂ ਨਚਿਰਸ੍ਸੇਵ ਨਿਬ੍ਬਾਯਨਧਮ੍ਮਂ ਯਾਵ ਨ ਨਿਬ੍ਬਾਯਤਿ, ਤਾਵ ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਅਹਂ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਵੇਯ੍ਯਾਵਚ੍ਚਂ ਕਰੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਨ੍ਤੋ ਇਤਿ ਪਟਿਸਞ੍ਚਿਕ੍ਖਤਿ ‘‘ਤਿਰੋਰਟ੍ਠੇਸੁ ਬਹੂ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਦਿਸ੍ਵਾਵ ਪਬ੍ਬਜਨ੍ਤਿ, ਤੇ ‘ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਪਸ੍ਸਿਸ੍ਸਾਮ ਚੇਵ ਵਨ੍ਦਿਸ੍ਸਾਮਾ’ਤਿ ਚ ਦੂਰਤੋਪਿ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਤਤ੍ਰ ਯੇਸਂ ਸੇਨਾਸਨਂ ਨਪ੍ਪਹੋਤਿ, ਤੇ ਸਿਲਾਪਤ੍ਤਕੇਪਿ ਸੇਯ੍ਯਂ ਕਪ੍ਪੇਨ੍ਤਿ. ਪਹੋਮਿ ਖੋ ਪਨਾਹਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਆਨੁਭਾਵੇਨ ਤੇਸਂ ਤੇਸਂ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤਾਨਂ ਇਚ੍ਛਾਵਸੇਨ ਪਾਸਾਦਵਿਹਾਰਅਡ੍ਢਯੋਗਾਦੀਨਿ ਮਞ੍ਚਪੀਠਤ੍ਥਰਣਾਨਿ ਨਿਮ੍ਮਿਨਿਤ੍ਵਾ ਦਾਤੁਂ? ਪੁਨਦਿਵਸੇ ਚੇਤ੍ਥ ਏਕਚ੍ਚੇ ਅਤਿਵਿਯ ਕਿਲਨ੍ਤਰੂਪਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤੇ ਗਾਰਵੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪੁਰਤੋ ਠਤ੍ਵਾ ਭਤ੍ਤਾਨਿਪਿ ਨ ਉਦ੍ਦਿਸਾਪੇਨ੍ਤਿ, ਅਹਂ ਖੋ ਪਨ ਤੇਸਂ ਭਤ੍ਤਾਨਿਪਿ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤੁਂ ਪਹੋਮੀ’’ਤਿ. ਇਤਿ ਪਟਿਸਞ੍ਚਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋ ‘‘ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਸੇਨਾਸਨਞ੍ਚ ਪਞ੍ਞਪੇਯ੍ਯਂ, ਭਤ੍ਤਾਨਿ ਚ ਉਦ੍ਦਿਸੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ. ਸਭਾਗਸਭਾਗਾਨਨ੍ਤਿ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿਕਾਦਿਗੁਣਵਸੇਨ ਸਭਾਗਾਨਂ, ਨ ਮਿਤ੍ਤਸਨ੍ਥਵਵਸੇਨ. ਥੇਰੋ ਹਿ ਯਾਵਤਿਕਾ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿਕਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤੇ ਉਚ੍ਚਿਨਿਤ੍ਵਾ ਉਚ੍ਚਿਨਿਤ੍ਵਾ ਏਕਤੋ ਤੇਸਂ ਅਨੁਰੂਪਮੇਵ ਸੇਨਾਸਨਂ ਪਞ੍ਞਪੇਤਿ. ਵੇਨਯਿਕਾਭਿਧਮ੍ਮਿਕਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਿਕਕਾਯਦਲ਼੍ਹਿਬਹੁਲੇਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਤੇਨੇਵ ਪਾਲ਼ਿਯਂ (ਪਾਰਾ. ੩੮੦) ਵੁਤ੍ਤਂ – ‘‘ਯੇਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿਕਾ, ਤੇਸਂ ਏਕਜ੍ਝਂ ਸੇਨਾਸਨਂ ਪਞ੍ਞਪੇਤੀ’’ਤਿਆਦਿ.

ਅਙ੍ਗੁਲਿਯਾ ਜਲਮਾਨਾਯਾਤਿ ਤੇਜੋਕਸਿਣਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਅਭਿਞ੍ਞਾਞਾਣੇਨ ਅਙ੍ਗੁਲਿਜਲਨਂ ਅਧਿਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾ ਤੇਨੇਵ ਤੇਜੋਧਾਤੁਸਮਾਪਤ੍ਤਿਜਨਿਤੇਨ ਅਗ੍ਗਿਜਾਲੇਨ ਅਙ੍ਗੁਲਿਯਾ ਜਲਮਾਨਾਯ. ਅਯਂ ਮਞ੍ਚੋਤਿਆਦੀਸੁ ਪਨ ਥੇਰੇ ‘‘ਅਯਂ ਮਞ੍ਚੋ’’ਤਿਆਦਿਂ ਵਦਨ੍ਤੇ ਨਿਮ੍ਮਿਤਾਪਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਗਤਟ੍ਠਾਨੇ ‘‘ਅਯਂ ਮਞ੍ਚੋ’’ਤਿਆਦਿਂ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਅਯਞ੍ਹਿ ਨਿਮ੍ਮਿਤਾਨਂ ਧਮ੍ਮਤਾ.

‘‘ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਭਾਸਮਾਨਸ੍ਮਿਂ, ਸਬ੍ਬੇ ਭਾਸਨ੍ਤਿ ਨਿਮ੍ਮਿਤਾ;

ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਤੁਣ੍ਹਿਮਾਸਿਨੇ, ਸਬ੍ਬੇ ਤੁਣ੍ਹੀ ਭਵਨ੍ਤਿ ਤੇ’’ਤਿ. (ਦੀ. ਨਿ. ੨.੨੮੬);

ਯਸ੍ਮਿਂ ਪਨ ਵਿਹਾਰੇ ਮਞ੍ਚਪੀਠਾਦੀਨਿ ਨ ਪਰਿਪੂਰੇਨ੍ਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਅਤ੍ਤਨੋ ਆਨੁਭਾਵੇਨ ਪੂਰੇਨ੍ਤਿ, ਤੇਨ ਨਿਮ੍ਮਿਤਾਨਂ ਅਵਤ੍ਥੁਕਂ ਵਚਨਂ ਨ ਹੋਤਿ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਮਞ੍ਚਪੀਠਾਦੀਨਂ ਸਬ੍ਭਾਵਤੋ. ਸਬ੍ਬਵਿਹਾਰੇਸੁ ਚ ਗਮਨਮਗ੍ਗੇ ਸਮਪ੍ਪਮਾਣੇ ਕਤ੍ਵਾ ਅਧਿਟ੍ਠਾਤਿ. ਕਤਿਕਸਣ੍ਠਾਨਾਦੀਨਂ ਪਨ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰਤ੍ਤਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਵਿਹਾਰੇ ਕਤਿਕਵਤ੍ਤਾਨਿ ਵਿਸੁਂ ਵਿਸੁਂ ਕਥਾਪੇਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਅਨਿਯਮੇਤ੍ਵਾ ਨਿਮ੍ਮਿਤਾਨਞ੍ਹਿ ‘‘ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਭਾਸਮਾਨਸ੍ਮਿ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਧਮ੍ਮਤਾ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਤਥਾ ਹਿ ਯੇ ਵਣ੍ਣਵਯਸਰੀਰਾਵਯਵਪਰਿਕ੍ਖਾਰਕਿਰਿਯਾਵਿਸੇਸਾਦੀਹਿ ਨਿਯਮਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਨਿਮ੍ਮਿਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤੇ ਅਨਿਯਮੇਤ੍ਵਾ ਨਿਮ੍ਮਿਤਤ੍ਤਾ ਇਦ੍ਧਿਮਤਾ ਸਦਿਸਾਵ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਠਾਨਨਿਸਜ੍ਜਾਦੀਸੁ ਭਾਸਿਤਤੁਣ੍ਹੀਭਾਵਾਦੀਸੁ ਵਾ ਯਂ ਯਂ ਇਦ੍ਧਿਮਾ ਕਰੋਤਿ, ਤਂ ਤਦੇਵ ਕਰੋਨ੍ਤਿ. ਸਚੇ ਪਨ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰੇ ਕਾਤੁਕਾਮੋ ਹੋਤਿ, ਕੇਚਿ ਪਠਮਵਯੇ, ਕੇਚਿ ਮਜ੍ਝਿਮਵਯੇ, ਕੇਚਿ ਪਚ੍ਛਿਮਵਯੇ, ਤਥਾ ਦੀਘਕੇਸੇ ਉਪਡ੍ਢਮੁਣ੍ਡੇ ਮਿਸ੍ਸਕਕੇਸੇ ਉਪਡ੍ਢਰਤ੍ਤਚੀਵਰੇ ਪਣ੍ਡੁਕਚੀਵਰੇ, ਪਦਭਾਣਧਮ੍ਮਕਥਾਸਰਭਞ੍ਞਪਞ੍ਹਪੁਚ੍ਛਨਪਞ੍ਹਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਰਜਨਪਚਨਚੀਵਰਸਿਬ੍ਬਨਧੋਵਨਾਦੀਨਿ ਕਰੋਨ੍ਤੇ, ਅਪਰੇਪਿ ਵਾ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰੇ ਕਾਤੁਕਾਮੋ ਹੋਤਿ, ਤੇਨ ਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ‘‘ਏਤ੍ਤਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਠਮਵਯਾ ਹੋਨ੍ਤੂ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਅਧਿਟ੍ਠਿਤੇ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਚਿਤ੍ਤੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਇਚ੍ਛਿਤਿਚ੍ਛਿਤਪ੍ਪਕਾਰਾਯੇਵ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਪੁਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਸਨਟ੍ਠਾਨਮੇਵ ਆਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ਤੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਜਨਪਦਕਥਂ ਕਥੇਨ੍ਤੋ ਅਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਸਨਟ੍ਠਾਨਂ ਵੇਲ਼ੁਵਨਮੇਵ ਪਚ੍ਚਾਗਚ੍ਛਤਿ. ਪਾਲ਼ਿਯਨ੍ਤਿ ਵਿਨਯਪਾਲ਼ਿਯਂ.

ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛਤ੍ਥੇਰਵਤ੍ਥੁ

੨੧੫. ਸਤ੍ਤਮੇ ਪਿਯਾਨਨ੍ਤਿ ਪਿਯਾਯਿਤਬ੍ਬਾਨਂ. ਮਨਾਪਾਨਨ੍ਤਿ ਮਨਵਡ੍ਢਨਕਾਨਂ. ਪਿਲਿਨ੍ਦੋਤਿ ਪਨਸ੍ਸ ਗੋਤ੍ਤਂ, ਵਚ੍ਛੋਤਿ ਨਾਮਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਵਿਪਰਿਯਾਯੇਨਪਿ ਵਦਨ੍ਤਿ ‘‘ਪਿਲਿਨ੍ਦੋਤਿ ਨਾਮਂ, ਵਚ੍ਛੋਤਿ ਗੋਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਤੇਨੇਵ ਆਚਰਿਯਧਮ੍ਮਪਾਲਤ੍ਥੇਰੇਨ ਥੇਰਗਾਥਾਸਂਵਣ੍ਣਨਾਯ (ਥੇਰਗਾ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੮ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛਤ੍ਥੇਰਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ) ਵੁਤ੍ਤਂ – ‘‘ਪਿਲਿਨ੍ਦੋਤਿਸ੍ਸ ਨਾਮਂ ਅਕਂਸੁ, ਵਚ੍ਛੋਤਿ ਪਨ ਗੋਤ੍ਤਂ. ਤੇਨ ਸੋ ਅਪਰਭਾਗੇ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛੋਤਿ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥਾ’’ਤਿ. ਸਂਸਨ੍ਦੇਤ੍ਵਾਤਿ ਏਕਤੋ ਕਤ੍ਵਾ.

ਸਤ੍ਥੁ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਪਟਿਲਦ੍ਧਸਦ੍ਧੋ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾਤਿ ਇਦਂ ਅਙ੍ਗੁਤ੍ਤਰਭਾਣਕਾਨਂ ਕਥਾਮਗ੍ਗੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਪਰੇ ਪਨ ਭਣਨ੍ਤਿ – ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨੇਯੇਵ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਭਗਵਤਿ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਗੇਹੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛੋਤਿ ਪਞ੍ਞਾਤੋ ਸਂਸਾਰੇ ਸਂਵੇਗਬਹੁਲਤਾਯ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਚੂਲ਼ਗਨ੍ਧਾਰਂ ਨਾਮ ਵਿਜ੍ਜਂ ਸਾਧੇਤ੍ਵਾ ਆਕਾਸਚਾਰੀ ਪਰਚਿਤ੍ਤਵਿਦੂ ਚ ਹੁਤ੍ਵਾ ਰਾਜਗਹੇ ਲਾਭਗ੍ਗਯਸਗ੍ਗਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਪਟਿਵਸਤਿ. ਅਥ ਯਦਾ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਭਗਵਾ ਅਭਿਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਅਨੁਕ੍ਕਮੇਨ ਰਾਜਗਹਂ ਉਪਗਤੋ, ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਬੁਦ੍ਧਾਨੁਭਾਵੇਨ ਤਸ੍ਸ ਸਾ ਵਿਜ੍ਜਾ ਨ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਅਤ੍ਥਕਿਚ੍ਚਂ ਨ ਸਾਧੇਤਿ. ਸੋ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਸੁਤਂ ਖੋ ਪਨ ਮੇਤਂ ‘ਆਚਰਿਯਪਾਚਰਿਯਾਨਂ ਭਾਸਮਾਨਾਨਂ ਯਤ੍ਥ ਮਹਾਗਨ੍ਧਾਰਵਿਜ੍ਜਾ ਧਰਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਚੂਲ਼ਗਨ੍ਧਾਰਵਿਜ੍ਜਾ ਨ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਤੀ’ਤਿ. ਸਮਣਸ੍ਸ ਪਨ ਗੋਤਮਸ੍ਸ ਆਗਤਕਾਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਨਾਯਂ ਮਮ ਵਿਜ੍ਜਾ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਨਿਸ੍ਸਂਸਯਂ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ ਮਹਾਗਨ੍ਧਾਰਵਿਜ੍ਜਂ ਜਾਨਾਤਿ, ਯਨ੍ਨੂਨਾਹਂ ਤਂ ਪਯਿਰੁਪਾਸਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਵਿਜ੍ਜਂ ਪਰਿਯਾਪੁਣੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਹਂ, ਮਹਾਸਮਣ, ਤਵ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਏਕਂ ਵਿਜ੍ਜਂ ਪਰਿਯਾਪੁਣਿਤੁਕਾਮੋ, ਓਕਾਸਂ ਮੇ ਕਰੋਹੀ’’ਤਿ. ਭਗਵਾ ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਪਬ੍ਬਜਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਸੋ ‘‘ਵਿਜ੍ਜਾਯ ਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾ’’ਤਿ ਮਞ੍ਞਮਾਨੋ ਪਬ੍ਬਜੀਤਿ. ਪਰਵਮ੍ਭਨਵਸੇਨਾਤਿ ਪਰੇਸਂ ਗਰਹਨਵਸੇਨ.

ਅਕਕ੍ਕਸਨ੍ਤਿ ਅਫਰੁਸਂ. ਵਿਞ੍ਞਾਪਨਿਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥਵਿਞ੍ਞਾਪਨਿਂ. ਸਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਭੂਤਤ੍ਥਂ. ਨਾਭਿਸਜੇਤਿ ਯਾਯ ਗਿਰਾਯ ਅਞ੍ਞਂ ਕੁਜ੍ਝਾਪਨਵਸੇਨ ਨ ਲਗਾਪੇਯ੍ਯ, ਖੀਣਾਸਵੋ ਨਾਮ ਏਵਰੂਪਮੇਵ ਗਿਰਂ ਨ ਭਾਸੇਯ੍ਯ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਮਹਂ ਬ੍ਰੂਮਿ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਵਦਾਮੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਅਨੁਵਿਚਿਨਿਤ੍ਵਾਤਿ ਅਨੁਵਿਚਾਰੇਤ੍ਵਾ. ਚਣ੍ਡਿਕਤਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਸੀਘਗਤਿਯਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ.

ਬਾਹਿਯਦਾਰੁਚੀਰਿਯਤ੍ਥੇਰਵਤ੍ਥੁ

੨੧੬. ਅਟ੍ਠਮੇ ਏਕਰਤ੍ਤਿਵਾਸੇਨ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾਤਿ ਦੇਵਤਾਨੁਭਾਵੇਨ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ. ‘‘ਬੁਦ੍ਧਾਨੁਭਾਵੇਨਾ’’ਤਿਪਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਏਵਂ ਗਤੋ ਚ ਵਿਹਾਰਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਬਹੁਲੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭੁਤ੍ਤਪਾਤਰਾਸੇ ਕਾਯਾਲਸਿਯਵਿਮੋਚਨਤ੍ਥਾਯ ਅਬ੍ਭੋਕਾਸੇ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਕਹਂ ਏਤਰਹਿ ਸਤ੍ਥਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ‘‘ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਵਿਟ੍ਠੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਤਂ ਪੁਚ੍ਛਿਂਸੁ – ‘‘ਤ੍ਵਂ ਪਨ ਕੁਤੋ ਆਗਤੋ’’ਤਿ? ਸੁਪ੍ਪਾਰਕਾ ਆਗਤੋਮ੍ਹੀਤਿ. ਕਦਾ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋਸੀਤਿ? ਹਿਯ੍ਯੋ ਸਾਯਂ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋਮ੍ਹੀਤਿ. ਦੂਰਤੋ ਆਗਤੋ, ਤਵ ਪਾਦੇ ਧੋਵਿਤ੍ਵਾ ਤੇਲੇਨ ਮਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ ਥੋਕਂ ਵਿਸ੍ਸਮਾਹਿ, ਆਗਤਕਾਲੇ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਦਕ੍ਖਿਸ੍ਸਤੀਤਿ. ਅਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਤ੍ਥੁ ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਾ ਜੀਵਿਤਨ੍ਤਰਾਯਂ ਨ ਜਾਨਾਮਿ, ਏਕਰਤ੍ਤੇਨੇਵਮ੍ਹਿ ਕਤ੍ਥਚਿ ਅਟ੍ਠਤ੍ਵਾ ਅਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਵੀਸਯੋਜਨਸਤਿਕਂ ਮਗ੍ਗਂ ਆਗਤੋ, ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾਵ ਵਿਸ੍ਸਮਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ. ਸੋ ਏਵਂ ਵਤ੍ਵਾ ਤਰਮਾਨਰੂਪੋ ਸਾਵਤ੍ਥਿਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਨੋਪਮਾਯ ਬੁਦ੍ਧਸਿਰਿਯਾ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਨ੍ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਚਿਰਸ੍ਸਂ ਵਤ ਮੇ ਦਿਟ੍ਠੋ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ’’ਤਿ ਦਿਟ੍ਠਟ੍ਠਾਨਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਓਣਤਸਰੀਰੋ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਅਨ੍ਤਰਵੀਥਿਯਮੇਵ ਪਞ੍ਚਪਤਿਟ੍ਠਿਤੇਨ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਗੋਪ੍ਫਕੇਸੁ ਦਲ਼੍ਹਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਏਵਮਾਹ – ‘‘ਦੇਸੇਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਧਮ੍ਮਂ, ਦੇਸੇਤੁ ਮੇ ਸੁਗਤੋ ਧਮ੍ਮਂ, ਯਂ ਮਮਸ੍ਸ ਦੀਘਰਤ੍ਤਂ ਹਿਤਾਯ ਸੁਖਾਯਾ’’ਤਿ.

ਅਥ ਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਅਕਾਲੋ ਖੋ ਤਾਵ, ਬਾਹਿਯ, ਅਨ੍ਤਰਘਰਂ ਪਵਿਟ੍ਠੋਮ੍ਹਿ ਪਿਣ੍ਡਾਯਾ’’ਤਿ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿ. ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਬਾਹਿਯੋ, ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਸਂਸਾਰੇ ਸਂਸਰਨ੍ਤੇਨ ਕਬਲ਼ੀਕਾਰਾਹਾਰੋ ਨ ਨੋ ਲਦ੍ਧਪੁਬ੍ਬੋ, ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਵਾ ਮਯ੍ਹਂ ਵਾ ਜੀਵਿਤਨ੍ਤਰਾਯਂ ਨ ਜਾਨਾਮਿ, ਦੇਸੇਥ ਮੇ ਧਮ੍ਮ’’ਨ੍ਤਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਦੁਤਿਯਮ੍ਪਿ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿਯੇਵ. ਏਵਂ ਕਿਰਸ੍ਸ ਅਹੋਸਿ ‘‘ਇਮਸ੍ਸ ਮਂ ਦਿਟ੍ਠਕਾਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਸਕਲਸਰੀਰਂ ਪੀਤਿਯਾ ਨਿਰਨ੍ਤਰਂ ਅਜ੍ਝੋਤ੍ਥਟਂ ਹੋਤਿ, ਬਲਵਪੀਤਿਵੇਗੇਨ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਤ੍ਵਾਪਿ ਨ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਤਿ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਿਤੁਂ, ਮਜ੍ਝਤ੍ਤੁਪੇਕ੍ਖਾ ਤਾਵ ਤਿਟ੍ਠਤੁ, ਏਕਰਤ੍ਤੇਨੇਵ ਵੀਸਯੋਜਨਸਤਂ ਮਗ੍ਗਂ ਆਗਤਤ੍ਤਾ ਦਰਥੋਪਿਸ੍ਸ ਬਲਵਾ, ਸੋਪਿ ਤਾਵ ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਮ੍ਭਤੂ’’ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਦ੍ਵਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਤਤਿਯਂ ਯਾਚਿਤੋ ਅਨ੍ਤਰਵੀਥਿਯਂ ਠਿਤੋਵ ‘‘ਤਸ੍ਮਾਤਿਹ ਤੇ, ਬਾਹਿਯ, ਏਵਂ ਸਿਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬਂ ਦਿਟ੍ਠੇ ਦਿਟ੍ਠਮਤ੍ਤਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਉਦਾ. ੧੦) ਨਯੇਨ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤਿ. ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਸਂਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਵਿਟ੍ਠ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਅਨ੍ਤਰਘਰੇਤਿ ਅਨ੍ਤਰਵੀਥਿਯਂ.

ਅਪਰਿਪੁਣ੍ਣਪਤ੍ਤਚੀਵਰਤਾਯ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਂ ਪਰਿਯੇਸਨ੍ਤੋਤਿ ਸੋ ਕਿਰ ਵੀਸਤਿਵਸ੍ਸਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਸਮਣਧਮ੍ਮਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ‘‘ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਨਾਮ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਚ੍ਚਯੇ ਲਭਿਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਂ ਅਨੋਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ਸਯਮੇਵ ਭੁਞ੍ਜਿਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਏਕਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸਪਿ ਪਤ੍ਤੇਨ ਵਾ ਚੀਵਰੇਨ ਵਾ ਸਙ੍ਗਹਂ ਨਾਕਾਸਿ. ਤੇਨਸ੍ਸ ‘‘ਇਦ੍ਧਿਮਯਪਤ੍ਤਚੀਵਰਂ ਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ਏਹਿਭਿਕ੍ਖੁਭਾਵੇਨ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਨ ਅਦਾਸਿ. ਤਾਵਦੇਵ ਚ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਯਾਚਿਤੋ ‘‘ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਂ ਤੇ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰ’’ਨ੍ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਪਰਿਪੁਣ੍ਣ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਂ ਪਰਿਯੇਸਾਹੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਸੋ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਂ ਪਰਿਯੇਸਨ੍ਤੋ ਸਙ੍ਕਾਰਟ੍ਠਾਨਤੋ ਚੋਲ਼ਖਣ੍ਡਾਨਿ ਸਂਕਡ੍ਢਤਿ.

ਸਹਸ੍ਸਮਪੀਤਿ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦਵਚਨਂ. ਏਕਸਹਸ੍ਸਂ ਦ੍ਵੇਸਹਸ੍ਸਾਨੀਤਿ ਏਵਂ ਸਹਸ੍ਸੇਨ ਚੇ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਾ ਗਾਥਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤਾ ਚ ਅਨਤ੍ਥਪਦਸਂਹਿਤਾ ਆਕਾਸਵਣ੍ਣਪਬ੍ਬਤਵਣ੍ਣਾਦੀਨਿ ਪਕਾਸਕੇਹਿ ਅਨਿਬ੍ਬਾਨਦੀਪਕੇਹਿ ਅਨਤ੍ਥਕੇਹਿ ਪਦੇਹਿ ਸਂਹਿਤਾ ਯਾਵ ਬਹੁਕਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤਾਵ ਪਾਪਿਕਾ ਏਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਕਂ ਗਾਥਾਪਦਂ ਸੇਯ੍ਯੋਤਿ ‘‘ਅਪ੍ਪਮਾਦੋ ਅਮਤਪਦਂ…ਪੇ… ਯਥਾ ਮਤਾ’’ਤਿ (ਧ. ਪ. ੨੧) ਏਵਰੂਪਾ ਏਕਗਾਥਾਪਿ ਸੇਯ੍ਯੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਕੁਮਾਰਕਸ੍ਸਪਤ੍ਥੇਰਵਤ੍ਥੁ

੨੧੭. ਨਵਮੇ ਏਕਂ ਬੁਦ੍ਧਨ੍ਤਰਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਅਨੁਭਵਮਾਨੋਤਿ ਸਾਵਕਬੋਧਿਯਾ ਨਿਯਤਤਾਯ ਪੁਞ੍ਞਸਮ੍ਭਾਰਸ੍ਸ ਚ ਸਾਤਿਸਯਤ੍ਤਾ ਵਿਨਿਪਾਤਂ ਅਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਏਕਂ ਬੁਦ੍ਧਨ੍ਤਰਂ ਦੇਵੇਸੁ ਚ ਮਨੁਸ੍ਸੇਸੁ ਚ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਅਨੁਭਵਮਾਨੋ. ‘‘ਏਕਿਸ੍ਸਾ ਕੁਲਦਾਰਿਕਾਯ ਕੁਚ੍ਛਿਮ੍ਹਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਤਮੇਵਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਭਾਵਂ ਮੂਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ – ‘‘ਸਾ ਚਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਸਾਤਿ ਕੁਲਦਾਰਿਕਾ. ਚ-ਸਦ੍ਦੋ ਬ੍ਯਤਿਰੇਕਤ੍ਥੋ. ਤੇਨ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਂ ਵਿਸੇਸਂ ਜੋਤਯਤਿ. ਕੁਲਘਰਨ੍ਤਿ ਪਤਿਕੁਲਗੇਹਂ. ਗਬ੍ਭਨਿਮਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਗਬ੍ਭਸ੍ਸ ਸਣ੍ਠਿਤਭਾਵਵਿਗ੍ਗਹਂ. ਸਤਿਪਿ ਵਿਸਾਖਾਯ ਸਾਵਤ੍ਥਿਵਾਸਿਕੁਲਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਤ੍ਤੇ ਤਸ੍ਸਾ ਤਤ੍ਥ ਪਧਾਨਭਾਵਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ‘‘ਵਿਸਾਖਞ੍ਚਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਯਥਾ ‘‘ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਆਗਤਾ, ਵਾਸਿਟ੍ਠੋਪਿ ਆਗਤੋ’’ਤਿ. ਭਗਵਤਾ ਏਵਂ ਗਹਿਤਨਾਮਤ੍ਤਾਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਯਸ੍ਮਾ ਰਾਜਪੁਤ੍ਤਾ ਲੋਕੇ ‘‘ਕੁਮਾਰਾ’’ਤਿ ਵੋਹਰੀਯਨ੍ਤਿ, ਅਯਞ੍ਚ ਰਞ੍ਞੋ ਕਿਤ੍ਤਿਮਪੁਤ੍ਤੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਆਹ – ‘‘ਰਞ੍ਞੋ…ਪੇ… ਸਞ੍ਜਾਨਿਂਸੂ’’ਤਿ.

ਪਞ੍ਚਦਸ ਪਞ੍ਹੇ ਅਭਿਸਙ੍ਖਰਿਤ੍ਵਾਤਿ ‘‘ਭਿਕ੍ਖੁ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਅਯਂ ਵਮ੍ਮਿਕੋ ਰਤ੍ਤਿਂ ਧੂਪਾਯਤਿ, ਦਿਵਾ ਪਜ੍ਜਲਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਵਮ੍ਮਿਕਸੁਤ੍ਤੇ (ਮ. ਨਿ. ੧.੨੪੯) ਆਗਤਨਯੇਨ ਪਞ੍ਚਦਸ ਪਞ੍ਹੇ ਅਭਿਸਙ੍ਖਰਿਤ੍ਵਾ. ਪਾਯਾਸਿਰਞ੍ਞੋਤਿ ‘‘ਨਤ੍ਥਿ ਪਰਲੋਕੋ, ਨਤ੍ਥਿ ਸਤ੍ਤਾ ਓਪਪਾਤਿਕਾ, ਨਤ੍ਥਿ ਸੁਕਤਦੁਕ੍ਕਟਾਨਂ ਕਮ੍ਮਾਨਂ ਫਲਂ ਵਿਪਾਕੋ’’ਤਿ (ਦੀ. ਨਿ. ੨.੪੧੦, ੪੧੨) ਏਵਂਲਦ੍ਧਿਕਸ੍ਸ ਪਾਯਾਸਿਰਾਜਸ੍ਸ. ਰਾਜਾ ਹਿ ਤਦਾ ਅਨਭਿਸਿਤ੍ਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਸੇਨਦਿਨਾ ਕੋਸਲੇਨ ਦਿਨ੍ਨਸੇਤਬ੍ਯਨਗਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਦਿਟ੍ਠਿਂ ਗਣ੍ਹਿ. ਪਞ੍ਚਦਸਹਿ ਪਞ੍ਹੇਹਿ ਪਟਿਮਣ੍ਡੇਤ੍ਵਾਤਿ ‘‘ਤਂ ਕਿਂ ਮਞ੍ਞਸਿ, ਰਾਜਞ੍ਞ, ਇਮੇ ਚਨ੍ਦਿਮਸੂਰਿਯਾ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਵਾ ਲੋਕੇ ਪਰਸ੍ਮਿਂ ਵਾ ਦੇਵਾ ਵਾ ਤੇ ਮਨੁਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਏਵਮਾਦੀਹਿ (ਦੀ. ਨਿ. ੨.੪੧੧) ਪਞ੍ਚਦਸਹਿ ਪਞ੍ਹੇਹਿ ਪਟਿਮਣ੍ਡਿਤਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤੇਤਿ ਪਾਯਾਸਿਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤੇ (ਦੀ. ਨਿ. ੨.੪੦੬ ਆਦਯੋ).

ਮਹਾਕੋਟ੍ਠਿਕਤ੍ਥੇਰਵਤ੍ਥੁ

੨੧੮. ਦਸਮਂ ਉਤ੍ਤਾਨਤ੍ਥਮੇਵ.

ਤਤਿਯਏਤਦਗ੍ਗਵਗ੍ਗਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.