੨. ਨਨ੍ਦਨਵਗ੍ਗੋ

੧. ਨਨ੍ਦਨਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੧੧. ਨਨ੍ਦਨਵਗ੍ਗਸ੍ਸ ਪਠਮੇ ਤਤ੍ਰਾਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਆਰਾਮੇ. ਖੋਤਿ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਸਿਲਿਟ੍ਠਤਾਵਸੇਨ ਨਿਪਾਤਮਤ੍ਤਂ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸੀਤਿ ਪਰਿਸਜੇਟ੍ਠਕੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਜਾਨਾਪੇਸਿ. ਭਿਕ੍ਖਵੋਤਿ ਤੇਸਂ ਆਮਨ੍ਤਨਾਕਾਰਦੀਪਨਂ. ਭਦਨ੍ਤੇਤਿ ਪਤਿਵਚਨਦਾਨਂ. ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ ਯੇ ਤਤ੍ਥ ਸਮ੍ਮੁਖੀਭੂਤਾ ਧਮ੍ਮਪਟਿਗ੍ਗਾਹਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ. ਭਗਵਤੋ ਪਚ੍ਚਸ੍ਸੋਸੁਨ੍ਤਿ ਭਗਵਤੋ ਵਚਨਂ ਪਤਿਅਸ੍ਸੋਸੁਂ, ਅਭਿਮੁਖਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸੁਣਿਂਸੁ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਂਸੂਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਤਦਵੋਚਾਤਿ ਏਤਂ ਇਦਾਨਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ‘‘ਭੂਤਪੁਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਵਚਨਂ ਅਵੋਚ. ਤਤ੍ਥ ਤਾਵਤਿਂਸਕਾਯਿਕਾਤਿ ਤਾਵਤਿਂਸਕਾਯੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾ. ਤਾਵਤਿਂਸਕਾਯੋ ਨਾਮ ਦੁਤਿਯਦੇਵਲੋਕੋ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਮਘੇਨ ਮਾਣਵੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਮਚਲਗਾਮੇ ਕਾਲਂ ਕਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ਤੇਤ੍ਤਿਂਸ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤੇ ਉਪਾਦਾਯ ਕਿਰ ਤਸ੍ਸ ਦੇਵਲੋਕਸ੍ਸ ਅਯਂ ਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿ ਜਾਤਾਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਸੇਸਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ੇਸੁਪਿ ਛ ਕਾਮਾਵਚਰਦੇਵਲੋਕਾ ਅਤ੍ਥਿ. ਵੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚੇਤਂ ‘‘ਸਹਸ੍ਸਂ ਚਾਤੁਮਹਾਰਾਜਿਕਾਨਂ ਸਹਸ੍ਸਂ ਤਾਵਤਿਂਸਾਨ’’ਨ੍ਤਿ (ਅ. ਨਿ. ੧੦.੨੯), ਤਸ੍ਮਾ ਨਾਮਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਯੇਵੇਸਾ ਤਸ੍ਸ ਦੇਵਲੋਕਸ੍ਸਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਏਵਞ੍ਹਿ ਨਿਦ੍ਦੋਸਂ ਪਦਂ ਹੋਤਿ.

ਨਨ੍ਦਨੇ ਵਨੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ਤਂ ਵਨਂ ਪਵਿਟ੍ਠੇ ਪਵਿਟ੍ਠੇ ਨਨ੍ਦਯਤਿ ਤੋਸੇਤੀਤਿ ਨਨ੍ਦਨਂ. ਪਞ੍ਚਸੁ ਹਿ ਮਰਣਨਿਮਿਤ੍ਤੇਸੁ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇਸੁ ‘‘ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਪਹਾਯ ਚਵਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਪਰਿਦੇਵਮਾਨਾ ਦੇਵਤਾ ਸਕ੍ਕੋ ਦੇਵਾਨਮਿਨ੍ਦੋ ‘‘ਮਾ ਪਰਿਦੇਵਿਤ੍ਥ, ਅਭਿਜ੍ਜਨਧਮ੍ਮਾ ਨਾਮ ਸਙ੍ਖਾਰਾ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਓਵਦਿਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਪਵੇਸਾਪੇਤਿ. ਤਾਸਂ ਅਞ੍ਞਾਹਿ ਦੇਵਤਾਹਿ ਬਾਹਾਸੁ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਵੇਸਿਤਾਨਮ੍ਪਿ ਤਸ੍ਸ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਦਿਸ੍ਵਾਵ ਮਰਣਸੋਕੋ ਵੂਪਸਮ੍ਮਤਿ, ਪੀਤਿਪਾਮੋਜ੍ਜਮੇਵ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਅਥ ਤਸ੍ਮਿਂ ਕੀਲ਼ਮਾਨਾ ਏਵ ਉਣ੍ਹਸਨ੍ਤਤ੍ਤੋ ਹਿਮਪਿਣ੍ਡੋ ਵਿਯ ਵਿਲੀਯਨ੍ਤਿ, ਵਾਤਾਪਹਤਦੀਪਸਿਖਾ ਵਿਯ ਵਿਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤੀਤਿ ਏਵਂ ਯਂਕਿਞ੍ਚਿ ਅਨ੍ਤੋ ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਨਨ੍ਦਯਤਿ ਤੋਸੇਤਿਯੇਵਾਤਿ ਨਨ੍ਦਨਂ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਨਨ੍ਦਨੇ. ਅਚ੍ਛਰਾਸਙ੍ਘਪਰਿਵੁਤਾਤਿ ਅਚ੍ਛਰਾਤਿ ਦੇਵਧੀਤਾਨਂ ਨਾਮਂ, ਤਾਸਂ ਸਮੂਹੇਨ ਪਰਿਵੁਤਾ.

ਦਿਬ੍ਬੇਹੀਤਿ ਦੇਵਲੋਕੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਹਿ. ਪਞ੍ਚਹਿ ਕਾਮਗੁਣੇਹੀਤਿ ਮਨਾਪਿਯਰੂਪਸਦ੍ਦਗਨ੍ਧਰਸਫੋਟ੍ਠਬ੍ਬਸਙ੍ਖਾਤੇਹਿ ਪਞ੍ਚਹਿ ਕਾਮਬਨ੍ਧਨੇਹਿ ਕਾਮਕੋਟ੍ਠਾਸੇਹਿ ਵਾ. ਸਮਪ੍ਪਿਤਾਤਿ ਉਪੇਤਾ. ਇਤਰਂ ਤਸ੍ਸੇਵ ਵੇਵਚਨਂ. ਪਰਿਚਾਰਯਮਾਨਾਤਿ ਰਮਮਾਨਾ, ਤੇਸੁ ਤੇਸੁ ਵਾ ਰੂਪਾਦੀਸੁ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਿ ਸਞ੍ਚਾਰਯਮਾਨਾ. ਤਾਯਂ ਵੇਲਾਯਨ੍ਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਰਿਚਾਰਣਕਾਲੇ. ਸੋ ਪਨਸ੍ਸ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਧੁਨਾ ਅਭਿਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਕਾਲੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਤਸ੍ਸ ਹਿ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਕ੍ਖਣੇਯੇਵ ਰਤ੍ਤਸੁਵਣ੍ਣਕ੍ਖਨ੍ਧੋ ਵਿਯ ਵਿਰੋਚਯਮਾਨੋ ਤਿਗਾਵੁਤਪ੍ਪਮਾਣੋ ਅਤ੍ਤਭਾਵੋ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ. ਸੋ ਦਿਬ੍ਬਵਤ੍ਥਨਿਵਤ੍ਥੋ ਦਿਬ੍ਬਾਲਙ੍ਕਾਰਪਟਿਮਣ੍ਡਿਤੋ ਦਿਬ੍ਬਮਾਲਾਵਿਲੇਪਨਧਰੋ ਦਿਬ੍ਬੇਹਿ ਚਨ੍ਦਨਚੁਣ੍ਣੇਹਿ ਸਮਂ ਵਿਕਿਰਿਯਮਾਨੋ ਦਿਬ੍ਬੇਹਿ ਪਞ੍ਚਹਿ ਕਾਮਗੁਣੇਹਿ ਓਵੁਤੋ ਨਿਵੁਤੋ ਪਰਿਯੋਨਦ੍ਧੋ ਲੋਭਾਭਿਭੂਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਲੋਭਨਿਸ੍ਸਰਣਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਅਪਸ੍ਸਨ੍ਤੋ ਆਸਭਿਂ ਵਾਚਂ ਭਾਸਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਮਹਾਸਦ੍ਦੇਨ ‘‘ਨ ਤੇ ਸੁਖਂ ਪਜਾਨਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਇਮਂ ਗਾਥਂ ਗਾਯਮਾਨੋ ਨਨ੍ਦਨਵਨੇ ਵਿਚਰਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ – ‘‘ਤਾਯਂ ਵੇਲਾਯਂ ਇਮਂ ਗਾਥਂ ਅਭਾਸੀ’’ਤਿ.

ਯੇ ਨ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਨਨ੍ਦਨਨ੍ਤਿ ਯੇ ਤਤ੍ਰ ਪਞ੍ਚਕਾਮਗੁਣਾਨੁਭਵਨਵਸੇਨ ਨਨ੍ਦਨਵਨਂ ਨ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਨਰਦੇਵਾਨਨ੍ਤਿ ਦੇਵਨਰਾਨਂ, ਦੇਵਪੁਰਿਸਾਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਿਦਸਾਨਨ੍ਤਿ ਤਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਦਸਨ੍ਨਂ. ਯਸਸ੍ਸਿਨਨ੍ਤਿ ਪਰਿਵਾਰਸਙ੍ਖਾਤੇਨ ਯਸੇਨ ਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ.

ਅਞ੍ਞਤਰਾ ਦੇਵਤਾਤਿ ਏਕਾ ਅਰਿਯਸਾਵਿਕਾ ਦੇਵਤਾ. ਪਚ੍ਚਭਾਸੀਤਿ ‘‘ਅਯਂ ਬਾਲਦੇਵਤਾ ਇਮਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਨਿਚ੍ਚਂ ਅਚਲਂ ਮਞ੍ਞਤਿ, ਨਾਸ੍ਸਾ ਛੇਦਨਭੇਦਨਵਿਦ੍ਧਂਸਨਧਮ੍ਮਤਂ ਜਾਨਾਤੀ’’ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯਂ ਵਿਵਟ੍ਟੇਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੀ ‘‘ਨ ਤ੍ਵਂ ਬਾਲੇ’’ਤਿ ਇਮਾਯ ਗਾਥਾਯ ਪਤਿਅਭਾਸਿ. ਯਥਾ ਅਰਹਤਂ ਵਚੋਤਿ ਯਥਾ ਅਰਹਨ੍ਤਾਨਂ ਵਚਨਂ, ਤਥਾ ਤ੍ਵਂ ਨ ਜਾਨਾਸੀਤਿ. ਏਵਂ ਤਸ੍ਸਾ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਅਰਹਨ੍ਤਾਨਂ ਵਚਨਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੀ ਅਨਿਚ੍ਚਾਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਅਨਿਚ੍ਚਾ ਵਤ ਸਙ੍ਖਾਰਾਤਿ ਸਬ੍ਬੇ ਤੇਭੂਮਕਸਙ੍ਖਾਰਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਅਭਾਵਤ੍ਥੇਨ ਅਨਿਚ੍ਚਾ. ਉਪ੍ਪਾਦਵਯਧਮ੍ਮਿਨੋਤਿ ਉਪ੍ਪਾਦਵਯਸਭਾਵਾ. ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤੀਤਿ ਇਦਂ ਪੁਰਿਮਸ੍ਸੇਵ ਵੇਵਚਨਂ. ਯਸ੍ਮਾ ਵਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਉਪ੍ਪਾਦਵਯਧਮ੍ਮਿਨੋਤਿ. ਉਪ੍ਪਾਦਵਯਗ੍ਗਹਣੇਨ ਚੇਤ੍ਥ ਤਦਨਨ੍ਤਰਾ ਵੇਮਜ੍ਝਟ੍ਠਾਨਂ ਗਹਿਤਮੇਵ ਹੋਤਿ. ਤੇਸਂ ਵੂਪਸਮੋ ਸੁਖੋਤਿ ਤੇਸਂ ਸਙ੍ਖਾਰਾਨਂ ਵੂਪਸਮਸਙ੍ਖਾਤਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਮੇਵ ਸੁਖਂ. ਇਦਂ ਅਰਹਤਂ ਵਚੋਤਿ.

ਨਨ੍ਦਨਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੨. ਨਨ੍ਦਤਿਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੧੨. ਦੁਤਿਯੇ ਨਨ੍ਦਤੀਤਿ ਤੁਸ੍ਸਤਿ ਅਤ੍ਤਮਨੋ ਹੋਤਿ. ਪੁਤ੍ਤਿਮਾਤਿ ਬਹੁਪੁਤ੍ਤੋ. ਤਸ੍ਸ ਹਿ ਏਕਚ੍ਚੇ ਪੁਤ੍ਤਾ ਕਸਿਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਧਞ੍ਞਸ੍ਸ ਕੋਟ੍ਠੇ ਪੂਰੇਨ੍ਤਿ, ਏਕਚ੍ਚੇ ਵਣਿਜ੍ਜਂ ਕਤ੍ਵਾ ਹਿਰਞ੍ਞਸੁਵਣ੍ਣਂ ਆਹਰਨ੍ਤਿ, ਏਕਚ੍ਚੇ ਰਾਜਾਨਂ ਉਪਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾ ਯਾਨਵਾਹਨਗਾਮਨਿਗਮਾਦੀਨਿ ਲਭਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਤੇਸਂ ਆਨੁਭਾਵਸਙ੍ਖਾਤਂ ਸਿਰਿਂ ਅਨੁਭਵਮਾਨਾ ਮਾਤਾ ਵਾ ਪਿਤਾ ਵਾ ਨਨ੍ਦਤਿ. ਛਣਦਿਵਸਾਦੀਸੁ ਵਾ ਮਣ੍ਡਿਤਪਸਾਧਿਤੇ ਪੁਤ੍ਤੇ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਅਨੁਭਵਮਾਨੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਨਨ੍ਦਤੀਤਿ, ‘‘ਨਨ੍ਦਤਿ ਪੁਤ੍ਤੇਹਿ ਪੁਤ੍ਤਿਮਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਗੋਹਿ ਤਥੇਵਾਤਿ ਯਥਾ ਪੁਤ੍ਤਿਮਾ ਪੁਤ੍ਤੇਹਿ, ਤਥਾ ਗੋਸਾਮਿਕੋਪਿ ਸਮ੍ਪਨ੍ਨਂ ਗੋਮਣ੍ਡਲਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਗਾਵੋ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਗੋਰਸਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਅਨੁਭਵਮਾਨੋ ਗੋਹਿ ਨਨ੍ਦਤਿ. ਉਪਧੀ ਹਿ ਨਰਸ੍ਸ ਨਨ੍ਦਨਾਤਿ, ਏਤ੍ਥ ਉਪਧੀਤਿ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਉਪਧੀ – ਕਾਮੂਪਧਿ, ਖਨ੍ਧੂਪਧਿ, ਕਿਲੇਸੂਪਧਿ, ਅਭਿਸਙ੍ਖਾਰੂਪਧੀਤਿ. ਕਾਮਾਪਿ ਹਿ ‘‘ਯਂ ਪਞ੍ਚ ਕਾਮਗੁਣੇ ਪਟਿਚ੍ਚ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਸੁਖਂ ਸੋਮਨਸ੍ਸਂ, ਅਯਂ ਕਾਮਾਨਂ ਅਸ੍ਸਾਦੋ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੧.੧੬੬) ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸੁਖਸ੍ਸ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਭਾਵਤੋ ‘‘ਉਪਧਿਯਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸੁਖ’’ਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਵਚਨਤ੍ਥੇਨ ਉਪਧੀਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਖਨ੍ਧਾਪਿ ਖਨ੍ਧਮੂਲਕਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਭਾਵਤੋ, ਕਿਲੇਸਾਪਿ ਅਪਾਯਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਭਾਵਤੋ, ਅਭਿਸਙ੍ਖਾਰਾਪਿ ਭਵਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਭਾਵਤੋਤਿ. ਇਧ ਪਨ ਕਾਮੂਪਧਿ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ. ਪਞ੍ਚ ਹਿ ਕਾਮਗੁਣਾ ਤੇਭੂਮਿਕਾਦਿਪਾਸਾਦ-ਉਲ਼ਾਰਸਯਨ-ਵਤ੍ਥਾਲਙ੍ਕਾਰ-ਨਾਟਕਪਰਿਵਾਰਾਦਿਵਸੇਨ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਿਤਾ ਪੀਤਿਸੋਮਨਸ੍ਸਂ ਉਪਸਂਹਰਮਾਨਾ ਨਰਂ ਨਨ੍ਦਯਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਯਥਾ ਪੁਤ੍ਤਾ ਚ ਗਾਵੋ ਚ, ਏਵਂ ਇਮੇਪਿ ਉਪਧੀ ਹਿ ਨਰਸ੍ਸ ਨਨ੍ਦਨਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਨ ਹਿ ਸੋ ਨਨ੍ਦਤਿ ਯੋ ਨਿਰੂਪਧੀਤਿ ਯੋ ਕਾਮਗੁਣਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਰਹਿਤੋ ਦਲਿਦ੍ਦੋ ਦੁਲ੍ਲਭਘਾਸਚ੍ਛਾਦਨੋ, ਨ ਹਿ ਸੋ ਨਨ੍ਦਤਿ. ਏਵਰੂਪੋ ਮਨੁਸ੍ਸਪੇਤੋ ਚ ਮਨੁਸ੍ਸਨੇਰਯਿਕੋ ਚ ਕਿਂ ਨਨ੍ਦਿਸ੍ਸਤਿ ਭਗਵਾਤਿ ਆਹ.

ਇਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥਾ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਅਯਂ ਦੇਵਤਾ ਸੋਕਵਤ੍ਥੁਮੇਵ ਨਨ੍ਦਵਤ੍ਥੁਂ ਕਰੋਤਿ, ਸੋਕਵਤ੍ਥੁਭਾਵਮਸ੍ਸਾ ਦੀਪੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਫਲੇਨ ਫਲਂ ਪਾਤੇਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਤਾਯੇਵ ਉਪਮਾਯ ਤਸ੍ਸਾ ਵਾਦਂ ਭਿਨ੍ਦਨ੍ਤੋ ਤਮੇਵ ਗਾਥਂ ਪਰਿਵਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਸੋਚਤੀਤਿ ਆਹ. ਤਤ੍ਥ ਸੋਚਤਿ ਪੁਤ੍ਤੇਹੀਤਿ ਵਿਦੇਸਗਮਨਾਦਿਵਸੇਨ ਪੁਤ੍ਤੇਸੁ ਨਟ੍ਠੇਸੁਪਿ ਨਸ੍ਸਨ੍ਤੇਸੁਪਿ ਇਦਾਨਿ ਨਸ੍ਸਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀਤਿ ਨਾਸਸਙ੍ਕੀਪਿ ਸੋਚਤਿ, ਤਥਾ ਮਤੇਸੁਪਿ ਮਰਨ੍ਤੇਸੁਪਿ ਚੋਰੇਹਿ ਰਾਜਪੁਰਿਸੇਹਿ ਗਹਿਤੇਸੁ ਵਾ ਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾਨਂ ਹਤ੍ਥਂ ਉਪਗਤੇਸੁ ਵਾ ਮਰਣਸਙ੍ਕੀਪਿ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸੋਚਤਿ. ਰੁਕ੍ਖਪਬ੍ਬਤਾਦੀਹਿ ਪਤਿਤ੍ਵਾ ਹਤ੍ਥਪਾਦਾਦੀਨਂ ਭੇਦਵਸੇਨ ਭਿਨ੍ਨੇਸੁਪਿ ਭਿਜ੍ਜਨ੍ਤੇਸੁਪਿ ਭੇਦਸਙ੍ਕੀਪਿ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸੋਚਤਿ. ਯਥਾ ਚ ਪੁਤ੍ਤੇਹਿ ਪੁਤ੍ਤਿਮਾ, ਗੋਸਾਮਿਕੋਪਿ ਤਥੇਵ ਨਵਹਾਕਾਰੇਹਿ ਗੋਹਿ ਸੋਚਤਿ. ਉਪਧੀ ਹਿ ਨਰਸ੍ਸ ਸੋਚਨਾਤਿ ਯਥਾ ਚ ਪੁਤ੍ਤਗਾਵੋ, ਏਵਂ ਪਞ੍ਚ ਕਾਮਗੁਣੋਪਧੀਪਿ –

‘‘ਤਸ੍ਸ ਚੇ ਕਾਮਯਾਨਸ੍ਸ, ਛਨ੍ਦਜਾਤਸ੍ਸ ਜਨ੍ਤੁਨੋ;

ਤੇ ਕਾਮਾ ਪਰਿਹਾਯਨ੍ਤਿ, ਸਲ੍ਲਵਿਦ੍ਧੋਵ ਰੁਪ੍ਪਤੀ’’ਤਿ. (ਸੁ. ਨਿ. ੭੭੩) –

ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਨਰਂ ਸੋਚਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਨਰਸ੍ਸ ਸੋਚਨਾ ਸੋਕਵਤ੍ਥੁਕਮੇਵਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਨ ਹਿ ਸੋ ਸੋਚਤਿ, ਯੋ ਨਿਰੂਪਧੀਤਿ ਯਸ੍ਸ ਪਨ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਾਪੇਤੇ ਉਪਧਿਯੋ ਨਤ੍ਥਿ, ਸੋ ਨਿਰੁਪਧਿ ਮਹਾਖੀਣਾਸਵੋ ਕਿਂ ਸੋਚਿਸ੍ਸਤਿ, ਨ ਸੋਚਤਿ ਦੇਵਤੇਤਿ.

ਨਨ੍ਦਤਿਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੩. ਨਤ੍ਥਿਪੁਤ੍ਤਸਮਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੧੩. ਤਤਿਯੇ ਨਤ੍ਥਿ ਪੁਤ੍ਤਸਮਂ ਪੇਮਨ੍ਤਿ ਵਿਰੂਪੇਪਿ ਹਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪੁਤ੍ਤਕੇ ਸੁਵਣ੍ਣਬਿਮ੍ਬਕਂ ਵਿਯ ਮਞ੍ਞਨ੍ਤਿ, ਮਾਲਾਗੁਲ਼ੇ ਵਿਯ ਸੀਸਾਦੀਸੁ ਕਤ੍ਵਾ ਪਰਿਹਰਮਾਨਾ ਤੇਹਿ ਓਹਦਿਤਾਪਿ ਓਮੁਤ੍ਤਿਕਾਪਿ ਗਨ੍ਧਵਿਲੇਪਨਪਤਿਤਾ ਵਿਯ ਸੋਮਨਸ੍ਸਂ ਆਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਤੇਨਾਹ – ‘‘ਨਤ੍ਥਿ ਪੁਤ੍ਤਸਮਂ ਪੇਮ’’ਨ੍ਤਿ. ਪੁਤ੍ਤਪੇਮਸਮਂ ਪੇਮਂ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਗੋਸਮਿਤਂ ਧਨਨ੍ਤਿ ਗੋਹਿ ਸਮਂ ਗੋਧਨਸਮਂ ਗੋਧਨਸਦਿਸਂ ਅਞ੍ਞਂ ਧਨਂ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ ਭਗਵਾਤਿ ਆਹ. ਸੂਰਿਯਸਮਾ ਆਭਾਤਿ ਸੂਰਿਯਾਭਾਯ ਸਮਾ ਅਞ੍ਞਾ ਆਭਾ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਸਮੁਦ੍ਦਪਰਮਾਤਿ ਯੇ ਕੇਚਿ ਅਞ੍ਞੇ ਸਰਾ ਨਾਮ, ਸਬ੍ਬੇ ਤੇ ਸਮੁਦ੍ਦਪਰਮਾ, ਸਮੁਦ੍ਦੋ ਤੇਸਂ ਉਤ੍ਤਮੋ, ਸਮੁਦ੍ਦਸਦਿਸਂ ਅਞ੍ਞਂ ਉਦਕਨਿਧਾਨਂ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ, ਭਗਵਾਤਿ.

ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਅਤ੍ਤਪੇਮੇਨ ਸਮਂ ਪੇਮਂ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ. ਮਾਤਾਪਿਤਾਦਯੋ ਹਿ ਛਡ੍ਡੇਤ੍ਵਾਪਿ ਪੁਤ੍ਤਧੀਤਾਦਯੋ ਚ ਅਪੋਸੇਤ੍ਵਾਪਿ ਸਤ੍ਤਾ ਅਤ੍ਤਾਨਮੇਵ ਪੋਸੇਨ੍ਤਿ. ਧਞ੍ਞੇਨ ਚ ਸਮਂ ਧਨਂ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ. (ਯਦਾ ਹਿ ਸਤ੍ਤਾ ਦੁਬ੍ਭਿਕ੍ਖਾ ਹੋਨ੍ਤਿ), ਤਥਾਰੂਪੇ ਹਿ ਕਾਲੇ ਹਿਰਞ੍ਞਸੁਵਣ੍ਣਾਦੀਨਿ ਗੋਮਹਿਂਸਾਦੀਨਿਪਿ ਧਞ੍ਞਗ੍ਗਹਣਤ੍ਥਂ ਧਞ੍ਞਸਾਮਿਕਾਨਮੇਵ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਪਞ੍ਞਾਯ ਚ ਸਮਾ ਆਭਾ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ. ਸੂਰਿਯਾਦਯੋ ਹਿ ਏਕਦੇਸਂਯੇਵ ਓਭਾਸਨ੍ਤਿ, ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਮੇਵ ਚ ਤਮਂ ਵਿਨੋਦੇਨ੍ਤਿ. ਪਞ੍ਞਾ ਪਨ ਦਸਸਹਸ੍ਸਿਮ੍ਪਿ ਲੋਕਧਾਤੁਂ ਏਕਪ੍ਪਜ੍ਜੋਤਂ ਕਾਤੁਂ ਸਕ੍ਕੋਤਿ, ਅਤੀਤਂਸਾਦਿਪਟਿਚ੍ਛਾਦਕਞ੍ਚ ਤਮਂ ਵਿਧਮਤਿ. ਮੇਘਵੁਟ੍ਠਿਯਾ ਚ ਸਮੋ ਸਰੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ. ਨਦੀਵਾਪਿ ਹੋਤੁ ਤਲਾਕਾਦੀਨਿ ਵਾ, ਵੁਟ੍ਠਿਸਮੋ ਸਰੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ. ਮੇਘਵੁਟ੍ਠਿਯਾ ਹਿ ਪਚ੍ਛਿਨ੍ਨਾਯ ਮਹਾਸਮੁਦ੍ਦੋ ਅਙ੍ਗੁਲਿਪਬ੍ਬਤੇਮਨਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਉਦਕਂ ਨ ਹੋਤਿ, ਵੁਟ੍ਠਿਯਾ ਪਨ ਪਵਤ੍ਤਮਾਨਾਯ ਯਾਵ ਆਭਸ੍ਸਰਭਵਨਾਪਿ ਏਕੋਦਕਂ ਹੋਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਭਗਵਾ ਦੇਵਤਾਯ ਪਟਿਗਾਥਂ ਵਦਨ੍ਤੋ ਨਤ੍ਥਿ ਅਤ੍ਤਸਮਂ ਪੇਮਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹਾਤਿ.

ਨਤ੍ਥਿਪੁਤ੍ਤਸਮਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੪. ਖਤ੍ਤਿਯਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੧੪. ਚਤੁਤ੍ਥੇ ਖਤ੍ਤਿਯੋ ਦ੍ਵਿਪਦਨ੍ਤਿ ਦ੍ਵਿਪਦਾਨਂ ਰਾਜਾ ਸੇਟ੍ਠੋ. ਕੋਮਾਰੀਤਿ ਕੁਮਾਰਿਕਾਲੇ ਗਹਿਤਾ. ਅਯਂ ਸੇਸਭਰਿਯਾਨਂ ਸੇਟ੍ਠਾਤਿ ਵਦਤਿ. ਪੁਬ੍ਬਜੋਤਿ ਪਠਮਂ ਜਾਤੋ ਕਾਣੋ ਵਾਪਿ ਹੋਤੁ ਕੁਣਿਆਦੀਨਂ ਵਾ ਅਞ੍ਞਤਰੋ, ਯੋ ਪਠਮਂ ਜਾਤੋ, ਅਯਮੇਵ ਪੁਤ੍ਤੋ ਇਮਿਸ੍ਸਾ ਦੇਵਤਾਯ ਵਾਦੇ ਸੇਟ੍ਠੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਦ੍ਵਿਪਦਾਦੀਨਂ ਬੁਦ੍ਧਾਦਯੋ ਸੇਟ੍ਠਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਭਗਵਾ ਪਟਿਗਾਥਂ ਆਹ. ਤਤ੍ਥ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਭਗਵਾ ਸਬ੍ਬੇਸਂਯੇਵ ਅਪਦਾਦਿਭੇਦਾਨਂ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਸੇਟ੍ਠੋ, ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨੋ ਪਨੇਸ ਸਬ੍ਬਸਤ੍ਤਸੇਟ੍ਠੋ ਦ੍ਵਿਪਦੇਸੁਯੇਵ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ ਦ੍ਵਿਪਦਂ ਸੇਟ੍ਠੋਤਿ ਆਹ. ਦ੍ਵਿਪਦੇਸੁ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਚਸ੍ਸ ਸਬ੍ਬਸਤ੍ਤਸੇਟ੍ਠਭਾਵੋ ਅਪ੍ਪਟਿਹਤੋਵ ਹੋਤਿ. ਆਜਾਨੀਯੋਤਿ ਹਤ੍ਥੀ ਵਾ ਹੋਤੁ ਅਸ੍ਸਾਦੀਸੁ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਵਾ, ਯੋ ਕਾਰਣਂ ਜਾਨਾਤਿ, ਅਯਂ ਆਜਾਨੀਯੋਵ ਚਤੁਪ੍ਪਦਾਨਂ ਸੇਟ੍ਠੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕੂਟਕਣ੍ਣਰਞ੍ਞੋ ਗੁਲ਼ਵਣ੍ਣਅਸ੍ਸੋ ਵਿਯ. ਰਾਜਾ ਕਿਰ ਪਾਚੀਨਦ੍ਵਾਰੇਨ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਚੇਤਿਯਪਬ੍ਬਤਂ ਗਮਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਕਲਮ੍ਬਨਦੀਤੀਰਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤੋ, ਅਸ੍ਸੋ ਤੀਰੇ ਠਤ੍ਵਾ ਉਦਕਂ ਓਤਰਿਤੁਂ ਨ ਇਚ੍ਛਤਿ, ਰਾਜਾ ਅਸ੍ਸਾਚਰਿਯਂ ਆਮਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ, ‘‘ਅਹੋ ਵਤ ਤਯਾ ਅਸ੍ਸੋ ਸਿਕ੍ਖਾਪਿਤੋ ਉਦਕਂ ਓਤਰਿਤੁਂ ਨ ਇਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਆਚਰਿਯੋ ‘‘ਸੁਸਿਕ੍ਖਾਪਿਤੋ ਦੇਵ ਅਸ੍ਸੋ, ਏਤਸ੍ਸ ਹਿ ਚਿਤ੍ਤਂ – ‘ਸਚਾਹਂ ਉਦਕਂ ਓਤਰਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਵਾਲਂ ਤੇਮਿਸ੍ਸਤਿ, ਵਾਲੇ ਤਿਨ੍ਤੇ ਰਞ੍ਞੋ ਅਙ੍ਗੇ ਉਦਕਂ ਪਾਤੇਯ੍ਯਾ’ਤਿ, ਏਵਂ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਸਰੀਰੇ ਉਦਕਪਾਤਨਭਯੇਨ ਨ ਓਤਰਤਿ, ਵਾਲਂ ਗਣ੍ਹਾਪੇਥਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਰਾਜਾ ਤਥਾ ਕਾਰੇਸਿ. ਅਸ੍ਸੋ ਵੇਗੇਨ ਓਤਰਿਤ੍ਵਾ ਪਾਰਂ ਗਤੋ. ਸੁਸ੍ਸੂਸਾਤਿ ਸੁਸ੍ਸੂਸਮਾਨਾ. ਕੁਮਾਰਿਕਾਲੇ ਵਾ ਗਹਿਤਾ ਹੋਤੁ ਪਚ੍ਛਾ ਵਾ, ਸੁਰੂਪਾ ਵਾ ਵਿਰੂਪਾ ਵਾ, ਯਾ ਸਾਮਿਕਂ ਸੁਸ੍ਸੂਸਤਿ ਪਰਿਚਰਤਿ ਤੋਸੇਤਿ, ਸਾ ਭਰਿਯਾਨਂ ਸੇਟ੍ਠਾ. ਅਸ੍ਸਵੋਤਿ ਆਸੁਣਮਾਨੋ. ਜੇਟ੍ਠੋ ਵਾ ਹਿ ਹੋਤੁ ਕਨਿਟ੍ਠੋ ਵਾ, ਯੋ ਮਾਤਾਪਿਤੂਨਂ ਵਚਨਂ ਸੁਣਾਤਿ, ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਤਿ, ਓਵਾਦਪਟਿਕਰੋ ਹੋਤਿ, ਅਯਂ ਪੁਤ੍ਤਾਨਂ ਸੇਟ੍ਠੋ, ਅਞ੍ਞੇਹਿ ਸਨ੍ਧਿਚ੍ਛੇਦਕਾਦਿਚੋਰੇਹਿ ਪੁਤ੍ਤੇਹਿ ਕੋ ਅਤ੍ਥੋ ਦੇਵਤੇਤਿ.

ਖਤ੍ਤਿਯਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੫. ਸਣਮਾਨਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੧੫. ਪਞ੍ਚਮੇ ਠਿਤੇ ਮਜ੍ਝਨ੍ਹਿਕੇਤਿ ਠਿਤਮਜ੍ਝਨ੍ਹਿਕੇ. ਸਨ੍ਨਿਸੀਵੇਸੂਤਿ ਯਥਾ ਫਾਸੁਕਟ੍ਠਾਨਂ ਉਪਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸਨ੍ਨਿਸਿਨ੍ਨੇਸੁ ਵਿਸ੍ਸਮਮਾਨੇਸੁ. ਠਿਤਮਜ੍ਝਨ੍ਹਿਕਕਾਲੋ ਨਾਮੇਸ ਸਬ੍ਬਸਤ੍ਤਾਨਂ ਇਰਿਯਾਪਥਦੁਬ੍ਬਲ੍ਯਕਾਲੋ. ਇਧ ਪਨ ਪਕ੍ਖੀਨਂਯੇਵ ਵਸੇਨ ਦਸ੍ਸਿਤੋ. ਸਣਤੇਵਾਤਿ ਸਣਤਿ ਵਿਯ ਮਹਾਵਿਰਵਂ ਵਿਯ ਮੁਚ੍ਚਤਿ. ਸਣਮਾਨਮੇਵ ਚੇਤ੍ਥ ‘‘ਸਣਤੇਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਪ੍ਪਟਿਭਾਗਂ ਨਾਮੇਤਂ. ਨਿਦਾਘਸਮਯਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਠਿਤਮਜ੍ਝਨ੍ਹਿਕਕਾਲੇ ਚਤੁਪ੍ਪਦਗਣੇਸੁ ਚੇਵ ਪਕ੍ਖੀਗਣੇਸੁ ਚ ਸਨ੍ਨਿਸਿਨ੍ਨੇਸੁ ਵਾਤਪੂਰਿਤਾਨਂ ਸੁਸਿਰਰੁਕ੍ਖਾਨਞ੍ਚੇਵ ਛਿਦ੍ਦਵੇਣੁਪਬ੍ਬਾਨਞ੍ਚ ਖਨ੍ਧੇਨ ਖਨ੍ਧਂ ਸਾਖਾਯ ਸਾਖਂ ਸਙ੍ਘਟ੍ਟਯਨ੍ਤਾਨਂ ਪਾਦਪਾਨਞ੍ਚ ਅਰਞ੍ਞਮਜ੍ਝੇ ਮਹਾਸਦ੍ਦੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਭਯਂ ਪਟਿਭਾਤਿ ਮਨ੍ਤਿ ਤਂ ਏਵਰੂਪੇ ਕਾਲੇ ਮਹਾਅਰਞ੍ਞਸ੍ਸ ਸਣਮਾਨਂ ਮਯ੍ਹਂ ਭਯਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਉਪਟ੍ਠਾਤਿ. ਦਨ੍ਧਪਞ੍ਞਾ ਕਿਰੇਸਾ ਦੇਵਤਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਖਣੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਨਿਸਜ੍ਜਫਾਸੁਕਂ ਕਥਾਫਾਸੁਕਂ ਦੁਤਿਯਕਂ ਅਲਭਨ੍ਤੀ ਏਵਮਾਹ. ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਤਾਦਿਸੇ ਕਾਲੇ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਪਟਿਕ੍ਕਨ੍ਤਸ੍ਸ ਵਿਵਿਤ੍ਤੇ ਅਰਞ੍ਞਾਯਤਨੇ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਅਨਪ੍ਪਕਂ ਸੁਖਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਯਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ –

‘‘ਸੁਞ੍ਞਾਗਾਰਂ ਪਵਿਟ੍ਠਸ੍ਸ, ਸਨ੍ਤਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ;

ਅਮਾਨੁਸੀ ਰਤੀ ਹੋਤਿ, ਸਮ੍ਮਾ ਧਮ੍ਮਂ ਵਿਪਸ੍ਸਤੋ’’ਤਿ. (ਧ. ਪ. ੩੭੩) ਚ,

‘‘ਪੁਰਤੋ ਪਚ੍ਛਤੋ ਵਾਪਿ, ਅਪਰੋ ਚੇ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤਿ;

ਅਤੀਵ ਫਾਸੁ ਭਵਤਿ, ਏਕਸ੍ਸ ਵਸਤੋ ਵਨੇ’’ਤਿ. (ਥੇਰਗਾ. ੫੩੭) ਚ;

ਤਸ੍ਮਾ ਭਗਵਾ ਦੁਤਿਯਂ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਸਾ ਰਤਿ ਪਟਿਭਾਤਿ ਮਨ੍ਤਿ ਯਾ ਏਵਰੂਪੇ ਕਾਲੇ ਏਕਕਸ੍ਸ ਨਿਸਜ੍ਜਾ ਨਾਮ, ਸਾ ਰਤਿ ਮਯ੍ਹਂ ਉਪਟ੍ਠਾਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸੇਸਂ ਤਾਦਿਸਮੇਵਾਤਿ.

ਸਣਮਾਨਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੬. ਨਿਦ੍ਦਾਤਨ੍ਦੀਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੧੬. ਛਟ੍ਠੇ ਨਿਦ੍ਦਾਤਿ, ‘‘ਅਭਿਜਾਨਾਮਹਂ, ਅਗ੍ਗਿਵੇਸ੍ਸਨ, ਗਿਮ੍ਹਾਨਂ ਪਚ੍ਛਿਮੇ ਮਾਸੇ ਨਿਦ੍ਦਂ ਓਕ੍ਕਮਿਤਾ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੧.੩੮੭) ਏਵਰੂਪਾਯ ਅਬ੍ਯਾਕਤਨਿਦ੍ਦਾਯ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗਾਪਰਭਾਗੇਸੁ ਸੇਖਪੁਥੁਜ੍ਜਨਾਨਂ ਸਸਙ੍ਖਾਰਿਕਅਕੁਸਲੇ ਚਿਤ੍ਤੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਂ. ਤਨ੍ਦੀਤਿ ਅਤਿਚ੍ਛਾਤਾਤਿਸੀਤਾਦਿਕਾਲੇਸੁ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਆਗਨ੍ਤੁਕਂ ਆਲਸਿਯਂ. ਵੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚੇਤਂ – ‘‘ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਤਨ੍ਦੀ? ਯਾ ਤਨ੍ਦੀ ਤਨ੍ਦਿਯਨਾ ਤਨ੍ਦਿਮਨਤਾ ਆਲਸ੍ਯਂ ਆਲਸ੍ਯਾਯਨਾ ਆਲਸ੍ਯਾਯਿਤਤ੍ਤਂ, ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਤਨ੍ਦੀ’’ਤਿ (ਵਿਭ. ੮੫੭). ਵਿਜਮ੍ਭਿਤਾਤਿ ਕਾਯਵਿਜਮ੍ਭਨਾ. ਅਰਤੀਤਿ ਅਕੁਸਲਪਕ੍ਖਾ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤਤਾ. ਭਤ੍ਤਸਮ੍ਮਦੋਤਿ ਭਤ੍ਤਮੁਚ੍ਛਾ ਭਤ੍ਤਕਿਲਮਥੋ. ਵਿਤ੍ਥਾਰੋ ਪਨ ਤੇਸਂ – ‘‘ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਵਿਜਮ੍ਭਿਤਾ? ਯਾ ਕਾਯਸ੍ਸ ਜਮ੍ਭਨਾ ਵਿਜਮ੍ਭਨਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਅਭਿਧਮ੍ਮੇ ਆਗਤੋਵ. ਏਤੇਨਾਤਿ ਏਤੇਨ ਨਿਦ੍ਦਾਦਿਨਾ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੇਨ ਉਪਕ੍ਕਿਲਿਟ੍ਠੋ ਨਿਵਾਰਿਤਪਾਤੁਭਾਵੋ. ਨਪ੍ਪਕਾਸਤੀਤਿ ਨ ਜੋਤਤਿ, ਨ ਪਾਤੁਭਵਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਰਿਯਮਗ੍ਗੋਤਿ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਮਗ੍ਗੋ. ਇਧਾਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਲੋਕੇ. ਪਾਣਿਨਨ੍ਤਿ ਸਤ੍ਤਾਨਂ. ਵੀਰਿਯੇਨਾਤਿ ਮਗ੍ਗਸਹਜਾਤਵੀਰਿਯੇਨ. ਨਂ ਪਣਾਮੇਤ੍ਵਾਤਿ ਏਤਂ ਕਿਲੇਸਜਾਤਂ ਨੀਹਰਿਤ੍ਵਾ. ਅਰਿਯਮਗ੍ਗੋਤਿ ਲੋਕਿਯਲੋਕੁਤ੍ਤਰਮਗ੍ਗੋ. ਇਤਿ ਮਗ੍ਗੇਨੇਵ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੇ ਨੀਹਰਿਤ੍ਵਾ ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ.

ਨਿਦ੍ਦਾਤਨ੍ਦੀਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੭. ਦੁਕ੍ਕਰਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੧੭. ਸਤ੍ਤਮੇ ਦੁਤ੍ਤਿਤਿਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਖਮਂ ਦੁਅਧਿਵਾਸਿਯਂ. ਅਬ੍ਯਤ੍ਤੇਨਾਤਿ ਬਾਲੇਨ. ਸਾਮਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਸਮਣਧਮ੍ਮੋ. ਇਮਿਨਾ ਦੇਵਤਾ ਇਦਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ – ਯਂ ਪਣ੍ਡਿਤਾ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤਾ ਦਸਪਿ ਵਸ੍ਸਾਨਿ ਵੀਸਤਿਪਿ ਸਟ੍ਠਿਪਿ ਵਸ੍ਸਾਨਿ ਦਨ੍ਤੇ ਅਭਿਦਨ੍ਤਮਾਧਾਯ ਜਿਵ੍ਹਾਯ ਤਾਲੁਂ ਆਹਚ੍ਚਪਿ ਚੇਤਸਾ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਭਿਨਿਗ੍ਗਣ੍ਹਿਤ੍ਵਾਪਿ ਏਕਾਸਨਂ ਏਕਭਤ੍ਤਂ ਪਟਿਸੇਵਮਾਨਾ ਆਪਾਣਕੋਟਿਕਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਨ੍ਤਾ ਸਾਮਞ੍ਞਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ. ਤਂ ਭਗਵਾ ਬਾਲੋ ਅਬ੍ਯਤ੍ਤੋ ਕਾਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤੀਤਿ. ਬਹੂ ਹਿ ਤਤ੍ਥ ਸਮ੍ਬਾਧਾਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਾਮਞ੍ਞਸਙ੍ਖਾਤੇ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗੇ ਬਹੂ ਸਮ੍ਬਾਧਾ ਮਗ੍ਗਾਧਿਗਮਾਯ ਪਟਿਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗੇ ਬਹੂ ਪਰਿਸ੍ਸਯਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.

ਚਿਤ੍ਤਞ੍ਚੇ ਨ ਨਿਵਾਰਯੇਤਿ ਯਦਿ ਅਯੋਨਿਸੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਨ ਨਿਵਾਰੇਯ੍ਯ, ਕਤਿ ਅਹਾਨਿ ਸਾਮਞ੍ਞਂ ਚਰੇਯ੍ਯ? ਏਕਦਿਵਸਮ੍ਪਿ ਨ ਚਰੇਯ੍ਯ. ਚਿਤ੍ਤਵਸਿਕੋ ਹਿ ਸਮਣਧਮ੍ਮਂ ਕਾਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ. ਪਦੇ ਪਦੇਤਿ ਆਰਮ੍ਮਣੇ ਆਰਮ੍ਮਣੇ. ਆਰਮ੍ਮਣਞ੍ਹਿ ਇਧ ਪਦਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਂ. ਯਸ੍ਮਿਂ ਯਸ੍ਮਿਂ ਹਿ ਆਰਮ੍ਮਣੇ ਕਿਲੇਸੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਬਾਲੋ ਵਿਸੀਦਤਿ ਨਾਮ. ਇਰਿਯਾਪਥਪਦਮ੍ਪਿ ਵਟ੍ਟਤਿ. ਗਮਨਾਦੀਸੁ ਹਿ ਯਤ੍ਥ ਯਤ੍ਥ ਕਿਲੇਸੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥੇਵ ਵਿਸੀਦਤਿ ਨਾਮ. ਸਙ੍ਕਪ੍ਪਾਨਨ੍ਤਿ ਕਾਮਸਙ੍ਕਪ੍ਪਾਦੀਨਂ.

ਕੁਮ੍ਮੋ ਵਾਤਿ ਕਚ੍ਛਪੋ ਵਿਯ. ਅਙ੍ਗਾਨੀਤਿ ਗੀਵਪਞ੍ਚਮਾਨਿ ਅਙ੍ਗਾਨਿ. ਸਮੋਦਹਨ੍ਤਿ ਸਮੋਦਹਨ੍ਤੋ, ਸਮੋਦਹਿਤ੍ਵਾ ਵਾ. ਮਨੋਵਿਤਕ੍ਕੇਤਿ ਮਨਮ੍ਹਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਵਿਤਕ੍ਕੇ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਇਦਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ – ਯਥਾ ਕੁਮ੍ਮੋ ਸੋਣ੍ਡਿਪਞ੍ਚਮਾਨਿ ਅਙ੍ਗਾਨਿ ਸਕੇ ਕਪਾਲੇ ਸਮੋਦਹਨ੍ਤੋ ਸਿਙ੍ਗਾਲਸ੍ਸ ਓਤਾਰਂ ਨ ਦੇਤਿ, ਸਮੋਦਹਿਤ੍ਵਾ ਚਸ੍ਸ ਅਪ੍ਪਸਯ੍ਹਤਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਏਵਮੇਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਮਨਮ੍ਹਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਵਿਤਕ੍ਕੇ ਸਕੇ ਆਰਮ੍ਮਣਕਪਾਲੇ ਸਮੋਦਹਂ ਮਾਰਸ੍ਸ ਓਤਾਰਂ ਨ ਦੇਤਿ, ਸਮੋਦਹਿਤ੍ਵਾ ਚਸ੍ਸ ਅਪ੍ਪਸਯ੍ਹਤਂ ਆਪਜ੍ਜਤੀਤਿ. ਅਨਿਸ੍ਸਿਤੋਤਿ ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠਿਨਿਸ੍ਸਯੇਹਿ ਅਨਿਸ੍ਸਿਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ. ਅਹੇਠਯਾਨੋਤਿ ਅਵਿਹਿਂਸਮਾਨੋ. ਪਰਿਨਿਬ੍ਬੁਤੋਤਿ ਕਿਲੇਸਨਿਬ੍ਬਾਨੇਨ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬੁਤੋ. ਨੂਪਵਦੇਯ੍ਯ ਕਞ੍ਚੀਤਿ ਯਂਕਿਞ੍ਚਿ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ਆਚਾਰਵਿਪਤ੍ਤਿਆਦੀਸੁ ਯਾਯ ਕਾਯਚਿ ਮਙ੍ਕੁਂ ਕਾਤੁਕਾਮੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਨ ਵਦੇਯ੍ਯ, ‘‘ਕਾਲੇਨ ਵਕ੍ਖਾਮਿ ਨੋ ਅਕਾਲੇਨਾ’’ਤਿਆਦਯੋ ਪਨ ਪਞ੍ਚ ਧਮ੍ਮੇ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਂ ਉਪਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਉਲ੍ਲੁਮ੍ਪਨਸਭਾਵਸਣ੍ਠਿਤੇਨ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਕਾਰੁਞ੍ਞਤਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਵਦੇਯ੍ਯਾਤਿ.

ਦੁਕ੍ਕਰਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੮. ਹਿਰੀਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੧੮. ਅਟ੍ਠਮੇ ਹਿਰੀਨਿਸੇਧੋਤਿ ਹਿਰਿਯਾ ਅਕੁਸਲੇ ਧਮ੍ਮੇ ਨਿਸੇਧੇਤੀਤਿ ਹਿਰੀਨਿਸੇਧੋ. ਕੋਚਿ ਲੋਕਸ੍ਮਿਂ ਵਿਜ੍ਜਤੀਤਿ ਕੋਚਿ ਏਵਰੂਪੋ ਵਿਜ੍ਜਤੀਤਿ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ਯੋ ਨਿਨ੍ਦਂ ਅਪਬੋਧਤੀਤਿ ਯੋ ਗਰਹਂ ਅਪਹਰਨ੍ਤੋ ਬੁਜ੍ਝਤਿ. ਅਸ੍ਸੋ ਭਦ੍ਰੋ ਕਸਾਮਿਵਾਤਿ ਯਥਾ ਭਦ੍ਰੋ ਅਸ੍ਸਾਜਾਨੀਯੋ ਕਸਂ ਅਪਹਰਨ੍ਤੋ ਬੁਜ੍ਝਤਿ, ਪਤੋਦਚ੍ਛਾਯਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਸਂਵਿਜ੍ਝਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਕਸਾਯ ਅਤ੍ਤਨਿ ਨਿਪਾਤਂ ਨ ਦੇਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਭੂਤਸ੍ਸ ਦਸਅਕ੍ਕੋਸਵਤ੍ਥੁਨੋ ਅਤ੍ਤਨਿ ਨਿਪਾਤਂ ਅਦਦਨ੍ਤੋ ਨਿਨ੍ਦਂ ਅਪਬੋਧਤਿ ਅਪਹਰਨ੍ਤੋ ਬੁਜ੍ਝਤਿ, ਏਵਰੂਪੋ ਕੋਚਿ ਖੀਣਾਸਵੋ ਵਿਜ੍ਜਤੀਤਿ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ਅਭੂਤਕ੍ਕੋਸੇਨ ਪਨ ਪਰਿਮੁਤ੍ਤੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ. ਤਨੁਯਾਤਿ ਤਨੁਕਾ, ਹਿਰਿਯਾ ਅਕੁਸਲੇ ਧਮ੍ਮੇ ਨਿਸੇਧੇਤ੍ਵਾ ਚਰਨ੍ਤਾ ਖੀਣਾਸਵਾ ਨਾਮ ਅਪ੍ਪਕਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਦਾ ਸਤਾਤਿ ਨਿਚ੍ਚਕਾਲਂ ਸਤਿਵੇਪੁਲ੍ਲੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾ. ਅਨ੍ਤਂ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਪਪ੍ਪੁਯ੍ਯਾਤਿ ਵਟ੍ਟਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਕੋਟਿਂ ਅਨ੍ਤਭੂਤਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਪਾਪੁਣਿਤ੍ਵਾ. ਸੇਸਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯਮੇਵਾਤਿ.

ਹਿਰੀਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੯. ਕੁਟਿਕਾਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੧੯. ਨਵਮੇ ਕਚ੍ਚਿ ਤੇ ਕੁਟਿਕਾਤਿ ਅਯਂ ਦੇਵਤਾ ਦਸ ਮਾਸੇ ਅਨ੍ਤੋਵਸਨਟ੍ਠਾਨਟ੍ਠੇਨ ਮਾਤਰਂ ਕੁਟਿਕਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਯਥਾ ਸਕੁਣਾ ਦਿਵਸਂ ਗੋਚਰਪਸੁਤਾ ਰਤ੍ਤਿਂ ਕੁਲਾਵਕਂ ਅਲ੍ਲੀਯਨ੍ਤਿ, ਏਵਮੇਵਂ ਸਤ੍ਤਾ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾਪਿ ਮਾਤੁਗਾਮਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਆਲਯਵਸੇਨ ਭਰਿਯਂ ਕੁਲਾਵਕਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਕੁਲਪਵੇਣਿਂ ਸਨ੍ਤਾਨਕਟ੍ਠੇਨ ਪੁਤ੍ਤੇ ਸਨ੍ਤਾਨਕੇ ਕਤ੍ਵਾ, ਤਣ੍ਹਂ ਬਨ੍ਧਨਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਗਾਥਾਬਨ੍ਧਨੇਨ ਇਮੇ ਪਞ੍ਹੇ ਸਮੋਧਾਨੇਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਪੁਚ੍ਛਿ, ਭਗਵਾਪਿਸ੍ਸਾ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਨ੍ਤੋ ਤਗ੍ਘਾਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਤਗ੍ਘਾਤਿ ਏਕਂਸਵਚਨੇ ਨਿਪਾਤੋ. ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਪਹਾਯ ਪਬ੍ਬਜਿਤਤ੍ਤਾ ਵਟ੍ਟਸ੍ਮਿਂ ਵਾ ਪੁਨ ਮਾਤੁਕੁਚ੍ਛਿਵਾਸਸ੍ਸ ਦਾਰਭਰਣਸ੍ਸ ਪੁਤ੍ਤਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਯਾ ਵਾ ਅਭਾਵਤੋ ਨਤ੍ਥਿ.

ਦੇਵਤਾ ‘‘ਮਯਾ ਸਨ੍ਨਾਹਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਗੁਲ਼੍ਹਾ ਪਞ੍ਹਾ ਪੁਚ੍ਛਿਤਾ, ਅਯਞ੍ਚ ਸਮਣੋ ਪੁਚ੍ਛਿਤਮਤ੍ਤੇਯੇਵ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਸਿ, ਜਾਨਂ ਨੁ ਖੋ ਮੇ ਅਜ੍ਝਾਸਯਂ ਕਥੇਸਿ, ਉਦਾਹੁ ਅਜਾਨਂ ਯਂ ਵਾ ਤਂ ਵਾ ਮੁਖਾਰੁਲ਼੍ਹਂ ਕਥੇਸੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਕਿਨ੍ਤਾਹਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਕਿਨ੍ਤਾਹਨ੍ਤਿ ਕਿਂ ਤੇ ਅਹਂ. ਅਥਸ੍ਸਾ ਭਗਵਾ ਆਚਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋ ਮਾਤਰਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਸਾਹੁ ਤੇਤਿ ਗਾਥਾਯ ਅਨੁਮੋਦਿਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਪਹਂਸਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਗਨ੍ਧਮਾਲਾਦੀਹਿ ਪੂਜੇਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਦੇਵਟ੍ਠਾਨਮੇਵ ਗਤਾਤਿ.

ਕੁਟਿਕਾਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੧੦. ਸਮਿਦ੍ਧਿਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੨੦. ਦਸਮੇ ਤਪੋਦਾਰਾਮੇਤਿ ਤਪੋਦਸ੍ਸ ਤਤ੍ਤੋਦਕਸ੍ਸ ਰਹਦਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਏਵਂ ਲਦ੍ਧਨਾਮੇ ਆਰਾਮੇ. ਵੇਭਾਰਪਬ੍ਬਤਸ੍ਸ ਕਿਰ ਹੇਟ੍ਠਾ ਭੁਮ੍ਮਟ੍ਠਕਨਾਗਾਨਂ ਪਞ੍ਚਯੋਜਨਸਤਿਕਂ ਨਾਗਭਵਨਂ ਦੇਵਲੋਕਸਦਿਸਂ ਮਣਿਮਯੇਨ ਤਲੇਨ ਆਰਾਮੁਯ੍ਯਾਨੇਹਿ ਚ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਨਾਗਾਨਂ ਕੀਲ਼ਨਟ੍ਠਾਨੇ ਮਹਾਉਦਕਰਹਦੋ, ਤਤੋ ਤਪੋਦਾ ਨਾਮ ਨਦੀ ਸਨ੍ਦਤਿ ਕੁਥਿਤਾ ਉਣ੍ਹੋਦਕਾ. ਕਸ੍ਮਾ ਪਨੇਸਾ ਏਦਿਸਾ? ਰਾਜਗਹਂ ਕਿਰ ਪਰਿਵਾਰੇਤ੍ਵਾ ਮਹਾਪੇਤਲੋਕੋ ਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਮਹਾਲੋਹਕੁਮ੍ਭਿਨਿਰਯਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰੇਨ ਅਯਂ ਤਪੋਦਾ ਆਗਚ੍ਛਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਕੁਥਿਤਾ ਸਨ੍ਦਤਿ. ਵੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚੇਤਂ –

‘‘ਯਤਾਯਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤਪੋਦਾ ਸਨ੍ਦਤਿ, ਸੋ ਦਹੋ ਅਚ੍ਛੋਦਕੋ ਸੀਤੋਦਕੋ ਸਾਤੋਦਕੋ ਸੇਤੋਦਕੋ ਸੁਪ੍ਪਤਿਤ੍ਥੋ ਰਮਣੀਯੋ ਪਹੂਤਮਚ੍ਛਕਚ੍ਛਪੋ, ਚਕ੍ਕਮਤ੍ਤਾਨਿ ਚ ਪਦੁਮਾਨਿ ਪੁਪ੍ਫਨ੍ਤਿ. ਅਪਿਚਾਯਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤਪੋਦਾ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਮਹਾਨਿਰਯਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰਿਕਾਯ ਆਗਚ੍ਛਤਿ, ਤੇਨਾਯਂ ਤਪੋਦਾ ਕੁਥਿਤਾ ਸਨ੍ਦਤੀ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੨੩੧).

ਇਮਸ੍ਸ ਪਨ ਆਰਾਮਸ੍ਸ ਅਭਿਮੁਖਟ੍ਠਾਨੇ ਤਤੋ ਮਹਾਉਦਕਰਹਦੋ ਜਾਤੋ, ਤਸ੍ਸ ਵਸੇਨਾਯਂ ਵਿਹਾਰੋ ‘‘ਤਪੋਦਾਰਾਮੋ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ.

ਸਮਿਦ੍ਧੀਤਿ ਤਸ੍ਸ ਕਿਰ ਥੇਰਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਭਾਵੋ ਸਮਿਦ੍ਧੋ ਅਭਿਰੂਪੋ ਪਾਸਾਦਿਕੋ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਸਮਿਦ੍ਧੀ’’ਤ੍ਵੇਵ ਸਙ੍ਖਂ ਗਤੋ. ਗਤ੍ਤਾਨਿ ਪਰਿਸਿਞ੍ਚਿਤੁਨ੍ਤਿ ਪਧਾਨਿਕਤ੍ਥੇਰੋ ਏਸ, ਬਲਵਪਚ੍ਚੂਸੇ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਸਰੀਰਂ ਉਤੁਂ ਗਾਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਬਹਿ ਸਟ੍ਠਿਹਤ੍ਥਮਤ੍ਤੇ ਮਹਾਚਙ੍ਕਮੇ ਅਪਰਾਪਰਂ ਚਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਸੇਦਗਹਿਤੇਹਿ ਗਤ੍ਤੇਹਿ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਮਾਨਂ ਸੇਨਾਸਨਂ ਕਿਲਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਮਞ੍ਞਮਾਨੋ ਗਤ੍ਤਾਨਿ ਪਰਿਸਿਞ੍ਚਨਤ੍ਥਂ ਸਰੀਰਧੋਵਨਤ੍ਥਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿ. ਏਕਚੀਵਰੋ ਅਟ੍ਠਾਸੀਤਿ ਨਿਵਾਸਨਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਕਾਯਬਨ੍ਧਨਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਚੀਵਰਂ ਹਤ੍ਥੇਨ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਟ੍ਠਾਸਿ.

ਗਤ੍ਤਾਨਿ ਪੁਬ੍ਬਾਪਯਮਾਨੋਤਿ ਗਤ੍ਤਾਨਿ ਪੁਬ੍ਬਸਦਿਸਾਨਿ ਵੋਦਕਾਨਿ ਕੁਰੁਮਾਨੋ. ਅਲ੍ਲਸਰੀਰੇ ਪਾਰੁਤਂ ਹਿ ਚੀਵਰਂ ਕਿਲਿਸ੍ਸਤਿ ਦੁਗ੍ਗਨ੍ਧਂ ਹੋਤਿ, ਨ ਚੇਤਂ ਵਤ੍ਤਂ. ਥੇਰੋ ਪਨ ਵਤ੍ਤਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਵਤ੍ਤੇ ਠਿਤੋਵ ਨ੍ਹਾਯਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚੁਤ੍ਤਰਿਤ੍ਵਾ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਤਤ੍ਥ ਇਦਂ ਨ੍ਹਾਨਵਤ੍ਤਂ – ਉਦਕਤਿਤ੍ਥਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਯਤ੍ਥ ਕਤ੍ਥਚਿ ਚੀਵਰਾਨਿ ਨਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਵੇਗੇਨ ਠਿਤਕੇਨੇਵ ਨ ਓਤਰਿਤਬ੍ਬਂ, ਸਬ੍ਬਦਿਸਾ ਪਨ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ਵਿਵਿਤ੍ਤਭਾਵਂ ਞਤ੍ਵਾ ਖਾਣੁਗੁਮ੍ਬਲਤਾਦੀਨਿ ਵਵਤ੍ਥਪੇਤ੍ਵਾ ਤਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਉਕ੍ਕਾਸਿਤ੍ਵਾ ਅਵਕੁਜ੍ਜ ਠਿਤੇਨ ਉਤ੍ਤਰਾਸਙ੍ਗਚੀਵਰਂ ਅਪਨੇਤ੍ਵਾ ਪਸਾਰੇਤਬ੍ਬਂ, ਕਾਯਬਨ੍ਧਨਂ ਮੋਚੇਤ੍ਵਾ ਚੀਵਰਪਿਟ੍ਠੇਯੇਵ ਠਪੇਤਬ੍ਬਂ. ਸਚੇ ਉਦਕਸਾਟਿਕਾ ਨਤ੍ਥਿ, ਉਦਕਨ੍ਤੇ ਉਕ੍ਕੁਟਿਕਂ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਨਿਵਾਸਨਂ ਮੋਚੇਤ੍ਵਾ ਸਚੇ ਸਿਨ੍ਨਟ੍ਠਾਨਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਪਸਾਰੇਤਬ੍ਬਂ. ਨੋ ਚੇ ਅਤ੍ਥਿ, ਸਂਹਰਿਤ੍ਵਾ ਠਪੇਤਬ੍ਬਂ. ਉਦਕਂ ਓਤਰਨ੍ਤੇਨ ਸਣਿਕਂ ਨਾਭਿਪ੍ਪਮਾਣਮਤ੍ਤਂ ਓਤਰਿਤ੍ਵਾ ਵੀਚਿਂ ਅਨੁਟ੍ਠਾਪੇਨ੍ਤੇਨ ਸਦ੍ਦਂ ਅਕਰੋਨ੍ਤੇਨ ਨਿਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਆਗਤਦਿਸਾਭਿਮੁਖੇਨ ਨਿਮੁਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ, ਏਵਂ ਚੀਵਰਂ ਰਕ੍ਖਿਤਂ ਹੋਤਿ. ਉਮ੍ਮੁਜ੍ਜਨ੍ਤੇਨਪਿ ਸਦ੍ਦਂ ਅਕਰੋਨ੍ਤੇਨ ਸਣਿਕਂ ਉਮ੍ਮੁਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਨ੍ਹਾਨਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਉਦਕਨ੍ਤੇ ਉਕ੍ਕੁਟਿਕੇਨ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਨਿਵਾਸਨਂ ਪਰਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਾਯ ਸੁਪਰਿਮਣ੍ਡਲਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਕਾਯਬਨ੍ਧਨਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਚੀਵਰਂ ਅਪਾਰੁਪਿਤ੍ਵਾਵ ਠਾਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ.

ਥੇਰੋਪਿ ਤਥਾ ਨ੍ਹਾਯਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚੁਤ੍ਤਰਿਤ੍ਵਾ ਵਿਗਚ੍ਛਮਾਨਉਦਕਂ ਕਾਯਂ ਓਲੋਕਯਮਾਨੋ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਤਸ੍ਸ ਪਕਤਿਯਾਪਿ ਪਾਸਾਦਿਕਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚੂਸਸਮਯੇ ਸਮ੍ਮਾ ਪਰਿਣਤਾਹਾਰਸ੍ਸ ਉਣ੍ਹੋਦਕੇਨ ਨ੍ਹਾਤਸ੍ਸ ਅਤਿਵਿਯ ਮੁਖਵਣ੍ਣੋ ਵਿਰੋਚਿ, ਬਨ੍ਧਨਾ ਪਵੁਤ੍ਤਤਾਲਫਲਂ ਵਿਯ ਪਭਾਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਪੁਣ੍ਣਚਨ੍ਦੋ ਵਿਯ ਤਙ੍ਖਣਵਿਕਸਿਤਪਦੁਮਂ ਵਿਯ ਮੁਖਂ ਸਸ੍ਸਿਰਿਕਂ ਅਹੋਸਿ, ਸਰੀਰਵਣ੍ਣੋਪਿ ਵਿਪ੍ਪਸੀਦਿ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਵਨਸਣ੍ਡੇ ਅਧਿਵਤ੍ਥਾ ਭੁਮ੍ਮਦੇਵਤਾ ਪਾਸਾਦਿਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਓਲੋਕਯਮਾਨਾ ਸਮਨਂ ਨਿਗ੍ਗਹੇਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੀ ਕਾਮਪਰਿਲ਼ਾਹਾਭਿਭੂਤਾ ਹੁਤ੍ਵਾ, ‘‘ਥੇਰਂ ਪਲੋਭੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਅਤ੍ਤਭਾਵਂ ਉਲ਼ਾਰੇਨ ਅਲਙ੍ਕਾਰੇਨ ਅਲਙ੍ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਸਹਸ੍ਸਵਟ੍ਟਿਪਦੀਪਂ ਪਜ੍ਜਲਮਾਨਾ ਵਿਯ ਚਨ੍ਦਂ ਉਟ੍ਠਾਪਯਮਾਨਾ ਵਿਯ ਸਕਲਾਰਾਮਂ ਏਕੋਭਾਸਂ ਕਤ੍ਵਾ ਥੇਰਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਅਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾਵ ਵੇਹਾਸੇ ਠਿਤਾ ਗਾਥਂ ਅਭਾਸਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ – ‘‘ਅਥ ਖੋ ਅਞ੍ਞਤਰਾ ਦੇਵਤਾ…ਪੇ… ਅਜ੍ਝਭਾਸੀ’’ਤਿ.

ਅਭੁਤ੍ਵਾਤਿ ਪਞ੍ਚ ਕਾਮਗੁਣੇ ਅਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ. ਭਿਕ੍ਖਸੀਤਿ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਸਿ. ਮਾ ਤਂ ਕਾਲੋ ਉਪਚ੍ਚਗਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਕਾਲੋ ਨਾਮ ਪਞ੍ਚਕਾਮਗੁਣਪਟਿਸੇਵਨਕ੍ਖਮੋ ਦਹਰਯੋਬ੍ਬਨਕਾਲੋ. ਜਰਾਜਿਣ੍ਣੇਨ ਹਿ ਓਭਗ੍ਗੇਨ ਦਣ੍ਡਪਰਾਯਣੇਨ ਪਵੇਧਮਾਨੇਨ ਕਾਸਸਾਸਾਭਿਭੂਤੇਨ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਕਾਮੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁਂ. ਇਤਿ ਇਮਂ ਕਾਲਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਦੇਵਤਾ ‘‘ਮਾ ਤਂ ਕਾਲੋ ਉਪਚ੍ਚਗਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਤਤ੍ਥ ਮਾ ਉਪਚ੍ਚਗਾਤਿ ਮਾ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿ.

ਕਾਲਂ ਵੋਹਂ ਨ ਜਾਨਾਮੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਵੋਤਿ ਨਿਪਾਤਮਤ੍ਤਂ. ਕਾਲਂ ਨ ਜਾਨਾਮੀਤਿ ਮਰਣਕਾਲਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਦਤਿ. ਸਤ੍ਤਾਨਞ੍ਹਿ –

‘‘ਜੀਵਿਤਂ ਬ੍ਯਾਧਿ ਕਾਲੋ ਚ, ਦੇਹਨਿਕ੍ਖੇਪਨਂ ਗਤਿ;

ਪਞ੍ਚੇਤੇ ਜੀਵਲੋਕਸ੍ਮਿਂ, ਅਨਿਮਿਤ੍ਤਾ ਨ ਨਾਯਰੇ’’.

ਤਤ੍ਥ ਜੀਵਿਤਂ ਤਾਵ ‘‘ਏਤ੍ਤਕਮੇਵ, ਨ ਇਤੋ ਪਰ’’ਨ੍ਤਿ ਵਵਤ੍ਥਾਨਾਭਾਵਤੋ ਅਨਿਮਿਤ੍ਤਂ. ਕਲਲਕਾਲੇਪਿ ਹਿ ਸਤ੍ਤਾ ਮਰਨ੍ਤਿ, ਅਬ੍ਬੁਦ-ਪੇਸਿ-ਘਨ-ਅਡ੍ਢਮਾਸ-ਏਕਮਾਸ-ਦ੍ਵੇਮਾਸ-ਤੇਮਾਸ-ਚਤੁਮਾਸਪਞ੍ਚਮਾਸ…ਪੇ… ਦਸਮਾਸਕਾਲੇਪਿ, ਕੁਚ੍ਛਿਤੋ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤਸਮਯੇਪਿ, ਤਤੋ ਪਰਂ ਵਸ੍ਸਸਤਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੋਪਿ ਬਹਿਪਿ ਮਰਨ੍ਤਿਯੇਵ. ਬ੍ਯਾਧਿਪਿ ‘‘ਇਮਿਨਾਵ ਬ੍ਯਾਧਿਨਾ ਸਤ੍ਤਾ ਮਰਨ੍ਤਿ, ਨ ਅਞ੍ਞੇਨਾ’’ਤਿ ਵਵਤ੍ਥਾਨਾਭਾਵਤੋ ਅਨਿਮਿਤ੍ਤੋ. ਚਕ੍ਖੁਰੋਗੇਨਪਿ ਹਿ ਸਤ੍ਤਾ ਮਰਨ੍ਤਿ ਸੋਤਰੋਗਾਦੀਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰੇਨਪਿ. ਕਾਲੋਪਿ, ‘‘ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਯੇਵ ਕਾਲੇ ਮਰਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਅਞ੍ਞਸ੍ਮਿ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਵਵਤ੍ਥਾਨਾਭਾਵਤੋ ਅਨਿਮਿਤ੍ਤੋ. ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹੇਪਿ ਹਿ ਸਤ੍ਤਾ ਮਰਨ੍ਤਿ ਮਜ੍ਝਨ੍ਹਿਕਾਦੀਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਮ੍ਪਿ. ਦੇਹਨਿਕ੍ਖੇਪਨਮ੍ਪਿ, ‘‘ਇਧੇਵ ਮੀਯਮਾਨਾਨਂ ਦੇਹੇਨ ਪਤਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਅਞ੍ਞਤ੍ਥਾ’’ਤਿ ਏਵਂ ਵਵਤ੍ਥਾਨਾਭਾਵਤੋ ਅਨਿਮਿਤ੍ਤਂ. ਅਨ੍ਤੋਗਾਮੇ ਜਾਤਾਨਞ੍ਹਿ ਬਹਿਗਾਮੇਪਿ ਅਤ੍ਤਭਾਵੋ ਪਤਤਿ, ਬਹਿਗਾਮੇਪਿ ਜਾਤਾਨਂ ਅਨ੍ਤੋਗਾਮੇਪਿ. ਤਥਾ ਥਲਜਾਨਂ ਜਲੇ, ਜਲਜਾਨਂ ਥਲੇਤਿ ਅਨੇਕਪ੍ਪਕਾਰਤੋ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਤਬ੍ਬਂ. ਗਤਿਪਿ, ‘‘ਇਤੋ ਚੁਤੇਨ ਇਧ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਵਵਤ੍ਥਾਨਾਭਾਵਤੋ ਅਨਿਮਿਤ੍ਤਾ. ਦੇਵਲੋਕਤੋ ਹਿ ਚੁਤਾ ਮਨੁਸ੍ਸੇਸੁਪਿ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨ੍ਤਿ, ਮਨੁਸ੍ਸਲੋਕਤੋ ਚੁਤਾ ਦੇਵਲੋਕਾਦੀਨਂ ਯਤ੍ਥ ਕਤ੍ਥਚਿ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨ੍ਤੀਤਿ ਏਵਂ ਯਨ੍ਤੇ ਯੁਤ੍ਤਗੋਣੋ ਵਿਯ ਗਤਿਪਞ੍ਚਕੇ ਲੋਕੋ ਸਮ੍ਪਰਿਵਤ੍ਤਤਿ. ਤਸ੍ਸੇਵਂ ਸਮ੍ਪਰਿਵਤ੍ਤਤੋ ‘‘ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਨਾਮ ਕਾਲੇ ਮਰਣਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਇਮਂ ਮਰਣਸ੍ਸ ਕਾਲਂ ਵੋਹਂ ਨ ਜਾਨਾਮਿ.

ਛਨ੍ਨੋ ਕਾਲੋ ਨ ਦਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਅਯਂ ਕਾਲੋ ਮਯ੍ਹਂ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨੋ ਅਵਿਭੂਤੋ ਨ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਤਸ੍ਮਾਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਅਯਂ ਕਾਲੋ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨੋ ਨ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਪਞ੍ਚ ਕਾਮਗੁਣੇ ਅਭੁਤ੍ਵਾਵ ਭਿਕ੍ਖਾਮਿ. ਮਾ ਮਂ ਕਾਲੋ ਉਪਚ੍ਚਗਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਮਣਧਮ੍ਮਕਰਣਕਾਲਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਕਾਲੋ’’ਤਿ ਆਹ. ਅਯਞ੍ਹਿ ਸਮਣਧਮ੍ਮੋ ਨਾਮ ਪਚ੍ਛਿਮੇ ਕਾਲੇ ਤਿਸ੍ਸੋ ਵਯੋਸੀਮਾ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤੇਨ ਓਭਗ੍ਗੇਨ ਦਣ੍ਡਪਰਾਯਣੇਨ ਪਵੇਧਮਾਨੇਨ ਕਾਸਸਾਸਾਭਿਭੂਤੇਨ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਕਾਤੁਂ. ਤਦਾ ਹਿ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਹੋਤਿ ਇਚ੍ਛਿਤਿਚ੍ਛਿਤਂ ਬੁਦ੍ਧਵਚਨਂ ਵਾ ਗਣ੍ਹਿਤੁਂ, ਧੁਤਙ੍ਗਂ ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁਂ, ਅਰਞ੍ਞਵਾਸਂ ਵਾ ਵਸਿਤੁਂ, ਇਚ੍ਛਿਤਿਚ੍ਛਿਤਕ੍ਖਣੇ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਂ ਵਾ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤੁਂ, ਪਦਭਾਣ-ਸਰਭਞ੍ਞਧਮ੍ਮਕਥਾ-ਅਨੁਮੋਦਨਾਦੀਨਿ ਵਾ ਕਾਤੁਂ, ਤਰੁਣਯੋਬ੍ਬਨਕਾਲੇ ਪਨੇਤਂ ਸਬ੍ਬਂ ਸਕ੍ਕਾ ਕਾਤੁਨ੍ਤਿ ਅਯਂ ਸਮਣਧਮ੍ਮਕਰਣਸ੍ਸ ਕਾਲੋ ਮਾ ਮਂ ਉਪਚ੍ਚਗਾ, ਯਾਵ ਮਂ ਨਾਤਿਕ੍ਕਮਤਿ, ਤਾਵ ਕਾਮੇ ਅਭੁਤ੍ਵਾਵ ਸਮਣਧਮ੍ਮਂ ਕਰੋਮੀਤਿ ਆਹ.

ਪਥਵਿਯਂ ਪਤਿਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾਤਿ ਸਾ ਕਿਰ ਦੇਵਤਾ – ‘‘ਅਯਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਮਣਧਮ੍ਮਕਰਣਸ੍ਸ ਕਾਲਂ ਨਾਮ ਕਥੇਤਿ, ਅਕਾਲਂ ਨਾਮ ਕਥੇਤਿ, ਸਹੇਤੁਕਂ ਕਥੇਤਿ ਸਾਨਿਸਂਸ’’ਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਤਾਵਤਾਵ ਥੇਰੇ ਲਜ੍ਜਂ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਾਪੇਤ੍ਵਾ ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮਂ ਵਿਯ ਅਗ੍ਗਿਕ੍ਖਨ੍ਧਂ ਵਿਯ ਚ ਨਂ ਮਞ੍ਞਮਾਨਾ ਗਾਰਵਜਾਤਾ ਆਕਾਸਾ ਓਰੁਯ੍ਹ ਪਥਵਿਯਂ ਅਟ੍ਠਾਸਿ, ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਪਥਵਿਯਂ ਠਿਤਾ, ਯੇਨ ਪਨਤ੍ਥੇਨ ਆਗਤਾ, ਪੁਨਪਿ ਤਮੇਵ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਦਹਰੋ ਤ੍ਵਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਸੁਸੂਤਿ ਤਰੁਣੋ. ਕਾਲ਼ਕੇਸੋਤਿ ਸੁਟ੍ਠੁ ਕਾਲ਼ਕੇਸੋ. ਭਦ੍ਰੇਨਾਤਿ ਭਦ੍ਦਕੇਨ. ਏਕਚ੍ਚੋ ਹਿ ਦਹਰੋਪਿ ਸਮਾਨੋ ਕਾਣੋ ਵਾ ਹੋਤਿ ਕੁਣਿਆਦੀਨਂ ਵਾ ਅਞ੍ਞਤਰੋ, ਸੋ ਭਦ੍ਰੇਨ ਯੋਬ੍ਬਨੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਨਾਮ ਨ ਹੋਤਿ. ਯੋ ਪਨ ਅਭਿਰੂਪੋ ਹੋਤਿ ਦਸ੍ਸਨੀਯੋ ਪਾਸਾਦਿਕੋ ਸਬ੍ਬਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ, ਯਂ ਯਦੇਵ ਅਲਙ੍ਕਾਰਪਰਿਹਾਰਂ ਇਚ੍ਛਤਿ, ਤੇਨ ਤੇਨ ਅਲਙ੍ਕਤੋ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤੋ ਵਿਯ ਚਰਤਿ, ਅਯਂ ਭਦ੍ਰੇਨ ਯੋਬ੍ਬਨੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਥੇਰੋ ਚ ਉਤ੍ਤਮਰੂਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ, ਤੇਨ ਨਂ ਏਵਮਾਹ.

ਅਨਿਕ੍ਕੀਲ਼ਿਤਾਵੀ ਕਾਮੇਸੂਤਿ ਕਾਮੇਸੁ ਅਕੀਲ਼ਿਤਕੀਲ਼ੋ ਅਭੁਤ੍ਤਾਵੀ, ਅਕਤਕਾਮਕੀਲ਼ੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਮਾ ਸਨ੍ਦਿਟ੍ਠਿਕਂ ਹਿਤ੍ਵਾਤਿ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਹਿ ਤਾ ਅਦਿਟ੍ਠਸਚ੍ਚਾ ਅਵੀਤਰਾਗਾ ਅਪਰਚਿਤ੍ਤਵਿਦੂਨਿਯੋ ਦੇਵਤਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਦਸਪਿ ਵਸ੍ਸਾਨਿ ਵੀਸਤਿਮ੍ਪਿ…ਪੇ… ਸਟ੍ਠਿਮ੍ਪਿ ਵਸ੍ਸਾਨਿ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਅਖਣ੍ਡਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਮਾਨੇ ਦਿਸ੍ਵਾ – ‘‘ਇਮੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਮਾਨੁਸਕੇ ਪਞ੍ਚ ਕਾਮਗੁਣੇ ਪਹਾਯ ਦਿਬ੍ਬੇ ਕਾਮੇ ਪਤ੍ਥਯਨ੍ਤਾ ਸਮਣਧਮ੍ਮਂ ਕਰੋਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਸਞ੍ਞਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਨ੍ਤਿ, ਅਯਮ੍ਪਿ ਤਤ੍ਥੇਵ ਉਪ੍ਪਾਦੇਸਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਮਾਨੁਸਕੇ ਕਾਮੇ ਸਨ੍ਦਿਟ੍ਠਿਕੇ, ਦਿਬ੍ਬੇ ਚ ਕਾਲਿਕੇ ਕਤ੍ਵਾ ਏਵਮਾਹ.

ਨ ਖੋ ਅਹਂ, ਆਵੁਸੋਤਿ, ਆਵੁਸੋ, ਅਹਂ ਸਨ੍ਦਿਟ੍ਠਿਕੇ ਕਾਮੇ ਹਿਤ੍ਵਾ ਕਾਲਿਕੇ ਕਾਮੇ ਨ ਅਨੁਧਾਵਾਮਿ ਨ ਪਤ੍ਥੇਮਿ ਨ ਪਿਹੇਮਿ. ਕਲਿਕਞ੍ਚ ਖੋ ਅਹਂ, ਆਵੁਸੋਤਿ ਅਹਂ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਕਾਲਿਕਂ ਕਾਮਂ ਹਿਤ੍ਵਾ ਸਨ੍ਦਿਟ੍ਠਿਕਂ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਂ ਅਨੁਧਾਵਾਮਿ. ਇਤਿ ਥੇਰੋ ਚਿਤ੍ਤਾਨਨ੍ਤਰਂ ਅਲਦ੍ਧਬ੍ਬਤਾਯ ਦਿਬ੍ਬੇਪਿ ਮਾਨੁਸਕੇਪਿ ਪਞ੍ਚ ਕਾਮਗੁਣੇ ਕਾਲਿਕਾਤਿ ਅਕਾਸਿ, ਚਿਤ੍ਤਾਨਨ੍ਤਰਂ ਲਦ੍ਧਬ੍ਬਤਾਯ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਂ ਸਨ੍ਦਿਟ੍ਠਿਕਨ੍ਤਿ. ਪਞ੍ਚਕਾਮਗੁਣੇਸੁ ਸਮੋਹਿਤੇਸੁਪਿ ਸਮ੍ਪਨ੍ਨਕਾਮਸ੍ਸਾਪਿ ਕਾਮਿਨੋ ਚਿਤ੍ਤਾਨਨ੍ਤਰਂ ਇਚ੍ਛਿਤਿਚ੍ਛਿਤਾਰਮ੍ਮਣਾਨੁਭਵਨਂ ਨ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਚਕ੍ਖੁਦ੍ਵਾਰੇ ਇਟ੍ਠਾਰਮ੍ਮਣਂ ਅਨੁਭਵਿਤੁਕਾਮੇਨ ਹਿ ਚਿਤ੍ਤਕਾਰਪੋਤ੍ਥਕਾਰਰੂਪਕਾਰਾਦਯੋ ਪਕ੍ਕੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ, ‘‘ਇਦਂ ਨਾਮ ਸਜ੍ਜੇਥਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਹੋਤਿ. ਏਤ੍ਥਨ੍ਤਰੇ ਅਨੇਕਕੋਟਿਸਤਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਪਚ੍ਛਾ ਤਂ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਸਮ੍ਪਾਪੁਣਾਤਿ. ਸੇਸਦ੍ਵਾਰੇਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗਾਨਨ੍ਤਰਂ ਪਨ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਮੇਵ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਅਨ੍ਤਰਾ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਾਰੋ ਨਤ੍ਥਿ. ਸੇਸਫਲੇਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋਤਿ.

ਸੋ ਤਮੇਵਤ੍ਥਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਕਾਲਿਕਾ ਹਿ, ਆਵੁਸੋਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਕਾਲਿਕਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਸਮੋਹਿਤਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਨਾਪਿ ਕਾਲਨ੍ਤਰੇ ਪਤ੍ਤਬ੍ਬਾ. ਬਹੁਦੁਕ੍ਖਾਤਿ ਪਞ੍ਚ ਕਾਮਗੁਣੇ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਪਤ੍ਤਬ੍ਬਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਬਹੁਤਾਯ ਬਹੁਦੁਕ੍ਖਾ. ਤਂਵਤ੍ਥੁਕਸ੍ਸੇਵ ਉਪਾਯਾਸਸ੍ਸ ਬਹੁਤਾਯ ਬਹੁਪਾਯਾਸਾ. ਆਦੀਨਵੋ ਏਤ੍ਥ ਭਿਯ੍ਯੋਤਿ ਪਞ੍ਚ ਕਾਮਗੁਣੇ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਲਦ੍ਧਬ੍ਬਸੁਖਤੋ ਆਦੀਨਵੋ ਭਿਯ੍ਯੋ, ਦੁਕ੍ਖਮੇਵ ਬਹੁਤਰਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਨ੍ਦਿਟ੍ਠਿਕੋ ਅਯਂ ਧਮ੍ਮੋਤਿ ਅਯਂ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮੋ ਯੇਨ ਯੇਨ ਅਧਿਗਤੋ ਹੋਤਿ, ਤੇਨ ਤੇਨ ਪਰਸਦ੍ਧਾਯ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬਤਂ ਹਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਞਾਣੇਨ ਸਯਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋਤਿ ਸਨ੍ਦਿਟ੍ਠਿਕੋ. ਅਤ੍ਤਨੋ ਫਲਦਾਨਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਨਾਸ੍ਸ ਕਾਲੋਤਿ ਅਕਾਲੋ, ਅਕਾਲੋਯੇਵ ਅਕਾਲਿਕੋ. ਯੋ ਏਤ੍ਥ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਧਮ੍ਮੋ, ਸੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਵਤ੍ਤਿਸਮਨਨ੍ਤਰਮੇਵ ਫਲਂ ਦੇਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ‘‘ਏਹਿ ਪਸ੍ਸ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਪਵਤ੍ਤਂ ਏਹਿਪਸ੍ਸਵਿਧਿਂ ਅਰਹਤੀਤਿ ਏਹਿਪਸ੍ਸਿਕੋ. ਆਦਿਤ੍ਤਂ ਚੇਲਂ ਵਾ ਸੀਸਂ ਵਾ ਅਜ੍ਝੁਪੇਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾਪਿ ਭਾਵਨਾਵਸੇਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਚਿਤ੍ਤੇ ਉਪਨਯਂ ਅਰਹਤੀਤਿ ਓਪਨੇਯ੍ਯਿਕੋ. ਸਬ੍ਬੇਹਿ ਉਗ੍ਘਟਿਤਞ੍ਞੂਆਦੀਹਿ ਵਿਞ੍ਞੂਹਿ ‘‘ਭਾਵਿਤੋ ਮੇ ਮਗ੍ਗੋ, ਅਧਿਗਤਂ ਫਲਂ, ਸਚ੍ਛਿਕਤੋ ਨਿਰੋਧੋ’’ਤਿ ਅਤ੍ਤਨਿ ਅਤ੍ਤਨਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋਤਿ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ ਵਿਞ੍ਞੂਹੀਤਿ. ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਸਙ੍ਖੇਪੋ, ਵਿਤ੍ਥਾਰੋ ਪਨ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਮਗ੍ਗੇ (ਵਿਸੁਦ੍ਧਿ. ੧.੧੪੬ ਆਦਯੋ) ਧਮ੍ਮਾਨੁਸ੍ਸਤਿਵਣ੍ਣਨਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤੋ.

ਇਦਾਨਿ ਸਾ ਦੇਵਤਾ ਅਨ੍ਧੋ ਵਿਯ ਰੂਪਵਿਸੇਸਂ ਥੇਰੇਨ ਕਥਿਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੇ ਅਜਾਨਨ੍ਤੀ ਕਥਞ੍ਚ ਭਿਕ੍ਖੂਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਕਥਞ੍ਚਾਤਿਪਦਸ੍ਸ ‘‘ਕਥਞ੍ਚ ਭਿਕ੍ਖੁ ਕਾਲਿਕਾ ਕਾਮਾ ਵੁਤ੍ਤਾ ਭਗਵਤਾ, ਕਥਂ ਬਹੁਦੁਕ੍ਖਾ, ਕਥਂ ਬਹੁਪਾਯਾਸਾ’’ਤਿ? ਏਵਂ ਸਬ੍ਬਪਦੇਹਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.

ਨਵੋਤਿ ਅਪਰਿਪੁਣ੍ਣਪਞ੍ਚਵਸ੍ਸੋ ਹਿ ਭਿਕ੍ਖੁ ਨਵੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ, ਪਞ੍ਚਵਸ੍ਸਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਮਜ੍ਝਿਮੋ, ਦਸਵਸ੍ਸਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਥੇਰੋ. ਅਪਰੋ ਨਯੋ – ਅਪਰਿਪੁਣ੍ਣਦਸਵਸ੍ਸੋ ਨਵੋ, ਦਸਵਸ੍ਸਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਮਜ੍ਝਿਮੋ, ਵੀਸਤਿਵਸ੍ਸਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਥੇਰੋ. ਤੇਸਂ ਅਹਂ ਨਵੋਤਿ ਵਦਤਿ.

ਨਵੋਪਿ ਏਕਚ੍ਚੋ ਸਤ੍ਤਟ੍ਠਵਸ੍ਸਕਾਲੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵਾਦਸਤੇਰਸਵਸ੍ਸਾਨਿ ਸਾਮਣੇਰਭਾਵੇਨੇਵ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤੋ ਚਿਰਪਬ੍ਬਜਿਤੋ ਹੋਤਿ, ਅਹਂ ਪਨ ਅਚਿਰਪਬ੍ਬਜਿਤੋਤਿ ਵਦਤਿ. ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯਨ੍ਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਞ੍ਚ ਵਿਨਯਞ੍ਚ. ਉਭਯਮ੍ਪੇਤਂ ਸਾਸਨਸ੍ਸੇਵ ਨਾਮਂ. ਧਮ੍ਮੇਨ ਹੇਤ੍ਥ ਦ੍ਵੇ ਪਿਟਕਾਨਿ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ, ਵਿਨਯੇਨ ਵਿਨਯਪਿਟਕਂ, ਇਤਿ ਤੀਹਿ ਪਿਟਕੇਹਿ ਪਕਾਸਿਤਂ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਂ ਅਧੁਨਾ ਆਗਤੋਮ੍ਹੀਤਿ ਵਦਤਿ.

ਮਹੇਸਕ੍ਖਾਹੀਤਿ ਮਹਾਪਰਿਵਾਰਾਹਿ. ਏਕੇਕਸ੍ਸ ਹਿ ਦੇਵਰਞ੍ਞੋ ਕੋਟਿਸਤਮ੍ਪਿ ਕੋਟਿਸਹਸ੍ਸਮ੍ਪਿ ਪਰਿਵਾਰੋ ਹੋਤਿ, ਤੇ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਮਹਨ੍ਤੇ ਠਾਨੇ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਤਥਾਗਤਂ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਅਮ੍ਹਾਦਿਸਾਨਂ ਅਪ੍ਪੇਸਕ੍ਖਾਨਂ ਮਾਤੁਗਾਮਜਾਤਿਕਾਨਂ ਕੁਤੋ ਓਕਾਸੋਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.

ਮਯਮ੍ਪਿ ਆਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯਾਮਾਤਿ ਇਦਂ ਸਾ ਦੇਵਤਾ ‘‘ਸਚੇਪਿ ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਂ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਪਰਿਸਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ ਹੋਤਿ, ਮਹਤਿਯਾ ਬੁਦ੍ਧਵੀਥਿਯਾ ਸਤ੍ਥੁ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਨ੍ਤੁਂ ਲਭਤੀ’’ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ਆਹ. ਪੁਚ੍ਛ ਭਿਕ੍ਖੁ, ਪੁਚ੍ਛ ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ ਥਿਰਕਰਣਵਸੇਨ ਆਮੇਡਿਤਂ ਕਤਂ.

ਅਕ੍ਖੇਯ੍ਯਸਞ੍ਞਿਨੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ‘‘ਦੇਵੋ, ਮਨੁਸ੍ਸੋ, ਗਹਟ੍ਠੋ, ਪਬ੍ਬਜਿਤੋ, ਸਤ੍ਤੋ, ਪੁਗ੍ਗਲੋ, ਤਿਸ੍ਸੋ, ਫੁਸ੍ਸੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਅਕ੍ਖੇਯ੍ਯਤੋ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਅਕ੍ਖਾਨਾਨਂ ਸਬ੍ਬਾਸਂ ਕਥਾਨਂ ਵਤ੍ਥੁਭੂਤਤੋ ਪਞ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਧਾ ‘‘ਅਕ੍ਖੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ. ‘‘ਸਤ੍ਤੋ ਨਰੋ ਪੋਸੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਇਤ੍ਥੀ ਪੁਰਿਸੋ’’ਤਿ ਏਵਂ ਸਞ੍ਞਾ ਏਤੇਸਂ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਸਞ੍ਞਿਨੋ, ਅਕ੍ਖੇਯ੍ਯੇਸ੍ਵੇਵ ਸਞ੍ਞਿਨੋਤਿ ਅਕ੍ਖੇਯ੍ਯਸਞ੍ਞਿਨੋ, ਪਞ੍ਚਸੁ ਖਨ੍ਧੇਸੁ ਸਤ੍ਤਪੁਗ੍ਗਲਾਦਿਸਞ੍ਞਿਨੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਕ੍ਖੇਯ੍ਯਸ੍ਮਿਂ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਾਤਿ ਪਞ੍ਚਸੁ ਖਨ੍ਧੇਸੁ ਅਟ੍ਠਹਾਕਾਰੇਹਿ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਾ. ਰਤ੍ਤੋ ਹਿ ਰਾਗਵਸੇਨ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤੋ ਹੋਤਿ, ਦੁਟ੍ਠੋ ਦੋਸਵਸੇਨ, ਮੂਲ਼੍ਹੋ ਮੋਹਵਸੇਨ, ਪਰਾਮਟ੍ਠੋ ਦਿਟ੍ਠਿਵਸੇਨ, ਥਾਮਗਤੋ ਅਨੁਸਯਵਸੇਨ, ਵਿਨਿਬਦ੍ਧੋ ਮਾਨਵਸੇਨ, ਅਨਿਟ੍ਠਙ੍ਗਤੋ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾਵਸੇਨ, ਵਿਕ੍ਖੇਪਗਤੋ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਵਸੇਨ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤੋ ਹੋਤਿ. ਅਕ੍ਖੇਯ੍ਯਂ ਅਪਰਿਞ੍ਞਾਯਾਤਿ ਪਞ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਧੇ ਤੀਹਿ ਪਰਿਞ੍ਞਾਹਿ ਅਪਰਿਜਾਨਿਤ੍ਵਾ. ਯੋਗਮਾਯਨ੍ਤਿ ਮਚ੍ਚੁਨੋਤਿ ਮਚ੍ਚੁਨੋ ਯੋਗਂ ਪਯੋਗਂ ਪਕ੍ਖੇਪਂ ਉਪਕ੍ਖੇਪਂ ਉਪਕ੍ਕਮਂ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਮਰਣਵਸਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਵਮਿਮਾਯ ਗਾਥਾਯ ਕਾਲਿਕਾ ਕਾਮਾ ਕਥਿਤਾ.

ਪਰਿਞ੍ਞਾਯਾਤਿ ਞਾਤਪਰਿਞ੍ਞਾ, ਤੀਰਣਪਰਿਞ੍ਞਾ, ਪਹਾਨਪਰਿਞ੍ਞਾਤਿ ਇਮਾਹਿ ਤੀਹਿ ਪਰਿਞ੍ਞਾਹਿ ਪਰਿਜਾਨਿਤ੍ਵਾ. ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਞਾਤਪਰਿਞ੍ਞਾ? ਪਞ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਧੇ ਪਰਿਜਾਨਾਤਿ – ‘‘ਅਯਂ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੋ, ਅਯਂ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧੋ, ਅਯਂ ਸਞ੍ਞਾਕ੍ਖਨ੍ਧੋ, ਅਯਂ ਸਙ੍ਖਾਰਕ੍ਖਨ੍ਧੋ, ਅਯਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਕ੍ਖਨ੍ਧੋ, ਇਮਾਨਿ ਤੇਸਂ ਲਕ੍ਖਣਰਸਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਾਨਪਦਟ੍ਠਾਨਾਨੀ’’ਤਿ, ਅਯਂ ਞਾਤਪਰਿਞ੍ਞਾ. ਕਤਮਾ ਤੀਰਣਪਰਿਞ੍ਞਾ? ਏਵਂ ਞਾਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਧੇ ਤੀਰੇਤਿ ਅਨਿਚ੍ਚਤੋ ਦੁਕ੍ਖਤੋ ਰੋਗਤੋਤਿ ਦ੍ਵਾਚਤ੍ਤਾਲੀਸਾਯ ਆਕਾਰੇਹਿ. ਅਯਂ ਤੀਰਣਪਰਿਞ੍ਞਾ. ਕਤਮਾ ਪਹਾਨਪਰਿਞ੍ਞਾ? ਏਵਂ ਤੀਰਯਿਤ੍ਵਾ ਅਗ੍ਗਮਗ੍ਗੇਨ ਪਞ੍ਚਸੁ ਖਨ੍ਧੇਸੁ ਛਨ੍ਦਰਾਗਂ ਪਜਹਤਿ. ਅਯਂ ਪਹਾਨਪਰਿਞ੍ਞਾ.

ਅਕ੍ਖਾਤਾਰਂ ਨ ਮਞ੍ਞਤੀਤਿ ਏਵਂ ਤੀਹਿ ਪਰਿਞ੍ਞਾਹਿ ਪਞ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਧੇ ਪਰਿਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਖੀਣਾਸਵੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਕ੍ਖਾਤਾਰਂ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ਨ ਮਞ੍ਞਤਿ. ਅਕ੍ਖਾਤਾਰਨ੍ਤਿ ਕਮ੍ਮਵਸੇਨ ਕਾਰਣਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਅਕ੍ਖਾਤਬ੍ਬਂ ਕਥੇਤਬ੍ਬਂ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ਨ ਮਞ੍ਞਤਿ, ਨ ਪਸ੍ਸਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕਿਨ੍ਤਿ ਅਕ੍ਖਾਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ? ‘‘ਤਿਸ੍ਸੋ’’ਤਿ ਵਾ ‘‘ਫੁਸ੍ਸੋ’’ਤਿ ਵਾ ਏਵਂ ਯੇਨ ਕੇਨਚਿ ਨਾਮੇਨ ਵਾ ਗੋਤ੍ਤੇਨ ਵਾ ਪਕਾਸੇਤਬ੍ਬਂ. ਤਞ੍ਹਿ ਤਸ੍ਸ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਤਂ ਤਸ੍ਸ ਖੀਣਾਸਵਸ੍ਸ ਨ ਹੋਤਿ. ਯੇਨ ਨਂ ਵਜ੍ਜਾਤਿ ਯੇਨ ਨਂ ‘‘ਰਾਗੇਨ ਰਤ੍ਤੋ’’ਤਿ ਵਾ ‘‘ਦੋਸੇਨ ਦੁਟ੍ਠੋ’’ਤਿ ਵਾ ‘‘ਮੋਹੇਨ ਮੂਲ਼੍ਹੋ’’ਤਿ ਵਾਤਿ ਕੋਚਿ ਵਦੇਯ੍ਯ, ਤਂ ਕਾਰਣਂ ਤਸ੍ਸ ਖੀਣਾਸਵਸ੍ਸ ਨਤ੍ਥਿ.

ਸਚੇ ਵਿਜਾਨਾਸਿ ਵਦੇਹੀਤਿ ਸਚੇ ਏਵਰੂਪਂ ਖੀਣਾਸਵਂ ਜਾਨਾਸਿ, ‘‘ਜਾਨਾਮੀ’’ਤਿ ਵਦੇਹਿ. ਨੋ ਚੇ ਜਾਨਾਸਿ, ਅਥ ‘‘ਨ ਜਾਨਾਮੀ’’ਤਿ ਵਦੇਹਿ. ਯਕ੍ਖਾਤਿ ਦੇਵਤਂ ਆਲਪਨ੍ਤੋ ਆਹ. ਇਤਿ ਇਮਾਯ ਗਾਥਾਯ ਸਨ੍ਦਿਟ੍ਠਿਕੋ ਨਵਵਿਧੋ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮੋ ਕਥਿਤੋ. ਸਾਧੂਤਿ ਆਯਾਚਨਤ੍ਥੇ ਨਿਪਾਤੋ.

ਯੋ ਮਞ੍ਞਤੀਤਿ ਯੋ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ‘‘ਅਹਂ ਸਮੋ’’ਤਿ ਵਾ ‘‘ਵਿਸੇਸੀ’’ਤਿ ਵਾ ‘‘ਨਿਹੀਨੋ’’ਤਿ ਵਾ ਮਞ੍ਞਤਿ. ਏਤੇਨ ‘‘ਸੇਯ੍ਯੋਹਮਸ੍ਮੀ’’ਤਿਆਦਯੋ ਤਯੋ ਮਾਨਾ ਗਹਿਤਾਵ. ਤੇਸੁ ਗਹਿਤੇਸੁ ਨਵ ਮਾਨਾ ਗਹਿਤਾਵ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਵਿਵਦੇਥ ਤੇਨਾਤਿ ਸੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਤੇਨੇਵ ਮਾਨੇਨ ਯੇਨ ਕੇਨਚਿ ਪੁਗ੍ਗਲੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ – ‘‘ਕੇਨ ਮਂ ਤ੍ਵਂ ਪਾਪੁਣਾਸਿ, ਕਿਂ ਜਾਤਿਯਾ ਪਾਪੁਣਾਸਿ, ਉਦਾਹੁ ਗੋਤ੍ਤੇਨ, ਕੁਲਪਦੇਸੇਨ, ਵਣ੍ਣਪੋਕ੍ਖਰਤਾਯ, ਬਾਹੁਸਚ੍ਚੇਨ, ਧੁਤਗੁਣੇਨਾ’’ਤਿ ਏਵਂ ਵਿਵਦੇਯ੍ਯ. ਇਤਿ ਇਮਾਯਪਿ ਉਪਡ੍ਢਗਾਥਾਯ ਕਾਲਿਕਾ ਕਾਮਾ ਕਥਿਤਾ.

ਤੀਸੁ ਵਿਧਾਸੂਤਿ ਤੀਸੁ ਮਾਨੇਸੁ. ‘‘ਏਕਵਿਧੇਨ ਰੂਪਸਙ੍ਗਹੋ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਧ. ਸ. ੫੮੪) ਹਿ ਕੋਟ੍ਠਾਸੋ ‘‘ਵਿਧੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ. ‘‘ਕਥਂਵਿਧਂ ਸੀਲਵਨ੍ਤਂ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਕਥਂਵਿਧਂ ਪਞ੍ਞਵਨ੍ਤਂ ਵਦਨ੍ਤੀ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਸਂ. ਨਿ. ੧.੯੫) ਆਕਾਰੋ. ‘‘ਤਿਸ੍ਸੋ ਇਮਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵਿਧਾ. ਕਤਮਾ ਤਿਸ੍ਸੋ? ਸੇਯ੍ਯੋਹਮਸ੍ਮੀਤਿ ਵਿਧਾ, ਸਦਿਸੋਹਮਸ੍ਮੀਤਿ ਵਿਧਾ, ਹੀਨੋਹਮਸ੍ਮੀਤਿ ਵਿਧਾ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਸਂ. ਨਿ. ੫.੧੬੨) ਮਾਨੋ ‘‘ਵਿਧਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਇਧਾਪਿ ਮਾਨੋਵ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਤੀਸੁ ਵਿਧਾਸੂਤਿ ਤੀਸੁ ਮਾਨੇਸੂ’’ਤਿ. ਅਵਿਕਮ੍ਪਮਾਨੋਤਿ ਸੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਏਤੇਸੁ ਸਙ੍ਖੇਪਤੋ ਤੀਸੁ, ਵਿਤ੍ਥਾਰਤੋ ਨਵਸੁ ਮਾਨੇਸੁ ਨ ਕਮ੍ਪਤਿ, ਨ ਚਲਤਿ. ਸਮੋ ਵਿਸੇਸੀਤਿ ਨ ਤਸ੍ਸ ਹੋਤੀਤਿ ਤਸ੍ਸ ਪਹੀਨਮਾਨਸ੍ਸ ਖੀਣਾਸਵਸ੍ਸ ‘‘ਅਹਂ ਸਦਿਸੋ’’ਤਿ ਵਾ ‘‘ਸੇਯ੍ਯੋ’’ਤਿ ਵਾ ‘‘ਹੀਨੋ’’ਤਿ ਵਾ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਪਚ੍ਛਿਮਪਦਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯਮੇਵ. ਇਤਿ ਇਮਾਯਪਿ ਉਪਡ੍ਢਗਾਥਾਯ ਨਵਵਿਧੋ ਸਨ੍ਦਿਟ੍ਠਿਕੋ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮੋ ਕਥਿਤੋ.

ਪਹਾਸਿ ਸਙ੍ਖਨ੍ਤਿ, ‘‘ਪਟਿਸਙ੍ਖਾ ਯੋਨਿਸੋ ਆਹਾਰਂ ਆਹਾਰੇਤੀ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਸਂ. ਨਿ. ੪.੧੨੦, ੨੩੯) ਪਞ੍ਞਾ ‘‘ਸਙ੍ਖਾ’’ਤਿ ਆਗਤਾ. ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਤੇ ਕੋਚਿ ਗਣਕੋ ਵਾ ਮੁਦ੍ਦਿਕੋ ਵਾ ਸਙ੍ਖਾਯਕੋ ਵਾ, ਯੋ ਪਹੋਤਿ ਗਙ੍ਗਾਯ ਵਾਲੁਕਂ ਗਣੇਤੁ’’ਨ੍ਤਿ (ਸਂ. ਨਿ. ੪.੪੧੦) ਏਤ੍ਥ ਗਣਨਾ. ‘‘ਸਞ੍ਞਾਨਿਦਾਨਾ ਹਿ ਪਪਞ੍ਚਸਙ੍ਖਾ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਸੁ. ਨਿ. ੮੮੦) ਕੋਟ੍ਠਾਸੋ. ‘‘ਯਾ ਤੇਸਂ ਤੇਸਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਸਙ੍ਖਾ ਸਮਞ੍ਞਾ’’ਤਿ (ਧ. ਸ. ੧੩੧੩-੧੩੧੫) ਏਤ੍ਥ ਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿ ‘‘ਸਙ੍ਖਾ’’ਤਿ ਆਗਤਾ. ਇਧਾਪਿ ਅਯਮੇਵ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾ. ਪਹਾਸਿ ਸਙ੍ਖਨ੍ਤਿ ਪਦਸ੍ਸ ਹਿ ਅਯਮੇਵਤ੍ਥੋ – ਰਤ੍ਤੋ ਦੁਟ੍ਠੋ ਮੂਲ਼੍ਹੋ ਇਤਿ ਇਮਂ ਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਂ ਖੀਣਾਸਵੋ ਪਹਾਸਿ ਜਹਿ ਪਜਹੀਤਿ.

ਨ ਵਿਮਾਨਮਜ੍ਝਗਾਤਿ ਨਵਭੇਦਂ ਤਿਵਿਧਮਾਨਂ ਨ ਉਪਗਤੋ. ਨਿਵਾਸਟ੍ਠੇਨ ਵਾ ਮਾਤੁਕੁਚ੍ਛਿ ‘‘ਵਿਮਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਤਂ ਆਯਤਿਂ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਵਸੇਨ ਨ ਉਪਗਚ੍ਛੀਤਿਪਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਨਾਗਤਤ੍ਥੇ ਅਤੀਤਵਚਨਂ. ਅਚ੍ਛੇਚ੍ਛੀਤਿ ਛਿਨ੍ਦਿ. ਛਿਨ੍ਨਗਨ੍ਥਨ੍ਤਿ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਗਨ੍ਥੇ ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤਂ. ਅਨੀਘਨ੍ਤਿ ਨਿਦ੍ਦੁਕ੍ਖਂ. ਨਿਰਾਸਨ੍ਤਿ ਨਿਤ੍ਤਣ੍ਹਂ. ਪਰਿਯੇਸਮਾਨਾਤਿ ਓਲੋਕਯਮਾਨਾ. ਨਾਜ੍ਝਗਮੁਨ੍ਤਿ ਨ ਅਧਿਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਨ ਵਿਨ੍ਦਨ੍ਤਿ ਨ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਵਤ੍ਤਮਾਨਤ੍ਥੇ ਅਤੀਤਵਚਨਂ. ਇਧ ਵਾ ਹੁਰਂ ਵਾਤਿ ਇਧਲੋਕੇ ਵਾ ਪਰਲੋਕੇ ਵਾ. ਸਬ੍ਬਨਿਵੇਸਨੇਸੂਤਿ ਤਯੋ ਭਵਾ, ਚਤਸ੍ਸੋ ਯੋਨਿਯੋ, ਪਞ੍ਚ ਗਤਿਯੋ, ਸਤ੍ਤ ਵਿਞ੍ਞਾਣਟ੍ਠਿਤਿਯੋ, ਨਵ ਸਤ੍ਤਾਵਾਸਾ, ਇਤਿ ਇਮੇਸੁਪਿ ਸਬ੍ਬੇਸੁ ਸਤ੍ਤਨਿਵੇਸਨੇਸੁ ਏਵਰੂਪਂ ਖੀਣਾਸਵਂ ਕਾਯਸ੍ਸ ਭੇਦਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨਂ ਵਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਵਾ ਨ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਮਾਯ ਗਾਥਾਯ ਸਨ੍ਦਿਟ੍ਠਿਕਂ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਮੇਵ ਕਥੇਸਿ.

ਇਮਞ੍ਚ ਗਾਥਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਸਾਪਿ ਦੇਵਤਾ ਅਤ੍ਥਂ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਸਿ, ਤੇਨੇਵ ਕਾਰਣੇਨ ਇਮਸ੍ਸ ਖ੍ਵਾਹਂ, ਭਨ੍ਤੇਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਪਾਪਂ ਨ ਕਯਿਰਾਤਿ ਗਾਥਾਯ ਦਸਕੁਸਲਕਮ੍ਮਪਥਵਸੇਨਪਿ ਕਥੇਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿ ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਿਕਮਗ੍ਗਵਸੇਨਪਿ. ਦਸਕੁਸਲਕਮ੍ਮਪਥਵਸੇਨ ਤਾਵ ਵਚਸਾਤਿ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਂ ਵਚੀਸੁਚਰਿਤਂ ਗਹਿਤਂ. ਮਨਸਾਤਿ ਤਿਵਿਧਂ ਮਨੋਸੁਚਰਿਤਂ ਗਹਿਤਂ. ਕਾਯੇਨ ਵਾ ਕਿਞ੍ਚਨ ਸਬ੍ਬਲੋਕੇਤਿ ਤਿਵਿਧਂ ਕਾਯਸੁਚਰਿਤਂ ਗਹਿਤਂ. ਇਮੇ ਤਾਵ ਦਸਕੁਸਲਕਮ੍ਮਪਥਧਮ੍ਮਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਕਾਮੇ ਪਹਾਯਾਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਨ ਕਾਮਸੁਖਲ੍ਲਿਕਾਨੁਯੋਗੋ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋ. ਸਤਿਮਾ ਸਮ੍ਪਜਾਨੋਤਿ ਇਮਿਨਾ ਦਸਕੁਸਲਕਮ੍ਮਪਥਕਾਰਣਂ ਸਤਿਸਮ੍ਪਜਞ੍ਞਂ ਗਹਿਤਂ. ਦੁਕ੍ਖਂ ਨ ਸੇਵੇਥ ਅਨਤ੍ਥਸਂਹਿਤਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਅਤ੍ਤਕਿਲਮਥਾਨੁਯੋਗੋ ਪਟਿਸਿਦ੍ਧੋ. ਇਤਿ ਦੇਵਤਾ ‘‘ਉਭੋ ਅਨ੍ਤੇ ਵਿਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਕਾਰਣੇਹਿ ਸਤਿਸਮ੍ਪਜਞ੍ਞੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਦਸਕੁਸਲਕਮ੍ਮਪਥਧਮ੍ਮੇ ਤੁਮ੍ਹੇਹਿ ਕਥਿਤੇ ਆਜਾਨਾਮਿ ਭਗਵਾ’’ਤਿ ਵਦਤਿ.

ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਿਕਮਗ੍ਗਵਸੇਨ ਪਨ ਅਯਂ ਨਯੋ – ਤਸ੍ਮਿਂ ਕਿਰ ਠਾਨੇ ਮਹਤੀ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾ ਅਹੋਸਿ. ਦੇਸਨਾਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਦੇਵਤਾ ਯਥਾਠਾਨੇ ਠਿਤਾਵ ਦੇਸਨਾਨੁਸਾਰੇਨ ਞਾਣਂ ਪੇਸੇਤ੍ਵਾ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਯ ਅਤ੍ਤਨਾ ਅਧਿਗਤਂ ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਿਕਂ ਮਗ੍ਗਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੀ ਏਵਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਵਚਸਾਤਿ ਸਮ੍ਮਾਵਾਚਾ ਗਹਿਤਾ, ਮਨੋ ਪਨ ਅਙ੍ਗਂ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਮਨਸਾਤਿ ਮਗ੍ਗਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਕਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਗਹਿਤਂ. ਕਾਯੇਨ ਵਾ ਕਿਞ੍ਚਨ ਸਬ੍ਬਲੋਕੇਤਿ ਸਮ੍ਮਾਕਮ੍ਮਨ੍ਤੋ ਗਹਿਤੋ, ਆਜੀਵੋ ਪਨ ਵਾਚਾਕਮ੍ਮਨ੍ਤਪਕ੍ਖਿਕਤ੍ਤਾ ਗਹਿਤੋਵ ਹੋਤਿ. ਸਤਿਮਾਤਿ ਇਮਿਨਾ ਵਾਯਾਮਸਤਿਸਮਾਧਯੋ ਗਹਿਤਾ. ਸਮ੍ਪਜਾਨੋਤਿਪਦੇਨ ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿਸਮ੍ਮਾਸਙ੍ਕਪ੍ਪਾ. ਕਾਮੇ ਪਹਾਯ, ਦੁਕ੍ਖਂ ਨ ਸੇਵੇਥਾਤਿਪਦਦ੍ਵਯੇਨ ਅਨ੍ਤਦ੍ਵਯਵਜ੍ਜਨਂ. ਇਤਿ ਇਮੇ ਦ੍ਵੇ ਅਨ੍ਤੇ ਅਨੁਪਗਮ੍ਮ ਮਜ੍ਝਿਮਂ ਪਟਿਪਦਂ ਤੁਮ੍ਹੇਹਿ ਕਥਿਤਂ, ਆਜਾਨਾਮਿ ਭਗਵਾਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਤਥਾਗਤਂ ਗਨ੍ਧਮਾਲਾਦੀਹਿ ਪੂਜੇਤ੍ਵਾ ਪਦਕ੍ਖਿਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਾਮੀਤਿ.

ਸਮਿਦ੍ਧਿਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

ਨਨ੍ਦਨਵਗ੍ਗੋ ਦੁਤਿਯੋ.