੫. ਚੂਲ਼ਕਮ੍ਮਵਿਭਙ੍ਗਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੨੮੯. ਏਵਂ ਮੇ ਸੁਤਨ੍ਤਿ ਚੂਲ਼ਕਮ੍ਮਵਿਭਙ੍ਗਸੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਸੁਭੋਤਿ ਸੋ ਕਿਰ ਦਸ੍ਸਨੀਯੋ ਅਹੋਸਿ ਪਾਸਾਦਿਕੋ, ਤੇਨਸ੍ਸ ਅਙ੍ਗਸੁਭਤਾਯ ਸੁਭੋਤ੍ਵੇਵ ਨਾਮਂ ਅਕਂਸੁ. ਮਾਣਵੋਤਿ ਪਨ ਤਂ ਤਰੁਣਕਾਲੇ ਵੋਹਰਿਂਸੁ, ਸੋ ਮਹਲ੍ਲਕਕਾਲੇਪਿ ਤੇਨੇਵ ਵੋਹਾਰੇਨ ਵੋਹਰਿਯਤਿ. ਤੋਦੇਯ੍ਯਪੁਤ੍ਤੋਤਿ ਤੋਦੇਯ੍ਯਸ੍ਸ ਨਾਮ ਪਸੇਨਦਿਰਞ੍ਞੋ ਪੁਰੋਹਿਤਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਪੁਤ੍ਤੋ. ਸੋ ਕਿਰ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਾ ਅਵਿਦੂਰੇ ਤੁਦਿਗਾਮੋ ਨਾਮ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਸ੍ਸ ਅਧਿਪਤਿਤ੍ਤਾ ਤੋਦੇਯ੍ਯੋਤਿ ਸਙ੍ਖਂ ਗਤੋ. ਮਹਾਧਨੋ ਪਨ ਹੋਤਿ ਸਤ੍ਤਾਸੀਤਿਕੋਟਿਵਿਭਵੋ ਪਰਮਮਚ੍ਛਰੀ, ‘‘ਦਦਤੋ ਭੋਗਾਨਂ ਅਪਰਿਕ੍ਖਯੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਕਸ੍ਸਚਿ ਕਿਞ੍ਚਿ ਨ ਦੇਤਿ. ਵੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚੇਤਂ –

‘‘ਅਞ੍ਜਨਾਨਂ ਖਯਂ ਦਿਸ੍ਵਾ, ਵਮ੍ਮਿਕਾਨਞ੍ਚ ਸਞ੍ਚਯਂ;

ਮਧੂਨਞ੍ਚ ਸਮਾਹਾਰਂ, ਪਣ੍ਡਿਤੋ ਘਰਮਾਵਸੇ’’ਤਿ.

ਏਵਂ ਅਦਾਨਮੇਵ ਸਿਕ੍ਖਾਪੇਸਿ. ਧੁਰਵਿਹਾਰੇ ਵਸਤੋ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਯਾਗੁਉਲ਼ੁਙ੍ਗਮਤ੍ਤਂ ਵਾ ਭਤ੍ਤਕਟਚ੍ਛੁਮਤ੍ਤਂ ਵਾ ਅਦਤ੍ਵਾ ਧਨਲੋਭੇਨ ਕਾਲਂ ਕਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਘਰੇ ਸੁਨਖੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋ. ਸੁਭੋ ਤਂ ਸੁਨਖਂ ਅਤਿਵਿਯ ਪਿਯਾਯਤਿ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਭੁਞ੍ਜਨਕਭਤ੍ਤਂਯੇਵ ਭੋਜੇਤਿ, ਉਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਵਰਸਯਨੇ ਸਯਾਪੇਤਿ. ਅਥ ਭਗਵਾ ਏਕਦਿਵਸਂ ਪਚ੍ਚੂਸਸਮਯੇ ਲੋਕਂ ਵੋਲੋਕੇਨ੍ਤੋ ਤਂ ਸੁਨਖਂ ਦਿਸ੍ਵਾ – ‘‘ਤੋਦੇਯ੍ਯਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਧਨਲੋਭੇਨ ਅਤ੍ਤਨੋਵ ਘਰੇ ਸੁਨਖੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋ, ਅਜ੍ਜ ਮਯਿ ਸੁਭਸ੍ਸ ਘਰਂ ਗਤੇ ਮਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਸੁਨਖੋ ਭੁਕ੍ਕਾਰਂ ਕਰਿਸ੍ਸਤਿ, ਅਥਸ੍ਸਾਹਂ ਏਕਂ ਵਚਨਂ ਵਕ੍ਖਾਮਿ, ਸੋ ‘ਜਾਨਾਤਿ ਮਂ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ’ਤਿ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਉਦ੍ਧਨਟ੍ਠਾਨੇ ਨਿਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤਿ. ਤਤੋਨਿਦਾਨਂ ਸੁਭਸ੍ਸ ਮਯਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਏਕੋ ਕਥਾਸਲ੍ਲਾਪੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਸੋ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਸਰਣੇਸੁ ਪਤਿਟ੍ਠਹਿਸ੍ਸਤਿ, ਸੁਨਖੋ ਪਨ ਕਾਲਂ ਕਤ੍ਵਾ ਨਿਰਯੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਇਮਂ ਮਾਣਵਸ੍ਸ ਸਰਣੇਸੁ ਪਤਿਟ੍ਠਾਨਭਾਵਂ ਞਤ੍ਵਾ ਭਗਵਾ ਤਂ ਦਿਵਸਂ ਸਰੀਰਪਟਿਜਗ੍ਗਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਏਕਕੋਵ ਗਾਮਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤੇ ਮਾਣਵੇ ਤਂ ਘਰਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਾਵਿਸਿ.

ਸੁਨਖੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਭੁਕ੍ਕਾਰਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਭਗਵਤੋ ਸਮੀਪਂ ਗਤੋ. ਤਤੋ ਨਂ ਭਗਵਾ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਤੋਦੇਯ੍ਯ ਤ੍ਵਂ ਪੁਬ੍ਬੇਪਿ ਮਂ ਭੋ ਭੋਤਿ ਪਰਿਭਵਿਤ੍ਵਾ ਸੁਨਖੋ ਜਾਤੋ, ਇਦਾਨਿਪਿ ਭੁਕ੍ਕਾਰਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਵੀਚਿਂ ਗਮਿਸ੍ਸਸੀ’’ਤਿ. ਸੁਨਖੋ ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ – ‘‘ਜਾਨਾਤਿ ਮਂ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ’’ਤਿ ਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰੀ ਹੁਤ੍ਵਾ ਗੀਵਂ ਓਨਾਮੇਤ੍ਵਾ ਉਦ੍ਧਨਨ੍ਤਰੇ ਛਾਰਿਕਾਯਂ ਨਿਪਨ੍ਨੋ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਸਯਨੇ ਸਯਾਪੇਤੁਂ ਨਾਸਕ੍ਖਿਂਸੁ. ਸੁਭੋ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ – ‘‘ਕੇਨਾਯਂ ਸੁਨਖੋ ਸਯਨਾ ਓਰੋਪਿਤੋ’’ਤਿ ਆਹ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਨ ਕੇਨਚੀਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਮਾਣਵੋ ਸੁਤ੍ਵਾ – ‘‘ਮਮ ਪਿਤਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋ, ਤੋਦੇਯ੍ਯੋ ਨਾਮ ਸੁਨਖੋ ਨਤ੍ਥਿ. ਸਮਣੋ ਪਨ ਗੋਤਮੋ ਪਿਤਰਂ ਸੁਨਖਂ ਕਰੋਤਿ, ਯਂਕਿਞ੍ਚਿ ਏਸ ਮੁਖਾਰੁਲ਼੍ਹਂ ਭਾਸਤੀ’’ਤਿ ਕੁਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਮੁਸਾਵਾਦੇਨ ਨਿਗ੍ਗਹੇਤੁਕਾਮੋ ਵਿਹਾਰਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਪੁਚ੍ਛਿ.

ਭਗਵਾਪਿ ਤਸ੍ਸ ਤਥੇਵ ਵਤ੍ਵਾ ਅਵਿਸਂਵਾਦਨਤ੍ਥਂ ਆਹ – ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਪਨ ਤੇ ਮਾਣਵ ਪਿਤਰਾ ਅਨਕ੍ਖਾਤਂ ਧਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਤ੍ਥਿ, ਭੋ ਗੋਤਮ, ਸਤਸਹਸ੍ਸਗ੍ਘਨਿਕਾ ਸੁਵਣ੍ਣਮਾਲਾ ਸਤਸਹਸ੍ਸਗ੍ਘਨਿਕਾ ਸੁਵਣ੍ਣਪਾਦੁਕਾ ਸਤਸਹਸ੍ਸਗ੍ਘਨਿਕਾ ਸੁਵਣ੍ਣਪਾਤਿ ਸਤਸਹਸ੍ਸਞ੍ਚ ਕਹਾਪਣਨ੍ਤਿ. ਗਚ੍ਛ ਤਂ ਸੁਨਖਂ ਅਪ੍ਪੋਦਕਪਾਯਾਸਂ ਭੋਜਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸਯਨੇ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ ਈਸਕਂ ਨਿਦ੍ਦਂ ਓਕ੍ਕਨ੍ਤਕਾਲੇ ਪੁਚ੍ਛ, ਸਬ੍ਬਂ ਤੇ ਆਚਿਕ੍ਖਿਸ੍ਸਤਿ. ਅਥ ਨਂ ਜਾਨੇਯ੍ਯਾਸਿ ‘‘ਪਿਤਾ ਮੇ ਏਸੋ’’ਤਿ. ਮਾਣਵੋ – ‘‘ਸਚੇ ਸਚ੍ਚਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਧਨਂ ਲਚ੍ਛਾਮਿ, ਨੋ ਚੇ, ਸਮਣਂ ਗੋਤਮਂ ਮੁਸਾਵਾਦੇਨ ਨਿਗ੍ਗਣ੍ਹਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਦ੍ਵੀਹਿਪਿ ਕਾਰਣੇਹਿ ਤੁਟ੍ਠੋ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਥਾ ਅਕਾਸਿ. ਸੁਨਖੋ – ‘‘ਞਾਤੋਮ੍ਹਿ ਇਮਿਨਾ’’ਤਿ ਰੋਦਿਤ੍ਵਾ ਹੁਂ ਹੁਨ੍ਤਿ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਧਨਨਿਧਾਨਟ੍ਠਾਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਾਦੇਨ ਪਥਵਿਂ ਖਣਿਤ੍ਵਾ ਸਞ੍ਞਂ ਅਦਾਸਿ, ਮਾਣਵੋ ਧਨਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ – ‘‘ਭਵਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਂ ਨਾਮ ਏਵਂ ਸੁਖੁਮਂ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਅਨ੍ਤਰਂ ਪਾਕਟਂ ਸਮਣਸ੍ਸ ਗੋਤਮਸ੍ਸ, ਅਦ੍ਧਾ ਏਸ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੂ’’ਤਿ ਭਗਵਤਿ ਪਸਨ੍ਨਚਿਤ੍ਤੋ ਚੁਦ੍ਦਸ ਪਞ੍ਹੇ ਅਭਿਸਙ੍ਖਰਿ. ਅਙ੍ਗਵਿਜ੍ਜਾਪਾਠਕੋ ਕਿਰੇਸ, ਤੇਨਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਇਦਂ ਧਮ੍ਮਪਣ੍ਣਾਕਾਰਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਸਮਣਂ ਗੋਤਮਂ ਪਞ੍ਹੇ ਪੁਚ੍ਛਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਦੁਤਿਯਗਮਨੇਨ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ, ਤੇਨ ਪੁਟ੍ਠਪਞ੍ਹੇ ਪਨ ਭਗਵਾ ਏਕਪ੍ਪਹਾਰੇਨੇਵ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਨ੍ਤੋ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸਕਾਤਿਆਦਿਮਾਹ.

ਤਤ੍ਥ ਕਮ੍ਮਂ ਏਤੇਸਂ ਸਕਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਭਣ੍ਡਕਨ੍ਤਿ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸਕਾ. ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਦਾਯਾਦਾਤਿ ਕਮ੍ਮਦਾਯਾਦਾ, ਕਮ੍ਮਂ ਏਤੇਸਂ ਦਾਯਜ੍ਜਂ ਭਣ੍ਡਕਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕਮ੍ਮਂ ਏਤੇਸਂ ਯੋਨਿ ਕਾਰਣਨ੍ਤਿ ਕਮ੍ਮਯੋਨੀ. ਕਮ੍ਮਂ ਏਤੇਸਂ ਬਨ੍ਧੂਤਿ ਕਮ੍ਮਬਨ੍ਧੂ, ਕਮ੍ਮਞਾਤਕਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕਮ੍ਮਂ ਏਤੇਸਂ ਪਟਿਸਰਣਂ ਪਤਿਟ੍ਠਾਤਿ ਕਮ੍ਮਪਟਿਸਰਣਾ. ਯਦਿਦਂ ਹੀਨਪ੍ਪਣੀਤਤਾਯਾਤਿ ਯਂ ਇਦਂ ‘‘ਤ੍ਵਂ ਹੀਨੋ ਭਵ, ਤ੍ਵਂ ਪਣੀਤੋ, ਤ੍ਵਂ ਅਪ੍ਪਾਯੁਕੋ, ਤ੍ਵਂ ਦੀਘਾਯੁਕੋ…ਪੇ… ਤ੍ਵਂ ਦੁਪ੍ਪਞ੍ਞੋ ਭਵ, ਤ੍ਵਂ ਪਞ੍ਞਵਾ’’ਤਿ ਏਵਂ ਹੀਨਪ੍ਪਣੀਤਤਾਯ ਵਿਭਜਨਂ, ਤਂ ਨ ਅਞ੍ਞੋ ਕੋਚਿ ਕਰੋਤਿ, ਕਮ੍ਮਮੇਵ ਏਵਂ ਸਤ੍ਤੇ ਵਿਭਜਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨ ਮਾਣਵੋ ਕਥਿਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਂ ਸਞ੍ਜਾਨਾਸਿ, ਘਨਦੁਸ੍ਸਪਟ੍ਟੇਨਸ੍ਸ ਮੁਖਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਮਧੁਰਂ ਪੁਰਤੋ ਠਪਿਤਂ ਵਿਯ ਅਹੋਸਿ. ਮਾਨਨਿਸ੍ਸਿਤੋ ਕਿਰੇਸ ਪਣ੍ਡਿਤਮਾਨੀ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਸਮਂ ਨ ਪਸ੍ਸਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ‘‘ਕਿਂ ਸਮਣੋ ਗੋਤਮੋ ਕਥੇਤਿ, ਯਮਹਂ ਜਾਨਾਮਿ, ਤਦੇਵ ਕਥੇਤੀਤਿ ਅਯਂ ਮਾਨੋ ਮਾ ਅਹੋਸੀ’’ਤਿ ਮਾਨਭਞ੍ਜਨਤ੍ਥਂ ਭਗਵਾ ‘‘ਆਦਿਤੋਵ ਦੁਪ੍ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਂ ਕਤ੍ਵਾ ਕਥੇਸ੍ਸਾਮਿ, ਤਤੋ ‘ਨਾਹਂ ਭੋ ਗੋਤਮ ਜਾਨਾਮਿ, ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਨ ਮੇ ਪਾਕਟਂ ਕਤ੍ਵਾ ਕਥੇਥਾ’ਤਿ ਮਂ ਯਾਚਿਸ੍ਸਤਿ, ਅਥਸ੍ਸਾਹਂ ਯਾਚਿਤਕਾਲੇ ਕਥੇਸ੍ਸਾਮਿ, ਏਵਞ੍ਚਸ੍ਸ ਸਾਤ੍ਥਕਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਦੁਪ੍ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਂ ਕਤ੍ਵਾ ਕਥੇਸਿ.

ਇਦਾਨਿ ਸੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਪ੍ਪਟਿਵਿਦ੍ਧਭਾਵਂ ਪਕਾਸੇਨ੍ਤੋ ਨ ਖੋ ਅਹਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹ.

੨੯੦. ਸਮਤ੍ਤੇਨਾਤਿ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣੇਨ. ਸਮਾਦਿਨ੍ਨੇਨਾਤਿ ਗਹਿਤੇਨ ਪਰਾਮਟ੍ਠੇਨ. ਅਪ੍ਪਾਯੁਕਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕਾ ਏਸਾ, ਮਾਣਵ, ਪਟਿਪਦਾ ਯਦਿਦਂ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤੀਤਿ ਯਂ ਇਦਂ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਕਮ੍ਮਂ, ਏਸਾ ਅਪ੍ਪਾਯੁਕਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕਾ ਪਟਿਪਦਾਤਿ.

ਕਥਂ ਪਨੇਸਾ ਅਪ੍ਪਾਯੁਕਤਂ ਕਰੋਤਿ? ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਹਿ ਕਮ੍ਮਾਨਿ ਉਪਪੀਲ਼ਕਂ ਉਪਚ੍ਛੇਦਕਂ ਜਨਕਂ ਉਪਤ੍ਥਮ੍ਭਕਨ੍ਤਿ. ਬਲਵਕਮ੍ਮੇਨ ਹਿ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਂ ਪਵਤ੍ਤੇ ਉਪਪੀਲ਼ਕਂ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਥਤੋ ਏਵਂ ਵਦਤਿ ਨਾਮ – ‘‘ਸਚਾਹਂ ਪਠਮਤਰਂ ਜਾਨੇਯ੍ਯਂ, ਨ ਤੇ ਇਧ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤੁਂ ਦਦੇਯ੍ਯਂ, ਚਤੂਸੁਯੇਵ ਤਂ ਅਪਾਯੇਸੁ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾਪੇਯ੍ਯਂ. ਹੋਤੁ, ਤ੍ਵਂ ਯਤ੍ਥ ਕਤ੍ਥਚਿ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤ, ਅਹਂ ਉਪਪੀਲ਼ਕਕਮ੍ਮਂ ਨਾਮ ਤਂ ਪੀਲ਼ੇਤ੍ਵਾ ਨਿਰੋਜਂ ਨਿਯੂਸਂ ਕਸਟਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਤਂ ਤਾਦਿਸਂ ਕਰੋਤਿ. ਕਿਂ ਕਰੋਤਿ? ਪਰਿਸ੍ਸਯਂ ਉਪਨੇਤਿ, ਭੋਗੇ ਵਿਨਾਸੇਤਿ.

ਤਤ੍ਥ ਦਾਰਕਸ੍ਸ ਮਾਤੁਕੁਚ੍ਛਿਯਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਕਾਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਮਾਤੁ ਅਸ੍ਸਾਦੋ ਵਾ ਸੁਖਂ ਵਾ ਨ ਹੋਤਿ, ਮਾਤਾਪਿਤੂਨਂ ਪੀਲ਼ਾਵ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਏਵਂ ਪਰਿਸ੍ਸਯਂ ਉਪਨੇਤਿ. ਦਾਰਕਸ੍ਸ ਪਨ ਮਾਤੁਕੁਚ੍ਛਿਮ੍ਹਿ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਕਾਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਗੇਹੇ ਭੋਗਾ ਉਦਕਂ ਪਤ੍ਵਾ ਲੋਣਂ ਵਿਯ ਰਾਜਾਦੀਨਂ ਵਸੇਨ ਨਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਕੁਮ੍ਭਦੋਹਨਧੇਨੁਯੋ ਖੀਰਂ ਨ ਦੇਨ੍ਤਿ, ਸੂਰਤਾ ਗੋਣਾ ਚਣ੍ਡਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਕਾਣਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਖੁਜ੍ਜਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਗੋਮਣ੍ਡਲੇ ਰੋਗੋ ਪਤਤਿ, ਦਾਸਾਦਯੋ ਵਚਨਂ ਨ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਵਾਪਿਤਂ ਸਸ੍ਸਂ ਨ ਜਾਯਤਿ, ਗੇਹਗਤਂ ਗੇਹੇ, ਅਰਞ੍ਞਗਤਂ ਅਰਞ੍ਞੇ ਨਸ੍ਸਤਿ, ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਘਾਸਚ੍ਛਾਦਨਮਤ੍ਤਂ ਦੁਲ੍ਲਭਂ ਹੋਤਿ, ਗਬ੍ਭਪਰਿਹਾਰੋ ਨ ਹੋਤਿ, ਵਿਜਾਤਕਾਲੇ ਮਾਤੁਥਞ੍ਞਂ ਛਿਜ੍ਜਤਿ, ਦਾਰਕੋ ਪਰਿਹਾਰਂ ਅਲਭਨ੍ਤੋ ਪੀਲ਼ਿਤੋ ਨਿਰੋਜੋ ਨਿਯੂਸੋ ਕਸਟੋ ਹੋਤਿ, ਇਦਂ ਉਪਪੀਲ਼ਕਕਮ੍ਮਂ ਨਾਮ.

ਦੀਘਾਯੁਕਕਮ੍ਮੇਨ ਪਨ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਚ੍ਛੇਦਕਕਮ੍ਮਂ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਆਯੁਂ ਛਿਨ੍ਦਤਿ. ਯਥਾ ਹਿ ਪੁਰਿਸੋ ਅਟ੍ਠੁਸਭਗਮਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸਰਂ ਖਿਪੇਯ੍ਯ ਤਮਞ੍ਞੋ ਧਨੁਤੋ ਵਿਮੁਤ੍ਤਮਤ੍ਤਂ ਮੁਗ੍ਗਰੇਨ ਪਹਰਿਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥੇਵ ਪਾਤੇਯ੍ਯ, ਏਵਂ ਦੀਘਾਯੁਕਕਮ੍ਮੇਨ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਚ੍ਛੇਦਕਕਮ੍ਮਂ ਆਯੁਂ ਛਿਨ੍ਦਤਿ. ਕਿਂ ਕਰੋਤਿ? ਚੋਰਾਨਂ ਅਟਵਿਂ ਪਵੇਸੇਤਿ, ਵਾਲ਼ਮਚ੍ਛੋਦਕਂ ਓਤਾਰੇਤਿ, ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਵਾ ਪਨ ਸਪਰਿਸ੍ਸਯਟ੍ਠਾਨਂ ਉਪਨੇਤਿ, ਇਦਂ ਉਪਚ੍ਛੇਦਕਕਮ੍ਮਂ ਨਾਮ, ‘‘ਉਪਘਾਤਕ’’ਨ੍ਤਿਪਿ ਏਤਸ੍ਸੇਵ ਨਾਮਂ.

ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਕਂ ਪਨ ਕਮ੍ਮਂ ਜਨਕਕਮ੍ਮਂ ਨਾਮ. ਅਪ੍ਪਭੋਗਕੁਲਾਦੀਸੁ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭੋਗਸਮ੍ਪਦਾਦਿਕਰਣੇਨ ਉਪਤ੍ਥਮ੍ਭਕਕਮ੍ਮਂ ਉਪਤ੍ਥਮ੍ਭਕਕਮ੍ਮਂ ਨਾਮ.

ਇਮੇਸੁ ਚਤੂਸੁ ਪੁਰਿਮਾਨਿ ਦ੍ਵੇ ਅਕੁਸਲਾਨੇਵ, ਜਨਕਂ ਕੁਸਲਮ੍ਪਿ ਅਕੁਸਲਮ੍ਪਿ, ਉਪਤ੍ਥਮ੍ਭਕਂ ਕੁਸਲਮੇਵ. ਤਤ੍ਥ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਕਮ੍ਮਂ ਉਪਚ੍ਛੇਦਕਕਮ੍ਮੇਨ ਅਪ੍ਪਾਯੁਕਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕਂ ਹੋਤਿ. ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਿਨਾ ਵਾ ਕਤਂ ਕੁਸਲਕਮ੍ਮਂ ਉਲ਼ਾਰਂ ਨ ਹੋਤਿ, ਦੀਘਾਯੁਕਪਟਿਸਨ੍ਧਿਂ ਜਨੇਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ. ਏਵਂ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤੋ ਅਪ੍ਪਾਯੁਕਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕੋ ਹੋਤਿ. ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਮੇਵ ਵਾ ਨਿਯਾਮੇਤ੍ਵਾ ਅਪ੍ਪਾਯੁਕਂ ਕਰੋਤਿ, ਸਨ੍ਨਿਟ੍ਠਾਨਚੇਤਨਾਯ ਵਾ ਨਿਰਯੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਤਿ, ਪੁਬ੍ਬਾਪਰਚੇਤਨਾਹਿ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਅਪ੍ਪਾਯੁਕੋ ਹੋਤਿ.

ਦੀਘਾਯੁਕਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕਾ ਏਸਾ ਮਾਣਵ ਪਟਿਪਦਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪਰਿਤ੍ਤਕਮ੍ਮੇਨਪਿ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਂ ਪਵਤ੍ਤੇ ਏਤਂ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਾ ਵਿਰਤਿਕਮ੍ਮਂ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਥਤੋ ਏਵਂ ਵਦਤਿ ਨਾਮ – ‘‘ਸਚਾਹਂ ਪਠਮਤਰਂ ਜਾਨੇਯ੍ਯਂ, ਨ ਤੇ ਇਧ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤੁਂ ਦਦੇਯ੍ਯਂ, ਦੇਵਲੋਕੇਯੇਵ ਤਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾਪੇਯ੍ਯਂ. ਹੋਤੁ, ਤ੍ਵਂ ਯਤ੍ਥ ਕਤ੍ਥਚਿ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ, ਅਹਂ ਉਪਤ੍ਥਮ੍ਭਕਕਮ੍ਮਂ ਨਾਮ ਥਮ੍ਭਂ ਤੇ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਉਪਤ੍ਥਮ੍ਭਂ ਕਰੋਤਿ. ਕਿਂ ਕਰੋਤਿ? ਪਰਿਸ੍ਸਯਂ ਨਾਸੇਤਿ, ਭੋਗੇ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤਿ.

ਤਤ੍ਥ ਦਾਰਕਸ੍ਸ ਮਾਤੁਕੁਚ੍ਛਿਯਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਕਾਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਮਾਤਾਪਿਤੂਨਂ ਸੁਖਮੇਵ ਸਾਤਮੇਵ ਹੋਤਿ. ਯੇਪਿ ਪਕਤਿਯਾ ਮਨੁਸ੍ਸਾਮਨੁਸ੍ਸਪਰਿਸ੍ਸਯਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤੇ ਸਬ੍ਬੇ ਅਪਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਏਵਂ ਪਰਿਸ੍ਸਯਂ ਨਾਸੇਤਿ. ਦਾਰਕਸ੍ਸ ਪਨ ਮਾਤੁਕੁਚ੍ਛਿਮ੍ਹਿ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਕਾਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਗੇਹੇ ਭੋਗਾਨਂ ਪਮਾਣਂ ਨ ਹੋਤਿ, ਨਿਧਿਕੁਮ੍ਭਿਯੋ ਪੁਰਤੋਪਿ ਪਚ੍ਛਤੋਪਿ ਗੇਹਂ ਪਵਟ੍ਟਮਾਨਾ ਪਵਿਸਨ੍ਤਿ. ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਪਰੇਹਿ ਠਪਿਤਧਨਸ੍ਸਾਪਿ ਸਮ੍ਮੁਖੀਭਾਵਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਧੇਨੁਯੋ ਬਹੁਖੀਰਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਗੋਣਾ ਸੁਖਸੀਲਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਵਪ੍ਪਟ੍ਠਾਨੇ ਸਸ੍ਸਾਨਿ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਵਡ੍ਢਿਯਾ ਵਾ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਂ, ਤਾਵਕਾਲਿਕਂ ਵਾ ਦਿਨ੍ਨਂ ਧਨਂ ਅਚੋਦਿਤਾ ਸਯਮੇਵ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਦੇਨ੍ਤਿ, ਦਾਸਾਦਯੋ ਸੁਵਚਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਕਮ੍ਮਨ੍ਤਾ ਨ ਪਰਿਹਾਯਨ੍ਤਿ. ਦਾਰਕੋ ਗਬ੍ਭਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਪਰਿਹਾਰਂ ਲਭਤਿ, ਕੋਮਾਰਿਕਵੇਜ੍ਜਾ ਸਨ੍ਨਿਹਿਤਾਵ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਗਹਪਤਿਕੁਲੇ ਜਾਤੋ ਸੇਟ੍ਠਿਟ੍ਠਾਨਂ, ਅਮਚ੍ਚਕੁਲਾਦੀਸੁ ਜਾਤੋ ਸੇਨਾਪਤਿਟ੍ਠਾਨਾਦੀਨਿ ਲਭਤਿ. ਏਵਂ ਭੋਗੇ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤਿ. ਸੋ ਅਪਰਿਸ੍ਸਯੋ ਸਭੋਗੋ ਚਿਰਂ ਜੀਵਤੀਤਿ. ਏਵਂ ਅਪਾਣਾਤਿਪਾਤਕਮ੍ਮਂ ਦੀਘਾਯੁਕਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕਂ ਹੋਤਿ.

ਅਪਾਣਾਤਿਪਾਤਿਨਾ ਵਾ ਕਤਂ ਅਞ੍ਞਮ੍ਪਿ ਕੁਸਲਂ ਉਲ਼ਾਰਂ ਹੋਤਿ, ਦੀਘਾਯੁਕਪਟਿਸਨ੍ਧਿਂ ਜਨੇਤੁਂ ਸਕ੍ਕੋਤਿ, ਏਵਮ੍ਪਿ ਦੀਘਾਯੁਕਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕਂ ਹੋਤਿ. ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਮੇਵ ਵਾ ਨਿਯਾਮੇਤ੍ਵਾ ਦੀਘਾਯੁਕਂ ਕਰੋਤਿ. ਸਨ੍ਨਿਟ੍ਠਾਨਚੇਤਨਾਯ ਵਾ ਦੇਵਲੋਕੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਤਿ, ਪੁਬ੍ਬਾਪਰਚੇਤਨਾਹਿ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਦੀਘਾਯੁਕੋ ਹੋਤਿ. ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਸਬ੍ਬਪਞ੍ਹਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨੇਸੁ ਅਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.

ਵਿਹੇਠਨਕਮ੍ਮਾਦੀਨਿਪਿ ਹਿ ਪਵਤ੍ਤੇ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਥਤੋ ਤਥੇਵ ਵਦਮਾਨਾਨਿ ਵਿਯ ਉਪਪੀਲ਼ਨੇਨ ਨਿਬ੍ਭੋਗਤਂ ਆਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਪਟਿਜਗ੍ਗਨਂ ਅਲਭਨ੍ਤਸ੍ਸ ਰੋਗੁਪ੍ਪਾਦਨਾਦੀਹਿ ਵਾ, ਵਿਹੇਠਕਾਦੀਹਿ ਕਤਸ੍ਸ ਕੁਸਲਸ੍ਸ ਅਨੁਲ਼ਾਰਤਾਯ ਵਾ, ਆਦਿਤੋਵ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਨਿਯਾਮਨੇਨ ਵਾ, ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਪੁਬ੍ਬਾਪਰਚੇਤਨਾਵਸੇਨ ਵਾ ਬਹ੍ਵਾਬਾਧਤਾਦੀਨਿ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਅਪਾਣਾਤਿਪਾਤੋ ਵਿਯ ਚ ਅਵਿਹੇਠਨਾਦੀਨਿਪਿ ਅਪ੍ਪਾਬਾਧਤਾਦੀਨੀਤਿ.

੨੯੩. ਏਤ੍ਥ ਪਨ ਇਸ੍ਸਾਮਨਕੋਤਿ ਇਸ੍ਸਾਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤੋ. ਉਪਦੁਸ੍ਸਤੀਤਿ ਇਸ੍ਸਾਵਸੇਨੇਵ ਉਪਕ੍ਕੋਸਨ੍ਤੋ ਦੁਸ੍ਸਤਿ. ਇਸ੍ਸਂ ਬਨ੍ਧਤੀਤਿ ਯਵਕਲਾਪਂ ਬਨ੍ਧਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਯਥਾ ਨ ਨਸ੍ਸਤਿ ਏਵਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਵਿਯ ਠਪੇਤਿ. ਅਪ੍ਪੇਸਕ੍ਖੋਤਿ ਅਪ੍ਪਪਰਿਵਾਰੋ, ਰਤ੍ਤਿਂ ਖਿਤ੍ਤੋ ਵਿਯ ਸਰੋ ਨ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਉਚ੍ਛਿਟ੍ਠਹਤ੍ਥੋ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਉਦਕਦਾਯਕਮ੍ਪਿ ਨ ਲਭਤਿ.

੨੯੪. ਨ ਦਾਤਾ ਹੋਤੀਤਿ ਮਚ੍ਛਰਿਯਵਸੇਨ ਨ ਦਾਤਾ ਹੋਤਿ. ਤੇਨ ਕਮ੍ਮੇਨਾਤਿ ਤੇਨ ਮਚ੍ਛਰਿਯਕਮ੍ਮੇਨ.

੨੯੫. ਅਭਿਵਾਦੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਅਭਿਵਾਦਨਾਰਹਂ ਬੁਦ੍ਧਂ ਵਾ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਂ ਵਾ ਅਰਿਯਸਾਵਕਂ ਵਾ. ਪਚ੍ਚੁਟ੍ਠਾਤਬ੍ਬਾਦੀਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਪਨ ਪਞ੍ਹਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨੇ ਉਪਪੀਲ਼ਕਉਪਤ੍ਥਮ੍ਭਕਕਮ੍ਮਾਨਿ ਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾਨਿ. ਨ ਹਿ ਪਵਤ੍ਤੇ ਨੀਚਕੁਲਿਨਂ ਵਾ ਉਚ੍ਚਾਕੁਲਿਨਂ ਵਾ ਸਕ੍ਕਾ ਕਾਤੁਂ, ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਮੇਵ ਪਨ ਨਿਯਾਮੇਤ੍ਵਾ ਨੀਚਕੁਲਿਯਂ ਕਮ੍ਮਂ ਨੀਚਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਤਿ, ਉਚ੍ਚਾਕੁਲਿਯਂ ਕਮ੍ਮਂ ਉਚ੍ਚਾਕੁਲੇ.

੨੯੬. ਨ ਪਰਿਪੁਚ੍ਛਿਤਾ ਹੋਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪਨ ਅਪਰਿਪੁਚ੍ਛਨੇਨ ਨਿਰਯੇ ਨ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਤਿ. ਅਪਰਿਪੁਚ੍ਛਕੋ ਪਨ ‘‘ਇਦਂ ਕਾਤਬ੍ਬਂ, ਇਦਂ ਨ ਕਾਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਨ ਜਾਨਾਤਿ, ਅਜਾਨਨ੍ਤੋ ਕਾਤਬ੍ਬਂ ਨ ਕਰੋਤਿ, ਅਕਾਤਬ੍ਬਂ ਕਰੋਤਿ. ਤੇਨ ਨਿਰਯੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਤਿ, ਇਤਰੋ ਸਗ੍ਗੇ. ਇਤਿ ਖੋ, ਮਾਣਵ…ਪੇ… ਯਦਿਦਂ ਹੀਨਪ੍ਪਣੀਤਤਾਯਾਤਿ ਸਤ੍ਥਾ ਦੇਸਨਂ ਯਥਾਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਪਾਪੇਸਿ. ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਉਤ੍ਤਾਨਮੇਵਾਤਿ.

ਪਪਞ੍ਚਸੂਦਨਿਯਾ ਮਜ੍ਝਿਮਨਿਕਾਯਟ੍ਠਕਥਾਯ

ਚੂਲ਼ਕਮ੍ਮਵਿਭਙ੍ਗਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

ਸੁਭਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿਪਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ.