੫. ਦਨ੍ਤਭੂਮਿਸੁਤ੍ਤਂ

੨੧੩. ਏਵਂ ਮੇ ਸੁਤਂ – ਏਕਂ ਸਮਯਂ ਭਗਵਾ ਰਾਜਗਹੇ ਵਿਹਰਤਿ ਵੇਲ਼ੁਵਨੇ ਕਲਨ੍ਦਕਨਿਵਾਪੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਚਿਰਵਤੋ ਸਮਣੁਦ੍ਦੇਸੋ ਅਰਞ੍ਞਕੁਟਿਕਾਯਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਜਯਸੇਨੋ ਰਾਜਕੁਮਾਰੋ ਜਙ੍ਘਾਵਿਹਾਰਂ ਅਨੁਚਙ੍ਕਮਮਾਨੋ ਅਨੁਵਿਚਰਮਾਨੋ ਯੇਨ ਅਚਿਰਵਤੋ ਸਮਣੁਦ੍ਦੇਸੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਅਚਿਰਵਤੇਨ ਸਮਣੁਦ੍ਦੇਸੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਮ੍ਮੋਦਿ. ਸਮ੍ਮੋਦਨੀਯਂ ਕਥਂ ਸਾਰਣੀਯਂ ਵੀਤਿਸਾਰੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਜਯਸੇਨੋ ਰਾਜਕੁਮਾਰੋ ਅਚਿਰਵਤਂ ਸਮਣੁਦ੍ਦੇਸਂ ਏਤਦਵੋਚ –

‘‘ਸੁਤਂ ਮੇਤਂ, ਭੋ ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ – ‘ਇਧ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤੋ ਆਤਾਪੀ ਪਹਿਤਤ੍ਤੋ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਫੁਸੇਯ੍ਯ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਏਕਗ੍ਗਤ’ਨ੍ਤਿ. ‘ਏਵਮੇਤਂ, ਰਾਜਕੁਮਾਰ, ਏਵਮੇਤਂ, ਰਾਜਕੁਮਾਰ. ਇਧ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤੋ ਆਤਾਪੀ ਪਹਿਤਤ੍ਤੋ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਫੁਸੇਯ੍ਯ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਏਕਗ੍ਗਤ’ਨ੍ਤਿ. ‘ਸਾਧੁ ਮੇ ਭਵਂ ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨੋ ਯਥਾਸੁਤਂ ਯਥਾਪਰਿਯਤ੍ਤਂ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤੂ’ਤਿ. ‘ਨ ਖੋ ਤੇ ਅਹਂ, ਰਾਜਕੁਮਾਰ, ਸਕ੍ਕੋਮਿ ਯਥਾਸੁਤਂ ਯਥਾਪਰਿਯਤ੍ਤਂ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤੁਂ. ਅਹਞ੍ਚ ਹਿ ਤੇ, ਰਾਜਕੁਮਾਰ, ਯਥਾਸੁਤਂ ਯਥਾਪਰਿਯਤ੍ਤਂ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਯ੍ਯਂ, ਤ੍ਵਞ੍ਚ ਮੇ ਭਾਸਿਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਂ ਨ ਆਜਾਨੇਯ੍ਯਾਸਿ; ਸੋ ਮਮਸ੍ਸ ਕਿਲਮਥੋ, ਸਾ ਮਮਸ੍ਸ ਵਿਹੇਸਾ’ਤਿ. ‘ਦੇਸੇਤੁ ਮੇ ਭਵਂ ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨੋ ਯਥਾਸੁਤਂ ਯਥਾਪਰਿਯਤ੍ਤਂ ਧਮ੍ਮਂ. ਅਪ੍ਪੇਵਨਾਮਾਹਂ ਭੋਤੋ ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨਸ੍ਸ ਭਾਸਿਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਂ ਆਜਾਨੇਯ੍ਯ’ਨ੍ਤਿ. ‘ਦੇਸੇਯ੍ਯਂ ਖੋ ਤੇ ਅਹਂ, ਰਾਜਕੁਮਾਰ, ਯਥਾਸੁਤਂ ਯਥਾਪਰਿਯਤ੍ਤਂ ਧਮ੍ਮਂ. ਸਚੇ ਮੇ ਤ੍ਵਂ ਭਾਸਿਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਂ ਆਜਾਨੇਯ੍ਯਾਸਿ, ਇਚ੍ਚੇਤਂ ਕੁਸਲਂ; ਨੋ ਚੇ ਮੇ ਤ੍ਵਂ ਭਾਸਿਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਂ ਆਜਾਨੇਯ੍ਯਾਸਿ, ਯਥਾਸਕੇ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯਾਸਿ, ਨ ਮਂ ਤਤ੍ਥ ਉਤ੍ਤਰਿਂ ਪਟਿਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯਾਸੀ’ਤਿ. ‘ਦੇਸੇਤੁ ਮੇ ਭਵਂ ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨੋ ਯਥਾਸੁਤਂ ਯਥਾਪਰਿਯਤ੍ਤਂ ਧਮ੍ਮਂ. ਸਚੇ ਅਹਂ ਭੋਤੋ ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨਸ੍ਸ ਭਾਸਿਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਂ ਆਜਾਨਿਸ੍ਸਾਮਿ [ਆਜਾਨੇਯ੍ਯਾਮਿ (ਕ.)], ਇਚ੍ਚੇਤਂ ਕੁਸਲਂ; ਨੋ ਚੇ ਅਹਂ ਭੋਤੋ ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨਸ੍ਸ ਭਾਸਿਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਂ ਆਜਾਨਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਯਥਾਸਕੇ ਤਿਟ੍ਠਿਸ੍ਸਾਮਿ [ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯਾਮਿ (ਕ.)], ਨਾਹਂ ਤਤ੍ਥ ਭਵਨ੍ਤਂ ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨਂ ਉਤ੍ਤਰਿਂ ਪਟਿਪੁਚ੍ਛਿਸ੍ਸਾਮੀ’’’ਤਿ.

੨੧੪. ਅਥ ਖੋ ਅਚਿਰਵਤੋ ਸਮਣੁਦ੍ਦੇਸੋ ਜਯਸੇਨਸ੍ਸ ਰਾਜਕੁਮਾਰਸ੍ਸ ਯਥਾਸੁਤਂ ਯਥਾਪਰਿਯਤ੍ਤਂ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਸਿ. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਜਯਸੇਨੋ ਰਾਜਕੁਮਾਰੋ ਅਚਿਰਵਤਂ ਸਮਣੁਦ੍ਦੇਸਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਟ੍ਠਾਨਮੇਤਂ, ਭੋ ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਅਨਵਕਾਸੋ ਯਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤੋ ਆਤਾਪੀ ਪਹਿਤਤ੍ਤੋ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਫੁਸੇਯ੍ਯ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਏਕਗ੍ਗਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਜਯਸੇਨੋ ਰਾਜਕੁਮਾਰੋ ਅਚਿਰਵਤਸ੍ਸ ਸਮਣੁਦ੍ਦੇਸਸ੍ਸ ਅਟ੍ਠਾਨਤਞ੍ਚ ਅਨਵਕਾਸਤਞ੍ਚ ਪਵੇਦੇਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ.

ਅਥ ਖੋ ਅਚਿਰਵਤੋ ਸਮਣੁਦ੍ਦੇਸੋ ਅਚਿਰਪਕ੍ਕਨ੍ਤੇ ਜਯਸੇਨੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰੇ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਅਚਿਰਵਤੋ ਸਮਣੁਦ੍ਦੇਸੋ ਯਾਵਤਕੋ ਅਹੋਸਿ ਜਯਸੇਨੇਨ ਰਾਜਕੁਮਾਰੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਕਥਾਸਲ੍ਲਾਪੋ ਤਂ ਸਬ੍ਬਂ ਭਗਵਤੋ ਆਰੋਚੇਸਿ.

ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਅਚਿਰਵਤਂ ਸਮਣੁਦ੍ਦੇਸਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਤਂ ਕੁਤੇਤ੍ਥ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਲਬ੍ਭਾ. ਯਂ ਤਂ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮੇਨ ਞਾਤਬ੍ਬਂ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮੇਨ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮੇਨ ਪਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮੇਨ ਸਚ੍ਛਿਕਾਤਬ੍ਬਂ ਤਂ ਵਤ ਜਯਸੇਨੋ ਰਾਜਕੁਮਾਰੋ ਕਾਮਮਜ੍ਝੇ ਵਸਨ੍ਤੋ ਕਾਮੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤੋ ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕੇਹਿ ਖਜ੍ਜਮਾਨੋ ਕਾਮਪਰਿਲ਼ਾਹੇਨ ਪਰਿਡਯ੍ਹਮਾਨੋ ਕਾਮਪਰਿਯੇਸਨਾਯ ਉਸ੍ਸੁਕੋ [ਉਸ੍ਸੁਕ੍ਕੋ (ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ)] ਞਸ੍ਸਤਿ ਵਾ ਦਕ੍ਖਤਿ ਵਾ ਸਚ੍ਛਿ ਵਾ ਕਰਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ – ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ.

੨੧੫. ‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿਸ੍ਸੁ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਦ੍ਵੇ ਹਤ੍ਥਿਦਮ੍ਮਾ ਵਾ ਅਸ੍ਸਦਮ੍ਮਾ ਵਾ ਗੋਦਮ੍ਮਾ ਵਾ ਸੁਦਨ੍ਤਾ ਸੁਵਿਨੀਤਾ, ਦ੍ਵੇ ਹਤ੍ਥਿਦਮ੍ਮਾ ਵਾ ਅਸ੍ਸਦਮ੍ਮਾ ਵਾ ਗੋਦਮ੍ਮਾ ਵਾ ਅਦਨ੍ਤਾ ਅਵਿਨੀਤਾ. ਤਂ ਕਿਂ ਮਞ੍ਞਸਿ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਯੇ ਤੇ ਦ੍ਵੇ ਹਤ੍ਥਿਦਮ੍ਮਾ ਵਾ ਅਸ੍ਸਦਮ੍ਮਾ ਵਾ ਗੋਦਮ੍ਮਾ ਵਾ ਸੁਦਨ੍ਤਾ ਸੁਵਿਨੀਤਾ, ਅਪਿ ਨੁ ਤੇ ਦਨ੍ਤਾਵ ਦਨ੍ਤਕਾਰਣਂ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯੁਂ, ਦਨ੍ਤਾਵ ਦਨ੍ਤਭੂਮਿਂ ਸਮ੍ਪਾਪੁਣੇਯ੍ਯੁ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’. ‘‘ਯੇ ਪਨ ਤੇ ਦ੍ਵੇ ਹਤ੍ਥਿਦਮ੍ਮਾ ਵਾ ਅਸ੍ਸਦਮ੍ਮਾ ਵਾ ਗੋਦਮ੍ਮਾ ਵਾ ਅਦਨ੍ਤਾ ਅਵਿਨੀਤਾ, ਅਪਿ ਨੁ ਤੇ ਅਦਨ੍ਤਾਵ ਦਨ੍ਤਕਾਰਣਂ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯੁਂ, ਅਦਨ੍ਤਾਵ ਦਨ੍ਤਭੂਮਿਂ ਸਮ੍ਪਾਪੁਣੇਯ੍ਯੁਂ, ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਤੇ ਦ੍ਵੇ ਹਤ੍ਥਿਦਮ੍ਮਾ ਵਾ ਅਸ੍ਸਦਮ੍ਮਾ ਵਾ ਗੋਦਮ੍ਮਾ ਵਾ ਸੁਦਨ੍ਤਾ ਸੁਵਿਨੀਤਾ’’ਤਿ? ‘‘ਨੋ ਹੇਤਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’. ‘‘ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਯਂ ਤਂ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮੇਨ ਞਾਤਬ੍ਬਂ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮੇਨ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮੇਨ ਪਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮੇਨ ਸਚ੍ਛਿਕਾਤਬ੍ਬਂ ਤਂ ਵਤ ਜਯਸੇਨੋ ਰਾਜਕੁਮਾਰੋ ਕਾਮਮਜ੍ਝੇ ਵਸਨ੍ਤੋ ਕਾਮੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤੋ ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕੇਹਿ ਖਜ੍ਜਮਾਨੋ ਕਾਮਪਰਿਲ਼ਾਹੇਨ ਪਰਿਡਯ੍ਹਮਾਨੋ ਕਾਮਪਰਿਯੇਸਨਾਯ ਉਸ੍ਸੁਕੋ ਞਸ੍ਸਤਿ ਵਾ ਦਕ੍ਖਤਿ ਵਾ ਸਚ੍ਛਿ ਵਾ ਕਰਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ – ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ.

੨੧੬. ‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਗਾਮਸ੍ਸ ਵਾ ਨਿਗਮਸ੍ਸ ਵਾ ਅਵਿਦੂਰੇ ਮਹਾਪਬ੍ਬਤੋ. ਤਮੇਨਂ ਦ੍ਵੇ ਸਹਾਯਕਾ ਤਮ੍ਹਾ ਗਾਮਾ ਵਾ ਨਿਗਮਾ ਵਾ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਹਤ੍ਥਵਿਲਙ੍ਘਕੇਨ ਯੇਨ ਸੋ ਪਬ੍ਬਤੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮੇਯ੍ਯੁਂ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਏਕੋ ਸਹਾਯਕੋ ਹੇਟ੍ਠਾ ਪਬ੍ਬਤਪਾਦੇ ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯ, ਏਕੋ ਸਹਾਯਕੋ ਉਪਰਿਪਬ੍ਬਤਂ ਆਰੋਹੇਯ੍ਯ. ਤਮੇਨਂ ਹੇਟ੍ਠਾ ਪਬ੍ਬਤਪਾਦੇ ਠਿਤੋ ਸਹਾਯਕੋ ਉਪਰਿਪਬ੍ਬਤੇ ਠਿਤਂ ਸਹਾਯਕਂ ਏਵਂ ਵੇਦਯ੍ਯ – ‘ਯਂ, ਸਮ੍ਮ, ਕਿਂ ਤ੍ਵਂ ਪਸ੍ਸਸਿ ਉਪਰਿਪਬ੍ਬਤੇ ਠਿਤੋ’ਤਿ? ਸੋ ਏਵਂ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਪਸ੍ਸਾਮਿ ਖੋ ਅਹਂ, ਸਮ੍ਮ, ਉਪਰਿਪਬ੍ਬਤੇ ਠਿਤੋ ਆਰਾਮਰਾਮਣੇਯ੍ਯਕਂ ਵਨਰਾਮਣੇਯ੍ਯਕਂ ਭੂਮਿਰਾਮਣੇਯ੍ਯਕਂ ਪੋਕ੍ਖਰਣੀਰਾਮਣੇਯ੍ਯਕ’’’ਨ੍ਤਿ.

‘‘ਸੋ ਏਵਂ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਅਟ੍ਠਾਨਂ ਖੋ ਏਤਂ, ਸਮ੍ਮ, ਅਨਵਕਾਸੋ ਯਂ ਤ੍ਵਂ ਉਪਰਿਪਬ੍ਬਤੇ ਠਿਤੋ ਪਸ੍ਸੇਯ੍ਯਾਸਿ ਆਰਾਮਰਾਮਣੇਯ੍ਯਕਂ ਵਨਰਾਮਣੇਯ੍ਯਕਂ ਭੂਮਿਰਾਮਣੇਯ੍ਯਕਂ ਪੋਕ੍ਖਰਣੀਰਾਮਣੇਯ੍ਯਕ’ਨ੍ਤਿ. ਤਮੇਨਂ ਉਪਰਿਪਬ੍ਬਤੇ ਠਿਤੋ ਸਹਾਯਕੋ ਹੇਟ੍ਠਿਮਪਬ੍ਬਤਪਾਦਂ ਓਰੋਹਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਸਹਾਯਕਂ ਬਾਹਾਯਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਉਪਰਿਪਬ੍ਬਤਂ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ ਮੁਹੁਤ੍ਤਂ ਅਸ੍ਸਾਸੇਤ੍ਵਾ ਏਵਂ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਯਂ, ਸਮ੍ਮ, ਕਿਂ ਤ੍ਵਂ ਪਸ੍ਸਸਿ ਉਪਰਿਪਬ੍ਬਤੇ ਠਿਤੋ’ਤਿ? ਸੋ ਏਵਂ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਪਸ੍ਸਾਮਿ ਖੋ ਅਹਂ, ਸਮ੍ਮ, ਉਪਰਿਪਬ੍ਬਤੇ ਠਿਤੋ ਆਰਾਮਰਾਮਣੇਯ੍ਯਕਂ ਵਨਰਾਮਣੇਯ੍ਯਕਂ ਭੂਮਿਰਾਮਣੇਯ੍ਯਕਂ ਪੋਕ੍ਖਰਣੀਰਾਮਣੇਯ੍ਯਕ’’’ਨ੍ਤਿ.

‘‘ਸੋ ਏਵਂ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਇਦਾਨੇਵ ਖੋ ਤੇ, ਸਮ੍ਮ, ਭਾਸਿਤਂ – ਮਯਂ ਏਵਂ ਆਜਾਨਾਮ – ਅਟ੍ਠਾਨਂ ਖੋ ਏਤਂ ਸਮ੍ਮ, ਅਨਵਕਾਸੋ ਯਂ ਤ੍ਵਂ ਉਪਰਿਪਬ੍ਬਤੇ ਠਿਤੋ ਪਸ੍ਸੇਯ੍ਯਾਸਿ ਆਰਾਮਰਾਮਣੇਯ੍ਯਕਂ ਵਨਰਾਮਣੇਯ੍ਯਕਂ ਭੂਮਿਰਾਮਣੇਯ੍ਯਕਂ ਪੋਕ੍ਖਰਣੀਰਾਮਣੇਯ੍ਯਕ’ਨ੍ਤਿ. ਇਦਾਨੇਵ ਚ ਪਨ ਤੇ ਭਾਸਿਤਂ ਮਯਂ ਏਵਂ ਆਜਾਨਾਮ – ‘ਪਸ੍ਸਾਮਿ ਖੋ ਅਹਂ, ਸਮ੍ਮ, ਉਪਰਿਪਬ੍ਬਤੇ ਠਿਤੋ ਆਰਾਮਰਾਮਣੇਯ੍ਯਕਂ ਵਨਰਾਮਣੇਯ੍ਯਕਂ ਭੂਮਿਰਾਮਣੇਯ੍ਯਕਂ ਪੋਕ੍ਖਰਣੀਰਾਮਣੇਯ੍ਯਕ’ਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਏਵਂ ਵਦੇਯ੍ਯ – ‘ਤਥਾ ਹਿ ਪਨਾਹਂ, ਸਮ੍ਮ, ਇਮਿਨਾ ਮਹਤਾ ਪਬ੍ਬਤੇਨ ਆਵੁਤੋ [ਆਵਟੋ (ਸੀ. ਅਟ੍ਠ. ਪੀ.), ਆਵੁਟੋ (ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਕ.)] ਦਟ੍ਠੇਯ੍ਯਂ ਨਾਦ੍ਦਸ’’’ਨ੍ਤਿ.

‘‘ਅਤੋ ਮਹਨ੍ਤਤਰੇਨ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਅਵਿਜ੍ਜਾਖਨ੍ਧੇਨ ਜਯਸੇਨੋ ਰਾਜਕੁਮਾਰੋ ਆਵੁਤੋ ਨਿਵੁਤੋ [ਨਿਵੁਟੋ (ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਪੀ. ਕ.)] ਓਫੁਟੋ [ਓਵੁਤੋ (ਸੀ.), ਓਵੁਟੋ (ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਪੀ.)] ਪਰਿਯੋਨਦ੍ਧੋ. ਸੋ ਵਤ ਯਂ ਤਂ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮੇਨ ਞਾਤਬ੍ਬਂ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮੇਨ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮੇਨ ਪਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮੇਨ ਸਚ੍ਛਿਕਾਤਬ੍ਬਂ ਤਂ ਵਤ ਜਯਸੇਨੋ ਰਾਜਕੁਮਾਰੋ ਕਾਮਮਜ੍ਝੇ ਵਸਨ੍ਤੋ ਕਾਮੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤੋ ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕੇਹਿ ਖਜ੍ਜਮਾਨੋ ਕਾਮਪਰਿਲ਼ਾਹੇਨ ਪਰਿਡਯ੍ਹਮਾਨੋ ਕਾਮਪਰਿਯੇਸਨਾਯ ਉਸ੍ਸੁਕੋ ਞਸ੍ਸਤਿ ਵਾ ਦਕ੍ਖਤਿ ਵਾ ਸਚ੍ਛਿ ਵਾ ਕਰਿਸ੍ਸਤੀਤਿ – ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ. ਸਚੇ ਖੋ ਤਂ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਜਯਸੇਨਸ੍ਸ ਰਾਜਕੁਮਾਰਸ੍ਸ ਇਮਾ ਦ੍ਵੇ ਉਪਮਾ ਪਟਿਭਾਯੇਯ੍ਯੁਂ [ਪਟਿਭਾਸੇਯ੍ਯੁਂ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਪੀ.)], ਅਨਚ੍ਛਰਿਯਂ ਤੇ ਜਯਸੇਨੋ ਰਾਜਕੁਮਾਰੋ ਪਸੀਦੇਯ੍ਯ, ਪਸਨ੍ਨੋ ਚ ਤੇ ਪਸਨ੍ਨਾਕਾਰਂ ਕਰੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ. ‘‘ਕੁਤੋ ਪਨ ਮਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਜਯਸੇਨਸ੍ਸ ਰਾਜਕੁਮਾਰਸ੍ਸ ਇਮਾ ਦ੍ਵੇ ਉਪਮਾ ਪਟਿਭਾਯਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ [ਪਟਿਭਾਸਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਪੀ.)] ਅਨਚ੍ਛਰਿਯਾ ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਸ੍ਸੁਤਪੁਬ੍ਬਾ, ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਭਗਵਨ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ?

੨੧੭. ‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਰਾਜਾ ਖਤ੍ਤਿਯੋ ਮੁਦ੍ਧਾਵਸਿਤ੍ਤੋ ਨਾਗਵਨਿਕਂ ਆਮਨ੍ਤੇਤਿ – ‘ਏਹਿ ਤ੍ਵਂ, ਸਮ੍ਮ ਨਾਗਵਨਿਕ, ਰਞ੍ਞੋ ਨਾਗਂ ਅਭਿਰੁਹਿਤ੍ਵਾ ਨਾਗਵਨਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਆਰਞ੍ਞਕਂ ਨਾਗਂ ਅਤਿਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਰਞ੍ਞੋ ਨਾਗਸ੍ਸ ਗੀਵਾਯਂ ਉਪਨਿਬਨ੍ਧਾਹੀ’ਤਿ. ‘ਏਵਂ, ਦੇਵਾ’ਤਿ ਖੋ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਨਾਗਵਨਿਕੋ ਰਞ੍ਞੋ ਖਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ ਮੁਦ੍ਧਾਵਸਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਟਿਸ੍ਸੁਤ੍ਵਾ ਰਞ੍ਞੋ ਨਾਗਂ ਅਭਿਰੁਹਿਤ੍ਵਾ ਨਾਗਵਨਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਆਰਞ੍ਞਕਂ ਨਾਗਂ ਅਤਿਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਰਞ੍ਞੋ ਨਾਗਸ੍ਸ ਗੀਵਾਯਂ ਉਪਨਿਬਨ੍ਧਤਿ. ਤਮੇਨਂ ਰਞ੍ਞੋ ਨਾਗੋ ਅਬ੍ਭੋਕਾਸਂ ਨੀਹਰਤਿ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਖੋ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਆਰਞ੍ਞਕੋ ਨਾਗੋ ਅਬ੍ਭੋਕਾਸਂ ਗਤੋ ਹੋਤਿ. ਏਤ੍ਥਗੇਧਾ [ਏਤਗੇਧਾ (ਸੀ. ਪੀ.)] ਹਿ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਆਰਞ੍ਞਕਾ ਨਾਗਾ ਯਦਿਦਂ – ਨਾਗਵਨਂ. ਤਮੇਨਂ ਨਾਗਵਨਿਕੋ ਰਞ੍ਞੋ ਖਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ ਮੁਦ੍ਧਾਵਸਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਰੋਚੇਸਿ – ‘ਅਬ੍ਭੋਕਾਸਗਤੋ ਖੋ [ਖੋ ਤੇ (ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਕ.)], ਦੇਵ, ਆਰਞ੍ਞਕੋ ਨਾਗੋ’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਤਮੇਨਂ ਰਾਜਾ ਖਤ੍ਤਿਯੋ ਮੁਦ੍ਧਾਵਸਿਤ੍ਤੋ ਹਤ੍ਥਿਦਮਕਂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘ਏਹਿ ਤ੍ਵਂ, ਸਮ੍ਮ ਹਤ੍ਥਿਦਮਕ, ਆਰਞ੍ਞਕਂ ਨਾਗਂ ਦਮਯਾਹਿ ਆਰਞ੍ਞਕਾਨਞ੍ਚੇਵ ਸੀਲਾਨਂ ਅਭਿਨਿਮ੍ਮਦਨਾਯ ਆਰਞ੍ਞਕਾਨਞ੍ਚੇਵ ਸਰਸਙ੍ਕਪ੍ਪਾਨਂ ਅਭਿਨਿਮ੍ਮਦਨਾਯ ਆਰਞ੍ਞਕਾਨਞ੍ਚੇਵ ਦਰਥਕਿਲਮਥਪਰਿਲ਼ਾਹਾਨਂ ਅਭਿਨਿਮ੍ਮਦਨਾਯ ਗਾਮਨ੍ਤੇ ਅਭਿਰਮਾਪਨਾਯ ਮਨੁਸ੍ਸਕਨ੍ਤੇਸੁ ਸੀਲੇਸੁ ਸਮਾਦਪਨਾਯਾ’’’ਤਿ [ਸਮਾਦਾਪਨਾਯਾਤਿ (?)].

‘‘‘ਏਵਂ, ਦੇਵਾ’ਤਿ ਖੋ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਹਤ੍ਥਿਦਮਕੋ ਰਞ੍ਞੋ ਖਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ ਮੁਦ੍ਧਾਵਸਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਟਿਸ੍ਸੁਤ੍ਵਾ ਮਹਨ੍ਤਂ ਥਮ੍ਭਂ ਪਥਵਿਯਂ ਨਿਖਣਿਤ੍ਵਾ ਆਰਞ੍ਞਕਸ੍ਸ ਨਾਗਸ੍ਸ ਗੀਵਾਯਂ ਉਪਨਿਬਨ੍ਧਤਿ ਆਰਞ੍ਞਕਾਨਞ੍ਚੇਵ ਸੀਲਾਨਂ ਅਭਿਨਿਮ੍ਮਦਨਾਯ ਆਰਞ੍ਞਕਾਨਞ੍ਚੇਵ ਸਰਸਙ੍ਕਪ੍ਪਾਨਂ ਅਭਿਨਿਮ੍ਮਦਨਾਯ ਆਰਞ੍ਞਕਾਨਞ੍ਚੇਵ ਦਰਥਕਿਲਮਥਪਰਿਲ਼ਾਹਾਨਂ ਅਭਿਨਿਮ੍ਮਦਨਾਯ ਗਾਮਨ੍ਤੇ ਅਭਿਰਮਾਪਨਾਯ ਮਨੁਸ੍ਸਕਨ੍ਤੇਸੁ ਸੀਲੇਸੁ ਸਮਾਦਪਨਾਯ. ਤਮੇਨਂ ਹਤ੍ਥਿਦਮਕੋ ਯਾ ਸਾ ਵਾਚਾ ਨੇਲਾ ਕਣ੍ਣਸੁਖਾ ਪੇਮਨੀਯਾ ਹਦਯਙ੍ਗਮਾ ਪੋਰੀ ਬਹੁਜਨਕਨ੍ਤਾ ਬਹੁਜਨਮਨਾਪਾ ਤਥਾਰੂਪਾਹਿ ਵਾਚਾਹਿ ਸਮੁਦਾਚਰਤਿ. ਯਤੋ ਖੋ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਆਰਞ੍ਞਕੋ ਨਾਗੋ ਹਤ੍ਥਿਦਮਕਸ੍ਸ ਯਾ ਸਾ ਵਾਚਾ ਨੇਲਾ ਕਣ੍ਣਸੁਖਾ ਪੇਮਨੀਯਾ ਹਦਯਙ੍ਗਮਾ ਪੋਰੀ ਬਹੁਜਨਕਨ੍ਤਾ ਬਹੁਜਨਮਨਾਪਾ ਤਥਾਰੂਪਾਹਿ ਵਾਚਾਹਿ ਸਮੁਦਾਚਰਿਯਮਾਨੋ ਸੁਸ੍ਸੂਸਤਿ, ਸੋਤਂ ਓਦਹਤਿ, ਅਞ੍ਞਾ ਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪਟ੍ਠਾਪੇਤਿ; ਤਮੇਨਂ ਹਤ੍ਥਿਦਮਕੋ ਉਤ੍ਤਰਿ ਤਿਣਘਾਸੋਦਕਂ ਅਨੁਪ੍ਪਵੇਚ੍ਛਤਿ.

‘‘ਯਤੋ ਖੋ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਆਰਞ੍ਞਕੋ ਨਾਗੋ ਹਤ੍ਥਿਦਮਕਸ੍ਸ ਤਿਣਘਾਸੋਦਕਂ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਤਤ੍ਰ ਹਤ੍ਥਿਦਮਕਸ੍ਸ ਏਵਂ ਹੋਤਿ – ‘ਜੀਵਿਸ੍ਸਤਿ ਖੋ [ਨੁ ਖੋ (ਸੀ. ਕ.)] ਦਾਨਿ ਆਰਞ੍ਞਕੋ [ਰਞ੍ਞੋ (ਸੀ. ਪੀ.)] ਨਾਗੋ’ਤਿ. ਤਮੇਨਂ ਹਤ੍ਥਿਦਮਕੋ ਉਤ੍ਤਰਿ ਕਾਰਣਂ ਕਾਰੇਤਿ – ‘ਆਦਿਯ, ਭੋ, ਨਿਕ੍ਖਿਪ, ਭੋ’ਤਿ. ਯਤੋ ਖੋ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਆਰਞ੍ਞਕੋ ਨਾਗੋ ਹਤ੍ਥਿਦਮਕਸ੍ਸ ਆਦਾਨਨਿਕ੍ਖੇਪੇ ਵਚਨਕਰੋ ਹੋਤਿ ਓਵਾਦਪ੍ਪਟਿਕਰੋ, ਤਮੇਨਂ ਹਤ੍ਥਿਦਮਕੋ ਉਤ੍ਤਰਿ ਕਾਰਣਂ ਕਾਰੇਤਿ – ‘ਅਭਿਕ੍ਕਮ, ਭੋ, ਪਟਿਕ੍ਕਮ, ਭੋ’ਤਿ. ਯਤੋ ਖੋ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਆਰਞ੍ਞਕੋ ਨਾਗੋ ਹਤ੍ਥਿਦਮਕਸ੍ਸ ਅਭਿਕ੍ਕਮਪਟਿਕ੍ਕਮਵਚਨਕਰੋ ਹੋਤਿ ਓਵਾਦਪ੍ਪਟਿਕਰੋ, ਤਮੇਨਂ ਹਤ੍ਥਿਦਮਕੋ ਉਤ੍ਤਰਿ ਕਾਰਣਂ ਕਾਰੇਤਿ – ‘ਉਟ੍ਠਹ, ਭੋ, ਨਿਸੀਦ, ਭੋ’ਤਿ. ਯਤੋ ਖੋ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਆਰਞ੍ਞਕੋ ਨਾਗੋ ਹਤ੍ਥਿਦਮਕਸ੍ਸ ਉਟ੍ਠਾਨਨਿਸਜ੍ਜਾਯ ਵਚਨਕਰੋ ਹੋਤਿ ਓਵਾਦਪ੍ਪਟਿਕਰੋ, ਤਮੇਨਂ ਹਤ੍ਥਿਦਮਕੋ ਉਤ੍ਤਰਿ ਆਨੇਞ੍ਜਂ ਨਾਮ ਕਾਰਣਂ ਕਾਰੇਤਿ, ਮਹਨ੍ਤਸ੍ਸ ਫਲਕਂ ਸੋਣ੍ਡਾਯ ਉਪਨਿਬਨ੍ਧਤਿ, ਤੋਮਰਹਤ੍ਥੋ ਚ ਪੁਰਿਸੋ ਉਪਰਿਗੀਵਾਯ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ, ਸਮਨ੍ਤਤੋ ਚ ਤੋਮਰਹਤ੍ਥਾ ਪੁਰਿਸਾ ਪਰਿਵਾਰੇਤ੍ਵਾ ਠਿਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਹਤ੍ਥਿਦਮਕੋ ਚ ਦੀਘਤੋਮਰਯਟ੍ਠਿਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪੁਰਤੋ ਠਿਤੋ ਹੋਤਿ. ਸੋ ਆਨੇਞ੍ਜਂ ਕਾਰਣਂ ਕਾਰਿਯਮਾਨੋ ਨੇਵ ਪੁਰਿਮੇ ਪਾਦੇ ਚੋਪੇਤਿ ਨ ਪਚ੍ਛਿਮੇ ਪਾਦੇ ਚੋਪੇਤਿ, ਨ ਪੁਰਿਮਕਾਯਂ ਚੋਪੇਤਿ ਨ ਪਚ੍ਛਿਮਕਾਯਂ ਚੋਪੇਤਿ, ਨ ਸੀਸਂ ਚੋਪੇਤਿ, ਨ ਕਣ੍ਣੇ ਚੋਪੇਤਿ, ਨ ਦਨ੍ਤੇ ਚੋਪੇਤਿ, ਨ ਨਙ੍ਗੁਟ੍ਠਂ ਚੋਪੇਤਿ, ਨ ਸੋਣ੍ਡਂ ਚੋਪੇਤਿ. ਸੋ ਹੋਤਿ ਆਰਞ੍ਞਕੋ ਨਾਗੋ ਖਮੋ ਸਤ੍ਤਿਪ੍ਪਹਾਰਾਨਂ ਅਸਿਪ੍ਪਹਾਰਾਨਂ ਉਸੁਪ੍ਪਹਾਰਾਨਂ ਸਰਪਤ੍ਤਪ੍ਪਹਾਰਾਨਂ [ਪਰਸਤ੍ਥਪ੍ਪਹਾਰਾਨਂ (ਸੀ.), ਪਰਸਤ੍ਤੁਪ੍ਪਹਾਰਾਨਂ (ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਪੀ.)] ਭੇਰਿਪਣਵਵਂਸਸਙ੍ਖਡਿਣ੍ਡਿਮਨਿਨ੍ਨਾਦਸਦ੍ਦਾਨਂ [ਭੇਰਿਪਣਵਸਙ੍ਖਤਿਣਵਨਿਨ੍ਨਾਦਸਦ੍ਦਾਨਂ (ਪੀ.)] ਸਬ੍ਬਵਙ੍ਕਦੋਸਨਿਹਿਤਨਿਨ੍ਨੀਤਕਸਾਵੋ ਰਾਜਾਰਹੋ ਰਾਜਭੋਗ੍ਗੋ ਰਞ੍ਞੋ ਅਙ੍ਗਨ੍ਤੇਵ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ.

੨੧੮. ‘‘ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਇਧ ਤਥਾਗਤੋ ਲੋਕੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਅਰਹਂ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ ਵਿਜ੍ਜਾਚਰਣਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਸੁਗਤੋ ਲੋਕਵਿਦੂ ਅਨੁਤ੍ਤਰੋ ਪੁਰਿਸਦਮ੍ਮਸਾਰਥਿ ਸਤ੍ਥਾ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ. ਸੋ ਇਮਂ ਲੋਕਂ ਸਦੇਵਕਂ ਸਮਾਰਕਂ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਕਂ ਸਸ੍ਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਿਂ ਪਜਂ ਸਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਂ ਸਯਂ ਅਭਿਞ੍ਞਾ ਸਚ੍ਛਿਕਤ੍ਵਾ ਪਵੇਦੇਤਿ. ਸੋ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤਿ ਆਦਿਕਲ੍ਯਾਣਂ ਮਜ੍ਝੇਕਲ੍ਯਾਣਂ ਪਰਿਯੋਸਾਨਕਲ੍ਯਾਣਂ ਸਾਤ੍ਥਂ ਸਬ੍ਯਞ੍ਜਨਂ, ਕੇਵਲਪਰਿਪੁਣ੍ਣਂ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਪਕਾਸੇਤਿ. ਤਂ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਣਾਤਿ ਗਹਪਤਿ ਵਾ ਗਹਪਤਿਪੁਤ੍ਤੋ ਵਾ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਵਾ ਕੁਲੇ ਪਚ੍ਚਾਜਾਤੋ. ਸੋ ਤਂ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਤਥਾਗਤੇ ਸਦ੍ਧਂ ਪਟਿਲਭਤਿ. ਸੋ ਤੇਨ ਸਦ੍ਧਾਪਟਿਲਾਭੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਇਤਿ ਪਟਿਸਞ੍ਚਿਕ੍ਖਤਿ – ‘ਸਮ੍ਬਾਧੋ ਘਰਾਵਾਸੋ ਰਜਾਪਥੋ, ਅਬ੍ਭੋਕਾਸੋ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾ. ਨਯਿਦਂ ਸੁਕਰਂ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਤਾ ਏਕਨ੍ਤਪਰਿਪੁਣ੍ਣਂ ਏਕਨ੍ਤਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਸਙ੍ਖਲਿਖਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਿਤੁਂ. ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਕੇਸਮਸ੍ਸੁਂ ਓਹਾਰੇਤ੍ਵਾ ਕਾਸਾਯਾਨਿ ਵਤ੍ਥਾਨਿ ਅਚ੍ਛਾਦੇਤ੍ਵਾ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜੇਯ੍ਯ’ਨ੍ਤਿ.

‘‘ਸੋ ਅਪਰੇਨ ਸਮਯੇਨ ਅਪ੍ਪਂ ਵਾ ਭੋਗਕ੍ਖਨ੍ਧਂ ਪਹਾਯ ਮਹਨ੍ਤਂ ਵਾ ਭੋਗਕ੍ਖਨ੍ਧਂ ਪਹਾਯ ਅਪ੍ਪਂ ਵਾ ਞਾਤਿਪਰਿਵਟ੍ਟਂ ਪਹਾਯ ਮਹਨ੍ਤਂ ਵਾ ਞਾਤਿਪਰਿਵਟ੍ਟਂ ਪਹਾਯ ਕੇਸਮਸ੍ਸੁਂ ਓਹਾਰੇਤ੍ਵਾ ਕਾਸਾਯਾਨਿ ਵਤ੍ਥਾਨਿ ਅਚ੍ਛਾਦੇਤ੍ਵਾ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਤਿ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਖੋ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਅਰਿਯਸਾਵਕੋ ਅਬ੍ਭੋਕਾਸਗਤੋ ਹੋਤਿ. ਏਤ੍ਥਗੇਧਾ ਹਿ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾ ਯਦਿਦਂ – ਪਞ੍ਚ ਕਾਮਗੁਣਾ. ਤਮੇਨਂ ਤਥਾਗਤੋ ਉਤ੍ਤਰਿਂ ਵਿਨੇਤਿ – ‘ਏਹਿ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਸੀਲਵਾ ਹੋਹਿ, ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਸਂਵਰਸਂਵੁਤੋ ਵਿਹਰਾਹਿ ਆਚਾਰਗੋਚਰਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ, ਅਣੁਮਤ੍ਤੇਸੁ ਵਜ੍ਜੇਸੁ ਭਯਦਸ੍ਸਾਵੀ, ਸਮਾਦਾਯ ਸਿਕ੍ਖਸ੍ਸੁ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇਸੂ’’’ਤਿ.

‘‘ਯਤੋ ਖੋ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਅਰਿਯਸਾਵਕੋ ਸੀਲਵਾ ਹੋਤਿ, ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਸਂਵਰਸਂਵੁਤੋ ਵਿਹਰਤਿ ਆਚਾਰਗੋਚਰਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਅਣੁਮਤ੍ਤੇਸੁ ਵਜ੍ਜੇਸੁ ਭਯਦਸ੍ਸਾਵੀ, ਸਮਾਦਾਯ ਸਿਕ੍ਖਤਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇਸੁ, ਤਮੇਨਂ ਤਥਾਗਤੋ ਉਤ੍ਤਰਿਂ ਵਿਨੇਤਿ – ‘ਏਹਿ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯੇਸੁ ਗੁਤ੍ਤਦ੍ਵਾਰੋ ਹੋਹਿ, ਚਕ੍ਖੁਨਾ ਰੂਪਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਮਾ ਨਿਮਿਤ੍ਤਗ੍ਗਾਹੀ…ਪੇ… (ਯਥਾ ਗਣਕਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਤਬ੍ਬਾਨਿ.)

੨੧੯. ‘‘ਸੋ ਇਮੇ ਪਞ੍ਚ ਨੀਵਰਣੇ ਪਹਾਯ ਚੇਤਸੋ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੇ ਪਞ੍ਞਾਯ ਦੁਬ੍ਬਲੀਕਰਣੇ ਕਾਯੇ ਕਾਯਾਨੁਪਸ੍ਸੀ ਵਿਹਰਤਿ ਆਤਾਪੀ ਸਮ੍ਪਜਾਨੋ ਸਤਿਮਾ ਵਿਨੇਯ੍ਯ ਲੋਕੇ ਅਭਿਜ੍ਝਾਦੋਮਨਸ੍ਸਂ. ਵੇਦਨਾਸੁ…ਪੇ… ਚਿਤ੍ਤੇ…ਪੇ… ਧਮ੍ਮੇਸੁ ਧਮ੍ਮਾਨੁਪਸ੍ਸੀ ਵਿਹਰਤਿ ਆਤਾਪੀ ਸਮ੍ਪਜਾਨੋ ਸਤਿਮਾ ਵਿਨੇਯ੍ਯ ਲੋਕੇ ਅਭਿਜ੍ਝਾਦੋਮਨਸ੍ਸਂ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਹਤ੍ਥਿਦਮਕੋ ਮਹਨ੍ਤਂ ਥਮ੍ਭਂ ਪਥਵਿਯਂ ਨਿਖਣਿਤ੍ਵਾ ਆਰਞ੍ਞਕਸ੍ਸ ਨਾਗਸ੍ਸ ਗੀਵਾਯਂ ਉਪਨਿਬਨ੍ਧਤਿ ਆਰਞ੍ਞਕਾਨਞ੍ਚੇਵ ਸੀਲਾਨਂ ਅਭਿਨਿਮ੍ਮਦਨਾਯ ਆਰਞ੍ਞਕਾਨਞ੍ਚੇਵ ਸਰਸਙ੍ਕਪ੍ਪਾਨਂ ਅਭਿਨਿਮ੍ਮਦਨਾਯ ਆਰਞ੍ਞਕਾਨਞ੍ਚੇਵ ਦਰਥਕਿਲਮਥਪਰਿਲ਼ਾਹਾਨਂ ਅਭਿਨਿਮ੍ਮਦਨਾਯ ਗਾਮਨ੍ਤੇ ਅਭਿਰਮਾਪਨਾਯ ਮਨੁਸ੍ਸਕਨ੍ਤੇਸੁ ਸੀਲੇਸੁ ਸਮਾਦਪਨਾਯ; ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਅਰਿਯਸਾਵਕਸ੍ਸ ਇਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨਾ ਚੇਤਸੋ ਉਪਨਿਬਨ੍ਧਨਾ ਹੋਨ੍ਤਿ ਗੇਹਸਿਤਾਨਞ੍ਚੇਵ ਸੀਲਾਨਂ ਅਭਿਨਿਮ੍ਮਦਨਾਯ ਗੇਹਸਿਤਾਨਞ੍ਚੇਵ ਸਰਸਙ੍ਕਪ੍ਪਾਨਂ ਅਭਿਨਿਮ੍ਮਦਨਾਯ ਗੇਹਸਿਤਾਨਞ੍ਚੇਵ ਦਰਥਕਿਲਮਥਪਰਿਲ਼ਾਹਾਨਂ ਅਭਿਨਿਮ੍ਮਦਨਾਯ ਞਾਯਸ੍ਸ ਅਧਿਗਮਾਯ ਨਿਬ੍ਬਾਨਸ੍ਸ ਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾਯ.

੨੨੦. ‘‘ਤਮੇਨਂ ਤਥਾਗਤੋ ਉਤ੍ਤਰਿਂ ਵਿਨੇਤਿ – ‘ਏਹਿ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਕਾਯੇ ਕਾਯਾਨੁਪਸ੍ਸੀ ਵਿਹਰਾਹਿ, ਮਾ ਚ ਕਾਮੂਪਸਂਹਿਤਂ ਵਿਤਕ੍ਕਂ ਵਿਤਕ੍ਕੇਸਿ. ਵੇਦਨਾਸੁ… ਚਿਤ੍ਤੇ… ਧਮ੍ਮੇਸੁ ਧਮ੍ਮਾਨੁਪਸ੍ਸੀ ਵਿਹਰਾਹਿ, ਮਾ ਚ ਕਾਮੂਪਸਂਹਿਤਂ ਵਿਤਕ੍ਕਂ ਵਿਤਕ੍ਕੇਸੀ’’’ਤਿ.

‘‘ਸੋ ਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਾਨਂ ਵੂਪਸਮਾ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਂ ਸਮ੍ਪਸਾਦਨਂ ਚੇਤਸੋ ਏਕੋਦਿਭਾਵਂ ਅਵਿਤਕ੍ਕਂ ਅਵਿਚਾਰਂ ਸਮਾਧਿਜਂ ਪੀਤਿਸੁਖਂ ਦੁਤਿਯਂ ਝਾਨਂ…ਪੇ… ਤਤਿਯਂ ਝਾਨਂ… ਚਤੁਤ੍ਥਂ ਝਾਨਂ ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ ਵਿਹਰਤਿ. ਸੋ ਏਵਂ ਸਮਾਹਿਤੇ ਚਿਤ੍ਤੇ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੇ ਪਰਿਯੋਦਾਤੇ ਅਨਙ੍ਗਣੇ ਵਿਗਤੂਪਕ੍ਕਿਲੇਸੇ ਮੁਦੁਭੂਤੇ ਕਮ੍ਮਨਿਯੇ ਠਿਤੇ ਆਨੇਞ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤੇ ਪੁਬ੍ਬੇਨਿਵਾਸਾਨੁਸ੍ਸਤਿਞਾਣਾਯ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਭਿਨਿਨ੍ਨਾਮੇਤਿ. ਸੋ ਅਨੇਕਵਿਹਿਤਂ ਪੁਬ੍ਬੇਨਿਵਾਸਂ ਅਨੁਸ੍ਸਰਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਏਕਮ੍ਪਿ ਜਾਤਿਂ ਦ੍ਵੇਪਿ ਜਾਤਿਯੋ…ਪੇ… ਇਤਿ ਸਾਕਾਰਂ ਸਉਦ੍ਦੇਸਂ ਅਨੇਕਵਿਹਿਤਂ ਪੁਬ੍ਬੇਨਿਵਾਸਂ ਅਨੁਸ੍ਸਰਤਿ.

੨੨੧. ‘‘ਸੋ ਏਵਂ ਸਮਾਹਿਤੇ ਚਿਤ੍ਤੇ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੇ ਪਰਿਯੋਦਾਤੇ ਅਨਙ੍ਗਣੇ ਵਿਗਤੂਪਕ੍ਕਿਲੇਸੇ ਮੁਦੁਭੂਤੇ ਕਮ੍ਮਨਿਯੇ ਠਿਤੇ ਆਨੇਞ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤੇ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਚੁਤੂਪਪਾਤਞਾਣਾਯ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਭਿਨਿਨ੍ਨਾਮੇਤਿ. ਸੋ ਦਿਬ੍ਬੇਨ ਚਕ੍ਖੁਨਾ ਵਿਸੁਦ੍ਧੇਨ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਮਾਨੁਸਕੇਨ ਸਤ੍ਤੇ ਪਸ੍ਸਤਿ ਚਵਮਾਨੇ ਉਪਪਜ੍ਜਮਾਨੇ ਹੀਨੇ ਪਣੀਤੇ ਸੁਵਣ੍ਣੇ ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣੇ, ਸੁਗਤੇ ਦੁਗ੍ਗਤੇ…ਪੇ… ਯਥਾਕਮ੍ਮੂਪਗੇ ਸਤ੍ਤੇ ਪਜਾਨਾਤਿ.

‘‘ਸੋ ਏਵਂ ਸਮਾਹਿਤੇ ਚਿਤ੍ਤੇ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੇ ਪਰਿਯੋਦਾਤੇ ਅਨਙ੍ਗਣੇ ਵਿਗਤੂਪਕ੍ਕਿਲੇਸੇ ਮੁਦੁਭੂਤੇ ਕਮ੍ਮਨਿਯੇ ਠਿਤੇ ਆਨੇਞ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤੇ ਆਸਵਾਨਂ ਖਯਞਾਣਾਯ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਭਿਨਿਨ੍ਨਾਮੇਤਿ. ਸੋ ‘ਇਦਂ ਦੁਕ੍ਖ’ਨ੍ਤਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ‘ਅਯਂ ਦੁਕ੍ਖਸਮੁਦਯੋ’ਤਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ‘ਅਯਂ ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧੋ’ਤਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ‘ਅਯਂ ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾ’ਤਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਪਜਾਨਾਤਿ; ‘ਇਮੇ ਆਸਵਾ’ਤਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ‘ਅਯਂ ਆਸਵਸਮੁਦਯੋ’ਤਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ‘ਅਯਂ ਆਸਵਨਿਰੋਧੋ’ਤਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ‘ਅਯਂ ਆਸਵਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾ’ਤਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਪਜਾਨਾਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਏਵਂ ਜਾਨਤੋ ਏਵਂ ਪਸ੍ਸਤੋ ਕਾਮਾਸਵਾਪਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਮੁਚ੍ਚਤਿ, ਭਵਾਸਵਾਪਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਮੁਚ੍ਚਤਿ, ਅਵਿਜ੍ਜਾਸਵਾਪਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਮੁਚ੍ਚਤਿ. ਵਿਮੁਤ੍ਤਸ੍ਮਿਂ ਵਿਮੁਤ੍ਤਮਿਤਿ ਞਾਣਂ ਹੋਤਿ. ‘ਖੀਣਾ ਜਾਤਿ, ਵੁਸਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ, ਕਤਂ ਕਰਣੀਯਂ, ਨਾਪਰਂ ਇਤ੍ਥਤ੍ਤਾਯਾ’ਤਿ ਪਜਾਨਾਤਿ.

‘‘ਸੋ ਹੋਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁ ਖਮੋ ਸੀਤਸ੍ਸ ਉਣ੍ਹਸ੍ਸ ਜਿਘਚ੍ਛਾਯ ਪਿਪਾਸਾਯ ਡਂਸਮਕਸਵਾਤਾਤਪਸਰੀਸਪਸਮ੍ਫਸ੍ਸਾਨਂ ਦੁਰੁਤ੍ਤਾਨਂ ਦੁਰਾਗਤਾਨਂ ਵਚਨਪਥਾਨਂ, ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਸਾਰੀਰਿਕਾਨਂ ਵੇਦਨਾਨਂ ਦੁਕ੍ਖਾਨਂ ਤਿਬ੍ਬਾਨਂ ਖਰਾਨਂ ਕਟੁਕਾਨਂ ਅਸਾਤਾਨਂ ਅਮਨਾਪਾਨਂ ਪਾਣਹਰਾਨਂ ਅਧਿਵਾਸਕਜਾਤਿਕੋ ਹੋਤਿ ਸਬ੍ਬਰਾਗਦੋਸਮੋਹਨਿਹਿਤਨਿਨ੍ਨੀਤਕਸਾਵੋ ਆਹੁਨੇਯ੍ਯੋ ਪਾਹੁਨੇਯ੍ਯੋ ਦਕ੍ਖਿਣੇਯ੍ਯੋ ਅਞ੍ਜਲਿਕਰਣੀਯੋ ਅਨੁਤ੍ਤਰਂ ਪੁਞ੍ਞਕ੍ਖੇਤ੍ਤਂ ਲੋਕਸ੍ਸ.

੨੨੨. ‘‘ਮਹਲ੍ਲਕੋ ਚੇਪਿ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਰਞ੍ਞੋ ਨਾਗੋ ਅਦਨ੍ਤੋ ਅਵਿਨੀਤੋ ਕਾਲਙ੍ਕਰੋਤਿ, ‘ਅਦਨ੍ਤਮਰਣਂ [ਅਦਨ੍ਤਂ ਮਰਣਂ (ਕ.)] ਮਹਲ੍ਲਕੋ ਰਞ੍ਞੋ ਨਾਗੋ ਕਾਲਙ੍ਕਤੋ’ਤ੍ਵੇਵ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ; ਮਜ੍ਝਿਮੋ ਚੇਪਿ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਰਞ੍ਞੋ ਨਾਗੋ. ਦਹਰੋ ਚੇਪਿ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਰਞ੍ਞੋ ਨਾਗੋ ਅਦਨ੍ਤੋ ਅਵਿਨੀਤੋ ਕਾਲਙ੍ਕਰੋਤਿ, ‘ਅਦਨ੍ਤਮਰਣਂ ਦਹਰੋ ਰਞ੍ਞੋ ਨਾਗੋ ਕਾਲਙ੍ਕਤੋ’ਤ੍ਵੇਵ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ; ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਥੇਰੋ ਚੇਪਿ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਖੀਣਾਸਵੋ ਕਾਲਙ੍ਕਰੋਤਿ, ‘ਅਦਨ੍ਤਮਰਣਂ ਥੇਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਕਾਲਙ੍ਕਤੋ’ਤ੍ਵੇਵ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ; ਮਜ੍ਝਿਮੋ ਚੇਪਿ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਭਿਕ੍ਖੁ. ਨਵੋ ਚੇਪਿ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਖੀਣਾਸਵੋ ਕਾਲਙ੍ਕਰੋਤਿ, ‘ਅਦਨ੍ਤਮਰਣਂ ਨਵੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਕਾਲਙ੍ਕਤੋ’ਤ੍ਵੇਵ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ.

‘‘ਮਹਲ੍ਲਕੋ ਚੇਪਿ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਰਞ੍ਞੋ ਨਾਗੋ ਸੁਦਨ੍ਤੋ ਸੁਵਿਨੀਤੋ ਕਾਲਙ੍ਕਰੋਤਿ, ‘ਦਨ੍ਤਮਰਣਂ ਮਹਲ੍ਲਕੋ ਰਞ੍ਞੋ ਨਾਗੋ ਕਾਲਙ੍ਕਤੋ’ਤ੍ਵੇਵ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ; ਮਜ੍ਝਿਮੋ ਚੇਪਿ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਰਞ੍ਞੋ ਨਾਗੋ… ਦਹਰੋ ਚੇਪਿ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਰਞ੍ਞੋ ਨਾਗੋ ਸੁਦਨ੍ਤੋ ਸੁਵਿਨੀਤੋ ਕਾਲਙ੍ਕਰੋਤਿ, ‘ਦਨ੍ਤਮਰਣਂ ਦਹਰੋ ਰਞ੍ਞੋ ਨਾਗੋ ਕਾਲਙ੍ਕਤੋ’ਤ੍ਵੇਵ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ; ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਥੇਰੋ ਚੇਪਿ ਭਿਕ੍ਖੁ ਖੀਣਾਸਵੋ ਕਾਲਙ੍ਕਰੋਤਿ, ‘ਦਨ੍ਤਮਰਣਂ ਥੇਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਕਾਲਙ੍ਕਤੋ’ਤ੍ਵੇਵ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤਿ; ਮਜ੍ਝਿਮੋ ਚੇਪਿ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਭਿਕ੍ਖੁ. ਨਵੋ ਚੇਪਿ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਖੀਣਾਸਵੋ ਕਾਲਙ੍ਕਰੋਤਿ, ‘ਦਨ੍ਤਮਰਣਂ ਨਵੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਕਾਲਙ੍ਕਤੋ’ਤ੍ਵੇਵ ਸਙ੍ਖਂ ਗਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿ.

ਇਦਮਵੋਚ ਭਗਵਾ. ਅਤ੍ਤਮਨੋ ਅਚਿਰਵਤੋ ਸਮਣੁਦ੍ਦੇਸੋ ਭਗਵਤੋ ਭਾਸਿਤਂ ਅਭਿਨਨ੍ਦੀਤਿ.

ਦਨ੍ਤਭੂਮਿਸੁਤ੍ਤਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ ਪਞ੍ਚਮਂ.