੮. ਅਭਯਤ੍ਥੇਰਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ

ਰੂਪਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਸਤਿ ਮੁਟ੍ਠਾਤਿ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਅਭਯਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਗਾਥਾ. ਕਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ? ਸੋਪਿ ਪੁਰਿਮਬੁਦ੍ਧੇਸੁ ਕਤਾਧਿਕਾਰੋ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਭਵੇ ਵਿਵਟ੍ਟੂਪਨਿਸ੍ਸਯਂ ਪੁਞ੍ਞਂ ਉਪਚਿਨਨ੍ਤੋ ਸੁਮੇਧਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਕਾਲੇ ਕੁਲਗੇਹੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਵਿਞ੍ਞੁਤਂ ਪਤ੍ਤੋ ਏਕਦਿਵਸਂ ਸੁਮੇਧਂ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪਸਨ੍ਨਚਿਤ੍ਤੋ ਸਲ਼ਲਪੁਪ੍ਫੇਹਿ ਪੂਜਮਕਾਸਿ. ਸੋ ਤੇਨ ਪੁਞ੍ਞਕਮ੍ਮੇਨ ਦੇਵੇਸੁ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਅਪਰਾਪਰਂ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਕਤ੍ਵਾ ਸੁਗਤੀਸੁਯੇਵ ਸਂਸਰਨ੍ਤੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦੇ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਅਭਯੋਤਿ ਲਦ੍ਧਨਾਮੋ ਵਿਞ੍ਞੁਤਂ ਪਤ੍ਤੋ ਹੇਤੁਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਚੋਦਿਯਮਾਨੋ ਏਕਦਿਵਸਂ ਵਿਹਾਰਂ ਗਤੋ ਸਤ੍ਥੁ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਪਟਿਲਦ੍ਧਸਦ੍ਧੋ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਕਤਪੁਬ੍ਬਕਿਚ੍ਚੋ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਵਿਹਰਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਏਕਦਿਵਸਂ ਗਾਮਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਵਿਟ੍ਠਸ੍ਸ ਅਲਙ੍ਕਤਪਟਿਯਤ੍ਤਂ ਮਾਤੁਗਾਮਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਅਯੋਨਿਸੋਮਨਸਿਕਾਰਵਸੇਨ ਤਸ੍ਸ ਰੂਪਂ ਆਰਬ੍ਭ ਛਨ੍ਦਰਾਗੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿ, ਸੋ ਵਿਹਾਰਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਤਿਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਰੂਪਾਰਮ੍ਮਣੇ ਮਯ੍ਹਂ ਕਿਲੇਸੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ, ਅਯੁਤ੍ਤਂ ਮਯਾ ਕਤ’’ਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਚਿਤ੍ਤਂ ਨਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ ਤਾਵਦੇਵ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਵਡ੍ਢੇਤ੍ਵਾ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ਅਪਦਾਨੇ (ਅਪ. ਥੇਰ ੧.੧੫.੪੩-੪੭) –

‘‘ਸੁਮੇਧੋ ਨਾਮ ਨਾਮੇਨ, ਸਯਮ੍ਭੂ ਅਪਰਾਜਿਤੋ;

ਵਿਵੇਕਮਨੁਬ੍ਰੂਹਨ੍ਤੋ, ਅਜ੍ਝੋਗਹਿ ਮਹਾਵਨਂ.

‘‘ਸਲ਼ਲਂ ਪੁਪ੍ਫਿਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ, ਗਨ੍ਥਿਤ੍ਵਾਨ ਵਟਂਸਕਂ;

ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਅਭਿਰੋਪੇਸਿਂ, ਸਮ੍ਮੁਖਾ ਲੋਕਨਾਯਕਂ.

‘‘ਤਿਂਸਕਪ੍ਪਸਹਸ੍ਸਮ੍ਹਿ, ਯਂ ਪੁਪ੍ਫਮਭਿਰੋਪਯਿਂ;

ਦੁਗ੍ਗਤਿਂ ਨਾਭਿਜਾਨਾਮਿ, ਬੁਦ੍ਧਪੂਜਾਯਿਦਂ ਫਲਂ.

‘‘ਊਨਵੀਸੇ ਕਪ੍ਪਸਤੇ, ਸੋਲ਼ਸਾਸੁਂ ਸੁਨਿਮ੍ਮਿਤਾ;

ਸਤ੍ਤਰਤਨਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾ, ਚਕ੍ਕਵਤ੍ਤੀ ਮਹਬ੍ਬਲਾ.

‘‘ਕਿਲੇਸਾ ਝਾਪਿਤਾ ਮਯ੍ਹਂ…ਪੇ… ਕਤਂ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਸਾਸਨ’’ਨ੍ਤਿ.

ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਨ ਪਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਕਿਲੇਸੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਨਿਦਸ੍ਸਨੇਨ ‘‘ਕਿਲੇਸੇ ਅਨੁਵਤ੍ਤੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਵਟ੍ਟਦੁਕ੍ਖਤੋ ਨਤ੍ਥੇਵ ਸੀਸੁਕ੍ਖਿਪਨਂ. ਅਹਂ ਪਨ ਤੇ ਨਾਨੁਵਤ੍ਤਿ’’ਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ –

੯੮. ‘‘ਰੂਪਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਸਤਿ ਮੁਟ੍ਠਾ, ਪਿਯਂ ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਮਨਸਿਕਰੋਤੋ;

ਸਾਰਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤੋ ਵੇਦੇਤਿ, ਤਞ੍ਚ ਅਜ੍ਝੋਸ ਤਿਟ੍ਠਤਿ;

ਤਸ੍ਸ ਵਡ੍ਢਨ੍ਤਿ ਆਸਵਾ, ਭਵਮੂਲੋਪਗਾਮਿਨੋ’’ਤਿ. – ਗਾਥਂ ਅਭਾਸਿ;

ਤਤ੍ਥ ਰੂਪਨ੍ਤਿ ਰਜ੍ਜਨੀਯਂ ਰੂਪਾਯਤਨਂ, ਤਂ ਪਨੇਤ੍ਥ ਇਤ੍ਥਿਰੂਪਂ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਂ. ਦਿਸ੍ਵਾਤਿ ਚਕ੍ਖੁਨਾ ਦਿਸ੍ਵਾ, ਚਕ੍ਖੁਦ੍ਵਾਰਾਨੁਸਾਰੇਨ ਨਿਮਿਤ੍ਤਾਨੁਬ੍ਯਞ੍ਜਨਸਲ੍ਲਕ੍ਖਣਵਸੇਨ ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ, ਤਸ੍ਸ ਤਥਾਗਹਣਹੇਤੂਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਤਿ ਮੁਟ੍ਠਾਤਿ ਅਸੁਭਸਭਾਵੇ ਕਾਯੇ ‘‘ਅਸੁਭ’’ਨ੍ਤ੍ਵੇਵ ਪਵਤ੍ਤਨਸਤਿ ਨਟ੍ਠਾ. ਯਥਾ ਪਨ ਰੂਪਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਸਤਿ ਨਟ੍ਠਾ, ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ‘‘ਪਿਯਂ ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਮਨਸਿਕਰੋਤੋ’’ਤਿ. ਯਥਾਉਪਟ੍ਠਿਤਂ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ‘‘ਸੁਭਂ ਸੁਖ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਪਿਯਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਯੋਨਿਸੋਮਨਸਿਕਾਰੇਨ ਮਨਸਿਕਰੋਤੋ ਸਤਿ ਮੁਟ੍ਠਾਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਤਥਾ ਭੂਤੋਵ ਸਾਰਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤੋ ਵੇਦੇਤੀਤਿ ਸੁਟ੍ਠੁ ਰਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤਂ ਰੂਪਾਰਮ੍ਮਣਂ ਅਨੁਭਵਤਿ ਅਭਿਨਨ੍ਦਤਿ, ਅਭਿਨਨ੍ਦਨ੍ਤੋ ਪਨ ਤਞ੍ਚ ਅਜ੍ਝੋਸ ਤਿਟ੍ਠਤਿ ਅਜ੍ਝੋਸਾਯ ਤਂ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਗਿਲਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਨਿਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਵਤ੍ਤਤਿ ਚੇਵ, ਏਵਂਭੂਤਸ੍ਸ ਚ ਤਸ੍ਸ ਵਡ੍ਢਨ੍ਤਿ ਆਸਵਾ ਭਵਮੂਲੋਪਗਾਮਿਨੋਤਿ ਭਵਸ੍ਸ ਸਂਸਾਰਸ੍ਸ ਮੂਲਭਾਵਂ ਕਾਰਣਭਾਵਂ ਉਪਗਮਨਸਭਾਵਾ ਕਾਮਾਸਵਾਦਯੋ ਚਤ੍ਤਾਰੋਪਿ ਆਸਵਾ ਤਸ੍ਸ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਉਪਰੂਪਰਿ ਵਡ੍ਢਨ੍ਤਿਯੇਵ, ਨ ਹਾਯਨ੍ਤਿ. ਮਯ੍ਹਂ ਪਨ ਪਟਿਸਙ੍ਖਾਨੇ ਠਤ੍ਵਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਵਡ੍ਢੇਤ੍ਵਾ ਸਚ੍ਚਾਨਿ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਨ੍ਤਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗਪਟਿਪਾਟਿਯਾ ਤੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋਪਿ ਆਸਵਾ ਅਨਵਸੇਸਤੋ ਪਹੀਨਾ ਪਰਿਕ੍ਖੀਣਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.

ਅਭਯਤ੍ਥੇਰਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.