੨. ਸਨਿਦਾਨਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੯੬. ਦੁਤਿਯੇ ਸਨਿਦਾਨਨ੍ਤਿ ਭਾਵਨਪੁਂਸਕਮੇਤਂ, ਸਨਿਦਾਨੋ ਸਪਚ੍ਚਯੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕਾਮਧਾਤੁਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਟਿਚ੍ਚਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕੋਪਿ ਕਾਮਧਾਤੁ ਕਾਮਾਵਚਰਧਮ੍ਮਾਪਿ, ਵਿਸੇਸਤੋ ਸਬ੍ਬਾਕੁਸਲਮ੍ਪਿ. ਯਥਾਹ –

‘‘ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਕਾਮਧਾਤੁ? ਕਾਮਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤੋ ਤਕ੍ਕੋ ਵਿਤਕ੍ਕੋ ਸਙ੍ਕਪ੍ਪੋ ਅਪ੍ਪਨਾ ਬ੍ਯਪ੍ਪਨਾ ਚੇਤਸੋ ਅਭਿਨਿਰੋਪਨਾ ਮਿਚ੍ਛਾਸਙ੍ਕਪ੍ਪੋ, ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਕਾਮਧਾਤੁ. ਹੇਟ੍ਠਤੋ ਅਵੀਚਿਨਿਰਯਂ ਪਰਿਯਨ੍ਤਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਉਪਰਿਤੋ ਪਰਨਿਮ੍ਮਿਤਵਸਵਤ੍ਤੀ ਦੇਵੇ ਅਨ੍ਤੋਕਰਿਤ੍ਵਾ ਯਂ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਅਨ੍ਤਰੇ ਏਤ੍ਥਾਵਚਰਾ ਏਤ੍ਥ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾ ਖਨ੍ਧਧਾਤੁਆਯਤਨਾ ਰੂਪਾ ਵੇਦਨਾ ਸਞ੍ਞਾ ਸਙ੍ਖਾਰਾ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ, ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਕਾਮਧਾਤੁ. ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਅਕੁਸਲਾ ਧਮ੍ਮਾ ਕਾਮਧਾਤੂ’’ਤਿ (ਵਿਭ. ੧੮੨).

ਏਤ੍ਥ ਸਬ੍ਬਸਙ੍ਗਾਹਿਕਾ ਅਸਮ੍ਭਿਨ੍ਨਾਤਿ ਦ੍ਵੇ ਕਥਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਕਥਂ? ਕਾਮਧਾਤੁਗ੍ਗਹਣੇਨ ਹਿ ਬ੍ਯਾਪਾਦਧਾਤੁਵਿਹਿਂਸਾਧਾਤੁਯੋ ਗਹਿਤਾ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਅਯਂ ਸਬ੍ਬਸਙ੍ਗਾਹਿਕਾ. ਤਾਸਂ ਪਨ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਧਾਤੂਨਂ ਵਿਸੁਂ ਆਗਤਤ੍ਤਾ ਸੇਸਧਮ੍ਮਾ ਕਾਮਧਾਤੂਤਿ ਅਯਂ ਅਸਮ੍ਭਿਨ੍ਨਕਥਾ. ਅਯਮਿਧ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾ ਇਮਂ ਕਾਮਧਾਤੁਂ ਆਰਮ੍ਮਣਵਸੇਨ ਵਾ ਸਮ੍ਪਯੋਗਵਸੇਨ ਵਾ ਪਟਿਚ੍ਚ ਕਾਮਸਞ੍ਞਾ ਨਾਮ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਕਾਮਸਞ੍ਞਂ ਪਟਿਚ੍ਚਾਤਿ ਕਾਮਸਞ੍ਞਂ ਪਨ ਸਮ੍ਪਯੋਗਵਸੇਨ ਵਾ ਉਪਨਿਸ੍ਸਯਵਸੇਨ ਵਾ ਪਟਿਚ੍ਚ ਕਾਮਸਙ੍ਕਪ੍ਪੋ ਨਾਮ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਸਬ੍ਬਪਦੇਸੁ ਅਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਤੀਹਿ ਠਾਨੇਹੀਤਿ ਤੀਹਿ ਕਾਰਣੇਹਿ. ਮਿਚ੍ਛਾ ਪਟਿਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਅਯਾਥਾਵਪਟਿਪਦਂ ਅਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਪਟਿਪਦਂ ਪਟਿਪਜ੍ਜਤਿ.

ਬ੍ਯਾਪਾਦਧਾਤੁਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ਬ੍ਯਾਪਾਦਵਿਤਕ੍ਕੋਪਿ ਬ੍ਯਾਪਾਦਧਾਤੁ ਬ੍ਯਾਪਾਦੋਪਿ. ਯਥਾਹ –

‘‘ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਬ੍ਯਾਪਾਦਧਾਤੁ? ਬ੍ਯਾਪਾਦਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤੋ ਤਕ੍ਕੋ ਵਿਤਕ੍ਕੋ…ਪੇ… ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਬ੍ਯਾਪਾਦਧਾਤੁ. ਦਸਸੁ ਆਘਾਤਵਤ੍ਥੂਸੁ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਘਾਤੋ ਪਟਿਵਿਰੋਧੋ ਕੋਪੋ ਪਕੋਪੋ…ਪੇ… ਅਨਤ੍ਤਮਨਤਾ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ, ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਬ੍ਯਾਪਾਦਧਾਤੂ’’ਤਿ (ਵਿਭ. ੧੮੨).

ਇਮਂ ਬ੍ਯਾਪਾਦਧਾਤੁਂ ਸਹਜਾਤਪਚ੍ਚਯਾਦਿਵਸੇਨ ਪਟਿਚ੍ਚ ਬ੍ਯਾਪਾਦਸਞ੍ਞਾ ਨਾਮ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਸੇਸਂ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

ਵਿਹਿਂਸਾਧਾਤੁਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ਵਿਹਿਂਸਾਵਿਤਕ੍ਕੋਪਿ ਵਿਹਿਂਸਾਧਾਤੁ ਵਿਹਿਂਸਾਪਿ. ਯਥਾਹ –

‘‘ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਵਿਹਿਂਸਾਧਾਤੁ? ਵਿਹਿਂਸਾਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤੋ ਤਕ੍ਕੋ ਵਿਤਕ੍ਕੋ…ਪੇ… ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਵਿਹਿਂਸਾਧਾਤੁ. ਇਧੇਕਚ੍ਚੋ ਪਾਣਿਨਾ ਵਾ ਲੇਡ੍ਡੁਨਾ ਵਾ ਦਣ੍ਡੇਨ ਵਾ ਸਤ੍ਥੇਨ ਵਾ ਰਜ੍ਜੁਯਾ ਵਾ ਅਞ੍ਞਤਰਞ੍ਞਤਰੇਨ ਵਾ ਸਤ੍ਤੇ ਵਿਹੇਠੇਤਿ. ਯਾ ਏਵਰੂਪਾ ਹੇਠਨਾ ਵਿਹੇਠਨਾ ਹਿਂਸਨਾ ਵਿਹਿਂਸਨਾ ਰੋਸਨਾ ਪਰੂਪਘਾਤੋ, ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਵਿਹਿਂਸਾਧਾਤੂ’’ਤਿ (ਵਿਭ. ੧੮੨).

ਇਮਂ ਵਿਹਿਂਸਾਧਾਤੁਂ ਸਹਜਾਤਪਚ੍ਚਯਾਦਿਵਸੇਨ ਪਟਿਚ੍ਚ ਵਿਹਿਂਸਾਸਞ੍ਞਾ ਨਾਮ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਸੇਸਮਿਧਾਪਿ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

ਤਿਣਦਾਯੇਤਿ ਤਿਣਗਹਨੇ ਅਰਞ੍ਞੇ. ਅਨਯਬ੍ਯਸਨਨ੍ਤਿ ਅਵੁਡ੍ਢਿਂ ਵਿਨਾਸਂ. ਏਵਮੇਵ ਖੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸੁਕ੍ਖਤਿਣਦਾਯੋ ਵਿਯ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ, ਤਿਣੁਕ੍ਕਾ ਵਿਯ ਅਕੁਸਲਸਞ੍ਞਾ, ਤਿਣਕਟ੍ਠਨਿਸ੍ਸਿਤਾ ਪਾਣਾ ਵਿਯ ਇਮੇ ਸਤ੍ਤਾ. ਯਥਾ ਸੁਕ੍ਖਤਿਣਦਾਯੇ ਠਪਿਤਂ ਤਿਣੁਕ੍ਕਂ ਖਿਪ੍ਪਂ ਵਾਯਮਿਤ੍ਵਾ ਅਨਿਬ੍ਬਾਪੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਤੇ ਪਾਣਾ ਅਨਯਬ੍ਯਸਨਂ ਪਾਪੁਣਨ੍ਤਿ. ਏਵਮੇਵ ਯੇ ਸਮਣਾ ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਵਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਅਕੁਸਲਸਞ੍ਞਂ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨਤਦਙ੍ਗਸਮੁਚ੍ਛੇਦਪ੍ਪਹਾਨੇਹਿ ਨਪ੍ਪਜਹਨ੍ਤਿ, ਤੇ ਦੁਕ੍ਖਂ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ.

ਵਿਸਮਗਤਨ੍ਤਿ ਰਾਗਵਿਸਮਾਦੀਨਿ ਅਨੁਗਤਂ ਅਕੁਸਲਸਞ੍ਞਂ. ਨ ਖਿਪ੍ਪਮੇਵ ਪਜਹਤੀਤਿ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨਾਦਿਵਸੇਨ ਸੀਘਂ ਨਪ੍ਪਜਹਤਿ. ਨ ਵਿਨੋਦੇਤੀਤਿ ਨ ਨੀਹਰਤਿ. ਨ ਬ੍ਯਨ੍ਤੀਕਰੋਤੀਤਿ ਭਙ੍ਗਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਅਨਵਸੇਸੇਨ੍ਤੋ ਨ ਵਿਗਤਨ੍ਤਂ ਕਰੋਤਿ. ਨ ਅਨਭਾਵਂ ਗਮੇਤੀਤਿ ਨ ਅਨੁਅਭਾਵਂ ਗਮੇਤਿ. ਏਵਂ ਸਬ੍ਬਪਦੇਸੁ ਨ – ਕਾਰੋ ਆਹਰਿਤਬ੍ਬੋ. ਪਾਟਿਕਙ੍ਖਾਤਿ ਪਾਟਿਕਙ੍ਖਿਤਬ੍ਬਾ ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਾ.

ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਧਾਤੁਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਵਿਤਕ੍ਕੋਪਿ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਧਾਤੁ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਕੁਸਲਾ ਧਮ੍ਮਾ. ਯਥਾਹ –

‘‘ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਧਾਤੁ? ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤੋ ਤਕ੍ਕੋ ਵਿਤਕ੍ਕੋ…ਪੇ… ਸਮ੍ਮਾਸਙ੍ਕਪ੍ਪੋ, ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਧਾਤੂ’’ਤਿ (ਵਿਭ. ੧੮੨).

ਇਧਾਪਿ ਦੁਵਿਧਾ ਕਥਾ. ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਧਾਤੁਗ੍ਗਹਣੇਨ ਹਿ ਇਤਰਾਪਿ ਦ੍ਵੇ ਧਾਤੁਯੋ ਗਹਣਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਕੁਸਲਧਮ੍ਮਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾ, ਅਯਂ ਸਬ੍ਬਸਙ੍ਗਾਹਿਕਾ. ਤਾ ਪਨ ਧਾਤੁਯੋ ਵਿਸੁਂ ਦੀਪੇਤਬ੍ਬਾਤਿ ਤਾ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਸੇਸਾ ਸਬ੍ਬਕੁਸਲਾ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਧਾਤੂਤਿ ਅਯਂ ਅਸਮ੍ਭਿਨ੍ਨਾ. ਇਮਂ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਧਾਤੁਂ ਸਹਜਾਤਾਦਿਪਚ੍ਚਯਵਸੇਨ ਪਟਿਚ੍ਚ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਸਞ੍ਞਾ ਨਾਮ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਸਞ੍ਞਾਦੀਨਿ ਪਟਿਚ੍ਚ ਵਿਤਕ੍ਕਾਦਯੋ ਯਥਾਨੁਰੂਪਂ.

ਅਬ੍ਯਾਪਾਦਧਾਤੁਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਬ੍ਯਾਪਾਦਵਿਤਕ੍ਕੋਪਿ ਅਬ੍ਯਾਪਾਦਧਾਤੁ ਅਬ੍ਯਾਪਾਦੋਪਿ. ਯਥਾਹ –

‘‘ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਅਬ੍ਯਾਪਾਦਧਾਤੁ? ਅਬ੍ਯਾਪਾਦਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤੋ ਤਕ੍ਕੋ…ਪੇ… ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਅਬ੍ਯਾਪਾਦਧਾਤੁ. ਯਾ ਸਤ੍ਤੇਸੁ ਮੇਤ੍ਤਿ ਮੇਤ੍ਤਾਯਨਾ ਮੇਤ੍ਤਾਯਿਤਤ੍ਤਂ ਮੇਤ੍ਤਾਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤਿ, ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਅਬ੍ਯਾਪਾਦਧਾਤੂ’’ਤਿ (ਵਿਭ. ੧੮੨).

ਇਮਂ ਅਬ੍ਯਾਪਾਦਧਾਤੁਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਅਬ੍ਯਾਪਾਦਸਞ੍ਞਾ ਨਾਮ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ.

ਅਵਿਹਿਂਸਾਧਾਤੁਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਅਵਿਹਿਂਸਾਵਿਤਕ੍ਕੋਪਿ ਅਵਿਹਿਂਸਾਧਾਤੁ ਕਰੁਣਾਪਿ. ਯਥਾਹ –

‘‘ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਅਵਿਹਿਂਸਾਧਾਤੁ? ਅਵਿਹਿਂਸਾਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤੋ ਤਕ੍ਕੋ…ਪੇ… ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਅਵਿਹਿਂਸਾਧਾਤੁ. ਯਾ ਸਤ੍ਤੇਸੁ ਕਰੁਣਾ ਕਰੁਣਾਯਨਾ ਕਰੁਣਾਯਿਤਤ੍ਤਂ ਕਰੁਣਾਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤਿ, ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਅਵਿਹਿਂਸਾਧਾਤੂ’’ਤਿ (ਵਿਭ. ੧੮੨).

ਇਮਂ ਅਵਿਹਿਂਸਾਧਾਤੁਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਅਵਿਹਿਂਸਾਸਞ੍ਞਾ ਨਾਮ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਾਨੁਸਾਰੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਦੁਤਿਯਂ.