੨. ਚਿਤ੍ਤਕਤ੍ਥੇਰਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ

ਨੀਲਾਸੁਗੀਵਾਤਿ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਚਿਤ੍ਤਕਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਗਾਥਾ. ਕਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ? ਸੋ ਕਿਰ ਪਦੁਮੁਤ੍ਤਰਬੁਦ੍ਧਕਾਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਵਿਵਟ੍ਟੂਪਨਿਸ੍ਸਯਂ ਕੁਸਲਂ ਆਚਿਨਨ੍ਤੋ ਇਤੋ ਏਕਨਵੁਤੇ ਕਪ੍ਪੇ ਮਨੁਸ੍ਸਯੋਨਿਯਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਵਿਞ੍ਞੁਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤੋ ਵਿਪਸ੍ਸਿਂ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਪਸਨ੍ਨਮਾਨਸੋ ਪੁਪ੍ਫੇਹਿ ਪੂਜਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਨ੍ਤਧਮ੍ਮੇਨ ਨਾਮ ਏਤ੍ਥ ਭਵਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਸਤ੍ਥਰਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨੇ ਚ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿ. ਸੋ ਤੇਨ ਪੁਞ੍ਞਕਮ੍ਮੇਨ ਤਤੋ ਚੁਤੋ ਤਾਵਤਿਂਸਭਵਨੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋ ਅਪਰਾਪਰਂ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਕਤ੍ਵਾ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸੇਸੁ ਸਂਸਰਨ੍ਤੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦੇ ਰਾਜਗਹੇ ਵਿਭਵਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਪੁਤ੍ਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ ਚਿਤ੍ਤਕੋ ਨਾਮ ਨਾਮੇਨ. ਸੋ ਭਗਵਤਿ ਰਾਜਗਹਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਵੇਲ਼ੁਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੇ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਪਟਿਲਦ੍ਧਸਦ੍ਧੋ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਚਰਿਯਾਨੁਕੂਲਂ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਰਞ੍ਞਾਯਤਨਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਭਾਵਨਾਨੁਯੁਤ੍ਤੋ ਝਾਨਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਝਾਨਪਾਦਕਂ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਵਡ੍ਢੇਤ੍ਵਾ ਨਚਿਰੇਨੇਵ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ਅਪਦਾਨੇ (ਅਪ. ਥੇਰ ੨.੫੦.੧-੭) –

‘‘ਕਣਿਕਾਰਂਵ ਜੋਤਨ੍ਤਂ, ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਪਬ੍ਬਤਨ੍ਤਰੇ;

ਅਦ੍ਦਸਂ ਵਿਰਜਂ ਬੁਦ੍ਧਂ, ਵਿਪਸ੍ਸਿਂ ਲੋਕਨਾਯਕਂ.

‘‘ਤੀਣਿ ਕਿਙ੍ਕਣਿਪੁਪ੍ਫਾਨਿ, ਪਗ੍ਗਯ੍ਹ ਅਭਿਰੋਪਯਿਂ;

ਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਂ ਅਭਿਪੂਜੇਤ੍ਵਾ, ਗਚ੍ਛਾਮਿ ਦਕ੍ਖਿਣਾਮੁਖੋ.

‘‘ਤੇਨ ਕਮ੍ਮੇਨ ਸੁਕਤੇਨ, ਚੇਤਨਾਪਣਿਧੀਹਿ ਚ;

ਜਹਿਤ੍ਵਾ ਮਾਨੁਸਂ ਦੇਹਂ, ਤਾਵਤਿਂਸਂ ਅਗਚ੍ਛਹਂ.

‘‘ਏਕਨਵੁਤੇ ਇਤੋ ਕਪ੍ਪੇ, ਯਂ ਬੁਦ੍ਧਮਭਿਪੂਜਯਿਂ;

ਦੁਗ੍ਗਤਿਂ ਨਾਭਿਜਾਨਾਮਿ, ਬੁਦ੍ਧਪੂਜਾਯਿਦਂ ਫਲਂ.

‘‘ਕਿਲੇਸਾ ਝਾਪਿਤਾ ਮਯ੍ਹਂ…ਪੇ… ਕਤਂ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਸਾਸਨ’’ਨ੍ਤਿ.

ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਨ ਪਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਵਨ੍ਦਿਤੁਂ ਰਾਜਗਹਂ ਉਪਗਤੋ ਤਤ੍ਥ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ‘‘ਕਿਂ, ਆਵੁਸੋ, ਅਰਞ੍ਞੇ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤੋ ਵਿਹਾਸੀ’’ਤਿ ਪੁਟ੍ਠੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਪ੍ਪਮਾਦਵਿਹਾਰਨਿਵੇਦਨੇਨ ਅਞ੍ਞਂ ਬ੍ਯਾਕਰੋਨ੍ਤੋ ‘‘ਨੀਲਾਸੁਗੀਵਾ’’ਤਿ ਗਾਥਂ ਅਭਾਸਿ.

੨੨. ਤਤ੍ਥ ਨੀਲਾਸੁਗੀਵਾਤਿ ਨੀਲਸੁਗੀਵਾ, ਗਾਥਾਸੁਖਤ੍ਥਞ੍ਹੇਤ੍ਥ ਦੀਘੋ ਕਤੋ, ਰਾਜਿਵਨ੍ਤਤਾਯ ਸੁਨ੍ਦਰਾਯ ਗੀਵਾਯ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤੇ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਚ ਨੀਲਵਣ੍ਣਤਾਯ ਨੀਲਾ. ਸੋਭਨਕਣ੍ਠਤਾਯ ਸੁਗੀਵਾ. ਸਿਖਿਨੋਤਿ ਮਤ੍ਥਕੇ ਜਾਤਾਯ ਸਿਖਾਯ ਸਸ੍ਸਿਰਿਕਭਾਵੇਨ ਸਿਖਿਨੋ. ਮੋਰਾਤਿ ਮਯੂਰਾ. ਕਾਰਮ੍ਭਿਯਨ੍ਤਿ ਕਾਰਮ੍ਬਰੁਕ੍ਖੇ. ਕਾਰਮ੍ਭਿਯਨ੍ਤਿ ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਵਨਸ੍ਸ ਨਾਮਂ. ਤਸ੍ਮਾ ਕਾਰਮ੍ਭਿਯਨ੍ਤਿ ਕਾਰਮ੍ਭਨਾਮਕੇ ਵਨੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਭਿਨਦਨ੍ਤੀਤਿ ਪਾਵੁਸ੍ਸਕਾਲੇ ਮੇਘਗਜ੍ਜਿਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਕੇਕਾਸਦ੍ਦਂ ਕਰੋਨ੍ਤਾ ਉਤੁਸਮ੍ਪਦਾਸਿਦ੍ਧੇਨ ਸਰੇਨ ਹਂਸਾਦਿਕੇ ਅਭਿਭਵਨ੍ਤਾ ਵਿਯ ਨਦਨ੍ਤਿ. ਤੇਤਿ ਤੇ ਮੋਰਾ. ਸੀਤਵਾਤਕੀਲ਼ਿਤਾਤਿ ਸੀਤੇਨ ਮੇਘਵਾਤੇਨ ਸਞ੍ਜਾਤਕੀਲ਼ਿਤਾ ਮਧੁਰਵਸ੍ਸਿਤਂ ਵਸ੍ਸਨ੍ਤਾ. ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਭਤ੍ਤਸਮ੍ਮਦਵਿਨੋਦਨਤ੍ਥਂ ਸਯਿਤਂ, ਕਾਯਕਿਲਮਥਪਟਿਪਸ੍ਸਮ੍ਭਨਾਯ ਵਾ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਵੇਲਾਯਂ ਸੁਪਨ੍ਤਂ. ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਸਮਥਵਿਪਸ੍ਸਨਾਝਾਨੇਹਿ ਝਾਯਨਸੀਲਂ ਭਾਵਨਾਨੁਯੁਤ੍ਤਂ. ਨਿਬੋਧੇਨ੍ਤੀਤਿ ਪਬੋਧੇਨ੍ਤਿ. ‘‘ਇਮੇਪਿ ਨਾਮ ਨਿਦ੍ਦਂ ਅਨੁਪਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਜਾਗਰਨ੍ਤਾ ਅਤ੍ਤਨਾ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਕਿਮਙ੍ਗਂ ਪਨਾਹ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਸਮ੍ਪਜਞ੍ਞੁਪ੍ਪਾਦਨੇਨ ਸਯਨਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਪੇਨ੍ਤੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.

ਚਿਤ੍ਤਕਤ੍ਥੇਰਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.