੩. ਵਤ੍ਥਗੁਯ੍ਹਨਿਦਸ੍ਸਨਪਞ੍ਹੋ
੩. ‘‘ਭਨ੍ਤੇ ਨਾਗਸੇਨ, ਭਾਸਿਤਮ੍ਪੇਤਂ ਤਥਾਗਤੇਨ –
‘‘‘ਕਾਯੇਨ ਸਂਵਰੋ ਸਾਧੁ [ਧ. ਪ. ੩੬੧], ਸਾਧੁ ਵਾਚਾਯ ਸਂਵਰੋ;
ਮਨਸਾ ਸਂਵਰੋ ਸਾਧੁ, ਸਾਧੁ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਸਂਵਰੋ’ਤਿ.
‘‘ਪੁਨ ਚ ਤਥਾਗਤੋ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਪਰਿਸਾਨਂ ਮਜ੍ਝੇ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਪੁਰਤੋ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਸੇਲਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਕੋਸੋਹਿਤਂ ਵਤ੍ਥਗੁਯ੍ਹਂ ਦਸ੍ਸੇਸਿ. ਯਦਿ, ਭਨ੍ਤੇ ਨਾਗਸੇਨ, ਭਗਵਤਾ ਭਣਿਤਂ ‘ਕਾਯੇਨ ਸਂਵਰੋ ਸਾਧੂ’ਤਿ, ਤੇਨ ਹਿ ਸੇਲਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਕੋਸੋਹਿਤਂ ਵਤ੍ਥਗੁਯ੍ਹਂ ਦਸ੍ਸੇਸੀਤਿ ਯਂ ਵਚਨਂ, ਤਂ ਮਿਚ੍ਛਾ. ਯਦਿ ਸੇਲਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਕੋਸੋਹਿਤਂ ਵਤ੍ਥਗੁਯ੍ਹਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ, ਤੇਨ ਹਿ ‘ਕਾਯੇਨ ਸਂਵਰੋ ਸਾਧੂ’ਤਿ ਤਮ੍ਪਿ ਵਚਨਂ ਮਿਚ੍ਛਾ. ਅਯਮ੍ਪਿ ਉਭਤੋ ਕੋਟਿਕੋ ਪਞ੍ਹੋ ਤਵਾਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤੋ, ਸੋ ਤਯਾ ਨਿਬ੍ਬਾਹਿਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ.
‘‘ਭਾਸਿਤਮ੍ਪੇਤਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਭਗਵਤਾ ‘ਕਾਯੇਨ ਸਂਵਰੋ ਸਾਧੂ’ਤਿ, ਸੇਲਸ੍ਸ ਚ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਕੋਸੋਹਿਤਂ ਵਤ੍ਥਗੁਯ੍ਹਂ ਦਸ੍ਸਿਤਂ. ਯਸ੍ਸ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਤਥਾਗਤੇ ਕਙ੍ਖਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ, ਤਸ੍ਸ ਬੋਧਨਤ੍ਥਾਯ ਭਗਵਾ ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਤਪ੍ਪਟਿਭਾਗਂ ਕਾਯਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ, ਸੋ ਯੇਵ ਤਂ ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ ਪਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ.
‘‘ਕੋ ਪਨੇਤਂ, ਭਨ੍ਤੇ ਨਾਗਸੇਨ, ਸਦ੍ਦਹਿਸ੍ਸਤਿ, ਯਂ ਪਰਿਸਗਤੋ ਏਕੋ ਯੇਵ ਤਂ ਗੁਯ੍ਹਂ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਅਵਸੇਸਾ ਤਤ੍ਥੇਵ ਵਸਨ੍ਤਾ ਨ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤੀਤਿ. ਇਙ੍ਘ ਮੇ ਤ੍ਵਂ ਤਤ੍ਥ ਕਾਰਣਂ ਉਪਦਿਸ, ਕਾਰਣੇਨ ਮਂ ਸਞ੍ਞਾਪੇਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਦਿਟ੍ਠਪੁਬ੍ਬੋ ਪਨ ਤਯਾ, ਮਹਾਰਾਜ, ਕੋਚਿ ਬ੍ਯਾਧਿਤੋ ਪੁਰਿਸੋ ਪਰਿਕਿਣ੍ਣੋ ਞਾਤਿਮਿਤ੍ਤੇਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਆਮ ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ. ‘‘ਅਪਿ ਨੁ ਖੋ ਸਾ, ਮਹਾਰਾਜ, ਪਰਿਸਾ ਪਸ੍ਸਤੇਤਂ ਵੇਦਨਂ, ਯਾਯ ਸੋ ਪੁਰਿਸੋ ਵੇਦਨਾਯ ਵੇਦਯਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਨ ਹਿ ਭਨ੍ਤੇ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਯੇਵ ਸੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਪੁਰਿਸੋ ਵੇਦਯਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯਸ੍ਸੇਵ ਤਥਾਗਤੇ ਕਙ੍ਖਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ, ਤਸ੍ਸੇਵ ਤਥਾਗਤੋ ਬੋਧਨਤ੍ਥਾਯ ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਤਪ੍ਪਟਿਭਾਗਂ ਕਾਯਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ, ਸੋ ਯੇਵ ਤਂ ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ ਪਸ੍ਸਤਿ.
‘‘ਯਥਾ ਵਾ ਪਨ, ਮਹਾਰਾਜ, ਕਞ੍ਚਿਦੇਵ ਪੁਰਿਸਂ ਭੂਤੋ ਆਵਿਸੇਯ੍ਯ, ਅਪਿ ਨੁ ਖੋ ਸਾ, ਮਹਾਰਾਜ, ਪਰਿਸਾ ਪਸ੍ਸਤਿ ਤਂ ਭੂਤਾਗਮਨ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਨ ਹਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸੋ ਯੇਵ ਆਤੁਰੋ ਤਸ੍ਸ ਭੂਤਸ੍ਸ ਆਗਮਨਂ ਪਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯਸ੍ਸੇਵ ਤਥਾਗਤੇ ਕਙ੍ਖਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ, ਤਸ੍ਸੇਵ ਤਥਾਗਤੋ ਬੋਧਨਤ੍ਥਾਯ ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਤਪ੍ਪਟਿਭਾਗਂ ਕਾਯਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ, ਸੋ ਯੇਵ ਤਂ ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ ਪਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ.
‘‘ਦੁਕ੍ਕਰਂ, ਭਨ੍ਤੇ ਨਾਗਸੇਨ, ਭਗਵਤਾ ਕਤਂ, ਯਂ ਏਕਸ੍ਸਪਿ ਅਦਸ੍ਸਨੀਯਂ, ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੇਨਾ’’ਤਿ. ‘‘ਨ, ਮਹਾਰਾਜ, ਭਗਵਾ ਗੁਯ੍ਹਂ ਦਸ੍ਸੇਸਿ, ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਪਨ ਛਾਯਂ ਦਸ੍ਸੇਸੀ’’ਤਿ. ‘‘ਛਾਯਾਯਪਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਦਿਟ੍ਠਾਯ ਦਿਟ੍ਠਂ ਯੇਵ ਹੋਤਿ ਗੁਯ੍ਹਂ, ਯਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਨਿਟ੍ਠਂ ਗਤੋ’’ਤਿ. ‘‘ਦੁਕ੍ਕਰਞ੍ਚਾਪਿ, ਮਹਾਰਾਜ, ਤਥਾਗਤੋ ਕਰੋਤਿ ਬੋਧਨੇਯ੍ਯੇ ਸਤ੍ਤੇ ਬੋਧੇਤੁਂ. ਯਦਿ, ਮਹਾਰਾਜ, ਤਥਾਗਤੋ ਕਿਰਿਯਂ ਹਾਪੇਯ੍ਯ, ਬੋਧਨੇਯ੍ਯਾ ਸਤ੍ਤਾ ਨ ਬੁਜ੍ਝੇਯ੍ਯੁਂ. ਯਸ੍ਮਾ ਚ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੋਗਞ੍ਞੂ ਤਥਾਗਤੋ ਬੋਧਨੇਯ੍ਯੇ ਸਤ੍ਤੇ ਬੋਧੇਤੁਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਥਾਗਤੋ ਯੇਨ ਯੇਨ ਯੋਗੇਨ ਬੋਧਨੇਯ੍ਯਾ ਬੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਤੇਨ ਤੇਨ ਯੋਗੇਨ ਬੋਧਨੇਯ੍ਯੇ ਬੋਧੇਤਿ.
‘‘ਯਥਾ, ਮਹਾਰਾਜ, ਭਿਸਕ੍ਕੋ ਸਲ੍ਲਕਤ੍ਤੋ ਯੇਨ ਯੇਨ ਭੇਸਜ੍ਜੇਨ ਆਤੁਰੋ ਅਰੋਗੋ ਹੋਤਿ, ਤੇਨ ਤੇਨ ਭੇਸਜ੍ਜੇਨ ਆਤੁਰਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਤਿ, ਵਮਨੀਯਂ ਵਮੇਤਿ, ਵਿਰੇਚਨੀਯਂ ਵਿਰੇਚੇਤਿ, ਅਨੁਲੇਪਨੀਯਂ ਅਨੁਲਿਮ੍ਪੇਤਿ, ਅਨੁਵਾਸਨੀਯਂ ਅਨੁਵਾਸੇਤਿ. ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਤਥਾਗਤੋ ਯੇਨ ਯੇਨ ਯੋਗੇਨ ਬੋਧਨੇਯ੍ਯਾ ਸਤ੍ਤਾ ਬੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਤੇਨ ਤੇਨ ਯੋਗੇਨ ਬੋਧੇਤਿ.
‘‘ਯਥਾ ਵਾ ਪਨ, ਮਹਾਰਾਜ, ਇਤ੍ਥੀ ਮੂਲ਼੍ਹਗਬ੍ਭਾ ਭਿਸਕ੍ਕਸ੍ਸ ਅਦਸ੍ਸਨੀਯਂ ਗੁਯ੍ਹਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਤਥਾਗਤੋ ਬੋਧਨੇਯ੍ਯੇ ਸਤ੍ਤੇ ਬੋਧੇਤੁਂ ਅਦਸ੍ਸਨੀਯਂ ਗੁਯ੍ਹਂ ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਛਾਯਂ ਦਸ੍ਸੇਸਿ. ਨਤ੍ਥਿ, ਮਹਾਰਾਜ, ਅਦਸ੍ਸਨੀਯੋ ਨਾਮ ਓਕਾਸੋ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ਉਪਾਦਾਯ. ਯਦਿ, ਮਹਾਰਾਜ, ਕੋਚਿ ਭਗਵਤੋ ਹਦਯਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਬੁਜ੍ਝੇਯ੍ਯ, ਤਸ੍ਸਪਿ ਭਗਵਾ ਯੋਗੇਨ ਹਦਯਂ ਦਸ੍ਸੇਯ੍ਯ, ਯੋਗਞ੍ਞੂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਤਥਾਗਤੋ ਦੇਸਨਾਕੁਸਲੋ.
‘‘ਨਨੁ, ਮਹਾਰਾਜ, ਤਥਾਗਤੋ ਥੇਰਸ੍ਸ ਨਨ੍ਦਸ੍ਸ ਅਧਿਮੁਤ੍ਤਿਂ ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਦੇਵਭਵਨਂ ਨੇਤ੍ਵਾ ਦੇਵਕਞ੍ਞਾਯੋ ਦਸ੍ਸੇਸਿ ‘ਇਮਿਨਾਯਂ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤੋ ਬੁਜ੍ਝਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ, ਤੇਨ ਚ ਸੋ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤੋ ਬੁਜ੍ਝਿ. ਇਤਿ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਤਥਾਗਤੋ ਅਨੇਕਪਰਿਯਾਯੇਨ ਸੁਭਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਹੀਲ਼ੇਨ੍ਤੋ ਗਰਹਨ੍ਤੋ ਜਿਗੁਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਤਸ੍ਸ ਬੋਧਨਹੇਤੁ ਕਕੁਟਪਾਦਿਨਿਯੋ ਅਚ੍ਛਰਾਯੋ ਦਸ੍ਸੇਸਿ. ਏਵਮ੍ਪਿ ਤਥਾਗਤੋ ਯੋਗਞ੍ਞੂ ਦੇਸਨਾਕੁਸਲੋ.
‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਤਥਾਗਤੋ ਥੇਰਸ੍ਸ ਚੂਲ਼ਪਨ੍ਥਕਸ੍ਸ ਭਾਤਰਾ ਨਿਕ੍ਕਡ੍ਢਿਤਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਖਿਤਸ੍ਸ ਦੁਮ੍ਮਨਸ੍ਸ ਉਪਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸੁਖੁਮਂ ਚੋਲ਼ਖਣ੍ਡਂ ਅਦਾਸਿ ‘ਇਮਿਨਾਯਂ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤੋ ਬੁਜ੍ਝਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ, ਸੋ ਚ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤੋ ਤੇਨ ਕਾਰਣੇਨ ਜਿਨਸਾਸਨੇ ਵਸੀਭਾਵਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਏਵਮ੍ਪਿ, ਮਹਾਰਾਜ, ਤਥਾਗਤੋ ਯੋਗਞ੍ਞੂ ਦੇਸਨਾਕੁਸਲੋ.
‘‘ਪੁਨ ਚਪਰਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਤਥਾਗਤੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਮੋਘਰਾਜਸ੍ਸ ਯਾਵ ਤਤਿਯਂ ਪਞ੍ਹਂ ਪੁਟ੍ਠੋ ਨ ਬ੍ਯਾਕਾਸਿ ‘ਏਵਮਿਮਸ੍ਸ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਮਾਨੋ ਉਪਸਮਿਸ੍ਸਤਿ, ਮਾਨੂਪਸਮਾ ਅਭਿਸਮਯੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ, ਤੇਨ ਚ ਤਸ੍ਸ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਮਾਨੋ ਉਪਸਮਿ, ਮਾਨੂਪਸਮਾ ਸੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਛਸੁ ਅਭਿਞ੍ਞਾਸੁ ਵਸੀਭਾਵਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਏਵਮ੍ਪਿ, ਮਹਾਰਾਜ, ਤਥਾਗਤੋ ਯੋਗਞ੍ਞੂ ਦੇਸਨਾਕੁਸਲੋ’’ਤਿ.
‘‘ਸਾਧੁ, ਭਨ੍ਤੇ ਨਾਗਸੇਨ, ਸੁਨਿਬ੍ਬੇਠਿਤੋ ਪਞ੍ਹੋ ਬਹੁਵਿਧੇਹਿ ਕਾਰਣੇਹਿ, ਗਹਨਂ ਅਗਹਨਂ ਕਤਂ, ਅਨ੍ਧਕਾਰੋ ਆਲੋਕੋ ਕਤੋ, ਗਣ੍ਠਿ ਭਿਨ੍ਨੋ, ਭਗ੍ਗਾ ਪਰਵਾਦਾ, ਜਿਨਪੁਤ੍ਤਾਨਂ ਚਕ੍ਖੁਂ ਤਯਾ ਉਪ੍ਪਾਦਿਤਂ, ਨਿਪ੍ਪਟਿਭਾਨਾ ਤਿਤ੍ਥਿਯਾ, ਤ੍ਵਂ ਗਣਿਵਰਪਵਰਮਾਸਜ੍ਜਾ’’ਤਿ.
ਵਤ੍ਥਗੁਯ੍ਹਨਿਦਸ੍ਸਨਪਞ੍ਹੋ ਤਤਿਯੋ.