੫. ਸੀਹਵਗ੍ਗੋ

੧. ਸੀਹਙ੍ਗਪਞ੍ਹੋ

੧. ‘‘ਭਨ੍ਤੇ ਨਾਗਸੇਨ, ‘ਸੀਹਸ੍ਸ ਸਤ੍ਤ ਅਙ੍ਗਾਨਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾਨੀ’ਤਿ ਯਂ ਵਦੇਸਿ, ਕਤਮਾਨਿ ਤਾਨਿ ਸਤ੍ਤ ਅਙ੍ਗਾਨਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾਨੀ’’ਤਿ? ‘‘ਯਥਾ, ਮਹਾਰਾਜ, ਸੀਹੋ ਨਾਮ ਸੇਤਵਿਮਲਪਰਿਸੁਦ੍ਧਪਣ੍ਡਰੋ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੋਗਿਨਾ ਯੋਗਾਵਚਰੇਨ ਸੇਤਵਿਮਲਪਰਿਸੁਦ੍ਧਪਣ੍ਡਰਚਿਤ੍ਤੇਨ ਬ੍ਯਪਗਤਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ. ਇਦਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਸੀਹਸ੍ਸ ਪਠਮਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ.

‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਸੀਹੋ ਚਤੁਚਰਣੋ ਵਿਕ੍ਕਨ੍ਤਚਾਰੀ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੋਗਿਨਾ ਯੋਗਾਵਚਰੇਨ ਚਤੁਰਿਦ੍ਧਿਪਾਦਚਰਣੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ. ਇਦਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਸੀਹਸ੍ਸ ਦੁਤਿਯਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ.

‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਸੀਹੋ ਅਭਿਰੂਪਰੁਚਿਰਕੇਸਰੀ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੋਗਿਨਾ ਯੋਗਾਵਚਰੇਨ ਅਭਿਰੂਪਰੁਚਿਰਸੀਲਕੇਸਰਿਨਾ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ. ਇਦਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਸੀਹਸ੍ਸ ਤਤਿਯਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ.

‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਸੀਹੋ ਜੀਵਿਤਪਰਿਯਾਦਾਨੇਪਿ ਨ ਕਸ੍ਸਚਿ ਓਨਮਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੋਗਿਨਾ ਯੋਗਾਵਚਰੇਨ ਚੀਵਰਪਿਣ੍ਡਪਾਤਸੇਨਾਸਨਗਿਲਾਨਪਚ੍ਚਯਭੇਸਜ੍ਜਪਰਿਕ੍ਖਾਰਪਰਿਯਾਦਾਨੇਪਿ ਨ ਕਸ੍ਸਚਿ ਓਨਮਿਤਬ੍ਬਂ. ਇਦਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਸੀਹਸ੍ਸ ਚਤੁਤ੍ਥਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ.

‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਸੀਹੋ ਸਪਦਾਨਭਕ੍ਖੋ ਯਸ੍ਮਿਂ ਓਕਾਸੇ ਨਿਪਤਤਿ, ਤਤ੍ਥੇਵ ਯਾਵਦਤ੍ਥਂ ਭਕ੍ਖਯਤਿ, ਨ ਵਰਮਂਸਂ ਵਿਚਿਨਾਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੋਗਿਨਾ ਯੋਗਾਵਚਰੇਨ ਸਪਦਾਨਭਕ੍ਖੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਕੁਲਾਨਿ ਵਿਚਿਨਿਤਬ੍ਬਾਨਿ, ਨ ਪੁਬ੍ਬਗੇਹਂ ਹਿਤ੍ਵਾ ਕੁਲਾਨਿ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਾਨਿ, ਨ ਭੋਜਨਂ ਵਿਚਿਨਿਤਬ੍ਬਂ, ਯਸ੍ਮਿਂ ਓਕਾਸੇ ਕਬਲ਼ਂ ਆਦੀਯਤਿ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਯੇਵ ਓਕਾਸੇ ਭੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ ਸਰੀਰਯਾਪਨਤ੍ਥਂ [ਸਰੀਰਯਾਪਨਮਤ੍ਤਂ (ਸੀ. ਪੀ.)], ਨ ਵਰਭੋਜਨਂ ਵਿਚਿਨਿਤਬ੍ਬਂ. ਇਦਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਸੀਹਸ੍ਸ ਪਞ੍ਚਮਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ.

‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਸੀਹੋ ਅਸਨ੍ਨਿਧਿਭਕ੍ਖੋ, ਸਕਿਂ ਗੋਚਰਂ ਭਕ੍ਖਯਿਤ੍ਵਾ ਨ ਪੁਨ ਤਂ ਉਪਗਚ੍ਛਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੋਗਿਨਾ ਯੋਗਾਵਚਰੇਨ ਅਸਨ੍ਨਿਧਿਕਾਰਪਰਿਭੋਗਿਨਾ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ. ਇਦਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਸੀਹਸ੍ਸ ਛਟ੍ਠਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ.

‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਸੀਹੋ ਭੋਜਨਂ ਅਲਦ੍ਧਾ ਨ ਪਰਿਤਸ੍ਸਤਿ, ਲਦ੍ਧਾਪਿ ਭੋਜਨਂ ਅਗਧਿਤੋ [ਅਗਥਿਤੋ (ਸੀ.)] ਅਮੁਚ੍ਛਿਤੋ ਅਨਜ੍ਝੋਸਨ੍ਨੋ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੋਗਿਨਾ ਯੋਗਾਵਚਰੇਨ ਭੋਜਨਂ ਅਲਦ੍ਧਾ ਨ ਪਰਿਤਸ੍ਸਿਤਬ੍ਬਂ, ਲਦ੍ਧਾਪਿ ਭੋਜਨਂ ਅਗਧਿਤੇਨ ਅਮੁਚ੍ਛਿਤੇਨ ਅਨਜ੍ਝੋਸਨ੍ਨੇਨ ਆਦੀਨਵਦਸ੍ਸਾਵਿਨਾ ਨਿਸ੍ਸਰਣਪਞ੍ਞੇਨ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ. ਇਦਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਸੀਹਸ੍ਸ ਸਤ੍ਤਮਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਭਾਸਿਤਮ੍ਪੇਤਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਭਗਵਤਾ ਦੇਵਾਤਿਦੇਵੇਨ ਸਂਯੁਤ੍ਤਨਿਕਾਯਵਰੇ ਥੇਰਂ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪਂ ਪਰਿਕਿਤ੍ਤਯਮਾਨੇਨ –

‘ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠੋਯਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਸ੍ਸਪੋ ਇਤਰੀਤਰੇਨ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤੇਨ, ਇਤਰੀਤਰਪਿਣ੍ਡਪਾਤਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠਿਯਾ ਚ ਵਣ੍ਣਵਾਦੀ, ਨ ਚ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਹੇਤੁ ਅਨੇਸਨਂ ਅਪ੍ਪਤਿਰੂਪਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਅਲਦ੍ਧਾ ਚ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਂ ਨ ਪਰਿਤਸ੍ਸਤਿ, ਲਦ੍ਧਾ ਚ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਂ ਅਗਧਿਤੋ ਅਮੁਚ੍ਛਿਤੋ ਅਨਜ੍ਝੋਸਨ੍ਨੋ ਆਦੀਨਵਦਸ੍ਸਾਵੀ ਨਿਸ੍ਸਰਣਪਞ੍ਞੋ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤੀ’’’ਤਿ.

ਸੀਹਙ੍ਗਪਞ੍ਹੋ ਪਠਮੋ.

੨. ਚਕ੍ਕਵਾਕਙ੍ਗਪਞ੍ਹੋ

੨. ‘‘ਭਨ੍ਤੇ ਨਾਗਸੇਨ, ‘ਚਕ੍ਕਵਾਕਸ੍ਸ ਤੀਣਿ ਅਙ੍ਗਾਨਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾਨੀ’ਤਿ ਯਂ ਵਦੇਸਿ, ਕਤਮਾਨਿ ਤਾਨਿ ਤੀਣਿ ਅਙ੍ਗਾਨਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾਨੀਤਿ’’? ‘‘ਯਥਾ, ਮਹਾਰਾਜ, ਚਕ੍ਕਵਾਕੋ ਯਾਵ ਜੀਵਿਤਪਰਿਯਾਦਾਨਾ ਦੁਤਿਯਿਕਂ ਨ ਵਿਜਹਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੋਗਿਨਾ ਯੋਗਾਵਚਰੇਨ ਯਾਵ ਜੀਵਿਤਪਰਿਯਾਦਾਨਾ ਯੋਨਿਸੋ ਮਨਸਿਕਾਰੋ ਨ ਵਿਜਹਿਤਬ੍ਬੋ. ਇਦਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਚਕ੍ਕਵਾਕਸ੍ਸ ਪਠਮਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ.

‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਚਕ੍ਕਵਾਕੋ ਸੇਵਾਲਪਣਕਭਕ੍ਖੋ, ਤੇਨ ਚ ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠਿਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਾਯ ਚ ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠਿਯਾ ਬਲੇਨ ਚ ਵਣ੍ਣੇਨ ਚ ਨ ਪਰਿਹਾਯਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੋਗਿਨਾ ਯੋਗਾਵਚਰੇਨ ਯਥਾਲਾਭਸਨ੍ਤੋਸੋ ਕਰਣੀਯੋ, ਯਥਾਲਾਭਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠੋ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੋਗੀ ਯੋਗਾਵਚਰੋ ਨ ਪਰਿਹਾਯਤਿ ਸੀਲੇਨ, ਨ ਪਰਿਹਾਯਤਿ ਸਮਾਧਿਨਾ, ਨ ਪਰਿਹਾਯਤਿ ਪਞ੍ਞਾਯ, ਨ ਪਰਿਹਾਯਤਿ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਯਾ, ਨ ਪਰਿਹਾਯਤਿ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਞਾਣਦਸ੍ਸਨੇਨ, ਨ ਪਰਿਹਾਯਤਿ ਸਬ੍ਬੇਹਿ ਕੁਸਲੇਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ. ਇਦਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਚਕ੍ਕਵਾਕਸ੍ਸ ਦੁਤਿਯਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ.

‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਚਕ੍ਕਵਾਕੋ ਪਾਣੇ ਨ ਵਿਹੇਠਯਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੋਗਿਨਾ ਯੋਗਾਵਚਰੇਨ ਨਿਹਿਤਦਣ੍ਡੇਨ ਨਿਹਿਤਸਤ੍ਥੇਨ ਲਜ੍ਜਿਨਾ ਦਯਾਪਨ੍ਨੇਨ ਸਬ੍ਬਪਾਣਭੂਤਹਿਤਾਨੁਕਮ੍ਪਿਨਾ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ. ਇਦਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਚਕ੍ਕਵਾਕਸ੍ਸ ਤਤਿਯਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਭਾਸਤਮ੍ਪੇਤਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਭਗਵਤਾ ਦੇਵਾਤਿਦੇਵੇਨ ਚਕ੍ਕਵਾਕਜਾਤਕੇ –

‘‘‘ਯੋ ਨ ਹਨ੍ਤਿ ਨ ਘਾਤੇਤਿ, ਨ ਜਿਨਾਤਿ ਨ ਜਾਪਯੇ;

ਮੇਤ੍ਤਂਸੋ [ਅਹਿਂਸਾ (ਸੀ. ਪੀ.)] ਸਬ੍ਬਭੂਤੇਸੁ, ਵੇਰਂ ਤਸ੍ਸ ਨ ਕੇਨਚੀ’’’ਤਿ.

ਚਕ੍ਕਵਾਕਙ੍ਗਪਞ੍ਹੋ ਦੁਤਿਯੋ.

੩. ਪੇਣਾਹਿਕਙ੍ਗਪਞ੍ਹੋ

੩. ‘‘ਭਨ੍ਤੇ ਨਾਗਸੇਨ, ‘ਪੇਣਾਹਿਕਾਯ ਦ੍ਵੇ ਅਙ੍ਗਾਨਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾਨੀ’ਤਿ ਯਂ ਵਦੇਸਿ, ਕਤਮਾਨਿ ਤਾਨਿ ਦ੍ਵੇ ਅਙ੍ਗਾਨਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾਨੀ’’ਤਿ? ‘‘ਯਥਾ, ਮਹਾਰਾਜ, ਪੇਣਾਹਿਕਾ ਸਕਪਤਿਮ੍ਹਿ ਉਸੂਯਾਯ ਛਾਪਕੇ ਨ ਪੋਸਯਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੋਗਿਨਾ ਯੋਗਾਵਚਰੇਨ ਸਕਮਨੇ [ਸਕਮਨੋ (ਕ.)] ਕਿਲੇਸੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ਉਸੂਯਾਯਿਤਬ੍ਬਂ, ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨੇਨ ਸਮ੍ਮਾਸਂਵਰਸੁਸਿਰੇ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਮਨੋਦ੍ਵਾਰੇ ਕਾਯਗਤਾਸਤਿ ਭਾਵੇਤਬ੍ਬਾ. ਇਦਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਪੇਣਾਹਿਕਾਯ ਪਠਮਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ.

‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਪੇਣਾਹਿਕਾ ਪਵਨੇ ਦਿਵਸਂ ਗੋਚਰਂ ਚਰਿਤ੍ਵਾ ਸਾਯਂ ਪਕ੍ਖਿਗਣਂ ਉਪੇਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਗੁਤ੍ਤਿਯਾ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੋਗਿਨਾ ਯੋਗਾਵਚਰੇਨ ਏਕਕੇਨ ਪਵਿਵੇਕਂ ਸੇਵਿਤਬ੍ਬਂ ਸਂਯੋਜਨਪਰਿਮੁਤ੍ਤਿਯਾ, ਤਤ੍ਰ ਰਤਿਂ ਅਲਭਮਾਨੇਨ ਉਪਵਾਦਭਯਪਰਿਰਕ੍ਖਣਾਯ ਸਙ੍ਘਂ ਓਸਰਿਤ੍ਵਾ ਸਙ੍ਘਰਕ੍ਖਿਤੇਨ ਵਸਿਤਬ੍ਬਂ. ਇਦਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਪੇਣਾਹਿਕਾਯ ਦੁਤਿਯਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਭਾਸਿਤਮ੍ਪੇਤਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨਾ ਸਹਮ੍ਪਤਿਨਾ ਭਗਵਤੋ ਸਨ੍ਤਿਕੇ –

‘‘‘ਸੇਵੇਥ ਪਨ੍ਤਾਨਿ ਸੇਨਾਸਨਾਨਿ, ਚਰੇਯ੍ਯ ਸਂਯੋਜਨਵਿਪ੍ਪਮੋਕ੍ਖਾ;

ਸਚੇ ਰਤਿਂ ਨਾਧਿਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ ਤਤ੍ਥ, ਸਙ੍ਘੇ ਵਸੇ ਰਕ੍ਖਿਤਤ੍ਤੋ ਸਤੀਮਾ’’’ਤਿ.

ਪੇਣਾਹਿਕਙ੍ਗਪਞ੍ਹੋ ਤਤਿਯੋ.

੪. ਘਰਕਪੋਤਙ੍ਗਪਞ੍ਹੋ

੪. ‘‘ਭਨ੍ਤੇ ਨਾਗਸੇਨ, ‘ਘਰਕਪੋਤਸ੍ਸ ਏਕਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬ’ਨ੍ਤਿ ਯਂ ਵਦੇਸਿ, ਕਤਮਂ ਤਂ ਏਕਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਯਥਾ, ਮਹਾਰਾਜ, ਘਰਕਪੋਤੋ ਪਰਗੇਹੇ ਵਸਮਾਨੋ ਨ ਤੇਸਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਭਣ੍ਡਸ੍ਸ ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਮਜ੍ਝਤ੍ਤੋ ਵਸਤਿ ਸਞ੍ਞਾਬਹੁਲੋ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੋਗਿਨਾ ਯੋਗਾਵਚਰੇਨ ਪਰਕੁਲਂ ਉਪਗਤੇਨ ਤਸ੍ਮਿਂ ਕੁਲੇ ਇਤ੍ਥੀਨਂ ਵਾ ਪੁਰਿਸਾਨਂ ਵਾ ਮਞ੍ਚੇ ਵਾ ਪੀਠੇ ਵਾ ਵਤ੍ਥੇ ਵਾ ਅਲਙ੍ਕਾਰੇ ਵਾ ਉਪਭੋਗੇ ਵਾ ਪਰਿਭੋਗੇ ਵਾ ਭੋਜਨਵਿਕਤੀਸੁ ਵਾ ਨ ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ, ਮਜ੍ਝਤ੍ਤੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ, ਸਮਣਸਞ੍ਞਾ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਪੇਤਬ੍ਬਾ. ਇਦਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਘਰਕਪੋਤਸ੍ਸ ਏਕਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਭਾਸਿਤਮ੍ਪੇਤਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਭਗਵਤਾ ਦੇਵਾਤਿਦੇਵੇਨ ਚੂਲ਼ਨਾਰਦਜਾਤਕੇ –

‘‘‘ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਪਰਕੁਲਂ, ਪਾਨਤ੍ਥਂ ਭੋਜਨਾਯ ਵਾ [ਪਾਨੇਸੁ ਭੋਜਨੇਸੁ ਵਾ (ਸੀ. ਪੀ.)];

ਮਿਤਂ ਖਾਦੇ ਮਿਤਂ ਭੁਞ੍ਜੇ, ਨ ਚ ਰੂਪੇ ਮਨਂ ਕਰੇ’’’ਤਿ.

ਘਰਕਪੋਤਙ੍ਗਪਞ੍ਹੋ ਚਤੁਤ੍ਥੋ.

੫. ਉਲੂਕਙ੍ਗਪਞ੍ਹੋ

੫. ‘‘ਭਨ੍ਤੇ ਨਾਗਸੇਨ, ‘ਉਲੂਕਸ੍ਸ ਦ੍ਵੇ ਅਙ੍ਗਾਨਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾਨੀ’ਤਿ ਯਂ ਵਦੇਸਿ, ਕਤਮਾਨਿ ਤਾਨਿ ਦ੍ਵੇ ਅਙ੍ਗਾਨਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾਨੀ’’ਤਿ? ‘‘ਯਥਾ, ਮਹਾਰਾਜ, ਉਲੂਕੋ ਕਾਕੇਹਿ ਪਟਿਵਿਰੁਦ੍ਧੋ, ਰਤ੍ਤਿਂ ਕਾਕਸਙ੍ਘਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਬਹੂਪਿ ਕਾਕੇ ਹਨਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੋਗਿਨਾ ਯੋਗਾਵਚਰੇਨ ਅਞ੍ਞਾਣੇਨ ਪਟਿਵਿਰੁਦ੍ਧੋ ਕਾਤਬ੍ਬੋ, ਏਕੇਨ ਰਹੋ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਾਣਂ ਸਮ੍ਪਮਦ੍ਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਮੂਲਤੋ ਛਿਨ੍ਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਇਦਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਉਲੂਕਸ੍ਸ ਪਠਮਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ.

‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਉਲੂਕੋ ਸੁਪ੍ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਨੋ ਹੋਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੋਗਿਨਾ ਯੋਗਾਵਚਰੇਨ ਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਾਰਾਮੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ ਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਰਤੇਨ. ਇਦਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਉਲੂਕਸ੍ਸ ਦੁਤਿਯਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਭਾਸਿਤਮ੍ਪੇਤਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਭਗਵਤਾ ਦੇਵਾਤਿਦੇਵੇਨ ਸਂਯੁਤ੍ਤਨਿਕਾਯਵਰੇ –

‘‘‘ਇਧ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਾਰਾਮੋ ਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਰਤੋ ‘‘ਇਦਂ ਦੁਕ੍ਖ’’ਨ੍ਤਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ‘‘ਅਯਂ ਦੁਕ੍ਖਸਮੁਦਯੋ’’ਤਿ ਯਥਾ ਭੂਥਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ‘‘ਅਯਂ ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧੋ’’ਤਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਪਜਾਨਾਤਿ, ‘‘ਅਯਂ ਦੁਕ੍ਖਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨੀ ਪਟਿਪਦਾ’’ਤਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਪਜਾਨਾਤੀ’’’ਤਿ.

ਉਲੂਕਙ੍ਗਪਞ੍ਹੋ ਪਞ੍ਚਮੋ.

੬. ਸਤਪਤ੍ਤਙ੍ਗਪਞ੍ਹੋ

੬. ‘‘ਭਨ੍ਤੇ ਨਾਗਸੇਨ, ‘ਸਤਪਤ੍ਤਸ੍ਸ ਏਕਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬ’ਨ੍ਤਿ ਯਂ ਵਦੇਸਿ, ਕਤਮਂ ਤਂ ਏਕਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਯਥਾ, ਮਹਾਰਾਜ, ਸਤਪਤ੍ਤੋ ਰਵਿਤ੍ਵਾ ਪਰੇਸਂ ਖੇਮਂ ਵਾ ਭਯਂ ਵਾ ਆਚਿਕ੍ਖਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੋਗਿਨਾ ਯੋਗਾਵਚਰੇਨ ਪਰੇਸਂ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸਯਮਾਨੇਨ ਵਿਨਿਪਾਤਂ ਭਯਤੋ ਦਸ੍ਸਯਿਤਬ੍ਬਂ, ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਖੇਮਤੋ ਦਸ੍ਸਯਿਤਬ੍ਬਂ. ਇਦਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਸਤਪਤ੍ਤਸ੍ਸ ਏਕਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਭਾਸਿਤਮ੍ਪੇਤਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਥੇਰੇਨ ਪਿਣ੍ਡੋਲਭਾਰਦ੍ਵਾਜੇਨ –

‘‘‘ਨਿਰਯੇ ਭਯਸਨ੍ਤਾਸਂ, ਨਿਬ੍ਬਾਨੇ ਵਿਪੁਲਂ ਸੁਖਂ;

ਉਭਯਾਨੇਤਾਨਤ੍ਥਾਨਿ ਦਸ੍ਸੇਤਬ੍ਬਾਨਿ ਯੋਗਿਨਾ’’’ਤਿ.

ਸਤਪਤ੍ਤਙ੍ਗਪਞ੍ਹੋ ਛਟ੍ਠੋ.

੭. ਵਗ੍ਗੁਲਿਙ੍ਗਪਞ੍ਹੋ

੭. ‘‘ਭਨ੍ਤੇ ਨਾਗਸੇਨ, ‘ਵਗ੍ਗੁਲਿਸ੍ਸ ਦ੍ਵੇ ਅਙ੍ਗਾਨਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾਨੀ’ਤਿ ਯਂ ਵਦੇਸਿ, ਕਤਮਾਨਿ ਤਾਨਿ ਦ੍ਵੇ ਅਙ੍ਗਾਨਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾਨੀ’’ਤਿ? ‘‘ਯਥਾ, ਮਹਾਰਾਜ, ਵਗ੍ਗੁਲਿ ਗੇਹਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਵਿਚਰਿਤ੍ਵਾ ਨਿਕ੍ਖਮਤਿ, ਨ ਤਤ੍ਥ ਪਲਿਬੁਦ੍ਧਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੋਗਿਨਾ ਯੋਗਾਵਚਰੇਨ ਗਾਮਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਸਪਦਾਨਂ ਵਿਚਰਿਤ੍ਵਾ ਪਟਿਲਦ੍ਧਲਾਭੇਨ ਖਿਪ੍ਪਮੇਵ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਤਤ੍ਥ ਪਲਿਬੁਦ੍ਧੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ. ਇਦਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਵਗ੍ਗੁਲਿਸ੍ਸ ਪਠਮਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ.

‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਵਗ੍ਗੁਲਿ ਪਰਗੇਹੇ ਵਸਮਾਨੋ ਨ ਤੇਸਂ ਪਰਿਹਾਨਿਂ ਕਰੋਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੋਗਿਨਾ ਯੋਗਾਵਚਰੇਨ ਕੁਲਾਨਿ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਅਤਿਯਾਚਨਾਯ ਵਾ ਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਬਹੁਲਤਾਯ ਵਾ ਕਾਯਦੋਸਬਹੁਲਤਾਯ ਵਾ ਅਤਿਭਾਣਿਤਾਯ ਵਾ ਸਮਾਨਸੁਖਦੁਕ੍ਖਤਾਯ ਵਾ ਨ ਤੇਸਂ ਕੋਚਿ ਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰੋ ਕਰਣੀਯੋ, ਨਪਿ ਤੇਸਂ ਮੂਲਕਮ੍ਮਂ ਪਰਿਹਾਪੇਤਬ੍ਬਂ, ਸਬ੍ਬਥਾ ਵਡ੍ਢਿ ਯੇਵ ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਾ. ਇਦਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਵਗ੍ਗੁਲਿਸ੍ਸ ਦੁਤਿਯਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਭਾਸਿਤਮ੍ਪੇਤਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਭਗਵਤਾ ਦੇਵਾਤਿਦੇਵੇਨ ਦੀਘਨਿਕਾਯਵਰੇ ਲਕ੍ਖਣਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤੇ –

‘‘‘ਸਦ੍ਧਾਯ ਸੀਲੇਨ ਸੁਤੇਨ ਬੁਦ੍ਧਿਯਾ, ਚਾਗੇਨ ਧਮ੍ਮੇਨ ਬਹੂਹਿ ਸਾਧੁਹਿ;

ਧਨੇਨ ਧਞ੍ਞੇਨ ਚ ਖੇਤ੍ਤਵਤ੍ਥੁਨਾ, ਪੁਤ੍ਤੇਹਿ ਦਾਰੇਹਿ ਚਤੁਪ੍ਪਦੇਹਿ ਚ.

‘‘‘ਞਾਤੀਹਿ ਮਿਤ੍ਤੇਹਿ ਚ ਬਨ੍ਧਵੇਹਿ, ਬਲੇਨ ਵਣ੍ਣੇਨ ਸੁਖੇਨ ਚੂਭਯਂ;

ਕਥਂ ਨ ਹਾਯੇਯ੍ਯੁਂ ਪਰੇਤਿ ਇਚ੍ਛਤਿ, ਅਤ੍ਥਸਮਿਦ੍ਧਿਞ੍ਚ ਪਨਾਭਿਕਙ੍ਖਤੀ’’’ਤਿ.

ਵਗ੍ਗੁਲਿਙ੍ਗਪਞ੍ਹੋ ਸਤ੍ਤਮੋ.

੮. ਜਲੂਕਙ੍ਗਪਞ੍ਹੋ

੮. ‘‘ਭਨ੍ਤੇ ਨਾਗਸੇਨ, ‘ਜਲੂਕਾਯ ਏਕਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬ’ਨ੍ਤਿ ਯਂ ਵਦੇਸਿ, ਕਤਮਂ ਤਂ ਏਕਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਯਥਾ, ਮਹਾਰਾਜ, ਜਲੂਕਾ ਯਤ੍ਥ ਅਲ੍ਲੀਯਤਿ, ਤਤ੍ਥੇਵ ਦਲ਼੍ਹਂ ਅਲ੍ਲੀਯਿਤ੍ਵਾ ਰੁਹਿਰਂ ਪਿਵਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੋਗਿਨਾ ਯੋਗਾਵਚਰੇਨ ਯਸ੍ਮਿਂ ਆਰਮ੍ਮਣੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਲ੍ਲੀਯਤਿ, ਤਂ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਵਣ੍ਣਤੋ ਚ ਸਣ੍ਠਾਨਤੋ ਚ ਦਿਸਤੋ ਚ ਓਕਾਸਤੋ ਚ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦਤੋ ਚ ਲਿਙ੍ਗਤੋ ਚ ਨਿਮਿਤ੍ਤਤੋ ਚ ਦਲ਼੍ਹਂ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪੇਤ੍ਵਾ ਤੇਨੇਵਾਰਮ੍ਮਣੇਨ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਰਸਮਸੇਚਨਕਂ ਪਾਤਬ੍ਬਂ. ਇਦਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਜਲੂਕਾਯ ਏਕਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਭਾਸਿਤਮ੍ਪੇਤਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਥੇਰੇਨ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੇਨ –

‘‘‘ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੇਨ ਚਿਤ੍ਤੇਨ, ਆਰਮ੍ਮਣੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਯ;

ਤੇਨ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਪਾਤਬ੍ਬਂ, ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਰਸਮਸੇਚਨ’’’ਨ੍ਤਿ.

ਜਲੂਕਙ੍ਗਪਞ੍ਹੋ ਅਟ੍ਠਮੋ.

੯. ਸਪ੍ਪਙ੍ਗਪਞ੍ਹੋ

੯. ‘‘ਭਨ੍ਤੇ ਨਾਗਸੇਨ, ‘ਸਪ੍ਪਸ੍ਸ ਤੀਣਿ ਅਙ੍ਗਾਨਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾਨੀ’ਤਿ ਯਂ ਵਦੇਸਿ, ਕਤਮਾਨਿ ਤਾਨਿ ਤੀਣਿ ਅਙ੍ਗਾਨਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾਨੀ’’ਤਿ? ‘‘ਯਥਾ, ਮਹਾਰਾਜ, ਸਪ੍ਪੋ ਉਰੇਨ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੋਗਿਨਾ ਯੋਗਾਵਚਰੇਨ ਪਞ੍ਞਾਯ ਚਰਿਤਬ੍ਬਂ, ਪਞ੍ਞਾਯ ਚਰਮਾਨਸ੍ਸ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੋਗਿਨੋ ਚਿਤ੍ਤਂ ਞਾਯੇ ਚਰਤਿ, ਵਿਲਕ੍ਖਣਂ ਵਿਵਜ੍ਜੇਤਿ, ਸਲਕ੍ਖਣਂ ਭਾਵੇਤਿ. ਇਦਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਸਪ੍ਪਸ੍ਸ ਪਠਮਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ.

‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਸਪ੍ਪੋ ਚਰਮਾਨੋ ਓਸਧਂ ਪਰਿਵਜ੍ਜੇਨ੍ਤੋ ਚਰਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੋਗਿਨਾ ਯੋਗਾਵਚਰੇਨ ਦੁਚ੍ਚਰਿਤਂ ਪਰਿਵਜ੍ਜੇਨ੍ਤੇਨ ਚਰਿਤਬ੍ਬਂ. ਇਦਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਸਪ੍ਪਸ੍ਸ ਦੁਤਿਯਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ.

‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਸਪ੍ਪੋ ਮਨੁਸ੍ਸੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਤਪ੍ਪਤਿ [ਮਨੁਸ੍ਸਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਕਮ੍ਪਤਿ (ਕ.)] ਸੋਚਤਿ ਚਿਨ੍ਤਯਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ ਮਹਾਰਾਜ ਯੋਗਿਨਾ ਯੋਗਾਵਚਰੇਨ ਕੁਵਿਤਕ੍ਕੇ, ਵਿਤਕ੍ਕੇਤ੍ਵਾ ਅਰਤਿਂ ਉਪ੍ਪਾਦਯਿਤ੍ਵਾ ਤਪ੍ਪਿਤਬ੍ਬਂ ਸੋਚਿਤਬ੍ਬਂ ਚਿਨ੍ਤਯਿਤਬ੍ਬਂ ‘ਪਮਾਦੇਨ ਮੇ ਦਿਵਸੋ ਵੀਤਿਨਾਮਿਤੋ, ਨ ਸੋ ਪੁਨ ਸਕ੍ਕਾ ਲਦ੍ਧੁ’ਨ੍ਤਿ. ਇਦਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਸਪ੍ਪਸ੍ਸ ਤਤਿਯਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਭਾਸਿਤਮ੍ਪੇਤਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਭਗਵਤਾ ਭਲ੍ਲਾਟਿਯਜਾਤਕੇ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਕਿਨ੍ਨਰਾਨਂ –

‘‘‘ਮਯੇਕਰਤ੍ਤਂ [ਯਮੇਕਰਤ੍ਤਿਂ (ਸੀ. ਪੀ.)] ਵਿਪ੍ਪਵਸਿਮ੍ਹ ਲੁਦ੍ਦ, ਅਕਾਮਕਾ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਸਰਨ੍ਤਾ;

ਤਮੇਕਰਤ੍ਤਂ [ਤਮੇਕਰਤ੍ਤਿਂ (ਸੀ. ਪੀ.)] ਅਨੁਤਪ੍ਪਮਾਨਾ, ਸੋਚਾਮ ‘ਸਾ ਰਤ੍ਤਿ ਪੁਨ ਨਹੇਸ੍ਸਤੀ’’’ਤਿ.

ਸਪ੍ਪਙ੍ਗਪਞ੍ਹੋ ਨਵਮੋ.

੧੦. ਅਜਗਰਙ੍ਗਪਞ੍ਹੋ

੧੦. ‘‘ਭਨ੍ਤੇ ਨਾਗਸੇਨ, ‘ਅਜਗਰਸ੍ਸ ਏਕਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬ’ਨ੍ਤਿ ਯਂ ਵਦੇਸਿ, ਕਤਮਂ ਤਂ ਏਕਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਯਥਾ, ਮਹਾਰਾਜ, ਅਜਗਰੋ ਮਹਤਿਮਹਾਕਾਯੋ ਬਹੂਪਿ ਦਿਵਸੇ ਊਨੂਦਰੋ ਦੀਨਤਰੋ ਕੁਚ੍ਛਿਪੂਰਂ ਆਹਾਰਂ ਨ ਲਭਤਿ, ਅਪਰਿਪੁਣ੍ਣੋ ਯੇਵ ਯਾਵਦੇਵ ਸਰੀਰਯਾਪਨਮਤ੍ਤਕੇਨ ਯਾਪੇਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੋਗਿਨੋ ਯੋਗਾਵਚਰਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖਾਚਰਿਯਪ੍ਪਸੁਤਸ੍ਸ ਪਰਪਿਣ੍ਡਮੁਪਗਤਸ੍ਸ ਪਰਦਿਨ੍ਨਪ੍ਪਾਟਿਕਙ੍ਖਿਸ੍ਸ ਸਯਂਗਾਹਪ੍ਪਟਿਵਿਰਤਸ੍ਸ ਦੁਲ੍ਲਭਂ ਉਦਰਪਰਿਪੂਰਂ ਆਹਾਰਂ, ਅਪਿ ਚ ਅਤ੍ਥਵਸਿਕੇਨ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤੇਨ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਪਞ੍ਚ ਆਲੋਪੇ ਅਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਅਵਸੇਸਂ ਉਦਕੇਨ ਪਰਿਪੂਰੇਤਬ੍ਬਂ. ਇਦਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਅਜਗਰਸ੍ਸ ਏਕਂ ਅਙ੍ਗਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਭਾਸਿਤਮ੍ਪੇਤਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਥੇਰੇਨ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੇਨ ਧਮ੍ਮਸੇਨਾਪਤਿਨਾ –

‘‘‘ਅਲ੍ਲਂ ਸੁਕ੍ਖਂ ਵਾ ਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤੋ, ਨ ਬਾਲ਼੍ਹਂ ਸੁਹਿਤੋ ਸਿਯਾ;

ਊਨੂਦਰੋ ਮਿਤਾਹਾਰੋ, ਸਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਰਿਬ੍ਬਜੇ.

‘‘‘ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਪਞ੍ਚ ਆਲੋਪੇ, ਅਭੁਤ੍ਵਾ ਉਦਕਂ ਪਿਵੇ;

ਅਲਂ ਫਾਸੁ ਵਿਹਾਰਾਯ, ਪਹਿਤਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ’’’ਤਿ.

ਅਜਗਰਙ੍ਗਪਞ੍ਹੋ ਦਸਮੋ.

ਸੀਹਵਗ੍ਗੋ ਪਞ੍ਚਮੋ.

ਤਸ੍ਸੁਦ੍ਦਾਨਂ –

ਕੇਸਰੀ ਚਕ੍ਕਵਾਕੋ ਚ, ਪੇਣਾਹਿ ਘਰਕਪੋਤਕੋ;

ਉਲੂਕੋ ਸਤਪਤ੍ਤੋ ਚ, ਵਗ੍ਗੁਲਿ ਚ ਜਲੂਪਿਕਾ;

ਸਪ੍ਪੋ ਅਜਗਰੋ ਚੇਵ, ਵਗ੍ਗੋ ਤੇਨ ਪਵੁਚ੍ਚਤੀਤਿ.