੧. ਭੂਤਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੩੧. ਕਲ਼ਾਰਖਤ੍ਤਿਯਵਗ੍ਗਸ੍ਸ ਪਠਮੇ ਅਜਿਤਪਞ੍ਹੇਤਿ ਅਜਿਤਮਾਣਵੇਨ ਪੁਚ੍ਛਿਤਪਞ੍ਹੇ. ਸਙ੍ਖਾਤਧਮ੍ਮਾਸੇਤਿ ਸਙ੍ਖਾਤਧਮ੍ਮਾ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਞਾਤਧਮ੍ਮਾ ਤੁਲਿਤਧਮ੍ਮਾ ਤੀਰਿਤਧਮ੍ਮਾ. ਸੇਕ੍ਖਾਤਿ ਸਤ੍ਤ ਸੇਕ੍ਖਾ. ਪੁਥੂਤਿ ਤੇਯੇਵ ਸਤ੍ਤ ਜਨੇ ਸਨ੍ਧਾਯ ਪੁਥੂਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਧਾਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸਾਸਨੇ. ਨਿਪਕੋਤਿ ਨੇਪਕ੍ਕਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਪਞ੍ਞਾ, ਤਾਯ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਤ੍ਤਾ ਨਿਪਕੋ, ਤ੍ਵਂ ਪਣ੍ਡਿਤੋ ਪਬ੍ਰੂਹੀਤਿ ਯਾਚਤਿ. ਇਰਿਯਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਿਂ ਆਚਾਰਂ ਗੋਚਰਂ ਵਿਹਾਰਂ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਂ. ਮਾਰਿਸਾਤਿ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਆਲਪਤਿ. ਸੇਕ੍ਖਾਨਞ੍ਚ ਸਙ੍ਖਾਤਧਮ੍ਮਾਨਞ੍ਚ ਖੀਣਾਸਵਾਨਞ੍ਚ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਂ ਮਯਾ ਪੁਚ੍ਛਿਤੋ ਪਣ੍ਡਿਤ, ਮਾਰਿਸ, ਮਯ੍ਹਂ ਕਥੇਹੀਤਿ ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਸਙ੍ਖੇਪਤ੍ਥੋ.
ਤੁਣ੍ਹੀ ਅਹੋਸੀਤਿ ਕਸ੍ਮਾ ਯਾਵ ਤਤਿਯਂ ਪੁਟ੍ਠੋ ਤੁਣ੍ਹੀ ਅਹੋਸਿ? ਕਿਂ ਪਞ੍ਹੇ ਕਙ੍ਖਤਿ, ਉਦਾਹੁ ਅਜ੍ਝਾਸਯੇਤਿ? ਅਜ੍ਝਾਸਯੇ ਕਙ੍ਖਤਿ, ਨੋ ਪਞ੍ਹੇ. ਏਵਂ ਕਿਰਸ੍ਸ ਅਹੋਸਿ – ‘‘ਸਤ੍ਥਾ ਮਂ ਸੇਕ੍ਖਾਸੇਕ੍ਖਾਨਂ ਆਗਮਨੀਯਪਟਿਪਦਂ ਕਥਾਪੇਤੁਕਾਮੋ; ਸਾ ਚ ਖਨ੍ਧਵਸੇਨ ਧਾਤੁਵਸੇਨ ਆਯਤਨਵਸੇਨ ਪਚ੍ਚਯਾਕਾਰਵਸੇਨਾਤਿ ਬਹੂਹਿ ਕਾਰਣੇਹਿ ਸਕ੍ਕਾ ਕਥੇਤੁਂ. ਕਥਂ ਕਥੇਨ੍ਤੋ ਨੁ ਖੋ ਸਤ੍ਥੁ ਅਜ੍ਝਾਸਯਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਕਥੇਤੁਂ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ? ਅਥ ਸਤ੍ਥਾ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਮਂ ਅਞ੍ਞੋ ਪਤ੍ਤਂ ਆਦਾਯ ਚਰਨ੍ਤੋ ਸਾਵਕੋ ਨਾਮ ਪਞ੍ਞਾਯ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਸਮੋ ਨਤ੍ਥਿ. ਅਯਮ੍ਪਿ ਮਯਾ ਪਞ੍ਹਂ ਪੁਟ੍ਠੋ ਯਾਵ ਤਤਿਯਂ ਤੁਣ੍ਹੀ ਏਵ. ਪਞ੍ਹੇ ਨੁ ਖੋ ਕਙ੍ਖਤਿ, ਉਦਾਹੁ ਅਜ੍ਝਾਸਯੇ’’ਤਿ. ਅਥ ‘‘ਅਜ੍ਝਾਸਯੇ’’ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਹਕਥਨਤ੍ਥਾਯ ਨਯਂ ਦਦਮਾਨੋ ਭੂਤਮਿਦਨ੍ਤਿ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਪਸ੍ਸਸੀਤਿ ਆਹ.
ਤਤ੍ਥ ਭੂਤਨ੍ਤਿ ਜਾਤਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਂ, ਖਨ੍ਧਪਞ੍ਚਕਸ੍ਸੇਤਂ ਨਾਮਂ. ਇਤਿ ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਪਞ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਧਵਸੇਨ, ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਇਮਂ ਪਞ੍ਹਂ ਕਥੇਹੀ’’ਤਿ ਥੇਰਸ੍ਸ ਨਯਂ ਦੇਤਿ. ਸਹਨਯਦਾਨੇਨ ਪਨ ਥੇਰਸ੍ਸ ਤੀਰੇ ਠਿਤਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਵਿਵਟੋ ਏਕਙ੍ਗਣੋ ਮਹਾਸਮੁਦ੍ਦੋ ਵਿਯ ਨਯਸਤੇਨ ਨਯਸਹਸ੍ਸੇਨ ਪਞ੍ਹਬ੍ਯਾਕਰਣਂ ਉਪਟ੍ਠਾਸਿ. ਅਥ ਨਂ ਬ੍ਯਾਕਰੋਨ੍ਤੋ ਭੂਤਮਿਦਨ੍ਤਿ, ਭਨ੍ਤੇਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਭੂਤਮਿਦਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਂ ਖਨ੍ਧਪਞ੍ਚਕਂ. ਸਮ੍ਮਪ੍ਪਞ੍ਞਾਯ ਪਸ੍ਸਤੀਤਿ ਸਹ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਮਗ੍ਗਪਞ੍ਞਾਯ ਸਮ੍ਮਾ ਪਸ੍ਸਤਿ. ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤੀਤਿ ਸੀਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਯਾਵ ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗਾ ਨਿਬ੍ਬਿਦਾਦੀਨਂ ਅਤ੍ਥਾਯ ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ. ਤਦਾਹਾਰਸਮ੍ਭਵਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਕਸ੍ਮਾ ਆਰਭਿ? ਏਤਂ ਖਨ੍ਧਪਞ੍ਚਕਂ ਆਹਾਰਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਠਿਤਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਂ ਆਹਾਰਸਮ੍ਭਵਂ ਨਾਮ ਕਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਇਦਂ ਆਰਭਿ. ਇਤਿ ਇਮਿਨਾਪਿ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਸੇਕ੍ਖਪਟਿਪਦਾ ਕਥਿਤਾ ਹੋਤਿ. ਤਦਾਹਾਰਨਿਰੋਧਾਤਿ ਤੇਸਂ ਆਹਾਰਾਨਂ ਨਿਰੋਧੇਨ. ਇਦਂ ਕਸ੍ਮਾ ਆਰਭਿ? ਤਞ੍ਹਿ ਖਨ੍ਧਪਞ੍ਚਕਂ ਆਹਾਰਨਿਰੋਧਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਂ ਆਹਾਰਨਿਰੋਧਸਮ੍ਭਵਂ ਨਾਮ ਕਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਇਦਂ ਆਰਭਿ. ਇਤਿ ਇਮਿਨਾਪਿ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਸੇਕ੍ਖਸ੍ਸੇਵ ਪਟਿਪਦਾ ਕਥਿਤਾ. ਨਿਬ੍ਬਿਦਾਤਿ ਆਦੀਨਿ ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਕਾਰਣਵਚਨਾਨੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਨਿ. ਅਨੁਪਾਦਾ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਚਤੂਹਿ ਉਪਾਦਾਨੇਹਿ ਕਞ੍ਚਿ ਧਮ੍ਮਂ ਅਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋ. ਸਾਧੁ ਸਾਧੂਤਿ ਇਮਿਨਾ ਥੇਰਸ੍ਸ ਬ੍ਯਾਕਰਣਂ ਸਮ੍ਪਹਂਸੇਤ੍ਵਾ ਸਯਮ੍ਪਿ ਤਥੇਵ ਬ੍ਯਾਕਰੋਨ੍ਤੋ ਪੁਨ ‘‘ਭੂਤਮਿਦ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹਾਤਿ. ਪਠਮਂ.