੯. ਅਭਯਾਥੇਰੀਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ

ਅਭਯੇ ਭਿਦੁਰੋ ਕਾਯੋਤਿਆਦਿਕਾ ਅਭਯਤ੍ਥੇਰਿਯਾ ਗਾਥਾ. ਅਯਮ੍ਪਿ ਪੁਰਿਮਬੁਦ੍ਧੇਸੁ ਕਤਾਧਿਕਾਰਾ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਭਵੇ ਵਿਵਟ੍ਟੂਪਨਿਸ੍ਸਯਂ ਪੁਞ੍ਞਂ ਉਪਚਿਨਨ੍ਤੀ ਸਿਖਿਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਕਾਲੇ ਖਤ੍ਤਿਯਮਹਾਸਾਲਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਵਿਞ੍ਞੁਤਂ ਪਤ੍ਵਾ ਅਰੁਣਰਞ੍ਞੋ ਅਗ੍ਗਮਹੇਸੀ ਅਹੋਸਿ. ਰਾਜਾ ਤਸ੍ਸਾ ਏਕਦਿਵਸਂ ਗਨ੍ਧਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾਨਿ ਸਤ੍ਤ ਉਪ੍ਪਲਾਨਿ ਅਦਾਸਿ. ਸਾ ਤਾਨਿ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਂ ਮੇ ਇਮੇਹਿ ਪਿਲ਼ਨ੍ਧਨ੍ਤੇਹਿ. ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਇਮੇਹਿ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਪੂਜੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਨਿਸੀਦਿ. ਭਗਵਾ ਚ ਭਿਕ੍ਖਾਚਾਰਵੇਲਾਯਂ ਰਾਜਨਿਵੇਸਨਂ ਪਾਵਿਸਿ. ਸਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪਸਨ੍ਨਮਾਨਸਾ ਪਚ੍ਚੁਗ੍ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤੇਹਿ ਪੁਪ੍ਫੇਹਿ ਪੂਜੇਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਪਤਿਟ੍ਠਿਤੇਨ ਵਨ੍ਦਿ. ਸਾ ਤੇਨ ਪੁਞ੍ਞਕਮ੍ਮੇਨ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸੇਸੁ ਸਂਸਰਨ੍ਤੀ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦੇ ਉਜ੍ਜੇਨਿਯਂ ਕੁਲਗੇਹੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਵਿਞ੍ਞੁਤਂ ਪਤ੍ਵਾ ਅਭਯਮਾਤੁਸਹਾਯਿਕਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤਾਯ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾਯ ਤਸ੍ਸਾ ਸਿਨੇਹੇਨ ਸਯਮ੍ਪਿ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਤਾਯ ਸਦ੍ਧਿਂ ਰਾਜਗਹੇ ਵਸਮਾਨਾ ਏਕਦਿਵਸਂ ਅਸੁਭਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਸੀਤਵਨਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਗਨ੍ਧਕੁਟਿਯਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋਵ ਤਸ੍ਸਾ ਅਨੁਭੂਤਪੁਬ੍ਬਂ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਪੁਰਤੋ ਕਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸਾ ਉਦ੍ਧੁਮਾਤਕਾਦਿਭਾਵਂ ਪਕਾਸੇਸਿ. ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਸਂਵੇਗਮਾਨਸਾ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਓਭਾਸਂ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਪੁਰਤੋ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਵਿਯ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ –

੩੫. ‘‘ਅਭਯੇ ਭਿਦੁਰੋ ਕਾਯੋ, ਯਤ੍ਥ ਸਤ੍ਤਾ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਾ;

ਨਿਕ੍ਖਿਪਿਸ੍ਸਾਮਿਮਂ ਦੇਹਂ, ਸਮ੍ਪਜਾਨਾ ਸਤੀਮਤੀ.

੩੬. ‘‘ਬਹੂਹਿ ਦੁਕ੍ਖਧਮ੍ਮੇਹਿ, ਅਪ੍ਪਮਾਦਰਤਾਯ ਮੇ;

ਤਣ੍ਹਕ੍ਖਯੋ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤੋ, ਕਤਂ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਸਾਸਨ’’ਨ੍ਤਿ. –

ਇਮਾ ਗਾਥਾ ਅਭਾਸਿ. ਸਾ ਗਾਥਾਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ਅਪਦਾਨੇ (ਅਪ. ਥੇਰੀ ੨.੧.੭੧-੯੦) –

‘‘ਨਗਰੇ ਅਰੁਣਵਤਿਯਾ, ਅਰੁਣੋ ਨਾਮ ਖਤ੍ਤਿਯੋ;

ਤਸ੍ਸ ਰਞ੍ਞੋ ਅਹੁਂ ਭਰਿਯਾ, ਵਾਰਿਤਂ ਵਾਰਯਾਮਹਂ.

‘‘ਸਤ੍ਤਮਾਲਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾਨ, ਉਪ੍ਪਲਾ ਦੇਵਗਨ੍ਧਿਕਾ;

ਨਿਸਜ੍ਜ ਪਾਸਾਦਵਰੇ, ਏਵਂ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ ਤਾਵਦੇ.

‘‘ਕਿਂ ਮੇ ਇਮਾਹਿ ਮਾਲਾਹਿ, ਸਿਰਸਾਰੋਪਿਤਾਹਿ ਮੇ;

ਵਰਂ ਮੇ ਬੁਦ੍ਧਸੇਟ੍ਠਸ੍ਸ, ਞਾਣਮ੍ਹਿ ਅਭਿਰੋਪਿਤਂ.

‘‘ਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਂ ਪਟਿਮਾਨੇਨ੍ਤੀ, ਦ੍ਵਾਰਾਸਨ੍ਨੇ ਨਿਸੀਦਹਂ;

ਯਦਾ ਏਹਿਤਿ ਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ, ਪੂਜਯਿਸ੍ਸਂ ਮਹਾਮੁਨਿਂ.

‘‘ਕਕੁਧੋ ਵਿਲਸਨ੍ਤੋਵ, ਮਿਗਰਾਜਾਵ ਕੇਸਰੀ;

ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇਨ ਸਹਿਤੋ, ਆਗਚ੍ਛਿ ਵੀਥਿਯਾ ਜਿਨੋ.

‘‘ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਰਂਸਿਂ ਦਿਸ੍ਵਾਨ, ਹਟ੍ਠਾ ਸਂਵਿਗ੍ਗਮਾਨਸਾ;

ਦ੍ਵਾਰਂ ਅਵਾਪੁਰਿਤ੍ਵਾਨ, ਬੁਦ੍ਧਸੇਟ੍ਠਮਪੂਜਯਿਂ.

‘‘ਸਤ੍ਤ ਉਪ੍ਪਲਪੁਪ੍ਫਾਨਿ, ਪਰਿਕਿਣ੍ਣਾਨਿ ਅਮ੍ਬਰੇ;

ਛਦਿਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ, ਮਤ੍ਥਕੇ ਧਾਰਯਨ੍ਤਿ ਤੇ.

‘‘ਉਦਗ੍ਗਚਿਤ੍ਤਾ ਸੁਮਨਾ, ਵੇਦਜਾਤਾ ਕਤਞ੍ਜਲੀ;

ਤਤ੍ਥ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਸਾਦੇਤ੍ਵਾ, ਤਾਵਤਿਂਸਮਗਚ੍ਛਹਂ.

‘‘ਮਹਾਨੇਲਸ੍ਸ ਛਾਦਨਂ, ਧਾਰੇਨ੍ਤਿ ਮਮ ਮੁਦ੍ਧਨਿ;

ਦਿਬ੍ਬਗਨ੍ਧਂ ਪਵਾਯਾਮਿ, ਸਤ੍ਤੁਪ੍ਪਲਸ੍ਸਿਦਂ ਫਲਂ.

‘‘ਕਦਾਚਿ ਨੀਯਮਾਨਾਯ, ਞਾਤਿਸਙ੍ਘੇਨ ਮੇ ਤਦਾ;

ਯਾਵਤਾ ਪਰਿਸਾ ਮਯ੍ਹਂ, ਮਹਾਨੇਲਂ ਧਰੀਯਤਿ.

‘‘ਸਤ੍ਤਤਿ ਦੇਵਰਾਜੂਨਂ, ਮਹੇਸਿਤ੍ਤਮਕਾਰਯਿਂ;

ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਇਸ੍ਸਰਾ ਹੁਤ੍ਵਾ, ਸਂਸਰਾਮਿ ਭਵਾਭਵੇ.

‘‘ਤੇਸਟ੍ਠਿ ਚਕ੍ਕਵਤ੍ਤੀਨਂ, ਮਹੇਸਿਤ੍ਤਮਕਾਰਯਿਂ;

ਸਬ੍ਬੇ ਮਮਨੁਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ, ਆਦੇਯ੍ਯਵਚਨਾ ਅਹੁਂ.

‘‘ਉਪ੍ਪਲਸ੍ਸੇਵ ਮੇ ਵਣ੍ਣੋ, ਗਨ੍ਧੋ ਚੇਵ ਪਵਾਯਤਿ;

ਦੁਬ੍ਬਣ੍ਣਿਯਂ ਨ ਜਾਨਾਮਿ, ਬੁਦ੍ਧਪੂਜਾਯਿਦਂ ਫਲਂ.

‘‘ਇਦ੍ਧਿਪਾਦੇਸੁ ਕੁਸਲਾ, ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗਭਾਵਨਾਰਤਾ;

ਅਭਿਞ੍ਞਾਪਾਰਮਿਪ੍ਪਤ੍ਤਾ, ਬੁਦ੍ਧਪੂਜਾਯਿਦਂ ਫਲਂ.

‘‘ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨਕੁਸਲਾ, ਸਮਾਧਿਝਾਨਗੋਚਰਾ;

ਸਮ੍ਮਪ੍ਪਧਾਨਮਨੁਯੁਤ੍ਤਾ, ਬੁਦ੍ਧਪੂਜਾਯਿਦਂ ਫਲਂ.

‘‘ਵੀਰਿਯਂ ਮੇ ਧੁਰਧੋਰਯ੍ਹਂ, ਯੋਗਕ੍ਖੇਮਾਧਿਵਾਹਨਂ;

ਸਬ੍ਬਾਸਵਪਰਿਕ੍ਖੀਣਾ, ਨਤ੍ਥਿ ਦਾਨਿ ਪੁਨਬ੍ਭਵੋ.

‘‘ਏਕਤਿਂਸੇ ਇਤੋ ਕਪ੍ਪੇ, ਯਂ ਪੁਪ੍ਫਮਭਿਪੂਜਯਿਂ;

ਦੁਗ੍ਗਤਿਂ ਨਾਭਿਜਾਨਾਮਿ, ਬੁਦ੍ਧਪੂਜਾਯਿਦਂ ਫਲਂ.

‘‘ਕਿਲੇਸਾ ਝਾਪਿਤਾ ਮਯ੍ਹਂ…ਪੇ… ਕਤਂ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਸਾਸਨ’’ਨ੍ਤਿ. (ਅਪ. ਥੇਰੀ ੨.੧.੭੧-੯੦);

ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਨ ਪਤ੍ਵਾ ਉਦਾਨੇਨ੍ਤੀ ਤਾ ਏਵ ਗਾਥਾ ਪਰਿਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਅਭਾਸਿ.

ਤਤ੍ਥ ਅਭਯੇਤਿ ਅਤ੍ਤਾਨਮੇਵ ਆਲਪਤਿ. ਭਿਦੁਰੋਤਿ ਭਿਜ੍ਜਨਸਭਾਵੋ, ਅਨਿਚ੍ਚੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯਤ੍ਥ ਸਤ੍ਤਾ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਾਤਿ ਯਸ੍ਮਿਂ ਖਣੇਨ ਭਿਜ੍ਜਨਸੀਲੇ ਅਸੁਚਿਦੁਗ੍ਗਨ੍ਧਜੇਗੁਚ੍ਛਪਟਿਕ੍ਕੂਲਸਭਾਵੇ ਕਾਯੇ ਇਮੇ ਅਨ੍ਧਪੁਥੁਜ੍ਜਨਾ ਸਤ੍ਤਾ ਲਗ੍ਗਾ ਲਗ੍ਗਿਤਾ. ਨਿਕ੍ਖਿਪਿਸ੍ਸਾਮਿਮਂ ਦੇਹਨ੍ਤਿ ਅਹਂ ਪਨ ਇਮਂ ਦੇਹਂ ਪੂਤਿਕਾਯਂ ਪੁਨ ਅਨਾਦਾਨੇਨ ਨਿਰਪੇਕ੍ਖਾ ਖਿਪਿਸ੍ਸਾਮਿ ਛਡ੍ਡੇਸ੍ਸਾਮਿ. ਤਤ੍ਥ ਕਾਰਣਮਾਹ ‘‘ਸਮ੍ਪਜਾਨਾ ਸਤੀਮਤੀ’’ਤਿ.

ਬਹੂਹਿ ਦੁਕ੍ਖਧਮ੍ਮੇਹੀਤਿ ਜਾਤਿਜਰਾਦੀਹਿ ਅਨੇਕੇਹਿ ਦੁਕ੍ਖਧਮ੍ਮੇਹਿ ਫੁਟ੍ਠਾਯਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਅਪ੍ਪਮਾਦਰਤਾਯਾਤਿ ਤਾਯ ਏਵ ਦੁਕ੍ਖੋਤਿਣ੍ਣਤਾਯ ਪਟਿਲਦ੍ਧਸਂਵੇਗਤ੍ਤਾ ਸਤਿਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸਸਙ੍ਖਾਤੇ ਅਪ੍ਪਮਾਦੇ ਰਤਾਯ. ਸੇਸਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯਮੇਵ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਸਤ੍ਥਾਰਾ ਦੇਸਿਤਨਿਯਾਮੇਨ –

‘‘ਨਿਕ੍ਖਿਪਾਹਿ ਇਮਂ ਦੇਹਂ, ਅਪ੍ਪਮਾਦਰਤਾਯ ਤੇ;

ਤਣ੍ਹਕ੍ਖਯਂ ਪਾਪੁਣਾਹਿ, ਕਰੋਹਿ ਬੁਦ੍ਧਸਾਸਨ’’ਨ੍ਤਿ. –

ਪਾਠੋ, ਥੇਰਿਯਾ ਵੁਤ੍ਤਨਿਯਾਮੇਨੇਵ ਪਨ ਸਂਗੀਤਿਂ ਆਰੋਪਿਤਤ੍ਤਾ. ਅਪ੍ਪਮਾਦਰਤਾਯ ਤੇਤਿ ਅਪ੍ਪਮਾਦਰਤਾਯ ਤਯਾ ਭਵਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਅਭਯਾਥੇਰੀਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.