੨. ਪਾਸਾਦਕਮ੍ਪਨਵਗ੍ਗੋ
੧-੨. ਪੁਬ੍ਬਸੁਤ੍ਤਾਦਿਵਣ੍ਣਨਾ
੮੨੩-੮੨੪. ਦੁਤਿਯਵਗ੍ਗਸ੍ਸ ਪਠਮੇ ਨ ਚ ਅਤਿਲੀਨੋਤਿਆਦੀਨਿ ਪਰਤੋ ਆਵਿ ਭਵਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸੁਤ੍ਤੇ ਛਅਭਿਞ੍ਞਾਪਾਦਕਾ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾ ਕਥਿਤਾ, ਤਥਾ ਦੁਤਿਯੇ ਚ.
੩. ਛਨ੍ਦਸਮਾਧਿਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੮੨੫. ਤਤਿਯੇ ਛਨ੍ਦਨ੍ਤਿ ਕਤ੍ਤੁਕਮ੍ਯਤਾਛਨ੍ਦਂ. ਨਿਸ੍ਸਾਯਾਤਿ ਨਿਸ੍ਸਯਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਅਧਿਪਤਿਂ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਾਤਿ ਪਧਾਨਭੂਤਾ ਸਙ੍ਖਾਰਾ, ਚਤੁਕਿਚ੍ਚਸਾਧਕਸਮ੍ਮਪ੍ਪਧਾਨਵੀਰਿਯਸ੍ਸੇਤਂ ਅਧਿਵਚਨਂ. ਇਤਿ ਅਯਞ੍ਚ ਛਨ੍ਦੋਤਿਆਦੀਸੁ ਛਨ੍ਦੋ ਛਨ੍ਦਸਮਾਧਿਨਾ ਚੇਵ ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੇਹਿ ਚ, ਛਨ੍ਦਸਮਾਧਿ ਛਨ੍ਦੇਨ ਚੇਵ ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੇਹਿ ਚ, ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਾਪਿ ਛਨ੍ਦੇਨ ਚੇਵ ਛਨ੍ਦਸਮਾਧਿਨਾ ਚ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾ. ਤਸ੍ਮਾ ਸਬ੍ਬੇ ਤੇ ਧਮ੍ਮੇ ਏਕਤੋ ਕਤ੍ਵਾ ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਛਨ੍ਦਸਮਾਧਿਪ੍ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਵਿਭਙ੍ਗੇ (ਵਿਭ. ੪੩੭) ਪਨ ‘‘ਯੋ ਤਥਾਭੂਤਸ੍ਸ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧੋ ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਇਮੇਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾ ਸੇਸਅਰੂਪਿਨੋ ਧਮ੍ਮਾ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ.
ਅਪਿਚ ਇਮੇਪਿ ਤਯੋ ਧਮ੍ਮਾ ਇਦ੍ਧੀਪਿ ਹੋਨ੍ਤਿ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾਪਿ. ਕਥਂ? ਛਨ੍ਦਞ੍ਹਿ ਭਾਵਯਤੋ ਛਨ੍ਦੋ ਇਦ੍ਧਿ ਨਾਮ ਹੋਤਿ, ਸਮਾਧਿਪ੍ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਾ ਛਨ੍ਦਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ ਨਾਮ. ਸਮਾਧਿਂ ਭਾਵੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਸਮਾਧਿ ਇਦ੍ਧਿ ਨਾਮ ਹੋਤਿ, ਛਨ੍ਦਪ੍ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਾ ਸਮਾਧਿਦ੍ਧਿਯਾ ਪਾਦੋ ਨਾਮ. ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੇ ਭਾਵੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਾ ਇਦ੍ਧਿ ਨਾਮ ਹੋਤਿ, ਛਨ੍ਦਸਮਾਧਿ ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਿਦ੍ਧਿਯਾ ਪਾਦੋ ਨਾਮ, ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਧਮ੍ਮੇਸੁ ਹਿ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਇਜ੍ਝਮਾਨੇ ਸੇਸਾਪਿ ਇਜ੍ਝਨ੍ਤਿਯੇਵ.
ਅਪਿਚ ਤੇਸਂ ਤੇਸਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗਵਸੇਨਾਪਿ ਏਤੇਸਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਤਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਞ੍ਹਿ ਇਦ੍ਧਿ ਨਾਮ, ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਸ੍ਸ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗਪਰਿਕਮ੍ਮਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਛਨ੍ਦਾਦਯੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦੋ ਨਾਮ. ਏਤੇਨੁਪਾਯੇਨ ਯਾਵ ਨੇਵਸਞ੍ਞਾਨਾਸਞ੍ਞਾਯਤਨਾ, ਇਦ੍ਧਿਵਿਧਂ ਆਦਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਯਾਵ ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਅਭਿਞ੍ਞਾ, ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗਂ ਆਦਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਯਾਵ ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗਾ ਨਯੋ ਨੇਤਬ੍ਬੋ. ਸੇਸਿਦ੍ਧਿਪਾਦੇਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ.
ਕੇਚਿ ਪਨ ‘‘ਅਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋ ਛਨ੍ਦੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦੋ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਇਧ ਤੇਸਂ ਵਾਦਮਦ੍ਦਨਤ੍ਥਾਯ ਅਭਿਧਮ੍ਮੇ ਉਤ੍ਤਰਚੂਲ਼ਵਾਰੋ ਨਾਮ ਆਗਤੋ –
‘‘ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾ – ਛਨ੍ਦਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ, ਵੀਰਿਯਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ, ਚਿਤ੍ਤਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ, ਵੀਮਂਸਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਛਨ੍ਦਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ? ਇਧ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਯਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਂ ਝਾਨਂ ਭਾਵੇਤਿ ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਂ ਅਪਚਯਗਾਮਿਂ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਾਨਂ ਪਹਾਨਾਯ ਪਠਮਾਯ ਭੂਮਿਯਾ ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਵਿਵਿਚ੍ਚੇਵ ਕਾਮੇਹਿ…ਪੇ… ਪਠਮਂ ਝਾਨਂ ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ ਵਿਹਰਤਿ ਦੁਕ੍ਖਾਪਟਿਪਦਂ ਦਨ੍ਧਾਭਿਞ੍ਞਂ, ਯੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਛਨ੍ਦੋ ਛਨ੍ਦਿਕਤਾ ਕਤ੍ਤੁਕਮ੍ਯਤਾ ਕੁਸਲੋ ਧਮ੍ਮਚ੍ਛਨ੍ਦੋ, ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਛਨ੍ਦਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ. ਅਵਸੇਸਾ ਧਮ੍ਮਾ ਛਨ੍ਦਿਦ੍ਧਿਪਾਦਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ’’ਤਿ (ਵਿਭ. ੪੫੭-੪੫੮).
ਇਮੇ ਪਨ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਵਸੇਨੇਵ ਆਗਤਾ.
ਤਤ੍ਥ ਰਟ੍ਠਪਾਲਤ੍ਥੇਰੋ ਛਨ੍ਦਂ ਧੁਰਂ ਕਤ੍ਵਾ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਸਿ. ਸੋਣਤ੍ਥੇਰੋ ਵੀਰਿਯਂ ਧੁਰਂ ਕਤ੍ਵਾ; ਸਮ੍ਭੁਤਤ੍ਥੇਰੋ ਚਿਤ੍ਤਂ ਧੁਰਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਆਯਸ੍ਮਾ ਮੋਘਰਾਜਾ ਵੀਮਂਸਂ ਧੁਰਂ ਕਤ੍ਵਾਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਯਥਾ ਚਤੂਸੁ ਅਮਚ੍ਚਪੁਤ੍ਤੇਸੁ ਠਾਨਨ੍ਤਰਂ ਪਤ੍ਥੇਤ੍ਵਾ ਰਾਜਾਨਂ ਉਪਨਿਸ੍ਸਾਯ ਵਿਹਰਨ੍ਤੇਸੁ ਏਕੋ ਉਪਟ੍ਠਾਨੇ ਛਨ੍ਦਜਾਤੋ ਰਞ੍ਞੋ ਅਜ੍ਝਾਸਯਞ੍ਚ ਰੁਚਿਞ੍ਚ ਞਤ੍ਵਾ ਦਿਵਾ ਚ ਰਤ੍ਤੋ ਚ ਉਪਟ੍ਠਹਨ੍ਤੋ ਰਾਜਾਨਂ ਆਰਾਧੇਤ੍ਵਾ ਠਾਨਨ੍ਤਰਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਏਵਂ ਛਨ੍ਦਧੁਰੇਨ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਕੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.
ਏਕੋ ਪਨ – ‘‘ਦਿਵਸੇ ਦਿਵਸੇ ਉਪਟ੍ਠਾਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਮਿ, ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ਕਿਚ੍ਚੇ ਪਰਕ੍ਕਮੇਨ ਆਰਾਧੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਕੁਪਿਤੇ ਪਚ੍ਚਨ੍ਤੇ ਰਞ੍ਞਾ ਪਹਿਤੋ ਪਰਕ੍ਕਮੇਨ ਸਤ੍ਤੁਮਦ੍ਦਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਾਪੁਣਿ. ਯਥਾ ਸੋ, ਏਵਂ ਵੀਰਿਯਧੁਰੇਨ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਕੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਏਕੋ ‘‘ਦਿਵਸੇ ਦਿਵਸੇ ਉਪਟ੍ਠਾਨਮ੍ਪਿ ਉਰੇਨ ਸਤ੍ਤਿਸਰਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਨਮ੍ਪਿ ਭਾਰੋਯੇਵ, ਮਨ੍ਤਬਲੇਨ ਆਰਾਧੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਖਤ੍ਤਵਿਜ੍ਜਾਯ ਕਤਪਰਿਚਯਤ੍ਤਾ ਮਨ੍ਤਸਂਵਿਧਾਨੇਨ ਰਾਜਾਨਂ ਆਰਾਧੇਤ੍ਵਾ ਪਾਪੁਣਿ. ਯਥਾ ਸੋ, ਏਵਂ ਚਿਤ੍ਤਧੁਰੇਨ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਕੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.
ਅਪਰੋ – ‘‘ਕਿਂ ਇਮੇਹਿ ਉਪਟ੍ਠਾਨਾਦੀਹਿ, ਰਾਜਾਨੋ ਨਾਮ ਜਾਤਿਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਠਾਨਨ੍ਤਰਂ ਦੇਨ੍ਤਿ, ਤਾਦਿਸਸ੍ਸ ਦੇਨ੍ਤੋ ਮਯ੍ਹਂ ਦਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਜਾਤਿਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਮੇਵ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਠਾਨਨ੍ਤਰਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਯਥਾ ਸੋ, ਏਵਂ ਸੁਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਵੀਮਂਸਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਵੀਮਂਸਧੁਰੇਨ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਕੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋਤਿ. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸੁਤ੍ਤੇ ਵਿਵਟ੍ਟਪਾਦਕਇਦ੍ਧਿ ਕਥਿਤਾ.
੪. ਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੮੨੬. ਚਤੁਤ੍ਥੇ ਉਦ੍ਧਤਾਤਿ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਪਕਤਿਕਾ ਵਿਪ੍ਫਨ੍ਦਮਾਨਚਿਤ੍ਤਾ. ਉਦ੍ਧਚ੍ਚੇਨ ਹਿ ਏਕਾਰਮ੍ਮਣੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਪ੍ਫਨ੍ਦਤਿ ਧਜਯਟ੍ਠਿਯਂ ਵਾਤੇਨ ਪਹਤਧਜੋ ਵਿਯ. ਉਨ੍ਨਲ਼ਾਤਿ ਉਗ੍ਗਤਨਲ਼ਾ, ਉਟ੍ਠਿਤਤੁਚ੍ਛਮਾਨਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਚਪਲਾਤਿ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਮਣ੍ਡਨਾਦਿਚਾਪਲ੍ਲੇਨ ਯੁਤ੍ਤਾ. ਮੁਖਰਾਤਿ ਮੁਖਖਰਾ, ਖਰਵਚਨਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਵਿਕਿਣ੍ਣਵਾਚਾਤਿ ਅਸਂਯਤਵਚਨਾ ਦਿਵਸਮ੍ਪਿ ਨਿਰਤ੍ਥਕਵਚਨਪ੍ਪਲਾਪਿਨੋ. ਮੁਟ੍ਠਸ੍ਸਤੀਤਿ ਨਟ੍ਠਸ੍ਸਤਿਨੋ. ਅਸਮ੍ਪਜਾਨਾਤਿ ਪਞ੍ਞਾਰਹਿਤਾ. ਅਸਮਾਹਿਤਾਤਿ ਉਪਚਾਰਪ੍ਪਨਾਸਮਾਧਿਵਿਰਹਿਤਾ. ਭਨ੍ਤਚਿਤ੍ਤਾਤਿ ਉਬ੍ਭਨ੍ਤਚਿਤ੍ਤਾ ਸਮਾਧਿਵਿਰਹੇਨ ਲਦ੍ਧੋਕਾਸੇਨ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚੇਨ. ਪਾਕਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਤਿ ਅਸਂਵੁਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾ. ਇਦ੍ਧਾਭਿਸਙ੍ਖਾਰਨ੍ਤਿ ਆਪੋਕਸਿਣਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਪਾਸਾਦਪਤਿਟ੍ਠਿਤਂ ਪਥਵਿਭਾਗਂ ‘‘ਉਦਕ’’ਨ੍ਤਿ ਅਧਿਟ੍ਠਾਯ, ਉਦਕਪਿਟ੍ਠੇ ਠਿਤਪਾਸਾਦਂ ਵੇਹਾਸਂ ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਅਙ੍ਗੁਟ੍ਠਕੇਨ ਪਹਰਿ. ਗਮ੍ਭੀਰਨੇਮੋਤਿ ਗਮ੍ਭੀਰਆਵਾਟੋ, ਗਮ੍ਭੀਰਭੂਮਿਭਾਗਂ ਅਨੁਪਵਿਟ੍ਠੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸੁਨਿਖਾਤੋਤਿ ਸੁਟ੍ਠੁ ਨਿਖਾਤੋ, ਕੋਟ੍ਟੇਤ੍ਵਾ ਸੁਟ੍ਠੁ ਠਪਿਤੋ. ਇਧ ਅਭਿਞ੍ਞਾਪਾਦਕਿਦ੍ਧਿ ਕਥਿਤਾ.
੫. ਉਣ੍ਣਾਭਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੮੨੭. ਪਞ੍ਚਮੇ ਛਨ੍ਦਪ੍ਪਹਾਨਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਤਣ੍ਹਾਛਨ੍ਦਸ੍ਸ ਪਹਾਨਤ੍ਥਂ. ਇਧਾਪਿ ਵਿਵਟ੍ਟਪਾਦਕਿਦ੍ਧਿ ਕਥਿਤਾ.
੯. ਇਦ੍ਧਾਦਿਦੇਸਨਾਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੮੩੧. ਨਵਮੇ ਯੋ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਮਗ੍ਗੋਤਿ ਅਭਿਞ੍ਞਾਪਾਦਕਂ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਂ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਂ.
੧੦. ਵਿਭਙ੍ਗਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੮੩੨. ਦਸਮੇ ਕੋਸਜ੍ਜਸਹਗਤੋਤਿ ਇਧ ਭਿਕ੍ਖੁ ਛਨ੍ਦਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਮਨਸਿਕਰੋਨ੍ਤੋ ਨਿਸੀਦਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤੇ ਲੀਨਾਕਾਰੋ ਓਕ੍ਕਮਤਿ, ਸੋ ‘‘ਲੀਨਾਕਾਰੋ ਮੇ ਓਕ੍ਕਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ਅਪਾਯਭਯੇਨ ਚਿਤ੍ਤਂ ਤਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਛਨ੍ਦਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਪੁਨ ਲੀਨਾਕਾਰੋ ਓਕ੍ਕਮਤਿ. ਸੋ ਪੁਨ ਅਪਾਯਭਯੇਨ ਚਿਤ੍ਤਂ ਤਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਛਨ੍ਦਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤੀਤਿ ਏਵਮਸ੍ਸ ਕੋਸਜ੍ਜੇਨ ਵੋਕਿਣ੍ਣਤ੍ਤਾ ਛਨ੍ਦੋ ਕੋਸਜ੍ਜਸਹਗਤੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਕੋਸਜ੍ਜਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੋਤਿ ਤਸ੍ਸੇਵ ਵੇਵਚਨਂ.
ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਸਹਗਤੋਤਿ ਇਧ ਭਿਕ੍ਖੁ ਛਨ੍ਦਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਮਨਸਿਕਰੋਨ੍ਤੋ ਨਿਸੀਦਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਂ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚੇ ਪਤਤਿ. ਸੋ ਬੁਦ੍ਧਧਮ੍ਮਸਙ੍ਘਗੁਣੇ ਆਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਚਿਤ੍ਤਂ ਹਾਸੇਤ੍ਵਾ ਤੋਸੇਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਨਿਯਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਛਨ੍ਦਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਪੁਨ ਚਿਤ੍ਤਂ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚੇ ਪਤਤਿ. ਸੋ ਪੁਨ ਬੁਦ੍ਧਧਮ੍ਮਸਙ੍ਘਗੁਣੇ ਆਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਚਿਤ੍ਤਂ ਹਾਸੇਤ੍ਵਾ ਤੋਸੇਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਨਿਯਂ ਕਤ੍ਵਾ ਛਨ੍ਦਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤੀਤਿ ਏਵਮਸ੍ਸ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚੇਨ ਵੋਕਿਣ੍ਣਤ੍ਤਾ ਛਨ੍ਦੋ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਸਹਗਤੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ.
ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਸਹਗਤੋਤਿ ਇਧ ਭਿਕ੍ਖੁ ਛਨ੍ਦਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਮਨਸਿਕਰੋਨ੍ਤੋ ਨਿਸੀਦਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਸੋ ‘‘ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਮੇ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧ’’ਨ੍ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ਉਦਕੇਨ ਮੁਖਂ ਪੁਞ੍ਛਿਤ੍ਵਾ, ਕਣ੍ਣੇ ਆਕਡ੍ਢਿਤ੍ਵਾ ਪਗੁਣਂ ਧਮ੍ਮਂ ਸਜ੍ਝਾਯਿਤ੍ਵਾ ਦਿਵਾ ਗਹਿਤਂ ਵਾ ਆਲੋਕਸਞ੍ਞਂ ਮਨਸਿਕਰਿਤ੍ਵਾ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਂ ਵਿਨੋਦੇਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਛਨ੍ਦਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਪੁਨ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਸੋ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਪੁਨ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਂ ਵਿਨੋਦੇਤ੍ਵਾ ਛਨ੍ਦਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤੀਤਿ ਏਵਮਸ੍ਸ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧੇਨ ਵੋਕਿਣ੍ਣਤ੍ਤਾ ਛਨ੍ਦੋ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਸਹਗਤੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ.
ਅਨੁਵਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋਤਿ ਇਧ ਭਿਕ੍ਖੁ ਛਨ੍ਦਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਮਨਸਿਕਰੋਨ੍ਤੋ ਨਿਸੀਦਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਕਾਮਗੁਣਾਰਮ੍ਮਣੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਕ੍ਖਿਪਤਿ. ਸੋ ‘‘ਬਹਿਦ੍ਧਾ ਵਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ ਮੇ ਚਿਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ਅਨਮਤਗ੍ਗ (ਸਂ. ਨਿ. ੨.੧੨੪-੧੨੫) ਦੇਵਦੂਤ- (ਮ. ਨਿ. ੩.੨੬੧) ਚੇਲੋਪਮ (ਸਂ. ਨਿ. ੫.੧੧੦੪) ਅਨਾਗਤਭਯਸੁਤ੍ਤਾਦੀਨਿ (ਅ. ਨਿ. ੫.੭੭) ਆਵਜ੍ਜੇਨ੍ਤੋ ਸੁਤ੍ਤਦਣ੍ਡੇਨ ਚਿਤ੍ਤਂ ਤਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਨਿਯਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਛਨ੍ਦਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਪੁਨ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਕ੍ਖਿਪਤਿ. ਸੋ ਪੁਨ ਸੁਤ੍ਤਦਣ੍ਡੇਨ ਚਿਤ੍ਤਂ ਕਮ੍ਮਨਿਯਂ ਕਤ੍ਵਾ ਛਨ੍ਦਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤੀਤਿ ਏਵਮਸ੍ਸ ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕਵੋਕਿਣ੍ਣਤ੍ਤਾ ਛਨ੍ਦੋ ਬਹਿਦ੍ਧਾ ਪਞ੍ਚ ਕਾਮਗੁਣੇ ਆਰਬ੍ਭ ਅਨੁਵਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋ ਅਨੁਵਿਸਟੋ ਹੋਤਿ.
ਯਥਾ ਪੁਰੇ ਤਥਾ ਪਚ੍ਛਾਤਿ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਵਸੇਨਪਿ ਦੇਸਨਾਵਸੇਨਪਿ ਪੁਰਿਮਪਚ੍ਛਿਮਤਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਕਥਂ? ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨੇ ਤਾਵ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਸ੍ਸ ਅਭਿਨਿਵੇਸੋ ਪੁਰੇ ਨਾਮ, ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਚ੍ਛਾ ਨਾਮ. ਤਤ੍ਥ ਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਮੂਲਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨੇ ਅਭਿਨਿਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਅਤਿਲੀਨਾਦੀਸੁ ਚਤੂਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਓਕ੍ਕਮਨਂ ਪਟਿਸੇਧੇਤ੍ਵਾ, ਦੁਟ੍ਠਗੋਣੇ ਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਸਾਰੇਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਚਤੁਰਸ੍ਸਘਟਿਕਂ ਓਤਾਰੇਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਠਾਨਾਨਂ ਏਕਟ੍ਠਾਨੇਪਿ ਅਸਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਸਙ੍ਖਾਰੇ ਸਮ੍ਮਸਿਤ੍ਵਾ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਾਤਿ. ਅਯਮ੍ਪਿ ਯਥਾ ਪੁਰੇ ਤਥਾ ਪਚ੍ਛਾ ਵਿਹਰਤਿ ਨਾਮ. ਅਯਂ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਵਸੇਨ ਪੁਰਿਮਪਚ੍ਛਿਮਤਾ. ਦੇਸਨਾਵਸੇਨ ਪਨ ਕੇਸਾ ਪੁਰੇ ਨਾਮ, ਮਤ੍ਥਲੁਙ੍ਗਂ ਪਚ੍ਛਾ ਨਾਮ. ਤਤ੍ਥ ਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਕੇਸੇਸੁ ਅਭਿਨਿਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਵਣ੍ਣਸਣ੍ਠਾਨਾਦਿਵਸੇਨ ਕੇਸਾਦਯੋ ਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ ਚਤੂਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਅਸਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਯਾਵ ਮਤ੍ਥਲੁਙ੍ਗਾ ਭਾਵਨਂ ਪਾਪੇਤਿ, ਅਯਮ੍ਪਿ ਯਥਾ ਪੁਰੇ ਤਥਾ ਪਚ੍ਛਾ ਵਿਹਰਤਿ ਨਾਮ. ਏਵਂ ਦੇਸਨਾਵਸੇਨ ਪੁਰਿਮਪਚ੍ਛਿਮਤਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਯਥਾ ਪਚ੍ਛਾ ਤਥਾ ਪੁਰੇਤਿ ਇਦਂ ਪੁਰਿਮਸ੍ਸੇਵ ਵੇਵਚਨਂ.
ਯਥਾ ਅਧੋ ਤਥਾ ਉਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਸਰੀਰਵਸੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਤੇਨੇਵਾਹ ‘‘ਉਦ੍ਧਂ ਪਾਦਤਲਾ ਅਧੋ ਕੇਸਮਤ੍ਥਕਾ’’ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਾਦਤਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਯਾਵ ਕੇਸਮਤ੍ਥਕਾ ਦ੍ਵਤ੍ਤਿਂਸਾਕਾਰਵਸੇਨ ਵਾ ਪਾਦਙ੍ਗੁਲਿਅਗ੍ਗਪਬ੍ਬਟ੍ਠਿਤੋ ਯਾਵ ਸੀਸਕਟਾਹਂ, ਸੀਸਕਟਾਹਤੋ ਯਾਵ ਪਾਦਙ੍ਗੁਲੀਨਂ ਅਗ੍ਗਪਬ੍ਬਟ੍ਠੀਨਿ, ਤਾਵ ਅਟ੍ਠਿਵਸੇਨ ਵਾ ਭਾਵਨਂ ਪਾਪੇਤਿ ਚਤੂਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਏਕਟ੍ਠਾਨੇਪਿ ਅਸਜ੍ਜਨ੍ਤੋ. ਅਯਂ ਯਥਾ ਉਦ੍ਧਂ ਤਥਾ ਅਧੋ, ਯਥਾ ਅਧੋ ਤਥਾ ਉਦ੍ਧਂ ਵਿਹਰਤਿ ਨਾਮ.
ਯੇਹਿ ਆਕਾਰੇਹੀਤਿ ਯੇਹਿ ਕੋਟ੍ਠਾਸੇਹਿ. ਯੇਹਿ ਲਿਙ੍ਗੇਹੀਤਿ ਯੇਹਿ ਸਣ੍ਠਾਨੇਹਿ. ਯੇਹਿ ਨਿਮਿਤ੍ਤੇਹੀਤਿ ਯੇਹਿ ਉਪਟ੍ਠਾਨੇਹਿ. ਆਲੋਕਸਞ੍ਞਾ ਸੁਗ੍ਗਹਿਤਾ ਹੋਤੀਤਿ ਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਙ੍ਗਣੇ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਆਲੋਕਸਞ੍ਞਂ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤਿ, ਕਾਲੇਨ ਨਿਮੀਲੇਤਿ, ਕਾਲੇਨ ਉਮ੍ਮੀਲੇਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਯਦਾ ਨਿਮੀਲੇਨ੍ਤਸ੍ਸਾਪਿ ਉਮ੍ਮੀਲੇਤ੍ਵਾ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਵਿਯ ਏਕਸਦਿਸਮੇਵ ਉਪਟ੍ਠਾਤਿ, ਤਦਾ ਆਲੋਕਸਞ੍ਞਾ ਜਾਤਾ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ‘‘ਦਿਵਾਸਞ੍ਞਾ’’ਤਿਪਿ ਤਸ੍ਸੇਵ ਨਾਮਂ. ਸਾ ਚ ਪਨ ਰਤ੍ਤਿਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨਾ ਸੁਗ੍ਗਹਿਤਾ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਸ੍ਵਾਧਿਟ੍ਠਿਤਾਤਿਪਿ ਤਸ੍ਸੇਵ ਵੇਵਚਨਂ. ਸੁਟ੍ਠੁ ਅਧਿਟ੍ਠਿਤਾ ਸੁਟ੍ਠੁ ਠਪਿਤਾ ਸ੍ਵਾਧਿਟ੍ਠਿਤਾ ਨਾਮ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਸਾ ਅਤ੍ਥਤੋ ਸੁਗ੍ਗਹਿਤਾਯੇਵ. ਯੋ ਵਾ ਆਲੋਕੇਨ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਂ ਵਿਨੋਦੇਤ੍ਵਾ ਛਨ੍ਦਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਦਿਵਾਪਿ ਆਲੋਕਸਞ੍ਞਾ ਸੁਗ੍ਗਹਿਤਾ ਸ੍ਵਾਧਿਟ੍ਠਿਤਾ ਨਾਮ. ਰਤ੍ਤਿ ਵਾ ਹੋਤੁ ਦਿਵਾ ਵਾ ਯੇਨ ਆਲੋਕੇਨ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਂ ਵਿਨੋਦੇਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਵਿਨੋਦਨੇ ਆਲੋਕੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਸਞ੍ਞਾ ਸੁਗ੍ਗਹਿਤਾਯੇਵ ਨਾਮ. ਵੀਰਿਯਾਦੀਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸੁਤ੍ਤੇ ਛਨ੍ਨਂ ਅਭਿਞ੍ਞਾਨਂ ਪਾਦਕਿਦ੍ਧਿ ਕਥਿਤਾ.
ਪਾਸਾਦਕਮ੍ਪਨਵਗ੍ਗੋ ਦੁਤਿਯੋ.