੩. ਪਠਮਰੂਪਾਰਾਮਸੁਤ੍ਤਂ
੧੩੬. ‘‘ਰੂਪਾਰਾਮਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾ ਰੂਪਰਤਾ ਰੂਪਸਮ੍ਮੁਦਿਤਾ. ਰੂਪਵਿਪਰਿਣਾਮਵਿਰਾਗਨਿਰੋਧਾ ਦੁਕ੍ਖਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ. ਸਦ੍ਦਾਰਾਮਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾ ਸਦ੍ਦਰਤਾ ਸਦ੍ਦਸਮ੍ਮੁਦਿਤਾ. ਸਦ੍ਦਵਿਪਰਿਣਾਮਵਿਰਾਗਨਿਰੋਧਾ ਦੁਕ੍ਖਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ. ਗਨ੍ਧਾਰਾਮਾ… ਰਸਾਰਾਮਾ… ਫੋਟ੍ਠਬ੍ਬਾਰਾਮਾ… ਧਮ੍ਮਾਰਾਮਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾ ਧਮ੍ਮਰਤਾ ਧਮ੍ਮਸਮ੍ਮੁਦਿਤਾ. ਧਮ੍ਮਵਿਪਰਿਣਾਮਵਿਰਾਗਨਿਰੋਧਾ ਦੁਕ੍ਖਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ. ਤਥਾਗਤੋ ਚ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਰਹਂ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ ਰੂਪਾਨਂ ਸਮੁਦਯਞ੍ਚ ਅਤ੍ਥਙ੍ਗਮਞ੍ਚ ਅਸ੍ਸਾਦਞ੍ਚ ਆਦੀਨਵਂ ਚ ਨਿਸ੍ਸਰਣਞ੍ਚ ਯਥਾਭੂਤਂ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਨ ਰੂਪਾਰਾਮੋ ਨ ਰੂਪਰਤੋ ਨ ਰੂਪਸਮ੍ਮੁਦਿਤੋ. ਰੂਪਵਿਪਰਿਣਾਮਵਿਰਾਗਨਿਰੋਧਾ ਸੁਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤਥਾਗਤੋ ਵਿਹਰਤਿ. ਸਦ੍ਦਾਨਂ… ਗਨ੍ਧਾਨਂ… ਰਸਾਨਂ… ਫੋਟ੍ਠਬ੍ਬਾਨਂ… ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਸਮੁਦਯਞ੍ਚ ਅਤ੍ਥਙ੍ਗਮਞ੍ਚ ਅਸ੍ਸਾਦਞ੍ਚ ਆਦੀਨਵਞ੍ਚ ਨਿਸ੍ਸਰਣਞ੍ਚ ਯਥਾਭੂਤਂ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਨ ਧਮ੍ਮਾਰਾਮੋ, ਨ ਧਮ੍ਮਰਤੋ, ਨ ਧਮ੍ਮਸਮ੍ਮੁਦਿਤੋ. ਧਮ੍ਮਵਿਪਰਿਣਾਮਵਿਰਾਗਨਿਰੋਧਾ ਸੁਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤਥਾਗਤੋ ਵਿਹਰਤਿ’’. ਇਦਮਵੋਚ ਭਗਵਾ. ਇਦਂ ਵਤ੍ਵਾਨ ਸੁਗਤੋ ਅਥਾਪਰਂ ਏਤਦਵੋਚ ਸਤ੍ਥਾ –
‘‘ਰੂਪਾ ਸਦ੍ਦਾ ਰਸਾ ਗਨ੍ਧਾ, ਫਸ੍ਸਾ ਧਮ੍ਮਾ ਚ ਕੇਵਲਾ;
ਇਟ੍ਠਾ ਕਨ੍ਤਾ ਮਨਾਪਾ ਚ, ਯਾਵਤਤ੍ਥੀਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ.
‘‘ਸਦੇਵਕਸ੍ਸ ਲੋਕਸ੍ਸ, ਏਤੇ ਵੋ ਸੁਖਸਮ੍ਮਤਾ;
ਯਤ੍ਥ ਚੇਤੇ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਤੇਸਂ ਦੁਕ੍ਖਸਮ੍ਮਤਂ.
‘‘ਸੁਖਂ [ਸੁਖਨ੍ਤਿ (ਸੀ.)] ਦਿਟ੍ਠਮਰਿਯੇਭਿ, ਸਕ੍ਕਾਯਸ੍ਸ ਨਿਰੋਧਨਂ;
ਪਚ੍ਚਨੀਕਮਿਦਂ ਹੋਤਿ, ਸਬ੍ਬਲੋਕੇਨ ਪਸ੍ਸਤਂ.
‘‘ਯਂ ਪਰੇ ਸੁਖਤੋ ਆਹੁ, ਤਦਰਿਯਾ ਆਹੁ ਦੁਕ੍ਖਤੋ;
ਯਂ ਪਰੇ ਦੁਕ੍ਖਤੋ ਆਹੁ, ਤਦਰਿਯਾ ਸੁਖਤੋ ਵਿਦੂ.
‘‘ਪਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਂ ਦੁਰਾਜਾਨਂ, ਸਮ੍ਮੂਲ਼੍ਹੇਤ੍ਥ ਅਵਿਦ੍ਦਸੁ;
ਨਿਵੁਤਾਨਂ ਤਮੋ ਹੋਤਿ, ਅਨ੍ਧਕਾਰੋ ਅਪਸ੍ਸਤਂ.
‘‘ਸਤਞ੍ਚ ਵਿਵਟਂ ਹੋਤਿ, ਆਲੋਕੋ ਪਸ੍ਸਤਾਮਿ;
ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਨ ਵਿਜਾਨਨ੍ਤਿ, ਮਗ੍ਗਾ [ਮਗਾ (ਸੀ.)] ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਅਕੋਵਿਦਾ.
‘‘ਭਵਰਾਗਪਰੇਤੇਭਿ, ਭਵਰਾਗਾਨੁਸਾਰੀਭਿ [ਭਵਸੋਤਾਨੁਸਾਰਿਭਿ (ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਪੀ.), ਭਵਸੋਤਾਨੁਸਾਰਿਹਿ (ਸੀ.)];
ਮਾਰਧੇਯ੍ਯਾਨੁਪਨ੍ਨੇਹਿ, ਨਾਯਂ ਧਮ੍ਮੋ ਸੁਸਮ੍ਬੁਧੋ.
‘‘ਕੋ ਨੁ ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਮਰਿਯੇਭਿ, ਪਦਂ ਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੁਮਰਹਤਿ;
ਯਂ ਪਦਂ ਸਮ੍ਮਦਞ੍ਞਾਯ, ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਅਨਾਸਵਾ’’ਤਿ. ਤਤਿਯਂ;