੬. ਉਪਾਲਿਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੫੬. ਏਵਂ ਮੇ ਸੁਤਨ੍ਤਿ ਉਪਾਲਿਸੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਨਾਲ਼ਨ੍ਦਾਯਨ੍ਤਿ ਨਾਲਨ੍ਦਾਤਿ ਏਵਂਨਾਮਕੇ ਨਗਰੇ ਤਂ ਨਗਰਂ ਗੋਚਰਗਾਮਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਪਾਵਾਰਿਕਮ੍ਬਵਨੇਤਿ ਦੁਸ੍ਸਪਾਵਾਰਿਕਸੇਟ੍ਠਿਨੋ ਅਮ੍ਬਵਨੇ. ਤਂ ਕਿਰ ਤਸ੍ਸ ਉਯ੍ਯਾਨਂ ਅਹੋਸਿ, ਸੋ ਭਗਵਤੋ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤਿ ਪਸਨ੍ਨੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਉਯ੍ਯਾਨੇ ਕੁਟਿਲੇਣਮਣ੍ਡਪਾਦਿਪਟਿਮਣ੍ਡਿਤਂ ਭਗਵਤੋ ਵਿਹਾਰਂ ਕਤ੍ਵਾ ਨਿਯ੍ਯਾਦੇਸਿ, ਸੋ ਵਿਹਾਰੋ ਜੀਵਕਮ੍ਬਵਨਂ ਵਿਯ ਪਾਵਾਰਿਕਮ੍ਬਵਨਨ੍ਤੇਵ ਸਙ੍ਖਂ ਗਤੋ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਾਵਾਰਿਕਮ੍ਬਵਨੇ ਵਿਹਰਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਦੀਘਤਪਸ੍ਸੀਤਿ ਦੀਘਤ੍ਤਾ ਏਵਂਲਦ੍ਧਨਾਮੋ. ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਪਟਿਕ੍ਕਨ੍ਤੋਤਿ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਤੋ ਪਟਿਕ੍ਕਨ੍ਤੋ. ਸਾਸਨੇ ਵਿਯ ਕਿਂ ਪਨ ਬਾਹਿਰਾਯਤਨੇ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤੋਤਿ ਵੋਹਾਰੋ ਅਤ੍ਥੀਤਿ, ਨਤ੍ਥਿ.
ਪਞ੍ਞਪੇਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ ਠਪੇਤਿ. ਦਣ੍ਡਾਨਿ ਪਞ੍ਞਪੇਤੀਤਿ ਇਦਂ ਨਿਗਣ੍ਠਸਮਯੇਨ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਆਹ. ਕਾਯਦਣ੍ਡਂ ਵਚੀਦਣ੍ਡਂ ਮਨੋਦਣ੍ਡਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪੁਰਿਮਦਣ੍ਡਦ੍ਵਯਂ ਤੇ ਅਚਿਤ੍ਤਕਂ ਪਯ੍ਯਪੇਨ੍ਤਿ. ਯਥਾ ਕਿਰ ਵਾਤੇ ਵਾਯਨ੍ਤੇ ਸਾਖਾ ਚਲਤਿ, ਉਦਕਂ ਚਲਤਿ, ਨ ਚ ਤਤ੍ਥ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਏਵਂ ਕਾਯਦਣ੍ਡੋਪਿ ਅਚਿਤ੍ਤਕੋਵ ਹੋਤਿ. ਯਥਾ ਚ ਵਾਤੇ ਵਾਯਨ੍ਤੇ ਤਾਲਪਣ੍ਣਾਦੀਨਿ ਸਦ੍ਦਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਉਦਕਾਨਿ ਸਦ੍ਦਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਨ ਚ ਤਤ੍ਥ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਏਵਂ ਵਚੀਦਣ੍ਡੋਪਿ ਅਚਿਤ੍ਤਕੋਵ ਹੋਤੀਤਿ ਇਮਂ ਦਣ੍ਡਦ੍ਵਯਂ ਅਚਿਤ੍ਤਕਂ ਪਞ੍ਞਪੇਨ੍ਤਿ. ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਨ ਮਨੋਦਣ੍ਡਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਞਪੇਨ੍ਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਵਚਨਂ ਪਤਿਟ੍ਠਪੇਤੁਕਾਮੋ ‘‘ਕਿਂ ਪਨ ਤਪਸ੍ਸੀ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ.
ਤਤ੍ਥ ਕਥਾਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਕਥਾਯੇਵ ਕਥਾਵਤ੍ਥੁ. ਕਥਾਯਂ ਪਤਿਟ੍ਠਪੇਸੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕਸ੍ਮਾ ਪਨ ਭਗਵਾ ਏਵਮਕਾਸਿ? ਪਸ੍ਸਤਿ ਹਿ ਭਗਵਾ ‘‘ਅਯਂ ਇਮਂ ਕਥਂ ਆਦਾਯ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਤ੍ਥੁ ਮਹਾਨਿਗਣ੍ਠਸ੍ਸ ਆਰੋਚੇਸ੍ਸਤਿ, ਤਾਸਞ੍ਚ ਪਰਿਸਤਿ, ਉਪਾਲਿ ਗਹਪਤਿ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ, ਸੋ ਇਮਂ ਕਥਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਮਮ ਵਾਦਂ ਆਰੋਪੇਤੁਂ ਆਗਮਿਸ੍ਸਤਿ, ਤਸ੍ਸਾਹਂ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਸ੍ਸਾਮਿ, ਸੋ ਤਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਸਰਣਂ ਗਮਿਸ੍ਸਤਿ, ਅਥਸ੍ਸ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਸਚ੍ਚਾਨਿ ਪਕਾਸੇਸ੍ਸਾਮਿ, ਸੋ ਸਚ੍ਚਪਕਾਸਨਾਵਸਾਨੇ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਹਿਸ੍ਸਤਿ, ਪਰੇਸਂ ਸਙ੍ਗਹਤ੍ਥਮੇਵ ਹਿ ਮਯਾ ਪਾਰਮਿਯੋ ਪੂਰਿਤਾ’’ਤਿ. ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤੋ ਏਵਮਕਾਸਿ.
੫੭. ਕਮ੍ਮਾਨਿ ਪਞ੍ਞਪੇਸੀਤਿ ਇਦਂ ਨਿਗਣ੍ਠੋ ਬੁਦ੍ਧਸਮਯੇਨ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਆਹ. ਕਾਯਕਮ੍ਮਂ ਵਚੀਕਮ੍ਮਂ ਮਨੋਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਕਾਯਦ੍ਵਾਰੇ ਆਦਾਨਗਹਣਮੁਞ੍ਚਨਚੋਪਨਪਤ੍ਤਾ ਅਟ੍ਠਕਾਮਾਵਚਰਕੁਸਲਚੇਤਨਾ ਦ੍ਵਾਦਸਾਕੁਸਲਚੇਤਨਾਤਿ ਵੀਸਤਿਚੇਤਨਾ ਕਾਯਕਮ੍ਮਂ ਨਾਮ. ਕਾਯਦ੍ਵਾਰੇ ਆਦਾਨਾਦੀਨਿ ਅਪਤ੍ਵਾ ਵਚੀਦ੍ਵਾਰੇ ਵਚਨਭੇਦਂ ਪਾਪਯਮਾਨਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਤਾਯੇਵ ਵੀਸਤਿਚੇਤਨਾ ਵਚੀਕਮ੍ਮਂ ਨਾਮ. ਉਭਯਦ੍ਵਾਰੇ ਚੋਪਨਂ ਅਪ੍ਪਤ੍ਵਾ ਮਨੋਦ੍ਵਾਰੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਏਕੂਨਤਿਂਸਕੁਸਲਾਕੁਸਲਚੇਤਨਾ ਮਨੋਕਮ੍ਮਂ ਨਾਮ. ਅਪਿਚ ਸਙ੍ਖੇਪਤੋ ਤਿਵਿਧਂ ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤਂ ਕਾਯਕਮ੍ਮਂ ਨਾਮ, ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਂ ਵਚੀਦੁਚ੍ਚਰਿਤਂ ਵਚੀਕਮ੍ਮਂ ਨਾਮ, ਤਿਵਿਧਂ ਮਨੋਦੁਚ੍ਚਰਿਤਂ ਮਨੋਕਮ੍ਮਂ ਨਾਮ. ਇਮਸ੍ਮਿਞ੍ਚ ਸੁਤ੍ਤੇ ਕਮ੍ਮਂ ਧੁਰਂ, ਅਨਨ੍ਤਰਸੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਚਤ੍ਤਾਰਿਮਾਨਿ ਪੁਣ੍ਣ ਕਮ੍ਮਾਨਿ ਮਯਾ ਸਯਂ ਅਭਿਞ੍ਞਾ ਸਚ੍ਛਿਕਤ੍ਵਾ ਪਵੇਦਿਤਾਨੀ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੨.੮੧) ਏਵਮਾਗਤੇਪਿ ਚੇਤਨਾ ਧੁਰਂ. ਯਤ੍ਥ ਕਤ੍ਥਚਿ ਪਵਤ੍ਤਾ ਚੇਤਨਾ ‘‘ਕਣ੍ਹਂ ਕਣ੍ਹਵਿਪਾਕ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਭੇਦਂ ਲਭਤਿ. ਨਿਦ੍ਦੇਸਵਾਰੇ ਚਸ੍ਸ ‘‘ਸਬ੍ਯਾਬਜ੍ਝਂ ਕਾਯਸਙ੍ਖਾਰਂ ਅਭਿਸਙ੍ਖਰੋਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਸਾ ਵੁਤ੍ਤਾਵ. ਕਾਯਦ੍ਵਾਰੇ ਪਵਤ੍ਤਾ ਪਨ ਇਧ ਕਾਯਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਂ, ਵਚੀਦ੍ਵਾਰੇ ਪਵਤ੍ਤਾ ਵਚੀਕਮ੍ਮਂ, ਮਨੋਦ੍ਵਾਰੇ ਪਵਤ੍ਤਾ ਮਨੋਕਮ੍ਮਂ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ – ‘‘ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸੁਤ੍ਤੇ ਕਮ੍ਮਂ ਧੁਰਂ, ਅਨਨ੍ਤਰਸੁਤ੍ਤੇ ਚੇਤਨਾ’’ਤਿ. ਕਮ੍ਮਮ੍ਪਿ ਹਿ ਭਗਵਾ ਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਞਪੇਤਿ ਯਥਾ ਇਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਸੁਤ੍ਤੇ. ਚੇਤਨਮ੍ਪਿ, ਯਥਾਹ – ‘‘ਚੇਤਨਾਹਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕਮ੍ਮਂ ਵਦਾਮਿ, ਚੇਤਯਿਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਤੀ’’ਤਿ (ਅ. ਨਿ. ੬.੬੩). ਕਸ੍ਮਾ ਪਨ ਚੇਤਨਾ ਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ? ਚੇਤਨਾਮੂਲਕਤ੍ਤਾ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ.
ਏਤ੍ਥ ਚ ਅਕੁਸਲਂ ਪਤ੍ਵਾ ਕਾਯਕਮ੍ਮਂ ਵਚੀਕਮ੍ਮਂ ਮਹਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤੋ ਨ ਕਿਲਮਤਿ, ਕੁਸਲਂ ਪਤ੍ਵਾ ਮਨੋਕਮ੍ਮਂ. ਤਥਾ ਹਿ ਮਾਤੁਘਾਤਾਦੀਨਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਕਮ੍ਮਾਨਿ ਕਾਯੇਨੇਵ ਉਪਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਕਾਯੇਨੇਵ ਕਰੋਤਿ, ਨਿਰਯੇ ਕਪ੍ਪਟ੍ਠਿਕਸਙ੍ਘਭੇਦਕਮ੍ਮਂ ਵਚੀਦ੍ਵਾਰੇਨ ਕਰੋਤਿ. ਏਵਂ ਅਕੁਸਲਂ ਪਤ੍ਵਾ ਕਾਯਕਮ੍ਮਂ ਵਚੀਕਮ੍ਮਂ ਮਹਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤੋ ਨ ਕਿਲਮਤਿ ਨਾਮ. ਏਕਾ ਪਨ ਝਾਨਚੇਤਨਾ ਚਤੁਰਾਸੀਤਿਕਪ੍ਪਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਸਗ੍ਗਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਆਵਹਤਿ, ਏਕਾ ਮਗ੍ਗਚੇਤਨਾ ਸਬ੍ਬਾਕੁਸਲਂ ਸਮੁਗ੍ਘਾਤੇਤ੍ਵਾ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਗਣ੍ਹਾਪੇਤਿ. ਏਵਂ ਕੁਸਲਂ ਪਤ੍ਵਾ ਮਨੋਕਮ੍ਮਂ ਮਹਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤੋ ਨ ਕਿਲਮਤਿ ਨਾਮ. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਪਨ ਠਾਨੇ ਭਗਵਾ ਅਕੁਸਲਂ ਪਤ੍ਵਾ ਮਨੋਕਮ੍ਮਂ ਮਹਾਸਾਵਜ੍ਜਂ ਵਦਮਾਨੋ ਨਿਯਤਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਦਤਿ. ਤੇਨੇਵਾਹ – ‘‘ਨਾਹਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਞ੍ਞਂ ਏਕਧਮ੍ਮਮ੍ਪਿ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਾਮਿ, ਯਂ ਏਵਂ ਮਹਾਸਾਵਜ੍ਜਂ, ਯਥਯਿਦਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿ. ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਪਰਮਾਨਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਹਾਸਾਵਜ੍ਜਾਨੀ’’ਤਿ (ਅ. ਨਿ. ੧.੩੧੦).
ਇਦਾਨਿ ਨਿਗਣ੍ਠੋਪਿ ਤਥਾਗਤੇਨ ਗਤਮਗ੍ਗਂ ਪਟਿਪਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਕਿਞ੍ਚਿ ਅਤ੍ਥਨਿਪ੍ਫਤ੍ਤਿਂ ਅਪਸ੍ਸਨ੍ਤੋਪਿ ‘‘ਕਿਂ ਪਨਾਵੁਸੋ, ਗੋਤਮਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ.
੫੮. ਬਾਲਕਿਨਿਯਾਤਿ ਉਪਾਲਿਸ੍ਸ ਕਿਰ ਬਾਲਕਲੋਣਕਾਰਗਾਮੋ ਨਾਮ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਤੋ ਆਯਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਆਗਤਾ, ਸੋ ‘‘ਏਥ ਭਣੇ, ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਮਹਾਨਿਗਣ੍ਠਂ ਪਸ੍ਸਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਤਾਯ ਪਰਿਸਾਯ ਪਰਿਵੁਤੋ ਤਤ੍ਥ ਅਗਮਾਸਿ. ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਬਾਲਕਿਨਿਯਾ ਪਰਿਸਾਯਾ’’ਤਿ, ਬਾਲਕਗਾਮਵਾਸਿਨਿਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਉਪਾਲਿਪਮੁਖਾਯਾਤਿ ਉਪਾਲਿਜੇਟ੍ਠਕਾਯ. ਅਪਿਚ ਬਾਲਕਿਨਿਯਾਤਿ ਬਾਲਵਤਿਯਾ ਬਾਲੁਸ੍ਸਨ੍ਨਾਯਾਤਿਪਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਉਪਾਲਿਪਮੁਖਾਯਾਤਿ ਉਪਾਲਿਗਹਪਤਿਯੇਵ ਤਤ੍ਥ ਥੋਕਂ ਸਪ੍ਪਞ੍ਞੋ, ਸੋ ਤਸ੍ਸਾ ਪਮੁਖੋ ਜੇਟ੍ਠਕੋ. ਤੇਨਾਪਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਉਪਾਲਿਪਮੁਖਾਯਾ’’ਤਿ. ਹਨ੍ਦਾਤਿ ਵਚਸਾਯਤ੍ਥੇ ਨਿਪਾਤੋ. ਛਵੋਤਿ ਲਾਮਕੋ. ਓਲ਼ਾਰਿਕਸ੍ਸਾਤਿ ਮਹਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਉਪਨਿਧਾਯਾਤਿ ਉਪਨਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ, ਕਾਯਦਣ੍ਡਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਨਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਯਂ ਨੁ ਖੋ ਮਹਨ੍ਤੋ, ਅਯਂ ਮਹਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਏਵਂ ਓਲੋਕਿਯਮਾਨੋ ਛਵੋ ਮਨੋਦਣ੍ਡੋ ਕਿਂ ਸੋਭਤਿ, ਕੁਤੋ ਸੋਭਿਸ੍ਸਤਿ, ਨ ਸੋਭਤਿ, ਉਪਨਿਕ੍ਖੇਪਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਨਪ੍ਪਹੋਤੀਤਿ ਦੀਪੇਤਿ. ਸਾਧੁ ਸਾਧੁ, ਭਨ੍ਤੇ, ਤਪਸ੍ਸੀਤਿ ਦੀਘਤਪਸ੍ਸਿਸ੍ਸ ਸਾਧੁਕਾਰਂ ਦੇਨ੍ਤੋ, ਭਨ੍ਤੇਤਿ ਨਾਟਪੁਤ੍ਤਮਾਲਪਤਿ.
੬੦. ਨ ਖੋ ਮੇਤਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਰੁਚ੍ਚਤੀਤਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਤਂ ਮਯ੍ਹਂ ਨ ਰੁਚ੍ਚਤਿ. ਮਾਯਾਵੀਤਿ ਮਾਯਾਕਾਰੋ. ਆਵਟ੍ਟਨਿਮਾਯਨ੍ਤਿ ਆਵਟ੍ਟੇਤ੍ਵਾ ਗਹਣਮਾਯਂ. ਆਵਟ੍ਟੇਤੀਤਿ ਆਵਟ੍ਟੇਤ੍ਵਾ ਪਰਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਗਚ੍ਛ ਤ੍ਵਂ ਗਹਪਤੀਤਿ ਕਸ੍ਮਾ ਮਹਾਨਿਗਣ੍ਠੋ ਗਹਪਤਿਂ ਯਾਵਤਤਿਯਂ ਪਹਿਣਤਿਯੇਵ? ਦੀਘਤਪਸ੍ਸੀ ਪਨ ਪਟਿਬਾਹਤੇਵ? ਮਹਾਨਿਗਣ੍ਠੇਨ ਹਿ ਭਗਵਤਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਏਕਂ ਨਗਰਂ ਉਪਨਿਸ੍ਸਾਯ ਵਿਹਰਨ੍ਤੇਨਪਿ ਨ ਭਗਵਾ ਦਿਟ੍ਠਪੁਬ੍ਬੋ. ਯੋ ਹਿ ਸਤ੍ਥੁਵਾਦਪਟਿਞ੍ਞੋ ਹੋਤਿ, ਸੋ ਤਂ ਪਟਿਞ੍ਞਂ ਅਪ੍ਪਹਾਯ ਬੁਦ੍ਧਦਸ੍ਸਨੇ ਅਭਬ੍ਬੋ. ਤਸ੍ਮਾ ਏਸ ਬੁਦ੍ਧਦਸ੍ਸਨਸ੍ਸ ਅਲਦ੍ਧਪੁਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ਦਸਬਲਸ੍ਸ ਦਸ੍ਸਨਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਞ੍ਚ ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਕਥਾਭਾਵਞ੍ਚ ਅਜਾਨਨ੍ਤੋ ਯਾਵਤਤਿਯਂ ਪਹਿਣਤੇਵ. ਦੀਘਤਪਸ੍ਸੀ ਪਨ ਕਾਲੇਨ ਕਾਲਂ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਤਿਟ੍ਠਤਿਪਿ ਨਿਸੀਦਤਿਪਿ ਪਞ੍ਹਮ੍ਪਿ ਪੁਚ੍ਛਤਿ, ਸੋ ਤਥਾਗਤਸ੍ਸ ਦਸ੍ਸਨਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਮ੍ਪਿ ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਕਥਾਭਾਵਮ੍ਪਿ ਜਾਨਾਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਅਯਂ ਗਹਪਤਿ ਪਣ੍ਡਿਤੋ, ਸਮਣਸ੍ਸ ਗੋਤਮਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸਨੇਪਿ ਪਸੀਦੇਯ੍ਯ, ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਕਥਂ ਸੁਤ੍ਵਾਪਿ ਪਸੀਦੇਯ੍ਯ. ਤਤੋ ਨ ਪੁਨ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਆਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਯਾਵਤਤਿਯਂ ਪਟਿਬਾਹਤੇਵ.
ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾਤਿ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ. ਤਥਾਗਤਞ੍ਹਿ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪਸਨ੍ਨਾਪਿ ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਪਿ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਵਨ੍ਦਨ੍ਤਿਯੇਵ, ਅਪ੍ਪਕਾ ਨ ਵਨ੍ਦਨ੍ਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਅਤਿਉਚ੍ਚੇ ਹਿ ਕੁਲੇ ਜਾਤੋ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਨ੍ਤੋਪਿ ਵਨ੍ਦਿਤਬ੍ਬੋਯੇਵਾਤਿ. ਅਯਂ ਪਨ ਗਹਪਤਿ ਪਸਨ੍ਨਤ੍ਤਾਵ ਵਨ੍ਦਿ, ਦਸ੍ਸਨੇਯੇਵ ਕਿਰ ਪਸਨ੍ਨੋ. ਆਗਮਾ ਨੁ ਖ੍ਵਿਧਾਤਿ ਆਗਮਾ ਨੁ ਖੋ ਇਧ.
੬੧. ਸਾਧੁ ਸਾਧੁ, ਭਨ੍ਤੇ, ਤਪਸ੍ਸੀਤਿ ਦੀਘਤਪਸ੍ਸਿਸ੍ਸ ਸਾਧੁਕਾਰਂ ਦੇਨ੍ਤੋ, ਭਨ੍ਤੇਤਿ, ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਆਲਪਤਿ. ਸਚ੍ਚੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਯਾਤਿ ਥੁਸਰਾਸਿਮ੍ਹਿ ਆਕੋਟਿਤਖਾਣੁਕੋ ਵਿਯ ਅਚਲਨ੍ਤੋ ਵਚੀਸਚ੍ਚੇ ਪਤਿਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾ. ਸਿਯਾ ਨੋਤਿ ਭਵੇਯ੍ਯ ਅਮ੍ਹਾਕਂ.
੬੨. ਇਧਾਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਲੋਕੇ. ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਭਵੇਯ੍ਯ. ਸੀਤੋਦਕਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋਤਿ ਨਿਗਣ੍ਠਾ ਸਤ੍ਤਸਞ੍ਞਾਯ ਸੀਤੋਦਕਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਨ੍ਤਿ. ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਮਨੋਸਤ੍ਤਾ ਨਾਮ ਦੇਵਾਤਿ ਮਨਮ੍ਹਿ ਸਤ੍ਤਾ ਲਗ੍ਗਾ ਲਗਿਤਾ. ਮਨੋਪਟਿਬਦ੍ਧੋਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਮਨਮ੍ਹਿ ਪਟਿਬਦ੍ਧੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਕਾਲਙ੍ਕਰੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਮਨੋਸਤ੍ਤੇਸੁ ਦੇਵੇਸੁ ਉਪਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਹਿ ਪਿਤ੍ਤਜਰਰੋਗੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ. ਤੇਨਸ੍ਸ ਉਣ੍ਹੋਦਕਂ ਪਿਵਿਤੁਂ ਵਾ ਹਤ੍ਥਪਾਦਾਦਿਧੋਵਨਤ੍ਥਾਯ ਵਾ ਗਤ੍ਤਪਰਿਸਿਞ੍ਚਨਤ੍ਥਾਯ ਵਾ ਉਪਨੇਤੁਂ ਨ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਰੋਗੋ ਬਲਵਤਰੋ ਹੋਤਿ. ਸੀਤੋਦਕਂ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਰੋਗਂ ਵੂਪਸਮੇਤਿ. ਅਯਂ ਪਨ ਉਣ੍ਹੋਦਕਮੇਵ ਪਟਿਸੇਵਤਿ, ਤਂ ਅਲਭਮਾਨੋ ਓਦਨਕਞ੍ਜਿਕਂ ਪਟਿਸੇਵਤਿ. ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਪਨ ਸੀਤੋਦਕਂ ਪਾਤੁਕਾਮੋ ਚ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁਕਾਮੋ ਚ ਹੋਤਿ. ਤੇਨਸ੍ਸ ਮਨੋਦਣ੍ਡੋ ਤਤ੍ਥੇਵ ਭਿਜ੍ਜਤਿ. ਸੋ ਕਾਯਦਣ੍ਡਂ ਵਚੀਦਣ੍ਡਂ ਰਕ੍ਖਾਮੀਤਿ ਸੀਤੋਦਕਂ ਪਾਤੁਕਾਮੋ ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁਕਾਮੋ ਵਾ ਸੀਤੋਦਕਮੇਵ ਦੇਥਾਤਿ ਵਤ੍ਤੁਂ ਨ ਵਿਸਹਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਏਵਂ ਰਕ੍ਖਿਤਾਪਿ ਕਾਯਦਣ੍ਡਵਚੀਦਣ੍ਡਾ ਚੁਤਿਂ ਵਾ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਂ ਵਾ ਆਕਡ੍ਢਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿ. ਮਨੋਦਣ੍ਡੋ ਪਨ ਭਿਨ੍ਨੋਪਿ ਚੁਤਿਮ੍ਪਿ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਮ੍ਪਿ ਆਕਡ੍ਢਤਿਯੇਵ. ਇਤਿ ਨਂ ਭਗਵਾ ਦੁਬ੍ਬਲਕਾਯਦਣ੍ਡਵਚੀਦਣ੍ਡਾ ਛਵਾ ਲਾਮਕਾ, ਮਨੋਦਣ੍ਡੋਵ ਬਲਵਾ ਮਹਨ੍ਤੋਤਿ ਵਦਾਪੇਸਿ.
ਤਸ੍ਸਪਿ ਉਪਾਸਕਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ. ‘‘ਮੁਚ੍ਛਾਵਸੇਨ ਅਸਞ੍ਞਿਭੂਤਾਨਞ੍ਹਿ ਸਤ੍ਤਾਹਮ੍ਪਿ ਅਸ੍ਸਾਸਪਸ੍ਸਾਸਾ ਨਪ੍ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ, ਚਿਤ੍ਤਸਨ੍ਤਤਿਪਵਤ੍ਤਿਮਤ੍ਤੇਨੇਵ ਪਨ ਤੇ ਮਤਾਤਿ ਨ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ. ਯਦਾ ਨੇਸਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਨਪ੍ਪਵਤ੍ਤਤਿ, ਤਦਾ ‘ਮਤਾ ਏਤੇ ਨੀਹਰਿਤ੍ਵਾ ਤੇ ਝਾਪੇਥਾ’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤਂ ਆਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਕਾਯਦਣ੍ਡੋ ਨਿਰੀਹੋ ਅਬ੍ਯਾਪਾਰੋ, ਤਥਾ ਵਚੀਦਣ੍ਡੋ. ਚਿਤ੍ਤੇਨੇਵ ਪਨ ਤੇਸਂ ਚੁਤਿਪਿ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਪਿ ਹੋਤਿ. ਇਤਿਪਿ ਮਨੋਦਣ੍ਡੋਵ ਮਹਨ੍ਤੋ. ਭਿਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾਪਿ ਚੁਤਿਪਟਿਸਨ੍ਧਿਆਕਡ੍ਢਨਤੋ ਏਸੇਵ ਮਹਨ੍ਤੋ. ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਪਨ ਮਹਾਨਿਗਣ੍ਠਸ੍ਸ ਕਥਾ ਅਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਾ’’ਤਿ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਸਿ. ਭਗਵਤੋ ਪਨ ਵਿਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਪਞ੍ਹਪਟਿਭਾਨਾਨਿ ਸੋਤੁਕਾਮੋ ਨ ਤਾਵ ਅਨੁਜਾਨਾਤਿ.
ਨ ਖੋ ਤੇ ਸਨ੍ਧਿਯਤੀਤਿ ਨ ਖੋ ਤੇ ਘਟਿਯਤਿ. ਪੁਰਿਮੇਨ ਵਾ ਪਚ੍ਛਿਮਨ੍ਤਿ ‘‘ਕਾਯਦਣ੍ਡੋ ਮਹਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪੁਰਿਮੇਨ ਵਚਨੇਨ ਇਦਾਨਿ ‘‘ਮਨੋਦਣ੍ਡੋ ਮਹਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਇਦਂ ਵਚਨਂ. ਪਚ੍ਛਿਮੇਨ ਵਾ ਪੁਰਿਮਨ੍ਤਿ ਤੇਨ ਵਾ ਪਚ੍ਛਿਮੇਨ ਅਦੁਂ ਪੁਰਿਮਵਚਨਂ ਨ ਘਟਿਯਤਿ.
੬੩. ਇਦਾਨਿਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਅਞ੍ਞਾਨਿਪਿ ਕਾਰਣਾਨਿ ਆਹਰਨ੍ਤੋ ‘‘ਤਂ ਕਿਂ ਮਞ੍ਞਸੀ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਚਾਤੁਯਾਮਸਂਵਰਸਂਵੁਤੋਤਿ ਨ ਪਾਣਮਤਿਪਾਤੇਤਿ, ਨ ਪਾਣਮਤਿਪਾਤਯਤਿ, ਨ ਪਾਣਮਤਿਪਾਤਯਤੋ ਸਮਨੁਞ੍ਞੋ ਹੋਤਿ. ਨ ਅਦਿਨ੍ਨਂ ਆਦਿਯਤਿ, ਨ ਅਦਿਨ੍ਨਂ ਆਦਿਯਾਪੇਤਿ, ਨ ਅਦਿਨ੍ਨਂ ਆਦਿਯਤੋ ਸਮਨੁਞ੍ਞੋ ਹੋਤਿ. ਨ ਮੁਸਾ ਭਣਤਿ, ਨ ਮੁਸਾ ਭਣਾਪੇਤਿ, ਨ ਮੁਸਾ ਭਣਤੋ ਸਮਨੁਞ੍ਞੋ ਹੋਤਿ. ਨ ਭਾਵਿਤਮਾਸੀਸਤਿ, ਨ ਭਾਵਿਤਮਾਸੀਸਾਪੇਤਿ, ਨ ਭਾਵਿਤਮਾਸੀਸਤੋ ਸਮਨੁਞ੍ਞੋ ਹੋਤੀਤਿ ਇਮਿਨਾ ਚਤੁਕੋਟ੍ਠਾਸੇਨ ਸਂਵਰੇਨ ਸਂਵੁਤੋ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਭਾਵਿਤਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਚਕਾਮਗੁਣਾ.
ਸਬ੍ਬਵਾਰਿਵਾਰਿਤੋਤਿ ਵਾਰਿਤਸਬ੍ਬਉਦਕੋ, ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸਬ੍ਬਸੀਤੋਦਕੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸੋ ਹਿ ਸੀਤੋਦਕੇ ਸਤ੍ਤਸਞ੍ਞੀ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਨ ਤਂ ਵਲਞ੍ਜੇਤਿ. ਅਥ ਵਾ ਸਬ੍ਬਵਾਰਿਵਾਰਿਤੋਤਿ ਸਬ੍ਬੇਨ ਪਾਪਵਾਰਣੇਨ ਵਾਰਿਤਪਾਪੋ. ਸਬ੍ਬਵਾਰਿਯੁਤ੍ਤੋਤਿ ਸਬ੍ਬੇਨ ਪਾਪਵਾਰਣੇਨ ਯੁਤ੍ਤੋ. ਸਬ੍ਬਵਾਰਿਧੁਤੋਤਿ ਸਬ੍ਬੇਨ ਪਾਪਵਾਰਣੇਨ ਧੁਤਪਾਪੋ. ਸਬ੍ਬਵਾਰਿਫੁਟੋਤਿ ਸਬ੍ਬੇਨ ਪਾਪਵਾਰਣੇਨ ਫੁਟੋ. ਖੁਦ੍ਦਕੇ ਪਾਣੇ ਸਙ੍ਘਾਤਂ ਆਪਾਦੇਤੀਤਿ ਖੁਦ੍ਦਕੇ ਪਾਣੇ ਵਧਂ ਆਪਾਦੇਤਿ. ਸੋ ਕਿਰ ਏਕਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਪਾਣਂ ਦੁਵਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਪਾਣਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਞਪੇਤਿ. ਸੁਕ੍ਖਦਣ੍ਡਕ-ਪੁਰਾਣਪਣ੍ਣਸਕ੍ਖਰ-ਕਥਲਾਨਿਪਿ ਪਾਣੋਤੇਵ ਪਞ੍ਞਪੇਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਖੁਦ੍ਦਕਂ ਉਦਕਬਿਨ੍ਦੁ ਖੁਦ੍ਦਕੋ ਪਾਣੋ, ਮਹਨ੍ਤਂ ਮਹਨ੍ਤੋਤਿ ਸਞ੍ਞੀ ਹੋਤਿ. ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਿਸ੍ਮਿਂ ਪਞ੍ਞਪੇਤੀਤਿ ਕਤ੍ਥ ਕਤਰਸ੍ਮਿਂ ਕੋਟ੍ਠਾਸੇ ਪਞ੍ਞਪੇਤਿ. ਮਨੋਦਣ੍ਡਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਮਨੋਦਣ੍ਡਕੋਟ੍ਠਾਸੇ, ਭਨ੍ਤੇਤਿ. ਅਯਂ ਪਨ ਉਪਾਸਕੋ ਭਣਨ੍ਤੋਵ ਸਯਮ੍ਪਿ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਸਿ – ‘‘ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਮਹਾਨਿਗਣ੍ਠੋ ‘ਅਸਞ੍ਚੇਤਨਿਕਂ ਕਮ੍ਮਂ ਅਪ੍ਪਸਾਵਜ੍ਜਂ, ਸਞ੍ਚੇਤਨਿਕਂ ਮਹਾਸਾਵਜ੍ਜ’ਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਞਪੇਤ੍ਵਾ ਚੇਤਨਂ ਮਨੋਦਣ੍ਡੋਤਿ ਪਞ੍ਞਪੇਤਿ, ਅਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਾ ਏਤਸ੍ਸ ਕਥਾ, ਭਗਵਤੋਵ ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਾ’’ਤਿ.
੬੪. ਇਦ੍ਧਾਤਿ ਸਮਿਦ੍ਧਾ. ਫੀਤਾਤਿ ਅਤਿਸਮਿਦ੍ਧਾ ਸਬ੍ਬਪਾਲਿਫੁਲ੍ਲਾ ਵਿਯ. ਆਕਿਣ੍ਣਮਨੁਸ੍ਸਾਤਿ ਜਨਸਮਾਕੁਲਾ. ਪਾਣਾਤਿ ਹਤ੍ਥਿਅਸ੍ਸਾਦਯੋ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਗਤਾ ਚੇਵ ਇਤ੍ਥਿਪੁਰਿਸਦਾਰਕਾਦਯੋ ਮਨੁਸ੍ਸਜਾਤਿਕਾ ਚ. ਏਕਂ ਮਂਸਖਲਨ੍ਤਿ ਏਕਂ ਮਂਸਰਾਸਿਂ. ਪੁਞ੍ਜਨ੍ਤਿ ਤਸ੍ਸੇਵ ਵੇਵਚਨਂ. ਇਦ੍ਧਿਮਾਤਿ ਆਨੁਭਾਵਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ. ਚੇਤੋਵਸਿਪ੍ਪਤ੍ਤੋਤਿ ਚਿਤ੍ਤੇ ਵਸੀਭਾਵਪ੍ਪਤ੍ਤੋ. ਭਸ੍ਮਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਛਾਰਿਕਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਿ. ਕਿਞ੍ਹਿ ਸੋਭਤਿ ਏਕਾ ਛਵਾ ਨਾਲ਼ਨ੍ਦਾਤਿ ਇਦਮ੍ਪਿ ਭਣਨ੍ਤੋ ਸੋ ਗਹਪਤਿ – ‘‘ਕਾਯਪਯੋਗੇਨ ਪਞ੍ਞਾਸਮ੍ਪਿ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਏਕਂ ਨਾਲ਼ਨ੍ਦਂ ਏਕਂ ਮਂਸਖਲਂ ਕਾਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿ, ਇਦ੍ਧਿਮਾ ਪਨ ਏਕੋ ਏਕੇਨੇਵ ਮਨੋਪਦੋਸੇਨ ਭਸ੍ਮਂ ਕਾਤੁਂ ਸਮਤ੍ਥੋ. ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਮਹਾਨਿਗਣ੍ਠਸ੍ਸ ਕਥਾ ਅਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਾ, ਭਗਵਤੋਵ ਕਥਾ ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਾ’’ਤਿ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਸਿ.
੬੫. ਅਰਞ੍ਞਂ ਅਰਞ੍ਞਭੂਤਨ੍ਤਿ ਅਗਾਮਕਂ ਅਰਞ੍ਞਮੇਵ ਹੁਤ੍ਵਾ ਅਰਞ੍ਞਂ ਜਾਤਂ. ਇਸੀਨਂ ਮਨੋਪਦੋਸੇਨਾਤਿ ਇਸੀਨਂ ਅਤ੍ਥਾਯ ਕਤੇਨ ਮਨੋਪਦੋਸੇਨ ਤਂ ਮਨੋਪਦੋਸਂ ਅਸਹਮਾਨਾਹਿ ਦੇਵਤਾਹਿ ਤਾਨਿ ਰਟ੍ਠਾਨਿ ਵਿਨਾਸਿਤਾਨਿ. ਲੋਕਿਕਾ ਪਨ ਇਸਯੋ ਮਨਂ ਪਦੋਸੇਤ੍ਵਾ ਵਿਨਾਸਯਿਂਸੂਤਿ ਮਞ੍ਞਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਲੋਕਵਾਦੇ ਠਤ੍ਵਾਵ ਇਦਂ ਵਾਦਾਰੋਪਨਂ ਕਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.
ਤਤ੍ਥ ਦਣ੍ਡਕੀਰਞ੍ਞਾਦੀਨਂ ਏਵਂ ਅਰਞ੍ਞਭੂਤਭਾਵੋ ਜਾਨਿਤਬ੍ਬੋ – ਸਰਭਙ੍ਗਬੋਧਿਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਤਾਵ ਪਰਿਸਾਯ ਅਤਿਵੇਪੁਲ੍ਲਤਂ ਗਤਾਯ ਕਿਸਵਚ੍ਛੋ ਨਾਮ ਤਾਪਸੋ ਮਹਾਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸੀ ਵਿਵੇਕਵਾਸਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ ਗਣਂ ਪਹਾਯ ਗੋਧਾਵਰੀਤੀਰਤੋ ਕਲਿਙ੍ਗਰਟ੍ਠੇ ਦਣ੍ਡਕੀਰਞ੍ਞੋ ਕੁਮ੍ਭਪੁਰਂ ਨਾਮ ਨਗਰਂ ਉਪਨਿਸ੍ਸਾਯ ਰਾਜੁਯ੍ਯਾਨੇ ਵਿਵੇਕਮਨੁਬ੍ਰੂਹਯਮਾਨੋ ਵਿਹਰਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਸੇਨਾਪਤਿ ਉਪਟ੍ਠਾਕੋ ਹੋਤਿ.
ਤਦਾ ਚ ਏਕਾ ਗਣਿਕਾ ਰਥਂ ਅਭਿਰੁਹਿਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਮਾਤੁਗਾਮਸਤਪਰਿਵਾਰਾ ਨਗਰਂ ਉਪਸੋਭਯਮਾਨਾ ਵਿਚਰਤਿ. ਮਹਾਜਨੋ ਤਮੇਵ ਓਲੋਕਯਮਾਨੋ ਪਰਿਵਾਰੇਤ੍ਵਾ ਵਿਚਰਤਿ, ਨਗਰਵੀਥਿਯੋ ਨਪ੍ਪਹੋਨ੍ਤਿ. ਰਾਜਾ ਵਾਤਪਾਨਂ ਵਿਵਰਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤੋ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਕਾ ਏਸਾਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਨਗਰਸੋਭਿਨੀ ਦੇਵਾਤਿ. ਸੋ ਉਸ੍ਸੂਯਮਾਨੋ ‘‘ਕਿਂ ਏਤਾਯ ਸੋਭਤਿ, ਨਗਰਂ ਸਯਂ ਸੋਭਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਤਂ ਠਾਨਨ੍ਤਰਂ ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਦਾਪੇਸਿ.
ਸਾ ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਕੇਨਚਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਨ੍ਥਵਂ ਕਤ੍ਵਾ ਠਾਨਨ੍ਤਰਂ ਪਰਿਯੇਸਮਾਨਾ ਏਕਦਿਵਸਂ ਰਾਜੁਯ੍ਯਾਨਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਚਙ੍ਕਮਨਕੋਟਿਯਂ ਆਲਮ੍ਬਨਫਲਕਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਪਾਸਾਣਫਲਕੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਤਾਪਸਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਕਿਲਿਟ੍ਠੋ ਵਤਾਯਂ ਤਾਪਸੋ ਅਨਞ੍ਜਿਤਮਣ੍ਡਿਤੋ, ਦਾਠਿਕਾਹਿ ਪਰੁਲ਼੍ਹਾਹਿ ਮੁਖਂ ਪਿਹਿਤਂ, ਮਸ੍ਸੁਨਾ ਉਰਂ ਪਿਹਿਤਂ, ਉਭੋ ਕਚ੍ਛਾ ਪਰੁਲ਼੍ਹਾ’’ਤਿ. ਅਥਸ੍ਸਾ ਦੋਮਨਸ੍ਸਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿ – ‘‘ਅਹਂ ਏਕੇਨ ਕਿਚ੍ਚੇਨ ਵਿਚਰਾਮਿ, ਅਯਞ੍ਚ ਮੇ ਕਾਲ਼ਕਣ੍ਣੀ ਦਿਟ੍ਠੋ, ਉਦਕਂ ਆਹਰਥ, ਅਕ੍ਖੀਨਿ ਧੋਵਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਉਦਕਦਨ੍ਤਕਟ੍ਠਂ ਆਹਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਦਨ੍ਤਕਟ੍ਠਂ ਖਾਦਿਤ੍ਵਾ ਤਾਪਸਸ੍ਸ ਸਰੀਰੇ ਪਿਣ੍ਡਂ ਪਿਣ੍ਡਂ ਖੇਲ਼ਂ ਪਾਤੇਤ੍ਵਾ ਦਨ੍ਤਕਟ੍ਠਂ ਜਟਾਮਤ੍ਥਕੇ ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਮੁਖਂ ਵਿਕ੍ਖਾਲੇਤ੍ਵਾ ਉਦਕਂ ਤਾਪਸਸ੍ਸ ਮਤ੍ਥਕਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਸਿਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ – ‘‘ਯੇਹਿ ਮੇ ਅਕ੍ਖੀਹਿ ਕਾਲ਼ਕਣ੍ਣੀ ਦਿਟ੍ਠੋ, ਤਾਨਿ ਧੋਤਾਨਿ ਕਲਿਪਵਾਹਿਤੋ’’ਤਿ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤਾ.
ਤਂਦਿਵਸਞ੍ਚ ਰਾਜਾ ਸਤਿਂ ਪਟਿਲਭਿਤ੍ਵਾ – ‘‘ਭੋ ਕੁਹਿਂ ਨਗਰਸੋਭਿਨੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਇਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਨਗਰੇ ਦੇਵਾਤਿ. ਪਕਤਿਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਰਂ ਤਸ੍ਸਾ ਦੇਥਾਤਿ ਠਾਨਨ੍ਤਰਂ ਦਾਪੇਸਿ. ਸਾ ਪੁਬ੍ਬੇ ਸੁਕਤਕਮ੍ਮਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਲਦ੍ਧਂ ਠਾਨਨ੍ਤਰਂ ਤਾਪਸਸ੍ਸ ਸਰੀਰੇ ਖੇਲ਼ਪਾਤਨੇਨ ਲਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਸਞ੍ਞਮਕਾਸਿ.
ਤਤੋ ਕਤਿਪਾਹਸ੍ਸਚ੍ਚਯੇਨ ਰਾਜਾ ਪੁਰੋਹਿਤਸ੍ਸ ਠਾਨਨ੍ਤਰਂ ਗਣ੍ਹਿ. ਸੋ ਨਗਰਸੋਭਿਨਿਯਾ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਭਗਿਨਿ ਕਿਨ੍ਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਠਾਨਨ੍ਤਰਂ ਪਟਿਲਭੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਕਿਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ ਅਞ੍ਞਂ ਕਾਤਬ੍ਬਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਰਾਜੁਯ੍ਯਾਨੇ ਅਨਞ੍ਜਿਤਕਾਲ਼ਕਣ੍ਣੀ ਕੂਟਜਟਿਲੋ ਏਕੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਸ੍ਸ ਸਰੀਰੇ ਖੇਲ਼ਂ ਪਾਤੇਹਿ, ਏਵਂ ਠਾਨਨ੍ਤਰਂ ਲਭਿਸ੍ਸਸੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਸੋ ‘‘ਏਵਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਿ ਭਗਿਨੀ’’ਤਿ ਤਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਾਯ ਕਥਿਤਸਦਿਸਮੇਵ ਸਬ੍ਬਂ ਕਤ੍ਵਾ ਨਿਕ੍ਖਮਿ. ਰਾਜਾਪਿ ਤਂਦਿਵਸਮੇਵ ਸਤਿਂ ਪਟਿਲਭਿਤ੍ਵਾ – ‘‘ਕੁਹਿਂ, ਭੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਇਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਨਗਰੇ ਦੇਵਾਤਿ. ‘‘ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਅਨੁਪਧਾਰੇਤ੍ਵਾ ਕਤਂ, ਤਦੇਵਸ੍ਸ ਠਾਨਨ੍ਤਰਂ ਦੇਥਾ’’ਤਿ ਦਾਪੇਸਿ. ਸੋਪਿ ਪੁਞ੍ਞਬਲੇਨ ਲਭਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਤਾਪਸਸ੍ਸ ਸਰੀਰੇ ਖੇਲ਼ਪਾਤਨੇਨ ਲਦ੍ਧਂ ਮੇ’’ਤਿ ਸਞ੍ਞਮਕਾਸਿ.
ਤਤੋ ਕਤਿਪਾਹਸ੍ਸਚ੍ਚਯੇਨ ਰਞ੍ਞੋ ਪਚ੍ਚਨ੍ਤੋ ਕੁਪਿਤੋ. ਰਾਜਾ ਪਚ੍ਚਨ੍ਤਂ ਵੂਪਸਮੇਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਚਤੁਰਙ੍ਗਿਨਿਯਾ ਸੇਨਾਯ ਨਿਕ੍ਖਮਿ. ਪੁਰੋਹਿਤੋ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਰਞ੍ਞੋ ਪੁਰਤੋ ਠਤ੍ਵਾ ‘‘ਜਯਤੁ ਮਹਾਰਾਜਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ – ‘‘ਤੁਮ੍ਹੇ, ਮਹਾਰਾਜ, ਜਯਤ੍ਥਾਯ ਗਚ੍ਛਥਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਆਮ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਤਿ. ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇ ਰਾਜੁਯ੍ਯਾਨੇ ਅਨਞ੍ਜਿਤਕਾਲ਼ਕਣ੍ਣੀ ਏਕੋ ਕੂਟਜਟਿਲੋ ਵਸਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਸਰੀਰੇ ਖੇਲ਼ਂ ਪਾਤੇਥਾਤਿ. ਰਾਜਾ ਤਸ੍ਸ ਵਚਨਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਯਥਾ ਗਣਿਕਾਯ ਚ ਤੇਨ ਚ ਕਤਂ, ਤਥੇਵ ਸਬ੍ਬਂ ਕਤ੍ਵਾ ਓਰੋਧੇਪਿ ਆਣਾਪੇਸਿ – ‘‘ਏਤਸ੍ਸ ਕੂਟਜਟਿਲਸ੍ਸ ਸਰੀਰੇ ਖੇਲ਼ਂ ਪਾਤੇਥਾ’’ਤਿ. ਤਤੋ ਓਰੋਧਾਪਿ ਓਰੋਧਪਾਲਕਾਪਿ ਤਥੇਵ ਅਕਂਸੁ. ਅਥ ਰਾਜਾ ਉਯ੍ਯਾਨਦ੍ਵਾਰੇ ਰਕ੍ਖਂ ਠਪਾਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਰਞ੍ਞਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਨਿਕ੍ਖਮਨ੍ਤਾ ਸਬ੍ਬੇ ਤਾਪਸਸ੍ਸ ਸਰੀਰੇ ਖੇਲ਼ਂ ਅਪਾਤੇਤ੍ਵਾ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤੁਂ ਨ ਲਭਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਆਣਾਪੇਸਿ. ਅਥ ਸਬ੍ਬੋ ਬਲਕਾਯੋ ਚ ਸੇਨਿਯੋ ਚ ਤੇਨੇਵ ਨਿਯਾਮੇਨ ਤਾਪਸਸ੍ਸ ਉਪਰਿ ਖੇਲ਼ਞ੍ਚ ਦਨ੍ਤਕਟ੍ਠਾਨਿ ਚ ਮੁਖਵਿਕ੍ਖਾਲਿਤ ਉਦਕਞ੍ਚ ਪਾਪਯਿਂਸੁ, ਖੇਲ਼ੋ ਚ ਦਨ੍ਤਕਟ੍ਠਾਨਿ ਚ ਸਕਲਸਰੀਰਂ ਅਵਤ੍ਥਰਿਂਸੁ.
ਸੇਨਾਪਤਿ ਸਬ੍ਬਪਚ੍ਛਾ ਸੁਣਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਮਯ੍ਹਂ ਕਿਰ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਭਵਨ੍ਤਂ ਪੁਞ੍ਞਕ੍ਖੇਤ੍ਤਂ ਸਗ੍ਗਸੋਪਾਨਂ ਏਵਂ ਘਟ੍ਟਯਿਂਸੂ’’ਤਿ ਉਸੁਮਜਾਤਹਦਯੋ ਮੁਖੇਨ ਅਸ੍ਸਸਨ੍ਤੋ ਵੇਗੇਨ ਰਾਜੁਯ੍ਯਾਨਂ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਥਾ ਬ੍ਯਸਨਪਤ੍ਤਂ ਇਸਿਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਕਚ੍ਛਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵੀਹਿ ਹਤ੍ਥੇਹਿ ਦਨ੍ਤਕਟ੍ਠਾਨਿ ਅਪਵਿਯੂਹਿਤ੍ਵਾ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਨਿਸੀਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਉਦਕਂ ਆਹਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਨ੍ਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਓਸਧੇਹਿ ਚੇਵ ਚਤੁਜ੍ਜਾਤਿਗਨ੍ਧੇਹਿ ਚ ਸਰੀਰਂ ਉਬ੍ਬਟ੍ਟੇਤ੍ਵਾ ਸੁਖੁਮਸਾਟਕੇਨ ਪੁਞ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਪੁਰਤੋ ਅਞ੍ਜਲਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਠਿਤੋ ਏਵਮਾਹ ‘‘ਅਯੁਤ੍ਤਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਮਨੁਸ੍ਸੇਹਿ ਕਤਂ, ਏਤੇਸਂ ਕਿਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਦੇਵਤਾ ਸੇਨਾਪਤਿ ਤਿਧਾ ਭਿਨ੍ਨਾ, ਏਕਚ੍ਚਾ ‘‘ਰਾਜਾਨਮੇਵ ਨਾਸੇਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਏਕਚ੍ਚਾ ‘‘ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਰਿਸਾਯ ਰਾਜਾਨ’’ਨ੍ਤਿ, ਏਕਚ੍ਚਾ ‘‘ਰਞ੍ਞੋ ਵਿਜਿਤਂ ਸਬ੍ਬਂ ਨਾਸੇਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ. ਇਦਂ ਵਤ੍ਵਾ ਪਨ ਤਾਪਸੋ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕਮ੍ਪਿ ਕੋਪਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਲੋਕਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਉਪਾਯਮੇਵ ਆਚਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋ ਆਹ ‘‘ਅਪਰਾਧੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ, ਅਚ੍ਚਯਂ ਪਨ ਦੇਸੇਤੁਂ ਜਾਨਨ੍ਤਸ੍ਸ ਪਾਕਤਿਕਮੇਵ ਹੋਤੀ’’ਤਿ.
ਸੇਨਾਪਤਿ ਨਯਂ ਲਭਿਤ੍ਵਾ ਰਞ੍ਞੋ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਰਾਜਾਨਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਆਹ – ‘‘ਤੁਮ੍ਹੇਹਿ, ਮਹਾਰਾਜ, ਨਿਰਾਪਰਾਧੇ ਮਹਿਦ੍ਧਿਕੇ ਤਾਪਸੇ ਅਪਰਜ੍ਝਨ੍ਤੇਹਿ ਭਾਰਿਯਂ ਕਮ੍ਮਂ ਕਤਂ, ਦੇਵਤਾ ਕਿਰ ਤਿਧਾ ਭਿਨ੍ਨਾ ਏਵਂ ਵਦਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਸਬ੍ਬਂ ਆਰੋਚੇਤ੍ਵਾ – ‘‘ਖਮਾਪਿਤੇ ਕਿਰ, ਮਹਾਰਾਜ, ਪਾਕਤਿਕਂ ਹੋਤਿ, ਰਟ੍ਠਂ ਮਾ ਨਾਸੇਥ, ਤਾਪਸਂ ਖਮਾਪੇਥਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਰਾਜਾ ਅਤ੍ਤਨਿ ਦੋਸਂ ਕਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾਪਿ ਏਵਂ ਵਦਤਿ ‘‘ਨ ਤਂ ਖਮਾਪੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਸੇਨਾਪਤਿ ਯਾਵਤਤਿਯਂ ਯਾਚਿਤ੍ਵਾ ਅਨਿਚ੍ਛਨ੍ਤਮਾਹ – ‘‘ਅਹਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਤਾਪਸਸ੍ਸ ਬਲਂ ਜਾਨਾਮਿ, ਨ ਸੋ ਅਭੂਤਵਾਦੀ, ਨਾਪਿ ਕੁਪਿਤੋ, ਸਤ੍ਤਾਨੁਦ੍ਦਯੇਨ ਪਨ ਏਵਮਾਹ ਖਮਾਪੇਥ ਨਂ ਮਹਾਰਾਜਾ’’ਤਿ. ਨ ਖਮਾਪੇਮੀਤਿ. ਤੇਨ ਹਿ ਸੇਨਾਪਤਿਟ੍ਠਾਨਂ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਦੇਥ, ਅਹਂ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਆਣਾਪਵਤ੍ਤਿਟ੍ਠਾਨੇ ਨ ਵਸਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ. ਤ੍ਵਂ ਯੇਨਕਾਮਂ ਗਚ੍ਛ, ਅਹਂ ਮਯ੍ਹਂ ਸੇਨਾਪਤਿਂ ਲਭਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ. ਤਤੋ ਸੇਨਾਪਤਿ ਤਾਪਸਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਥਂ ਪਟਿਪਜ੍ਜਾਮਿ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਆਹ. ਸੇਨਾਪਤਿ ਯੇ ਤੇ ਵਚਨਂ ਸੁਣਨ੍ਤਿ, ਸਬ੍ਬੇ ਸਪਰਿਕ੍ਖਾਰੇ ਸਧਨੇ ਸਦ੍ਵਿਪਦਚਤੁਪ੍ਪਦੇ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਤਦਿਵਸਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਬਹਿ ਰਜ੍ਜਸੀਮਂ ਗਚ੍ਛ, ਦੇਵਤਾ ਅਤਿਵਿਯ ਕੁਪਿਤਾ ਧੁਵਂ ਰਟ੍ਠਮ੍ਪਿ ਅਰਟ੍ਠਂ ਕਰਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀਤਿ. ਸੇਨਾਪਤਿ ਤਥਾ ਅਕਾਸਿ.
ਰਾਜਾ ਗਤਮਤ੍ਤੋਯੇਵ ਅਮਿਤ੍ਤਮਥਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਜਨਪਦਂ ਵੂਪਸਮੇਤ੍ਵਾ ਆਗਮ੍ਮ ਜਯਖਨ੍ਧਾਵਾਰਟ੍ਠਾਨੇ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਨਗਰਂ ਪਟਿਜਗ੍ਗਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਨ੍ਤੋਨਗਰਂ ਪਾਵਿਸਿ. ਦੇਵਤਾ ਪਠਮਂਯੇਵ ਉਦਕਵੁਟ੍ਠਿਂ ਪਾਤਯਿਂਸੁ. ਮਹਾਜਨੋ ਅਤ੍ਤਮਨੋ ਅਹੋਸਿ ‘‘ਕੂਟਜਟਿਲਂ ਅਪਰਦ੍ਧਕਾਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਰਞ੍ਞੋ ਵਡ੍ਢਿਯੇਵ, ਅਮਿਤ੍ਤੇ ਨਿਮ੍ਮਥੇਸਿ, ਆਗਤਦਿਵਸੇਯੇਵ ਦੇਵੋ ਵੁਟ੍ਠੋ’’ਤਿ. ਦੇਵਤਾ ਪੁਨ ਸੁਮਨਪੁਪ੍ਫਵੁਟ੍ਠਿਂ ਪਾਤਯਿਂਸੁ, ਮਹਾਜਨੋ ਅਤ੍ਤਮਨਤਰੋ ਅਹੋਸਿ. ਦੇਵਤਾ ਪੁਨ ਮਾਸਕਵੁਟ੍ਠਿਂ ਪਾਤਯਿਂਸੁ. ਤਤੋ ਕਹਾਪਣਵੁਟ੍ਠਿਂ, ਤਤੋ ਕਹਾਪਣਤ੍ਥਂ ਨ ਨਿਕ੍ਖਮੇਯ੍ਯੁਨ੍ਤਿ ਮਞ੍ਞਮਾਨਾ ਹਤ੍ਥੂਪਗਪਾਦੂਪਗਾਦਿਕਤਭਣ੍ਡਵੁਟ੍ਠਿਂ ਪਾਤੇਸੁਂ. ਮਹਾਜਨੋ ਸਤ੍ਤਭੂਮਿਕਪਾਸਾਦੇ ਠਿਤੋਪਿ ਓਤਰਿਤ੍ਵਾ ਆਭਰਣਾਨਿ ਪਿਲ਼ਨ੍ਧਨ੍ਤੋ ਅਤ੍ਤਮਨੋ ਅਹੋਸਿ. ‘‘ਅਰਹਤਿ ਵਤ ਕੂਟਜਟਿਲਕੇ ਖੇਲ਼ਪਾਤਨਂ, ਤਸ੍ਸ ਉਪਰਿ ਖੇਲ਼ਪਾਤਿਤਕਾਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਰਞ੍ਞੋ ਵਡ੍ਢਿ ਜਾਤਾ, ਅਮਿਤ੍ਤਮਥਨਂ ਕਤਂ, ਆਗਤਦਿਵਸੇਯੇਵ ਦੇਵੋ ਵਸ੍ਸਿ, ਤਤੋ ਸੁਮਨਵੁਟ੍ਠਿ ਮਾਸਕਵੁਟ੍ਠਿ ਕਹਾਪਣਵੁਟ੍ਠਿ ਕਤਭਣ੍ਡਵੁਟ੍ਠੀਤਿ ਚਤਸ੍ਸੋ ਵੁਟ੍ਠਿਯੋ ਜਾਤਾ’’ਤਿ ਅਤ੍ਤਮਨਵਾਚਂ ਨਿਚ੍ਛਾਰੇਤ੍ਵਾ ਰਞ੍ਞੋ ਕਤਪਾਪੇ ਸਮਨੁਞ੍ਞੋ ਜਾਤੋ.
ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਦੇਵਤਾ ਏਕਤੋਧਾਰਉਭਤੋਧਾਰਾਦੀਨਿ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰਾਨਿ ਆਵੁਧਾਨਿ ਮਹਾਜਨਸ੍ਸ ਉਪਰਿ ਫਲਕੇ ਮਂਸਂ ਕੋਟ੍ਟਯਮਾਨਾ ਵਿਯ ਪਾਤਯਿਂਸੁ. ਤਦਨਨ੍ਤਰਂ ਵੀਤਚ੍ਚਿਕੇ ਵੀਤਧੂਮੇ ਕਿਂਸੁਕਪੁਪ੍ਫਵਣ੍ਣੇ ਅਙ੍ਗਾਰੇ, ਤਦਨਨ੍ਤਰਂ ਕੂਟਾਗਾਰਪ੍ਪਮਾਣੇ ਪਾਸਾਣੇ, ਤਦਨਨ੍ਤਰਂ ਅਨ੍ਤੋਮੁਟ੍ਠਿਯਂ ਅਸਣ੍ਠਹਨਿਕਂ ਸੁਖੁਮਵਾਲਿਕਂ ਵਸ੍ਸਾਪਯਮਾਨਾ ਅਸੀਤਿਹਤ੍ਥੁਬ੍ਬੇਧਂ ਥਲਂ ਅਕਂਸੁ. ਰਞ੍ਞੋ ਵਿਜਿਤਟ੍ਠਾਨੇ ਕਿਸਵਚ੍ਛਤਾਪਸੋ ਸੇਨਾਪਤਿ ਮਾਤੁਪੋਸਕਰਾਮੋਤਿ ਤਯੋਵ ਮਨੁਸ੍ਸਭੂਤਾ ਅਰੋਗਾ ਅਹੇਸੁਂ. ਸੇਸਾਨਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਕਮ੍ਮੇ ਅਸਮਙ੍ਗੀਭੂਤਾਨਂ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਾਨਂ ਪਾਨੀਯਟ੍ਠਾਨੇ ਪਾਨੀਯਂ ਨਾਹੋਸਿ, ਤਿਣਟ੍ਠਾਨੇ ਤਿਣਂ. ਤੇ ਯੇਨ ਪਾਨੀਯਂ ਯੇਨ ਤਿਣਨ੍ਤਿ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ ਅਪ੍ਪਤ੍ਤੇਯੇਵ ਸਤ੍ਤਮੇ ਦਿਵਸੇ ਬਹਿਰਜ੍ਜਸੀਮਂ ਪਾਪੁਣਿਂਸੁ. ਤੇਨਾਹ ਸਰਭਙ੍ਗਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ –
‘‘ਕਿਸਞ੍ਹਿ ਵਚ੍ਛਂ ਅਵਕਿਰਿਯ ਦਣ੍ਡਕੀ,
ਉਚ੍ਛਿਨ੍ਨਮੂਲੋ ਸਜਨੋ ਸਰਟ੍ਠੋ;
ਕੁਕ੍ਕੁਲ਼ਨਾਮੇ ਨਿਰਯਮ੍ਹਿ ਪਚ੍ਚਤਿ,
ਤਸ੍ਸ ਫੁਲਿਙ੍ਗਾਨਿ ਪਤਨ੍ਤਿ ਕਾਯੇ’’ਤਿ. (ਜਾ. ੨.੧੭.੭੦);
ਏਵਂ ਤਾਵ ਦਣ੍ਡਕੀਰਞ੍ਞਸ੍ਸ ਅਰਞ੍ਞਭੂਤਭਾਵੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.
ਕਲਿਙ੍ਗਰਟ੍ਠੇ ਪਨ ਨਾਲ਼ਿਕਿਰਰਞ੍ਞੇ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰਯਮਾਨੇ ਹਿਮਵਤਿ ਪਞ੍ਚਸਤਤਾਪਸਾ ਅਨਿਤ੍ਥਿਗਨ੍ਧਾ ਅਜਿਨਜਟਵਾਕਚੀਰਧਰਾ ਵਨਮੂਲਫਲਭਕ੍ਖਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਚਿਰਂ ਵੀਤਿਨਾਮੇਤ੍ਵਾ ਲੋਣਮ੍ਬਿਲਸੇਵਨਤ੍ਥਂ ਮਨੁਸ੍ਸਪਥਂ ਓਤਰਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਕਲਿਙ੍ਗਰਟ੍ਠੇ ਨਾਲ਼ਿਕਿਰਰਞ੍ਞੋ ਨਗਰਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਾ. ਤੇ ਜਟਾਜਿਨਵਾਕਚੀਰਾਨਿ ਸਣ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾਨੁਰੂਪਂ ਉਪਸਮਸਿਰਿਂ ਦਸ੍ਸਯਮਾਨਾ ਨਗਰਂ ਭਿਕ੍ਖਾਯ ਪਵਿਸਿਂਸੁ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦੇ ਤਾਪਸਪਬ੍ਬਜਿਤੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪਸਨ੍ਨਾ ਨਿਸਜ੍ਜਟ੍ਠਾਨਂ ਸਂਵਿਧਾਯ ਹਤ੍ਥਤੋ ਭਿਕ੍ਖਾਭਾਜਨਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਨਿਸੀਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖਂ ਸਮ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਅਦਂਸੁ. ਤਾਪਸਾ ਕਤਭਤ੍ਤਕਿਚ੍ਚਾ ਅਨੁਮੋਦਨਂ ਅਕਂਸੁ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਸੁਤ੍ਵਾ ਪਸਨ੍ਨਚਿਤ੍ਤਾ ‘‘ਕੁਹਿਂ ਭਦਨ੍ਤਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਂਸੁ. ਯਥਾਫਾਸੁਕਟ੍ਠਾਨਂ, ਆਵੁਸੋਤਿ. ਭਨ੍ਤੇ, ਅਲਂ ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਗਮਨੇਨ, ਰਾਜੁਯ੍ਯਾਨੇ ਵਸਥ, ਮਯਂ ਭੁਤ੍ਤਪਾਤਰਾਸਾ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਕਥਂ ਸੋਸ੍ਸਾਮਾਤਿ. ਤਾਪਸਾ ਅਧਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਉਯ੍ਯਾਨਂ ਅਗਮਂਸੁ. ਨਾਗਰਾ ਭੁਤ੍ਤਪਾਤਰਾਸਾ ਸੁਦ੍ਧਵਤ੍ਥਨਿਵਤ੍ਥਾ ‘‘ਧਮ੍ਮਕਥਂ ਸੋਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਸਙ੍ਘਾ ਗਣਾ ਗਣੀਭੂਤਾ ਉਯ੍ਯਾਨਾਭਿਮੁਖਾ ਅਗਮਂਸੁ. ਰਾਜਾ ਉਪਰਿਪਾਸਾਦੇ ਠਿਤੋ ਤੇ ਤਥਾ ਗਚ੍ਛਮਾਨੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਉਪਟ੍ਠਾਕਂ ਪੁਚ੍ਛਿ ‘‘ਕਿਂ ਏਤੇ ਭਣੇ ਨਾਗਰਾ ਸੁਦ੍ਧਵਤ੍ਥਾ ਸੁਦ੍ਧੁਤ੍ਤਰਾਸਙ੍ਗਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਉਯ੍ਯਾਨਾਭਿਮੁਖਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਕਿਮੇਤ੍ਥ ਸਮਜ੍ਜਂ ਵਾ ਨਾਟਕਂ ਵਾ ਅਤ੍ਥੀ’’ਤਿ? ਨਤ੍ਥਿ ਦੇਵ, ਏਤੇ ਤਾਪਸਾਨਂ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਧਮ੍ਮਂ ਸੋਤੁਕਾਮਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀਤਿ. ਤੇਨ ਹਿ ਭਣੇ ਅਹਮ੍ਪਿ ਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਮਯਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੂਤਿ. ਸੋ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤੇਸਂ ਆਰੋਚੇਸਿ – ‘‘ਰਾਜਾਪਿ ਗਨ੍ਤੁਕਾਮੋ, ਰਾਜਾਨਂ ਪਰਿਵਾਰੇਤ੍ਵਾਵ ਗਚ੍ਛਥਾ’’ਤਿ. ਨਾਗਰਾ ਪਕਤਿਯਾਪਿ ਅਤ੍ਤਮਨਾ ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ – ‘‘ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਰਾਜਾ ਅਸ੍ਸਦ੍ਧੋ ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨੋ ਦੁਸ੍ਸੀਲੋ, ਤਾਪਸਾ ਧਮ੍ਮਿਕਾ, ਤੇ ਆਗਮ੍ਮ ਰਾਜਾਪਿ ਧਮ੍ਮਿਕੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਅਤ੍ਤਮਨਤਰਾ ਅਹੇਸੁਂ.
ਰਾਜਾ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਤੇਹਿ ਪਰਿਵਾਰਿਤੋ ਉਯ੍ਯਾਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਾਪਸੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਟਿਸਨ੍ਥਾਰਂ ਕਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਤਾਪਸਾ ਰਾਜਾਨਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪਰਿਕਥਾਯ ਕੁਸਲਸ੍ਸੇਕਸ੍ਸ ਤਾਪਸਸ੍ਸ ‘‘ਰਞ੍ਞੋ ਧਮ੍ਮਂ ਕਥੇਹੀ’’ਤਿ ਸਞ੍ਞਮਦਂਸੁ, ਸੋ ਤਾਪਸੋ ਪਰਿਸਂ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਸੁ ਵੇਰੇਸੁ ਆਦੀਨਵਂ ਪਞ੍ਚਸੁ ਚ ਸੀਲੇਸੁ ਆਨਿਸਂਸਂ ਕਥੇਨ੍ਤੋ –
‘‘ਪਾਣੋ ਨ ਹਨ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਅਦਿਨ੍ਨਂ ਨਾਦਾਤਬ੍ਬਂ, ਕਾਮੇਸੁਮਿਚ੍ਛਾਚਾਰੋ ਨ ਚਰਿਤਬ੍ਬੋ, ਮੁਸਾ ਨ ਭਾਸਿਤਬ੍ਬਾ, ਮਜ੍ਜਂ ਨ ਪਾਤਬ੍ਬਂ, ਪਾਣਾਤਿਪਾਤੋ ਨਾਮ ਨਿਰਯਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕੋ ਹੋਤਿ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਯੋਨਿਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕੋ ਪੇਤ੍ਤਿਵਿਸਯਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕੋ, ਤਥਾ ਅਦਿਨ੍ਨਾਦਾਨਾਦੀਨਿ. ਪਾਣਾਤਿਪਾਤੋ ਨਿਰਯੇ ਪਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਮਨੁਸ੍ਸਲੋਕਂ ਆਗਤਸ੍ਸ ਵਿਪਾਕਾਵਸੇਸੇਨ ਅਪ੍ਪਾਯੁਕਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕੋ ਹੋਤਿ, ਅਦਿਨ੍ਨਾਦਾਨਂ ਅਪ੍ਪਭੋਗਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕਂ, ਮਿਚ੍ਛਾਚਾਰੋ ਬਹੁਸਪਤ੍ਤਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕੋ, ਮੁਸਾਵਾਦੋ ਅਭੂਤਬ੍ਭਕ੍ਖਾਨਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕੋ, ਮਜ੍ਜਪਾਨਂ ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਭਾਵਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕ’’ਨ੍ਤਿ –
ਪਞ੍ਚਸੁ ਵੇਰੇਸੁ ਇਮਂ ਆਦੀਨਵਂ ਕਥੇਸਿ.
ਰਾਜਾ ਪਕਤਿਯਾਪਿ ਅਸ੍ਸਦ੍ਧੋ ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨੋ ਦੁਸ੍ਸੀਲੋ, ਦੁਸ੍ਸੀਲਸ੍ਸ ਚ ਸੀਲਕਥਾ ਨਾਮ ਦੁਕ੍ਕਥਾ, ਕਣ੍ਣੇ ਸੂਲਪ੍ਪਵੇਸਨਂ ਵਿਯ ਹੋਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਸੋ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਅਹਂ ‘ਏਤੇ ਪਗ੍ਗਣ੍ਹਿਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ ਆਗਤੋ, ਇਮੇ ਪਨ ਮਯ੍ਹਂ ਆਗਤਕਾਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਮਂਯੇਵ ਘਟ੍ਟੇਨ੍ਤਾ ਵਿਜ੍ਝਨ੍ਤਾ ਪਰਿਸਮਜ੍ਝੇ ਕਥੇਨ੍ਤਿ, ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਿ ਨੇਸਂ ਕਾਤ੍ਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਧਮ੍ਮਕਥਾਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ‘‘ਆਚਰਿਯਾ ਸ੍ਵੇ ਮਯ੍ਹਂ ਗੇਹੇ ਭਿਕ੍ਖਂ ਗਣ੍ਹਥਾ’’ਤਿ ਨਿਮਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਅਗਮਾਸਿ. ਸੋ ਦੁਤਿਯਦਿਵਸੇ ਮਹਨ੍ਤੇ ਮਹਨ੍ਤੇ ਕੋਲ਼ੁਮ੍ਬੇ ਆਹਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਗੂਥਸ੍ਸ ਪੂਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਕਦਲਿਪਤ੍ਤੇਹਿ ਨੇਸਂ ਮੁਖਾਨਿ ਬਨ੍ਧਾਪੇਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਠਪਾਪੇਸਿ, ਪੁਨ ਬਹਲਮਧੁਕਤੇਲਨਾਗਬਲਪਿਚ੍ਛਿਲ੍ਲਾਦੀਨਂ ਕੂਟੇ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਨਿਸ੍ਸੇਣਿਮਤ੍ਥਕੇ ਠਪਾਪੇਸਿ, ਤਤ੍ਥੇਵ ਚ ਮਹਾਮਲ੍ਲੇ ਬਦ੍ਧਕਚ੍ਛੇ ਹਤ੍ਥੇਹਿ ਮੁਗ੍ਗਰੇ ਗਾਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਆਹ ‘‘ਕੂਟਤਾਪਸਾ ਅਤਿਵਿਯ ਮਂ ਵਿਹੇਠਯਿਂਸੁ, ਤੇਸਂ ਪਾਸਾਦਤੋ ਓਤਰਣਕਾਲੇ ਕੂਟੇਹਿ ਪਿਚ੍ਛਿਲ੍ਲਂ ਸੋਪਾਨਮਤ੍ਥਕੇ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਸੀਸੇ ਮੁਗ੍ਗਰੇਹਿ ਪੋਥੇਤ੍ਵਾ ਗਲੇ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਸੋਪਾਨੇ ਖਿਪਥਾ’’ਤਿ. ਸੋਪਾਨਪਾਦਮੂਲੇ ਪਨ ਚਣ੍ਡੇ ਕੁਕ੍ਕੁਰੇ ਬਨ੍ਧਾਪੇਸਿ.
ਤਾਪਸਾਪਿ ‘‘ਸ੍ਵੇ ਰਾਜਗੇਹੇ ਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਓਵਦਿਂਸੁ – ‘‘ਮਾਰਿਸਾ ਰਾਜਗੇਹਂ ਨਾਮ ਸਾਸਙ੍ਕਂ ਸਪ੍ਪਟਿਭਯਂ, ਪਬ੍ਬਜਿਤੇਹਿ ਨਾਮ ਛਦ੍ਵਾਰਾਰਮ੍ਮਣੇ ਸਞ੍ਞਤੇਹਿ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ, ਦਿਟ੍ਠਦਿਟ੍ਠੇ ਆਰਮ੍ਮਣੇ ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ, ਚਕ੍ਖੁਦ੍ਵਾਰੇ ਸਂਵਰੋ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਪੇਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ.
ਪੁਨਦਿਵਸੇ ਭਿਕ੍ਖਾਚਾਰਵੇਲਂ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ ਵਾਕਚੀਰਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਅਜਿਨਚਮ੍ਮਂ ਏਕਂਸਗਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਜਟਾਕਲਾਪਂ ਸਣ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖਾਭਾਜਨਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਟਿਪਾਟਿਯਾ ਰਾਜਨਿਵੇਸਨਂ ਅਭਿਰੁਲ਼੍ਹਾ. ਰਾਜਾ ਆਰੁਲ਼੍ਹਭਾਵਂ ਞਤ੍ਵਾ ਗੂਥਕੋਲ਼ੁਮ੍ਬਮੁਖਤੋ ਕਦਲਿਪਤ੍ਤਂ ਨੀਹਰਾਪੇਸਿ. ਦੁਗ੍ਗਨ੍ਧੋ ਤਾਪਸਾਨਂ ਨਾਸਪੁਟਂ ਪਹਰਿਤ੍ਵਾ ਮਤ੍ਥਲੁਙ੍ਗਪਾਤਨਾਕਾਰਪਤ੍ਤੋ ਅਹੋਸਿ. ਮਹਾਤਾਪਸੋ ਰਾਜਾਨਂ ਓਲੋਕੇਸਿ. ਰਾਜਾ – ‘‘ਏਤ੍ਥ ਭੋਨ੍ਤੋ ਯਾਵਦਤ੍ਥਂ ਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤੁ ਚੇਵ ਹਰਨ੍ਤੁ ਚ, ਤੁਮ੍ਹਾਕਮੇਤਂ ਅਨੁਚ੍ਛਵਿਕਂ, ਹਿਯ੍ਯੋ ਅਹਂ ਤੁਮ੍ਹੇ ਪਗ੍ਗਣ੍ਹਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਆਗਤੋ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਪਨ ਮਂਯੇਵ ਘਟ੍ਟੇਨ੍ਤੋ ਵਿਜ੍ਝਨ੍ਤਾ ਪਰਿਸਮਜ੍ਝੇ ਕਥਯਿਤ੍ਥ, ਤੁਮ੍ਹਾਕਮਿਦਂ ਅਨੁਚ੍ਛਵਿਕਂ, ਭੁਞ੍ਜਥਾ’’ਤਿ ਮਹਾਤਾਪਸਸ੍ਸ ਉਲੁਙ੍ਕੇਨ ਗੂਥਂ ਉਪਨਾਮੇਸਿ. ਮਹਾਤਾਪਸੋ ਧੀ ਧੀਤਿ ਵਦਨ੍ਤੋ ਪਟਿਨਿਵਤ੍ਤਿ. ‘‘ਏਤ੍ਤਕੇਨੇਵ ਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਥ ਤੁਮ੍ਹੇ’’ਤਿ ਸੋਪਾਨੇ ਕੂਟੇਹਿ ਪਿਚ੍ਛਿਲ੍ਲਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਾਪੇਤ੍ਵਾ ਮਲ੍ਲਾਨਂ ਸਞ੍ਞਮਦਾਸਿ. ਮਲ੍ਲਾ ਮੁਗ੍ਗਰੇਹਿ ਸੀਸਾਨਿ ਪੋਥੇਤ੍ਵਾ ਗੀਵਾਯ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਸੋਪਾਨੇ ਖਿਪਿਂਸੁ, ਏਕੋਪਿ ਸੋਪਾਨੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਤੁਂ ਨਾਸਕ੍ਖਿ, ਪਵਟ੍ਟਮਾਨਾ ਸੋਪਾਨਪਾਦਮੂਲਂਯੇਵ ਪਾਪੁਣਿਂਸੁ. ਸਮ੍ਪਤ੍ਤੇ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤੇ ਚਣ੍ਡਕੁਕ੍ਕੁਰਾ ਪਟਪਟਾਤਿ ਲੁਞ੍ਚਮਾਨਾ ਖਾਦਿਂਸੁ. ਯੋਪਿ ਨੇਸਂ ਉਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾ ਪਲਾਯਤਿ, ਸੋਪਿ ਆਵਾਟੇ ਪਤਤਿ, ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਨਂ ਕੁਕ੍ਕੁਰਾ ਅਨੁਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਖਾਦਨ੍ਤਿਯੇਵ. ਇਤਿ ਨੇਸਂ ਕੁਕ੍ਕੁਰਾ ਅਟ੍ਠਿਸਙ੍ਖਲਿਕਮੇਵ ਅਵਸੇਸਯਿਂਸੁ. ਏਵਂ ਸੋ ਰਾਜਾ ਤਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇ ਪਞ੍ਚਸਤੇ ਤਾਪਸੇ ਏਕਦਿਵਸੇਨੇਵ ਜੀਵਿਤਾ ਵੋਰੋਪੇਸਿ.
ਅਥਸ੍ਸ ਰਟ੍ਠੇ ਦੇਵਤਾ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਪੁਨ ਨਵਵੁਟ੍ਠਿਯੋ ਪਾਤੇਸੁਂ. ਤਸ੍ਸ ਰਜ੍ਜਂ ਸਟ੍ਠਿਯੋਜਨੁਬ੍ਬੇਧੇਨ ਵਾਲਿਕਥਲੇਨ ਅਵਚ੍ਛਾਦਿਯਿਤ੍ਥ. ਤੇਨਾਹ ਸਰਭਙ੍ਗੋ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ –
‘‘ਯੋ ਸਞ੍ਞਤੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤੇ ਅਵਞ੍ਚਯਿ,
ਧਮ੍ਮਂ ਭਣਨ੍ਤੇ ਸਮਣੇ ਅਦੂਸਕੇ;
ਤਂ ਨਾਲ਼ਿਕੇਰਂ ਸੁਨਖਾ ਪਰਤ੍ਥ,
ਸਙ੍ਗਮ੍ਮ ਖਾਦਨ੍ਤਿ ਵਿਫਨ੍ਦਮਾਨ’’ਨ੍ਤਿ. (ਜਾ. ੨.੧੭.੭੧);
ਏਵਂ ਕਾਲਿਙ੍ਗਾਰਞ੍ਞਸ੍ਸ ਅਰਞ੍ਞਭੂਤਭਾਵੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.
ਅਤੀਤੇ ਪਨ ਬਾਰਾਣਸਿਨਗਰੇ ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕਾ ਨਾਮ ਚਤ੍ਤਾਲੀਸਕੋਟਿਵਿਭਵਸ੍ਸ ਸੇਟ੍ਠਿਨੋ ਏਕਾ ਧੀਤਾ ਅਹੋਸਿ ਦਸ੍ਸਨੀਯਾ ਪਾਸਾਦਿਕਾ. ਸਾ ਰੂਪਭੋਗਕੁਲਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਸਮ੍ਪਨ੍ਨਤਾਯ ਬਹੂਨਂ ਪਤ੍ਥਨੀਯਾ ਅਹੋਸਿ. ਯੋ ਪਨਸ੍ਸਾ ਵਾਰੇਯ੍ਯਤ੍ਥਾਯ ਪਹਿਣਾਤਿ, ਤਂ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾਨਸ੍ਸ ਜਾਤਿਯਂ ਵਾ ਹਤ੍ਥਪਾਦਾਦੀਸੁ ਵਾ ਯਤ੍ਥ ਕਤ੍ਥਚਿ ਦੋਸਂ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਕੋ ਏਸ ਦੁਜ੍ਜਾਤੋ ਦੁਸ੍ਸਣ੍ਠਿਤੋ’’ਤਿਆਦੀਨਿ ਵਤ੍ਵਾ – ‘‘ਨੀਹਰਥ ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਨੀਹਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਏਵਰੂਪਮ੍ਪਿ ਨਾਮ ਅਦ੍ਦਸਂ, ਉਦਕਂ ਆਹਰਥ, ਅਕ੍ਖੀਨਿ ਧੋਵਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਅਕ੍ਖੀਨਿ ਧੋਵਤਿ. ਤਸ੍ਸਾ ਦਿਟ੍ਠਂ ਦਿਟ੍ਠਂ ਵਿਪ੍ਪਕਾਰਂ ਪਾਪੇਤ੍ਵਾ ਨੀਹਰਾਪੇਤੀਤਿ ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕਾ ਤ੍ਵੇਵ ਸਙ੍ਖਾ ਉਦਪਾਦਿ, ਮੂਲਨਾਮਂ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਿ.
ਸਾ ਏਕਦਿਵਸਂ ਗਙ੍ਗਾਯ ਉਦਕਕੀਲ਼ਂ ਕੀਲ਼ਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਤਿਤ੍ਥਂ ਸਜ੍ਜਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪਹੂਤਂ ਖਾਦਨੀਯਭੋਜਨੀਯਂ ਸਕਟੇਸੁ ਪੂਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਬਹੂਨਿ ਗਨ੍ਧਮਾਲਾਦੀਨਿ ਆਦਾਯ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਯਾਨਂ ਆਰੁਯ੍ਹ ਞਾਤਿਗਣਪਰਿਵੁਤਾ ਗੇਹਮ੍ਹਾ ਨਿਕ੍ਖਮਿ. ਤੇਨ ਚ ਸਮਯੇਨ ਮਹਾਪੁਰਿਸੋ ਚਣ੍ਡਾਲਯੋਨਿਯਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋ ਬਹਿਨਗਰੇ ਚਮ੍ਮਗੇਹੇ ਵਸਤਿ, ਮਾਤਙ੍ਗੋਤ੍ਵੇਵਸ੍ਸ ਨਾਮਂ ਅਹੋਸਿ. ਸੋ ਸੋਲ਼ਸਵਸ੍ਸੁਦ੍ਦੇਸਿਕੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਕੇਨਚਿਦੇਵ ਕਰਣੀਯੇਨ ਅਨ੍ਤੋਨਗਰਂ ਪਵਿਸਿਤੁਕਾਮੋ ਏਕਂ ਨੀਲਪਿਲੋਤਿਕਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਏਕਂ ਹਤ੍ਥੇ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਏਕੇਨ ਹਤ੍ਥੇਨ ਪਚ੍ਛਿਂ, ਏਕੇਨ ਘਣ੍ਡਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਉਸ੍ਸਰਥ ਅਯ੍ਯਾ, ਚਣ੍ਡਾਲੋਹ’’ਨ੍ਤਿ ਜਾਨਾਪਨਤ੍ਥਂ ਤਂ ਵਾਦੇਨ੍ਤੋ ਨੀਚਚਿਤ੍ਤਂ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਦਿਟ੍ਠਦਿਟ੍ਠੇ ਮਨੁਸ੍ਸੇ ਨਮਸ੍ਸਮਾਨੋ ਨਗਰਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਮਹਾਪਥਂ ਪਟਿਪਜ੍ਜਿ.
ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕਾ ਘਣ੍ਡਸਦ੍ਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਸਾਣਿਅਨ੍ਤਰੇਨ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੀ ਦੂਰਤੋਵ ਤਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਮੇਤ’’ਨ੍ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਮਾਤਙ੍ਗੋ ਅਯ੍ਯੇਤਿ. ‘‘ਕਿਂ ਵਤ, ਭੋ, ਅਕੁਸਲਂ ਅਕਰਮ੍ਹ, ਕਸ੍ਸਾਯਂ ਨਿਸ੍ਸਨ੍ਦੋ, ਵਿਨਾਸੋ ਨੁ ਖੋ ਮੇ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਿਤੋ, ਮਙ੍ਗਲਕਿਚ੍ਚੇਨ ਨਾਮ ਗਚ੍ਛਮਾਨਾ ਚਣ੍ਡਾਲਂ ਅਦ੍ਦਸ’’ਨ੍ਤਿ ਸਰੀਰਂ ਕਮ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਜਿਗੁਚ੍ਛਮਾਨਾ ਖੇਲ਼ਂ ਪਾਤੇਤ੍ਵਾ ਧਾਤਿਯੋ ਆਹ – ‘‘ਵੇਗੇਨ ਉਦਕਂ ਆਹਰਥ, ਚਣ੍ਡਾਲੋ ਦਿਟ੍ਠੋ, ਅਕ੍ਖੀਨਿ ਚੇਵ ਨਾਮ ਗਹਿਤਮੁਖਞ੍ਚ ਧੋਵਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਧੋਵਿਤ੍ਵਾ ਰਥਂ ਨਿਵਤ੍ਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਪਟਿਯਾਦਾਨਂ ਗੇਹਂ ਪੇਸੇਤ੍ਵਾ ਪਾਸਾਦਂ ਅਭਿਰੁਹਿ. ਸੁਰਾਸੋਣ੍ਡਾਦਯੋ ਚੇਵ ਤਸ੍ਸਾ ਉਪਟ੍ਠਾਕਮਨੁਸ੍ਸਾ ਚ ‘‘ਕੁਹਿਂ, ਭੋ ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕਾ, ਇਮਾਯਪਿ ਵੇਲਾਯ ਨਾਗਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਾ ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਸੁਤ੍ਵਾ – ‘‘ਮਹਨ੍ਤਂ ਵਤ, ਭੋ, ਸੁਰਾਮਂਸਗਨ੍ਧਮਾਲਾਦਿਸਕ੍ਕਾਰਂ ਚਣ੍ਡਾਲਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਅਨੁਭਵਿਤੁਂ ਨ ਲਭਿਮ੍ਹ, ਗਣ੍ਹਥ ਚਣ੍ਡਾਲ’’ਨ੍ਤਿ ਗਤਟ੍ਠਾਨਂ ਗਵੇਸਿਤ੍ਵਾ ਨਿਰਾਪਰਾਧਂ ਮਾਤਙ੍ਗਪਣ੍ਡਿਤਂ ਤਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ – ‘‘ਅਰੇ ਮਾਤਙ੍ਗ ਤਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਇਦਞ੍ਚਿਦਞ੍ਚ ਸਕ੍ਕਾਰਂ ਅਨੁਭਵਿਤੁਂ ਨ ਲਭਿਮ੍ਹਾ’’ਤਿ ਕੇਸੇਸੁ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਭੂਮਿਯਂ ਪਾਤੇਤ੍ਵਾ ਜਾਣੁਕਪ੍ਪਰਪਾਸਾਣਾਦੀਹਿ ਕੋਟ੍ਟੇਤ੍ਵਾ ਮਤੋਤਿ ਸਞ੍ਞਾਯ ਪਾਦੇ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਕਡ੍ਢਨ੍ਤਾ ਸਙ੍ਕਾਰਕੂਟੇ ਛਡ੍ਡੇਸੁਂ.
ਮਹਾਪੁਰਿਸੋ ਸਞ੍ਞਂ ਪਟਿਲਭਿਤ੍ਵਾ ਹਤ੍ਥਪਾਦੇ ਪਰਾਮਸਿਤ੍ਵਾ – ‘‘ਇਦਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਕਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਨ੍ਤੋ – ‘‘ਨ ਅਞ੍ਞਂ ਕਞ੍ਚਿ, ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਚਾਹਂ ਪੁਰਿਸੋ, ਪਾਦੇਸੁ ਨਂ ਨਿਪਾਤੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਵੇਧਮਾਨੋ ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕਾਯ ਕੁਲਦ੍ਵਾਰਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ – ‘‘ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕਂ ਲਭਨ੍ਤੋ ਵੁਟ੍ਠਹਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਅਲਭਨ੍ਤਸ੍ਸ ਏਤ੍ਥੇਵ ਮਰਣ’’ਨ੍ਤਿ ਗੇਹਙ੍ਗਣੇ ਨਿਪਜ੍ਜਿ. ਤੇਨ ਚ ਸਮਯੇਨ ਜਮ੍ਬੁਦੀਪੇ ਅਯਂ ਧਮ੍ਮਤਾ ਹੋਤਿ – ਯਸ੍ਸ ਚਣ੍ਡਾਲੋ ਕੁਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ਗਬ੍ਭਦ੍ਵਾਰੇ ਨਿਪਨ੍ਨੋ ਮਰਤਿ, ਯੇ ਚ ਤਸ੍ਮਿਂ ਗਬ੍ਭੇ ਵਸਨ੍ਤਿ, ਸਬ੍ਬੇ ਚਣ੍ਡਾਲਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਗੇਹਮਜ੍ਝਮ੍ਹਿ ਮਤੇ ਸਬ੍ਬੇ ਗੇਹਵਾਸਿਨੋ, ਦ੍ਵਾਰਮ੍ਹਿ ਮਤੇ ਉਭਤੋ ਅਨਨ੍ਤਰਗੇਹਵਾਸਿਕਾ, ਅਙ੍ਗਣਮ੍ਹਿ ਮਤੇ ਇਤੋ ਸਤ੍ਤ ਇਤੋ ਸਤ੍ਤਾਤਿ ਚੁਦ੍ਦਸਗੇਹਵਾਸਿਨੋ ਸਬ੍ਬੇ ਚਣ੍ਡਾਲਾ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਪਨ ਅਙ੍ਗਣੇ ਨਿਪਜ੍ਜਿ.
ਸੇਟ੍ਠਿਸ੍ਸ ਆਰੋਚੇਸੁਂ – ‘‘ਮਾਤਙ੍ਗੋ ਤੇ ਸਾਮਿ ਗੇਹਙ੍ਗਣੇ ਪਤਿਤੋ’’ਤਿ ਗਚ੍ਛਥ ਭਣੇ, ਕਿਂ ਕਾਰਣਾਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਏਕਮਾਸਕਂ ਦਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਾਪੇਥਾਤਿ. ਤੇ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮਂ ਕਿਰ ਮਾਸਕਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਹਾ’’ਤਿ ਵਦਿਂਸੁ. ਸੋ – ‘‘ਨਾਹਂ ਮਾਸਕਤ੍ਥਾਯ ਨਿਪਨ੍ਨੋ, ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕਾਯ ਸ੍ਵਾਹਂ ਨਿਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ ਆਹ. ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕਾਯ ਕੋ ਦੋਸੋਤਿ? ਕਿਂ ਤਸ੍ਸਾ ਦੋਸਂ ਨ ਪਸ੍ਸਥ, ਨਿਰਪਰਾਧੋ ਅਹਂ ਤਸ੍ਸਾ ਮਨੁਸ੍ਸੇਹਿ ਬ੍ਯਸਨਂ ਪਾਪਿਤੋ, ਤਂ ਲਭਨ੍ਤੋਵ ਵੁਟ੍ਠਹਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਅਲਭਨ੍ਤੋ ਨ ਵੁਟ੍ਠਹਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ.
ਤੇ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸੇਟ੍ਠਿਸ੍ਸ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਸੇਟ੍ਠਿ ਧੀਤੁ ਦੋਸਂ ਞਤ੍ਵਾ ‘‘ਗਚ੍ਛਥ, ਏਕਂ ਕਹਾਪਣਂ ਦੇਥਾ’’ਤਿ ਪੇਸੇਤਿ. ਸੋ ‘‘ਨ ਇਚ੍ਛਾਮਿ ਕਹਾਪਣਂ, ਤਮੇਵ ਇਚ੍ਛਾਮੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਸੇਟ੍ਠਿ ਚ ਸੇਟ੍ਠਿਭਰਿਯਾ ਚ – ‘‘ਏਕਾਯੇਵ ਨੋ ਪਿਯਧੀਤਾ, ਪਵੇਣਿਯਾ ਘਟਕੋ ਅਞ੍ਞੋ ਦਾਰਕੋਪਿ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਸਂਵੇਗਪ੍ਪਤ੍ਤਾ – ‘‘ਗਚ੍ਛਥ ਤਾਤਾ, ਕੋਚਿ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਅਸਹਨਕੋ ਏਤਂ ਜੀਵਿਤਾਪਿ ਵੋਰੋਪੇਯ੍ਯ, ਏਤਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਮਤੇ ਸਬ੍ਬੇ ਮਯਂ ਨਟ੍ਠਾ ਹੋਮ, ਆਰਕ੍ਖਮਸ੍ਸ ਗਣ੍ਹਥਾ’’ਤਿ ਪਰਿਵਾਰੇਤ੍ਵਾ ਆਰਕ੍ਖਂ ਸਂਵਿਧਾਯ ਯਾਗੁਂ ਪੇਸਯਿਂਸੁ, ਭਤ੍ਤਂ ਧਨਂ ਪੇਸਯਿਂਸੁ, ਏਵਂ ਸੋ ਸਬ੍ਬਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿ. ਏਵਂ ਏਕੋ ਦਿਵਸੋ ਗਤੋ; ਦ੍ਵੇ, ਤਯੋ, ਚਤ੍ਤਾਰੋ, ਪਞ੍ਚ ਦਿਵਸਾ ਗਤਾ.
ਤਤੋ ਸਤ੍ਤਸਤ੍ਤਗੇਹਵਾਸਿਕਾ ਉਟ੍ਠਾਯ – ‘‘ਨ ਸਕ੍ਕੋਮ ਮਯਂ ਤੁਮ੍ਹੇ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਚਣ੍ਡਾਲਾ ਭਵਿਤੁਂ, ਅਮ੍ਹੇ ਮਾ ਨਾਸੇਥ, ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਦਾਰਿਕਂ ਦਤ੍ਵਾ ਏਤਂ ਉਟ੍ਠਾਪੇਥਾ’’ਤਿ ਆਹਂਸੁ. ਤੇ ਸਤਮ੍ਪਿ ਸਹਸ੍ਸਮ੍ਪਿ ਸਤਸਹਸ੍ਸਮ੍ਪਿ ਪਹਿਣਿਂਸੁ, ਸੋ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਤੇਵ. ਏਵਂ ਛ ਦਿਵਸਾ ਗਤਾ. ਸਤ੍ਤਮੇ ਦਿਵਸੇ ਉਭਤੋ ਚੁਦ੍ਦਸਗੇਹਵਾਸਿਕਾ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤ੍ਵਾ – ‘‘ਨ ਮਯਂ ਚਣ੍ਡਾਲਾ ਭਵਿਤੁਂ ਸਕ੍ਕੋਮ, ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਅਕਾਮਕਾਨਮ੍ਪਿ ਮਯਂ ਏਤਸ੍ਸ ਦਾਰਿਕਂ ਦਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਆਹਂਸੁ.
ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਸੋਕਸਲ੍ਲਸਮਪ੍ਪਿਤਾ ਵਿਸਞ੍ਞੀ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸਯਨੇ ਨਿਪਤਿਂਸੁ. ਉਭਤੋ ਚੁਦ੍ਦਸਗੇਹਵਾਸਿਨੋ ਪਾਸਾਦਂ ਆਰੁਯ੍ਹ ਸੁਪੁਪ੍ਫਿਤਕਿਂਸੁਕਸਾਖਂ ਉਚ੍ਛਿਨ੍ਦਨ੍ਤਾ ਵਿਯ ਤਸ੍ਸਾ ਸਬ੍ਬਾਭਰਣਾਨਿ ਓਮੁਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਨਖੇਹਿ ਸੀਮਨ੍ਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਕੇਸੇ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਨੀਲਸਾਟਕਂ ਨਿਵਾਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ਹਤ੍ਥੇ ਨੀਲਪਿਲੋਤਿਕਖਣ੍ਡਂ ਵੇਠੇਤ੍ਵਾ ਕਣ੍ਣੇਸੁ ਤਿਪੁਪਟ੍ਟਕੇ ਪਿਲ਼ਨ੍ਧਾਪੇਤ੍ਵਾ ਤਾਲਪਣ੍ਣਪਚ੍ਛਿਂ ਦਤ੍ਵਾ ਪਾਸਾਦਤੋ ਓਤਾਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵੀਸੁ ਬਾਹਾਸੁ ਗਹੇਤ੍ਵਾ – ‘‘ਤਵ ਸਾਮਿਕਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਯਾਹੀ’’ਤਿ ਮਹਾਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਅਦਂਸੁ.
ਨੀਲੁਪ੍ਪਲਮ੍ਪਿ ਅਤਿਭਾਰੋਤਿ ਅਨੁਕ੍ਖਿਤ੍ਤਪੁਬ੍ਬਾ ਸੁਖੁਮਾਲਦਾਰਿਕਾ ‘‘ਉਟ੍ਠਾਹਿ ਸਾਮਿ, ਗਚ੍ਛਾਮਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਨਿਪਨ੍ਨਕੋਵ ਆਹ ‘‘ਨਾਹਂ ਉਟ੍ਠਹਾਮੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਕਿਨ੍ਤਿ ਵਦਾਮੀਤਿ. ‘‘ਉਟ੍ਠੇਹਿ ਅਯ੍ਯ ਮਾਤਙ੍ਗਾ’’ਤਿ ਏਵਂ ਮਂ ਵਦਾਹੀਤਿ. ਸਾ ਤਥਾ ਅਵੋਚ. ਨ ਤੁਯ੍ਹਂ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਟ੍ਠਾਨਸਮਤ੍ਥਂ ਮਂ ਅਕਂਸੁ, ਬਾਹਾਯ ਮਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਾਪੇਹੀਤਿ. ਸਾ ਤਥਾ ਅਕਾਸਿ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਉਟ੍ਠਹਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਪਰਿਵਟ੍ਟੇਤ੍ਵਾ ਭੂਮਿਯਂ ਪਤਿਤ੍ਵਾ – ‘‘ਨਾਸਿਤਂ, ਭੋ, ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕਾਯ ਪਠਮਂ ਮਨੁਸ੍ਸੇਹਿ ਕੋਟ੍ਟਾਪੇਤ੍ਵਾ, ਇਦਾਨਿ ਸਯਂ ਕੋਟ੍ਟੇਤੀ’’ਤਿ ਵਿਰਵਿਤ੍ਥ. ਸਾ ਕਿਂ ਕਰੋਮਿ ਅਯ੍ਯਾਤਿ? ਦ੍ਵੀਹਿ ਹਤ੍ਥੇਹਿ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਾਪੇਹੀਤਿ. ਸਾ ਤਥਾ ਉਟ੍ਠਾਪੇਤ੍ਵਾ ਨਿਸੀਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਾਮ ਸਾਮੀਤਿ. ਗਚ੍ਛਾ ਨਾਮ ਅਰਞ੍ਞੇ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਮਯਂ ਮਨੁਸ੍ਸਾ, ਅਤਿਕੋਟ੍ਟਿਤੋਮ੍ਹਿ ਤੁਯ੍ਹਂ ਮਨੁਸ੍ਸੇਹਿ, ਨ ਸਕ੍ਕੋਮਿ ਪਦਸਾ ਗਨ੍ਤੁਂ, ਪਿਟ੍ਠਿਯਾ ਮਂ ਨੇਹੀਤਿ. ਸਾ ਓਨਮਿਤ੍ਵਾ ਪਿਟ੍ਠਿਂ ਅਦਾਸਿ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਅਭਿਰੁਹਿ. ਕੁਹਿਂ ਨੇਮਿ ਸਾਮੀਤਿ? ਬਹਿਨਗਰਂ ਨੇਹੀਤਿ. ਸਾ ਪਾਚੀਨਦ੍ਵਾਰਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ – ‘‘ਇਧ ਤੇ ਸਾਮਿ ਵਸਨਟ੍ਠਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਕਤਰਟ੍ਠਾਨਂ ਏਤਨ੍ਤਿ? ਪਾਚੀਨਦ੍ਵਾਰਂ ਸਾਮੀਤਿ. ਪਾਚੀਨਦ੍ਵਾਰੇ ਚਣ੍ਡਾਲਪੁਤ੍ਤਾ ਵਸਿਤੁਂ ਨ ਲਭਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਸਨਟ੍ਠਾਨਂ ਅਨਾਚਿਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾਵ ਸਬ੍ਬਦ੍ਵਾਰਾਨਿ ਆਹਿਣ੍ਡਾਪੇਸਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਭਵਗ੍ਗਪਤ੍ਤਮਸ੍ਸਾ ਮਾਨਂ ਪਾਤੇਸ੍ਸਾਮੀਤਿ. ਮਹਾਜਨੋ ਉਕ੍ਕੁਟ੍ਠਿਮਕਾਸਿ – ‘‘ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਤੁਮ੍ਹਾਦਿਸਂ ਅਞ੍ਞੋ ਏਤਿਸ੍ਸਾ ਮਾਨਂ ਭੇਦਕੋ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ.
ਸਾ ਪਚ੍ਛਿਮਦ੍ਵਾਰਂ ਪਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਧ ਤੇ ਸਾਮਿ ਵਸਨਟ੍ਠਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਕਤਰਟ੍ਠਾਨਂ ਏਤਨ੍ਤਿ? ਪਚ੍ਛਿਮਦ੍ਵਾਰਂ ਸਾਮੀਤਿ. ਇਮਿਨਾ ਦ੍ਵਾਰੇਨ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਚਮ੍ਮਗੇਹਂ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੀ ਗਚ੍ਛਾਤਿ. ਸਾ ਤਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਆਹ ‘‘ਇਦਂ ਚਮ੍ਮਗੇਹਂ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਵਸਨਟ੍ਠਾਨਂ ਸਾਮੀ’’ਤਿ? ਆਮਾਤਿ ਪਿਟ੍ਠਿਤੋ ਓਤਰਿਤ੍ਵਾ ਚਮ੍ਮਗੇਹਂ ਪਾਵਿਸਿ.
ਤਤ੍ਥ ਸਤ੍ਤਟ੍ਠਦਿਵਸੇ ਵਸਨ੍ਤੋ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਗਵੇਸਨਧੀਰੋ ਏਤ੍ਤਕੇਸੁ ਦਿਵਸੇਸੁ ਨ ਚ ਜਾਤਿਸਮ੍ਭੇਦਮਕਾਸਿ. ‘‘ਮਹਾਕੁਲਸ੍ਸ ਧੀਤਾ ਸਚੇ ਮਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਮਹਨ੍ਤਂ ਯਸਂ ਨ ਪਾਪੁਣਾਤਿ, ਨ ਚਮ੍ਹਾਹਂ ਚਤੁਵੀਸਤਿਯਾ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕੋ. ਏਤਿਸ੍ਸਾ ਪਾਦਧੋਵਨਉਦਕੇਨ ਸਕਲਜਮ੍ਬੁਦੀਪੇ ਰਾਜੂਨਂ ਅਭਿਸੇਕਕਿਚ੍ਚਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਅਗਾਰਮਜ੍ਝੇਵਸਨ੍ਤੋ ਨ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਪਨ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਤਂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕੇ ਮਯਂ ਪੁਬ੍ਬੇ ਏਕਚਰਾ ਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾਪਿ ਅਕਤ੍ਵਾਪਿ ਸਕ੍ਕਾ ਜੀਵਿਤੁਂ, ਇਦਾਨਿ ਪਨ ਦਾਰਭਰਣਂ ਪਟਿਪਨ੍ਨਮ੍ਹ, ਕਮ੍ਮਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਜੀਵਿਤੁਂ, ਤ੍ਵਂ ਯਾਵਾਹਂ ਆਗਚ੍ਛਾਮਿ, ਤਾਵ ਮਾ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤ੍ਥਾ’’ਤਿ ਅਰਞ੍ਞਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਸੁਸਾਨਾਦੀਸੁ ਨਨ੍ਤਕਾਨਿ ਸਙ੍ਕਡ੍ਢਿਤ੍ਵਾ ਨਿਵਾਸਨਪਾਰੁਪਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸਮਣਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਏਕਚਰੋ ਲਦ੍ਧਕਾਯਵਿਵੇਕੋ ਕਸਿਣਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਟ੍ਠ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯੋ ਪਞ੍ਚ ਅਭਿਞ੍ਞਾਯੋ ਚ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਦਾਨਿ ਸਕ੍ਕਾ ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕਾਯ ਅਵਸ੍ਸਯੇਨ ਮਯਾ ਭਵਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ ਬਾਰਾਣਸਿਅਭਿਮੁਖੋ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਚੀਵਰਂ ਪਾਰੁਪਿਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖਂ ਚਰਮਾਨੋ ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕਾਯ ਗੇਹਾਭਿਮੁਖੋ ਅਗਮਾਸਿ.
ਸਾ ਤਂ ਦ੍ਵਾਰੇ ਠਿਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਅਸਞ੍ਜਾਨਨ੍ਤੀ – ‘‘ਅਤਿਚ੍ਛਥ, ਭਨ੍ਤੇ, ਚਣ੍ਡਾਲਾਨਂ ਵਸਨਟ੍ਠਾਨਮੇਤ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਤਤ੍ਥੇਵ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਸਾ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੀ ਸਞ੍ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਹਤ੍ਥੇਹਿ ਉਰਂ ਪਹਰਿਤ੍ਵਾ ਵਿਰਵਮਾਨਾ ਪਾਦਮੂਲੇ ਪਤਿਤ੍ਵਾ ਆਹ – ‘‘ਯਦਿ ਤੇ ਸਾਮਿ ਏਦਿਸਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਕਸ੍ਮਾ ਮਂ ਮਹਤਾ ਯਸਾ ਪਰਿਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਨਾਥਂ ਅਕਾਸੀ’’ਤਿ. ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰਂ ਪਰਿਦੇਵਂ ਪਰਿਦੇਵਿਤ੍ਵਾ ਅਕ੍ਖੀਨਿ ਪੁਞ੍ਛਮਾਨਾ ਉਟ੍ਠਾਯ ਭਿਕ੍ਖਾਭਾਜਨਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਨ੍ਤੋਗੇਹੇ ਨਿਸੀਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖਂ ਅਦਾਸਿ. ਮਹਾਪੁਰਿਸੋ ਭਤ੍ਤਕਿਚ੍ਚਂ ਕਤ੍ਵਾ ਆਹ – ‘‘ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕੇ ਮਾ ਸੋਚਿ ਮਾ ਪਰਿਦੇਵਿ, ਅਹਂ ਤੁਯ੍ਹਂ ਪਾਦਧੋਵਨਉਦਕੇਨ ਸਕਲਜਮ੍ਬੁਦੀਪੇ ਰਾਜੂਨਂ ਅਭਿਸੇਕਕਿਚ੍ਚਂ ਕਾਰੇਤੁਂ ਸਮਤ੍ਥੋ, ਤ੍ਵਂ ਪਨ ਏਕਂ ਮਮ ਵਚਨਂ ਕਰੋਹਿ, ਨਗਰਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ‘ਨ ਮਯ੍ਹਂ ਸਾਮਿਕੋ ਚਣ੍ਡਾਲੋ, ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਮਯ੍ਹਂ ਸਾਮਿਕੋ’ਤਿ ਉਗ੍ਘੋਸਯਮਾਨਾ ਸਕਲਨਗਰਂ ਚਰਾਹੀ’’ਤਿ.
ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕਾ – ‘‘ਪਕਤਿਯਾਪਿ ਅਹਂ ਸਾਮਿ ਮੁਖਦੋਸੇਨੇਵ ਬ੍ਯਸਨਂ ਪਤ੍ਤਾ, ਨ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਾਮੇਵਂ ਵਤ੍ਤੁ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ – ‘‘ਕਿਂ ਪਨ ਤਯਾ ਮਯ੍ਹਂ ਅਗਾਰੇ ਵਸਨ੍ਤਸ੍ਸ ਅਲਿਕਵਚਨਂ ਸੁਤਪੁਬ੍ਬਂ, ਅਹਂ ਤਦਾਪਿ ਅਲਿਕਂ ਨ ਭਣਾਮਿ, ਇਦਾਨਿ ਪਬ੍ਬਜਿਤੋ ਕਿਂ ਵਕ੍ਖਾਮਿ, ਸਚ੍ਚਵਾਦੀ ਪੁਰਿਸੋ ਨਾਮਾਹ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ – ‘‘ਅਜ੍ਜ ਪਕ੍ਖਸ੍ਸ ਅਟ੍ਠਮੀ, ਤ੍ਵਂ ‘ਇਤੋ ਸਤ੍ਤਾਹਸ੍ਸਚ੍ਚਯੇਨ ਉਪੋਸਥਦਿਵਸੇ ਮਯ੍ਹਂ ਸਾਮਿਕੋ ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਚਨ੍ਦਮਣ੍ਡਲਂ ਭਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਮਮ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਆਗਮਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਸਕਲਨਗਰੇ ਉਗ੍ਘੋਸੇਹੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ.
ਸਾ ਸਦ੍ਦਹਿਤ੍ਵਾ ਹਟ੍ਠਤੁਟ੍ਠਾ ਸੂਰਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸਾਯਂਪਾਤਂ ਨਗਰਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਤਥਾ ਉਗ੍ਘੋਸੇਸਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਪਾਣਿਨਾ ਪਾਣਿਂ ਪਹਰਨ੍ਤਾ – ‘‘ਪਸ੍ਸਥ, ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕਾ ਚਣ੍ਡਾਲਪੁਤ੍ਤਂ ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਕਰੋਤੀ’’ਤਿ ਹਸਨ੍ਤਾ ਕੇਲ਼ਿਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ. ਸਾ ਪੁਨਦਿਵਸੇਪਿ ਤਥੇਵ ਸਾਯਂਪਾਤਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ – ‘‘ਇਦਾਨਿ ਛਾਹਚ੍ਚਯੇਨ, ਪਞ੍ਚਾਹ-ਚਤੂਹ-ਤੀਹ-ਦ੍ਵੀਹ-ਏਕਾਹਚ੍ਚਯੇਨ ਮਯ੍ਹਂ ਸਾਮਿਕੋ ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਚਨ੍ਦਮਣ੍ਡਲਂ ਭਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਮਮ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਆਗਮਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਉਗ੍ਘੋਸੇਸਿ.
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਚਿਨ੍ਤਯਿਂਸੁ – ‘‘ਅਯਂ ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕਾ ਅਤਿਸੂਰਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਕਥੇਤਿ, ਕਦਾਚਿ ਏਵਂ ਸਿਯਾ, ਏਥ ਮਯਂ ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕਾਯ ਵਸਨਟ੍ਠਾਨਂ ਪਟਿਜਗ੍ਗਾਮਾ’’ਤਿ ਚਮ੍ਮਗੇਹਸ੍ਸ ਬਾਹਿਰਭਾਗਂ ਸਮਨ੍ਤਾ ਤਚ੍ਛਾਪੇਤ੍ਵਾ ਵਾਲਿਕਂ ਓਕਿਰਿਂਸੁ. ਸਾਪਿ ਉਪੋਸਥਦਿਵਸੇ ਪਾਤੋਵ ਨਗਰਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਜ੍ਜ ਮਯ੍ਹਂ ਸਾਮਿਕੋ ਆਗਮਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਉਗ੍ਘੋਸੇਸਿ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਚਿਨ੍ਤਯਿਂਸੁ – ‘‘ਅਯਂ ਭੋ ਨ ਦੂਰਂ ਅਪਦਿਸ੍ਸਤਿ, ਅਜ੍ਜ ਕਿਰ ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਆਗਮਿਸ੍ਸਤਿ, ਵਸਨਟ੍ਠਾਨਂ ਸਂਵਿਦਹਾਮਾ’’ਤਿ ਚਮ੍ਮਗੇਹਂ ਸਮਜ੍ਜਾਪੇਤ੍ਵਾ ਹਰਿਤੂਪਲਿਤ੍ਤਂ ਅਹਤਵਤ੍ਥੇਹਿ ਪਰਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਮਹਾਰਹਂ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕਂ ਅਤ੍ਥਰਿਤ੍ਵਾ ਉਪਰਿ ਚੇਲਵਿਤਾਨਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਗਨ੍ਧਮਾਲਦਾਮਾਨਿ ਓਸਾਰਯਿਂਸੁ. ਤੇਸਂ ਪਟਿਜਗ੍ਗਨ੍ਤਾਨਂਯੇਵ ਸੂਰਿਯੋ ਅਤ੍ਥਂ ਗਤੋ.
ਮਹਾਪੁਰਿਸੋ ਚਨ੍ਦੇ ਉਗ੍ਗਤਮਤ੍ਤੇ ਅਭਿਞ੍ਞਾਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਕਾਮਾਵਚਰਚਿਤ੍ਤੇਨ ਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਇਦ੍ਧਿਚਿਤ੍ਤੇਨ ਦ੍ਵਾਦਸਯੋਜਨਿਕਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਤ੍ਤਭਾਵਂ ਮਾਪੇਤ੍ਵਾ ਵੇਹਾਸਂ ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਚਨ੍ਦਵਿਮਾਨਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੋ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਵਨਨ੍ਤਤੋ ਅਬ੍ਭੁਸ੍ਸਕ੍ਕਮਾਨਂ ਚਨ੍ਦਂ ਭਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਚਨ੍ਦਵਿਮਾਨਂ ਓਹਾਯ ਪੁਰਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਮਹਾਜਨੋ ਮਂ ਪਸ੍ਸਤੂ’’ਤਿ ਅਧਿਟ੍ਠਾਸਿ. ਮਹਾਜਨੋ ਦਿਸ੍ਵਾ – ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭੋ, ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕਾਯ ਵਚਨਂ, ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਪੂਜੇਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਗਨ੍ਧਮਾਲਂ ਆਦਾਯ ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕਾਯ ਘਰਂ ਪਰਿਵਾਰੇਤ੍ਵਾ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਮਹਾਪੁਰਿਸੋ ਮਤ੍ਥਕਮਤ੍ਥਕੇਨ ਸਤ੍ਤਵਾਰੇ ਬਾਰਾਣਸਿਂ ਅਨੁਪਰਿਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਮਹਾਜਨੇਨ ਦਿਟ੍ਠਭਾਵਂ ਞਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵਾਦਸਯੋਜਨਿਕਂ ਅਤ੍ਤਭਾਵਂ ਵਿਜਹਿਤ੍ਵਾ ਮਨੁਸ੍ਸਪ੍ਪਮਾਣਮੇਵ ਮਾਪੇਤ੍ਵਾ ਮਹਾਜਨਸ੍ਸ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਚਮ੍ਮਗੇਹਂ ਪਾਵਿਸਿ. ਮਹਾਜਨੋ ਦਿਸ੍ਵਾ – ‘‘ਓਤਿਣ੍ਣੋ ਨੋ ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮਾ, ਸਾਣਿਂ ਆਹਰਥਾ’’ਤਿ ਨਿਵੇਸਨਂ ਮਹਾਸਾਣਿਯਾ ਪਰਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਵਾਰੇਤ੍ਵਾ ਠਿਤੋ.
ਮਹਾਪੁਰਿਸੋਪਿ ਸਿਰਿਸਯਨਮਜ੍ਝੇ ਨਿਸੀਦਿ. ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕਾ ਸਮੀਪੇ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਅਥ ਨਂ ਪੁਚ੍ਛਿ ‘‘ਉਤੁਸਮਯੋ ਤੇ ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕੇ’’ਤਿ. ਆਮ ਅਯ੍ਯਾਤਿ. ਮਯਾ ਦਿਨ੍ਨਂ ਪੁਤ੍ਤਂ ਗਣ੍ਹਾਹੀਤਿ ਅਙ੍ਗੁਟ੍ਠਕੇਨ ਨਾਭਿਮਣ੍ਡਲਂ ਫੁਸਿ. ਤਸ੍ਸਾ ਪਰਾਮਸਨੇਨੇਵ ਗਬ੍ਭੋ ਪਤਿਟ੍ਠਾਸਿ. ਮਹਾਪੁਰਿਸੋ – ‘‘ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਤੇ ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕੇ ਪਾਦਧੋਵਨਉਦਕਂ ਸਕਲਜਮ੍ਬੁਦੀਪੇ ਰਾਜੂਨਂ ਅਭਿਸੇਕੋਦਕਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਤ੍ਵਂ ਤਿਟ੍ਠਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਤ੍ਤਭਾਵਂ ਮਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਮਹਾਜਨਸ੍ਸ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਵੇਹਾਸਂ ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਚਣ੍ਡਮਣ੍ਡਲਮੇਵ ਪਵਿਟ੍ਠੋ. ਸਾ ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਬ੍ਰਹ੍ਮਪਜਾਪਤੀ ਨਾਮ ਜਾਤਾ. ਪਾਦਧੋਵਨਉਦਕਂ ਲਭਨ੍ਤੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ.
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ – ‘‘ਬ੍ਰਹ੍ਮਪਜਾਪਤਿਂ ਅਨ੍ਤੋਨਗਰੇ ਵਸਾਪੇਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਸੁਵਣ੍ਣਸਿਵਿਕਾਯ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ ਯਾਵ ਸਤ੍ਤਮਕੋਟਿਯਾ ਅਪਰਿਸੁਦ੍ਧਜਾਤਿਕਸ੍ਸ ਸਿਵਿਕਂ ਗਹੇਤੁਂ ਨ ਅਦਂਸੁ. ਸੋਲ਼ਸ ਜਾਤਿਮਨ੍ਤਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਗਣ੍ਹਿਂਸੁ. ਸੇਸਾ ਗਨ੍ਧਪੁਪ੍ਫਾਦੀਹਿ ਪੂਜੇਤ੍ਵਾ ਨਗਰਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ – ‘‘ਨ ਸਕ੍ਕਾ, ਭੋ, ਉਚ੍ਛਿਟ੍ਠਗੇਹੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਪਜਾਪਤਿਯਾ ਵਸਿਤੁਂ, ਵਤ੍ਥੁਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਗੇਹਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮ, ਯਾਵ ਪਨ ਤਂ ਕਰੀਯਤਿ, ਤਾਵ ਮਣ੍ਡਪੇਵ ਵਸਤੂ’’ਤਿ ਮਣ੍ਡਪੇ ਵਸਾਪੇਸੁਂ. ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਚਕ੍ਖੁਪਥੇ ਠਤ੍ਵਾ ਵਨ੍ਦਿਤੁਕਾਮਾ ਕਹਾਪਣਂ ਦਤ੍ਵਾ ਵਨ੍ਦਿਤੁਂ ਲਭਨ੍ਤਿ, ਸਵਨੂਪਚਾਰੇ ਵਨ੍ਦਿਤੁਕਾਮਾ ਸਤਂ ਦਤ੍ਵਾ ਲਭਨ੍ਤਿ, ਆਸਨ੍ਨੇ ਪਕਤਿਕਥਂ ਸਵਨਟ੍ਠਾਨੇ ਵਨ੍ਦਿਤੁਕਾਮਾ ਪਞ੍ਚਸਤਾਨਿ ਦਤ੍ਵਾ ਲਭਨ੍ਤਿ, ਪਾਦਪਿਟ੍ਠਿਯਂ ਸੀਸਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਵਨ੍ਦਿਤੁਕਾਮਾ ਸਹਸ੍ਸਂ ਦਤ੍ਵਾ ਲਭਨ੍ਤਿ, ਪਾਦਧੋਵਨਉਦਕਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨਾ ਦਸਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਦਤ੍ਵਾ ਲਭਨ੍ਤਿ. ਬਹਿਨਗਰਤੋ ਅਨ੍ਤੋਨਗਰੇ ਯਾਵ ਮਣ੍ਡਪਾ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿਯਾ ਲਦ੍ਧਧਨਂਯੇਵ ਕੋਟਿਸਤਮਤ੍ਤਂ ਅਹੋਸਿ.
ਸਕਲਜਮ੍ਬੁਦੀਪੋ ਸਙ੍ਖੁਭਿ, ਤਤੋ ਸਬ੍ਬਰਾਜਾਨੋ ‘‘ਬ੍ਰਹ੍ਮਪਜਾਪਤਿਯਾ ਪਾਦਧੋਵਨੇਨ ਅਭਿਸੇਕਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਸਤਸਹਸ੍ਸਂ ਪੇਸੇਤ੍ਵਾ ਲਭਿਂਸੁ. ਮਣ੍ਡਪੇ ਵਸਨ੍ਤਿਯਾ ਏਵ ਗਬ੍ਭਵੁਟ੍ਠਾਨਂ ਅਹੋਸਿ. ਮਹਾਪੁਰਿਸਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਲਦ੍ਧਕੁਮਾਰੋ ਪਾਸਾਦਿਕੋ ਅਹੋਸਿ ਲਕ੍ਖਣਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ. ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਪੁਤ੍ਤੋ ਜਾਤੋਤਿ ਸਕਲ ਜਮ੍ਬੁਦੀਪੋ ਏਕਕੋਲਾਹਲੋ ਅਹੋਸਿ. ਕੁਮਾਰਸ੍ਸ ਖੀਰਮਣਿਮੂਲਂ ਹੋਤੂਤਿ ਤਤੋ ਤਤੋ ਆਗਤਧਨਂ ਕੋਟਿਸਹਸ੍ਸਂ ਅਹੋਸਿ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਨਿਵੇਸਨਮ੍ਪਿ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ. ਕੁਮਾਰਸ੍ਸ ਨਾਮਕਰਣਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਾਤਿ ਨਿਵੇਸਨਂ ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਕੁਮਾਰਂ ਗਨ੍ਧੋਦਕੇਨ ਨ੍ਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਲਙ੍ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਮਣ੍ਡਪੇ ਜਾਤਤ੍ਤਾ ਮਣ੍ਡਬ੍ਯੋਤ੍ਵੇਵ ਨਾਮਂ ਅਕਂਸੁ.
ਕੁਮਾਰੋ ਸੁਖੇਨ ਸਂਵਡ੍ਢਮਾਨੋ ਸਿਪ੍ਪੁਗ੍ਗਹਣਵਯਪਤ੍ਤੋਤਿ ਸਕਲਜਮ੍ਬੁਦੀਪੇ ਸਿਪ੍ਪਜਾਨਨਕਾ ਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸਿਪ੍ਪਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪੇਨ੍ਤਿ. ਕੁਮਾਰੋ ਮੇਧਾਵੀ ਪਞ੍ਞਵਾ ਸੁਤਂ ਸੁਤਂ ਮੁਤਂ ਆਵੁਣਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਗਹਿਤਗਹਿਤਂ ਸੁਵਣ੍ਣਘਟੇ ਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਤੇਲਂ ਵਿਯ ਤਿਟ੍ਠਤਿ. ਯਾਵਤਾ ਵਾਚੁਗ੍ਗਤਾ ਪਰਿਯਤ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥਿ, ਤੇਨ ਅਨੁਗ੍ਗਹਿਤਾ ਨਾਮ ਨਾਹੋਸਿ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਤਂ ਪਰਿਵਾਰੇਤ੍ਵਾ ਚਰਨ੍ਤਿ, ਸੋਪਿ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਭਤ੍ਤੋ ਅਹੋਸਿ. ਗੇਹੇ ਅਸੀਤਿਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਨਿਚ੍ਚਭਤ੍ਤਂ ਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਗੇਹਮ੍ਪਿਸ੍ਸ ਸਤ੍ਤਦ੍ਵਾਰਕੋਟ੍ਠਕਂ ਮਹਨ੍ਤਂ ਅਹੋਸਿ. ਗੇਹੇ ਮਙ੍ਗਲਦਿਵਸੇ ਜਮ੍ਬੁਦੀਪਵਾਸੀਹਿ ਪੇਸਿਤਧਨਂ ਕੋਟਿਸਹਸ੍ਸਮਤ੍ਤਂ ਅਹੋਸਿ.
ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਆਵਜ੍ਜੇਸਿ – ‘‘ਪਮਤ੍ਤੋ ਨੁ ਖੋ ਕੁਮਾਰੋ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤੋ’’ਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਞਤ੍ਵਾ – ‘‘ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਭਤ੍ਤੋ ਜਾਤੋ, ਯਤ੍ਥ ਦਿਨ੍ਨਂ ਮਹਪ੍ਫਲਂ ਹੋਤਿ, ਤਂ ਨ ਜਾਨਾਤਿ, ਗਚ੍ਛਾਮਿ ਨਂ ਦਮੇਮੀ’’ਤਿ ਚੀਵਰਂ ਪਾਰੁਪਿਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖਾਭਾਜਨਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ – ‘‘ਦ੍ਵਾਰਕੋਟ੍ਠਕਾ ਅਤਿਸਮ੍ਬਾਧਾ, ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਕੋਟ੍ਠਕੇਨ ਪਵਿਸਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ ਆਕਾਸੇਨਾਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਅਸੀਤਿਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸਹਸ੍ਸਾਨਂ ਭੁਞ੍ਜਨਟ੍ਠਾਨੇ ਆਕਾਸਙ੍ਗਣੇ ਓਤਰਿ. ਮਣ੍ਡਬ੍ਯਕੁਮਾਰੋਪਿ ਸੁਵਣ੍ਣਕਟਚ੍ਛੁਂ ਗਾਹਾਪੇਤ੍ਵਾ – ‘‘ਇਧ ਸੂਪਂ ਦੇਥ ਇਧ ਓਦਨ’’ਨ੍ਤਿ ਪਰਿਵਿਸਾਪੇਨ੍ਤੋ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਦਣ੍ਡਕੇਨ ਘਟ੍ਟਿਤਆਸਿਵਿਸੋ ਵਿਯ ਕੁਪਿਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
‘‘ਕੁਤੋ ਨੁ ਆਗਚ੍ਛਸਿ ਦੁਮ੍ਮਵਾਸੀ,
ਓਤਲ੍ਲਕੋ ਪਂਸੁਪਿਸਾਚਕੋਵ;
ਸਙ੍ਕਾਰਚੋਲ਼ਂ ਪਟਿਮੁਞ੍ਚ ਕਣ੍ਠੇ,
ਕੋ ਰੇ ਤੁਵਂ ਹੋਸਿ ਅਦਕ੍ਖਿਣੇਯ੍ਯੋ’’ਤਿ. (ਜਾ. ੧.੧੫.੧);
ਅਥ ਨਂ ਮਹਾਸਤ੍ਤੋ ਅਕੁਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾਵ ਓਵਦਨ੍ਤੋ ਆਹ –
‘‘ਅਨ੍ਨਂ ਤਵੇਦਂ ਪਕਤਂ ਯਸਸ੍ਸਿ,
ਤਂ ਖਜ੍ਜਰੇ ਭੁਞ੍ਜਰੇ ਪਿਯ੍ਯਰੇ ਚ;
ਜਾਨਾਸਿ ਮਂ ਤ੍ਵਂ ਪਰਦਤ੍ਤੂਪਜੀਵਿਂ,
ਉਤ੍ਤਿਟ੍ਠ ਪਿਣ੍ਡਂ ਲਭਤਂ ਸਪਾਕੋ’’ਤਿ. (ਜਾ. ੧.੧੫.੨);
ਸੋ ਨਯਿਦਂ ਤੁਮ੍ਹਾਦਿਸਾਨਂ ਪਟਿਯਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ –
‘‘ਅਨ੍ਨਂ ਮਮੇਦਂ ਪਕਤਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਂ,
ਅਤ੍ਥਤ੍ਥਿਤਂ ਸਦ੍ਦਹਤੋ ਮਮੇਦਂ;
ਅਪੇਹਿ ਏਤ੍ਤੋ ਕਿਮਿਧਟ੍ਠਿਤੋਸਿ,
ਨ ਮਾਦਿਸਾ ਤੁਯ੍ਹਂ ਦਦਨ੍ਤਿ ਜਮ੍ਮਾ’’ਤਿ. (ਜਾ. ੧.੧੫.੩);
ਅਥ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ‘‘ਦਾਨਂ ਨਾਮ ਸਗੁਣਸ੍ਸਪਿ ਨਿਗ੍ਗੁਣਸ੍ਸਪਿ ਯਸ੍ਸ ਕਸ੍ਸਚਿ ਦਾਤਬ੍ਬਂ, ਯਥਾ ਹਿ ਨਿਨ੍ਨੇਪਿ ਥਲੇਪਿ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪਿਤਂ ਬੀਜਂ ਪਥਵੀਰਸਂ ਆਪੋਰਸਞ੍ਚ ਆਗਮ੍ਮ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਏਵਂ ਨਿਪ੍ਫਲਂ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ, ਸੁਖੇਤ੍ਤੇ ਵਪਿਤਬੀਜਂ ਵਿਯ ਗੁਣਵਨ੍ਤੇ ਮਹਪ੍ਫਲਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
‘‘ਥਲੇ ਚ ਨਿਨ੍ਨੇ ਚ ਵਪਨ੍ਤਿ ਬੀਜਂ,
ਅਨੂਪਖੇਤ੍ਤੇ ਫਲਮਾਸਮਾਨਾ;
ਏਤਾਯ ਸਦ੍ਧਾਯ ਦਦਾਹਿ ਦਾਨਂ,
ਅਪ੍ਪੇਵ ਆਰਾਧਯੇ ਦਕ੍ਖਿਣੇਯ੍ਯੇ’’ਤਿ. (ਜਾ. ੧.੧੫.੪);
ਅਥ ਕੁਮਾਰੋ ਕੋਧਾਭਿਭੂਤੋ – ‘‘ਕੇਨਿਮਸ੍ਸ ਮੁਣ੍ਡਕਸ੍ਸ ਪਵੇਸੋ ਦਿਨ੍ਨੋ’’ਤਿ ਦ੍ਵਾਰਰਕ੍ਖਾਦਯੋ ਤਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ –
‘‘ਖੇਤ੍ਤਾਨਿ ਮਯ੍ਹਂ ਵਿਦਿਤਾਨਿ ਲੋਕੇ,
ਯੇਸਾਹਂ ਬੀਜਾਨਿ ਪਤਿਟ੍ਠਪੇਮਿ;
ਯੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਜਾਤਿਮਨ੍ਤੂਪਪਨ੍ਨਾ,
ਤਾਨੀਧ ਖੇਤ੍ਤਾਨਿ ਸੁਪੇਸਲਾਨੀ’’ਤਿ. (ਜਾ. ੧.੧੫.੫) –
ਗਾਥਂ ਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮਂ ਜਮ੍ਮਂ ਵੇਣੁਪਦਰੇਨ ਪੋਥੇਤ੍ਵਾ ਗੀਵਾਯਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਤਪਿ ਦ੍ਵਾਰਕੋਟ੍ਠਕੇ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਬਹਿ ਨੀਹਰਥਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਅਥ ਨਂ ਮਹਾਪੁਰਿਸੋ ਆਹ –
‘‘ਗਿਰਿਂ ਨਖੇਨ ਖਣਸਿ, ਅਯੋ ਦਨ੍ਤੇਭਿ ਖਾਦਸਿ;
ਜਾਤਵੇਦਂ ਪਦਹਸਿ, ਯੋ ਇਸਿਂ ਪਰਿਭਾਸਸੀ’’ਤਿ. (ਜਾ. ੧.੧੫.੯);
ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ ਵਤ੍ਵਾ – ‘‘ਸਚੇ ਮ੍ਯਾਯਂ ਹਤ੍ਥੇ ਵਾ ਪਾਦੇ ਵਾ ਗਣ੍ਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਦੁਕ੍ਖਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਯ੍ਯ, ਬਹੁਂ ਅਪੁਞ੍ਞਂ ਪਸਵੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਸਤ੍ਤਾਨੁਦ੍ਦਯਤਾਯ ਵੇਹਾਸਂ ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਅਨ੍ਤਰਵੀਥਿਯਂ ਓਤਰਿ. ਭਗਵਾ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਂ ਪਤ੍ਤੋ ਤਮਤ੍ਥਂ ਪਕਾਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
‘‘ਇਦਂ ਵਤ੍ਵਾਨ ਮਾਤਙ੍ਗੋ, ਇਸਿ ਸਚ੍ਚਪਰਕ੍ਕਮੋ;
ਅਨ੍ਤਲਿਕ੍ਖਸ੍ਮਿਂ ਪਕ੍ਕਾਮਿ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਂ ਉਦਿਕ੍ਖਤ’’ਨ੍ਤਿ. (ਜਾ. ੧.੧੫.੧੦);
ਤਾਵਦੇਵ ਨਗਰਰਕ੍ਖਿਕਦੇਵਤਾਨਂ ਜੇਟ੍ਠਕਦੇਵਰਾਜਾ ਮਣ੍ਡਬ੍ਯਸ੍ਸ ਗੀਵਂ ਪਰਿਵਤ੍ਤੇਸਿ. ਤਸ੍ਸ ਮੁਖਂ ਪਰਿਵਤ੍ਤੇਤਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਛਾਮੁਖਂ ਜਾਤਂ, ਅਕ੍ਖੀਨਿ ਪਰਿਵਤ੍ਤਾਨਿ, ਮੁਖੇਨ ਖੇਲ਼ਂ ਵਮਤਿ, ਸਰੀਰਂ ਥਦ੍ਧਂ ਸੂਲੇ ਆਰੋਪਿਤਂ ਵਿਯ ਅਹੋਸਿ. ਅਸੀਤਿਸਹਸ੍ਸਾ ਪਰਿਚਾਰਕਯਕ੍ਖਾ ਅਸੀਤਿਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਤਥੇਵ ਅਕਂਸੁ. ਵੇਗੇਨ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਪਜਾਪਤਿਯਾ ਆਰੋਚਯਿਂਸੁ. ਸਾ ਤਰਮਾਨਰੂਪਾ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਂ ਵਿਪ੍ਪਕਾਰਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਗਾਥਮਾਹ –
‘‘ਆਵੇਧਿਤਂ ਪਿਟ੍ਠਿਤੋ ਉਤ੍ਤਮਙ੍ਗਂ,
ਬਾਹੁਂ ਪਸਾਰੇਤਿ ਅਕਮ੍ਮਨੇਯ੍ਯਂ;
ਸੇਤਾਨਿ ਅਕ੍ਖੀਨਿ ਯਥਾ ਮਤਸ੍ਸ,
ਕੋ ਮੇ ਇਮਂ ਪੁਤ੍ਤਮਕਾਸਿ ਏਵ’’ਨ੍ਤਿ. (ਜਾ. ੧.੧੫.੧੧);
ਅਥਸ੍ਸਾ ਆਰੋਚੇਸੁਂ –
‘‘ਇਧਾਗਮਾ ਸਮਣੋ ਦੁਮ੍ਮਵਾਸੀ,
ਓਤਲ੍ਲਕੋ ਪਂਸੁਪਿਸਾਚਕੋਵ,
ਸਙ੍ਕਾਰਚੋਲ਼ਂ ਪਟਿਮੁਞ੍ਚ ਕਣ੍ਠੇ,
ਸੋ ਤੇ ਇਮਂ ਪੁਤ੍ਤਮਕਾਸਿ ਏਵ’’ਨ੍ਤਿ. (ਜਾ. ੧.੧੫.੧੨);
ਸਾ ਸੁਤ੍ਵਾਵ ਅਞ੍ਞਾਸਿ – ‘‘ਮਯ੍ਹਂ ਯਸਦਾਯਕੋ ਅਯ੍ਯੋ ਅਨੁਕਮ੍ਪਾਯ ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਮਤ੍ਤਭਾਵਂ ਞਤ੍ਵਾ ਆਗਤੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਤਤੋ ਉਪਟ੍ਠਾਕੇ ਪੁਚ੍ਛਿ –
‘‘ਕਤਮਂ ਦਿਸਂ ਅਗਮਾ ਭੂਰਿਪਞ੍ਞੋ,
ਅਕ੍ਖਾਥ ਮੇ ਮਾਣਵਾ ਏਤਮਤ੍ਥਂ;
ਗਨ੍ਤ੍ਵਾਨ ਤਂ ਪਟਿਕਰੇਮੁ ਅਚ੍ਚਯਂ,
ਅਪ੍ਪੇਵ ਨਂ ਪੁਤ੍ਤ ਲਭੇਮੁ ਜੀਵਿਤ’’ਨ੍ਤਿ. (ਜਾ. ੧.੧੫.੧੩);
ਤੇ ਆਹਂਸੁ –
‘‘ਵੇਹਾਯਸਂ ਅਗਮਾ ਭੂਰਿਪਞ੍ਞੋ,
ਪਥਦ੍ਧੁਨੋ ਪਨ੍ਨਰਸੇਵ ਚਨ੍ਦੋ;
ਅਪਿਚਾਪਿ ਸੋ ਪੁਰਿਮਦਿਸਂ ਅਗਚ੍ਛਿ,
ਸਚ੍ਚਪ੍ਪਟਿਞ੍ਞੋ ਇਸਿ ਸਾਧੁਰੂਪੋ’’ਤਿ. (ਜਾ. ੧.੧੫.੧੪);
ਮਹਾਪੁਰਿਸੋਪਿ ਅਨ੍ਤਰਵੀਥਿਯਂ ਓਤਿਣ੍ਣਟ੍ਠਾਨਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ – ‘‘ਮਯ੍ਹਂ ਪਦਵਲ਼ਞ੍ਜਂ ਹਤ੍ਥਿਅਸ੍ਸਾਦੀਨਂ ਵਸੇਨ ਮਾ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਿਤ੍ਥ, ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕਾਯੇਵ ਨਂ ਪਸ੍ਸਤੁ, ਮਾ ਅਞ੍ਞੇ’’ਤਿ ਅਧਿਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਿਤ੍ਵਾ ਯਾਪਨਮਤ੍ਤਂ ਮਿਸ੍ਸਕੋਦਨਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਟਿਕ੍ਕਮਨਸਾਲਾਯਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਥੋਕਂ ਭੁਤ੍ਤਾਵਸੇਸਂ ਭਿਕ੍ਖਾਭਾਜਨੇਯੇਵ ਠਪੇਸਿ. ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕਾਪਿ ਪਾਸਾਦਾ ਓਰੁਯ੍ਹ ਅਨ੍ਤਰਵੀਥਿਂ ਪਟਿਪਜ੍ਜਮਾਨਾ ਪਦਵਲ਼ਞ੍ਜਂ ਦਿਸ੍ਵਾ – ‘‘ਇਦਂ ਮਯ੍ਹਂ ਯਸਦਾਯਕਸ੍ਸ ਅਯ੍ਯਸ੍ਸ ਪਦ’’ਨ੍ਤਿ ਪਦਾਨੁਸਾਰੇਨਾਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਆਹ – ‘‘ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਦਾਸੇਨ ਕਤਾਪਰਾਧਂ ਮਯ੍ਹਂ ਖਮਥ, ਨ ਹਿ ਤੁਮ੍ਹੇ ਕੋਧਵਸਿਕਾ ਨਾਮ, ਦੇਥ ਮੇ ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਜੀਵਿਤ’’ਨ੍ਤਿ.
ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ ਵਤ੍ਵਾ –
‘‘ਆਵੇਧਿਤਂ ਪਿਟ੍ਠਿਤੋ ਉਤ੍ਤਮਙ੍ਗਂ,
ਬਾਹੁਂ ਪਸਾਰੇਤਿ ਅਕਮ੍ਮਨੇਯ੍ਯਂ;
ਸੇਤਾਨਿ ਅਕ੍ਖੀਨਿ ਯਥਾ ਮਤਸ੍ਸ,
ਕੋ ਮੇ ਇਮਂ ਪੁਤ੍ਤਮਕਾਸਿ ਏਵ’’ਨ੍ਤਿ. (ਜਾ. ੧.੧੫.੧੫) –
ਗਾਥਂ ਅਭਾਸਿ. ਮਹਾਪੁਰਿਸੋ ਆਹ – ‘‘ਨ ਮਯਂ ਏਵਰੂਪਂ ਕਰੋਮ, ਪਬ੍ਬਜਿਤਂ ਪਨ ਹਿਂਸਨ੍ਤੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤੇਸੁ ਸਗਾਰਵਾਹਿ ਭੂਤਯਕ੍ਖਦੇਵਤਾਹਿ ਕਤਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ.
ਕੇਵਲਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਮਨੋਪਦੋਸੋ ਮਾ ਹੋਤੁ, ਦੇਵਤਾਹਿ ਕਤਂ ਹੋਤੁ, ਸੁਖਮਾਪਯਾ, ਭਨ੍ਤੇ, ਦੇਵਤਾ, ਅਪਿਚਾਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕਥਂ ਪਟਿਪਜ੍ਜਾਮੀਤਿ. ਤੇਨ ਹਿ ਓਸਧਂ ਤੇ ਕਥੇਸ੍ਸਾਮਿ, ਮਮ ਭਿਕ੍ਖਾਭਾਜਨੇ ਭੁਤ੍ਤਾਵਸੇਸਂ ਭਤ੍ਤਮਤ੍ਥਿ, ਤਤ੍ਥ ਥੋਕਂ ਉਦਕਂ ਆਸਿਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਥੋਕਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤਵ ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਮੁਖੇ ਪਕ੍ਖਿਪ, ਅਵਸੇਸਂ ਉਦਕਚਾਟਿਯਂ ਆਲੋਲ਼ੇਤ੍ਵਾ ਅਸੀਤਿਯਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸਹਸ੍ਸਾਨਂ ਮੁਖੇ ਪਕ੍ਖਿਪਾਤਿ. ਸਾ ਏਵਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਭਤ੍ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਮਹਾਪੁਰਿਸਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਥਾ ਅਕਾਸਿ.
ਮੁਖੇ ਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਮਤ੍ਤੇ ਜੇਟ੍ਠਕਦੇਵਰਾਜਾ – ‘‘ਸਾਮਿਮ੍ਹਿ ਸਯਂ ਭੇਸਜ੍ਜਂ ਕਰੋਨ੍ਤੇ ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਕਿਞ੍ਚਿ ਕਾਤੁ’’ਨ੍ਤਿ ਕੁਮਾਰਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਸਿ. ਸੋਪਿ ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਕਿਞ੍ਚਿ ਦੁਕ੍ਖਂ ਅਪ੍ਪਤ੍ਤਪੁਬ੍ਬੋ ਵਿਯ ਪਕਤਿਵਣ੍ਣੋ ਅਹੋਸਿ. ਅਥ ਨਂ ਮਾਤਾ ਅਵੋਚ – ‘‘ਪਸ੍ਸ ਤਾਤ ਤਵ ਕੁਲੁਪਕਾਨਂ ਹਿਰੋਤ੍ਤਪ੍ਪਰਹਿਤਾਨਂ ਵਿਪ੍ਪਕਾਰਂ, ਸਮਣਾ ਪਨ ਨ ਏਵਰੂਪਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਸਮਣੇ ਤਾਤ ਭੋਜੇਯ੍ਯਾਸੀ’’ਤਿ. ਤਤੋ ਸੇਸਕਂ ਉਦਕਚਾਟਿਯਂ ਆਲੁਲ਼ਾਪੇਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਂ ਮੁਖੇ ਪਕ੍ਖਿਪਾਪੇਸਿ. ਯਕ੍ਖਾ ਤਾਵਦੇਵ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਪਲਾਯਿਂਸੁ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾ ਕਿਂ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਮੁਖੇ ਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਂਸੁ. ਮਾਤਙ੍ਗਇਸਿਸ੍ਸ ਉਚ੍ਛਿਟ੍ਠਭਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਤੇ ‘‘ਚਣ੍ਡਾਲਸ੍ਸ ਉਚ੍ਛਿਟ੍ਠਕਂ ਖਾਦਾਪਿਤਮ੍ਹਾ, ਅਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਦਾਨਿਮ੍ਹਾ ਜਾਤਾ, ਇਦਾਨਿ ਨੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ‘ਅਸੁਦ੍ਧਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਇਮੇ’ਤਿ ਸਮ੍ਭੋਗਂ ਨ ਦਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਤਤੋ ਪਲਾਯਿਤ੍ਵਾ ਮਜ੍ਝਰਟ੍ਠਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਮਜ੍ਝਰਾਜਸ੍ਸ ਨਗਰੇ ਅਗ੍ਗਾਸਨਿਕਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਨਾਮ ਮਯਨ੍ਤਿ ਰਾਜਗੇਹੇ ਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਿ.
ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਪਾਪਨਿਗ੍ਗਹਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਮਾਨਜਾਤਿਕੇ ਨਿਮ੍ਮਦਯਨ੍ਤੋ ਵਿਚਰਤਿ. ਅਥੇਕੋ ‘‘ਜਾਤਿਮਨ੍ਤਤਾਪਸੋ ਨਾਮ ਮਯਾ ਸਦਿਸੋ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਅਞ੍ਞੇਸੁ ਸਞ੍ਞਮ੍ਪਿ ਨ ਕਰੋਤਿ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਤਂ ਗਙ੍ਗਾਤੀਰੇ ਵਸਮਾਨਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਮਾਨਨਿਗ੍ਗਹਮਸ੍ਸ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਤਤ੍ਥ ਅਗਮਾਸਿ. ਤਂ ਜਾਤਿਮਨ੍ਤਤਾਪਸੋ ਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਕਿਂ ਜਚ੍ਚੋ ਭਵ’’ਨ੍ਤਿ? ਚਣ੍ਡਾਲੋ ਅਹਂ ਆਚਰਿਯਾਤਿ. ਅਪੇਹਿ ਚਣ੍ਡਾਲ ਅਪੇਹਿ ਚਣ੍ਡਾਲ, ਹੇਟ੍ਠਾਗਙ੍ਗਾਯ ਵਸ, ਮਾ ਉਪਰਿਗਙ੍ਗਾਯ ਉਦਕਂ ਉਚ੍ਛਿਟ੍ਠਮਕਾਸੀਤਿ.
ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ – ‘‘ਸਾਧੁ ਆਚਰਿਯ, ਤੁਮ੍ਹੇਹਿ ਵੁਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨੇ ਵਸਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਹੇਟ੍ਠਾਗਙ੍ਗਾਯ ਵਸਨ੍ਤੋ ‘‘ਗਙ੍ਗਾਯ ਉਦਕਂ ਪਟਿਸੋਤਂ ਸਨ੍ਦਤੂ’’ਤਿ ਅਧਿਟ੍ਠਾਸਿ. ਜਾਤਿਮਨ੍ਤਤਾਪਸੋ ਪਾਤੋਵ ਗਙ੍ਗਂ ਓਰੁਯ੍ਹ ਉਦਕਂ ਆਚਮਤਿ, ਜਟਾ ਧੋਵਤਿ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਦਨ੍ਤਕਟ੍ਠਂ ਖਾਦਨ੍ਤੋ ਪਿਣ੍ਡਂ ਪਿਣ੍ਡਂ ਖੇਲ਼ਂ ਉਦਕੇ ਪਾਤੇਤਿ. ਦਨ੍ਤਕਟ੍ਠਕੁਚ੍ਛਿਟ੍ਠਕਮ੍ਪਿ ਤਤ੍ਥੇਵ ਪਵਾਹੇਤਿ. ਯਥਾ ਚੇ ਤਂ ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਅਲਗ੍ਗਿਤ੍ਵਾ ਤਾਪਸਸ੍ਸੇਵ ਜਟਾਸੁ ਲਗ੍ਗਤਿ, ਤਥਾ ਅਧਿਟ੍ਠਾਸਿ. ਖੇਲ਼ਮ੍ਪਿ ਦਨ੍ਤਕਟ੍ਠਮ੍ਪਿ ਤਾਪਸਸ੍ਸ ਜਟਾਸੁਯੇਵ ਪਤਿਟ੍ਠਾਤਿ.
ਤਾਪਸੋ ਚਣ੍ਡਾਲਸ੍ਸਿਦਂ ਕਮ੍ਮਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰੀ ਹੁਤ੍ਵਾ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਇਦਂ, ਭੋ ਚਣ੍ਡਾਲ, ਗਙ੍ਗਾਯ ਉਦਕਂ ਤਯਾ ਪਟਿਸੋਤਗਾਮਿਕਤ’’ਨ੍ਤਿ? ਆਮ ਆਚਰਿਯ. ਤੇਨ ਹਿ ਤ੍ਵਂ ਹੇਟ੍ਠਾਗਙ੍ਗਾਯ ਮਾ ਵਸ, ਉਪਰਿਗਙ੍ਗਾਯ ਵਸਾਤਿ. ਸਾਧੁ ਆਚਰਿਯ, ਤੁਮ੍ਹੇਹਿ ਵੁਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨੇ ਵਸਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਤਤ੍ਥ ਵਸਨ੍ਤੋ ਇਦ੍ਧਿਂ ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਮ੍ਭੇਸਿ, ਉਦਕਂ ਯਥਾਗਤਿਕਮੇਵ ਜਾਤਂ. ਪੁਨ ਤਾਪਸੋ ਤਦੇਵ ਬ੍ਯਸਨਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਸੋ ਪੁਨ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਂ ਪੁਚ੍ਛਿ, – ‘‘ਭੋ ਚਣ੍ਡਾਲ, ਤ੍ਵਮਿਦਂ ਗਙ੍ਗਾਯ ਉਦਕਂ ਕਾਲੇਨ ਪਟਿਸੋਤਗਾਮਿਂ ਕਾਲੇਨ ਅਨੁਸੋਤਗਾਮਿਂ ਕਰੋਸੀ’’ਤਿ? ਆਮ ਆਚਰਿਯ. ਚਣ੍ਡਾਲ, ‘‘ਤ੍ਵਂ ਸੁਖਵਿਹਾਰੀਨਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾਨਂ ਸੁਖੇਨ ਵਸਿਤੁਂ ਨ ਦੇਸਿ, ਸਤ੍ਤਮੇ ਤੇ ਦਿਵਸੇ ਸਤ੍ਤਧਾ ਮੁਦ੍ਧਾ ਫਲਤੂ’’ਤਿ. ਸਾਧੁ ਅਚਰਿਯ, ਅਹਂ ਪਨ ਸੂਰਿਯਸ੍ਸ ਉਗ੍ਗਨ੍ਤੁਂ ਨ ਦਸ੍ਸਾਮੀਤਿ.
ਅਥ ਮਹਾਸਤ੍ਤੋ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਏਤਸ੍ਸ ਅਭਿਸਾਪੋ ਏਤਸ੍ਸੇਵ ਉਪਰਿ ਪਤਿਸ੍ਸਤਿ, ਰਕ੍ਖਾਮਿ ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਸਤ੍ਤਾਨੁਦ੍ਦਯਤਾਯ ਪੁਨਦਿਵਸੇ ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਸੂਰਿਯਸ੍ਸ ਉਗ੍ਗਨ੍ਤੁਂ ਨ ਅਦਾਸਿ. ਇਦ੍ਧਿਮਤੋ ਇਦ੍ਧਿਵਿਸਯੋ ਨਾਮ ਅਚਿਨ੍ਤੇਯ੍ਯੋ, ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਅਰੁਣੁਗ੍ਗਂ ਨ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਪਰਿਚ੍ਛੇਦੋ ਨਤ੍ਥਿ, ਕਸਿਵਣਿਜ੍ਜਾਦੀਨਿ ਕਮ੍ਮਾਨਿ ਪਯੋਜੇਨ੍ਤੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ.
ਮਨੁਸ੍ਸਾ – ‘‘ਯਕ੍ਖਾਵਟ੍ਟੋ ਨੁ ਖੋ ਅਯਂ ਭੂਤਦੇਵਟ੍ਟੋਨਾਗਸੁਪਣ੍ਣਾਵਟ੍ਟੋ’’ਤਿ ਉਪਦ੍ਦਵਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਕਾਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਰਾਜਕੁਲਂ ਨਾਮ ਮਹਾਪਞ੍ਞਂ, ਲੋਕਸ੍ਸ ਹਿਤਂ ਚਿਨ੍ਤੇਤੁਂ ਸਕ੍ਕੋਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਗਚ੍ਛਾਮਾ’’ਤਿ ਰਾਜਕੁਲਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਰਾਜਾ ਸੁਤ੍ਵਾ ਭੀਤੋਪਿ ਅਭੀਤਾਕਾਰਂ ਕਤ੍ਵਾ – ‘‘ਮਾ ਤਾਤਾ ਭਾਯਥ, ਇਮਂ ਕਾਰਣਂ ਗਙ੍ਗਾਤੀਰਵਾਸੀ ਜਾਤਿਮਨ੍ਤਤਾਪਸੋ ਜਾਨਿਸ੍ਸਤਿ, ਤਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਨਿਕ੍ਕਙ੍ਖਾ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਕਤਿਪਯੇਹੇਵ ਅਤ੍ਥਚਰਕੇਹਿ ਮਨੁਸ੍ਸੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਤਾਪਸਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਕਤਪਟਿਸਨ੍ਥਾਰੋ ਤਮਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਤਾਪਸੋ ਆਹ – ‘‘ਆਮ ਮਹਾਰਾਜ, ਏਕੋ ਚਣ੍ਡਾਲੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਸੋ ਇਮਂ ਗਙ੍ਗਾਯ ਉਦਕਂ ਕਾਲੇਨ ਅਨੁਸੋਤਗਾਮਿਂ ਕਾਲੇਨ ਪਤਿਸੋਤਗਾਮਿਂ ਕਰੋਤਿ, ਮਯਾ ਤਦਤ੍ਥਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਕਥਿਤਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਂ ਪੁਚ੍ਛਥ, ਸੋ ਜਾਨਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ.
ਰਾਜਾ ਮਾਤਙ੍ਗਇਸਿਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ – ‘‘ਤੁਮ੍ਹੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਰੁਣਸ੍ਸ ਉਗ੍ਗਨ੍ਤੁਂ ਨ ਦੇਥਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਆਮ, ਮਹਾਰਾਜਾਤਿ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ ਭਨ੍ਤੇਤਿ? ਜਾਤਿਮਨ੍ਤਤਾਪਸਕਾਰਣਾ, ਮਹਾਰਾਜ, ਜਾਤਿਮਨ੍ਤਤਾਪਸੇਨ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਮਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਖਮਾਪਿਤਕਾਲੇ ਦਸ੍ਸਾਮਿ ਮਹਾਰਾਜਾਤਿ. ਰਾਜਾ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਏਥ ਆਚਰਿਯ, ਤਾਪਸਂ ਖਮਾਪੇਥਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਨਾਹਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਚਣ੍ਡਾਲਂ ਵਨ੍ਦਾਮੀਤਿ. ਮਾ ਆਚਰਿਯ, ਏਵਂ ਕਰੋਥ, ਜਨਪਦਸ੍ਸ ਮੁਖਂ ਪਸ੍ਸਥਾਤਿ. ਸੋ ਪੁਨ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿਯੇਵ. ਰਾਜਾ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਆਚਰਿਯੋ ਖਮਾਪੇਤੁਂ ਨ ਇਚ੍ਛਿਤੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਅਖਮਾਪਿਤੇ ਅਹਂ ਸੂਰਿਯਂ ਨ ਮੁਞ੍ਚਾਮੀਤਿ. ਰਾਜਾ ‘‘ਅਯਂ ਖਮਾਪੇਤੁਂ ਨ ਇਚ੍ਛਤਿ, ਅਯਂ ਅਖਮਾਪਿਤੇ ਸੂਰਿਯਂ ਨ ਮੁਞ੍ਚਤਿ, ਕਿਂ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਤੇਨ ਤਾਪਸੇਨ, ਲੋਕਂ ਓਲੋਕੇਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ‘‘ਗਚ੍ਛਥ, ਭੋ, ਤਾਪਸਸਨ੍ਤਿਕਂ, ਤਂ ਹਤ੍ਥੇਸੁ ਚ ਪਾਦੇਸੁ ਚ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਮਾਤਙ੍ਗਇਸਿਸ੍ਸ ਪਾਦਮੂਲੇ ਨੇਤ੍ਵਾ ਨਿਪਜ੍ਜਾਪੇਤ੍ਵਾ ਖਮਾਪੇਥ ਏਤਸ੍ਸ ਜਨਪਦਾਨੁਦ੍ਦਯਤਂ ਪਟਿਚ੍ਚਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਤੇ ਰਾਜਪੁਰਿਸਾ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਂ ਤਥਾ ਕਤ੍ਵਾ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਮਾਤਙ੍ਗਇਸਿਸ੍ਸ ਪਾਦਮੂਲੇ ਨਿਪਜ੍ਜਾਪੇਤ੍ਵਾ ਖਮਾਪੇਸੁਂ.
ਅਹਂ ਨਾਮ ਖਮਿਤਬ੍ਬਂ ਖਮਾਮਿ, ਅਪਿਚ ਖੋ ਪਨ ਏਤਸ੍ਸ ਕਥਾ ਏਤਸ੍ਸੇਵ ਉਪਰਿ ਪਤਿਸ੍ਸਤਿ. ਮਯਾ ਸੂਰਿਯੇ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤੇ ਸੂਰਿਯਰਸ੍ਮਿ ਏਤਸ੍ਸ ਮਤ੍ਥਕੇ ਪਤਿਸ੍ਸਤਿ, ਅਥਸ੍ਸ ਸਤ੍ਤਧਾ ਮੁਦ੍ਧਾ ਫਲਿਸ੍ਸਤਿ. ਤਞ੍ਚ ਖੋ ਪਨੇਸ ਬ੍ਯਸਨਂ ਮਾ ਪਾਪੁਣਾਤੁ, ਏਥ ਤੁਮ੍ਹੇ ਏਤਂ ਗਲਪ੍ਪਮਾਣੇ ਉਦਕੇ ਓਤਾਰੇਤ੍ਵਾ ਮਹਨ੍ਤਂ ਮਤ੍ਤਿਕਾਪਿਣ੍ਡਮਸ੍ਸ ਸੀਸੇ ਠਪੇਥ. ਅਥਾਹਂ ਸੂਰਿਯਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਸ੍ਸਾਮਿ. ਸੂਰਿਯਰਸ੍ਮਿ ਮਤ੍ਤਿਕਾਪਿਣ੍ਡੇ ਪਤਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਸਤ੍ਤਧਾ ਭਿਨ੍ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ਅਥੇਸ ਮਤ੍ਤਿਕਾਪਿਣ੍ਡਂ ਛਡ੍ਡੇਤ੍ਵਾ ਨਿਮੁਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞੇਨ ਤਿਤ੍ਥੇਨ ਉਤ੍ਤਰਤੁ, ਇਤਿ ਨਂ ਵਦਥ, ਏਵਮਸ੍ਸ ਸੋਤ੍ਥਿ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀਤਿ. ਤੇ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ‘‘ਏਵਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਤਥਾ ਕਾਰੇਸੁਂ. ਤਸ੍ਸਾਪਿ ਤਥੇਵ ਸੋਤ੍ਥਿ ਜਾਤਾ. ਸੋ ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ – ‘‘ਜਾਤਿ ਨਾਮ ਅਕਾਰਣਂ, ਪਬ੍ਬਜਿਤਾਨਂ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਗੁਣੋਵ ਕਾਰਣ’’ਨ੍ਤਿ ਜਾਤਿਗੋਤ੍ਤਮਾਨਂ ਪਹਾਯ ਨਿਮ੍ਮਦੋ ਅਹੋਸਿ.
ਇਤਿ ਜਾਤਿਮਨ੍ਤਤਾਪਸੇ ਦਮਿਤੇ ਮਹਾਜਨੋ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਥਾਮਂ ਅਞ੍ਞਾਸਿ, ਮਹਾਕੋਲਾਹਲਂ ਜਾਤਂ. ਰਾਜਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਨਗਰਂ ਗਮਨਤ੍ਥਾਯ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਂ ਯਾਚਿ. ਮਹਾਸਤ੍ਤੋ ਪਟਿਞ੍ਞਂ ਦਤ੍ਵਾ ਤਾਨਿ ਚ ਅਸੀਤਿਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਦਮੇਸ੍ਸਾਮਿ, ਪਟਿਞ੍ਞਞ੍ਚ ਮੋਚੇਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਮਜ੍ਝਰਾਜਸ੍ਸ ਨਗਰਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾਵ – ਭੋ, ‘‘ਅਯਂ ਸੋ, ਭੋ ਮਹਾਚੋਰੋ, ਆਗਤੋ, ਇਦਾਨੇਵ ਸਬ੍ਬੇ ਏਤੇ ਮਯ੍ਹਂ ਉਚ੍ਛਿਟ੍ਠਕਂ ਖਾਦਿਤ੍ਵਾ ਅਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਜਾਤਾਤਿ ਅਮ੍ਹੇ ਪਾਕਟੇ ਕਰਿਸ੍ਸਤਿ, ਏਵਂ ਨੋ ਇਧਾਪਿ ਆਵਾਸੋ ਨ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਪਟਿਕਚ੍ਚੇਵ ਮਾਰੇਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਰਾਜਾਨਂ ਪੁਨ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਹਂਸੁ – ‘‘ਤੁਮ੍ਹੇ, ਮਹਾਰਾਜ, ਏਤਂ ਚਣ੍ਡਾਲਪਬ੍ਬਜਿਤਂ ਮਾ ਸਾਧੁਰੂਪੋਤਿ ਮਞ੍ਞਿਤ੍ਥ, ਏਸ ਗਰੁਕਮਨ੍ਤਂ ਜਾਨਾਤਿ, ਪਥਵਿਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਆਕਾਸਂ ਕਰੋਤਿ, ਆਕਾਸਂ ਪਥਵਿਂ, ਦੂਰਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਕਰੋਤਿ, ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਦੂਰਂ, ਗਙ੍ਗਂ ਨਿਵਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਉਦ੍ਧਗਾਮਿਨਿਂ ਕਰੋਤਿ, ਇਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਪਥਵਿਂ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਪਾਤੇਤੁਂ ਮਞ੍ਞੇ ਸਕ੍ਕੋਤਿ. ਪਰਸ੍ਸ ਵਾ ਚਿਤ੍ਤਂ ਨਾਮ ਸਬ੍ਬਕਾਲਂ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਗਹੇਤੁਂ, ਅਯਂ ਇਧ ਪਤਿਟ੍ਠਂ ਲਭਨ੍ਤੋ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਰਜ੍ਜਮ੍ਪਿ ਨਾਸੇਯ੍ਯ, ਜੀਵਿਤਨ੍ਤਰਾਯਮ੍ਪਿ ਵਂਸੁਪਚ੍ਛੇਦਮ੍ਪਿ ਕਰੇਯ੍ਯ, ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਵਚਨਂ ਕਰੋਥ, ਮਹਾਰਾਜ, ਅਜ੍ਜੇਵ ਇਮਂ ਮਾਰੇਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ.
ਰਾਜਾਨੋ ਨਾਮ ਪਰਪਤ੍ਤਿਯਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਇਤਿ ਸੋ ਬਹੂਨਂ ਕਥਾਵਸੇਨ ਨਿਟ੍ਠਂ ਗਤੋ. ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਪਨ ਨਗਰੇ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਿਤ੍ਵਾ ਉਦਕਫਾਸੁਕਟ੍ਠਾਨੇ ਮਿਸ੍ਸਕੋਦਨਂ ਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਰਾਜੁਯ੍ਯਾਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਨਿਰਾਪਰਾਧਤਾਯ ਨਿਰਾਸਙ੍ਕੋ ਮਙ੍ਗਲਸਿਲਾਪਟ੍ਟੇ ਨਿਸੀਦਿ. ਅਤੀਤੇ ਚਤ੍ਤਾਲੀਸ, ਅਨਾਗਤੇ ਚਤ੍ਤਾਲੀਸਾਤਿ ਅਸੀਤਿਕਪ੍ਪੇ ਅਨੁਸ੍ਸਰਿਤੁਂ ਸਮਤ੍ਥਞਾਣਸ੍ਸ ਅਨਾਵਜ੍ਜਨਤਾਯ ਮੁਹੁਤ੍ਤਮਤ੍ਤਕੇ ਕਾਲੇ ਸਤਿ ਨਪ੍ਪਹੋਤਿ, ਰਾਜਾ ਅਞ੍ਞਂ ਅਜਾਨਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸਯਮੇਵ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਨਿਰਾਵਜ੍ਜਨਤਾਯ ਪਮਾਦੇਨ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਮਹਾਪੁਰਿਸਂ ਅਸਿਨਾ ਪਹਰਿਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵੇ ਭਾਗੇ ਅਕਾਸਿ. ਇਮਸ੍ਸ ਰਞ੍ਞੋ ਵਿਜਿਤੇ ਅਟ੍ਠਮਂ ਲੋਹਕੂਟਵਸ੍ਸਂ, ਨਵਮਂ ਕਲਲਵਸ੍ਸਂ ਵਸ੍ਸਿ. ਇਤਿ ਇਮਸ੍ਸਾਪਿ ਰਟ੍ਠੇ ਨਵ ਵੁਟ੍ਠਿਯੋ ਪਤਿਤਾ. ਸੋ ਚ ਰਾਜਾ ਸਪਰਿਸੋ ਮਹਾਨਿਰਯੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋ. ਤੇਨਾਹ ਸਂਕਿਚ੍ਚਪਣ੍ਡਿਤੋ –
‘‘ਉਪਹਚ੍ਚ ਮਨਂ ਮਜ੍ਝੋ, ਮਾਤਙ੍ਗਸ੍ਮਿਂ ਯਸਸ੍ਸਿਨੇ;
ਸਪਾਰਿਸਜ੍ਜੋ ਉਚ੍ਛਿਨ੍ਨੋ, ਮਜ੍ਝਾਰਞ੍ਞਂ ਤਦਾ ਅਹੂਤਿ’’. (ਜਾ. ੨.੧੯.੯੬) –
ਏਵਂ ਮਜ੍ਝਾਰਞ੍ਞਸ੍ਸ ਅਰਞ੍ਞਭੂਤਭਾਵੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਮਾਤਙ੍ਗਸ੍ਸ ਪਨ ਇਸਿਨੋ ਵਸੇਨ ਤਦੇਵ ਮਾਤਙ੍ਗਾਰਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
੬੬. ਪਞ੍ਹਪਟਿਭਾਨਾਨੀਤਿ ਪਞ੍ਹਬ੍ਯਾਕਰਣਾਨਿ. ਪਚ੍ਚਨੀਕਂ ਕਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਪਚ੍ਚਨੀਕਂ ਕਾਤਬ੍ਬਂ. ਅਮਞ੍ਞਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਵਿਲੋਮਭਾਗਂ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਅਹੋਸਿਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
੬੭. ਅਨੁਵਿਚ੍ਚਕਾਰਨ੍ਤਿ ਅਨੁਵਿਚਾਰੇਤ੍ਵਾ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਤੁਲਯਿਤ੍ਵਾ ਕਾਤਬ੍ਬਂ ਕਰੋਹੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਸਾਧੁ ਹੋਤੀਤਿ ਸੁਨ੍ਦਰੋ ਹੋਤਿ. ਤੁਮ੍ਹਾਦਿਸਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਮਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਮਂ ਸਰਣਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇ ਨਿਗਣ੍ਠਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਨਿਗਣ੍ਠਂ ਸਰਣਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇ – ‘‘ਕਿਂ ਅਯਂ ਉਪਾਲਿ ਦਿਟ੍ਠਦਿਟ੍ਠਮੇਵ ਸਰਣਂ ਗਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿ? ਗਰਹਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਅਨੁਵਿਚ੍ਚਕਾਰੋ ਤੁਮ੍ਹਾਦਿਸਾਨਂ ਸਾਧੂਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਪਟਾਕਂ ਪਰਿਹਰੇਯ੍ਯੁਨ੍ਤਿ ਤੇ ਕਿਰ ਏਵਰੂਪਂ ਸਾਵਕਂ ਲਭਿਤ੍ਵਾ – ‘‘ਅਸੁਕੋ ਨਾਮ ਰਾਜਾ ਵਾ ਰਾਜਮਹਾਮਤ੍ਤੋ ਵਾ ਸੇਟ੍ਠਿ ਵਾ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਸਰਣਂ ਗਤੋ ਸਾਵਕੋ ਜਾਤੋ’’ਤਿ ਪਟਾਕਂ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਨਗਰੇ ਘੋਸੇਨ੍ਤਾ ਆਹਿਣ੍ਡਨ੍ਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਏਵਂ ਨੋ ਮਹਨ੍ਤਭਾਵੋ ਆਵਿ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਚ, ਸਚੇ ਤਸ੍ਸ ‘‘ਕਿਮਹਂ ਏਤੇਸਂ ਸਰਣਂ ਗਤੋ’’ਤਿ ਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਤਮ੍ਪਿ ਸੋ ‘‘ਏਤੇਸਂ ਮੇ ਸਰਣਗਤਭਾਵਂ ਬਹੂ ਜਾਨਨ੍ਤਿ, ਦੁਕ੍ਖਂ ਇਦਾਨਿ ਪਟਿਨਿਵਤ੍ਤਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ ਵਿਨੋਦੇਤ੍ਵਾ ਨ ਪਟਿਕ੍ਕਮਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਚ. ‘‘ਤੇਨਾਹ ਪਟਾਕਂ ਪਰਿਹਰੇਯ੍ਯੁ’’ਨ੍ਤਿ.
੬੮. ਓਪਾਨਭੂਤਨ੍ਤਿ ਪਟਿਯਤ੍ਤਉਦਪਾਨੋ ਵਿਯ ਠਿਤਂ. ਕੁਲਨ੍ਤਿ ਤਵ ਨਿਵੇਸਨਂ. ਦਾਤਬ੍ਬਂ ਮਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾਸੀਤਿ ਪੁਬ੍ਬੇ ਦਸਪਿ ਵੀਸਤਿਪਿ ਸਟ੍ਠਿਪਿ ਜਨੇ ਆਗਤੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਅਵਤ੍ਵਾ ਦੇਤਿ. ਇਦਾਨਿ ਮਂ ਸਰਣਂ ਗਤਕਾਰਣਮਤ੍ਤੇਨਵ ਮਾ ਇਮੇਸਂ ਦੇਯ੍ਯਧਮ੍ਮਂ, ਉਪਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਥ, ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਾਨਞ੍ਹਿ ਦਾਤਬ੍ਬਮੇਵਾਤਿ ਓਵਦਤਿ. ਸੁਤਮੇਤਂ, ਭਨ੍ਤੇਤਿ ਕੁਤੋ ਸੁਤਂ? ਨਿਗਣ੍ਠਾਨਂ ਸਨ੍ਤਿਕਾ, ਤੇ ਕਿਰ ਕੁਲਘਰੇਸੁ ਏਵਂ ਪਕਾਸੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਮਯਂ ‘ਯਸ੍ਸ ਕਸ੍ਸਚਿ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਸ੍ਸ ਦਾਤਬ੍ਬ’ਨ੍ਤਿ ਵਦਾਮ, ਸਮਣੋ ਪਨ ਗੋਤਮੋ ‘ਮਯ੍ਹਮੇਵ ਦਾਨਂ ਦਾਤਬ੍ਬਂ…ਪੇ… ਨ ਅਞ੍ਞੇਸਂ ਸਾਵਕਾਨਂ ਦਿਨ੍ਨਂ ਮਹਪ੍ਫਲ’ਨ੍ਤਿ ਵਦਤੀ’’ਤਿ. ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਅਯਂ ਗਹਪਤਿ ‘‘ਸੁਤਮੇਤ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ.
੬੯. ਅਨੁਪੁਬ੍ਬਿਂ ਕਥਨ੍ਤਿ ਦਾਨਾਨਨ੍ਤਰਂ ਸੀਲਂ, ਸੀਲਾਨਨ੍ਤਰਂ ਸਗ੍ਗਂ, ਸਗ੍ਗਾਨਨ੍ਤਰਂ ਮਗ੍ਗਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਅਨੁਪਟਿਪਾਟਿਕਥਂ. ਤਤ੍ਥ ਦਾਨਕਥਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਦਾਨਂ ਨਾਮ ਸੁਖਾਨਂ ਨਿਦਾਨਂ, ਸਮ੍ਪਤ੍ਤੀਨਂ ਮੂਲਂ, ਭੋਗਾਨਂ ਪਤਿਟ੍ਠਾ, ਵਿਸਮਗਤਸ੍ਸ ਤਾਣਂ ਲੇਣਂ ਗਤਿਪਰਾਯਣਂ, ਇਧਲੋਕਪਰਲੋਕੇਸੁ ਦਾਨਸਦਿਸੋ ਅਵਸ੍ਸਯੋ ਪਤਿਟ੍ਠਾ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਤਾਣਂ ਲੇਣਂ ਗਤਿ ਪਰਾਯਣਂ ਨਤ੍ਥਿ. ਇਦਞ੍ਹਿ ਅਵਸ੍ਸਯਟ੍ਠੇਨ ਰਤਨਮਯਸੀਹਾਸਨਸਦਿਸਂ, ਪਤਿਟ੍ਠਾਨਟ੍ਠੇਨ ਮਹਾਪਥਵਿਸਦਿਸਂ, ਆਲਮ੍ਬਨਟ੍ਠੇਨ ਆਲਮ੍ਬਨਰਜ੍ਜੁਸਦਿਸਂ. ਇਦਞ੍ਹਿ ਦੁਕ੍ਖਨਿਤ੍ਥਰਣਟ੍ਠੇਨ ਨਾਵਾ, ਸਮਸ੍ਸਾਸਨਟ੍ਠੇਨ ਸਙ੍ਗਾਮਸੂਰੋ, ਭਯਪਰਿਤ੍ਤਾਣਟ੍ਠੇਨ ਸੁਸਙ੍ਖਤਨਗਰਂ, ਮਚ੍ਛੇਰਮਲਾਦੀਹਿ ਅਨੁਪਲਿਤ੍ਤਟ੍ਠੇਨ ਪਦੁਮਂ, ਤੇਸਂ ਨਿਦਹਨਟ੍ਠੇਨ ਅਗ੍ਗਿ, ਦੁਰਾਸਦਟ੍ਠੇਨ ਆਸੀਵਿਸੋ. ਅਸਨ੍ਤਾਸਨਟ੍ਠੇਨ ਸੀਹੋ, ਬਲਵਨ੍ਤਟ੍ਠੇਨ ਹਤ੍ਥੀ, ਅਭਿਮਙ੍ਗਲਸਮ੍ਮਤਟ੍ਠੇਨ ਸੇਤਵਸਭੋ, ਖੇਮਨ੍ਤਭੂਮਿਸਮ੍ਪਾਪਨਟ੍ਠੇਨ ਵਲਾਹਕੋ ਅਸ੍ਸਰਾਜਾ. ਦਾਨਂ ਨਾਮੇਭਂ ਮਯ੍ਹਂ ਗਤਮਗ੍ਗੋ, ਮਯ੍ਹੇਵੇਸੋ ਵਂਸੋ, ਮਯਾ ਦਸ ਪਾਰਮਿਯੋ ਪੂਰੇਨ੍ਤੇਨ ਵੇਲਾਮਮਹਾਯਞ੍ਞੋ, ਮਹਾਗੋਵਿਨ੍ਦਮਹਾਯਞ੍ਞੋ ਮਹਾਸੁਦਸ੍ਸਨਮਹਾਯਞ੍ਞੋ, ਵੇਸ੍ਸਨ੍ਤਰਮਹਾਯਞ੍ਞੋਤਿ ਅਨੇਕਮਹਾਯਞ੍ਞਾ ਪਵਤ੍ਤਿਤਾ, ਸਸਭੂਤੇਨ ਜਲਿਤੇ ਅਗ੍ਗਿਕ੍ਖਨ੍ਧੇ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਨਿਯ੍ਯਾਦੇਨ੍ਤੇਨ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਯਾਚਕਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਗਹਿਤਂ. ਦਾਨਞ੍ਹਿ ਲੋਕੇ ਸਕ੍ਕਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਦੇਤਿ, ਮਾਰਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਦੇਤਿ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਦੇਤਿ, ਚਕ੍ਕਵਤ੍ਤਿਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਦੇਤਿ, ਸਾਵਕਪਾਰਮੀਞਾਣਂ, ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਞਾਣਂ, ਅਭਿਸਮ੍ਬੋਧਿਞਾਣਂ ਦੇਤੀਤਿ ਏਵਮਾਦਿਂ ਦਾਨਗੁਣਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤਂ ਕਥਂ.
ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਦਾਨਂ ਦਦਨ੍ਤੋ ਸੀਲਂ ਸਮਾਦਾਤੁਂ ਸਕ੍ਕੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਦਨਤਰਂ ਸੀਲਕਥਂ ਕਥੇਸਿ. ਸੀਲਕਥਨ੍ਤਿ ਸੀਲਂ ਨਾਮੇਤਂ ਅਵਸ੍ਸਯੋ ਪਤਿਟ੍ਠਾ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਤਾਣਂ ਲੇਣਂ ਗਤਿ ਪਰਾਯਣਂ, ਸੀਲਂ ਨਾਮੇਤਂ ਮਮ ਵਂਸੋ, ਅਹਂ ਸਙ੍ਖਪਾਲਨਾਗਰਾਜਕਾਲੇ, ਭੂਰਿਦਤ੍ਤਨਾਗਰਾਜਕਾਲੇ, ਚਮ੍ਪੇਯ੍ਯਨਾਗਰਾਜਕਾਲੇ, ਸੀਲਵਨਾਗਰਾਜਕਾਲੇ, ਮਾਤੁਪੋਸਕਹਤ੍ਥਿਰਾਜਕਾਲੇ, ਛਦ੍ਦਨ੍ਤਹਤ੍ਥਿਰਾਜਕਾਲੇਤਿ ਅਨਨ੍ਤੇਸੁ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇਸੁ ਸੀਲਂ ਪਰਿਪੂਰੇਸਿਂ. ਇਧਲੋਕਪਰਲੋਕਸਮ੍ਪਤ੍ਤੀਨਞ੍ਹਿ ਸੀਲਸਦਿਸੋ ਅਵਸ੍ਸਯੋ, ਸੀਲਸਦਿਸਾ ਪਤਿਟ੍ਠਾ, ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਤਾਣਂ ਲੇਣਂ ਗਤਿ ਪਰਾਯਣਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਸੀਲਾਲਙ੍ਕਾਰਸਦਿਸੋ ਅਲਙ੍ਕਾਰੋ ਨਤ੍ਥਿ, ਸੀਲਪੁਪ੍ਫਸਦਿਸਂ ਪੁਪ੍ਫਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਸੀਲਗਨ੍ਧਸਦਿਸੋ ਗਨ੍ਧੋ ਨਤ੍ਥਿ. ਸੀਲਾਲਙ੍ਕਾਰੇਨ ਹਿ ਅਲਙ੍ਕਤਂ ਸੀਲਕੁਸੁਮਪਿਲ਼ਨ੍ਧਨਂ ਸੀਲਗਨ੍ਧਾਨੁਲਿਤ੍ਤਂ ਸਦੇਵਕੋਪਿ ਲੋਕੋ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੋ ਤਿਤ੍ਤਿਂ ਨ ਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ਏਵਮਾਦਿਂ ਸੀਲਗੁਣਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤਂ ਕਥਂ.
ਇਦਂ ਪਨ ਸੀਲਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਅਯਂ ਸਗ੍ਗੋ ਲਬ੍ਭਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਸੀਲਾਨਨ੍ਤਰਂ ਸਗ੍ਗਕਥਂ ਕਥੇਸਿ. ਸਗ੍ਗਕਥਨ੍ਤਿ ਅਯਂ ਸਗ੍ਗੋ ਨਾਮ ਇਟ੍ਠੋ ਕਨ੍ਤੋ ਮਨਾਪੋ, ਨਿਚ੍ਚਮੇਤ੍ਥ ਕੀਲ਼ਾ, ਨਿਚ੍ਚਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯੋ ਲਬ੍ਭਨ੍ਤਿ, ਚਾਤੁਮਹਾਰਾਜਿਕਾ ਦੇਵਾ ਨਵੁਤਿਵਸ੍ਸਸਤਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਦਿਬ੍ਬਸੁਖਂ ਦਿਬ੍ਬਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਅਨੁਭਵਨ੍ਤਿ, ਤਾਵਤਿਂਸਾ ਤਿਸ੍ਸੋ ਚ ਵਸ੍ਸਕੋਟਿਯੋ ਸਟ੍ਠਿ ਚ ਵਸ੍ਸਸਤਸਹਸ੍ਸਾਨੀਤਿ ਏਵਮਾਦਿਂ ਸਗ੍ਗਗੁਣਪਟਿਸਂਯੁਤ੍ਤਂ ਕਥਂ. ਸਗ੍ਗਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਕਥਯਨ੍ਤਾਨਞ੍ਹਿ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਮੁਖਂ ਨਪ੍ਪਹੋਤਿ. ਵੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚੇਤਂ ‘‘ਅਨੇਕਪਰਿਯਾਯੇਨ ਖੋ ਅਹਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਗ੍ਗਕਥਂ ਕਥੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ (ਮ. ਨਿ. ੩.੨੫੫).
ਏਵਂ ਸਗ੍ਗਕਥਾਯ ਪਲੋਭੇਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਹਤ੍ਥਿਂ ਅਲਙ੍ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਸੋਣ੍ਡਂ ਛਿਨ੍ਦਨ੍ਤੋ ਵਿਯ – ‘‘ਅਯਮ੍ਪਿ ਸਗ੍ਗੋ ਅਨਿਚ੍ਚੋ ਅਦ੍ਧੁਵੋ, ਨ ਏਤ੍ਥ ਛਨ੍ਦਰਾਗੋ ਕਾਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ – ‘‘ਅਪ੍ਪਸ੍ਸਾਦਾ ਕਾਮਾ ਵੁਤ੍ਤਾ ਮਯਾ ਬਹੁਦੁਕ੍ਖਾ ਬਹੁਪਾਯਾਸਾ, ਆਦੀਨਵੋ ਏਤ੍ਥ ਭਿਯ੍ਯੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਪਾਚਿ. ੪੧੭; ਮ. ਨਿ. ੧.੨੩੫) ਨਯੇਨ ਕਾਮਾਨਂ ਆਦੀਨਵਂ ਓਕਾਰਂ ਸਂਕਿਲੇਸਂ ਕਥੇਸਿ. ਤਤ੍ਥ ਆਦੀਨਵੋਤਿ ਦੋਸੋ. ਓਕਾਰੋਤਿ ਅਵਕਾਰੋ ਲਾਮਕਭਾਵੋ. ਸਂਕਿਲੇਸੋਤਿ ਤੇਹਿ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਸਂਸਾਰੇ ਸਂਕਿਲਿਸ੍ਸਨਂ. ਯਥਾਹ ‘‘ਕਿਲਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਵਤ, ਭੋ, ਸਤ੍ਤਾ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੨.੩੫੧).
ਏਵਂ ਕਾਮਾਦੀਨਵੇਨ ਤਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮੇ ਆਨਿਸਂਸਂ ਪਕਾਸੇਸਿ. ਕਲ੍ਲਚਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਰੋਗਚਿਤ੍ਤਂ. ਸਾਮੁਕ੍ਕਂਸਿਕਾਤਿ ਸਾਮਂ ਉਕ੍ਕਂਸਿਕਾ ਅਤ੍ਤਨਾਯੇਵ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਉਦ੍ਧਰਿਤ੍ਵਾ ਗਹਿਤਾ, ਸਯਮ੍ਭੂਞਾਣੇਨ ਦਿਟ੍ਠਾ, ਅਸਾਧਾਰਣਾ ਅਞ੍ਞੇਸਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕਾ ਪਨੇਸਾਤਿ, ਅਰਿਯਸਚ੍ਚਦੇਸਨਾ? ਤੇਨੇਵਾਹ – ‘‘ਦੁਕ੍ਖਂ ਸਮੁਦਯਂ ਨਿਰੋਧਂ ਮਗ੍ਗ’’ਨ੍ਤਿ.
ਵਿਰਜਂ ਵੀਤਮਲਨ੍ਤਿ ਰਾਗਰਜਾਦੀਨਂ ਅਭਾਵਾ ਵਿਰਜਂ, ਰਾਗਮਲਾਦੀਨਂ ਵਿਗਤਤ੍ਤਾ ਵੀਤਮਲਂ. ਧਮ੍ਮਚਕ੍ਖੁਨ੍ਤਿ ਉਪਰਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਯੁਸੁਤ੍ਤੇ ਤਿਣ੍ਣਂ ਮਗ੍ਗਾਨਂ, ਚੂਲ਼ਰਾਹੁਲੋਵਾਦੇ ਆਸਵਕ੍ਖਯਸ੍ਸੇਤਂ ਨਾਮਂ. ਇਧ ਪਨ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗੋ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ. ਤਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਆਕਾਰਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ‘‘ਯਂਕਿਞ੍ਚਿ ਸਮੁਦਯਧਮ੍ਮਂ, ਸਬ੍ਬਂ ਤਂ ਨਿਰੋਧਧਮ੍ਮ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਤਞ੍ਹਿ ਨਿਰੋਧਂ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਕਿਚ੍ਚਵਸੇਨ ਏਵਂ ਸਬ੍ਬਸਙ੍ਖਤਂ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਨ੍ਤਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ.
ਦਿਟ੍ਠੋ ਅਰਿਯਸਚ੍ਚਧਮ੍ਮੋ ਏਤੇਨਾਤਿ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮੋ. ਏਸ ਨਯੋ ਸੇਸਪਦੇਸੁਪਿ. ਤਿਣ੍ਣਾ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾ ਅਨੇਨਾਤਿ ਤਿਣ੍ਣਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛੋ. ਵਿਗਤਾ ਕਥਂਕਥਾ ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਵਿਗਤਕਥਂਕਥੋ. ਵੇਸਾਰਜ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤੋਤਿ ਵੇਸਾਰਜ੍ਜਂ ਪਤ੍ਤੋ. ਕਤ੍ਥ? ਸਤ੍ਥੁ ਸਾਸਨੇ. ਨਾਸ੍ਸ ਪਰੋ ਪਚ੍ਚਯੋ, ਨ ਪਰਸ੍ਸ ਸਦ੍ਧਾਯ ਏਤ੍ਥ ਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਅਪਰਪ੍ਪਚ੍ਚਯੋ.
੭੦. ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਮਾਨੋ ਅਭਿਨਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ, ਵਾਚਾਯ ਪਸਂਸਮਾਨੋ ਅਨੁਮੋਦਿਤ੍ਵਾ. ਆਵਰਾਮੀਤਿ ਥਕੇਮਿ ਪਿਦਹਾਮਿ. ਅਨਾਵਟਨ੍ਤਿ ਨ ਆਵਰਿਤਂ ਵਿਵਟਂ ਉਗ੍ਘਾਟਿਤਂ.
੭੧. ਅਸ੍ਸੋਸਿ ਖੋ ਦੀਘਤਪਸ੍ਸੀਤਿ ਸੋ ਕਿਰ ਤਸ੍ਸ ਗਤਕਾਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ – ‘‘ਪਣ੍ਡਿਤੋ ਗਹਪਤਿ, ਸਮਣੋ ਚ ਗੋਤਮੋ ਦਸ੍ਸਨਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਕਥੋ, ਦਸ੍ਸਨੇਪਿ ਤਸ੍ਸ ਪਸੀਦਿਸ੍ਸਤਿ, ਧਮ੍ਮਕਥਾਯਪਿ ਪਸੀਦਿਸ੍ਸਤਿ, ਪਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਸਰਣਂ ਗਮਿਸ੍ਸਤਿ, ਗਤੋ ਨੁ ਖੋ ਸਰਣਂ ਗਹਪਤਿ ਨ ਤਾਵ ਗਤੋ’’ਤਿ ਓਹਿਤਸੋਤੋਵ ਹੁਤ੍ਵਾ ਵਿਚਰਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਪਠਮਂਯੇਵ ਅਸ੍ਸੋਸਿ.