੨. ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਭਾਵਪਞ੍ਹੋ

੨. ‘‘ਭਨ੍ਤੇ ਨਾਗਸੇਨ, ਬੁਦ੍ਧੋ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੂ’’ਤਿ? ‘‘ਆਮ, ਮਹਾਰਾਜ, ਭਗਵਾ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੂ, ਨ ਚ ਭਗਵਤੋ ਸਤਤਂ ਸਮਿਤਂ ਞਾਣਦਸ੍ਸਨਂ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਿਤਂ, ਆਵਜ੍ਜਨਪਟਿਬਦ੍ਧਂ ਭਗਵਤੋ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਞਾਣਂ, ਆਵਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਯਦਿਚ੍ਛਕਂ ਜਾਨਾਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਤੇਨ ਹਿ, ਭਨ੍ਤੇ ਨਾਗਸੇਨ, ਬੁਦ੍ਧੋ ਅਸਬ੍ਬਞ੍ਞੂਤਿ. ਯਦਿ ਤਸ੍ਸ ਪਰਿਯੇਸਨਾਯ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਞਾਣਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਵਾਹਸਤਂ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਵੀਹੀਨਂ ਅਡ੍ਢਚੂਲ਼ਞ੍ਚ ਵਾਹਾ ਵੀਹਿਸਤ੍ਤਮ੍ਬਣਾਨਿ ਦ੍ਵੇ ਚ ਤੁਮ੍ਬਾ ਏਕਚ੍ਛਰਾਕ੍ਖਣੇ ਪਵਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਏਤ੍ਤਕਾ ਵੀਹੀ ਲਕ੍ਖਂ ਠਪੀਯਮਾਨਾ [ਠਪੀਯਮਾਨੇ (ਸੀ. ਪੀ.)] ਪਰਿਕ੍ਖਯਂ ਪਰਿਯਾਦਾਨਂ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯੁਂ?

‘‘ਤਤ੍ਰਿਮੇ ਸਤ੍ਤਵਿਧਾ ਚਿਤ੍ਤਾ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ, ਯੇ ਤੇ, ਮਹਾਰਾਜ, ਸਰਾਗਾ ਸਦੋਸਾ ਸਮੋਹਾ ਸਕਿਲੇਸਾ ਅਭਾਵਿਤਕਾਯਾ ਅਭਾਵਿਤਸੀਲਾ ਅਭਾਵਿਤਚਿਤ੍ਤਾ ਅਭਾਵਿਤਪਞ੍ਞਾ, ਤੇਸਂ ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਗਰੁਕਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਦਨ੍ਧਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ? ਅਭਾਵਿਤਤ੍ਤਾ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ. ਯਥਾ, ਮਹਾਰਾਜ, ਵਂਸਨਾਲ਼ਸ੍ਸ ਵਿਤਤਸ੍ਸ ਵਿਸਾਲਸ੍ਸ ਵਿਤ੍ਥਿਣ੍ਣਸ੍ਸ ਸਂਸਿਬ੍ਬਿਤਵਿਸਿਬ੍ਬਿਤਸ੍ਸ ਸਾਖਾਜਟਾਜਟਿਤਸ੍ਸ ਆਕਡ੍ਢਿਯਨ੍ਤਸ੍ਸ ਗਰੁਕਂ ਹੋਤਿ ਆਗਮਨਂ ਦਨ੍ਧਂ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ? ਸਂਸਿਬ੍ਬਿਤਵਿਸਿਬ੍ਬਿਤਤ੍ਤਾ ਸਾਖਾਨਂ. ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੇ ਤੇ ਸਰਾਗਾ ਸਦੋਸਾ ਸਮੋਹਾ ਸਕਿਲੇਸਾ ਅਭਾਵਿਤਕਾਯਾ ਅਭਾਵਿਤਸੀਲਾ ਅਭਾਵਿਤਚਿਤ੍ਤਾ ਅਭਾਵਿਤਪਞ੍ਞਾ, ਤੇਸਂ ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਗਰੁਕਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਦਨ੍ਧਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ? ਸਂਸਿਬ੍ਬਿਤਵਿਸਿਬ੍ਬਿਤਤ੍ਤਾ ਕਿਲੇਸੇਹਿ, ਇਦਂ ਪਠਮਂ ਚਿਤ੍ਤਂ.

‘‘ਤਤ੍ਰਿਦਂ ਦੁਤਿਯਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਭਤ੍ਤਮਾਪਜ੍ਜਤਿ – ਯੇ ਤੇ, ਮਹਾਰਾਜ, ਸੋਤਾਪਨ੍ਨਾ ਪਿਹਿਤਾਪਾਯਾ ਦਿਟ੍ਠਿਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਵਿਞ੍ਞਾਤਸਤ੍ਥੁਸਾਸਨਾ, ਤੇਸਂ ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਤੀਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਲਹੁਕਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਲਹੁਕਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਉਪਰਿਭੂਮੀਸੁ ਗਰੁਕਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਦਨ੍ਧਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ? ਤੀਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਉਪਰਿ ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਅਪ੍ਪਹੀਨਤ੍ਤਾ. ਯਥਾ, ਮਹਾਰਾਜ, ਵਂਸਨਾਲ਼ਸ੍ਸ ਤਿਪਬ੍ਬਗਣ੍ਠਿਪਰਿਸੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਉਪਰਿ ਸਾਖਾਜਟਾਜਟਿਤਸ੍ਸ ਆਕਡ੍ਢਿਯਨ੍ਤਸ੍ਸ ਯਾਵ ਤਿਪਬ੍ਬਂ ਤਾਵ ਲਹੁਕਂ ਏਤਿ, ਤਤੋ ਉਪਰਿ ਥਦ੍ਧਂ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ? ਹੇਟ੍ਠਾ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਉਪਰਿ ਸਾਖਾਜਟਾਜਟਿਤਤ੍ਤਾ. ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੇ ਤੇ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨਾ ਪਿਹਿਤਾਪਾਯਾ ਦਿਟ੍ਠਿਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਵਿਞ੍ਞਾਤਸਤ੍ਥੁਸਾਸਨਾ, ਤੇਸਂ ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਤੀਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਲਹੁਕਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਲਹੁਕਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ, ਉਪਰਿਭੂਮੀਸੁ ਗਰੁਕਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਦਨ੍ਧਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ? ਤੀਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਉਪਰਿ ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਅਪ੍ਪਹੀਨਤ੍ਤਾ, ਇਦਂ ਦੁਤਿਯਂ ਚਿਤ੍ਤਂ.

‘‘ਤਤ੍ਰਿਦਂ ਤਤਿਯਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਭਤ੍ਤਮਾਪਜ੍ਜਤਿ – ਯੇ ਤੇ, ਮਹਾਰਾਜ, ਸਕਦਾਗਾਮਿਨੋ, ਯੇਸਂ ਰਾਗਦੋਸਮੋਹਾ ਤਨੁਭੂਤਾ, ਤੇਸਂ ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਚਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਲਹੁਕਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਲਹੁਕਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ, ਉਪਰਿਭੂਮੀਸੁ ਗਰੁਕਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਦਨ੍ਧਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ? ਪਞ੍ਚਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਉਪਰਿ ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਅਪ੍ਪਹੀਨਤ੍ਤਾ. ਯਥਾ, ਮਹਾਰਾਜ, ਵਂਸਨਾਲ਼ਸ੍ਸ ਪਞ੍ਚਪਬ੍ਬਗਣ੍ਠਿਪਰਿਸੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਉਪਰਿ ਸਾਖਾਜਟਾਜਟਿਤਸ੍ਸ ਆਕਡ੍ਢਿਯਨ੍ਤਸ੍ਸ ਯਾਵ ਪਞ੍ਚਪਬ੍ਬਂ ਤਾਵ ਲਹੁਕਂ ਏਤਿ, ਤਤੋ ਉਪਰਿ ਥਦ੍ਧਂ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ? ਹੇਟ੍ਠਾ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਉਪਰਿ ਸਾਖਾਜਟਾਜਟਿਤਤ੍ਤਾ. ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੇ ਤੇ ਸਕਦਾਗਾਮਿਨੋ, ਯੇਸਂ ਰਾਗਦੋਸਮੋਹਾ ਤਨੁਭੂਤਾ, ਤੇਸਂ ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਞ੍ਚਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਲਹੁਕਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਲਹੁਕਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ, ਉਪਰਿਭੂਮੀਸੁ ਗਰੁਕਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਦਨ੍ਧਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ? ਪਞ੍ਚਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਉਪਰਿ ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਅਪ੍ਪਹੀਨਤ੍ਤਾ, ਇਦਂ ਤਤਿਯਂ ਚਿਤ੍ਤਂ.

‘‘ਤਤ੍ਰਿਦਂ ਚਤੁਤ੍ਥਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਭਤ੍ਤਮਾਪਜ੍ਜਤਿ – ਯੇ ਤੇ, ਮਹਾਰਾਜ, ਅਨਾਗਾਮਿਨੋ, ਯੇਸਂ ਪਞ੍ਚੋਰਮ੍ਭਾਗਿਯਾਨਿ ਸਞ੍ਞੋਜਨਾਨਿ ਪਹੀਨਾਨਿ, ਤੇਸਂ ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਦਸਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਲਹੁਕਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਲਹੁਕਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ, ਉਪਰਿਭੂਮੀਸੁ ਗਰੁਕਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਦਨ੍ਧਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ? ਦਸਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਉਪਰਿ ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਅਪ੍ਪਹੀਨਤ੍ਤਾ. ਯਥਾ, ਮਹਾਰਾਜ, ਵਂਸਨਾਲ਼ਸ੍ਸ ਦਸਪਬ੍ਬਗਣ੍ਠਿਪਰਿਸੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਉਪਰਿ ਸਾਖਾਜਟਾਜਟਿਤਸ੍ਸ ਆਕਡ੍ਢਿਯਨ੍ਤਸ੍ਸ ਯਾਵ ਦਸਪਬ੍ਬਂ ਤਾਵ ਲਹੁਕਂ ਏਤਿ, ਤਤੋ ਉਪਰਿ ਥਦ੍ਧਂ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ? ਹੇਟ੍ਠਾ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਉਪਰਿ ਸਾਖਾਜਟਾਜਟਿਤਤ੍ਤਾ. ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੇ ਤੇ ਅਨਾਗਾਮਿਨੋ, ਯੇਸਂ ਪਞ੍ਚੋਰਮ੍ਭਾਗਿਯਾਨਿ ਸਞ੍ਞੋਜਨਾਨਿ ਪਹੀਨਾਨਿ, ਤੇਸਂ ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਦਸਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਲਹੁਕਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਲਹੁਕਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ, ਉਪਰਿਭੂਮੀਸੁ ਗਰੁਕਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਦਨ੍ਧਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ? ਦਸਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਉਪਰਿ ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਅਪ੍ਪਹੀਨਤ੍ਤਾ, ਇਦਂ ਚਤੁਤ੍ਥਂ ਚਿਤ੍ਤਂ.

‘‘ਤਤ੍ਰਿਦਂ ਪਞ੍ਚਮਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਭਤ੍ਤਮਾਪਜ੍ਜਤਿ – ਯੇ ਤੇ, ਮਹਾਰਾਜ, ਅਰਹਨ੍ਤੋ ਖੀਣਾਸਵਾ ਧੋਤਮਲਾ ਵਨ੍ਤਕਿਲੇਸਾ ਵੁਸਿਤਵਨ੍ਤੋ ਕਤਕਰਣੀਯਾ ਓਹਿਤਭਾਰਾ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਸਦਤ੍ਥਾ ਪਰਿਕ੍ਖੀਣਭਵਸਞ੍ਞੋਜਨਾ ਪਤ੍ਤਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾ ਸਾਵਕਭੂਮੀਸੁ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਾ, ਤੇਸਂ ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸਾਵਕਵਿਸਯੇ ਲਹੁਕਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਲਹੁਕਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ, ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਭੂਮੀਸੁ ਗਰੁਕਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਦਨ੍ਧਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ? ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਸਾਵਕਵਿਸਯੇ, ਅਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਵਿਸਯੇ. ਯਥਾ, ਮਹਾਰਾਜ, ਵਂਸਨਾਲ਼ਸ੍ਸ ਸਬ੍ਬਪਬ੍ਬਗਣ੍ਠਿਪਰਿਸੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਆਕਡ੍ਢਿਯਨ੍ਤਸ੍ਸ ਲਹੁਕਂ ਹੋਤਿ ਆਗਮਨਂ ਅਦਨ੍ਧਂ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ? ਸਬ੍ਬਪਬ੍ਬਗਣ੍ਠਿਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਅਗਹਨਤ੍ਤਾ ਵਂਸਸ੍ਸ. ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੇ ਤੇ ਅਰਹਨ੍ਤੋ ਖੀਣਾਸਵਾ ਧੋਤਮਲਾ ਵਨ੍ਤਕਿਲੇਸਾ ਵੁਸਿਤਵਨ੍ਤੋ ਕਤਕਰਣੀਯਾ ਓਹਿਤਭਾਰਾ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਸਦਤ੍ਥਾ ਪਰਿਕ੍ਖੀਣਭਵਸਞ੍ਞੋਜਨਾ ਪਤ੍ਤਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾ ਸਾਵਕਭੂਮੀਸੁ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਾ, ਤੇਸਂ ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸਾਵਕਵਿਸਯੇ ਲਹੁਕਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਲਹੁਕਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ, ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਭੂਮੀਸੁ ਗਰੁਕਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਦਨ੍ਧਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ? ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਸਾਵਕਵਿਸਯੇ, ਅਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਵਿਸਯੇ, ਇਦਂ ਪਞ੍ਚਮਂ ਚਿਤ੍ਤਂ.

‘‘ਤਤ੍ਰਿਦਂ ਛਟ੍ਠਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਭਤ੍ਤਮਾਪਜ੍ਜਤਿ – ਯੇ ਤੇ, ਮਹਾਰਾਜ, ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾ ਸਯਮ੍ਭੁਨੋ ਅਨਾਚਰਿਯਕਾ ਏਕਚਾਰਿਨੋ ਖਗ੍ਗਵਿਸਾਣਕਪ੍ਪਾ ਸਕਵਿਸਯੇ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਵਿਮਲਚਿਤ੍ਤਾ, ਤੇਸਂ ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸਕਵਿਸਯੇ ਲਹੁਕਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਲਹੁਕਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ, ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਬੁਦ੍ਧਭੂਮੀਸੁ ਗਰੁਕਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਦਨ੍ਧਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ? ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਸਕਵਿਸਯੇ ਮਹਨ੍ਤਤ੍ਤਾ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਬੁਦ੍ਧਵਿਸਯਸ੍ਸ. ਯਥਾ, ਮਹਾਰਾਜ, ਪੁਰਿਸੋ ਸਕਵਿਸਯਂ ਪਰਿਤ੍ਤਂ ਨਦਿਂ ਰਤ੍ਤਿਮ੍ਪਿ ਦਿਵਾਪਿ ਯਦਿਚ੍ਛਕ ਅਚ੍ਛਮ੍ਭਿਤੋ ਓਤਰੇਯ੍ਯ, ਅਥ ਪਰਤੋ ਮਹਾਸਮੁਦ੍ਦਂ ਗਮ੍ਭੀਰਂ ਵਿਤ੍ਥਤਂ ਅਗਾਧਮਪਾਰਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਭਾਯੇਯ੍ਯ, ਦਨ੍ਧਾਯੇਯ੍ਯ ਨ ਵਿਸਹੇਯ੍ਯ ਓਤਰਿਤੁਂ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ? ਤਿਣ੍ਣਤ੍ਤਾ [ਚਿਣ੍ਣਤ੍ਤਾ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਪੀ.)] ਸਕਵਿਸਯਸ੍ਸ, ਮਹਨ੍ਤਤ੍ਤਾ ਚ ਮਹਾਸਮੁਦ੍ਦਸ੍ਸ. ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੇ ਤੇ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾ ਸਯਮ੍ਭੁਨੋ ਅਨਾਚਰਿਯਕਾ ਏਕਚਾਰਿਨੋ ਖਗ੍ਗਵਿਸਾਣਕਪ੍ਪਾ ਸਕਵਿਸਯੇ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਵਿਮਲਚਿਤ੍ਤਾ, ਤੇਸਂ ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸਕਵਿਸਯੇ ਲਹੁਕਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਲਹੁਕਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ, ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਬੁਦ੍ਧਭੂਮੀਸੁ ਗਰੁਕਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਦਨ੍ਧਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ? ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਸਕਵਿਸਯੇ ਮਹਨ੍ਤਤ੍ਤਾ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਬੁਦ੍ਧਵਿਸਯਸ੍ਸ, ਇਦਂ ਛਟ੍ਠਂ ਚਿਤ੍ਤਂ.

‘‘ਤਤ੍ਰਿਦਂ ਸਤ੍ਤਮਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਭਤ੍ਤਮਾਪਜ੍ਜਤਿ – ਯੇ ਤੇ, ਮਹਾਰਾਜ, ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਾ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਨੋ ਦਸਬਲਧਰਾ ਚਤੁਵੇਸਾਰਜ੍ਜਵਿਸਾਰਦਾ ਅਟ੍ਠਾਰਸਹਿ ਬੁਦ੍ਧਧਮ੍ਮੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾ ਅਨਨ੍ਤਜਿਨਾ ਅਨਾਵਰਣਞਾਣਾ, ਤੇਸਂ ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਲਹੁਕਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਲਹੁਕਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ? ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ. ਅਪਿ ਨੁ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਨਾਰਾਚਸ੍ਸ ਸੁਧੋਤਸ੍ਸ ਵਿਮਲਸ੍ਸ ਨਿਗ੍ਗਣ੍ਠਿਸ੍ਸ ਸੁਖੁਮਧਾਰਸ੍ਸ ਅਜਿਮ੍ਹਸ੍ਸ ਅਵਙ੍ਕਸ੍ਸ ਅਕੁਟਿਲਸ੍ਸ ਦਲ਼੍ਹਚਾਪਸਮਾਰੂਲ਼੍ਹਸ੍ਸ ਖੋਮਸੁਖੁਮੇ ਵਾ ਕਪ੍ਪਾਸਸੁਖੁਮੇ ਵਾ ਕਮ੍ਬਲਸੁਖੁਮੇ ਵਾ ਬਲਵਨਿਪਾਤਿਤਸ੍ਸ ਦਨ੍ਧਾਯਿਤਤ੍ਤਂ ਵਾ ਲਗ੍ਗਨਂ ਵਾ ਹੋਤੀ’’ਤਿ? ‘‘ਨ ਹਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ‘‘ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ’’? ‘‘ਸੁਖੁਮਤ੍ਤਾ ਵਤ੍ਥਾਨਂ ਸੁਧੋਤਤ੍ਤਾ ਨਾਰਾਚਸ੍ਸ ਨਿਪਾਤਸ੍ਸ ਚ ਬਲਵਤ੍ਤਾ’’ਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯੇ ਤੇ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਾ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਨੋ ਦਸਬਲਧਰਾ ਚਤੁਵੇਸਾਰਜ੍ਜਵਿਸਾਰਦਾ ਅਟ੍ਠਾਰਸਹਿ ਬੁਦ੍ਧਧਮ੍ਮੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾ ਅਨਨ੍ਤਜਿਨਾ ਅਨਾਵਰਣਞਾਣਾ, ਤੇਸਂ ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਲਹੁਕਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਲਹੁਕਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ? ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ, ਇਦਂ ਸਤ੍ਤਮਂ ਚਿਤ੍ਤਂ.

‘‘ਤਤ੍ਰ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯਦਿਦਂ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਛਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਚਿਤ੍ਤਾਨਂ ਗਣਨਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਅਸਙ੍ਖ੍ਯੇਯ੍ਯੇਨ ਗੁਣੇਨ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਞ੍ਚ ਲਹੁਕਞ੍ਚ. ਯਸ੍ਮਾ ਚ ਭਗਵਤੋ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਞ੍ਚ ਲਹੁਕਞ੍ਚ, ਤਸ੍ਮਾ, ਮਹਾਰਾਜ, ਭਗਵਾ ਯਮਕਪਾਟਿਹੀਰਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਯਮਕਪਾਟਿਹੀਰੇ, ਮਹਾਰਾਜ, ਞਾਤਬ੍ਬਂ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਭਗਵਨ੍ਤਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਏਵਂ ਲਹੁਪਰਿਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ, ਨ ਤਤ੍ਥ ਸਕ੍ਕਾ ਉਤ੍ਤਰਿਂ ਕਾਰਣਂ ਵਤ੍ਤੁਂ, ਤੇਪਿ, ਮਹਾਰਾਜ, ਪਾਟਿਹੀਰਾ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪਾਦਾਯ ਗਣਨਮ੍ਪਿ ਸਙ੍ਖਮ੍ਪਿ ਕਲਮ੍ਪਿ ਕਲਭਾਗਮ੍ਪਿ ਨ ਉਪੇਨ੍ਤਿ, ਆਵਜ੍ਜਨਪਟਿਬਦ੍ਧਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਭਗਵਤੋ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਞਾਣਂ, ਆਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਯਦਿਚ੍ਛਕਂ ਜਾਨਾਤਿ.

‘‘ਯਥਾ, ਮਹਾਰਾਜ, ਪੁਰਿਸੋ ਹਤ੍ਥੇ ਠਪਿਤਂ ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਦੁਤਿਯੇ ਹਤ੍ਥੇ ਠਪੇਯ੍ਯ ਵਿਵਟੇਨ ਮੁਖੇਨ ਵਾਚਂ ਨਿਚ੍ਛਾਰੇਯ੍ਯ, ਮੁਖਗਤਂ ਭੋਜਨਂ ਗਿਲੇਯ੍ਯ, ਉਮ੍ਮੀਲੇਤ੍ਵਾ ਵਾ ਨਿਮੀਲੇਯ੍ਯ, ਨਿਮੀਲੇਤ੍ਵਾ ਵਾ ਉਮ੍ਮੀਲੇਯ੍ਯ, ਸਮਿਞ੍ਜਿਤਂ ਵਾ ਬਾਹਂ ਪਸਾਰੇਯ੍ਯ, ਪਸਾਰਿਤਂ ਵਾ ਬਾਹਂ ਸਮਿਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਚਿਰਤਰਂ ਏਤਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਲਹੁਤਰਂ ਭਗਵਤੋ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਞਾਣਂ, ਲਹੁਤਰਂ ਆਵਜ੍ਜਨਂ, ਆਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਯਦਿਚ੍ਛਕਂ ਜਾਨਾਤਿ, ਆਵਜ੍ਜਨਵਿਕਲਮਤ੍ਤਕੇਨ ਨ ਤਾਵਤਾ ਬੁਦ੍ਧਾ ਭਗਵਨ੍ਤੋ ਅਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਨੋ ਨਾਮ ਹੋਨ੍ਤੀ’’ਤਿ.

‘‘ਆਵਜ੍ਜਨਮ੍ਪਿ, ਭਨ੍ਤੇ ਨਾਗਸੇਨ, ਪਰਿਯੇਸਨਾਯ ਕਾਤਬ੍ਬਂ, ਇਙ੍ਘ ਮਂ ਤਤ੍ਥ ਕਾਰਣੇਨ ਸਞ੍ਞਾਪੇਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਯਥਾ, ਮਹਾਰਾਜ, ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਅਡ੍ਢਸ੍ਸ ਮਹਦ੍ਧਨਸ੍ਸ ਮਹਾਭੋਗਸ੍ਸ ਪਹੂਤਜਾਤਰੂਪਰਜਤਸ੍ਸ ਪਹੂਤਵਿਤ੍ਤੂਪਕਰਣਸ੍ਸ ਪਹੂਤਧਨਧਞ੍ਞਸ੍ਸ ਸਾਲਿਵੀਹਿਯਵਤਣ੍ਡੁਲਤਿਲਮੁਗ੍ਗਮਾਸਪੁਬ੍ਬਣ੍ਣਾਪਰਣ੍ਣਸਪ੍ਪਿਤੇਲਨਵਨੀਤਖੀਰਦਧਿਮਧੁਗੁਲ਼ਫਾਣਿਤਾ ਚ ਖਲ਼ੋਪਿਕੁਮ੍ਭਿਪੀਠਰਕੋਟ੍ਠਭਾਜਨਗਤਾ ਭਵੇਯ੍ਯੁਂ, ਤਸ੍ਸ ਚ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਪਾਹੁਨਕੋ ਆਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ ਭਤ੍ਤਾਰਹੋ ਭਤ੍ਤਾਭਿਕਙ੍ਖੀ, ਤਸ੍ਸ ਚ ਗੇਹੇ ਯਂ ਰਨ੍ਧਂ ਭੋਜਨਂ, ਤਂ ਪਰਿਨਿਟ੍ਠਿਤਂ ਭਵੇਯ੍ਯ, ਕੁਮ੍ਭਿਤੋ ਤਣ੍ਡੁਲੇ ਨੀਹਰਿਤ੍ਵਾ ਭੋਜਨਂ ਰਨ੍ਧੇਯ੍ਯ, ਅਪਿ ਚ ਖੋ ਸੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਤਾਵਤਕੇਨ ਭੋਜਨਵੇਕਲ੍ਲਮਤ੍ਤਕੇਨ ਅਧਨੋ ਨਾਮ ਕਪਣੋ ਨਾਮ ਭਵੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ? ‘‘ਨ ਹਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਚਕ੍ਕਵਤ੍ਤਿਰਞ੍ਞੋ ਘਰੇਪਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਕਾਲੇ ਭੋਜਨਵੇਕਲ੍ਲਂ ਹੋਤਿ, ਕਿਂ ਪਨ ਗਹਪਤਿਕਸ੍ਸਾ’’ਤਿ? ‘‘ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਤਥਾਗਤਸ੍ਸ ਆਵਜ੍ਜਨਵਿਕਲਮਤ੍ਤਕਂ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਞਾਣਂ ਆਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਯਦਿਚ੍ਛਕਂ ਜਾਨਾਤਿ.

‘‘ਯਥਾ ਵਾ ਪਨ, ਮਹਾਰਾਜ, ਰੁਕ੍ਖੋ ਅਸ੍ਸ ਫਲਿਤੋ ਓਣਤਵਿਨਤੋ ਪਿਣ੍ਡਿਭਾਰਭਰਿਤੋ, ਨ ਕਿਞ੍ਚਿ ਤਤ੍ਥ ਪਤਿਤਂ ਫਲਂ ਭਵੇਯ੍ਯ, ਅਪਿ ਨੁ ਖੋ ਸੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਰੁਕ੍ਖੋ ਤਾਵਤਕੇਨ ਪਤਿਤਫਲਵੇਕਲ੍ਲਮਤ੍ਤਕੇਨ ਅਫਲੋ ਨਾਮ ਭਵੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ? ‘‘ਨ ਹਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਪਤਨਪਟਿਬਦ੍ਧਾਨਿ ਤਾਨਿ ਰੁਕ੍ਖਫਲਾਨਿ, ਪਤਿਤੇ ਯਦਿਚ੍ਛਕਂ ਲਭਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਤਥਾਗਤਸ੍ਸ ਆਵਜ੍ਜਨਪਟਿਬਦ੍ਧਂ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਞਾਣਂ ਆਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਯਦਿਚ੍ਛਕਂ ਜਾਨਾਤੀ’’ਤਿ.

‘‘ਭਨ੍ਤੇ ਨਾਗਸੇਨ, ਆਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਆਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਬੁਦ੍ਧੋ ਯਦਿਚ੍ਛਕਂ ਜਾਨਾਤੀ’’ਤਿ? ‘‘ਆਮ, ਮਹਾਰਾਜ, ਭਗਵਾ ਆਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਆਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਯਦਿਚ੍ਛਕਂ ਜਾਨਾਤੀ’’ਤਿ.

‘‘ਯਥਾ, ਮਹਾਰਾਜ, ਚਕ੍ਕਵਤ੍ਤੀ ਰਾਜਾ ਯਦਾ ਚਕ੍ਕਰਤਨਂ ਸਰਤਿ ‘ਉਪੇਤੁ ਮੇ ਚਕ੍ਕਰਤਨ’ਨ੍ਤਿ, ਸਰਿਤੇ ਚਕ੍ਕਰਤਨਂ ਉਪੇਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਤਥਾਗਤੋ ਆਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਆਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਯਦਿਚ੍ਛਕਂ ਜਾਨਾਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਦਲ਼੍ਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ ਨਾਗਸੇਨ, ਕਾਰਣਂ, ਬੁਦ੍ਧੋ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੂ, ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਾਮ ਬੁਦ੍ਧੋ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੂ’’ਤਿ.

ਬੁਦ੍ਧਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਭਾਵਪਞ੍ਹੋ ਦੁਤਿਯੋ.