੫. ਮਾਨਤ੍ਥਦ੍ਧਸੁਤ੍ਤਂ

੨੦੧. ਸਾਵਤ੍ਥਿਨਿਦਾਨਂ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਮਾਨਤ੍ਥਦ੍ਧੋ ਨਾਮ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਪਟਿਵਸਤਿ. ਸੋ ਨੇਵ ਮਾਤਰਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤਿ, ਨ ਪਿਤਰਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤਿ, ਨ ਆਚਰਿਯਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤਿ, ਨ ਜੇਟ੍ਠਭਾਤਰਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤਿ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਗਵਾ ਮਹਤਿਯਾ ਪਰਿਸਾਯ ਪਰਿਵੁਤੋ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਮਾਨਤ੍ਥਦ੍ਧਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਅਯਂ ਖੋ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ ਮਹਤਿਯਾ ਪਰਿਸਾਯ ਪਰਿਵੁਤੋ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤਿ. ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਯੇਨ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮੇਯ੍ਯਂ. ਸਚੇ ਮਂ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ ਆਲਪਿਸ੍ਸਤਿ, ਅਹਮ੍ਪਿ ਤਂ ਆਲਪਿਸ੍ਸਾਮਿ. ਨੋ ਚੇ ਮਂ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ ਆਲਪਿਸ੍ਸਤਿ, ਅਹਮ੍ਪਿ ਨਾਲਪਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਮਾਨਤ੍ਥਦ੍ਧੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਤੁਣ੍ਹੀਭੂਤੋ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਤਂ ਨਾਲਪਿ. ਅਥ ਖੋ ਮਾਨਤ੍ਥਦ੍ਧੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ – ‘ਨਾਯਂ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ ਕਿਞ੍ਚਿ ਜਾਨਾਤੀ’ਤਿ ਤਤੋਵ ਪੁਨ ਨਿਵਤ੍ਤਿਤੁਕਾਮੋ ਅਹੋਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਮਾਨਤ੍ਥਦ੍ਧਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਚੇਤਸਾ ਚੇਤੋਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕਮਞ੍ਞਾਯ ਮਾਨਤ੍ਥਦ੍ਧਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਗਾਥਾਯ ਅਜ੍ਝਭਾਸਿ –

‘‘ਨ ਮਾਨਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ ਸਾਧੁ, ਅਤ੍ਥਿਕਸ੍ਸੀਧ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ;

ਯੇਨ ਅਤ੍ਥੇਨ ਆਗਚ੍ਛਿ, ਤਮੇਵਮਨੁਬ੍ਰੂਹਯੇ’’ਤਿ.

ਅਥ ਖੋ ਮਾਨਤ੍ਥਦ੍ਧੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ – ‘‘ਚਿਤ੍ਤਂ ਮੇ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ ਜਾਨਾਤੀ’’ਤਿ ਤਤ੍ਥੇਵ ਭਗਵਤੋ ਪਾਦੇਸੁ ਸਿਰਸਾ ਨਿਪਤਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤੋ ਪਾਦਾਨਿ ਮੁਖੇਨ ਚ ਪਰਿਚੁਮ੍ਬਤਿ ਪਾਣੀਹਿ ਚ ਪਰਿਸਮ੍ਬਾਹਤਿ, ਨਾਮਞ੍ਚ ਸਾਵੇਤਿ – ‘‘ਮਾਨਤ੍ਥਦ੍ਧਾਹਂ, ਭੋ ਗੋਤਮ, ਮਾਨਤ੍ਥਦ੍ਧਾਹਂ, ਭੋ ਗੋਤਮਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸਾ ਪਰਿਸਾ ਅਬ੍ਭੁਤਚਿਤ੍ਤਜਾਤਾ [ਅਬ੍ਭੁਤਚਿਤ੍ਤਜਾਤਾ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਪੀ.), ਅਚ੍ਛਰਿਯਬ੍ਭੁਤਚਿਤ੍ਤਜਾਤਾ (ਕ.)] ਅਹੋਸਿ – ‘ਅਚ੍ਛਰਿਯਂ ਵਤ ਭੋ, ਅਬ੍ਭੁਤਂ ਵਤ ਭੋ! ਅਯਞ੍ਹਿ ਮਾਨਤ੍ਥਦ੍ਧੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਨੇਵ ਮਾਤਰਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤਿ, ਨ ਪਿਤਰਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤਿ, ਨ ਆਚਰਿਯਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤਿ, ਨ ਜੇਟ੍ਠਭਾਤਰਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤਿ; ਅਥ ਚ ਪਨ ਸਮਣੇ ਗੋਤਮੇ ਏਵਰੂਪਂ ਪਰਮਨਿਪਚ੍ਚਕਾਰਂ ਕਰੋਤੀ’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਮਾਨਤ੍ਥਦ੍ਧਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਲਂ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਉਟ੍ਠੇਹਿ, ਸਕੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦ. ਯਤੋ ਤੇ ਮਯਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਸਨ੍ਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਮਾਨਤ੍ਥਦ੍ਧੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਸਕੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਗਾਥਾਯ ਅਜ੍ਝਭਾਸਿ –

‘‘ਕੇਸੁ ਨ ਮਾਨਂ ਕਯਿਰਾਥ, ਕੇਸੁ ਚਸ੍ਸ ਸਗਾਰਵੋ;

ਕ੍ਯਸ੍ਸ ਅਪਚਿਤਾ ਅਸ੍ਸੁ, ਕ੍ਯਸ੍ਸੁ ਸਾਧੁ ਸੁਪੂਜਿਤਾ’’ਤਿ.

‘‘ਮਾਤਰਿ ਪਿਤਰਿ ਚਾਪਿ, ਅਥੋ ਜੇਟ੍ਠਮ੍ਹਿ ਭਾਤਰਿ;

ਆਚਰਿਯੇ ਚਤੁਤ੍ਥਮ੍ਹਿ,

ਤੇਸੁ ਨ ਮਾਨਂ ਕਯਿਰਾਥ;

ਤੇਸੁ ਅਸ੍ਸ ਸਗਾਰਵੋ,

ਤ੍ਯਸ੍ਸ ਅਪਚਿਤਾ ਅਸ੍ਸੁ;

ਤ੍ਯਸ੍ਸੁ ਸਾਧੁ ਸੁਪੂਜਿਤਾ.

‘‘ਅਰਹਨ੍ਤੇ ਸੀਤੀਭੂਤੇ, ਕਤਕਿਚ੍ਚੇ ਅਨਾਸਵੇ;

ਨਿਹਚ੍ਚ ਮਾਨਂ ਅਥਦ੍ਧੋ, ਤੇ ਨਮਸ੍ਸੇ ਅਨੁਤ੍ਤਰੇ’’ਤਿ.

ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਮਾਨਤ੍ਥਦ੍ਧੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤਂ, ਭੋ ਗੋਤਮ…ਪੇ… ਉਪਾਸਕਂ ਮਂ ਭਵਂ ਗੋਤਮੋ ਧਾਰੇਤੁ ਅਜ੍ਜਤਗ੍ਗੇ ਪਾਣੁਪੇਤਂ ਸਰਣਂ ਗਤ’’ਨ੍ਤਿ.