੩. ਖਗ੍ਗਵਿਸਾਣਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

ਸਬ੍ਬੇਸੁ ਭੂਤੇਸੂਤਿ ਖਗ੍ਗਵਿਸਾਣਸੁਤ੍ਤਂ. ਕਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ? ਸਬ੍ਬਸੁਤ੍ਤਾਨਂ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ – ਅਤ੍ਤਜ੍ਝਾਸਯਤੋ, ਪਰਜ੍ਝਾਸਯਤੋ, ਅਟ੍ਠੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਤੋ, ਪੁਚ੍ਛਾਵਸਿਤੋ ਚਾਤਿ. ਦ੍ਵਯਤਾਨੁਪਸ੍ਸਨਾਦੀਨਞ੍ਹਿ ਅਤ੍ਤਜ੍ਝਾਸਯਤੋ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ, ਮੇਤ੍ਤਸੁਤ੍ਤਾਦੀਨਂ ਪਰਜ੍ਝਾਸਯਤੋ, ਉਰਗਸੁਤ੍ਤਾਦੀਨਂ ਅਟ੍ਠੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਤੋ, ਧਮ੍ਮਿਕਸੁਤ੍ਤਾਦੀਨਂ ਪੁਚ੍ਛਾਵਸਿਤੋ. ਤਤ੍ਥ ਖਗ੍ਗਵਿਸਾਣਸੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਵਿਸੇਸੇਨ ਪੁਚ੍ਛਾਵਸਿਤੋ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ. ਵਿਸੇਸੇਨ ਪਨ ਯਸ੍ਮਾ ਏਤ੍ਥ ਕਾਚਿ ਗਾਥਾ ਤੇਨ ਤੇਨ ਪਚ੍ਚੇਕਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੇਨ ਪੁਟ੍ਠੇਨ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਕਾਚਿ ਅਪੁਟ੍ਠੇਨ ਅਤ੍ਤਨਾ ਅਧਿਗਤਮਗ੍ਗਨਯਾਨੁਰੂਪਂ ਉਦਾਨਂਯੇਵ ਉਦਾਨੇਨ੍ਤੇਨ, ਤਸ੍ਮਾ ਕਾਯਚਿ ਗਾਥਾਯ ਪੁਚ੍ਛਾਵਸਿਤੋ, ਕਾਯਚਿ ਅਤ੍ਤਜ੍ਝਾਸਯਤੋ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ.

ਤਤ੍ਥ ਯਾ ਅਯਂ ਅਵਿਸੇਸੇਨ ਪੁਚ੍ਛਾਵਸਿਤੋ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ, ਸਾ ਆਦਿਤੋ ਪਭੁਤਿ ਏਵਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ – ਏਕਂ ਸਮਯਂ ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਆਨਨ੍ਦਸ੍ਸ ਰਹੋਗਤਸ੍ਸ ਪਟਿਸਲ੍ਲੀਨਸ੍ਸ ਏਵਂ ਚੇਤਸੋ ਪਰਿਵਿਤਕ੍ਕੋ ਉਦਪਾਦਿ – ‘‘ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਪਤ੍ਥਨਾ ਚ ਅਭਿਨੀਹਾਰੋ ਚ ਦਿਸ੍ਸਤਿ; ਤਥਾ ਸਾਵਕਾਨਂ, ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਨ ਦਿਸ੍ਸਤਿ; ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਾ ਵੁਟ੍ਠਿਤੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਯਥਾਕ੍ਕਮੇਨ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਪੁਬ੍ਬਯੋਗਾਵਚਰਸੁਤ੍ਤਂ ਅਭਾਸਿ –

‘‘ਪਞ੍ਚਿਮੇ, ਆਨਨ੍ਦ, ਆਨਿਸਂਸਾ ਪੁਬ੍ਬਯੋਗਾਵਚਰੇ ਦਿਟ੍ਠੇਵ ਧਮ੍ਮੇ ਪਟਿਕਚ੍ਚੇਵ ਅਞ੍ਞਂ ਆਰਾਧੇਤਿ. ਨੋ ਚੇ ਦਿਟ੍ਠੇਵ ਧਮ੍ਮੇ ਪਟਿਕਚ੍ਚੇਵ ਅਞ੍ਞਂ ਆਰਾਧੇਤਿ, ਅਥ ਮਰਣਕਾਲੇ ਅਞ੍ਞਂ ਆਰਾਧੇਤਿ. ਨੋ ਚੇ ਮਰਣਕਾਲੇ ਅਞ੍ਞਂ ਆਰਾਧੇਤਿ, ਅਥ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤੋ ਸਮਾਨੋ ਅਞ੍ਞਂ ਆਰਾਧੇਤਿ, ਅਥ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਸਮ੍ਮੁਖੀਭਾਵੇ ਖਿਪ੍ਪਾਭਿਞ੍ਞੋ ਹੋਤਿ, ਅਥ ਪਚ੍ਛਿਮੇ ਕਾਲੇ ਪਚ੍ਚੇਕਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿ –

ਏਵਂ ਵਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਆਹ –

‘‘ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾ ਨਾਮ, ਆਨਨ੍ਦ, ਅਭਿਨੀਹਾਰਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾ ਪੁਬ੍ਬਯੋਗਾਵਚਰਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਬੁਦ੍ਧਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਸਾਵਕਾਨਂ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਪਤ੍ਥਨਾ ਚ ਅਭਿਨੀਹਾਰੋ ਚ ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ.

ਸੋ ਆਹ – ‘‘ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਪਤ੍ਥਨਾ ਕੀਵ ਚਿਰਂ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ? ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਹੇਟ੍ਠਿਮਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇਨ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਅਸਙ੍ਖ੍ਯੇਯ੍ਯਾਨਿ ਕਪ੍ਪਸਤਸਹਸ੍ਸਞ੍ਚ, ਮਜ੍ਝਿਮਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇਨ ਅਟ੍ਠ ਅਸਙ੍ਖ੍ਯੇਯ੍ਯਾਨਿ ਕਪ੍ਪਸਤਸਹਸ੍ਸਞ੍ਚ, ਉਪਰਿਮਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇਨ ਸੋਲ਼ਸ ਅਸਙ੍ਖ੍ਯੇਯ੍ਯਾਨਿ ਕਪ੍ਪਸਤਸਹਸ੍ਸਞ੍ਚ. ਏਤੇ ਚ ਭੇਦਾ ਪਞ੍ਞਾਧਿਕਸਦ੍ਧਾਧਿਕਵੀਰਿਯਾਧਿਕਵਸੇਨ ਞਾਤਬ੍ਬਾ. ਪਞ੍ਞਾਧਿਕਾਨਞ੍ਹਿ ਸਦ੍ਧਾ ਮਨ੍ਦਾ ਹੋਤਿ, ਪਞ੍ਞਾ ਤਿਕ੍ਖਾ. ਸਦ੍ਧਾਧਿਕਾਨਂ ਪਞ੍ਞਾ ਮਜ੍ਝਿਮਾ ਹੋਤਿ, ਸਦ੍ਧਾ ਬਲਵਾ. ਵੀਰਿਯਾਧਿਕਾਨਂ ਸਦ੍ਧਾਪਞ੍ਞਾ ਮਨ੍ਦਾ, ਵੀਰਿਯਂ ਬਲਵਨ੍ਤਿ. ਅਪ੍ਪਤ੍ਵਾ ਪਨ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਅਸਙ੍ਖ੍ਯੇਯ੍ਯਾਨਿ ਕਪ੍ਪਸਤਸਹਸ੍ਸਞ੍ਚ ਦਿਵਸੇ ਦਿਵਸੇ ਵੇਸ੍ਸਨ੍ਤਰਦਾਨਸਦਿਸਂ ਦਾਨਂ ਦੇਨ੍ਤੋਪਿ ਤਦਨੁਰੂਪਸੀਲਾਦਿਸਬ੍ਬਪਾਰਮਿਧਮ੍ਮੇ ਆਚਿਨਨ੍ਤੋਪਿ ਅਨ੍ਤਰਾ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਞਾਣਂ ਗਬ੍ਭਂ ਨ ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਨਾਪਜ੍ਜਤਿ, ਪਰਿਪਾਕਂ ਨ ਗਚ੍ਛਤੀਤਿ. ਯਥਾ ਨਾਮ ਤਿਮਾਸਚਤੁਮਾਸਪਞ੍ਚਮਾਸਚ੍ਚਯੇਨ ਨਿਪ੍ਫਜ੍ਜਨਕਂ ਸਸ੍ਸਂ ਤਂ ਤਂ ਕਾਲਂ ਅਪ੍ਪਤ੍ਵਾ ਦਿਵਸੇ ਦਿਵਸੇ ਸਹਸ੍ਸਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਕੇਲ਼ਾਯਨ੍ਤੋਪਿ ਉਦਕੇਨ ਸਿਞ੍ਚਨ੍ਤੋਪਿ ਅਨ੍ਤਰਾ ਪਕ੍ਖੇਨ ਵਾ ਮਾਸੇਨ ਵਾ ਨਿਪ੍ਫਾਦੇਸ੍ਸਤੀਤਿ ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਸਸ੍ਸਂ ਗਬ੍ਭਂ ਨ ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਨਾਪਜ੍ਜਤਿ, ਪਰਿਪਾਕਂ ਨ ਗਚ੍ਛਤੀਤਿ. ਏਵਮੇਵਂ ਅਪ੍ਪਤ੍ਵਾ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਅਸਙ੍ਖ੍ਯੇਯ੍ਯਾਨਿ…ਪੇ… ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤੀਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਮੇਵ ਕਾਲਂ ਪਾਰਮਿਪੂਰਣਂ ਕਾਤਬ੍ਬਂ ਞਾਣਪਰਿਪਾਕਤ੍ਥਾਯ. ਏਤ੍ਤਕੇਨਪਿ ਚ ਕਾਲੇਨ ਬੁਦ੍ਧਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਥਯਤੋ ਅਭਿਨੀਹਾਰਕਰਣੇ ਅਟ੍ਠ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯੋ ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਾ. ਅਯਞ੍ਹਿ –

‘‘ਮਨੁਸ੍ਸਤ੍ਤਂ ਲਿਙ੍ਗਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ, ਹੇਤੁ ਸਤ੍ਥਾਰਦਸ੍ਸਨਂ;

ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾ ਗੁਣਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ, ਅਧਿਕਾਰੋ ਚ ਛਨ੍ਦਤਾ;

ਅਟ੍ਠਧਮ੍ਮਸਮੋਧਾਨਾ, ਅਭਿਨੀਹਾਰੋ ਸਮਿਜ੍ਝਤੀ’’ਤਿ. (ਬੁ. ਵਂ. ੨.੫੯);

ਅਭਿਨੀਹਾਰੋਤਿ ਚ ਮੂਲਪਣਿਧਾਨਸ੍ਸੇਤਂ ਅਧਿਵਚਨਂ. ਤਤ੍ਥ ਮਨੁਸ੍ਸਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਮਨੁਸ੍ਸਜਾਤਿ. ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਹਿ ਮਨੁਸ੍ਸਜਾਤਿਯਾ ਅਵਸੇਸਜਾਤੀਸੁ ਦੇਵਜਾਤਿਯਮ੍ਪਿ ਠਿਤਸ੍ਸ ਪਣਿਧਿ ਨ ਇਜ੍ਝਤਿ. ਏਤ੍ਥ ਠਿਤੇਨ ਪਨ ਬੁਦ੍ਧਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਥੇਨ੍ਤੇਨ ਦਾਨਾਦੀਨਿ ਪੁਞ੍ਞਕਮ੍ਮਾਨਿ ਕਤ੍ਵਾ ਮਨੁਸ੍ਸਤ੍ਤਂਯੇਵ ਪਤ੍ਥੇਤਬ੍ਬਂ. ਤਤ੍ਥ ਠਤ੍ਵਾ ਪਣਿਧਿ ਕਾਤਬ੍ਬੋ. ਏਵਞ੍ਹਿ ਸਮਿਜ੍ਝਤਿ. ਲਿਙ੍ਗਸਮ੍ਪਤ੍ਤੀਤਿ ਪੁਰਿਸਭਾਵੋ. ਮਾਤੁਗਾਮਨਪੁਂਸਕਉਭਤੋਬ੍ਯਞ੍ਜਨਕਾਨਞ੍ਹਿ ਮਨੁਸ੍ਸਜਾਤਿਯਂ ਠਿਤਾਨਮ੍ਪਿ ਪਣਿਧਿ ਨ ਸਮਿਜ੍ਝਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਠਿਤੇਨ ਪਨ ਬੁਦ੍ਧਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਥੇਨ੍ਤੇਨ ਦਾਨਾਦੀਨਿ ਪੁਞ੍ਞਕਮ੍ਮਾਨਿ ਕਤ੍ਵਾ ਪੁਰਿਸਭਾਵੋਯੇਵ ਪਤ੍ਥੇਤਬ੍ਬੋ. ਤਤ੍ਥ ਠਤ੍ਵਾ ਪਣਿਧਿ ਕਾਤਬ੍ਬੋ. ਏਵਞ੍ਹਿ ਸਮਿਜ੍ਝਤਿ. ਹੇਤੂਤਿ ਅਰਹਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਨਿਸ੍ਸਯਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ. ਯੋ ਹਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ ਵਾਯਮਨ੍ਤੋ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਿਤੁਂ ਸਮਤ੍ਥੋ, ਤਸ੍ਸ ਸਮਿਜ੍ਝਤਿ, ਨੋ ਇਤਰਸ੍ਸ, ਯਥਾ ਸੁਮੇਧਪਣ੍ਡਿਤਸ੍ਸ. ਸੋ ਹਿ ਦੀਪਙ੍ਕਰਪਾਦਮੂਲੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਤੇਨਤ੍ਤਭਾਵੇਨ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਿਤੁਂ ਸਮਤ੍ਥੋ ਅਹੋਸਿ. ਸਤ੍ਥਾਰਦਸ੍ਸਨਨ੍ਤਿ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਸਮ੍ਮੁਖਾਦਸ੍ਸਨਂ. ਏਵਞ੍ਹਿ ਇਜ੍ਝਤਿ, ਨੋ ਅਞ੍ਞਥਾ; ਯਥਾ ਸੁਮੇਧਪਣ੍ਡਿਤਸ੍ਸ. ਸੋ ਹਿ ਦੀਪਙ੍ਕਰਂ ਸਮ੍ਮੁਖਾ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪਣਿਧੇਸਿ. ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਤਿ ਅਨਗਾਰਿਯਭਾਵੋ. ਸੋ ਚ ਖੋ ਸਾਸਨੇ ਵਾ ਕਮ੍ਮਵਾਦਿਕਿਰਿਯਵਾਦਿਤਾਪਸਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਨਿਕਾਯੇ ਵਾ ਵਟ੍ਟਤਿ ਯਥਾ ਸੁਮੇਧਪਣ੍ਡਿਤਸ੍ਸ. ਸੋ ਹਿ ਸੁਮੇਧੋ ਨਾਮ ਤਾਪਸੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਣਿਧੇਸਿ. ਗੁਣਸਮ੍ਪਤ੍ਤੀਤਿ ਝਾਨਾਦਿਗੁਣਪਟਿਲਾਭੋ. ਪਬ੍ਬਜਿਤਸ੍ਸਾਪਿ ਹਿ ਗੁਣਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸੇਵ ਇਜ੍ਝਤਿ, ਨੋ ਇਤਰਸ੍ਸ; ਯਥਾ ਸੁਮੇਧਪਣ੍ਡਿਤਸ੍ਸ. ਸੋ ਹਿ ਪਞ੍ਚਾਭਿਞ੍ਞੋ ਅਟ੍ਠਸਮਾਪਤ੍ਤਿਲਾਭੀ ਚ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਣਿਧੇਸਿ. ਅਧਿਕਾਰੋਤਿ ਅਧਿਕਕਾਰੋ, ਪਰਿਚ੍ਚਾਗੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਜੀਵਿਤਾਦਿਪਰਿਚ੍ਚਾਗਞ੍ਹਿ ਕਤ੍ਵਾ ਪਣਿਦਹਤੋਯੇਵ ਇਜ੍ਝਤਿ, ਨੋ ਇਤਰਸ੍ਸ; ਯਥਾ ਸੁਮੇਧਪਣ੍ਡਿਤਸ੍ਸ. ਸੋ ਹਿ –

‘‘ਅਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾਨ ਮਂ ਬੁਦ੍ਧੋ, ਸਹ ਸਿਸ੍ਸੇਹਿ ਗਚ੍ਛਤੁ;

ਮਾ ਨਂ ਕਲਲੇ ਅਕ੍ਕਮਿਤ੍ਥ, ਹਿਤਾਯ ਮੇ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. (ਬੁ. ਵਂ. ੨.੫੩) –

ਏਵਂ ਜੀਵਿਤਪਰਿਚ੍ਚਾਗਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਣਿਧੇਸਿ. ਛਨ੍ਦਤਾਤਿ ਕਤ੍ਤੁਕਮ੍ਯਤਾ. ਸਾ ਯਸ੍ਸ ਬਲਵਤੀ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਇਜ੍ਝਤਿ. ਸਾ ਚ, ਸਚੇ ਕੋਚਿ ਵਦੇਯ੍ਯ ‘‘ਕੋ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਅਸਙ੍ਖ੍ਯੇਯ੍ਯਾਨਿ ਸਤਸਹਸ੍ਸਞ੍ਚ ਕਪ੍ਪੇ ਨਿਰਯੇ ਪਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਬੁਦ੍ਧਤ੍ਤਂ ਇਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿ, ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਯੋ ‘‘ਅਹ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਤੁਂ ਉਸ੍ਸਹਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਬਲਵਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਤਥਾ ਯਦਿ ਕੋਚਿ ਵਦੇਯ੍ਯ ‘‘ਕੋ ਸਕਲਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਂ ਵੀਤਚ੍ਚਿਕਾਨਂ ਅਙ੍ਗਾਰਾਨਂ ਪੂਰਂ ਅਕ੍ਕਮਨ੍ਤੋ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਬੁਦ੍ਧਤ੍ਤਂ ਇਚ੍ਛਤਿ, ਕੋ ਸਕਲਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਂ ਸਤ੍ਤਿਸੂਲੇਹਿ ਆਕਿਣ੍ਣਂ ਅਕ੍ਕਮਨ੍ਤੋ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਬੁਦ੍ਧਤ੍ਤਂ ਇਚ੍ਛਤਿ, ਕੋ ਸਕਲਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਂ ਸਮਤਿਤ੍ਤਿਕਂ ਉਦਕਪੁਣ੍ਣਂ ਉਤ੍ਤਰਿਤ੍ਵਾ ਬੁਦ੍ਧਤ੍ਤਂ ਇਚ੍ਛਤਿ, ਕੋ ਸਕਲਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਂ ਨਿਰਨ੍ਤਰਂ ਵੇਲ਼ੁਗੁਮ੍ਬਸਞ੍ਛਨ੍ਨਂ ਮਦ੍ਦਨ੍ਤੋ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਬੁਦ੍ਧਤ੍ਤਂ ਇਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿ ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਯੋ ‘‘ਅਹ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਤੁਂ ਉਸ੍ਸਹਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਬਲਵਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਏਵਰੂਪੇਨ ਚ ਕਤ੍ਤੁਕਮ੍ਯਤਾਛਨ੍ਦੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਸੁਮੇਧਪਣ੍ਡਿਤੋ ਪਣਿਧੇਸੀਤਿ.

ਏਵਂ ਸਮਿਦ੍ਧਾਭਿਨੀਹਾਰੋ ਚ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਇਮਾਨਿ ਅਟ੍ਠਾਰਸ ਅਭਬ੍ਬਟ੍ਠਾਨਾਨਿ ਨ ਉਪੇਤਿ. ਸੋ ਹਿ ਤਤੋ ਪਭੁਤਿ ਨ ਜਚ੍ਚਨ੍ਧੋ ਹੋਤਿ, ਨ ਜਚ੍ਚਬਧਿਰੋ, ਨ ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕੋ, ਨ ਏਲ਼ਮੂਗੋ, ਨ ਪੀਠਸਪ੍ਪੀ, ਨ ਮਿਲਕ੍ਖੂਸੁ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਨ ਦਾਸਿਕੁਚ੍ਛਿਯਾ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਤਿ, ਨ ਨਿਯਤਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਕੋ ਹੋਤਿ, ਨਾਸ੍ਸ ਲਿਙ੍ਗਂ ਪਰਿਵਤ੍ਤਤਿ, ਨ ਪਞ੍ਚਾਨਨ੍ਤਰਿਯਕਮ੍ਮਾਨਿ ਕਰੋਤਿ, ਨ ਕੁਟ੍ਠੀ ਹੋਤਿ, ਨ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਯੋਨਿਯਂ ਵਟ੍ਟਕਤੋ ਪਚ੍ਛਿਮਤ੍ਤਭਾਵੋ ਹੋਤਿ, ਨ ਖੁਪ੍ਪਿਪਾਸਿਕਨਿਜ੍ਝਾਮਤਣ੍ਹਿਕਪੇਤੇਸੁ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਨ ਕਾਲਕਞ੍ਚਿਕਾਸੁਰੇਸੁ, ਨ ਅਵੀਚਿਨਿਰਯੇ, ਨ ਲੋਕਨ੍ਤਰਿਕੇਸੁ, ਕਾਮਾਵਚਰੇਸੁ ਨ ਮਾਰੋ ਹੋਤਿ, ਰੂਪਾਵਚਰੇਸੁ ਨ ਅਸਞ੍ਞੀਭਵੇ, ਨ ਸੁਦ੍ਧਾਵਾਸਭਵੇਸੁ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਨ ਅਰੂਪਭਵੇਸੁ, ਨ ਅਞ੍ਞਂ ਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਂ ਸਙ੍ਕਮਤਿ.

ਯਾ ਚਿਮਾ ਉਸ੍ਸਾਹੋ ਉਮ੍ਮਙ੍ਗੋ ਅਵਤ੍ਥਾਨਂ ਹਿਤਚਰਿਯਾ ਚਾਤਿ ਚਤਸ੍ਸੋ ਬੁਦ੍ਧਭੂਮਿਯੋ, ਤਾਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਹੋਤਿ. ਤਤ੍ਥ –

‘‘ਉਸ੍ਸਾਹੋ ਵੀਰਿਯਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਉਮ੍ਮਙ੍ਗੋ ਪਞ੍ਞਾ ਪਵੁਚ੍ਚਤਿ;

ਅਵਤ੍ਥਾਨਂ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਂ, ਹਿਤਚਰਿਯਾ ਮੇਤ੍ਤਾਭਾਵਨਾ’’ਤਿ. –

ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਯੇ ਚਾਪਿ ਇਮੇ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਜ੍ਝਾਸਯੋ, ਪਵਿਵੇਕਜ੍ਝਾਸਯੋ, ਅਲੋਭਜ੍ਝਾਸਯੋ, ਅਦੋਸਜ੍ਝਾਸਯੋ, ਅਮੋਹਜ੍ਝਾਸਯੋ, ਨਿਸ੍ਸਰਣਜ੍ਝਾਸਯੋਤਿ ਛ ਅਜ੍ਝਾਸਯਾ ਬੋਧਿਪਰਿਪਾਕਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ, ਯੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਤ੍ਤਾ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਜ੍ਝਾਸਯਾ ਚ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਾ ਕਾਮੇ ਦੋਸਦਸ੍ਸਾਵਿਨੋ, ਪਵਿਵੇਕਜ੍ਝਾਸਯਾ ਚ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਾ ਸਙ੍ਗਣਿਕਾਯ ਦੋਸਦਸ੍ਸਾਵਿਨੋ, ਅਲੋਭਜ੍ਝਾਸਯਾ ਚ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਾ ਲੋਭੇ ਦੋਸਦਸ੍ਸਾਵਿਨੋ, ਅਦੋਸਜ੍ਝਾਸਯਾ ਚ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਾ ਦੋਸੇ ਦੋਸਦਸ੍ਸਾਵਿਨੋ, ਅਮੋਹਜ੍ਝਾਸਯਾ ਚ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਾ ਮੋਹੇ ਦੋਸਦਸ੍ਸਾਵਿਨੋ, ਨਿਸ੍ਸਰਣਜ੍ਝਾਸਯਾ ਚ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤਾ ਸਬ੍ਬਭਵੇਸੁ ਦੋਸਦਸ੍ਸਾਵਿਨੋਤਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ, ਤੇਹਿ ਚ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਹੋਤਿ.

ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਪਨ ਕੀਵ ਚਿਰਂ ਪਤ੍ਥਨਾ ਵਟ੍ਟਤੀਤਿ? ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਦ੍ਵੇ ਅਸਙ੍ਖ੍ਯੇਯ੍ਯਾਨਿ ਕਪ੍ਪਸਤਸਹਸ੍ਸਞ੍ਚ. ਤਤੋ ਓਰਂ ਨ ਸਕ੍ਕਾ. ਪੁਬ੍ਬੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵੇਤ੍ਥ ਕਾਰਣਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਏਤ੍ਤਕੇਨਾਪਿ ਚ ਕਾਲੇਨ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਥਯਤੋ ਅਭਿਨੀਹਾਰਕਰਣੇ ਪਞ੍ਚ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯੋ ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਾ. ਤੇਸਞ੍ਹਿ –

ਮਨੁਸ੍ਸਤ੍ਤਂ ਲਿਙ੍ਗਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ, ਵਿਗਤਾਸਵਦਸ੍ਸਨਂ;

ਅਧਿਕਾਰੋ ਛਨ੍ਦਤਾ ਏਤੇ, ਅਭਿਨੀਹਾਰਕਾਰਣਾ.

ਤਤ੍ਥ ਵਿਗਤਾਸਵਦਸ੍ਸਨਨ੍ਤਿ ਬੁਦ੍ਧਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਸਾਵਕਾਨਂ ਯਸ੍ਸ ਕਸ੍ਸਚਿ ਦਸ੍ਸਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸੇਸਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯਮੇਵ.

ਅਥ ਸਾਵਕਾਨਂ ਪਤ੍ਥਨਾ ਕਿਤ੍ਤਕਂ ਵਟ੍ਟਤੀਤਿ? ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਅਗ੍ਗਸਾਵਕਾਨਂ ਏਕਂ ਅਸਙ੍ਖ੍ਯੇਯ੍ਯਂ ਕਪ੍ਪਸਤਸਹਸ੍ਸਞ੍ਚ, ਅਸੀਤਿਮਹਾਸਾਵਕਾਨਂ ਕਪ੍ਪਸਤਸਹਸ੍ਸਂ, ਤਥਾ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਮਾਤਾਪਿਤੂਨਂ ਉਪਟ੍ਠਾਕਸ੍ਸ ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਚਾਤਿ. ਤਤੋ ਓਰਂ ਨ ਸਕ੍ਕਾ. ਵੁਤ੍ਤਨਯਮੇਵੇਤ੍ਥ ਕਾਰਣਂ. ਇਮੇਸਂ ਪਨ ਸਬ੍ਬੇਸਮ੍ਪਿ ਅਧਿਕਾਰੋ ਛਨ੍ਦਤਾਤਿ ਦ੍ਵਙ੍ਗਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋਯੇਵ ਅਭਿਨੀਹਾਰੋ ਹੋਤਿ.

ਏਵਂ ਇਮਾਯ ਪਤ੍ਥਨਾਯ ਇਮਿਨਾ ਚ ਅਭਿਨੀਹਾਰੇਨ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਭੇਦਂ ਕਾਲਂ ਪਾਰਮਿਯੋ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਬੁਦ੍ਧਾ ਲੋਕੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਾ ਖਤ੍ਤਿਯਕੁਲੇ ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਕੁਲੇ ਵਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾ ਖਤ੍ਤਿਯਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਗਹਪਤਿਕੁਲਾਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ, ਅਗ੍ਗਸਾਵਕਾ ਪਨ ਖਤ੍ਤਿਯਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਕੁਲੇਸ੍ਵੇਵ ਬੁਦ੍ਧਾ ਇਵ ਸਬ੍ਬਬੁਦ੍ਧਾ ਸਂਵਟ੍ਟਮਾਨੇ ਕਪ੍ਪੇ ਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਵਿਵਟ੍ਟਮਾਨੇ ਕਪ੍ਪੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾ ਬੁਦ੍ਧੇ ਅਪ੍ਪਤ੍ਵਾ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਕਾਲੇਯੇਵ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਬੁਦ੍ਧਾ ਸਯਞ੍ਚ ਬੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਪਰੇ ਚ ਬੋਧੇਨ੍ਤਿ. ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾ ਸਯਮੇਵ ਬੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਨ ਪਰੇ ਬੋਧੇਨ੍ਤਿ. ਅਤ੍ਥਰਸਮੇਵ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਨ ਧਮ੍ਮਰਸਂ. ਨ ਹਿ ਤੇ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਂ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ ਦੇਸੇਤੁਂ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿ, ਮੂਗੇਨ ਦਿਟ੍ਠਸੁਪਿਨੋ ਵਿਯ ਵਨਚਰਕੇਨ ਨਗਰੇ ਸਾਯਿਤਬ੍ਯਞ੍ਜਨਰਸੋ ਵਿਯ ਚ ਨੇਸਂ ਧਮ੍ਮਾਭਿਸਮਯੋ ਹੋਤਿ. ਸਬ੍ਬਂ ਇਦ੍ਧਿਸਮਾਪਤ੍ਤਿਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਪਭੇਦਂ ਪਾਪੁਣਨ੍ਤਿ, ਗੁਣਵਿਸਿਟ੍ਠਤਾਯ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਹੇਟ੍ਠਾ ਸਾਵਕਾਨਂ ਉਪਰਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਅਞ੍ਞੇ ਪਬ੍ਬਾਜੇਤ੍ਵਾ ਆਭਿਸਮਾਚਾਰਿਕਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪੇਨ੍ਤਿ, ‘‘ਚਿਤ੍ਤਸਲ੍ਲੇਖੋ ਕਾਤਬ੍ਬੋ, ਵੋਸਾਨਂ ਨਾਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਉਦ੍ਦੇਸੇਨ ਉਪੋਸਥਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ‘ਅਜ੍ਜੁਪੋਸਥੋ’ਤਿ ਵਚਨਮਤ੍ਤੇਨ ਵਾ. ਉਪੋਸਥਂ ਕਰੋਨ੍ਤਾ ਚ ਗਨ੍ਧਮਾਦਨੇ ਮਞ੍ਜੂਸਕਰੁਕ੍ਖਮੂਲੇ ਰਤਨਮਾਲ਼ੇ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤ੍ਵਾ ਕਰੋਨ੍ਤੀਤਿ. ਏਵਂ ਭਗਵਾ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਆਨਨ੍ਦਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਸਬ੍ਬਾਕਾਰਪਰਿਪੂਰਂ ਪਤ੍ਥਨਞ੍ਚ ਅਭਿਨੀਹਾਰਞ੍ਚ ਕਥੇਤ੍ਵਾ, ਇਦਾਨਿ ਇਮਾਯ ਪਤ੍ਥਨਾਯ ਇਮਿਨਾ ਚ ਅਭਿਨੀਹਾਰੇਨ ਸਮੁਦਾਗਤੇ ਤੇ ਤੇ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧੇ ਕਥੇਤੁਂ ‘‘ਸਬ੍ਬੇਸੁ ਭੂਤੇਸੁ ਨਿਧਾਯ ਦਣ੍ਡ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਇਮਂ ਖਗ੍ਗਵਿਸਾਣਸੁਤ੍ਤਂ ਅਭਾਸਿ. ਅਯਂ ਤਾਵ ਅਵਿਸੇਸੇਨ ਪੁਚ੍ਛਾਵਸਿਤੋ ਖਗ੍ਗਵਿਸਾਣਸੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ.

੩੫. ਇਦਾਨਿ ਵਿਸੇਸੇਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾ. ਤਤ੍ਥ ਇਮਿਸ੍ਸਾ ਤਾਵ ਗਾਥਾਯ ਏਵਂ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ – ਅਯਂ ਕਿਰ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧੋ ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਸਤ੍ਤਭੂਮਿਂ ਓਗਾਹਨ੍ਤੋ ਦ੍ਵੇ ਅਸਙ੍ਖ੍ਯੇਯ੍ਯਾਨਿ ਕਪ੍ਪਸਤਸਹਸ੍ਸਞ੍ਚ ਪਾਰਮਿਯੋ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਕਸ੍ਸਪਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਸਾਸਨੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਆਰਞ੍ਞਿਕੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਗਤਪਚ੍ਚਾਗਤਵਤ੍ਤਂ ਪੂਰੇਨ੍ਤੋ ਸਮਣਧਮ੍ਮਂ ਅਕਾਸਿ. ਏਤਂ ਕਿਰ ਵਤ੍ਤਂ ਅਪਰਿਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਂ ਪਾਪੁਣਨ੍ਤਾ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ. ਕਿਂ ਪਨੇਤਂ ਗਤਪਚ੍ਚਾਗਤਵਤ੍ਤਂ ਨਾਮ? ਹਰਣਪਚ੍ਚਾਹਰਣਨ੍ਤਿ. ਤਂ ਯਥਾ ਵਿਭੂਤਂ ਹੋਤਿ, ਤਥਾ ਕਥੇਸ੍ਸਾਮ.

ਇਧੇਕਚ੍ਚੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਹਰਤਿ, ਨ ਪਚ੍ਚਾਹਰਤਿ; ਏਕਚ੍ਚੋ ਪਚ੍ਚਾਹਰਤਿ, ਨ ਹਰਤਿ; ਏਕਚ੍ਚੋ ਪਨ ਨੇਵ ਹਰਤਿ, ਨ ਪਚ੍ਚਾਹਰਤਿ; ਏਕਚ੍ਚੋ ਹਰਤਿ ਚ ਪਚ੍ਚਾਹਰਤਿ ਚ. ਤਤ੍ਥ ਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਗੇਵ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਚੇਤਿਯਙ੍ਗਣਬੋਧਿਯਙ੍ਗਣਵਤ੍ਤਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਬੋਧਿਰੁਕ੍ਖੇ ਉਦਕਂ ਆਸਿਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ, ਪਾਨੀਯਘਟਂ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਪਾਨੀਯਮਾਲ਼ੇ ਠਪੇਤ੍ਵਾ, ਆਚਰਿਯਵਤ੍ਤਂ ਉਪਜ੍ਝਾਯਵਤ੍ਤਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਦ੍ਵੇਅਸੀਤਿ ਖੁਦ੍ਦਕਵਤ੍ਤਾਨਿ ਚੁਦ੍ਦਸ ਮਹਾਵਤ੍ਤਾਨਿ ਚ ਸਮਾਦਾਯ ਵਤ੍ਤਤਿ, ਸੋ ਸਰੀਰਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਸੇਨਾਸਨਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ, ਯਾਵ ਭਿਕ੍ਖਾਚਾਰਵੇਲਾ ਤਾਵ ਵਿਵਿਤ੍ਤਾਸਨੇ ਵੀਤਿਨਾਮੇਤ੍ਵਾ, ਵੇਲਂ ਞਤ੍ਵਾ, ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ, ਕਾਯਬਨ੍ਧਨਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ, ਉਤ੍ਤਰਾਸਙ੍ਗਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ, ਸਙ੍ਘਾਟਿਂ ਖਨ੍ਧੇ ਕਰਿਤ੍ਵਾ, ਪਤ੍ਤਂ ਅਂਸੇ ਆਲਗ੍ਗੇਤ੍ਵਾ, ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਮਨਸਿ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਚੇਤਿਯਙ੍ਗਣਂ ਪਤ੍ਵਾ, ਚੇਤਿਯਞ੍ਚ ਬੋਧਿਞ੍ਚ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ, ਗਾਮਸਮੀਪੇ ਚੀਵਰਂ ਪਾਰੁਪਿਤ੍ਵਾ, ਪਤ੍ਤਮਾਦਾਯ ਗਾਮਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਵਿਸਤਿ, ਏਵਂ ਪਵਿਟ੍ਠੋ ਚ ਲਾਭੀ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪੁਞ੍ਞਵਾ ਉਪਾਸਕੇਹਿ ਸਕ੍ਕਤਗਰੁਕਤੋ ਉਪਟ੍ਠਾਕਕੁਲੇ ਵਾ ਪਟਿਕ੍ਕਮਨਸਾਲਾਯਂ ਵਾ ਪਟਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਉਪਾਸਕੇਹਿ ਤਂ ਤਂ ਪਞ੍ਹਂ ਪੁਚ੍ਛਿਯਮਾਨੋ ਤੇਸਂ ਪਞ੍ਹਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨੇਨ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾਵਿਕ੍ਖੇਪੇਨ ਚ ਤਂ ਮਨਸਿਕਾਰਂ ਛਡ੍ਡੇਤ੍ਵਾ ਨਿਕ੍ਖਮਤਿ, ਵਿਹਾਰਂ ਆਗਤੋਪਿ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਞ੍ਹਂ ਪੁਟ੍ਠੋ ਕਥੇਤਿ, ਧਮ੍ਮਂ ਭਣਤਿ, ਤਂ ਤਂ ਬ੍ਯਾਪਾਰਮਾਪਜ੍ਜਤਿ, ਪਚ੍ਛਾਭਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਪੁਰਿਮਯਾਮਮ੍ਪਿ ਮਜ੍ਝਿਮਯਾਮਮ੍ਪਿ ਏਵਂ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਪਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਕਾਯਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਾਭਿਭੂਤੋ ਪਚ੍ਛਿਮਯਾਮੇਪਿ ਸਯਤਿ, ਨੇਵ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤਿ, ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਹਰਤਿ, ਨ ਪਚ੍ਚਾਹਰਤੀਤਿ.

ਯੋ ਪਨ ਬ੍ਯਾਧਿਬਹੁਲੋ ਹੋਤਿ, ਭੁਤ੍ਤਾਹਾਰੋ ਪਚ੍ਚੂਸਸਮਯੇ ਨ ਸਮ੍ਮਾ ਪਰਿਣਮਤਿ, ਪਗੇਵ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਂ ਵਤ੍ਤਂ ਕਾਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਵਾ ਮਨਸਿ ਕਾਤੁਂ, ਅਞ੍ਞਦਤ੍ਥੁ ਯਾਗੁਂ ਵਾ ਭੇਸਜ੍ਜਂ ਵਾ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ ਕਾਲਸ੍ਸੇਵ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਮਾਦਾਯ ਗਾਮਂ ਪਵਿਸਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਯਾਗੁਂ ਵਾ ਭੇਸਜ੍ਜਂ ਵਾ ਭਤ੍ਤਂ ਵਾ ਲਦ੍ਧਾ ਭਤ੍ਤਕਿਚ੍ਚਂ ਨਿਟ੍ਠਾਪੇਤ੍ਵਾ, ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾਸਨੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਮਨਸਿ ਕਤ੍ਵਾ, ਵਿਸੇਸਂ ਪਤ੍ਵਾ ਵਾ ਅਪ੍ਪਤ੍ਵਾ ਵਾ, ਵਿਹਾਰਂ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ, ਤੇਨੇਵ ਮਨਸਿਕਾਰੇਨ ਵਿਹਰਤਿ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਪਚ੍ਚਾਹਰਤਿ ਨ ਹਰਤੀਤਿ. ਏਦਿਸਾ ਚ ਭਿਕ੍ਖੂ ਯਾਗੁਂ ਪਿਵਿਤ੍ਵਾ, ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਆਰਭਿਤ੍ਵਾ, ਬੁਦ੍ਧਸਾਸਨੇ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤਾ ਗਣਨਪਥਂ ਵੀਤਿਵਤ੍ਤਾ. ਸੀਹਲ਼ਦੀਪੇਯੇਵ ਤੇਸੁ ਤੇਸੁ ਗਾਮੇਸੁ ਆਸਨਸਾਲਾਯ ਨ ਤਂ ਆਸਨਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਯਤ੍ਥ ਯਾਗੁਂ ਪਿਵਿਤ੍ਵਾ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਨਤ੍ਥੀਤਿ.

ਯੋ ਪਨ ਪਮਾਦਵਿਹਾਰੀ ਹੋਤਿ ਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਧੁਰੋ, ਸਬ੍ਬਵਤ੍ਤਾਨਿ ਭਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਵਿਧਚੇਤੋਖਿਲਵਿਨਿਬਨ੍ਧਨਬਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤੋ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਮਨਸਿਕਾਰਮਨਨੁਯੁਤ੍ਤੋ ਗਾਮਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਗਿਹਿਪਪਞ੍ਚੇਨ ਪਪਞ੍ਚਿਤੋ ਤੁਚ੍ਛਕੋ ਨਿਕ੍ਖਮਤਿ, ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਨੇਵ ਹਰਤਿ ਨ ਪਚ੍ਚਾਹਰਤੀਤਿ.

ਯੋ ਪਨ ਪਗੇਵ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਸਬ੍ਬਵਤ੍ਤਾਨਿ ਪਰਿਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਯਾਵ ਭਿਕ੍ਖਾਚਾਰਵੇਲਾ, ਤਾਵ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕਂ ਆਭੁਜਿਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤਿ. ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਨਾਮ ਦੁਵਿਧਂ – ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਕਂ, ਪਾਰਿਹਾਰਿਯਞ੍ਚ. ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਕਂ ਨਾਮ ਮੇਤ੍ਤਾ ਚ ਮਰਣਸ੍ਸਤਿ ਚ. ਤਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਤੋ ‘‘ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਕ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਮੇਤ੍ਤਾ ਨਾਮ ਆਵਾਸਾਦੀਸੁ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਾ. ਆਵਾਸੇਸੁ ਹਿ ਮੇਤ੍ਤਾਵਿਹਾਰੀ ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀਨਂ ਪਿਯੋ ਹੋਤਿ, ਤੇਨ ਫਾਸੁ ਅਸਙ੍ਘਟ੍ਠੋ ਵਿਹਰਤਿ. ਦੇਵਤਾਸੁ ਮੇਤ੍ਤਾਵਿਹਾਰੀ ਦੇਵਤਾਹਿ ਰਕ੍ਖਿਤਗੋਪਿਤੋ ਸੁਖਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਰਾਜਰਾਜਮਹਾਮਤ੍ਤਾਦੀਸੁ ਮੇਤ੍ਤਾਵਿਹਾਰੀ, ਤੇਹਿ ਮਮਾਯਿਤੋ ਸੁਖਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਗਾਮਨਿਗਮਾਦੀਸੁ ਮੇਤ੍ਤਾਵਿਹਾਰੀ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਭਿਕ੍ਖਾਚਰਿਯਾਦੀਸੁ ਮਨੁਸ੍ਸੇਹਿ ਸਕ੍ਕਤਗਰੁਕਤੋ ਸੁਖਂ ਵਿਹਰਤਿ. ਮਰਣਸ੍ਸਤਿਭਾਵਨਾਯ ਜੀਵਿਤਨਿਕਨ੍ਤਿਂ ਪਹਾਯ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤੋ ਵਿਹਰਤਿ.

ਯਂ ਪਨ ਸਦਾ ਪਰਿਹਰਿਤਬ੍ਬਂ ਚਰਿਤਾਨੁਕੂਲੇਨ ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ਦਸਾਸੁਭਕਸਿਣਾਨੁਸ੍ਸਤੀਸੁ ਅਞ੍ਞਤਰਂ, ਚਤੁਧਾਤੁਵਵਤ੍ਥਾਨਮੇਵ ਵਾ, ਤਂ ਸਦਾ ਪਰਿਹਰਿਤਬ੍ਬਤੋ, ਰਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬਤੋ, ਭਾਵੇਤਬ੍ਬਤੋ ਚ ਪਾਰਿਹਾਰਿਯਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਮੂਲਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿਪਿ ਤਦੇਵ. ਤਤ੍ਥ ਯਂ ਪਠਮਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਕਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਮਨਸਿ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਛਾ ਪਾਰਿਹਾਰਿਯਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤਿ, ਤਂ ਚਤੁਧਾਤੁਵਵਤ੍ਥਾਨਮੁਖੇਨ ਦਸ੍ਸੇਸ੍ਸਾਮ.

ਅਯਞ੍ਹਿ ਯਥਾਠਿਤਂ ਯਥਾਪਣਿਹਿਤਂ ਕਾਯਂ ਧਾਤੁਸੋ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਤਿ – ਯਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸਰੀਰੇ ਵੀਸਤਿਕੋਟ੍ਠਾਸੇਸੁ ਕਕ੍ਖਲ਼ਂ ਖਰਗਤਂ, ਸਾ ਪਥਵੀਧਾਤੁ. ਯਂ ਦ੍ਵਾਦਸਸੁ ਆਬਨ੍ਧਨਕਿਚ੍ਚਕਰਂ ਸ੍ਨੇਹਗਤਂ, ਸਾ ਆਪੋਧਾਤੁ. ਯਂ ਚਤੂਸੁ ਪਰਿਪਾਚਨਕਰਂ ਉਸੁਮਗਤਂ, ਸਾ ਤੇਜੋਧਾਤੁ. ਯਂ ਪਨ ਛਸੁ ਵਿਤ੍ਥਮ੍ਭਨਕਰਂ ਵਾਯੋਗਤਂ, ਸਾ ਵਾਯੋਧਾਤੁ. ਯਂ ਪਨੇਤ੍ਥ ਚਤੂਹਿ ਮਹਾਭੂਤੇਹਿ ਅਸਮ੍ਫੁਟ੍ਠਂ ਛਿਦ੍ਦਂ ਵਿਵਰਂ, ਸਾ ਆਕਾਸਧਾਤੁ. ਤਂਵਿਜਾਨਨਕਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਧਾਤੁ. ਤਤੋ ਉਤ੍ਤਰਿ ਅਞ੍ਞੋ ਸਤ੍ਤੋ ਵਾ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਵਾ ਨਤ੍ਥਿ. ਕੇਵਲਂ ਸੁਦ੍ਧਸਙ੍ਖਾਰਪੁਞ੍ਜੋਵ ਅਯਨ੍ਤਿ.

ਏਵਂ ਆਦਿਮਜ੍ਝਪਰਿਯੋਸਾਨਤੋ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਮਨਸਿ ਕਰਿਤ੍ਵਾ, ਕਾਲਂ ਞਤ੍ਵਾ, ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ, ਪੁਬ੍ਬੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਗਾਮਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਚ ਯਥਾ ਅਨ੍ਧਪੁਥੁਜ੍ਜਨਾ ਅਭਿਕ੍ਕਮਾਦੀਸੁ ‘‘ਅਤ੍ਤਾ ਅਭਿਕ੍ਕਮਤਿ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਅਭਿਕ੍ਕਮੋ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤੋ’’ਤਿ ਵਾ, ‘‘ਅਹਂ ਅਭਿਕ੍ਕਮਾਮਿ, ਮਯਾ ਅਭਿਕ੍ਕਮੋ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤੋ’’ਤਿ ਵਾ ਸਮ੍ਮੁਯ੍ਹਨ੍ਤਿ, ਤਥਾ ਅਸਮ੍ਮੁਯ੍ਹਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਭਿਕ੍ਕਮਾਮੀਤਿ ਚਿਤ੍ਤੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨੇ ਤੇਨੇਵ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਚਿਤ੍ਤਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾ ਸਨ੍ਧਾਰਣਵਾਯੋਧਾਤੁ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਸਾ ਇਮਂ ਪਥਵੀਧਾਤ੍ਵਾਦਿਸਨ੍ਨਿਵੇਸਭੂਤਂ ਕਾਯਸਮ੍ਮਤਂ ਅਟ੍ਠਿਕਸਙ੍ਘਾਟਂ ਵਿਪ੍ਫਰਤਿ, ਤਤੋ ਚਿਤ੍ਤਕਿਰਿਯਾਵਾਯੋਧਾਤੁਵਿਪ੍ਫਾਰਵਸੇਨ ਅਯਂ ਕਾਯਸਮ੍ਮਤੋ ਅਟ੍ਠਿਕਸਙ੍ਘਾਟੋ ਅਭਿਕ੍ਕਮਤਿ. ਤਸ੍ਸੇਵਂ ਅਭਿਕ੍ਕਮਤੋ ਏਕੇਕਪਾਦੁਦ੍ਧਾਰਣੇ ਚਤੂਸੁ ਧਾਤੂਸੁ ਵਾਯੋਧਾਤੁਅਨੁਗਤਾ ਤੇਜੋਧਾਤੁ ਅਧਿਕਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਮਨ੍ਦਾ ਇਤਰਾ. ਅਤਿਹਰਣਵੀਤਿਹਰਣਾਪਹਰਣੇਸੁ ਪਨ ਤੇਜੋਧਾਤੁਅਨੁਗਤਾ ਵਾਯੋਧਾਤੁ ਅਧਿਕਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਮਨ੍ਦਾ ਇਤਰਾ. ਓਰੋਹਣੇ ਪਨ ਪਥਵੀਧਾਤੁਅਨੁਗਤਾ ਆਪੋਧਾਤੁ ਅਧਿਕਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਮਨ੍ਦਾ ਇਤਰਾ. ਸਨ੍ਨਿਕ੍ਖੇਪਨਸਮੁਪ੍ਪੀਲ਼ਨੇਸੁ ਆਪੋਧਾਤੁਅਨੁਗਤਾ ਪਥਵੀਧਾਤੁ ਅਧਿਕਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਮਨ੍ਦਾ ਇਤਰਾ. ਇਚ੍ਚੇਤਾ ਧਾਤੁਯੋ ਤੇਨ ਤੇਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਉਪ੍ਪਾਦਕਚਿਤ੍ਤੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥੇਵ ਭਿਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਕੋ ਏਕੋ ਅਭਿਕ੍ਕਮਤਿ, ਕਸ੍ਸ ਵਾ ਏਕਸ੍ਸ ਅਭਿਕ੍ਕਮਨ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਏਕੇਕਪਾਦੁਦ੍ਧਾਰਣਾਦਿਪ੍ਪਕਾਰੇਸੁ ਏਕੇਕਸ੍ਮਿਂ ਪਕਾਰੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਧਾਤੁਯੋ, ਤਦਵਿਨਿਬ੍ਭੁਤ੍ਤਾ ਚ ਸੇਸਾ ਰੂਪਧਮ੍ਮਾ, ਤਂਸਮੁਟ੍ਠਾਪਕਂ ਚਿਤ੍ਤਂ, ਤਂਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਚ ਸੇਸਾ ਅਰੂਪਧਮ੍ਮਾਤਿ ਏਤੇ ਰੂਪਾਰੂਪਧਮ੍ਮਾ. ਤਤੋ ਪਰਂ ਅਤਿਹਰਣਵੀਤਿਹਰਣਾਦੀਸੁ ਅਞ੍ਞਂ ਪਕਾਰਂ ਨ ਸਮ੍ਪਾਪੁਣਨ੍ਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥੇਵ ਭਿਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਅਨਿਚ੍ਚਾ. ਯਞ੍ਚ ਅਨਿਚ੍ਚਂ, ਤਂ ਦੁਕ੍ਖਂ. ਯਂ ਦੁਕ੍ਖਂ, ਤਦਨਤ੍ਤਾਤਿ ਏਵਂ ਸਬ੍ਬਾਕਾਰਪਰਿਪੂਰਂ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਮਨਸਿਕਰੋਨ੍ਤੋਵ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਅਤ੍ਥਕਾਮਾ ਹਿ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤਾ ਸਾਸਨੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਦਸਪਿ ਵੀਸਮ੍ਪਿ ਤਿਂਸਮ੍ਪਿ ਚਤ੍ਤਾਲੀਸਮ੍ਪਿ ਪਞ੍ਞਾਸਮ੍ਪਿ ਸਟ੍ਠਿਪਿ ਸਤ੍ਤਤਿਪਿ ਸਤਮ੍ਪਿ ਏਕਤੋ ਵਸਨ੍ਤਾ ਕਤਿਕਵਤ੍ਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ – ‘‘ਆਵੁਸੋ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਨ ਇਣਟ੍ਠਾ, ਨ ਭਯਟ੍ਠਾ, ਨ ਜੀਵਿਕਾਪਕਤਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾ; ਦੁਕ੍ਖਾ ਮੁਚ੍ਚਿਤੁਕਾਮਾ ਪਨੇਤ੍ਥ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾ. ਤਸ੍ਮਾ ਗਮਨੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਕਿਲੇਸਂ ਗਮਨੇਯੇਵ ਨਿਗ੍ਗਣ੍ਹਥ, ਠਾਨੇ ਨਿਸਜ੍ਜਾਯ, ਸਯਨੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਕਿਲੇਸਂ ਗਮਨੇਯੇਵ ਨਿਗ੍ਗਣ੍ਹਥਾ’’ਤਿ. ਤੇ ਏਵਂ ਕਤਿਕਵਤ੍ਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖਾਚਾਰਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ ਅਡ੍ਢਉਸਭਉਸਭਅਡ੍ਢਗਾਵੁਤਗਾਵੁਤਨ੍ਤਰੇਸੁ ਪਾਸਾਣਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤਾਯ ਸਞ੍ਞਾਯ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਮਨਸਿਕਰੋਨ੍ਤਾਵ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਸਚੇ ਕਸ੍ਸਚਿ ਗਮਨੇ ਕਿਲੇਸੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਤ੍ਥੇਵ ਨਂ ਨਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਤਥਾ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੋ ਤਿਟ੍ਠਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਪਚ੍ਛਤੋ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋਪਿ ਤਿਟ੍ਠਤਿ. ਸੋ – ‘‘ਅਯਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਤੁਯ੍ਹਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਵਿਤਕ੍ਕਂ ਜਾਨਾਤਿ, ਅਨਨੁਚ੍ਛਵਿਕਂ ਤੇ ਏਤ’’ਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਪਟਿਚੋਦੇਤ੍ਵਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਵਡ੍ਢੇਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥੇਵ ਅਰਿਯਭੂਮਿਂ ਓਕ੍ਕਮਤਿ. ਤਥਾ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੋ ਨਿਸੀਦਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਪਚ੍ਛਤੋ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋਪਿ ਨਿਸੀਦਤੀਤਿ ਸੋਯੇਵ ਨਯੋ. ਅਰਿਯਭੂਮਿ ਓਕ੍ਕਮਿਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੋਪਿ ਤਂ ਕਿਲੇਸਂ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭੇਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਮਨਸਿਕਰੋਨ੍ਤੋਵ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਨ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਨ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਪਾਦਂ ਉਦ੍ਧਰਤਿ. ਉਦ੍ਧਰਤਿ ਚੇ, ਪਟਿਨਿਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਪੁਰਿਮਪ੍ਪਦੇਸਂਯੇਵ ਏਤਿ ਸੀਹਲ਼ਦੀਪੇ ਆਲਿਨ੍ਦਕਵਾਸੀ ਮਹਾਫੁਸ੍ਸਦੇਵਤ੍ਥੇਰੋ ਵਿਯ.

ਸੋ ਕਿਰ ਏਕੂਨਵੀਸਤਿ ਵਸ੍ਸਾਨਿ ਗਤਪਚ੍ਚਾਗਤਵਤ੍ਤਂ ਪੂਰੇਨ੍ਤੋ ਏਵ ਵਿਹਾਸਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾਪਿ ਸੁਦਂ ਅਨ੍ਤਰਾਮਗ੍ਗੇ ਕਸਨ੍ਤਾ ਚ ਵਪਨ੍ਤਾ ਚ ਮਦ੍ਦਨ੍ਤਾ ਚ ਕਮ੍ਮਾਨਿ ਕਰੋਨ੍ਤਾ ਥੇਰਂ ਤਥਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ – ‘‘ਅਯਂ ਥੇਰੋ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਨਿਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਮਗ੍ਗਮੂਲ਼੍ਹੋ, ਉਦਾਹੁ ਕਿਞ੍ਚਿ ਪਮੁਟ੍ਠੋ’’ਤਿ ਸਮੁਲ੍ਲਪਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਤਂ ਅਨਾਦਿਯਿਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਯੁਤ੍ਤੇਨੇਵ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਸਮਣਧਮ੍ਮਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਵੀਸਤਿਵਸ੍ਸਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਅਰਹਤ੍ਤਪ੍ਪਤ੍ਤਦਿਵਸੇ ਚਸ੍ਸ ਚਙ੍ਕਮਨਕੋਟਿਯਂ ਅਧਿਵਤ੍ਥਾ ਦੇਵਤਾ ਅਙ੍ਗੁਲੀਹਿ ਦੀਪਂ ਉਜ੍ਜਾਲੇਤ੍ਵਾ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਚਤ੍ਤਾਰੋਪਿ ਮਹਾਰਾਜਾਨੋ ਸਕ੍ਕੋ ਚ ਦੇਵਾਨਮਿਨ੍ਦੋ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਚ ਸਹਮ੍ਪਤਿ ਉਪਟ੍ਠਾਨਂ ਆਗਮਂਸੁ. ਤਞ੍ਚ ਓਭਾਸਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਵਨਵਾਸੀ ਮਹਾਤਿਸ੍ਸਤ੍ਥੇਰੋ ਤਂ ਦੁਤਿਯਦਿਵਸੇ ਪੁਚ੍ਛਿ ‘‘ਰਤ੍ਤਿਭਾਗੇ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਓਭਾਸੋ ਅਹੋਸਿ, ਕਿਂ ਸੋ ਓਭਾਸੋ’’ਤਿ? ਥੇਰੋ ਵਿਕ੍ਖੇਪਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ‘‘ਓਭਾਸੋ ਨਾਮ ਦੀਪੋਭਾਸੋਪਿ ਹੋਤਿ, ਮਣਿਓਭਾਸੋਪੀ’’ਤਿ ਏਵਮਾਦਿਂ ਆਹ. ਸੋ ‘‘ਪਟਿਚ੍ਛਾਦੇਥ ਤੁਮ੍ਹੇ’’ਤਿ ਨਿਬਦ੍ਧੋ ‘‘ਆਮਾ’’ਤਿ ਪਟਿਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਆਰੋਚੇਸਿ.

ਕਾਲ਼ਵਲ੍ਲਿਮਣ੍ਡਪਵਾਸੀ ਮਹਾਨਾਗਤ੍ਥੇਰੋ ਵਿਯ ਚ. ਸੋਪਿ ਕਿਰ ਗਤਪਚ੍ਚਾਗਤਵਤ੍ਤਂ ਪੂਰੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਪਠਮਂ ਤਾਵ ਭਗਵਤੋ ਮਹਾਪਧਾਨਂ ਪੂਜੇਮੀ’’ਤਿ ਸਤ੍ਤ ਵਸ੍ਸਾਨਿ ਠਾਨਚਙ੍ਕਮਮੇਵ ਅਧਿਟ੍ਠਾਸਿ. ਪੁਨ ਸੋਲ਼ਸ ਵਸ੍ਸਾਨਿ ਗਤਪਚ੍ਚਾਗਤਵਤ੍ਤਂ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਏਵਂ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਯੁਤ੍ਤੇਨੇਵ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਪਾਦਂ ਉਦ੍ਧਰਨ੍ਤੋ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਨ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਉਦ੍ਧਟੇ ਪਨ ਪਟਿਨਿਵਤ੍ਤਨ੍ਤੋ ਗਾਮਸਮੀਪਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ, ‘‘ਗਾਵੀ ਨੁ ਪਬ੍ਬਜਿਤੋ ਨੂ’’ਤਿ ਆਸਙ੍ਕਨੀਯਪ੍ਪਦੇਸੇ ਠਤ੍ਵਾ, ਸਙ੍ਘਾਟਿਂ ਪਾਰੁਪਿਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ, ਗਾਮਦ੍ਵਾਰਂ ਪਤ੍ਵਾ, ਕਚ੍ਛਕਨ੍ਤਰਤੋ ਉਦਕਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ, ਗਣ੍ਡੂਸਂ ਕਤ੍ਵਾ ਗਾਮਂ ਪਵਿਸਤਿ ‘‘ਭਿਕ੍ਖਂ ਦਾਤੁਂ ਵਾ ਵਨ੍ਦਿਤੁਂ ਵਾ ਉਪਗਤੇ ਮਨੁਸ੍ਸੇ ‘ਦੀਘਾਯੁਕਾ ਹੋਥਾ’ਤਿ ਵਚਨਮਤ੍ਤੇਨਪਿ ਮਾ ਮੇ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਵਿਕ੍ਖੇਪੋ ਅਹੋਸੀ’’ਤਿ ਸਚੇ ਪਨ ‘‘ਅਜ੍ਜ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕਿਂ ਸਤ੍ਤਮੀ, ਉਦਾਹੁ ਅਟ੍ਠਮੀ’’ਤਿ ਦਿਵਸਂ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਉਦਕਂ ਗਿਲਿਤ੍ਵਾ ਆਰੋਚੇਤਿ. ਸਚੇ ਦਿਵਸਪੁਚ੍ਛਕਾ ਨ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਨਿਕ੍ਖਮਨਵੇਲਾਯਂ ਗਾਮਦ੍ਵਾਰੇ ਨਿਟ੍ਠੁਭਿਤ੍ਵਾਵ ਯਾਤਿ.

ਸੀਹਲ਼ਦੀਪੇਯੇਵ ਕਲਮ੍ਬਤਿਤ੍ਥਵਿਹਾਰੇ ਵਸ੍ਸੂਪਗਤਾ ਪਞ੍ਞਾਸਭਿਕ੍ਖੂ ਵਿਯ ਚ. ਤੇ ਕਿਰ ਵਸ੍ਸੂਪਨਾਯਿਕਉਪੋਸਥਦਿਵਸੇ ਕਤਿਕਵਤ੍ਤਂ ਅਕਂਸੁ – ‘‘ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਅਪ੍ਪਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਨਾਲਪਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ. ਗਾਮਞ੍ਚ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਵਿਸਨ੍ਤਾ ਗਾਮਦ੍ਵਾਰੇ ਉਦਕਗਣ੍ਡੂਸਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਵਿਸਿਂਸੁ, ਦਿਵਸੇ ਪੁਚ੍ਛਿਤੇ ਉਦਕਂ ਗਿਲਿਤ੍ਵਾ ਆਰੋਚੇਸੁਂ, ਅਪੁਚ੍ਛਿਤੇ ਗਾਮਦ੍ਵਾਰੇ ਨਿਟ੍ਠੁਭਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਾਰਂ ਆਗਮਂਸੁ. ਤਤ੍ਥ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਨਿਟ੍ਠੁਭਨਟ੍ਠਾਨਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਜਾਨਿਂਸੁ ‘‘ਅਜ੍ਜ ਏਕੋ ਆਗਤੋ, ਅਜ੍ਜ ਦ੍ਵੇ’’ਤਿ. ਏਵਞ੍ਚ ਚਿਨ੍ਤੇਸੁਂ ‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਏਤੇ ਅਮ੍ਹੇਹੇਵ ਸਦ੍ਧਿਂ ਨ ਸਲ੍ਲਪਨ੍ਤਿ, ਉਦਾਹੁ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਮ੍ਪਿ? ਯਦਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਮ੍ਪਿ ਨ ਸਲ੍ਲਪਨ੍ਤਿ, ਅਦ੍ਧਾ ਵਿਵਾਦਜਾਤਾ ਭਵਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਹਨ੍ਦ ਨੇਸਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਖਮਾਪੇਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਸਬ੍ਬੇ ਵਿਹਾਰਂ ਅਗਮਂਸੁ. ਤਤ੍ਥ ਪਞ੍ਞਾਸਭਿਕ੍ਖੂਸੁ ਵਸ੍ਸਂ ਉਪਗਤੇਸੁ ਦ੍ਵੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਕੋਕਾਸੇ ਨਾਦ੍ਦਸਂਸੁ. ਤਤੋ ਯੋ ਤੇਸੁ ਚਕ੍ਖੁਮਾ ਪੁਰਿਸੋ, ਸੋ ਏਵਮਾਹ – ‘‘ਨ, ਭੋ, ਕਲਹਕਾਰਕਾਨਂ ਵਸਨੋਕਾਸੋ ਈਦਿਸੋ ਹੋਤਿ, ਸੁਸਮ੍ਮਟ੍ਠਂ ਚੇਤਿਯਙ੍ਗਣਂ ਬੋਧਿਯਙ੍ਗਣਂ, ਸੁਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਾ ਸਮ੍ਮਜ੍ਜਨਿਯੋ, ਸੂਪਟ੍ਠਪਿਤਂ ਪਾਨੀਯਪਰਿਭੋਜਨੀਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਤਤੋਵ ਨਿਵਤ੍ਤਾ. ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਨ੍ਤੋਤੇਮਾਸੇਯੇਵ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਆਰਭਿਤ੍ਵਾ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਵਾ ਮਹਾਪਵਾਰਣਾਯ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਪਵਾਰਣਂ ਪਵਾਰੇਸੁਂ.

ਏਵਂ ਕਾਲ਼ਵਲ੍ਲਿਮਣ੍ਡਪਵਾਸੀ ਮਹਾਨਾਗਤ੍ਥੇਰੋ ਵਿਯ ਕਲਮ੍ਬਤਿਤ੍ਥਵਿਹਾਰੇ ਵਸ੍ਸੂਪਗਤਭਿਕ੍ਖੂ ਵਿਯ ਚ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਯੁਤ੍ਤੇਨੇਵ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਪਾਦਂ ਉਦ੍ਧਰਨ੍ਤੋ ਗਾਮਸਮੀਪਂ ਪਤ੍ਵਾ, ਉਦਕਗਣ੍ਡੂਸਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਵੀਥਿਯੋ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ, ਯਤ੍ਥ ਸੁਰਾਸੋਣ੍ਡਧੁਤ੍ਤਾਦਯੋ ਕਲਹਕਾਰਕਾ ਚਣ੍ਡਹਤ੍ਥਿਅਸ੍ਸਾਦਯੋ ਵਾ ਨਤ੍ਥਿ, ਤਂ ਵੀਥਿਂ ਪਟਿਪਜ੍ਜਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਚ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਮਾਨੋ ਨ ਤੁਰਿਤਤੁਰਿਤੋ ਵਿਯ ਜਵੇਨ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਜਵਨਪਿਣ੍ਡਪਾਤਿਕਧੁਤਙ੍ਗਂ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ. ਵਿਸਮਭੂਮਿਭਾਗਪ੍ਪਤ੍ਤਂ ਪਨ ਉਦਕਭਰਿਤਸਕਟਮਿਵ ਨਿਚ੍ਚਲੋਵ ਹੁਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਅਨੁਘਰਂ ਪਵਿਟ੍ਠੋ ਚ ਦਾਤੁਕਾਮਂ ਅਦਾਤੁਕਾਮਂ ਵਾ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤੁਂ ਤਦਨੁਰੂਪਂ ਕਾਲਂ ਆਗਮੇਨ੍ਤੋ ਭਿਕ੍ਖਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ, ਪਤਿਰੂਪੇ ਓਕਾਸੇ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ, ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਮਨਸਿ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਆਹਾਰੇ ਪਟਿਕੂਲਸਞ੍ਞਂ ਉਪਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ, ਅਕ੍ਖਬ੍ਭਞ੍ਜਨਵਣਾਲੇਪਨਪੁਤ੍ਤਮਂਸੂਪਮਾਵਸੇਨ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਨ੍ਤੋ ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਆਹਾਰਂ ਆਹਾਰੇਤਿ, ਨੇਵ ਦਵਾਯ ਨ ਮਦਾਯ…ਪੇ… ਭੁਤ੍ਤਾਵੀ ਚ ਉਦਕਕਿਚ੍ਚਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਮੁਹੁਤ੍ਤਂ ਭਤ੍ਤਕਿਲਮਥਂ ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਮ੍ਭੇਤ੍ਵਾ, ਯਥਾ ਪੁਰੇ ਭਤ੍ਤਂ, ਏਵਂ ਪਚ੍ਛਾ ਭਤ੍ਤਂ ਪੁਰਿਮਯਾਮਂ ਪਚ੍ਛਿਮਯਾਮਞ੍ਚ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤਿ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਹਰਤਿ ਚੇਵ ਪਚ੍ਚਾਹਰਤਿ ਚਾਤਿ. ਏਵਮੇਤਂ ਹਰਣਪਚ੍ਚਾਹਰਣਂ ਗਤਪਚ੍ਚਾਗਤਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ.

ਏਤਂ ਪੂਰੇਨ੍ਤੋ ਯਦਿ ਉਪਨਿਸ੍ਸਯਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ, ਪਠਮਵਯੇ ਏਵ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਾਤਿ. ਨੋ ਚੇ ਪਠਮਵਯੇ ਪਾਪੁਣਾਤਿ, ਅਥ ਮਜ੍ਝਿਮਵਯੇ ਪਾਪੁਣਾਤਿ. ਨੋ ਚੇ ਮਜ੍ਝਿਮਵਯੇ ਪਾਪੁਣਾਤਿ, ਅਥ ਮਰਣਸਮਯੇ ਪਾਪੁਣਾਤਿ. ਨੋ ਚੇ ਮਰਣਸਮਯੇ ਪਾਪੁਣਾਤਿ, ਅਥ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਾਪੁਣਾਤਿ. ਨੋ ਚੇ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਾਪੁਣਾਤਿ, ਅਥ ਪਚ੍ਚੇਕਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਤਿ. ਨੋ ਚੇ ਪਚ੍ਚੇਕਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਤਿ, ਅਥ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਖਿਪ੍ਪਾਭਿਞ੍ਞੋ ਹੋਤਿ; ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ – ਥੇਰੋ ਬਾਹਿਯੋ, ਮਹਾਪਞ੍ਞੋ ਵਾ ਹੋਤਿ; ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਥੇਰੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ.

ਅਯਂ ਪਨ ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਕਸ੍ਸਪਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਸਾਸਨੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ, ਆਰਞ੍ਞਿਕੋ ਹੁਤ੍ਵਾ, ਵੀਸਤਿ ਵਸ੍ਸਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਏਤਂ ਗਤਪਚ੍ਚਾਗਤਵਤ੍ਤਂ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ, ਕਾਲਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਕਾਮਾਵਚਰਦੇਵਲੋਕੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿ. ਤਤੋ ਚਵਿਤ੍ਵਾ ਬਾਰਾਣਸਿਰਞ੍ਞੋ ਅਗ੍ਗਮਹੇਸਿਯਾ ਕੁਚ੍ਛਿਮ੍ਹਿ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਂ ਅਗ੍ਗਹੇਸਿ. ਕੁਸਲਾ ਇਤ੍ਥਿਯੋ ਤਦਹੇਵ ਗਬ੍ਭਸਣ੍ਠਾਨਂ ਜਾਨਨ੍ਤਿ, ਸਾ ਚ ਤਾਸਮਞ੍ਞਤਰਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਂ ਗਬ੍ਭਪਤਿਟ੍ਠਾਨਂ ਰਞ੍ਞੋ ਨਿਵੇਦੇਸਿ. ਧਮ੍ਮਤਾ ਏਸਾ, ਯਂ ਪੁਞ੍ਞਵਨ੍ਤੇ ਸਤ੍ਤੇ ਗਬ੍ਭੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ਮਾਤੁਗਾਮੋ ਗਬ੍ਭਪਰਿਹਾਰਂ ਲਭਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਰਾਜਾ ਤਸ੍ਸਾ ਗਬ੍ਭਪਰਿਹਾਰਂ ਅਦਾਸਿ. ਸਾ ਤਤੋ ਪਭੁਤਿ ਨਾਚ੍ਚੁਣ੍ਹਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਅਜ੍ਝੋਹਰਿਤੁਂ ਲਭਤਿ, ਨਾਤਿਸੀਤਂ, ਨਾਤਿਅਮ੍ਬਿਲਂ, ਨਾਤਿਲੋਣਂ, ਨਾਤਿਕਟੁਕਂ, ਨਾਤਿਤਿਤ੍ਤਕਂ. ਅਚ੍ਚੁਣ੍ਹੇ ਹਿ ਮਾਤਰਾ ਅਜ੍ਝੋਹਟੇ ਗਬ੍ਭਸ੍ਸ ਲੋਹਕੁਮ੍ਭਿਵਾਸੋ ਵਿਯ ਹੋਤਿ, ਅਤਿਸੀਤੇ ਲੋਕਨ੍ਤਰਿਕਵਾਸੋ ਵਿਯ, ਅਚ੍ਚਮ੍ਬਿਲਲੋਣਕਟੁਕਤਿਤ੍ਤਕੇਸੁ ਭੁਤ੍ਤੇਸੁ ਸਤ੍ਥੇਨ ਫਾਲੇਤ੍ਵਾ ਅਮ੍ਬਿਲਾਦੀਹਿ ਸਿਤ੍ਤਾਨਿ ਵਿਯ ਗਬ੍ਭਸੇਯ੍ਯਕਸ੍ਸ ਅਙ੍ਗਾਨਿ ਤਿਬ੍ਬਵੇਦਨਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਅਤਿਚਙ੍ਕਮਨਟ੍ਠਾਨਨਿਸਜ੍ਜਾਸਯਨਤੋਪਿ ਨਂ ਨਿਵਾਰੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕੁਚ੍ਛਿਗਤਸ੍ਸ ਸਞ੍ਚਲਨਦੁਕ੍ਖਂ ਮਾ ਅਹੋਸੀ’’ਤਿ. ਮੁਦੁਕਤ੍ਥਰਣਤ੍ਥਤਾਯ ਭੂਮਿਯਂ ਚਙ੍ਕਮਨਾਦੀਨਿ ਮਤ੍ਤਾਯ ਕਾਤੁਂ ਲਭਤਿ, ਵਣ੍ਣਗਨ੍ਧਾਦਿਸਮ੍ਪਨ੍ਨਂ ਸਾਦੁਸਪ੍ਪਾਯਂ ਅਨ੍ਨਪਾਨਂ ਲਭਤਿ. ਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾਵ ਨਂ ਚਙ੍ਕਮਾਪੇਨ੍ਤਿ, ਨਿਸੀਦਾਪੇਨ੍ਤਿ, ਵੁਟ੍ਠਾਪੇਨ੍ਤਿ.

ਸਾ ਏਵਂ ਪਰਿਹਰਿਯਮਾਨਾ ਗਬ੍ਭਪਰਿਪਾਕਕਾਲੇ ਸੂਤਿਘਰਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚੂਸਸਮਯੇ ਪੁਤ੍ਤਂ ਵਿਜਾਯਿ ਪਕ੍ਕਤੇਲਮਦ੍ਦਿਤਮਨੋਸਿਲਾਪਿਣ੍ਡਿਸਦਿਸਂ ਧਞ੍ਞਪੁਞ੍ਞਲਕ੍ਖਣੂਪੇਤਂ. ਤਤੋ ਨਂ ਪਞ੍ਚਮਦਿਵਸੇ ਅਲਙ੍ਕਤਪ੍ਪਟਿਯਤ੍ਤਂ ਰਞ੍ਞੋ ਦਸ੍ਸੇਸੁਂ, ਰਾਜਾ ਤੁਟ੍ਠੋ ਛਸਟ੍ਠਿਯਾ ਧਾਤੀਹਿ ਉਪਟ੍ਠਾਪੇਸਿ. ਸੋ ਸਬ੍ਬਸਮ੍ਪਤ੍ਤੀਹਿ ਵਡ੍ਢਮਾਨੋ ਨ ਚਿਰਸ੍ਸੇਵ ਵਿਞ੍ਞੁਤਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਤਂ ਸੋਲ਼ਸਵਸ੍ਸੁਦ੍ਦੇਸਿਕਮੇਵ ਸਮਾਨਂ ਰਾਜਾ ਰਜ੍ਜੇ ਅਭਿਸਿਞ੍ਚਿ, ਵਿਵਿਧਨਾਟਕਾਨਿ ਚਸ੍ਸ ਉਪਟ੍ਠਾਪੇਸਿ. ਅਭਿਸਿਤ੍ਤੋ ਰਾਜਪੁਤ੍ਤੋ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਸਿ ਨਾਮੇਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੋ ਸਕਲਜਮ੍ਬੁਦੀਪੇ ਵੀਸਤਿਯਾ ਨਗਰਸਹਸ੍ਸੇਸੁ. ਜਮ੍ਬੁਦੀਪੇ ਹਿ ਪੁਬ੍ਬੇ ਚਤੁਰਾਸੀਤਿ ਨਗਰਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਅਹੇਸੁਂ. ਤਾਨਿ ਪਰਿਹਾਯਨ੍ਤਾਨਿ ਸਟ੍ਠਿ ਅਹੇਸੁਂ, ਤਤੋ ਪਰਿਹਾਯਨ੍ਤਾਨਿ ਚਤ੍ਤਾਲੀਸਂ, ਸਬ੍ਬਪਰਿਹਾਯਨਕਾਲੇ ਪਨ ਵੀਸਤਿ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਅਯਞ੍ਚ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੋ ਸਬ੍ਬਪਰਿਹਾਯਨਕਾਲੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿ. ਤੇਨਸ੍ਸ ਵੀਸਤਿ ਨਗਰਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਅਹੇਸੁਂ, ਵੀਸਤਿ ਪਾਸਾਦਸਹਸ੍ਸਾਨਿ, ਵੀਸਤਿ ਹਤ੍ਥਿਸਹਸ੍ਸਾਨਿ, ਵੀਸਤਿ ਅਸ੍ਸਸਹਸ੍ਸਾਨਿ, ਵੀਸਤਿ ਰਥਸਹਸ੍ਸਾਨਿ, ਵੀਸਤਿ ਪਤ੍ਤਿਸਹਸ੍ਸਾਨਿ, ਵੀਸਤਿ ਇਤ੍ਥਿਸਹਸ੍ਸਾਨਿ – ਓਰੋਧਾ ਚ ਨਾਟਕਿਤ੍ਥਿਯੋ ਚ, ਵੀਸਤਿ ਅਮਚ੍ਚਸਹਸ੍ਸਾਨਿ. ਸੋ ਮਹਾਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰਯਮਾਨੋ ਏਵ ਕਸਿਣਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚ ਅਭਿਞ੍ਞਾਯੋ, ਅਟ੍ਠ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯੋ ਚ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਸਿ. ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਅਭਿਸਿਤ੍ਤਰਞ੍ਞਾ ਨਾਮ ਅਵਸ੍ਸਂ ਅਟ੍ਟਕਰਣੇ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਏਕਦਿਵਸਂ ਪਗੇਵ ਪਾਤਰਾਸਂ ਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਵਿਨਿਚ੍ਛਯਟ੍ਠਾਨੇ ਨਿਸੀਦਿ. ਤਤ੍ਥ ਉਚ੍ਚਾਸਦ੍ਦਮਹਾਸਦ੍ਦਂ ਅਕਂਸੁ. ਸੋ ‘‘ਅਯਂ ਸਦ੍ਦੋ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ’’ਤਿ ਪਾਸਾਦਤਲਂ ਅਭਿਰੁਹਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਂ ਅਪ੍ਪੇਮੀ’’ਤਿ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਨਾਸਕ੍ਖਿ ਅਪ੍ਪੇਤੁਂ, ਰਜ੍ਜਵਿਕ੍ਖੇਪੇਨ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿ ਪਰਿਹੀਨਾ. ਤਤੋ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ ‘‘ਕਿਂ ਰਜ੍ਜਂ ਵਰਂ, ਉਦਾਹੁ ਸਮਣਧਮ੍ਮੋ’’ਤਿ. ਤਤੋ ‘‘ਰਜ੍ਜਸੁਖਂ ਪਰਿਤ੍ਤਂ ਅਨੇਕਾਦੀਨਵਂ, ਸਮਣਧਮ੍ਮਸੁਖਂ ਪਨ ਵਿਪੁਲਮਨੇਕਾਨਿਸਂਸਂ ਉਤ੍ਤਮਪੁਰਿਸਸੇਵਿਤਞ੍ਚਾ’’ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਅਮਚ੍ਚਂ ਆਣਾਪੇਸਿ – ‘‘ਇਮਂ ਰਜ੍ਜਂ ਧਮ੍ਮੇਨ ਸਮੇਨ ਅਨੁਸਾਸ, ਮਾ ਖੋ ਅਧਮ੍ਮਕਾਰਂ ਅਕਾਸੀ’’ਤਿ ਸਬ੍ਬਂ ਨਿਯ੍ਯਾਤੇਤ੍ਵਾ ਪਾਸਾਦਂ ਅਭਿਰੁਹਿਤ੍ਵਾ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਸੁਖੇਨ ਵਿਹਰਤਿ, ਨ ਕੋਚਿ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤੁਂ ਲਭਤਿ ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਮੁਖਧੋਵਨਦਨ੍ਤਕਟ੍ਠਦਾਯਕਭਤ੍ਤਨੀਹਾਰਕਾਦੀਹਿ.

ਤਤੋ ਅਦ੍ਧਮਾਸਮਤ੍ਤੇ ਵੀਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤੇ ਮਹੇਸੀ ਪੁਚ੍ਛਿ ‘‘ਰਾਜਾ ਉਯ੍ਯਾਨਗਮਨਬਲਦਸ੍ਸਨਨਾਟਕਾਦੀਸੁ ਕਤ੍ਥਚਿ ਨ ਦਿਸ੍ਸਤਿ, ਕੁਹਿਂ ਗਤੋ’’ਤਿ? ਤਸ੍ਸਾ ਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਸਾ ਅਮਚ੍ਚਸ੍ਸ ਪਾਹੇਸਿ ‘‘ਰਜ੍ਜੇ ਪਟਿਚ੍ਛਿਤੇ ਅਹਮ੍ਪਿ ਪਟਿਚ੍ਛਿਤਾ ਹੋਮਿ, ਏਤੁ ਮਯਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਂਵਾਸਂ ਕਪ੍ਪੇਤੂ’’ਤਿ. ਸੋ ਉਭੋ ਕਣ੍ਣੇ ਥਕੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਸਵਨੀਯਮੇਤ’’ਨ੍ਤਿ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿ. ਸਾ ਪੁਨਪਿ ਦ੍ਵਤ੍ਤਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਪੇਸੇਤ੍ਵਾ ਅਨਿਚ੍ਛਮਾਨਂ ਤਜ੍ਜਾਪੇਸਿ – ‘‘ਯਦਿ ਨ ਕਰੋਸਿ, ਠਾਨਾਪਿ ਤੇ ਚਾਵੇਮਿ, ਜੀਵਿਤਾਪਿ ਵੋਰੋਪੇਮੀ’’ਤਿ. ਸੋ ਭੀਤੋ ‘‘ਮਾਤੁਗਾਮੋ ਨਾਮ ਦਲ਼੍ਹਨਿਚ੍ਛਯੋ, ਕਦਾਚਿ ਏਵਮ੍ਪਿ ਕਾਰਾਪੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਏਕਦਿਵਸਂ ਰਹੋ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਾਯ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਿਰਿਸਯਨੇ ਸਂਵਾਸਂ ਕਪ੍ਪੇਸਿ. ਸਾ ਪੁਞ੍ਞਵਤੀ ਸੁਖਸਮ੍ਫਸ੍ਸਾ. ਸੋ ਤਸ੍ਸਾ ਸਮ੍ਫਸ੍ਸਰਾਗੇਨ ਰਤ੍ਤੋ ਤਤ੍ਥ ਅਭਿਕ੍ਖਣਂ ਸਙ੍ਕਿਤਸਙ੍ਕਿਤੋਵ ਅਗਮਾਸਿ. ਅਨੁਕ੍ਕਮੇਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਘਰਸਾਮਿਕੋ ਵਿਯ ਨਿਬ੍ਬਿਸਙ੍ਕੋ ਪਵਿਸਿਤੁਮਾਰਦ੍ਧੋ.

ਤਤੋ ਰਾਜਮਨੁਸ੍ਸਾ ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਰਞ੍ਞੋ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਰਾਜਾ ਨ ਸਦ੍ਦਹਤਿ. ਦੁਤਿਯਮ੍ਪਿ ਤਤਿਯਮ੍ਪਿ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਤਤੋ ਨਿਲੀਨੋ ਸਯਮੇਵ ਦਿਸ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਾਮਚ੍ਚੇ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਤੇ – ‘‘ਅਯਂ ਰਾਜਾਪਰਾਧਿਕੋ ਹਤ੍ਥਚ੍ਛੇਦਂ ਅਰਹਤਿ, ਪਾਦਚ੍ਛੇਦਂ ਅਰਹਤੀ’’ਤਿ ਯਾਵ ਸੂਲੇ ਉਤ੍ਤਾਸਨਂ, ਤਾਵ ਸਬ੍ਬਕਮ੍ਮਕਾਰਣਾਨਿ ਨਿਦ੍ਦਿਸਿਂਸੁ. ਰਾਜਾ – ‘‘ਏਤਸ੍ਸ ਵਧਬਨ੍ਧਨਤਾਲ਼ਨੇ ਮਯ੍ਹਂ ਵਿਹਿਂਸਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਜੀਵਿਤਾ ਵੋਰੋਪਨੇ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤੋ ਭਵੇਯ੍ਯ, ਧਨਹਰਣੇ ਅਦਿਨ੍ਨਾਦਾਨਂ, ਅਲਂ ਏਵਰੂਪੇਹਿ ਕਤੇਹਿ, ਇਮਂ ਮਮ ਰਜ੍ਜਾ ਨਿਕ੍ਕਡ੍ਢਥਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਅਮਚ੍ਚਾ ਤਂ ਨਿਬ੍ਬਿਸਯਂ ਅਕਂਸੁ. ਸੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਧਨਸਾਰਞ੍ਚ ਪੁਤ੍ਤਦਾਰਞ੍ਚ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਰਵਿਸਯਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਤਤ੍ਥ ਰਾਜਾ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਂ ਆਗਤੋਸੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਦੇਵ, ਇਚ੍ਛਾਮਿ ਤਂ ਉਪਟ੍ਠਾਤੁ’’ਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਤਂ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿ. ਅਮਚ੍ਚੋ ਕਤਿਪਾਹਚ੍ਚਯੇਨ ਲਦ੍ਧਵਿਸ੍ਸਾਸੋ ਤਂ ਰਾਜਾਨਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਮਹਾਰਾਜ, ਅਮਕ੍ਖਿਕਮਧੁਂ ਪਸ੍ਸਾਮਿ, ਤਂ ਖਾਦਨ੍ਤੋ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ. ਰਾਜਾ ‘‘ਕਿਂ ਏਤਂ ਉਪ੍ਪਣ੍ਡੇਤੁਕਾਮੋ ਭਣਤੀ’’ਤਿ ਨ ਸੁਣਾਤਿ. ਸੋ ਅਨ੍ਤਰਂ ਲਭਿਤ੍ਵਾ ਪੁਨਪਿ ਸੁਟ੍ਠੁਤਰਂ ਵਣ੍ਣੇਤ੍ਵਾ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਰਾਜਾ ‘‘ਕਿਂ ਏਤ’’ਨ੍ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਬਾਰਾਣਸਿਰਜ੍ਜਂ, ਦੇਵਾ’’ਤਿ. ਰਾਜਾ ‘‘ਮਂ ਨੇਤ੍ਵਾ ਮਾਰੇਤੁਕਾਮੋਸੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਸੋ ‘‘ਮਾ, ਦੇਵ, ਏਵਂ ਅਵਚ, ਯਦਿ ਨ ਸਦ੍ਦਹਸਿ, ਮਨੁਸ੍ਸੇ ਪੇਸੇਹੀ’’ਤਿ. ਸੋ ਮਨੁਸ੍ਸੇ ਪੇਸੇਸਿ. ਤੇ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਗੋਪੁਰਂ ਖਣਿਤ੍ਵਾ ਰਞ੍ਞੋ ਸਯਨਘਰੇ ਉਟ੍ਠਹਿਂਸੁ.

ਰਾਜਾ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਸ੍ਸ ਆਗਤਾਤ੍ਥਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਚੋਰਾ ਮਯਂ, ਮਹਾਰਾਜਾ’’ਤਿ. ਰਾਜਾ ਤੇਸਂ ਧਨਂ ਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਮਾ ਪੁਨ ਏਵਮਕਤ੍ਥਾ’’ਤਿ ਓਵਦਿਤ੍ਵਾ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਸਿ. ਤੇ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਰਞ੍ਞੋ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਸੋ ਪੁਨਪਿ ਦ੍ਵਤ੍ਤਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਤਥੇਵ ਵੀਮਂਸਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਸੀਲਵਾ ਰਾਜਾ’’ਤਿ ਚਤੁਰਙ੍ਗਿਨਿਂ ਸੇਨਂ ਸਨ੍ਨਯ੍ਹਿਤ੍ਵਾ ਸੀਮਨ੍ਤਰੇ ਏਕਂ ਨਗਰਂ ਉਪਗਮ੍ਮ ਤਤ੍ਥ ਅਮਚ੍ਚਸ੍ਸ ਪਾਹੇਸਿ ‘‘ਨਗਰਂ ਵਾ ਮੇ ਦੇਹਿ ਯੁਦ੍ਧਂ ਵਾ’’ਤਿ. ਸੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤਸ੍ਸ ਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚਾਪੇਸਿ ‘‘ਆਣਾਪੇਤੁ ਦੇਵੋ ਕਿਂ ਯੁਜ੍ਝਾਮਿ, ਉਦਾਹੁ ਨਗਰਂ ਦੇਮੀ’’ਤਿ. ਰਾਜਾ ‘‘ਨ ਯੁਜ੍ਝਿਤਬ੍ਬਂ, ਨਗਰਂ ਦਤ੍ਵਾ ਇਧਾਗਚ੍ਛਾ’’ਤਿ ਪੇਸੇਸਿ. ਸੋ ਤਥਾ ਅਕਾਸਿ. ਪਟਿਰਾਜਾਪਿ ਤਂ ਨਗਰਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਵਸੇਸਨਗਰੇਸੁਪਿ ਤਥੇਵ ਦੂਤਂ ਪਾਹੇਸਿ. ਤੇਪਿ ਅਮਚ੍ਚਾ ਤਥੇਵ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਰੋਚੇਤ੍ਵਾ ਤੇਨ ‘‘ਨ ਯੁਜ੍ਝਿਤਬ੍ਬਂ, ਇਧਾਗਨ੍ਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ ਬਾਰਾਣਸਿਂ ਆਗਮਂਸੁ.

ਤਤੋ ਅਮਚ੍ਚਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤਂ ਆਹਂਸੁ – ‘‘ਮਹਾਰਾਜ, ਤੇਨ ਸਹ ਯੁਜ੍ਝਾਮਾ’’ਤਿ. ਰਾਜਾ – ‘‘ਮਮ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਵਾਰੇਸਿ. ਅਮਚ੍ਚਾ – ‘‘ਮਯਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਤਂ ਜੀਵਗ੍ਗਾਹਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਇਧੇਵ ਆਨੇਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਨਾਨਾਉਪਾਯੇਹਿ ਰਾਜਾਨਂ ਸਞ੍ਞਾਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਏਹਿ ਮਹਾਰਾਜਾ’’ਤਿ ਗਨ੍ਤੁਂ ਆਰਦ੍ਧਾ. ਰਾਜਾ ‘‘ਸਚੇ ਸਤ੍ਤਮਾਰਣਪ੍ਪਹਰਣਵਿਲੁਮ੍ਪਨਕਮ੍ਮਂ ਨ ਕਰੋਥ, ਗਚ੍ਛਾਮੀ’’ਤਿ ਭਣਤਿ. ਅਮਚ੍ਚਾ ‘‘ਨ, ਦੇਵ, ਕਰੋਮ, ਭਯਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਪਲਾਪੇਮਾ’’ਤਿ ਚਤੁਰਙ੍ਗਿਨਿਂ ਸੇਨਂ ਸਨ੍ਨਯ੍ਹਿਤ੍ਵਾ ਘਟੇਸੁ ਦੀਪੇ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਰਤ੍ਤਿਂ ਗਚ੍ਛਿਂਸੁ. ਪਟਿਰਾਜਾ ਤਂ ਦਿਵਸਂ ਬਾਰਾਣਸਿਸਮੀਪੇ ਨਗਰਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਕਿਨ੍ਤਿ ਰਤ੍ਤਿਂ ਸਨ੍ਨਾਹਂ ਮੋਚਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪਮਤ੍ਤੋ ਨਿਦ੍ਦਂ ਓਕ੍ਕਮਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਬਲਕਾਯੇਨ. ਤਤੋ ਅਮਚ੍ਚਾ ਬਾਰਾਣਸਿਰਾਜਾਨਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਟਿਰਞ੍ਞੋ ਖਨ੍ਧਾਵਾਰਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਘਟੇਹਿ ਦੀਪੇ ਨਿਹਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਏਕਪਜ੍ਜੋਤਾਯ ਸੇਨਾਯ ਸਦ੍ਦਂ ਅਕਂਸੁ. ਪਟਿਰਞ੍ਞੋ ਅਮਚ੍ਚੋ ਮਹਾਬਲਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਭੀਤੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਰਾਜਾਨਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਉਟ੍ਠੇਹਿ ਅਮਕ੍ਖਿਕਮਧੁਂ ਖਾਦਾਹੀ’’ਤਿ ਮਹਾਸਦ੍ਦਂ ਅਕਾਸਿ. ਤਥਾ ਦੁਤਿਯੋਪਿ, ਤਤਿਯੋਪਿ. ਪਟਿਰਾਜਾ ਤੇਨ ਸਦ੍ਦੇਨ ਪਟਿਬੁਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ਭਯਂ ਸਨ੍ਤਾਸਂ ਆਪਜ੍ਜਿ. ਉਕ੍ਕੁਟ੍ਠਿਸਤਾਨਿ ਪਵਤ੍ਤਿਂਸੁ. ਸੋ ‘‘ਪਰਵਚਨਂ ਸਦ੍ਦਹਿਤ੍ਵਾ ਅਮਿਤ੍ਤਹਤ੍ਥਂ ਪਤ੍ਤੋਮ੍ਹੀ’’ਤਿ ਸਬ੍ਬਰਤ੍ਤਿਂ ਤਂ ਤਂ ਵਿਪ੍ਪਲਪਿਤ੍ਵਾ ਦੁਤਿਯਦਿਵਸੇ ‘‘ਧਮ੍ਮਿਕੋ ਰਾਜਾ, ਉਪਰੋਧਂ ਨ ਕਰੇਯ੍ਯ, ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਖਮਾਪੇਮੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਰਾਜਾਨਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਜਣ੍ਣੁਕੇਹਿ ਪਤਿਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਖਮ, ਮਹਾਰਾਜ, ਮਯ੍ਹਂ ਅਪਰਾਧ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਰਾਜਾ ਤਂ ਓਵਦਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਉਟ੍ਠੇਹਿ, ਖਮਾਮਿ ਤੇ’’ਤਿ ਆਹ. ਸੋ ਰਞ੍ਞਾ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਮਤ੍ਤੇਯੇਵ ਪਰਮਸ੍ਸਾਸਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਅਹੋਸਿ, ਬਾਰਾਣਸਿਰਞ੍ਞੋ ਸਮੀਪੇਯੇਵ ਜਨਪਦੇ ਰਜ੍ਜਂ ਲਭਿ. ਤੇ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਸਹਾਯਕਾ ਅਹੇਸੁਂ.

ਅਥ ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੋ ਦ੍ਵੇਪਿ ਸੇਨਾ ਸਮ੍ਮੋਦਮਾਨਾ ਏਕਤੋ ਠਿਤਾ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਮਮੇਕਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਾਨੁਰਕ੍ਖਣਾਯ ਅਸ੍ਮਿਂ ਜਨਕਾਯੇ ਖੁਦ੍ਦਕਮਕ੍ਖਿਕਾਯ ਪਿਵਨਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਲੋਹਿਤਬਿਨ੍ਦੁ ਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ. ਅਹੋ ਸਾਧੁ, ਅਹੋ ਸੁਟ੍ਠੁ, ਸਬ੍ਬੇ ਸਤ੍ਤਾ ਸੁਖਿਤਾ ਹੋਨ੍ਤੁ, ਅਵੇਰਾ ਹੋਨ੍ਤੁ, ਅਬ੍ਯਾਪਜ੍ਝਾ ਹੋਨ੍ਤੂ’’ਤਿ ਮੇਤ੍ਤਾਝਾਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ, ਤਦੇਵ ਪਾਦਕਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਸਙ੍ਖਾਰੇ ਸਮ੍ਮਸਿਤ੍ਵਾ, ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਞਾਣਂ ਸਚ੍ਛਿਕਤ੍ਵਾ, ਸਯਮ੍ਭੁਤਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਤਂ ਮਗ੍ਗਸੁਖੇਨ ਫਲਸੁਖੇਨ ਸੁਖਿਤਂ ਹਤ੍ਥਿਕ੍ਖਨ੍ਧੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਅਮਚ੍ਚਾ ਪਣਿਪਾਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਆਹਂਸੁ – ‘‘ਯਾਨਕਾਲੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਵਿਜਿਤਬਲਕਾਯਸ੍ਸ ਸਕ੍ਕਾਰੋ ਕਾਤਬ੍ਬੋ, ਪਰਾਜਿਤਬਲਕਾਯਸ੍ਸ ਭਤ੍ਤਪਰਿਬ੍ਬਯੋ ਦਾਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ. ਸੋ ਆਹ – ‘‘ਨਾਹਂ, ਭਣੇ, ਰਾਜਾ, ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧੋ ਨਾਮਾਹ’’ਨ੍ਤਿ. ਕਿਂ ਦੇਵੋ ਭਣਤਿ, ਨ ਏਦਿਸਾ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ? ਕੀਦਿਸਾ, ਭਣੇ, ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾਤਿ? ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾ ਨਾਮ ਦ੍ਵਙ੍ਗੁਲਕੇਸਮਸ੍ਸੁ ਅਟ੍ਠਪਰਿਕ੍ਖਾਰਯੁਤ੍ਤਾ ਭਵਨ੍ਤੀਤਿ. ਸੋ ਦਕ੍ਖਿਣਹਤ੍ਥੇਨ ਸੀਸਂ ਪਰਾਮਸਿ, ਤਾਵਦੇਵ ਗਿਹਿਲਿਙ੍ਗਂ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਿ, ਪਬ੍ਬਜਿਤਵੇਸੋ ਪਾਤੁਰਹੋਸਿ, ਦ੍ਵਙ੍ਗੁਲਕੇਸਮਸ੍ਸੁ ਅਟ੍ਠਪਰਿਕ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਵਸ੍ਸਸਤਿਕਤ੍ਥੇਰਸਦਿਸੋ ਅਹੋਸਿ. ਸੋ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਹਤ੍ਥਿਕ੍ਖਨ੍ਧਤੋ ਵੇਹਾਸਂ ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਦੁਮਪੁਪ੍ਫੇ ਨਿਸੀਦਿ. ਅਮਚ੍ਚਾ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ, ਕਥਂ ਅਧਿਗਤੋਸੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਂਸੁ. ਸੋ ਯਤੋ ਅਸ੍ਸ ਮੇਤ੍ਤਾਝਾਨਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਅਹੋਸਿ, ਤਞ੍ਚ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਵਿਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਗਤੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਮਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਉਦਾਨਗਾਥਞ੍ਚ ਬ੍ਯਾਕਰਣਗਾਥਞ੍ਚ ਇਮਞ੍ਞੇਵ ਗਾਥਂ ਅਭਾਸਿ ‘‘ਸਬ੍ਬੇਸੁ ਭੂਤੇਸੁ ਨਿਧਾਯ ਦਣ੍ਡ’’ਨ੍ਤਿ.

ਤਤ੍ਥ ਸਬ੍ਬੇਸੂਤਿ ਅਨਵਸੇਸੇਸੁ. ਭੂਤੇਸੂਤਿ ਸਤ੍ਤੇਸੁ. ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਸਙ੍ਖੇਪੋ, ਵਿਤ੍ਥਾਰਂ ਪਨ ਰਤਨਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾਯਂ ਵਕ੍ਖਾਮ. ਨਿਧਾਯਾਤਿ ਨਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ. ਦਣ੍ਡਨ੍ਤਿ ਕਾਯਵਚੀਮਨੋਦਣ੍ਡਂ, ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤਾਦੀਨਮੇਤਂ ਅਧਿਵਚਨਂ. ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤਞ੍ਹਿ ਦਣ੍ਡਯਤੀਤਿ ਦਣ੍ਡੋ, ਬਾਧੇਤਿ ਅਨਯਬ੍ਯਸਨਂ ਪਾਪੇਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਏਵਂ ਵਚੀਦੁਚ੍ਚਰਿਤਂ ਮਨੋਦੁਚ੍ਚਰਿਤਂ ਚ. ਪਹਰਣਦਣ੍ਡੋ ਏਵ ਵਾ ਦਣ੍ਡੋ, ਤਂ ਨਿਧਾਯਾਤਿਪਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਅਵਿਹੇਠਯਨ੍ਤਿ ਅਵਿਹੇਠਯਨ੍ਤੋ. ਅਞ੍ਞਤਰਮ੍ਪੀਤਿ ਯਂਕਿਞ੍ਚਿ ਏਕਮ੍ਪਿ. ਤੇਸਨ੍ਤਿ ਤੇਸਂ ਸਬ੍ਬਭੂਤਾਨਂ. ਨ ਪੁਤ੍ਤਮਿਚ੍ਛੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਰਜੋ, ਖੇਤ੍ਰਜੋ, ਦਿਨ੍ਨਕੋ, ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕੋਤਿ ਇਮੇਸੁ ਚਤੂਸੁ ਪੁਤ੍ਤੇਸੁ ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਪੁਤ੍ਤਂ ਨ ਇਚ੍ਛੇਯ੍ਯ. ਕੁਤੋ ਸਹਾਯਨ੍ਤਿ ਸਹਾਯਂ ਪਨ ਇਚ੍ਛੇਯ੍ਯਾਤਿ ਕੁਤੋ ਏਵ ਏਤਂ.

ਏਕੋਤਿ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਸਙ੍ਖਾਤੇਨ ਏਕੋ, ਅਦੁਤਿਯਟ੍ਠੇਨ ਏਕੋ, ਤਣ੍ਹਾਪਹਾਨੇਨ ਏਕੋ, ਏਕਨ੍ਤਵਿਗਤਕਿਲੇਸੋਤਿ ਏਕੋ, ਏਕੋ ਪਚ੍ਚੇਕਸਮ੍ਬੋਧਿਂ ਅਭਿਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋਤਿ ਏਕੋ. ਸਮਣਸਹਸ੍ਸਸ੍ਸਾਪਿ ਹਿ ਮਜ੍ਝੇ ਵਤ੍ਤਮਾਨੋ ਗਿਹਿਸਞ੍ਞੋਜਨਸ੍ਸ ਛਿਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਏਕੋ – ਏਵਂ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਸਙ੍ਖਾਤੇਨ ਏਕੋ. ਏਕੋ ਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਏਕੋ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਏਕੋ ਨਿਸੀਦਤਿ, ਏਕੋ ਸੇਯ੍ਯਂ ਕਪ੍ਪੇਤਿ, ਏਕੋ ਇਰਿਯਤਿ ਵਤ੍ਤਤੀਤਿ – ਏਵਂ ਅਦੁਤਿਯਟ੍ਠੇਨ ਏਕੋ.

‘‘ਤਣ੍ਹਾਦੁਤਿਯੋ ਪੁਰਿਸੋ, ਦੀਘਮਦ੍ਧਾਨਸਂਸਰਂ;

ਇਤ੍ਥਭਾਵਞ੍ਞਥਾਭਾਵਂ, ਸਂਸਾਰਂ ਨਾਤਿਵਤ੍ਤਤਿ.

‘‘ਏਵਮਾਦੀਨਵਂ ਞਤ੍ਵਾ, ਤਣ੍ਹਂ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਸਮ੍ਭਵਂ;

ਵੀਤਤਣ੍ਹੋ ਅਨਾਦਾਨੋ, ਸਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਰਿਬ੍ਬਜੇ’’ਤਿ. (ਇਤਿਵੁ. ੧੫, ੧੦੫; ਮਹਾਨਿ. ੧੯੧; ਚੂਲ਼ਨਿ. ਪਾਰਾਯਨਾਨੁਗੀਤਿਗਾਥਾਨਿਦ੍ਦੇਸ ੧੦੭) –

ਏਵਂ ਤਣ੍ਹਾਪਹਾਨਟ੍ਠੇਨ ਏਕੋ. ਸਬ੍ਬਕਿਲੇਸਾਸ੍ਸ ਪਹੀਨਾ ਉਚ੍ਛਿਨ੍ਨਮੂਲਾ ਤਾਲਾਵਤ੍ਥੁਕਤਾ ਅਨਭਾਵਂਕਤਾ ਆਯਤਿਂ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦਧਮ੍ਮਾਤਿ – ਏਵਂ ਏਕਨ੍ਤਵਿਗਤਕਿਲੇਸੋਤਿ ਏਕੋ. ਅਨਾਚਰਿਯਕੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸਯਮ੍ਭੂ ਸਾਮਞ੍ਞੇਵ ਪਚ੍ਚੇਕਸਮ੍ਬੋਧਿਂ ਅਭਿਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋਤਿ – ਏਵਂ ਏਕੋ ਪਚ੍ਚੇਕਸਮ੍ਬੋਧਿਂ ਅਭਿਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋਤਿ ਏਕੋ.

ਚਰੇਤਿ ਯਾ ਇਮਾ ਅਟ੍ਠ ਚਰਿਯਾਯੋ; ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਪਣਿਧਿਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਚਤੂਸੁ ਇਰਿਯਾਪਥੇਸੁ ਇਰਿਯਾਪਥਚਰਿਯਾ, ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯੇਸੁ ਗੁਤ੍ਤਦ੍ਵਾਰਾਨਂ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਿਕਾਯਤਨੇਸੁ ਆਯਤਨਚਰਿਯਾ, ਅਪ੍ਪਮਾਦਵਿਹਾਰੀਨਂ ਚਤੂਸੁ ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨੇਸੁ ਸਤਿਚਰਿਯਾ, ਅਧਿਚਿਤ੍ਤਮਨੁਯੁਤ੍ਤਾਨਂ ਚਤੂਸੁ ਝਾਨੇਸੁ ਸਮਾਧਿਚਰਿਯਾ, ਬੁਦ੍ਧਿਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਚਤੂਸੁ ਅਰਿਯਸਚ੍ਚੇਸੁ ਞਾਣਚਰਿਯਾ, ਸਮ੍ਮਾ ਪਟਿਪਨ੍ਨਾਨਂ ਚਤੂਸੁ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗੇਸੁ ਮਗ੍ਗਚਰਿਯਾ, ਅਧਿਗਤਪ੍ਫਲਾਨਂ ਚਤੂਸੁ ਸਾਮਞ੍ਞਫਲੇਸੁ ਪਤ੍ਤਿਚਰਿਯਾ, ਤਿਣ੍ਣਂ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਸਬ੍ਬਸਤ੍ਤੇਸੁ ਲੋਕਤ੍ਥਚਰਿਯਾ, ਤਤ੍ਥ ਪਦੇਸਤੋ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਸਾਵਕਾਨਨ੍ਤਿ. ਯਥਾਹ – ‘‘ਚਰਿਯਾਤਿ ਅਟ੍ਠ ਚਰਿਯਾਯੋ ਇਰਿਯਾਪਥਚਰਿਯਾ’’ਤਿ (ਪਟਿ. ਮ. ੧.੧੯੭; ੩.੨੮) ਵਿਤ੍ਥਾਰੋ. ਤਾਹਿ ਚਰਿਯਾਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਭਵੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਥ ਵਾ ਯਾ ਇਮਾ ‘‘ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਨ੍ਤੋ ਸਦ੍ਧਾਯ ਚਰਤਿ, ਪਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ ਵੀਰਿਯੇਨ ਚਰਤਿ, ਉਪਟ੍ਠਹਨ੍ਤੋ ਸਤਿਯਾ ਚਰਤਿ, ਅਵਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋ ਸਮਾਧਿਨਾ ਚਰਤਿ, ਪਜਾਨਨ੍ਤੋ ਪਞ੍ਞਾਯ ਚਰਤਿ, ਵਿਜਾਨਨ੍ਤੋ ਵਿਞ੍ਞਾਣੇਨ ਚਰਤਿ, ਏਵਂ ਪਟਿਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਕੁਸਲਾ ਧਮ੍ਮਾ ਆਯਤਨ੍ਤੀਤਿ ਆਯਤਨਚਰਿਯਾਯ ਚਰਤਿ, ਏਵਂ ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ ਵਿਸੇਸਮਧਿਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ਵਿਸੇਸਚਰਿਯਾਯ ਚਰਤੀ’’ਤਿ (ਪਟਿ. ਮ. ੧.੧੯੭; ੩.੨੯) ਏਵਂ ਅਪਰਾਪਿ ਅਟ੍ਠ ਚਰਿਯਾ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਤਾਹਿਪਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਭਵੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਖਗ੍ਗਵਿਸਾਣਕਪ੍ਪੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਖਗ੍ਗਵਿਸਾਣਂ ਨਾਮ ਖਗ੍ਗਮਿਗਸਿਙ੍ਗਂ. ਕਪ੍ਪਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰਤੋ ਮਙ੍ਗਲਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾਯਂ ਪਕਾਸਯਿਸ੍ਸਾਮ. ਇਧ ਪਨਾਯਂ ‘‘ਸਤ੍ਥੁਕਪ੍ਪੇਨ ਵਤ, ਭੋ, ਕਿਰ ਸਾਵਕੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਮਨ੍ਤਯਮਾਨਾ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੧.੨੬੦) ਏਵਮਾਦੀਸੁ ਵਿਯ ਪਟਿਭਾਗੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਖਗ੍ਗਵਿਸਾਣਕਪ੍ਪੋਤਿ ਖਗ੍ਗਵਿਸਾਣਸਦਿਸੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਅਯਂ ਤਾਵੇਤ੍ਥ ਪਦਤੋ ਅਤ੍ਥਵਣ੍ਣਨਾ.

ਅਧਿਪ੍ਪਾਯਾਨੁਸਨ੍ਧਿਤੋ ਪਨ ਏਵਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ – ਯ੍ਵਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰੋ ਦਣ੍ਡੋ ਭੂਤੇਸੁ ਪਵਤ੍ਤਿਯਮਾਨੋ ਅਹਿਤੋ ਹੋਤਿ, ਤਂ ਤੇਸੁ ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤਨੇਨ ਤਪ੍ਪਟਿਪਕ੍ਖਭੂਤਾਯ ਮੇਤ੍ਤਾਯ ਪਰਹਿਤੂਪਸਂਹਾਰੇਨ ਚ ਸਬ੍ਬੇਸੁ ਭੂਤੇਸੁ ਨਿਧਾਯ ਦਣ੍ਡਂ, ਨਿਹਿਤਦਣ੍ਡਤ੍ਤਾ ਏਵ ਚ. ਯਥਾ ਅਨਿਹਿਤਦਣ੍ਡਾ ਸਤ੍ਤਾ ਭੂਤਾਨਿ ਦਣ੍ਡੇਨ ਵਾ ਸਤ੍ਥੇਨ ਵਾ ਪਾਣਿਨਾ ਵਾ ਲੇਡ੍ਡੁਨਾ ਵਾ ਵਿਹੇਠਯਨ੍ਤਿ, ਤਥਾ ਅਵਿਹੇਠਯਂ ਅਞ੍ਞਤਰਮ੍ਪਿ ਤੇਸਂ. ਇਮਂ ਮੇਤ੍ਤਾਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਮਾਗਮ੍ਮ ਯਦੇਵ ਤਤ੍ਥ ਵੇਦਨਾਗਤਂ ਸਞ੍ਞਾਸਙ੍ਖਾਰਵਿਞ੍ਞਾਣਗਤਂ ਤਞ੍ਚ ਤਦਨੁਸਾਰੇਨੇਵ ਤਦਞ੍ਞਞ੍ਚ ਸਙ੍ਖਾਰਗਤਂ ਵਿਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਂ ਅਧਿਗਤੋਮ੍ਹੀਤਿ ਅਯਂ ਤਾਵ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.

ਅਯਂ ਪਨ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿ – ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ ਤੇ ਅਮਚ੍ਚਾ ਆਹਂਸੁ – ‘‘ਇਦਾਨਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕੁਹਿਂ ਗਚ੍ਛਥਾ’’ਤਿ? ਤਤੋ ਤੇਨ ‘‘ਪੁਬ੍ਬਪਚ੍ਚੇਕਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਾ ਕਤ੍ਥ ਵਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਆਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਞਤ੍ਵਾ ‘‘ਗਨ੍ਧਮਾਦਨਪਬ੍ਬਤੇ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਪੁਨਾਹਂਸੁ – ‘‘ਅਮ੍ਹੇ ਦਾਨਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਪਜਹਥ, ਨ ਇਚ੍ਛਥਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧੋ ਆਹ – ‘‘ਨ ਪੁਤ੍ਤਮਿਚ੍ਛੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਸਬ੍ਬਂ. ਤਤ੍ਰਾਧਿਪ੍ਪਾਯੋ – ਅਹਂ ਇਦਾਨਿ ਅਤ੍ਰਜਾਦੀਸੁ ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਪੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਨ ਇਚ੍ਛੇਯ੍ਯਂ, ਕੁਤੋ ਪਨ ਤੁਮ੍ਹਾਦਿਸਂ ਸਹਾਯਂ? ਤਸ੍ਮਾ ਤੁਮ੍ਹੇਸੁਪਿ ਯੋ ਮਯਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਗਨ੍ਤੁਂ ਮਾਦਿਸੋ ਵਾ ਹੋਤੁਂ ਇਚ੍ਛਤਿ, ਸੋ ਏਕੋ ਚਰੇ ਖਗ੍ਗਵਿਸਾਣਕਪ੍ਪੋ. ਅਥ ਵਾ ਤੇਹਿ ‘‘ਅਮ੍ਹੇ ਦਾਨਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਪਜਹਥ ਨ ਇਚ੍ਛਥਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਸੋ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧੋ ‘‘ਨ ਪੁਤ੍ਤਮਿਚ੍ਛੇਯ੍ਯ ਕੁਤੋ ਸਹਾਯ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੇਨਤ੍ਥੇਨ ਏਕਚਰਿਯਾਯ ਗੁਣਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪਮੁਦਿਤੋ ਪੀਤਿਸੋਮਨਸ੍ਸਜਾਤੋ ਇਮਂ ਉਦਾਨਂ ਉਦਾਨੇਸਿ – ‘‘ਏਕੋ ਚਰੇ ਖਗ੍ਗਵਿਸਾਣਕਪ੍ਪੋ’’ਤਿ. ਏਵਂ ਵਤ੍ਵਾ ਪੇਕ੍ਖਮਾਨਸ੍ਸੇਵ ਮਹਾਜਨਸ੍ਸ ਆਕਾਸੇ ਉਪ੍ਪਤਿਤ੍ਵਾ ਗਨ੍ਧਮਾਦਨਂ ਅਗਮਾਸਿ.

ਗਨ੍ਧਮਾਦਨੋ ਨਾਮ ਹਿਮਵਤਿ ਚੂਲ਼ਕਾਲ਼ਪਬ੍ਬਤਂ, ਮਹਾਕਾਲ਼ਪਬ੍ਬਤਂ, ਨਾਗਪਲਿਵੇਠਨਂ, ਚਨ੍ਦਗਬ੍ਭਂ, ਸੂਰਿਯਗਬ੍ਭਂ, ਸੁਵਣ੍ਣਪਸ੍ਸਂ, ਹਿਮਵਨ੍ਤਪਬ੍ਬਤਨ੍ਤਿ ਸਤ੍ਤ ਪਬ੍ਬਤੇ ਅਤਿਕ੍ਕਮ੍ਮ ਹੋਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਨਨ੍ਦਮੂਲਕਂ ਨਾਮ ਪਬ੍ਭਾਰਂ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਵਸਨੋਕਾਸੋ. ਤਿਸ੍ਸੋ ਚ ਗੁਹਾਯੋ – ਸੁਵਣ੍ਣਗੁਹਾ, ਮਣਿਗੁਹਾ, ਰਜਤਗੁਹਾਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਮਣਿਗੁਹਾਦ੍ਵਾਰੇ ਮਞ੍ਜੂਸਕੋ ਨਾਮ ਰੁਕ੍ਖੋ ਯੋਜਨਂ ਉਬ੍ਬੇਧੇਨ, ਯੋਜਨਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਨ. ਸੋ ਯਤ੍ਤਕਾਨਿ ਉਦਕੇ ਵਾ ਥਲੇ ਵਾ ਪੁਪ੍ਫਾਨਿ, ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਤਾਨਿ ਪੁਪ੍ਫਯਤਿ ਵਿਸੇਸੇਨ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾਗਮਨਦਿਵਸੇ. ਤਸ੍ਸੂਪਰਿਤੋ ਸਬ੍ਬਰਤਨਮਾਲ਼ੋ ਹੋਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਸਮ੍ਮਜ੍ਜਨਕਵਾਤੋ ਕਚਵਰਂ ਛਡ੍ਡੇਤਿ, ਸਮਕਰਣਵਾਤੋ ਸਬ੍ਬਰਤਨਮਯਂ ਵਾਲਿਕਂ ਸਮਂ ਕਰੋਤਿ, ਸਿਞ੍ਚਨਕਵਾਤੋ ਅਨੋਤਤ੍ਤਦਹਤੋ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਉਦਕਂ ਸਿਞ੍ਚਤਿ, ਸੁਗਨ੍ਧਕਰਣਵਾਤੋ ਹਿਮਵਨ੍ਤਤੋ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਗਨ੍ਧਰੁਕ੍ਖਾਨਂ ਗਨ੍ਧੇ ਆਨੇਤਿ, ਓਚਿਨਕਵਾਤੋ ਪੁਪ੍ਫਾਨਿ ਓਚਿਨਿਤ੍ਵਾ ਪਾਤੇਤਿ, ਸਨ੍ਥਰਕਵਾਤੋ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਸਨ੍ਥਰਤਿ. ਸਦਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾਨੇਵ ਚੇਤ੍ਥ ਆਸਨਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਯੇਸੁ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦਦਿਵਸੇ ਉਪੋਸਥਦਿਵਸੇ ਚ ਸਬ੍ਬਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤ੍ਵਾ ਨਿਸੀਦਨ੍ਤਿ. ਅਯਂ ਤਤ੍ਥ ਪਕਤਿ. ਅਭਿਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧ-ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧੋ ਤਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾਸਨੇ ਨਿਸੀਦਤਿ. ਤਤੋ ਸਚੇ ਤਸ੍ਮਿਂ ਕਾਲੇ ਅਞ੍ਞੇਪਿ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾ ਸਂਵਿਜ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਤੇਪਿ ਤਙ੍ਖਣਂ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾਸਨੇਸੁ ਨਿਸੀਦਨ੍ਤਿ. ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਚ ਕਿਞ੍ਚਿਦੇਵ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਵੁਟ੍ਠਹਨ੍ਤਿ, ਤਤੋ ਸਙ੍ਘਤ੍ਥੇਰੋ ਅਧੁਨਾਗਤਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਂ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਅਨੁਮੋਦਨਤ੍ਥਾਯ ‘‘ਕਥਮਧਿਗਤ’’ਨ੍ਤਿ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ਤਦਾਪਿ ਸੋ ਤਮੇਵ ਅਤ੍ਤਨੋ ਉਦਾਨਬ੍ਯਾਕਰਣਗਾਥਂ ਭਾਸਤਿ. ਪੁਨ ਭਗਵਾਪਿ ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਆਨਨ੍ਦੇਨ ਪੁਟ੍ਠੋ ਤਮੇਵ ਗਾਥਂ ਭਾਸਤਿ, ਆਨਨ੍ਦੋ ਚ ਸਙ੍ਗੀਤਿਯਨ੍ਤਿ ਏਵਮੇਕੇਕਾ ਗਾਥਾ ਪਚ੍ਚੇਕਸਮ੍ਬੋਧਿਅਭਿਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਟ੍ਠਾਨੇ, ਮਞ੍ਜੂਸਕਮਾਲ਼ੇ, ਆਨਨ੍ਦੇਨ ਪੁਚ੍ਛਿਤਕਾਲੇ, ਸਙ੍ਗੀਤਿਯਨ੍ਤਿ ਚਤੁਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਭਾਸਿਤਾ ਹੋਤੀਤਿ.

ਪਠਮਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ ਸਮਤ੍ਤਾ.

੩੬. ਸਂਸਗ੍ਗਜਾਤਸ੍ਸਾਤਿ ਕਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ? ਅਯਮ੍ਪਿ ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਕਸ੍ਸਪਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਸਾਸਨੇ ਵੀਸਤਿ ਵਸ੍ਸਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਸਮਣਧਮ੍ਮਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਕਸਿਣਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ, ਨਾਮਰੂਪਂ ਵਵਤ੍ਥਪੇਤ੍ਵਾ, ਲਕ੍ਖਣਸਮ੍ਮਸਨਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਂ ਅਨਧਿਗਮ੍ਮ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ. ਸੋ ਤਤੋ ਚੁਤੋ ਬਾਰਾਣਸਿਰਞ੍ਞੋ ਅਗ੍ਗਮਹੇਸਿਯਾ ਕੁਚ੍ਛਿਮ੍ਹਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਵਡ੍ਢਮਾਨੋ ਯਤੋ ਪਭੁਤਿ ‘‘ਅਯਂ ਇਤ੍ਥੀ ਅਯਂ ਪੁਰਿਸੋ’’ਤਿ ਵਿਸੇਸਂ ਅਞ੍ਞਾਸਿ, ਤਤੁਪਾਦਾਯ ਇਤ੍ਥੀਨਂ ਹਤ੍ਥੇ ਨ ਰਮਤਿ, ਉਚ੍ਛਾਦਨਨ੍ਹਾਪਨਮਣ੍ਡਨਾਦਿਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਨ ਸਹਤਿ. ਤਂ ਪੁਰਿਸਾ ਏਵ ਪੋਸੇਨ੍ਤਿ, ਥਞ੍ਞਪਾਯਨਕਾਲੇ ਧਾਤਿਯੋ ਕਞ੍ਚੁਕਂ ਪਟਿਮੁਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਪੁਰਿਸਵੇਸੇਨ ਥਞ੍ਞਂ ਪਾਯੇਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਇਤ੍ਥੀਨਂ ਗਨ੍ਧਂ ਘਾਯਿਤ੍ਵਾ ਸਦ੍ਦਂ ਵਾ ਸੁਤ੍ਵਾ ਰੋਦਤਿ, ਵਿਞ੍ਞੁਤਂ ਪਤ੍ਤੋਪਿ ਇਤ੍ਥਿਯੋ ਪਸ੍ਸਿਤੁਂ ਨ ਇਚ੍ਛਤਿ, ਤੇਨ ਤਂ ਅਨਿਤ੍ਥਿਗਨ੍ਧੋਤ੍ਵੇਵ ਸਞ੍ਜਾਨਿਂਸੁ.

ਤਸ੍ਮਿਂ ਸੋਲ਼ਸਵਸ੍ਸੁਦ੍ਦੇਸਿਕੇ ਜਾਤੇ ਰਾਜਾ ‘‘ਕੁਲਵਂਸਂ ਸਣ੍ਠਪੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਨਾਨਾਕੁਲੇਹਿ ਤਸ੍ਸ ਅਨੁਰੂਪਾ ਕਞ੍ਞਾਯੋ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਅਮਚ੍ਚਂ ਆਣਾਪੇਸਿ ‘‘ਕੁਮਾਰਂ ਰਮਾਪੇਹੀ’’ਤਿ. ਅਮਚ੍ਚੋ ਉਪਾਯੇਨ ਤਂ ਰਮਾਪੇਤੁਕਾਮੋ ਤਸ੍ਸ ਅਵਿਦੂਰੇ ਸਾਣਿਪਾਕਾਰਂ ਪਰਿਕ੍ਖਿਪਾਪੇਤ੍ਵਾ ਨਾਟਕਾਨਿ ਪਯੋਜਾਪੇਸਿ. ਕੁਮਾਰੋ ਗੀਤਵਾਦਿਤਸਦ੍ਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ – ‘‘ਕਸ੍ਸੇਸੋ ਸਦ੍ਦੋ’’ਤਿ ਆਹ. ਅਮਚ੍ਚੋ ‘‘ਤਵੇਸੋ, ਦੇਵ, ਨਾਟਕਿਤ੍ਥੀਨਂ ਸਦ੍ਦੋ, ਪੁਞ੍ਞਵਨ੍ਤਾਨਂ ਈਦਿਸਾਨਿ ਨਾਟਕਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਅਭਿਰਮ, ਦੇਵ, ਮਹਾਪੁਞ੍ਞੋਸਿ ਤ੍ਵ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਕੁਮਾਰੋ ਅਮਚ੍ਚਂ ਦਣ੍ਡੇਨ ਤਾਲ਼ਾਪੇਤ੍ਵਾ ਨਿਕ੍ਕਡ੍ਢਾਪੇਸਿ. ਸੋ ਰਞ੍ਞੋ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਰਾਜਾ ਕੁਮਾਰਸ੍ਸ ਮਾਤਰਾ ਸਹ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ, ਕੁਮਾਰਂ ਖਮਾਪੇਤ੍ਵਾ, ਪੁਨ ਅਮਚ੍ਚਂ ਅਪ੍ਪੇਸਿ. ਕੁਮਾਰੋ ਤੇਹਿ ਅਤਿਨਿਪ੍ਪੀਲ਼ਿਯਮਾਨੋ ਸੇਟ੍ਠਸੁਵਣ੍ਣਂ ਦਤ੍ਵਾ ਸੁਵਣ੍ਣਕਾਰੇ ਆਣਾਪੇਸਿ – ‘‘ਸੁਨ੍ਦਰਂ ਇਤ੍ਥਿਰੂਪਂ ਕਰੋਥਾ’’ਤਿ. ਤੇ ਵਿਸ੍ਸਕਮ੍ਮੁਨਾ ਨਿਮ੍ਮਿਤਸਦਿਸਂ ਸਬ੍ਬਾਲਙ੍ਕਾਰਵਿਭੂਸਿਤਂ ਇਤ੍ਥਿਰੂਪਂ ਕਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਸੁਂ. ਕੁਮਾਰੋ ਦਿਸ੍ਵਾ ਵਿਮ੍ਹਯੇਨ ਸੀਸਂ ਚਾਲੇਤ੍ਵਾ ਮਾਤਾਪਿਤੂਨਂ ਪੇਸੇਸਿ ‘‘ਯਦਿ ਈਦਿਸਿਂ ਇਤ੍ਥਿਂ ਲਭਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਗਣ੍ਹਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ‘‘ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਪੁਤ੍ਤੋ ਮਹਾਪੁਞ੍ਞੋ, ਅਵਸ੍ਸਂ ਤੇਨ ਸਹ ਕਤਪੁਞ੍ਞਾ ਕਾਚਿ ਦਾਰਿਕਾ ਲੋਕੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਤਂ ਸੁਵਣ੍ਣਰੂਪਂ ਰਥਂ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ ਅਮਚ੍ਚਾਨਂ ਅਪ੍ਪੇਸੁਂ ‘‘ਗਚ੍ਛਥ, ਈਦਿਸਿਂ ਦਾਰਿਕਂ ਗਵੇਸਥਾ’’ਤਿ. ਤੇ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਸੋਲ਼ਸ ਮਹਾਜਨਪਦੇ ਵਿਚਰਨ੍ਤਾ ਤਂ ਤਂ ਗਾਮਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਉਦਕਤਿਤ੍ਥਾਦੀਸੁ ਯਤ੍ਥ ਯਤ੍ਥ ਜਨਸਮੂਹਂ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਦੇਵਤਂ ਵਿਯ ਸੁਵਣ੍ਣਰੂਪਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਨਾਨਾਪੁਪ੍ਫਵਤ੍ਥਾਲਙ੍ਕਾਰੇਹਿ ਪੂਜਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਵਿਤਾਨਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ, ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿ – ‘‘ਯਦਿ ਕੇਨਚਿ ਏਵਰੂਪਾ ਦਿਟ੍ਠਪੁਬ੍ਬਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਸੋ ਕਥਂ ਸਮੁਟ੍ਠਾਪੇਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ? ਏਤੇਨੁਪਾਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਮਦ੍ਦਰਟ੍ਠਾ ਸਬ੍ਬੇ ਜਨਪਦੇ ਆਹਿਣ੍ਡਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ‘‘ਖੁਦ੍ਦਕਰਟ੍ਠ’’ਨ੍ਤਿ ਅਵਮਞ੍ਞਮਾਨਾ ਤਤ੍ਥ ਪਠਮਂ ਅਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਨਿਵਤ੍ਤਿਂਸੁ.

ਤਤੋ ਨੇਸਂ ਅਹੋਸਿ ‘‘ਮਦ੍ਦਰਟ੍ਠਮ੍ਪਿ ਤਾਵ ਗਚ੍ਛਾਮ, ਮਾ ਨੋ ਬਾਰਾਣਸਿਂ ਪਵਿਟ੍ਠੇਪਿ ਰਾਜਾ ਪੁਨ ਪਾਹੇਸੀ’’ਤਿ ਮਦ੍ਦਰਟ੍ਠੇ ਸਾਗਲਨਗਰਂ ਅਗਮਂਸੁ. ਸਾਗਲਨਗਰੇ ਚ ਮਦ੍ਦਵੋ ਨਾਮ ਰਾਜਾ. ਤਸ੍ਸ ਧੀਤਾ ਸੋਲ਼ਸਵਸ੍ਸੁਦ੍ਦੇਸਿਕਾ ਅਭਿਰੂਪਾ ਹੋਤਿ. ਤਸ੍ਸਾ ਵਣ੍ਣਦਾਸਿਯੋ ਨ੍ਹਾਨੋਦਕਤ੍ਥਾਯ ਤਿਤ੍ਥਂ ਗਤਾ. ਤਤ੍ਥ ਅਮਚ੍ਚੇਹਿ ਠਪਿਤਂ ਤਂ ਸੁਵਣ੍ਣਰੂਪਂ ਦੂਰਤੋਵ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਅਮ੍ਹੇ ਉਦਕਤ੍ਥਾਯ ਪੇਸੇਤ੍ਵਾ ਰਾਜਪੁਤ੍ਤੀ ਸਯਮੇਵ ਆਗਤਾ’’ਤਿ ਭਣਨ੍ਤਿਯੋ ਸਮੀਪਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਨਾਯਂ ਸਾਮਿਨੀ, ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਸਾਮਿਨੀ ਇਤੋ ਅਭਿਰੂਪਤਰਾ’’ਤਿ ਆਹਂਸੁ. ਅਮਚ੍ਚਾ ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਰਾਜਾਨਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਰੂਪੇਨ ਨਯੇਨ ਦਾਰਿਕਂ ਯਾਚਿਂਸੁ, ਸੋਪਿ ਅਦਾਸਿ. ਤਤੋ ਬਾਰਾਣਸਿਰਞ੍ਞੋ ਪਾਹੇਸੁਂ ‘‘ਲਦ੍ਧਾ ਦਾਰਿਕਾ, ਸਾਮਂ ਆਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਤਿ, ਉਦਾਹੁ ਅਮ੍ਹੇਵ ਆਨੇਮਾ’’ਤਿ? ਸੋ ਚ ‘‘ਮਯਿ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇ ਜਨਪਦਪੀਲ਼ਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਤੁਮ੍ਹੇਵ ਆਨੇਥਾ’’ਤਿ ਪੇਸੇਸਿ.

ਅਮਚ੍ਚਾ ਦਾਰਿਕਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਨਗਰਾ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਕੁਮਾਰਸ੍ਸ ਪਾਹੇਸੁਂ – ‘‘ਲਦ੍ਧਾ ਸੁਵਣ੍ਣਰੂਪਸਦਿਸੀ ਦਾਰਿਕਾ’’ਤਿ. ਕੁਮਾਰੋ ਸੁਤ੍ਵਾਵ ਰਾਗੇਨ ਅਭਿਭੂਤੋ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਾ ਪਰਿਹਾਯਿ. ਸੋ ਦੂਤਪਰਮ੍ਪਰਂ ਪੇਸੇਸਿ ‘‘ਸੀਘਂ ਆਨੇਥ, ਸੀਘਂ ਆਨੇਥਾ’’ਤਿ. ਤੇ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਏਕਰਤ੍ਤਿਵਾਸੇਨੇਵ ਬਾਰਾਣਸਿਂ ਪਤ੍ਵਾ ਬਹਿਨਗਰੇ ਠਿਤਾ ਰਞ੍ਞੋ ਪਾਹੇਸੁਂ – ‘‘ਅਜ੍ਜ ਪਵਿਸਿਤਬ੍ਬਂ, ਨੋ’’ਤਿ? ਰਾਜਾ ‘‘ਸੇਟ੍ਠਕੁਲਾ ਆਨੀਤਾ ਦਾਰਿਕਾ, ਮਙ੍ਗਲਕਿਰਿਯਂ ਕਤ੍ਵਾ ਮਹਾਸਕ੍ਕਾਰੇਨ ਪਵੇਸੇਸ੍ਸਾਮ, ਉਯ੍ਯਾਨਂ ਤਾਵ ਨਂ ਨੇਥਾ’’ਤਿ ਆਣਾਪੇਸਿ. ਤੇ ਤਥਾ ਅਕਂਸੁ. ਸਾ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਸੁਖੁਮਾਲਾ ਯਾਨੁਗ੍ਘਾਤੇਨ ਉਬ੍ਬਾਲ਼੍ਹਾ ਅਦ੍ਧਾਨਪਰਿਸ੍ਸਮੇਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਵਾਤਰੋਗਾ ਮਿਲਾਤਮਾਲਾ ਵਿਯ ਹੁਤ੍ਵਾ ਰਤ੍ਤਿਂਯੇਵ ਕਾਲਮਕਾਸਿ. ਅਮਚ੍ਚਾ ‘‘ਸਕ੍ਕਾਰਾ ਪਰਿਭਟ੍ਠਮ੍ਹਾ’’ਤਿ ਪਰਿਦੇਵਿਂਸੁ. ਰਾਜਾ ਚ ਨਾਗਰਾ ਚ ‘‘ਕੁਲਵਂਸੋ ਵਿਨਟ੍ਠੋ’’ਤਿ ਪਰਿਦੇਵਿਂਸੁ. ਨਗਰੇ ਮਹਾਕੋਲਾਹਲਂ ਅਹੋਸਿ. ਕੁਮਾਰਸ੍ਸ ਸੁਤਮਤ੍ਤੇਯੇਵ ਮਹਾਸੋਕੋ ਉਦਪਾਦਿ. ਤਤੋ ਕੁਮਾਰੋ ਸੋਕਸ੍ਸ ਮੂਲਂ ਖਣਿਤੁਮਾਰਦ੍ਧੋ. ਸੋ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਅਯਂ ਸੋਕੋ ਨਾਮ ਨ ਅਜਾਤਸ੍ਸ ਹੋਤਿ, ਜਾਤਸ੍ਸ ਪਨ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਜਾਤਿਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਸੋਕੋ’’ਤਿ. ‘‘ਜਾਤਿ ਪਨ ਕਿਂ ਪਟਿਚ੍ਚਾ’’ਤਿ? ਤਤੋ ‘‘ਭਵਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਜਾਤੀ’’ਤਿ ਏਵਂ ਪੁਬ੍ਬਭਾਵਨਾਨੁਭਾਵੇਨ ਯੋਨਿਸੋ ਮਨਸਿਕਰੋਨ੍ਤੋ ਅਨੁਲੋਮਪਟਿਲੋਮਪਟਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਾਦਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਸਙ੍ਖਾਰੇ ਸਮ੍ਮਸਨ੍ਤੋ ਤਤ੍ਥੇਵ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਂ ਸਚ੍ਛਾਕਾਸਿ. ਤਂ ਮਗ੍ਗਫਲਸੁਖੇਨ ਸੁਖਿਤਂ ਸਨ੍ਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਸਨ੍ਤਮਾਨਸਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਦਿਸ੍ਵਾ, ਪਣਿਪਾਤਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਅਮਚ੍ਚਾ ਆਹਂਸੁ – ‘‘ਮਾ ਸੋਚਿ, ਦੇਵ, ਮਹਨ੍ਤੋ ਜਮ੍ਬੁਦੀਪੋ, ਅਞ੍ਞਂ ਤਤੋ ਸੁਨ੍ਦਰਤਰਂ ਆਨੇਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ. ਸੋ ਆਹ – ‘‘ਨਾਹਂ ਸੋਚਕੋ, ਨਿਸ੍ਸੋਕੋ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧੋ ਅਹ’’ਨ੍ਤਿ. ਇਤੋ ਪਰਂ ਸਬ੍ਬਂ ਪੁਰਿਮਗਾਥਾਸਦਿਸਮੇਵ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਂ.

ਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾਯਂ ਪਨ ਸਂਸਗ੍ਗਜਾਤਸ੍ਸਾਤਿ ਜਾਤਸਂਸਗ੍ਗਸ੍ਸ. ਤਤ੍ਥ ਦਸ੍ਸਨ, ਸਵਨ, ਕਾਯ, ਸਮੁਲ੍ਲਪਨ, ਸਮ੍ਭੋਗਸਂਸਗ੍ਗਵਸੇਨ ਪਞ੍ਚਵਿਧੋ ਸਂਸਗ੍ਗੋ. ਤਤ੍ਥ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞਾਣਵੀਥਿਵਸੇਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਰਾਗੋ ਦਸ੍ਸਨਸਂਸਗ੍ਗੋ ਨਾਮ. ਤਤ੍ਥ ਸੀਹਲ਼ਦੀਪੇ ਕਾਲ਼ਦੀਘਵਾਪੀਗਾਮੇ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਨ੍ਤਂ ਕਲ੍ਯਾਣਵਿਹਾਰਵਾਸੀਦੀਘਭਾਣਕਦਹਰਭਿਕ੍ਖੁਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪਟਿਬਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤਾ ਕੇਨਚਿ ਉਪਾਯੇਨ ਤਂ ਅਲਭਿਤ੍ਵਾ, ਕਾਲਕਤਾ ਕੁਟੁਮ੍ਬਿਯਧੀਤਾ, ਤਸ੍ਸਾ ਨਿਵਾਸਨਚੋਲ਼ਖਣ੍ਡਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਏਵਰੂਪਵਤ੍ਥਧਾਰਿਨਿਯਾ ਨਾਮ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਂਵਾਸਂ ਨਾਲਤ੍ਥ’’ਨ੍ਤਿ ਹਦਯਂ ਫਾਲੇਤ੍ਵਾ ਕਾਲਕਤੋ. ਸੋ ਏਵ ਚ ਦਹਰੋ ਨਿਦਸ੍ਸਨਂ.

ਪਰੇਹਿ ਪਨ ਕਥਿਯਮਾਨਂ ਰੂਪਾਦਿਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਅਤ੍ਤਨਾ ਵਾ ਹਸਿਤਲਪਿਤਗੀਤਸਦ੍ਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਸੋਤਵਿਞ੍ਞਾਣਵੀਥਿਵਸੇਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਰਾਗੋ ਸਵਨਸਂਸਗ੍ਗੋ ਨਾਮ. ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਗਿਰਿਗਾਮਵਾਸੀਕਮ੍ਮਾਰਧੀਤਾਯ ਪਞ੍ਚਹਿ ਕੁਮਾਰੀਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਦੁਮਸ੍ਸਰਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ, ਨ੍ਹਤ੍ਵਾ ਮਾਲਂ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ, ਉਚ੍ਚਾਸਦ੍ਦੇਨ ਗਾਯਨ੍ਤਿਯਾ ਆਕਾਸੇਨ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਸਦ੍ਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਕਾਮਰਾਗੇਨ ਵਿਸੇਸਾ ਪਰਿਹਾਯਿਤ੍ਵਾ ਅਨਯਬ੍ਯਸਨਂ ਪਤ੍ਤੋ ਪਞ੍ਚਗ੍ਗਲ਼ਲੇਣਵਾਸੀ ਤਿਸ੍ਸਦਹਰੋ ਨਿਦਸ੍ਸਨਂ.

ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਅਙ੍ਗਪਰਾਮਸਨੇਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਰਾਗੋ ਕਾਯਸਂਸਗ੍ਗੋ ਨਾਮ. ਧਮ੍ਮਗਾਯਨਦਹਰਭਿਕ੍ਖੁ ਚੇਤ੍ਥ ਨਿਦਸ੍ਸਨਂ. ਮਹਾਵਿਹਾਰੇ ਕਿਰ ਦਹਰਭਿਕ੍ਖੁ ਧਮ੍ਮਂ ਭਾਸਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਮਹਾਜਨੇ ਆਗਤੇ ਰਾਜਾਪਿ ਅਗਮਾਸਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਅਨ੍ਤੇਪੁਰੇਨ. ਤਤੋ ਰਾਜਧੀਤਾਯ ਤਸ੍ਸ ਰੂਪਞ੍ਚ ਸਦ੍ਦਞ੍ਚ ਆਗਮ੍ਮ ਬਲਵਰਾਗੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ, ਤਸ੍ਸ ਚ ਦਹਰਸ੍ਸਾਪਿ. ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਰਾਜਾ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ ਸਾਣਿਪਾਕਾਰੇਨ ਪਰਿਕ੍ਖਿਪਾਪੇਸਿ. ਤੇ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਪਰਾਮਸਿਤ੍ਵਾ ਆਲਿਙ੍ਗਿਂਸੁ. ਪੁਨ ਸਾਣਿਪਾਕਾਰਂ ਅਪਨੇਤ੍ਵਾ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਾ ਦ੍ਵੇਪਿ ਕਾਲਕਤੇਯੇਵ ਅਦ੍ਦਸਂਸੂਤਿ.

ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਆਲਪਨਸਮੁਲ੍ਲਪਨੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਰਾਗੋ ਪਨ ਸਮੁਲ੍ਲਪਨਸਂਸਗ੍ਗੋ ਨਾਮ. ਭਿਕ੍ਖੁਭਿਕ੍ਖੁਨੀਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਰਿਭੋਗਕਰਣੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਰਾਗੋ ਸਮ੍ਭੋਗਸਂਸਗ੍ਗੋ ਨਾਮ. ਦ੍ਵੀਸੁਪਿ ਚੇਤੇਸੁ ਪਾਰਾਜਿਕਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਚ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਚ ਨਿਦਸ੍ਸਨਂ. ਮਰਿਚਿਵਟ੍ਟਿਨਾਮਮਹਾਵਿਹਾਰਮਹੇ ਕਿਰ ਦੁਟ੍ਠਗਾਮਣਿ ਅਭਯਮਹਾਰਾਜਾ ਮਹਾਦਾਨਂ ਪਟਿਯਾਦੇਤ੍ਵਾ ਉਭਤੋਸਙ੍ਘਂ ਪਰਿਵਿਸਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਉਣ੍ਹਯਾਗੁਯਾ ਦਿਨ੍ਨਾਯ ਸਙ੍ਘਨਵਕਸਾਮਣੇਰੀ ਅਨਾਧਾਰਕਸ੍ਸ ਸਙ੍ਘਨਵਕਸਾਮਣੇਰਸ੍ਸ ਦਨ੍ਤਵਲਯਂ ਦਤ੍ਵਾ ਸਮੁਲ੍ਲਾਪਂ ਅਕਾਸਿ. ਤੇ ਉਭੋਪਿ ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਸਟ੍ਠਿਵਸ੍ਸਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਰਤੀਰਂ ਗਤਾ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਸਮੁਲ੍ਲਾਪੇਨ ਪੁਬ੍ਬਸਞ੍ਞਂ ਪਟਿਲਭਿਤ੍ਵਾ ਤਾਵਦੇਵ ਜਾਤਸਿਨੇਹਾ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪਾਰਾਜਿਕਾ ਅਹੇਸੁਨ੍ਤਿ.

ਏਵਂ ਪਞ੍ਚਵਿਧੇ ਸਂਸਗ੍ਗੇ ਯੇਨ ਕੇਨਚਿ ਸਂਸਗ੍ਗੇਨ ਜਾਤਸਂਸਗ੍ਗਸ੍ਸ ਭਵਤਿ ਸ੍ਨੇਹੋ, ਪੁਰਿਮਰਾਗਪਚ੍ਚਯਾ ਬਲਵਰਾਗੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਤਤੋ ਸ੍ਨੇਹਨ੍ਵਯਂ ਦੁਕ੍ਖਮਿਦਂ ਪਹੋਤਿ ਤਮੇਵ ਸ੍ਨੇਹਂ ਅਨੁਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ ਸਨ੍ਦਿਟ੍ਠਿਕਸਮ੍ਪਰਾਯਿਕਸੋਕਪਰਿਦੇਵਾਦਿਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰਕਂ ਦੁਕ੍ਖਮਿਦਂ ਪਹੋਤਿ, ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਤਿ, ਭਵਤਿ, ਜਾਯਤਿ. ਅਪਰੇ ਪਨ ‘‘ਆਰਮ੍ਮਣੇ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵੋਸ੍ਸਗ੍ਗੋ ਸਂਸਗ੍ਗੋ’’ਤਿ ਭਣਨ੍ਤਿ. ਤਤੋ ਸ੍ਨੇਹੋ, ਸ੍ਨੇਹਾ ਦੁਕ੍ਖਮਿਦਨ੍ਤਿ.

ਏਵਮਤ੍ਥਪ੍ਪਭੇਦਂ ਇਮਂ ਅਡ੍ਢਗਾਥਂ ਵਤ੍ਵਾ ਸੋ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧੋ ਆਹ – ‘‘ਸ੍ਵਾਹਂ ਯਮਿਦਂ ਸ੍ਨੇਹਨ੍ਵਯਂ ਸੋਕਾਦਿਦੁਕ੍ਖਂ ਪਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਮੂਲਂ ਖਨਨ੍ਤੋ ਪਚ੍ਚੇਕਸਮ੍ਬੋਧਿਮਧਿਗਤੋ’’ਤਿ. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ ਤੇ ਅਮਚ੍ਚਾ ਆਹਂਸੁ – ‘‘ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਦਾਨਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕਿਂ ਕਾਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ? ਤਤੋ ਸੋ ਆਹ – ‘‘ਤੁਮ੍ਹੇ ਵਾ ਅਞ੍ਞੇ ਵਾ ਯੋ ਇਮਮ੍ਹਾ ਦੁਕ੍ਖਾ ਮੁਚ੍ਚਿਤੁਕਾਮੋ, ਸੋ ਸਬ੍ਬੋਪਿ ਆਦੀਨਵਂ ਸ੍ਨੇਹਜਂ ਪੇਕ੍ਖਮਾਨੋ, ਏਕੋ ਚਰੇ ਖਗ੍ਗਵਿਸਾਣਕਪ੍ਪੋ’’ਤਿ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਯਂ ‘‘ਸ੍ਨੇਹਨ੍ਵਯਂ ਦੁਕ੍ਖਮਿਦਂ ਪਹੋਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਤਦੇਵ ਸਨ੍ਧਾਯ ਆਦੀਨਵਂ ਸ੍ਨੇਹਜਂ ਪੇਕ੍ਖਮਾਨੋ’’ਤਿ ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਅਥ ਵਾ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੇਨ ਸਂਸਗ੍ਗੇਨ ਸਂਸਗ੍ਗਜਾਤਸ੍ਸ ਭਵਤਿ ਸ੍ਨੇਹੋ, ਸ੍ਨੇਹਨ੍ਵਯਂ ਦੁਕ੍ਖਮਿਦਂ ਪਹੋਤਿ, ਏਤਂ ਯਥਾਭੂਤਂ ਆਦੀਨਵਂ ਸ੍ਨੇਹਜਂ ਪੇਕ੍ਖਮਾਨੋ ਅਹਂ ਅਧਿਗਤੋਤਿ. ਏਵਂ ਅਭਿਸਮ੍ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਚਤੁਤ੍ਥਪਾਦੋ ਪੁਬ੍ਬੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਉਦਾਨਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤੋਪਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਤਤੋ ਪਰਂ ਸਬ੍ਬਂ ਪੁਰਿਮਗਾਥਾਯ ਵੁਤ੍ਤਸਦਿਸਮੇਵਾਤਿ.

ਸਂਸਗ੍ਗਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ ਸਮਤ੍ਤਾ.

੩੭. ਮਿਤ੍ਤੇ ਸੁਹਜ੍ਜੇਤਿ ਕਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ? ਅਯਂ ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਪੁਰਿਮਗਾਥਾਯ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਨ੍ਤੋ ਪਠਮਂ ਝਾਨਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਂ ਸਮਣਧਮ੍ਮੋ ਵਰੋ, ਰਜ੍ਜਂ ਵਰ’’ਨ੍ਤਿ ਵੀਮਂਸਿਤ੍ਵਾ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਅਮਚ੍ਚਾਨਂ ਹਤ੍ਥੇ ਰਜ੍ਜਂ ਨਿਯ੍ਯਾਤੇਤ੍ਵਾ ਸਮਣਧਮ੍ਮਂ ਕਰੋਤਿ. ਅਮਚ੍ਚਾ ‘‘ਧਮ੍ਮੇਨ ਸਮੇਨ ਕਰੋਥਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਪਿ ਲਞ੍ਜਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਧਮ੍ਮੇਨ ਕਰੋਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਲਞ੍ਜਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਸਾਮਿਕੇ ਪਰਾਜੇਨ੍ਤਾ ਏਕਦਾ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਰਾਜਵਲ੍ਲਭਂ ਪਰਾਜੇਸੁਂ. ਸੋ ਰਞ੍ਞੋ ਭਤ੍ਤਹਾਰਕੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਂ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਰਾਜਾ ਦੁਤਿਯਦਿਵਸੇ ਸਯਂ ਵਿਨਿਚ੍ਛਯਟ੍ਠਾਨਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਤਤੋ ਮਹਾਜਨਕਾਯਾ – ‘‘ਅਮਚ੍ਚਾ ਸਾਮਿਕੇ ਅਸਾਮਿਕੇ ਕਰੋਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਮਹਾਸਦ੍ਦਂ ਕਰੋਨ੍ਤਾ ਮਹਾਯੁਦ੍ਧਂ ਵਿਯ ਅਕਂਸੁ. ਅਥ ਰਾਜਾ ਵਿਨਿਚ੍ਛਯਟ੍ਠਾਨਾ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਪਾਸਾਦਂ ਅਭਿਰੁਹਿਤ੍ਵਾ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਂ ਅਪ੍ਪੇਤੁਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਤੇਨ ਸਦ੍ਦੇਨ ਵਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤੋ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ ਅਪ੍ਪੇਤੁਂ. ਸੋ ‘‘ਕਿਂ ਮੇ ਰਜ੍ਜੇਨ, ਸਮਣਧਮ੍ਮੋ ਵਰੋ’’ਤਿ ਰਜ੍ਜਸੁਖਂ ਪਹਾਯ ਪੁਨ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਪੁਬ੍ਬੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵਿਪਸ੍ਸਨ੍ਤੋ ਪਚ੍ਚੇਕਸਮ੍ਬੋਧਿਂ ਸਚ੍ਛਾਕਾਸਿ. ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਞ੍ਚ ਪੁਚ੍ਛਿਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਂ ਅਭਾਸਿ –

‘‘ਮਿਤ੍ਤੇ ਸੁਹਜ੍ਜੇ ਅਨੁਕਮ੍ਪਮਾਨੋ, ਹਾਪੇਤਿ ਅਤ੍ਥਂ ਪਟਿਬਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤੋ;

ਏਤਂ ਭਯਂ ਸਨ੍ਥਵੇ ਪੇਕ੍ਖਮਾਨੋ, ਏਕੋ ਚਰੇ ਖਗ੍ਗਵਿਸਾਣਕਪ੍ਪੋ’’ਤਿ.

ਤਤ੍ਥ ਮੇਤ੍ਤਾਯਨਵਸੇਨ ਮਿਤ੍ਤਾ. ਸੁਹਦਯਭਾਵੇਨ ਸੁਹਜ੍ਜਾ. ਕੇਚਿ ਹਿ ਏਕਨ੍ਤਹਿਤਕਾਮਤਾਯ ਮਿਤ੍ਤਾਵ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਨ ਸੁਹਜ੍ਜਾ. ਕੇਚਿ ਗਮਨਾਗਮਨਟ੍ਠਾਨਨਿਸਜ੍ਜਾਸਮੁਲ੍ਲਾਪਾਦੀਸੁ ਹਦਯਸੁਖਜਨਨੇਨ ਸੁਹਜ੍ਜਾਵ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਨ ਮਿਤ੍ਤਾ. ਕੇਚਿ ਤਦੁਭਯਵਸੇਨ ਸੁਹਜ੍ਜਾ ਚੇਵ ਮਿਤ੍ਤਾ ਚ. ਤੇ ਦੁਵਿਧਾ ਹੋਨ੍ਤਿ – ਅਗਾਰਿਯਾ ਅਨਗਾਰਿਯਾ ਚ. ਤਤ੍ਥ ਅਗਾਰਿਯਾ ਤਿਵਿਧਾ ਹੋਨ੍ਤਿ – ਉਪਕਾਰੋ, ਸਮਾਨਸੁਖਦੁਕ੍ਖੋ, ਅਨੁਕਮ੍ਪਕੋਤਿ. ਅਨਗਾਰਿਯਾ ਵਿਸੇਸੇਨ ਅਤ੍ਥਕ੍ਖਾਯਿਨੋ ਏਵ. ਤੇ ਚਤੂਹਿ ਅਙ੍ਗੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਯਥਾਹ –

‘‘ਚਤੂਹਿ ਖੋ, ਗਹਪਤਿਪੁਤ੍ਤ, ਠਾਨੇਹਿ ਉਪਕਾਰੋ ਮਿਤ੍ਤੋ ਸੁਹਦੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ – ਪਮਤ੍ਤਂ ਰਕ੍ਖਤਿ, ਪਮਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਾਪਤੇਯ੍ਯਂ ਰਕ੍ਖਤਿ, ਭੀਤਸ੍ਸ ਸਰਣਂ ਹੋਤਿ, ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇਸੁ ਕਿਚ੍ਚਕਰਣੀਯੇਸੁ ਤਦ੍ਦਿਗੁਣਂ ਭੋਗਂ ਅਨੁਪ੍ਪਦੇਤਿ’’ (ਦੀ. ਨਿ. ੩.੨੬੧).

ਤਥਾ –

‘‘ਚਤੂਹਿ ਖੋ, ਗਹਪਤਿਪੁਤ੍ਤ, ਠਾਨੇਹਿ ਸਮਾਨਸੁਖਦੁਕ੍ਖੋ ਮਿਤ੍ਤੋ ਸੁਹਦੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ – ਗੁਯ੍ਹਮਸ੍ਸ ਆਚਿਕ੍ਖਤਿ, ਗੁਯ੍ਹਮਸ੍ਸ ਪਰਿਗੂਹਤਿ, ਆਪਦਾਸੁ ਨ ਵਿਜਹਤਿ, ਜੀਵਿਤਮ੍ਪਿਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਾਯ ਪਰਿਚ੍ਚਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ’’ (ਦੀ. ਨਿ. ੩.੨੬੨).

ਤਥਾ –

‘‘ਚਤੂਹਿ ਖੋ, ਗਹਪਤਿਪੁਤ੍ਤ, ਠਾਨੇਹਿ ਅਨੁਕਮ੍ਪਕੋ ਮਿਤ੍ਤੋ ਸੁਹਦੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ – ਅਭਵੇਨਸ੍ਸ ਨ ਨਨ੍ਦਤਿ, ਭਵੇਨਸ੍ਸ ਨਨ੍ਦਤਿ, ਅਵਣ੍ਣਂ ਭਣਮਾਨਂ ਨਿਵਾਰੇਤਿ, ਵਣ੍ਣਂ ਭਣਮਾਨਂ ਪਸਂਸਤਿ’’ (ਦੀ. ਨਿ. ੩.੨੬੪).

ਤਥਾ –

‘‘ਚਤੂਹਿ ਖੋ, ਗਹਪਤਿਪੁਤ੍ਤ, ਠਾਨੇਹਿ ਅਤ੍ਥਕ੍ਖਾਯੀ ਮਿਤ੍ਤੋ ਸੁਹਦੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ – ਪਾਪਾ ਨਿਵਾਰੇਤਿ, ਕਲ੍ਯਾਣੇ ਨਿਵੇਸੇਤਿ, ਅਸ੍ਸੁਤਂ ਸਾਵੇਤਿ, ਸਗ੍ਗਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗਂ ਆਚਿਕ੍ਖਤੀ’’ਤਿ (ਦੀ. ਨਿ. ੩.੨੬੩).

ਤੇਸ੍ਵਿਧ ਅਗਾਰਿਯਾ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾ. ਅਤ੍ਥਤੋ ਪਨ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਯੁਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਮਿਤ੍ਤੇ ਸੁਹਜ੍ਜੇ. ਅਨੁਕਮ੍ਪਮਾਨੋਤਿ ਅਨੁਦਯਮਾਨੋ. ਤੇਸਂ ਸੁਖਂ ਉਪਸਂਹਰਿਤੁਕਾਮੋ ਦੁਕ੍ਖਂ ਅਪਹਰਿਤੁਕਾਮੋ ਚ.

ਹਾਪੇਤਿ ਅਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਿਕਸਮ੍ਪਰਾਯਿਕਪਰਮਤ੍ਥਵਸੇਨ ਤਿਵਿਧਂ, ਤਥਾ ਅਤ੍ਤਤ੍ਥਪਰਤ੍ਥਉਭਯਤ੍ਥਵਸੇਨਾਪਿ ਤਿਵਿਧਂ. ਅਤ੍ਥਂ ਲਦ੍ਧਵਿਨਾਸਨੇਨ ਅਲਦ੍ਧਾਨੁਪ੍ਪਾਦਨੇਨਾਤਿ ਦ੍ਵਿਧਾਪਿ ਹਾਪੇਤਿ ਵਿਨਾਸੇਤਿ. ਪਟਿਬਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤੋਤਿ ‘‘ਅਹਂ ਇਮਂ ਵਿਨਾ ਨ ਜੀਵਾਮਿ, ਏਸ ਮੇ ਗਤਿ, ਏਸ ਮੇ ਪਰਾਯਣ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਨੀਚੇ ਠਾਨੇ ਠਪੇਨ੍ਤੋਪਿ ਪਟਿਬਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ. ‘‘ਇਮੇ ਮਂ ਵਿਨਾ ਨ ਜੀਵਨ੍ਤਿ, ਅਹਂ ਤੇਸਂ ਗਤਿ, ਤੇਸਂ ਪਰਾਯਣ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਉਚ੍ਚੇ ਠਾਨੇ ਠਪੇਨ੍ਤੋਪਿ ਪਟਿਬਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ. ਇਧ ਪਨ ਏਵਂ ਪਟਿਬਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤੋ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ. ਏਤਂ ਭਯਨ੍ਤਿ ਏਤਂ ਅਤ੍ਥਹਾਪਨਭਯਂ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਹਾਨਿਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਨ੍ਥਵੇਤਿ ਤਿਵਿਧੋ ਸਨ੍ਥਵੋ – ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠਿਮਿਤ੍ਤਸਨ੍ਥਵਵਸੇਨ. ਤਤ੍ਥ ਅਟ੍ਠਸਤਪ੍ਪਭੇਦਾਪਿ ਤਣ੍ਹਾ ਤਣ੍ਹਾਸਨ੍ਥਵੋ, ਦ੍ਵਾਸਟ੍ਠਿਭੇਦਾਪਿ ਦਿਟ੍ਠਿ ਦਿਟ੍ਠਿਸਨ੍ਥਵੋ, ਪਟਿਬਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤਤਾਯ ਮਿਤ੍ਤਾਨੁਕਮ੍ਪਨਾ ਮਿਤ੍ਤਸਨ੍ਥਵੋ. ਸੋ ਇਧਾਧਿਪ੍ਪੇਤੋ. ਤੇਨ ਹਿਸ੍ਸ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿ ਪਰਿਹੀਨਾ. ਤੇਨਾਹ – ‘‘ਏਤਂ ਭਯਂ ਸਨ੍ਥਵੇ ਪੇਕ੍ਖਮਾਨੋ ਅਹਮਧਿਗਤੋ’’ਤਿ. ਸੇਸਂ ਵੁਤ੍ਤਸਦਿਸਮੇਵਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ.

ਮਿਤ੍ਤਸੁਹਜ੍ਜਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ ਸਮਤ੍ਤਾ.

੩੮. ਵਂਸੋ ਵਿਸਾਲੋਤਿ ਕਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ? ਪੁਬ੍ਬੇ ਕਿਰ ਕਸ੍ਸਪਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਸਾਸਨੇ ਤਯੋ ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਸਤ੍ਤਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਵੀਸਤਿ ਵਸ੍ਸਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਗਤਪਚ੍ਚਾਗਤਵਤ੍ਤਂ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਦੇਵਲੋਕੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ. ਤਤੋ ਚਵਿਤ੍ਵਾ ਤੇਸਂ ਜੇਟ੍ਠਕੋ ਬਾਰਾਣਸਿਰਾਜਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋ, ਇਤਰੇ ਪਚ੍ਚਨ੍ਤਰਾਜਕੁਲੇਸੁ. ਤੇ ਉਭੋਪਿ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਿਤ੍ਵਾ, ਰਜ੍ਜਂ ਪਹਾਯ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ, ਅਨੁਕ੍ਕਮੇਨ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾ ਹੁਤ੍ਵਾ, ਨਨ੍ਦਮੂਲਕਪਬ੍ਭਾਰੇ ਵਸਨ੍ਤਾ ਏਕਦਿਵਸਂ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ‘‘ਮਯਂ ਕਿਂ ਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਸੁਖਂ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਆਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਮਾਨਾ ਕਸ੍ਸਪਬੁਦ੍ਧਕਾਲੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਚਰਿਯਂ ਅਦ੍ਦਸਂਸੁ. ਤਤੋ ‘‘ਤਤਿਯੋ ਕੁਹਿ’’ਨ੍ਤਿ ਆਵਜ੍ਜੇਨ੍ਤਾ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਨ੍ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਗੁਣੇ ਸਰਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਸੋ ਪਕਤਿਯਾਵ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਤਾਦਿਗੁਣਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਅਹੋਸਿ, ਅਮ੍ਹਾਕਞ੍ਞੇਵ ਓਵਾਦਕੋ ਵਤ੍ਤਾ ਵਚਨਕ੍ਖਮੋ ਪਾਪਗਰਹੀ, ਹਨ੍ਦ, ਨਂ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਮੋਚੇਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਓਕਾਸਂ ਗਵੇਸਨ੍ਤਾ ਤਂ ਏਕਦਿਵਸਂ ਸਬ੍ਬਾਲਙ੍ਕਾਰਵਿਭੂਸਿਤਂ ਉਯ੍ਯਾਨਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਆਕਾਸੇਨਾਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਉਯ੍ਯਾਨਦ੍ਵਾਰੇ ਵੇਲ਼ੁਗੁਮ੍ਬਮੂਲੇ ਅਟ੍ਠਂਸੁ. ਮਹਾਜਨੋ ਅਤਿਤ੍ਤੋ ਰਾਜਦਸ੍ਸਨੇਨ ਰਾਜਾਨਂ ਓਲੋਕੇਤਿ. ਤਤੋ ਰਾਜਾ ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਨੁ ਖੋ ਕੋਚਿ ਮਮ ਦਸ੍ਸਨੇ ਅਬ੍ਯਾਵਟੋ’’ਤਿ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੋ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧੇ ਅਦ੍ਦਕ੍ਖਿ. ਸਹ ਦਸ੍ਸਨੇਨੇਵ ਚਸ੍ਸ ਤੇਸੁ ਸਿਨੇਹੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿ.

ਸੋ ਹਤ੍ਥਿਕ੍ਖਨ੍ਧਾ ਓਰੁਯ੍ਹ ਸਨ੍ਤੇਨ ਉਪਚਾਰੇਨ ਤੇ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਕਿਂ ਨਾਮਾ ਤੁਮ੍ਹੇ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਤੇ ਆਹਂਸੁ ‘‘ਮਯਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਅਸਜ੍ਜਮਾਨਾ ਨਾਮਾ’’ਤਿ. ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ‘ਅਸਜ੍ਜਮਾਨਾ’ਤਿ ਏਤਸ੍ਸ ਕੋ ਅਤ੍ਥੋ’’ਤਿ? ‘‘ਅਲਗ੍ਗਨਤ੍ਥੋ, ਮਹਾਰਾਜਾ’’ਤਿ. ਤਤੋ ਤਂ ਵੇਲ਼ੁਗੁਮ੍ਬਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤਾ ਆਹਂਸੁ – ‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਮਹਾਰਾਜ, ਇਮਂ ਵੇਲ਼ੁਗੁਮ੍ਬਂ ਸਬ੍ਬਸੋ ਮੂਲਖਨ੍ਧਸਾਖਾਨੁਸਾਖਾਹਿ ਸਂਸਿਬ੍ਬਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤਂ ਅਸਿਹਤ੍ਥੋ ਪੁਰਿਸੋ ਮੂਲੇ ਛੇਤ੍ਵਾ ਆਵਿਞ੍ਛਨ੍ਤੋ ਨ ਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯ ਉਦ੍ਧਰਿਤੁਂ, ਏਵਮੇਵ ਤ੍ਵਂ ਅਨ੍ਤੋ ਚ ਬਹਿ ਚ ਜਟਾਯ ਜਟਿਤੋ ਆਸਤ੍ਤਵਿਸਤ੍ਤੋ ਤਤ੍ਥ ਲਗ੍ਗੋ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਵਾ ਪਨਸ੍ਸ ਵੇਮਜ੍ਝਗਤੋਪਿ ਅਯਂ ਵਂਸਕਲ਼ੀਰੋ ਅਸਞ੍ਜਾਤਸਾਖਤ੍ਤਾ ਕੇਨਚਿ ਅਲਗ੍ਗੋ ਠਿਤੋ, ਸਕ੍ਕਾ ਚ ਪਨ ਅਗ੍ਗੇ ਵਾ ਮੂਲੇ ਵਾ ਛੇਤ੍ਵਾ ਉਦ੍ਧਰਿਤੁਂ, ਏਵਮੇਵ ਮਯਂ ਕਤ੍ਥਚਿ ਅਸਜ੍ਜਮਾਨਾ ਸਬ੍ਬਦਿਸਾ ਗਚ੍ਛਾਮਾ’’ਤਿ ਤਾਵਦੇਵ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪਸ੍ਸਤੋ ਏਵ ਰਞ੍ਞੋ ਆਕਾਸੇਨ ਨਨ੍ਦਮੂਲਕਪਬ੍ਭਾਰਂ ਅਗਮਂਸੁ. ਤਤੋ ਰਾਜਾ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਕਦਾ ਨੁ ਖੋ ਅਹਮ੍ਪਿ ਏਵਂ ਅਸਜ੍ਜਮਾਨੋ ਭਵੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ ਤਤ੍ਥੇਵ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨ੍ਤੋ ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਂ ਸਚ੍ਛਾਕਾਸਿ. ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਂ ਅਭਾਸਿ –

‘‘ਵਂਸੋ ਵਿਸਾਲੋਵ ਯਥਾ ਵਿਸਤ੍ਤੋ, ਪੁਤ੍ਤੇਸੁ ਦਾਰੇਸੁ ਚ ਯਾ ਅਪੇਕ੍ਖਾ;

ਵਂਸਕ੍ਕਲ਼ੀਰੋਵ ਅਸਜ੍ਜਮਾਨੋ, ਏਕੋ ਚਰੇ ਖਗ੍ਗਵਿਸਾਣਕਪ੍ਪੋ’’ਤਿ.

ਤਤ੍ਥ ਵਂਸੋਤਿ ਵੇਲ਼ੁ. ਵਿਸਾਲੋਤਿ ਵਿਤ੍ਥਿਣ੍ਣੋ. ਚਕਾਰੋ ਅਵਧਾਰਣਤ੍ਥੋ, ਏਵਕਾਰੋ ਵਾ ਅਯਂ, ਸਨ੍ਧਿਵਸੇਨੇਤ੍ਥ ਏਕਾਰੋ ਨਟ੍ਠੋ. ਤਸ੍ਸ ਪਰਪਦੇਨ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ, ਤਂ ਪਚ੍ਛਾ ਯੋਜੇਸ੍ਸਾਮ. ਯਥਾਤਿ ਪਟਿਭਾਗੇ. ਵਿਸਤ੍ਤੋਤਿ ਲਗ੍ਗੋ, ਜਟਿਤੋ ਸਂਸਿਬ੍ਬਿਤੋ. ਪੁਤ੍ਤੇਸੁ ਦਾਰੇਸੁ ਚਾਤਿ ਪੁਤ੍ਤਧੀਤੁਭਰਿਯਾਸੁ. ਯਾ ਅਪੇਕ੍ਖਾਤਿ ਯਾ ਤਣ੍ਹਾ ਯੋ ਸ੍ਨੇਹੋ. ਵਂਸਕ੍ਕਲ਼ੀਰੋਵ ਅਸਜ੍ਜਮਾਨੋਤਿ ਵਂਸਕਲ਼ੀਰੋ ਵਿਯ ਅਲਗ੍ਗਮਾਨੋ. ਕਿਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ? ਯਥਾ ਵਂਸੋ ਵਿਸਾਲੋ ਵਿਸਤ੍ਤੋ ਏਵ ਹੋਤਿ, ਪੁਤ੍ਤੇਸੁ ਦਾਰੇਸੁ ਚ ਯਾ ਅਪੇਕ੍ਖਾ, ਸਾਪਿ ਏਵਂ ਤਾਨਿ ਵਤ੍ਥੂਨਿ ਸਂਸਿਬ੍ਬਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤਤ੍ਤਾ ਵਿਸਤ੍ਤਾ ਏਵ. ਸ੍ਵਾਹਂ ਤਾਯ ਅਪੇਕ੍ਖਾਯ ਅਪੇਕ੍ਖਵਾ ਵਿਸਾਲੋ ਵਂਸੋ ਵਿਯ ਵਿਸਤ੍ਤੋਤਿ ਏਵਂ ਅਪੇਕ੍ਖਾਯ ਆਦੀਨਵਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਤਂ ਅਪੇਕ੍ਖਂ ਮਗ੍ਗਞਾਣੇਨ ਛਿਨ੍ਦਨ੍ਤੋ ਅਯਂ ਵਂਸਕਲ਼ੀਰੋਵ ਰੂਪਾਦੀਸੁ ਵਾ ਲੋਭਾਦੀਸੁ ਵਾ ਕਾਮਭਵਾਦੀਸੁ ਵਾ ਦਿਟ੍ਠਾਦੀਸੁ ਵਾ ਤਣ੍ਹਾਮਾਨਦਿਟ੍ਠਿਵਸੇਨ ਅਸਜ੍ਜਮਾਨੋ ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਂ ਅਧਿਗਤੋਤਿ. ਸੇਸਂ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ.

ਵਂਸਕਲ਼ੀਰਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ ਸਮਤ੍ਤਾ.

੩੯. ਮਿਗੋ ਅਰਞ੍ਞਮ੍ਹੀਤਿ ਕਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ? ਏਕੋ ਕਿਰ ਭਿਕ੍ਖੁ ਕਸ੍ਸਪਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਸਾਸਨੇ ਯੋਗਾਵਚਰੋ ਕਾਲਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਸੇਟ੍ਠਿਕੁਲੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਅਡ੍ਢੇ ਮਹਦ੍ਧਨੇ ਮਹਾਭੋਗੇ, ਸੋ ਸੁਭਗੋ ਅਹੋਸਿ. ਤਤੋ ਪਰਦਾਰਿਕੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਕਾਲਕਤੋ ਨਿਰਯੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋ ਤਤ੍ਥ ਪਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਪਾਕਾਵਸੇਸੇਨ ਸੇਟ੍ਠਿਭਰਿਯਾਯ ਕੁਚ੍ਛਿਮ੍ਹਿ ਇਤ੍ਥਿਪਟਿਸਨ੍ਧਿਂ ਅਗ੍ਗਹੇਸਿ. ਨਿਰਯਤੋ ਆਗਤਾਨਂ ਗਤ੍ਤਾਨਿ ਉਣ੍ਹਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤੇਨ ਸੇਟ੍ਠਿਭਰਿਯਾ ਡਯ੍ਹਮਾਨੇਨ ਉਦਰੇਨ ਕਿਚ੍ਛੇਨ ਕਸਿਰੇਨ ਤਂ ਗਬ੍ਭਂ ਧਾਰੇਤ੍ਵਾ ਕਾਲੇਨ ਦਾਰਿਕਂ ਵਿਜਾਯਿ. ਸਾ ਜਾਤਦਿਵਸਤੋ ਪਭੁਤਿ ਮਾਤਾਪਿਤੂਨਂ ਸੇਸਬਨ੍ਧੁਪਰਿਜਨਾਨਞ੍ਚ ਦੇਸ੍ਸਾ ਅਹੋਸਿ. ਵਯਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਚ ਯਮ੍ਹਿ ਕੁਲੇ ਦਿਨ੍ਨਾ, ਤਤ੍ਥਾਪਿ ਸਾਮਿਕਸਸ੍ਸੁਸਸੁਰਾਨਂ ਦੇਸ੍ਸਾਵ ਅਹੋਸਿ ਅਪ੍ਪਿਯਾ ਅਮਨਾਪਾ. ਅਥ ਨਕ੍ਖਤ੍ਤੇ ਘੋਸਿਤੇ ਸੇਟ੍ਠਿਪੁਤ੍ਤੋ ਤਾਯ ਸਦ੍ਧਿਂ ਕੀਲ਼ਿਤੁਂ ਅਨਿਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਵੇਸਿਂ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਕੀਲ਼ਤਿ. ਸਾ ਤਂ ਦਾਸੀਨਂ ਸਨ੍ਤਿਕਾ ਸੁਤ੍ਵਾ ਸੇਟ੍ਠਿਪੁਤ੍ਤਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰੇਹਿ ਅਨੁਨਯਿਤ੍ਵਾ ਆਹ – ‘‘ਅਯ੍ਯਪੁਤ੍ਤ, ਇਤ੍ਥੀ ਨਾਮ ਸਚੇਪਿ ਦਸਨ੍ਨਂ ਰਾਜੂਨਂ ਕਨਿਟ੍ਠਾ ਹੋਤਿ, ਚਕ੍ਕਵਤ੍ਤਿਨੋ ਵਾ ਧੀਤਾ, ਤਥਾਪਿ ਸਾਮਿਕਸ੍ਸ ਪੇਸਨਕਰਾ ਹੋਤਿ. ਸਾਮਿਕੇ ਅਨਾਲਪਨ੍ਤੇ ਸੂਲੇ ਆਰੋਪਿਤਾ ਵਿਯ ਦੁਕ੍ਖਂ ਪਟਿਸਂਵੇਦੇਤਿ. ਸਚੇ ਅਹਂ ਅਨੁਗ੍ਗਹਾਰਹਾ, ਅਨੁਗ੍ਗਹੇਤਬ੍ਬਾ. ਨੋ ਚੇ, ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤਬ੍ਬਾ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਞਾਤਿਕੁਲਂ ਗਮਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਸੇਟ੍ਠਿਪੁਤ੍ਤੋ – ‘‘ਹੋਤੁ, ਭਦ੍ਦੇ, ਮਾ ਸੋਚਿ, ਕੀਲ਼ਨਸਜ੍ਜਾ ਹੋਹਿ, ਨਕ੍ਖਤ੍ਤਂ ਕੀਲ਼ਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਸੇਟ੍ਠਿਧੀਤਾ ਤਾਵਤਕੇਨਪਿ ਸਲ੍ਲਾਪਮਤ੍ਤੇਨ ਉਸ੍ਸਾਹਜਾਤਾ ‘‘ਸ੍ਵੇ ਨਕ੍ਖਤ੍ਤਂ ਕੀਲ਼ਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਬਹੁਂ ਖਜ੍ਜਭੋਜ੍ਜਂ ਪਟਿਯਾਦੇਤਿ. ਸੇਟ੍ਠਿਪੁਤ੍ਤੋ ਦੁਤਿਯਦਿਵਸੇ ਅਨਾਰੋਚੇਤ੍ਵਾਵ ਕੀਲ਼ਨਟ੍ਠਾਨਂ ਗਤੋ. ਸਾ ‘‘ਇਦਾਨਿ ਪੇਸੇਸ੍ਸਤਿ, ਇਦਾਨਿ ਪੇਸੇਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਮਗ੍ਗਂ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੀ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ ਉਸ੍ਸੂਰਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਮਨੁਸ੍ਸੇ ਪੇਸੇਸਿ. ਤੇ ਪਚ੍ਚਾਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਸੇਟ੍ਠਿਪੁਤ੍ਤੋ ਗਤੋ’’ਤਿ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਸਾ ਸਬ੍ਬਂ ਤਂ ਪਟਿਯਾਦਿਤਂ ਆਦਾਯ ਯਾਨਂ ਅਭਿਰੁਹਿਤ੍ਵਾ ਉਯ੍ਯਾਨਂ ਗਨ੍ਤੁਂ ਆਰਦ੍ਧਾ.

ਅਥ ਨਨ੍ਦਮੂਲਕਪਬ੍ਭਾਰੇ ਪਚ੍ਚੇਕਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ ਸਤ੍ਤਮੇ ਦਿਵਸੇ ਨਿਰੋਧਾ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਅਨੋਤਤ੍ਤੇ ਮੁਖਂ ਧੋਵਿਤ੍ਵਾ ਨਾਗਲਤਾਦਨ੍ਤਪੋਣਂ ਖਾਦਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਤ੍ਥ ਅਜ੍ਜ ਭਿਕ੍ਖਂ ਚਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਆਵਜ੍ਜੇਨ੍ਤੋ ਤਂ ਸੇਟ੍ਠਿਧੀਤਰਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਇਮਿਸ੍ਸਾ ਮਯਿ ਸਕ੍ਕਾਰਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਕਮ੍ਮਂ ਪਰਿਕ੍ਖਯਂ ਗਮਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਭਾਰਸਮੀਪੇ ਸਟ੍ਠਿਯੋਜਨਂ ਮਨੋਸਿਲਾਤਲਂ, ਤਤ੍ਥ ਠਤ੍ਵਾ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਮਾਦਾਯ ਅਭਿਞ੍ਞਾਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਆਕਾਸੇਨਾਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸਾ ਪਟਿਪਥੇ ਓਰੁਯ੍ਹ ਬਾਰਾਣਸੀਭਿਮੁਖੋ ਅਗਮਾਸਿ. ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਦਾਸਿਯੋ ਸੇਟ੍ਠਿਧੀਤਾਯ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਸਾ ਯਾਨਾ ਓਰੁਯ੍ਹ ਸਕ੍ਕਚ੍ਚਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ, ਪਤ੍ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ, ਸਬ੍ਬਰਸਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇਨ ਖਾਦਨੀਯਭੋਜਨੀਯੇਨ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ, ਪਦੁਮਪੁਪ੍ਫੇਨ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦੇਤ੍ਵਾ ਹੇਟ੍ਠਾਪਿ ਪਦੁਮਪੁਪ੍ਫਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਪੁਪ੍ਫਕਲਾਪਂ ਹਤ੍ਥੇਨ ਗਹੇਤ੍ਵਾ, ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ, ਤਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥੇ ਪਤ੍ਤਂ ਦਤ੍ਵਾ, ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ, ਪੁਪ੍ਫਕਲਾਪਹਤ੍ਥਾ ਪਤ੍ਥੇਸਿ ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਯਥਾ ਇਦਂ ਪੁਪ੍ਫਂ, ਏਵਾਹਂ ਯਤ੍ਥ ਯਤ੍ਥ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਾਮਿ, ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਮਹਾਜਨਸ੍ਸ ਪਿਯਾ ਭਵੇਯ੍ਯਂ ਮਨਾਪਾ’’ਤਿ. ਏਵਂ ਪਤ੍ਥੇਤ੍ਵਾ ਦੁਤਿਯਂ ਪਤ੍ਥੇਸਿ ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਦੁਕ੍ਖੋ ਗਬ੍ਭਵਾਸੋ, ਤਂ ਅਨੁਪਗਮ੍ਮ ਪਦੁਮਪੁਪ੍ਫੇ ਏਵਂ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿ ਭਵੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ. ਤਤਿਯਮ੍ਪਿ ਪਤ੍ਥੇਸਿ ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਜਿਗੁਚ੍ਛਨੀਯੋ ਮਾਤੁਗਾਮੋ, ਚਕ੍ਕਵਤ੍ਤਿਧੀਤਾਪਿ ਪਰਵਸਂ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਅਹਂ ਇਤ੍ਥਿਭਾਵਂ ਅਨੁਪਗਮ੍ਮ ਪੁਰਿਸੋ ਭਵੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਚਤੁਤ੍ਥਮ੍ਪਿ ਪਤ੍ਥੇਸਿ ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਇਮਂ ਸਂਸਾਰਦੁਕ੍ਖਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮ੍ਮ ਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਤੁਮ੍ਹੇਹਿ ਪਤ੍ਤਂ ਅਮਤਂ ਪਾਪੁਣੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ.

ਏਵਂ ਚਤੁਰੋ ਪਣਿਧਯੋ ਕਤ੍ਵਾ, ਤਂ ਪਦੁਮਪੁਪ੍ਫਕਲਾਪਂ ਪੂਜੇਤ੍ਵਾ, ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਪਞ੍ਚਪਤਿਟ੍ਠਿਤੇਨ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਪੁਪ੍ਫਸਦਿਸੋ ਏਵ ਮੇ ਗਨ੍ਧੋ ਚੇਵ ਵਣ੍ਣੋ ਚ ਹੋਤੂ’’ਤਿ ਇਮਂ ਪਞ੍ਚਮਂ ਪਣਿਧਿਂ ਅਕਾਸਿ. ਤਤੋ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧੋ ਪਤ੍ਤਂ ਪੁਪ੍ਫਕਲਾਪਞ੍ਚ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਆਕਾਸੇ ਠਤ੍ਵਾ –

‘‘ਇਚ੍ਛਿਤਂ ਪਤ੍ਥਿਤਂ ਤੁਯ੍ਹਂ, ਖਿਪ੍ਪਮੇਵ ਸਮਿਜ੍ਝਤੁ;

ਸਬ੍ਬੇ ਪੂਰੇਨ੍ਤੁ ਸਙ੍ਕਪ੍ਪਾ, ਚਨ੍ਦੋ ਪਨ੍ਨਰਸੋ ਯਥਾ’’ਤਿ. –

ਇਮਾਯ ਗਾਥਾਯ ਸੇਟ੍ਠਿਧੀਤਾਯ ਅਨੁਮੋਦਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਸੇਟ੍ਠਿਧੀਤਾ ਮਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ ਪਸ੍ਸਤੂ’’ਤਿ ਅਧਿਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾ ਨਨ੍ਦਮੂਲਕਪਬ੍ਭਾਰਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਸੇਟ੍ਠਿਧੀਤਾਯ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਮਹਤੀ ਪੀਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ. ਭਵਨ੍ਤਰੇ ਕਤਂ ਅਕੁਸਲਕਮ੍ਮਂ ਅਨੋਕਾਸਤਾਯ ਪਰਿਕ੍ਖੀਣਂ, ਚਿਞ੍ਚਮ੍ਬਿਲਧੋਤਤਮ੍ਬਭਾਜਨਮਿਵ ਸੁਦ੍ਧਾ ਜਾਤਾ. ਤਾਵਦੇਵ ਚਸ੍ਸਾ ਪਤਿਕੁਲੇ ਞਾਤਿਕੁਲੇ ਚ ਸਬ੍ਬੋ ਜਨੋ ਤੁਟ੍ਠੋ ‘‘ਕਿਂ ਕਰੋਮਾ’’ਤਿ ਪਿਯਵਚਨਾਨਿ ਪਣ੍ਣਾਕਾਰਾਨਿ ਚ ਪੇਸੇਸਿ. ਸੇਟ੍ਠਿਪੁਤ੍ਤੋ ਮਨੁਸ੍ਸੇ ਪੇਸੇਸਿ ‘‘ਸੀਘਂ ਸੀਘਂ ਆਨੇਥ ਸੇਟ੍ਠਿਧੀਤਰਂ, ਅਹਂ ਵਿਸ੍ਸਰਿਤ੍ਵਾ ਉਯ੍ਯਾਨਂ ਆਗਤੋ’’ਤਿ. ਤਤੋ ਪਭੁਤਿ ਚ ਨਂ ਉਰੇ ਵਿਲਿਤ੍ਤਚਨ੍ਦਨਂ ਵਿਯ ਆਮੁਤ੍ਤਮੁਤ੍ਤਾਹਾਰਂ ਵਿਯ ਪੁਪ੍ਫਮਾਲਂ ਵਿਯ ਚ ਪਿਯਾਯਨ੍ਤੋ ਪਰਿਹਰਿ.

ਸਾ ਤਤ੍ਥ ਯਾਵਤਾਯੁਕਂ ਇਸ੍ਸਰਿਯਭੋਗਸੁਖਂ ਅਨੁਭਵਿਤ੍ਵਾ ਕਾਲਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪੁਰਿਸਭਾਵੇਨ ਦੇਵਲੋਕੇ ਪਦੁਮਪੁਪ੍ਫੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿ. ਸੋ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤੋ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋਪਿ ਪਦੁਮਪੁਪ੍ਫਗਬ੍ਭੇਯੇਵ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤੋਪਿ, ਨਿਸੀਦਨ੍ਤੋਪਿ, ਸਯਨ੍ਤੋਪਿ ਪਦੁਮਗਬ੍ਭੇਯੇਵ ਸਯਤਿ. ਮਹਾਪਦੁਮਦੇਵਪੁਤ੍ਤੋਤਿ ਚਸ੍ਸ ਨਾਮਂ ਅਕਂਸੁ. ਏਵਂ ਸੋ ਤੇਨ ਇਦ੍ਧਾਨੁਭਾਵੇਨ ਅਨੁਲੋਮਪਟਿਲੋਮਂ ਛਦੇਵਲੋਕੇ ਏਵ ਸਂਸਰਤਿ.

ਤੇਨ ਚ ਸਮਯੇਨ ਬਾਰਾਣਸਿਰਞ੍ਞੋ ਵੀਸਤਿ ਇਤ੍ਥਿਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਰਾਜਾ ਏਕਿਸ੍ਸਾਪਿ ਕੁਚ੍ਛਿਯਂ ਪੁਤ੍ਤਂ ਨ ਲਭਤਿ. ਅਮਚ੍ਚਾ ਰਾਜਾਨਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਸੁਂ ‘‘ਦੇਵ, ਕੁਲਵਂਸਾਨੁਪਾਲਕੋ ਪੁਤ੍ਤੋ ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬੋ, ਅਤ੍ਰਜੇ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇ ਖੇਤ੍ਰਜੋਪਿ ਕੁਲਵਂਸਧਰੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿ. ਰਾਜਾ ‘‘ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਮਹੇਸਿਂ ਅਵਸੇਸਾ ਨਾਟਕਿਤ੍ਥਿਯੋ ਸਤ੍ਤਾਹਂ ਧਮ੍ਮਨਾਟਕਂ ਕਰੋਥਾ’’ਤਿ ਯਥਾਕਾਮਂ ਬਹਿ ਚਰਾਪੇਸਿ, ਤਥਾਪਿ ਪੁਤ੍ਤਂ ਨਾਲਤ੍ਥ. ਪੁਨ ਅਮਚ੍ਚਾ ਆਹਂਸੁ – ‘‘ਮਹਾਰਾਜ, ਮਹੇਸੀ ਨਾਮ ਪੁਞ੍ਞੇਨ ਚ ਪਞ੍ਞਾਯ ਚ ਸਬ੍ਬਿਤ੍ਥੀਨਂ ਅਗ੍ਗਾ, ਅਪ੍ਪੇਵ ਨਾਮ ਦੇਵੋ ਮਹੇਸਿਯਾਪਿ ਕੁਚ੍ਛਿਸ੍ਮਿਂ ਪੁਤ੍ਤਂ ਲਭੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ. ਰਾਜਾ ਮਹੇਸਿਯਾ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਸਾ ਆਹ – ‘‘ਮਹਾਰਾਜ, ਯਾ ਇਤ੍ਥੀ ਸਚ੍ਚਵਾਦਿਨੀ ਸੀਲਵਤੀ, ਸਾ ਪੁਤ੍ਤਂ ਲਭੇਯ੍ਯ, ਹਿਰੋਤ੍ਤਪ੍ਪਰਹਿਤਾਯ ਕੁਤੋ ਪੁਤ੍ਤੋ’’ਤਿ ਪਾਸਾਦਂ ਅਭਿਰੁਹਿਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚ ਸੀਲਾਨਿ ਸਮਾਦਿਯਿਤ੍ਵਾ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਅਨੁਮਜ੍ਜਤਿ. ਸੀਲਵਤਿਯਾ ਰਾਜਧੀਤਾਯ ਪਞ੍ਚ ਸੀਲਾਨਿ ਅਨੁਮਜ੍ਜਨ੍ਤਿਯਾ ਪੁਤ੍ਤਪਤ੍ਥਨਾਚਿਤ੍ਤੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਮਤ੍ਤੇ ਸਕ੍ਕਸ੍ਸ ਆਸਨਂ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪਿ.

ਅਥ ਸਕ੍ਕੋ ਆਸਨਤਾਪਕਾਰਣਂ ਆਵਜ੍ਜੇਨ੍ਤੋ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਸੀਲਵਤਿਯਾ ਰਾਜਧੀਤਾਯ ਪੁਤ੍ਤਵਰਂ ਦੇਮੀ’’ਤਿ ਆਕਾਸੇਨਾਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਦੇਵਿਯਾ ਸਮ੍ਮੁਖੇ ਠਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਂ ਪਤ੍ਥੇਸਿ ਦੇਵੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਪੁਤ੍ਤਂ, ਮਹਾਰਾਜਾ’’ਤਿ. ‘‘ਦਮ੍ਮਿ ਤੇ, ਦੇਵਿ, ਪੁਤ੍ਤਂ, ਮਾ ਚਿਨ੍ਤਯੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਦੇਵਲੋਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਨੁ ਖੋ ਏਤ੍ਥ ਖੀਣਾਯੁਕੋ’’ਤਿ ਆਵਜ੍ਜੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਯਂ ਮਹਾਪਦੁਮੋ ਉਪਰਿਦੇਵਲੋਕੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਤੁਂ ਇਤੋ ਚਵਤੀ’’ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਵਿਮਾਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਤਾਤ ਮਹਾਪਦੁਮ, ਮਨੁਸ੍ਸਲੋਕਂ ਗਚ੍ਛਾਹੀ’’ਤਿ ਯਾਚਿ. ਸੋ ਆਹ – ‘‘ਮਹਾਰਾਜ, ਮਾ ਏਵਂ ਭਣਿ, ਜੇਗੁਚ੍ਛੋ ਮਨੁਸ੍ਸਲੋਕੋ’’ਤਿ. ‘‘ਤਾਤ, ਤ੍ਵਂ ਮਨੁਸ੍ਸਲੋਕੇ ਪੁਞ੍ਞਂ ਕਤ੍ਵਾ ਇਧੂਪਪਨ੍ਨੋ, ਤਤ੍ਥੇਵ ਠਤ੍ਵਾ ਪਾਰਮਿਯੋ ਪੂਰੇਤਬ੍ਬਾ, ਗਚ੍ਛ, ਤਾਤਾ’’ਤਿ. ‘‘ਦੁਕ੍ਖੋ, ਮਹਾਰਾਜ, ਗਬ੍ਭਵਾਸੋ, ਨ ਸਕ੍ਕੋਮਿ ਤਤ੍ਥ ਵਸਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਕਿਂ ਤੇ, ਤਾਤ, ਗਬ੍ਭਵਾਸੇਨ, ਤਥਾ ਹਿ ਤ੍ਵਂ ਕਮ੍ਮਮਕਾਸਿ, ਯਥਾ ਪਦੁਮਗਬ੍ਭੇਯੇਵ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਸ੍ਸਸਿ, ਗਚ੍ਛ, ਤਾਤਾ’’ਤਿ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋ ਅਧਿਵਾਸੇਸਿ.

ਤਤੋ ਮਹਾਪਦੁਮੋ ਦੇਵਲੋਕਾ ਚਵਿਤ੍ਵਾ ਬਾਰਾਣਸਿਰਞ੍ਞੋ ਉਯ੍ਯਾਨੇ ਸਿਲਾਪਟ੍ਟਪੋਕ੍ਖਰਣਿਯਂ ਪਦੁਮਗਬ੍ਭੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋ. ਤਞ੍ਚ ਰਤ੍ਤਿਂ ਮਹੇਸੀ ਪਚ੍ਚੂਸਸਮਯੇ ਸੁਪਿਨਨ੍ਤੇਨ ਵੀਸਤਿਇਤ੍ਥਿਸਹਸ੍ਸਪਰਿਵੁਤਾ ਉਯ੍ਯਾਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸਿਲਾਪਟ੍ਟਪੋਕ੍ਖਰਣਿਯਂ ਪਦੁਮਸ੍ਸਰੇ ਪੁਤ੍ਤਂ ਲਦ੍ਧਾ ਵਿਯ ਅਹੋਸਿ. ਸਾ ਪਭਾਤਾਯ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਸੀਲਾਨਿ ਰਕ੍ਖਮਾਨਾ ਤਥੇਵ ਤਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਏਕਂ ਪਦੁਮਪੁਪ੍ਫਂ ਅਦ੍ਦਸ. ਤਂ ਨੇਵ ਤੀਰੇ ਹੋਤਿ ਨ ਗਮ੍ਭੀਰੇ. ਸਹ ਦਸ੍ਸਨੇਨੇਵ ਚਸ੍ਸਾ ਤਤ੍ਥ ਪੁਤ੍ਤਸਿਨੇਹੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿ. ਸਾ ਸਾਮਂਯੇਵ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਪੁਪ੍ਫਂ ਅਗ੍ਗਹੇਸਿ. ਪੁਪ੍ਫੇ ਗਹਿਤਮਤ੍ਤੇਯੇਵ ਪਤ੍ਤਾਨਿ ਵਿਕਸਿਂਸੁ. ਤਤ੍ਥ ਤਟ੍ਟਕੇ ਆਸਿਤ੍ਤਸੁਵਣ੍ਣਪਟਿਮਂ ਵਿਯ ਦਾਰਕਂ ਅਦ੍ਦਸ. ਦਿਸ੍ਵਾਵ ‘‘ਪੁਤ੍ਤੋ ਮੇ ਲਦ੍ਧੋ’’ਤਿ ਸਦ੍ਦਂ ਨਿਚ੍ਛਾਰੇਸਿ. ਮਹਾਜਨੋ ਸਾਧੁਕਾਰਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਮੁਞ੍ਚਿ, ਰਞ੍ਞੋ ਚ ਪੇਸੇਸਿ. ਰਾਜਾ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਤ੍ਥ ਲਦ੍ਧੋ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਲਦ੍ਧੋਕਾਸਞ੍ਚ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਉਯ੍ਯਾਨਞ੍ਚ ਪੋਕ੍ਖਰਣਿਯਂ ਪਦੁਮਞ੍ਚ ਅਮ੍ਹਾਕਞ੍ਞੇਵ ਖੇਤ੍ਤਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਖੇਤ੍ਤੇ ਜਾਤਤ੍ਤਾ ਖੇਤ੍ਰਜੋ ਨਾਮਾਯਂ ਪੁਤ੍ਤੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਨਗਰਂ ਪਵੇਸੇਤ੍ਵਾ ਵੀਸਤਿਸਹਸ੍ਸਇਤ੍ਥਿਯੋ ਧਾਤਿਕਿਚ੍ਚਂ ਕਾਰਾਪੇਸਿ. ਯਾ ਯਾ ਕੁਮਾਰਸ੍ਸ ਰੁਚਿਂ ਞਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਥਿਤਪਤ੍ਥਿਤਂ ਖਾਦਨੀਯਂ ਖਾਦਾਪੇਤਿ, ਸਾ ਸਾ ਸਹਸ੍ਸਂ ਲਭਤਿ. ਸਕਲਬਾਰਾਣਸੀ ਚਲਿਤਾ, ਸਬ੍ਬੋ ਜਨੋ ਕੁਮਾਰਸ੍ਸ ਪਣ੍ਣਾਕਾਰਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਪੇਸੇਸਿ. ਕੁਮਾਰੋ ਤਂ ਤਂ ਅਤਿਨੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮਂ ਖਾਦ, ਇਮਂ ਭੁਞ੍ਜਾ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋ ਭੋਜਨੇਨ ਉਬ੍ਬਾਲ਼੍ਹੋ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ, ਗੋਪੁਰਦ੍ਵਾਰਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ, ਲਾਖਾਗੁਲ਼ਕੇਨ ਕੀਲ਼ਤਿ.

ਤਦਾ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧੋ ਬਾਰਾਣਸਿਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਇਸਿਪਤਨੇ ਵਸਤਿ. ਸੋ ਕਾਲਸ੍ਸੇਵ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਸੇਨਾਸਨਵਤ੍ਤਸਰੀਰਪਰਿਕਮ੍ਮਮਨਸਿਕਾਰਾਦੀਨਿ ਸਬ੍ਬਕਿਚ੍ਚਾਨਿ ਕਤ੍ਵਾ, ਪਟਿਸਲ੍ਲਾਨਾ ਵੁਟ੍ਠਿਤੋ ‘‘ਅਜ੍ਜ ਕਤ੍ਥ ਭਿਕ੍ਖਂ ਗਹੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਆਵਜ੍ਜੇਨ੍ਤੋ ਕੁਮਾਰਸ੍ਸ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਏਸ ਪੁਬ੍ਬੇ ਕਿਂ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰੀ’’ਤਿ ਵੀਮਂਸਨ੍ਤੋ ‘‘ਮਾਦਿਸਸ੍ਸ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਂ ਦਤ੍ਵਾ, ਚਤਸ੍ਸੋ ਪਤ੍ਥਨਾ ਪਤ੍ਥੇਸਿ ਤਤ੍ਥ ਤਿਸ੍ਸੋ ਸਿਦ੍ਧਾ, ਏਕਾ ਤਾਵ ਨ ਸਿਜ੍ਝਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਉਪਾਯੇਨ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਦਸ੍ਸੇਮੀ’’ਤਿ ਭਿਕ੍ਖਾਚਰਿਯਵਸੇਨ ਕੁਮਾਰਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਕੁਮਾਰੋ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਸਮਣ, ਮਾ ਇਧ ਆਗਚ੍ਛਿ, ਇਮੇ ਹਿ ਤਮ੍ਪਿ ‘ਇਦਂ ਖਾਦ, ਇਦਂ ਭੁਞ੍ਜਾ’ਤਿ ਵਦੇਯ੍ਯੁ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਸੋ ਏਕਵਚਨੇਨੇਵ ਤਤੋ ਨਿਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸੇਨਾਸਨਂ ਪਾਵਿਸਿ. ਕੁਮਾਰੋ ਪਰਿਜਨਂ ਆਹ – ‘‘ਅਯਂ ਸਮਣੋ ਮਯਾ ਵੁਤ੍ਤਮਤ੍ਤੋਵ ਨਿਵਤ੍ਤੋ, ਕੁਦ੍ਧੋ, ਨੁ, ਖੋ ਮਮਾ’’ਤਿ. ਤਤੋ ਤੇਹਿ ‘‘ਪਬ੍ਬਜਿਤਾ ਨਾਮ, ਦੇਵ, ਨ ਕੋਧਪਰਾਯਣਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਪਰੇਨ ਪਸਨ੍ਨਮਨੇਨ ਯਂ ਦਿਨ੍ਨਂ ਹੋਤਿ, ਤੇਨ ਯਾਪੇਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋਪਿ ‘‘ਕੁਦ੍ਧੋ ਏਵ ਮਮਾਯਂ ਸਮਣੋ, ਖਮਾਪੇਸ੍ਸਾਮਿ ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਮਾਤਾਪਿਤੂਨਂ ਆਰੋਚੇਤ੍ਵਾ ਹਤ੍ਥਿਂ ਅਭਿਰੁਹਿਤ੍ਵਾ, ਮਹਤਾ ਰਾਜਾਨੁਭਾਵੇਨ ਇਸਿਪਤਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ, ਮਿਗਯੂਥਂ ਦਿਸ੍ਵਾ, ਪੁਚ੍ਛਿ ‘‘ਕਿਂ ਨਾਮ ਏਤੇ’’ਤਿ? ‘‘ਏਤੇ, ਸਾਮਿ, ਮਿਗਾ ਨਾਮਾ’’ਤਿ. ਏਤੇਸਂ ‘‘ਇਮਂ ਖਾਦਥ, ਇਮਂ ਭੁਞ੍ਜਥ, ਇਮਂ ਸਾਯਥਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਪਟਿਜਗ੍ਗਨ੍ਤਾ ਅਤ੍ਥੀਤਿ. ਨਤ੍ਥਿ ਸਾਮਿ, ਯਤ੍ਥ ਤਿਣੋਦਕਂ ਸੁਲਭਂ, ਤਤ੍ਥ ਵਸਨ੍ਤੀਤਿ.

ਕੁਮਾਰੋ ‘‘ਯਥਾ ਇਮੇ ਅਰਕ੍ਖਿਯਮਾਨਾਵ ਯਤ੍ਥ ਇਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਵਸਨ੍ਤਿ, ਕਦਾ ਨੁ, ਖੋ, ਅਹਮ੍ਪਿ ਏਵਂ ਵਸੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ ਏਤਮਾਰਮ੍ਮਣਂ ਅਗ੍ਗਹੇਸਿ. ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧੋਪਿ ਤਸ੍ਸ ਆਗਮਨਂ ਞਤ੍ਵਾ ਸੇਨਾਸਨਮਗ੍ਗਞ੍ਚ ਚਙ੍ਕਮਞ੍ਚ ਸਮ੍ਮਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ, ਮਟ੍ਠਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਏਕਦ੍ਵਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਚਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ, ਪਦਨਿਕ੍ਖੇਪਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ, ਦਿਵਾਵਿਹਾਰੋਕਾਸਞ੍ਚ ਪਣ੍ਣਸਾਲਞ੍ਚ ਸਮ੍ਮਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ, ਮਟ੍ਠਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਪਵਿਸਨਪਦਨਿਕ੍ਖੇਪਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ, ਨਿਕ੍ਖਮਨਪਦਨਿਕ੍ਖੇਪਂ ਅਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਗਮਾਸਿ. ਕੁਮਾਰੋ ਤਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਂ ਪਦੇਸਂ ਸਮ੍ਮਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਮਟ੍ਠਂ ਕਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਵਸਤਿ ਮਞ੍ਞੇ ਏਤ੍ਥ ਸੋ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧੋ’’ਤਿ ਪਰਿਜਨੇਨ ਭਾਸਿਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਆਹ – ‘‘ਪਾਤੋਪਿ ਸੋ ਸਮਣੋ ਕੁਦ੍ਧੋ, ਇਦਾਨਿ ਹਤ੍ਥਿਅਸ੍ਸਾਦੀਹਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਓਕਾਸਂ ਅਕ੍ਕਨ੍ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ, ਸੁਟ੍ਠੁਤਰਂ ਕੁਜ੍ਝੇਯ੍ਯ, ਇਧੇਵ ਤੁਮ੍ਹੇ ਤਿਟ੍ਠਥਾ’’ਤਿ ਹਤ੍ਥਿਕ੍ਖਨ੍ਧਾ ਓਰੁਯ੍ਹ ਏਕਕੋਵ ਸੇਨਾਸਨਂ ਪਵਿਟ੍ਠੋ ਵਤ੍ਤਸੀਸੇਨ ਸੁਸਮ੍ਮਟ੍ਠੋਕਾਸੇ ਪਦਨਿਕ੍ਖੇਪਂ ਦਿਸ੍ਵਾ, ‘‘ਅਯਂ ਸਮਣੋ ਏਤ੍ਥ ਚਙ੍ਕਮਨ੍ਤੋ ਨ ਵਣਿਜ੍ਜਾਦਿਕਮ੍ਮਂ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ, ਅਦ੍ਧਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਹਿਤਮੇਵ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ ਮਞ੍ਞੇ’’ਤਿ ਪਸਨ੍ਨਮਾਨਸੋ ਚਙ੍ਕਮਂ ਆਰੁਹਿਤ੍ਵਾ, ਦੂਰੀਕਤਪੁਥੁਵਿਤਕ੍ਕੋ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ, ਪਾਸਾਣਫਲਕੇ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ, ਸਞ੍ਜਾਤਏਕਗ੍ਗੋ ਹੁਤ੍ਵਾ, ਪਣ੍ਣਸਾਲਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ, ਵਿਪਸ੍ਸਨ੍ਤੋ ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਞਾਣਂ ਅਧਿਗਨ੍ਤ੍ਵਾ, ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਪੁਰੋਹਿਤੇਨ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨੇ ਪੁਚ੍ਛਿਤੇ ਗਗਨਤਲੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –

‘‘ਮਿਗੋ ਅਰਞ੍ਞਮ੍ਹਿ ਯਥਾ ਅਬਦ੍ਧੋ, ਯੇਨਿਚ੍ਛਕਂ ਗਚ੍ਛਤਿ ਗੋਚਰਾਯ;

ਵਿਞ੍ਞੂ ਨਰੋ ਸੇਰਿਤਂ ਪੇਕ੍ਖਮਾਨੋ, ਏਕੋ ਚਰੇ ਖਗ੍ਗਵਿਸਾਣਕਪ੍ਪੋ’’ਤਿ.

ਤਤ੍ਥ ਮਿਗੋਤਿ ਦ੍ਵੇ ਮਿਗਾ ਏਣੀਮਿਗੋ, ਪਸਦਮਿਗੋ ਚਾਤਿ. ਅਪਿਚ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਆਰਞ੍ਞਿਕਾਨਂ ਚਤੁਪ੍ਪਦਾਨਮੇਤਂ ਅਧਿਵਚਨਂ. ਇਧ ਪਨ ਪਸਦਮਿਗੋ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ. ਅਰਞ੍ਞਮ੍ਹੀਤਿ ਗਾਮਞ੍ਚ ਗਾਮੂਪਚਾਰਞ੍ਚ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਅਵਸੇਸਂ ਅਰਞ੍ਞਂ, ਇਧਂ ਪਨ ਉਯ੍ਯਾਨਮਧਿਪ੍ਪੇਤਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਉਯ੍ਯਾਨਮ੍ਹੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਯਥਾਤਿ ਪਟਿਭਾਗੇ. ਅਬਦ੍ਧੋਤਿ ਰਜ੍ਜੁਬਨ੍ਧਨਾਦੀਹਿ ਅਬਦ੍ਧੋ, ਏਤੇਨ ਵਿਸ੍ਸਤ੍ਥਚਰਿਯਂ ਦੀਪੇਤਿ. ਯੇਨਿਚ੍ਛਕਂ ਗਚ੍ਛਤਿ ਗੋਚਰਾਯਤਿ ਯੇਨ ਯੇਨ ਦਿਸਾਭਾਗੇਨ ਗਨ੍ਤੁਮਿਚ੍ਛਤਿ, ਤੇਨ ਤੇਨ ਦਿਸਾਭਾਗੇਨ ਗੋਚਰਾਯ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਵੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚੇਤਂ ਭਗਵਤਾ –

‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਆਰਞ੍ਞਕੋ ਮਿਗੋ ਅਰਞ੍ਞੇ ਪਵਨੇ ਚਰਮਾਨੋ ਵਿਸ੍ਸਤ੍ਥੋ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਵਿਸ੍ਸਤ੍ਥੋ ਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਵਿਸ੍ਸਤ੍ਥੋ ਨਿਸੀਦਤਿ, ਵਿਸ੍ਸਤ੍ਥੋ ਸੇਯ੍ਯਂ ਕਪ੍ਪੇਤਿ. ਤਂ ਕਿਸ੍ਸ ਹੇਤੁ? ਅਨਾਪਾਥਗਤੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਲੁਦ੍ਦਸ੍ਸ; ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਵਿਵਿਚ੍ਚੇਵ ਕਾਮੇਹਿ…ਪੇ… ਪਠਮਂ ਝਾਨਂ ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ ਵਿਹਰਤਿ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਨ੍ਧਮਕਾਸਿ ਮਾਰਂ ਅਪਦਂ, ਵਧਿਤ੍ਵਾ ਮਾਰਚਕ੍ਖੁਂ ਅਦਸ੍ਸਨਂ ਗਤੋ ਪਾਪਿਮਤੋ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੧.੨੮੭; ਚੂਲ਼ਨਿ. ਖਗ੍ਗਵਿਸਾਣਸੁਤ੍ਤਨਿਦ੍ਦੇਸ ੧੨੫) ਵਿਤ੍ਥਾਰੋ.

ਵਿਞ੍ਞੂ ਨਰੋਤਿ ਪਣ੍ਡਿਤਪੁਰਿਸੋ. ਸੇਰਿਤਨ੍ਤਿ ਸਚ੍ਛਨ੍ਦਵੁਤ੍ਤਿਤਂ ਅਪਰਾਯਤ੍ਤਤਂ. ਪੇਕ੍ਖਮਾਨੋਤਿ ਪਞ੍ਞਾਚਕ੍ਖੁਨਾ ਓਲੋਕਯਮਾਨੋ. ਅਥ ਵਾ ਧਮ੍ਮਸੇਰਿਤਂ ਪੁਗ੍ਗਲਸੇਰਿਤਞ੍ਚ. ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਾ ਹਿ ਕਿਲੇਸਵਸਂ ਅਗਮਨਤੋ ਸੇਰਿਨੋ ਤੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾ ਪੁਗ੍ਗਲਾ ਚ, ਤੇਸਂ ਭਾਵਨਿਦ੍ਦੇਸੋ ਸੇਰਿਤਾ. ਤਂ ਪੇਕ੍ਖਮਾਨੋਤਿ. ਕਿਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ? ‘‘ਯਥਾ ਮਿਗੋ ਅਰਞ੍ਞਮ੍ਹਿ ਅਬਦ੍ਧੋ ਯੇਨਿਚ੍ਛਕਂ ਗਚ੍ਛਤਿ ਗੋਚਰਾਯ, ਕਦਾ ਨੁ ਖੋ ਅਹਮ੍ਪਿ ਏਵਂ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ ਇਤਿ ਮੇ ਤੁਮ੍ਹੇਹਿ ਇਤੋ ਚਿਤੋ ਚ ਪਰਿਵਾਰੇਤ੍ਵਾ ਠਿਤੇਹਿ ਬਦ੍ਧਸ੍ਸ ਯੇਨਿਚ੍ਛਕਂ ਗਨ੍ਤੁਂ ਅਲਭਨ੍ਤਸ੍ਸ ਤਸ੍ਮਿਂ ਯੇਨਿਚ੍ਛਕਗਮਨਾਭਾਵੇਨ ਯੇਨਿਚ੍ਛਕਗਮਨੇ ਚਾਨਿਸਂਸਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਅਨੁਕ੍ਕਮੇਨ ਸਮਥਵਿਪਸ੍ਸਨਾ ਪਾਰਿਪੂਰਿਂ ਅਗਮਂਸੁ. ਤਤੋ ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਂ ਅਧਿਗਤੋਮ੍ਹਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਅਞ੍ਞੋਪਿ ਵਿਞ੍ਞੂ ਪਣ੍ਡਿਤੋ ਨਰੋ ਸੇਰਿਤਂ ਪੇਕ੍ਖਮਾਨੋ ਏਕੋ ਚਰੇ ਖਗ੍ਗਵਿਸਾਣਕਪ੍ਪੋਤਿ. ਸੇਸਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ.

ਮਿਗਅਰਞ੍ਞਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ ਸਮਤ੍ਤਾ.

੪੦. ਆਮਨ੍ਤਨਾ ਹੋਤੀਤਿ ਕਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ? ਅਤੀਤੇ ਕਿਰ ਏਕਵਜ੍ਜਿਕਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੋ ਨਾਮ ਰਾਜਾ ਅਹੋਸਿ ਮੁਦੁਕਜਾਤਿਕੋ. ਯਦਾ ਅਮਚ੍ਚਾ ਤੇਨ ਸਹ ਯੁਤ੍ਤਂ ਵਾ ਅਯੁਤ੍ਤਂ ਵਾ ਮਨ੍ਤੇਤੁਕਾਮਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤਦਾ ਨਂ ਪਾਟਿਯੇਕ੍ਕਂ ਪਾਟਿਯੇਕ੍ਕਂ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨੇਨ੍ਤਿ. ਤਂ ਏਕਦਿਵਸਂ ਦਿਵਾਸੇਯ੍ਯਂ ਉਪਗਤਂ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਅਮਚ੍ਚੋ ‘‘ਦੇਵ, ਮਮ ਸੋਤਬ੍ਬਂ ਅਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਗਮਨਂ ਯਾਚਿ. ਸੋ ਉਟ੍ਠਾਯ ਅਗਮਾਸਿ. ਪੁਨ ਏਕੋ ਮਹਾਉਪਟ੍ਠਾਨੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਵਰਂ ਯਾਚਿ, ਏਕੋ ਹਤ੍ਥਿਕ੍ਖਨ੍ਧੇ, ਏਕੋ ਅਸ੍ਸਪਿਟ੍ਠਿਯਂ, ਏਕੋ ਸੁਵਣ੍ਣਰਥੇ, ਏਕੋ ਸਿਵਿਕਾਯ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਉਯ੍ਯਾਨਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ ਯਾਚਿ. ਰਾਜਾ ਤਤੋ ਓਰੋਹਿਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਅਪਰੋ ਜਨਪਦਚਾਰਿਕਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ ਯਾਚਿ, ਤਸ੍ਸਾਪਿ ਵਚਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਹਤ੍ਥਿਤੋ ਓਰੁਯ੍ਹ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਏਵਂ ਸੋ ਤੇਹਿ ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਨੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜਿ. ਅਮਚ੍ਚਾ ਇਸ੍ਸਰਿਯੇਨ ਵਡ੍ਢਨ੍ਤਿ. ਤੇਸੁ ਏਕੋ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਰਾਜਾਨਂ ਆਹ – ‘‘ਅਮੁਕਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਜਨਪਦਂ ਮਯ੍ਹਂ ਦੇਹੀ’’ਤਿ. ਰਾਜਾ ‘‘ਤਂ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮੋ ਭੁਞ੍ਜਤੀ’’ਤਿ ਭਣਤਿ. ਸੋ ਰਞ੍ਞੋ ਵਚਨਂ ਅਨਾਦਿਯਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਗਚ੍ਛਾਮਹਂ ਤਂ ਜਨਪਦਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਭੁਞ੍ਜਾਮੀ’’ਤਿ ਤਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ, ਕਲਹਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਪੁਨ ਉਭੋਪਿ ਰਞ੍ਞੋ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ, ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਸ੍ਸ ਦੋਸਂ ਆਰੋਚੇਨ੍ਤਿ. ਰਾਜਾ ‘‘ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਇਮੇ ਤੋਸੇਤੁ’’ਨ੍ਤਿ ਤੇਸਂ ਲੋਭੇ ਆਦੀਨਵਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨ੍ਤੋ ਪਚ੍ਚੇਕਸਮ੍ਬੋਧਿਂ ਸਚ੍ਛਾਕਾਸਿ. ਸੋ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਇਮਂ ਉਦਾਨਗਾਥਂ ਅਭਾਸਿ –

‘‘ਆਮਨ੍ਤਨਾ ਹੋਤਿ ਸਹਾਯਮਜ੍ਝੇ, ਵਾਸੇ ਠਾਨੇ ਗਮਨੇ ਚਾਰਿਕਾਯ;

ਅਨਭਿਜ੍ਝਿਤਂ ਸੇਰਿਤਂ ਪੇਕ੍ਖਮਾਨੋ, ਏਕੋ ਚਰੇ ਖਗ੍ਗਵਿਸਾਣਕਪ੍ਪੋ’’ਤਿ.

ਤਸ੍ਸਤ੍ਥੋ – ਸਹਾਯਮਜ੍ਝੇ ਠਿਤਸ੍ਸ ਦਿਵਾਸੇਯ੍ਯਸਙ੍ਖਾਤੇ ਵਾਸੇ ਚ, ਮਹਾਉਪਟ੍ਠਾਨਸਙ੍ਖਾਤੇ ਠਾਨੇ ਚ, ਉਯ੍ਯਾਨਗਮਨਸਙ੍ਖਾਤੇ ਗਮਨੇ ਚ, ਜਨਪਦਚਾਰਿਕਸਙ੍ਖਾਤਾਯ ਚਾਰਿਕਾਯ ਚ ‘‘ਇਦਂ ਮੇ ਸੁਣ, ਇਦਂ ਮੇ ਦੇਹੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਤਥਾ ਤਥਾ ਆਮਨ੍ਤਨਾ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਅਹਂ ਤਤ੍ਥ ਨਿਬ੍ਬਿਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਯਾਯਂ ਅਰਿਯਜਨਸੇਵਿਤਾ ਅਨੇਕਾਨਿਸਂਸਾ ਏਕਨ੍ਤਸੁਖਾ, ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇਪਿ ਲੋਭਾਭਿਭੂਤੇਹਿ ਸਬ੍ਬਕਾਪੁਰਿਸੇਹਿ ਅਨਭਿਜ੍ਝਿਤਾ ਅਨਭਿਪਤ੍ਥਿਤਾ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾ, ਤਂ ਅਨਭਿਜ੍ਝਿਤਂ ਪਰੇਸਂ ਅਵਸਵਤ੍ਤਨੇਨ ਧਮ੍ਮਪੁਗ੍ਗਲਵਸੇਨ ਚ ਸੇਰਿਤਂ ਪੇਕ੍ਖਮਾਨੋ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਆਰਭਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਕ੍ਕਮੇਨ ਪਚ੍ਚੇਕਸਮ੍ਬੋਧਿਂ ਅਧਿਗਤੋਮ੍ਹੀਤਿ. ਸੇਸਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯਮੇਵਾਤਿ.

ਆਮਨ੍ਤਨਾਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ ਸਮਤ੍ਤਾ.

੪੧. ਖਿਡ੍ਡਾ ਰਤੀਤਿ ਕਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ? ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਏਕਪੁਤ੍ਤਕਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੋ ਨਾਮ ਰਾਜਾ ਅਹੋਸਿ. ਸੋ ਚਸ੍ਸ ਏਕਪੁਤ੍ਤਕੋ ਪਿਯੋ ਅਹੋਸਿ ਮਨਾਪੋ ਪਾਣਸਮੋ. ਸੋ ਸਬ੍ਬਿਰਿਯਾਪਥੇਸੁ ਪੁਤ੍ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾਵ ਵਤ੍ਤਤਿ. ਸੋ ਏਕਦਿਵਸਂ ਉਯ੍ਯਾਨਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਤਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਗਤੋ. ਕੁਮਾਰੋਪਿ ਤਂ ਦਿਵਸਂਯੇਵ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇਨ ਬ੍ਯਾਧਿਨਾ ਮਤੋ. ਅਮਚ੍ਚਾ ‘‘ਪੁਤ੍ਤਸਿਨੇਹੇਨ ਰਞ੍ਞੋ ਹਦਯਮ੍ਪਿ ਫਲੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਅਨਾਰੋਚੇਤ੍ਵਾਵ ਨਂ ਝਾਪੇਸੁਂ. ਰਾਜਾ ਉਯ੍ਯਾਨੇ ਸੁਰਾਮਦੇਨ ਮਤ੍ਤੋ ਪੁਤ੍ਤਂ ਨੇਵ ਸਰਿ, ਤਥਾ ਦੁਤਿਯਦਿਵਸੇਪਿ ਨ੍ਹਾਨਭੋਜਨਵੇਲਾਸੁ. ਅਥ ਭੁਤ੍ਤਾਵੀ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਸਰਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਪੁਤ੍ਤਂ ਮੇ ਆਨੇਥਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਤਸ੍ਸ ਅਨੁਰੂਪੇਨ ਵਿਧਾਨੇਨ ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਤਤੋ ਸੋਕਾਭਿਭੂਤੋ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਏਵਂ ਯੋਨਿਸੋ ਮਨਸਾਕਾਸਿ ‘‘ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸਤਿ ਇਦਂ ਹੋਤਿ, ਇਮਸ੍ਸੁਪ੍ਪਾਦਾ ਇਦਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ. ਸੋ ਏਵਂ ਅਨੁਕ੍ਕਮੇਨ ਅਨੁਲੋਮਪਟਿਲੋਮਂ ਪਟਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਾਦਂ ਸਮ੍ਮਸਨ੍ਤੋ ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਂ ਸਚ੍ਛਾਕਾਸਿ. ਸੇਸਂ ਸਂਸਗ੍ਗਗਾਥਾਯ ਵੁਤ੍ਤਸਦਿਸਮੇਵ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਗਾਥਾਯਤ੍ਥਵਣ੍ਣਨਂ.

ਅਤ੍ਥਵਣ੍ਣਨਾਯਂ ਪਨ ਖਿਡ੍ਡਾਤਿ ਕੀਲ਼ਨਾ. ਸਾ ਦੁਵਿਧਾ ਹੋਤਿ – ਕਾਯਿਕਾ, ਵਾਚਸਿਕਾ ਚ. ਤਤ੍ਥ ਕਾਯਿਕਾ ਨਾਮ ਹਤ੍ਥੀਹਿਪਿ ਕੀਲ਼ਨ੍ਤਿ, ਅਸ੍ਸੇਹਿਪਿ, ਰਥੇਹਿਪਿ, ਧਨੂਹਿਪਿ, ਥਰੂਹਿਪੀਤਿ ਏਵਮਾਦਿ. ਵਾਚਸਿਕਾ ਨਾਮ ਗੀਤਂ, ਸਿਲੋਕਭਣਨਂ, ਮੁਖਭੇਰੀਤਿ ਏਵਮਾਦਿ. ਰਤੀਤਿ ਪਞ੍ਚਕਾਮਗੁਣਰਤਿ. ਵਿਪੁਲਨ੍ਤਿ ਯਾਵ ਅਟ੍ਠਿਮਿਞ੍ਜਂ ਆਹਚ੍ਚ ਠਾਨੇਨ ਸਕਲਤ੍ਤਭਾਵਬ੍ਯਾਪਕਂ. ਸੇਸਂ ਪਾਕਟਮੇਵ. ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਯੋਜਨਾਪਿ ਚੇਤ੍ਥ ਸਂਸਗ੍ਗਗਾਥਾਯ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ, ਤਤੋ ਪਰਞ੍ਚ ਸਬ੍ਬਨ੍ਤਿ.

ਖਿਡ੍ਡਾਰਤਿਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ ਸਮਤ੍ਤਾ.

੪੨. ਚਾਤੁਦ੍ਦਿਸੋਤਿ ਕਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ? ਪੁਬ੍ਬੇ ਕਿਰ ਕਸ੍ਸਪਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਸਾਸਨੇ ਪਞ੍ਚ ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਸਤ੍ਤਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਵੀਸਤਿ ਵਸ੍ਸਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਗਤਪਚ੍ਚਾਗਤਵਤ੍ਤਂ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਦੇਵਲੋਕੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ. ਤਤੋ ਚਵਿਤ੍ਵਾ ਤੇਸਂ ਜੇਟ੍ਠਕੋ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਰਾਜਾ ਅਹੋਸਿ, ਸੇਸਾ ਪਾਕਤਿਕਰਾਜਾਨੋ. ਤੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋਪਿ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਿਤ੍ਵਾ, ਰਜ੍ਜਂ ਪਹਾਯ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ, ਅਨੁਕ੍ਕਮੇਨ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਨਨ੍ਦਮੂਲਕਪਬ੍ਭਾਰੇ ਵਸਨ੍ਤਾ ਏਕਦਿਵਸਂ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਵਂਸਕਲ਼ੀਰਗਾਥਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਅਤ੍ਤਨੋ ਕਮ੍ਮਞ੍ਚ ਸਹਾਯਞ੍ਚ ਆਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਞਤ੍ਵਾ ਬਾਰਾਣਸਿਰਞ੍ਞੋ ਉਪਾਯੇਨ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਓਕਾਸਂ ਗਵੇਸਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਚ ਰਾਜਾ ਤਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਉਬ੍ਬਿਜ੍ਜਤਿ, ਭੀਤੋ ਵਿਸ੍ਸਰਂ ਕਰੋਤਿ, ਮਹਾਤਲੇ ਧਾਵਤਿ. ਪੁਰੋਹਿਤੇਨ ਕਾਲਸ੍ਸੇਵ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਸੁਖਸੇਯ੍ਯਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤੋਪਿ ‘‘ਕੁਤੋ ਮੇ, ਆਚਰਿਯ, ਸੁਖ’’ਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਂ ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਪੁਰੋਹਿਤੋਪਿ ‘‘ਅਯਂ ਰੋਗੋ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਯੇਨ ਕੇਨਚਿ ਉਦ੍ਧਂਵਿਰੇਚਨਾਦਿਨਾ ਭੇਸਜ੍ਜਕਮ੍ਮੇਨ ਵਿਨੇਤੁਂ, ਮਯ੍ਹਂ ਪਨ ਖਾਦਨੂਪਾਯੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਰਜ੍ਜਹਾਨਿਜੀਵਿਤਨ੍ਤਰਾਯਾਦੀਨਂ ਪੁਬ੍ਬਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਏਤਂ ਮਹਾਰਾਜਾ’’ਤਿ ਰਾਜਾਨਂ ਸੁਟ੍ਠੁਤਰਂ ਉਬ੍ਬੇਜੇਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਵੂਪਸਮਨਤ੍ਥਂ ‘‘ਏਤ੍ਤਕੇ ਚ ਏਤ੍ਤਕੇ ਚ ਹਤ੍ਥਿਅਸ੍ਸਰਥਾਦਯੋ ਹਿਰਞ੍ਞਸੁਵਣ੍ਣਞ੍ਚ ਦਕ੍ਖਿਣਂ ਦਤ੍ਵਾ ਯਞ੍ਞੋ ਯਜਿਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ ਤਂ ਯਞ੍ਞਯਜਨੇ ਸਮਾਦਪੇਸਿ.

ਤਤੋ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾ ਅਨੇਕਾਨਿ ਪਾਣਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਯਞ੍ਞਤ੍ਥਾਯ ਸਮ੍ਪਿਣ੍ਡਿਯਮਾਨਾਨਿ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਕਮ੍ਮੇ ਕਤੇ ਦੁਬ੍ਬੋਧਨੇਯ੍ਯੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਹਨ੍ਦ ਨਂ ਪਟਿਕਚ੍ਚੇਵ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪੇਕ੍ਖਾਮਾ’’ਤਿ ਵਂਸਕਲ਼ੀਰਗਾਥਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਮਾਨਾ ਰਾਜਙ੍ਗਣੇ ਪਟਿਪਾਟਿਯਾ ਅਗਮਂਸੁ. ਰਾਜਾ ਸੀਹਪਞ੍ਜਰੇ ਠਿਤੋ ਰਾਜਙ੍ਗਣਂ ਓਲੋਕਯਮਾਨੋ ਤੇ ਅਦ੍ਦਕ੍ਖਿ, ਸਹ ਦਸ੍ਸਨੇਨੇਵ ਚਸ੍ਸ ਸਿਨੇਹੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿ. ਤਤੋ ਤੇ ਪਕ੍ਕੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ਆਕਾਸਤਲੇ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾਸਨੇ ਨਿਸੀਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸਕ੍ਕਚ੍ਚਂ ਭੋਜੇਤ੍ਵਾ ਕਤਭਤ੍ਤਕਿਚ੍ਚੇ ‘‘ਕੇ ਤੁਮ੍ਹੇ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਮਯਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਚਾਤੁਦ੍ਦਿਸਾ ਨਾਮਾ’’ਤਿ. ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਚਾਤੁਦ੍ਦਿਸਾਤਿ ਇਮਸ੍ਸ ਕੋ ਅਤ੍ਥੋ’’ਤਿ? ‘‘ਚਤੂਸੁ ਦਿਸਾਸੁ ਕਤ੍ਥਚਿ ਕੁਤੋਚਿ ਭਯਂ ਵਾ ਚਿਤ੍ਤੁਤ੍ਰਾਸੋ ਵਾ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਮਹਾਰਾਜਾ’’ਤਿ. ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਤਂ ਭਯਂ ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ ਨ ਹੋਤੀ’’ਤਿ? ‘‘ਮਯਞ੍ਹਿ, ਮਹਾਰਾਜ, ਮੇਤ੍ਤਂ ਭਾਵੇਮ, ਕਰੁਣਂ ਭਾਵੇਮ, ਮੁਦਿਤਂ ਭਾਵੇਮ, ਉਪੇਕ੍ਖਂ ਭਾਵੇਮ, ਤੇਨ ਨੋ ਤਂ ਭਯਂ ਨ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਸਤਿਂ ਅਗਮਂਸੁ.

ਤਤੋ ਰਾਜਾ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ ‘‘ਇਮੇ ਸਮਣਾ ਮੇਤ੍ਤਾਦਿਭਾਵਨਾਯ ਭਯਂ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਭਣਨ੍ਤਿ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਪਨ ਅਨੇਕਸਹਸ੍ਸਪਾਣਵਧਂ ਵਣ੍ਣਯਨ੍ਤਿ, ਕੇਸਂ ਨੁ ਖੋ ਵਚਨਂ ਸਚ੍ਚ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਸਮਣਾ ਸੁਦ੍ਧੇਨ ਅਸੁਦ੍ਧਂ ਧੋਵਨ੍ਤਿ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਪਨ ਅਸੁਦ੍ਧੇਨ ਅਸੁਦ੍ਧਂ. ਨ ਚ ਸਕ੍ਕਾ ਅਸੁਦ੍ਧੇਨ ਅਸੁਦ੍ਧਂ ਧੋਵਿਤੁਂ, ਪਬ੍ਬਜਿਤਾਨਂ ਏਵ ਵਚਨਂ ਸਚ੍ਚ’’ਨ੍ਤਿ. ਸੋ ‘‘ਸਬ੍ਬੇ ਸਤ੍ਤਾ ਸੁਖਿਤਾ ਹੋਨ੍ਤੂ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਮੇਤ੍ਤਾਦਯੋ ਚਤ੍ਤਾਰੋਪਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਹਾਰੇ ਭਾਵੇਤ੍ਵਾ ਹਿਤਫਰਣਚਿਤ੍ਤੇਨ ਅਮਚ੍ਚੇ ਆਣਾਪੇਸਿ ‘‘ਸਬ੍ਬੇ ਪਾਣੇ ਮੁਞ੍ਚਥ, ਸੀਤਾਨਿ ਪਾਨੀਯਾਨਿ ਪਿਵਨ੍ਤੁ, ਹਰਿਤਾਨਿ ਤਿਣਾਨਿ ਖਾਦਨ੍ਤੁ, ਸੀਤੋ ਚ ਨੇਸਂ ਵਾਤੋ ਉਪਵਾਯਤੂ’’ਤਿ. ਤੇ ਤਥਾ ਅਕਂਸੁ.

ਤਤੋ ਰਾਜਾ ‘‘ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤਾਨਂ ਵਚਨੇਨੇਵ ਪਾਪਕਮ੍ਮਤੋ ਮੁਤ੍ਤੋਮ੍ਹੀ’’ਤਿ ਤਤ੍ਥੇਵ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਵਿਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚੇਕਸਮ੍ਬੋਧਿਂ ਸਚ੍ਛਾਕਾਸਿ. ਅਮਚ੍ਚੇਹਿ ਚ ਭੋਜਨਵੇਲਾਯਂ ‘‘ਭੁਞ੍ਜ, ਮਹਾਰਾਜ, ਕਾਲੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਨਾਹਂ ਰਾਜਾ’’ਤਿ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਸਬ੍ਬਂ ਵਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਉਦਾਨਬ੍ਯਾਕਰਣਗਾਥਂ ਅਭਾਸਿ –

‘‘ਚਾਤੁਦ੍ਦਿਸੋ ਅਪ੍ਪਟਿਘੋ ਚ ਹੋਤਿ, ਸਨ੍ਤੁਸ੍ਸਮਾਨੋ ਇਤਰੀਤਰੇਨ;

ਪਰਿਸ੍ਸਯਾਨਂ ਸਹਿਤਾ ਅਛਮ੍ਭੀ, ਏਕੋ ਚਰੇ ਖਗ੍ਗਵਿਸਾਣਕਪ੍ਪੋ’’ਤਿ.

ਤਤ੍ਥ ਚਾਤੁਦ੍ਦਿਸੋਤਿ ਚਤੂਸੁ ਦਿਸਾਸੁ ਯਥਾਸੁਖਵਿਹਾਰੀ, ‘‘ਏਕਂ ਦਿਸਂ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਦੀ. ਨਿ. ੩.੩੦੮; ਅ. ਨਿ. ੪.੧੨੫; ਚੂਲ਼ਨਿ. ਖਗ੍ਗਵਿਸਾਣਸੁਤ੍ਤਨਿਦ੍ਦੇਸ ੧੨੮) ਵਾ ਨਯੇਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਹਾਰਭਾਵਨਾਫਰਿਤਾ ਚਤਸ੍ਸੋ ਦਿਸਾ ਅਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤੀਤਿਪਿ ਚਾਤੁਦ੍ਦਿਸੋ. ਤਾਸੁ ਦਿਸਾਸੁ ਕਤ੍ਥਚਿ ਸਤ੍ਤੇ ਵਾ ਸਙ੍ਖਾਰੇ ਵਾ ਭਯੇਨ ਨ ਪਟਿਹਞ੍ਞਤੀਤਿ ਅਪ੍ਪਟਿਘੋ. ਸਨ੍ਤੁਸ੍ਸਮਾਨੋਤਿ ਦ੍ਵਾਦਸਵਿਧਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤੋਸਸ੍ਸਵਸੇਨ ਸਨ੍ਤੁਸ੍ਸਕੋ, ਇਤਰੀਤਰੇਨਾਤਿ ਉਚ੍ਚਾਵਚੇਨ ਪਚ੍ਚਯੇਨ. ਪਰਿਸ੍ਸਯਾਨਂ ਸਹਿਤਾ ਅਛਮ੍ਭੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪਰਿਸ੍ਸਯਨ੍ਤਿ ਕਾਯਚਿਤ੍ਤਾਨਿ, ਪਰਿਹਾਪੇਨ੍ਤਿ ਵਾ ਤੇਸਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ, ਤਾਨਿ ਵਾ ਪਟਿਚ੍ਚ ਸਯਨ੍ਤੀਤਿ ਪਰਿਸ੍ਸਯਾ, ਬਾਹਿਰਾਨਂ ਸੀਹਬ੍ਯਗ੍ਘਾਦੀਨਂ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰਾਨਞ੍ਚ ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦਾਦੀਨਂ ਕਾਯਚਿਤ੍ਤੁਪਦ੍ਦਵਾਨਂ ਏਤਂ ਅਧਿਵਚਨਂ. ਤੇ ਪਰਿਸ੍ਸਯੇ ਅਧਿਵਾਸਨਖਨ੍ਤਿਯਾ ਚ ਵੀਰਿਯਾਦੀਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਚ ਸਹਤੀਤਿ ਪਰਿਸ੍ਸਯਾਨਂ ਸਹਿਤਾ. ਥਦ੍ਧਭਾਵਕਰਭਯਾਭਾਵੇਨ ਅਛਮ੍ਭੀ. ਕਿਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ? ਯਥਾ ਤੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਸਮਣਾ, ਏਵਂ ਇਤਰੀਤਰੇਨ ਪਚ੍ਚਯੇਨ ਸਨ੍ਤੁਸ੍ਸਮਾਨੋ ਏਤ੍ਥ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਪਦਟ੍ਠਾਨੇ ਸਨ੍ਤੋਸੇ ਠਿਤੋ ਚਤੂਸੁ ਦਿਸਾਸੁ ਮੇਤ੍ਤਾਦਿਭਾਵਨਾਯ ਚਾਤੁਦ੍ਦਿਸੋ, ਸਤ੍ਤਸਙ੍ਖਾਰੇਸੁ ਪਟਿਹਨਨਭਯਾਭਾਵੇਨ ਅਪ੍ਪਟਿਘੋ ਚ ਹੋਤਿ. ਸੋ ਚਾਤੁਦ੍ਦਿਸਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰਾਨਂ ਪਰਿਸ੍ਸਯਾਨਂ ਸਹਿਤਾ, ਅਪ੍ਪਟਿਘਤ੍ਤਾ ਅਛਮ੍ਭੀ ਚ ਹੋਤੀਤਿ ਏਵਂ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਗੁਣਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਯੋਨਿਸੋ ਪਟਿਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਂ ਅਧਿਗਤੋਮ੍ਹੀਤਿ. ਅਥ ਵਾ ਤੇ ਸਮਣਾ ਵਿਯ ਸਨ੍ਤੁਸ੍ਸਮਾਨੋ ਇਤਰੀਤਰੇਨ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਚਾਤੁਦ੍ਦਿਸੋ ਹੋਤੀਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ਏਵਂ ਚਾਤੁਦ੍ਦਿਸਭਾਵਂ ਪਤ੍ਥਯਨ੍ਤੋ ਯੋਨਿਸੋ ਪਟਿਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਗਤੋਮ੍ਹਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਅਞ੍ਞੋਪਿ ਈਦਿਸਂ ਠਾਨਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ ਚਾਤੁਦ੍ਦਿਸਤਾਯ ਪਰਿਸ੍ਸਯਾਨਂ ਸਹਿਤਾ ਅਪ੍ਪਟਿਘਤਾਯ ਚ ਅਛਮ੍ਭੀ ਹੁਤ੍ਵਾ ਏਕੋ ਚਰੇ ਖਗ੍ਗਵਿਸਾਣਕਪ੍ਪੋਤਿ. ਸੇਸਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯਮੇਵਾਤਿ.

ਚਾਤੁਦ੍ਦਿਸਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ ਸਮਤ੍ਤਾ.

੪੩. ਦੁਸ੍ਸਙ੍ਗਹਾਤਿ ਕਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ? ਬਾਰਾਣਸਿਰਞ੍ਞੋ ਕਿਰ ਅਗ੍ਗਮਹੇਸੀ ਕਾਲਮਕਾਸਿ. ਤਤੋ ਵੀਤਿਵਤ੍ਤੇਸੁ ਸੋਕਦਿਵਸੇਸੁ ਏਕਂ ਦਿਵਸਂ ਅਮਚ੍ਚਾ ‘‘ਰਾਜੂਨਂ ਨਾਮ ਤੇਸੁ ਤੇਸੁ ਕਿਚ੍ਚੇਸੁ ਅਗ੍ਗਮਹੇਸੀ ਅਵਸ੍ਸਂ ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਾ, ਸਾਧੁ, ਦੇਵੋ, ਅਞ੍ਞਂ ਦੇਵਿਂ ਆਨੇਤੂ’’ਤਿ ਯਾਚਿਂਸੁ. ਰਾਜਾ‘‘ਤੇਨ ਹਿ, ਭਣੇ, ਜਾਨਾਥਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਤੇ ਪਰਿਯੇਸਨ੍ਤਾ ਸਾਮਨ੍ਤਰਜ੍ਜੇ ਰਾਜਾ ਮਤੋ. ਤਸ੍ਸ ਦੇਵੀ ਰਜ੍ਜਂ ਅਨੁਸਾਸਤਿ. ਸਾ ਚ ਗਬ੍ਭਿਨੀ ਹੋਤਿ. ਅਮਚ੍ਚਾ ‘‘ਅਯਂ ਰਞ੍ਞੋ ਅਨੁਰੂਪਾ’’ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ਤਂ ਯਾਚਿਂਸੁ. ਸਾ ‘‘ਗਬ੍ਭਿਨੀ ਨਾਮ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਅਮਨਾਪਾ ਹੋਤਿ, ਸਚੇ ਆਗਮੇਥ, ਯਾਵ ਵਿਜਾਯਾਮਿ, ਏਵਂ ਹੋਤੁ, ਨੋ ਚੇ, ਅਞ੍ਞਂ ਪਰਿਯੇਸਥਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਤੇ ਰਞ੍ਞੋਪਿ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਰਾਜਾ ‘‘ਗਬ੍ਭਿਨੀਪਿ ਹੋਤੁ ਆਨੇਥਾ’’ਤਿ. ਤੇ ਆਨੇਸੁਂ. ਰਾਜਾ ਤਂ ਅਭਿਸਿਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਂ ਮਹੇਸੀਭੋਗਂ ਅਦਾਸਿ. ਤਸ੍ਸਾ ਪਰਿਜਨਞ੍ਚ ਨਾਨਾਵਿਧੇਹਿ ਪਣ੍ਣਾਕਾਰੇਹਿ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਸਾ ਕਾਲੇਨ ਪੁਤ੍ਤਂ ਵਿਜਾਯਿ. ਤਮ੍ਪਿ ਰਾਜਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਜਾਤਪੁਤ੍ਤਮਿਵ ਸਬ੍ਬਿਰਿਯਾਪਥੇਸੁ ਅਙ੍ਕੇ ਚ ਉਰੇ ਚ ਕਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ. ਤਤੋ ਦੇਵਿਯਾ ਪਰਿਜਨੋ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ ‘‘ਰਾਜਾ ਅਤਿਵਿਯ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ ਕੁਮਾਰਂ, ਅਤਿਵਿਸ੍ਸਾਸਨਿਯਾਨਿ ਰਾਜਹਦਯਾਨਿ, ਹਨ੍ਦ ਨਂ ਪਰਿਭੇਦੇਮਾ’’ਤਿ.

ਤਤੋ ਕੁਮਾਰਂ – ‘‘ਤ੍ਵਂ, ਤਾਤ, ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਰਞ੍ਞੋ ਪੁਤ੍ਤੋ, ਨ ਇਮਸ੍ਸ ਰਞ੍ਞੋ, ਮਾ ਏਤ੍ਥ ਵਿਸ੍ਸਾਸਂ ਆਪਜ੍ਜੀ’’ਤਿ ਆਹਂਸੁ. ਅਥ ਕੁਮਾਰੋ ‘‘ਏਹਿ ਪੁਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਰਞ੍ਞਾ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋਪਿ ਹਤ੍ਥੇ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਆਕਡ੍ਢਿਯਮਾਨੋਪਿ ਪੁਬ੍ਬੇ ਵਿਯ ਰਾਜਾਨਂ ਨ ਅਲ੍ਲੀਯਤਿ. ਰਾਜਾ ‘‘ਕਿਂ ਏਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵੀਮਂਸਨ੍ਤੋ ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਞਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਰੇ, ਏਤੇ ਮਯਾ ਏਵਂ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾਪਿ ਪਟਿਕੂਲਵੁਤ੍ਤਿਨੋ ਏਵਾ’’ਤਿ ਨਿਬ੍ਬਿਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਰਜ੍ਜਂ ਪਹਾਯ ਪਬ੍ਬਜਿਤੋ. ‘‘ਰਾਜਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤੋ’’ਤਿ ਅਮਚ੍ਚਪਰਿਜਨਾਪਿ ਬਹੂ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾ, ‘‘ਸਪਰਿਜਨੋ ਰਾਜਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤੋ’’ਤਿ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਪਣੀਤੇ ਪਚ੍ਚਯੇ ਉਪਨੇਨ੍ਤਿ. ਰਾਜਾ ਪਣੀਤੇ ਪਚ੍ਚਯੇ ਯਥਾਵੁਡ੍ਢਂ ਦਾਪੇਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਯੇ ਸੁਨ੍ਦਰਂ ਲਭਨ੍ਤਿ, ਤੇ ਤੁਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਇਤਰੇ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ‘‘ਮਯਂ ਪਰਿਵੇਣਸਮ੍ਮਜ੍ਜਨਾਦੀਨਿ ਸਬ੍ਬਕਿਚ੍ਚਾਨਿ ਕਰੋਨ੍ਤਾ ਲੂਖਭਤ੍ਤਂ ਜਿਣ੍ਣਵਤ੍ਥਞ੍ਚ ਲਭਾਮਾ’’ਤਿ. ਸੋ ਤਮ੍ਪਿ ਞਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਰੇ, ਯਥਾਵੁਡ੍ਢਂ ਦਿਯ੍ਯਮਾਨੇਪਿ ਨਾਮ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ, ਅਹੋ, ਅਯਂ ਪਰਿਸਾ ਦੁਸ੍ਸਙ੍ਗਹਾ’’ਤਿ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਂ ਆਦਾਯ ਏਕੋ ਅਰਞ੍ਞਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਆਰਭਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਂ ਸਚ੍ਛਾਕਾਸਿ. ਤਤ੍ਥ ਆਗਤੇਹਿ ਚ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਂ ਅਭਾਸਿ –

‘‘ਦੁਸ੍ਸਙ੍ਗਹਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾਪਿ ਏਕੇ, ਅਥੋ ਗਹਟ੍ਠਾ ਘਰਮਾਵਸਨ੍ਤਾ;

ਅਪ੍ਪੋਸ੍ਸੁਕ੍ਕੋ ਪਰਪੁਤ੍ਤੇਸੁ ਹੁਤ੍ਵਾ, ਏਕੋ ਚਰੇ ਖਗ੍ਗਵਿਸਾਣਕਪ੍ਪੋ’’ਤਿ.

ਸਾ ਅਤ੍ਥਤੋ ਪਾਕਟਾ ਏਵ. ਅਯਂ ਪਨ ਯੋਜਨਾ – ਦੁਸ੍ਸਙ੍ਗਹਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾਪਿ ਏਕੇ, ਯੇ ਅਸਨ੍ਤੋਸਾਭਿਭੂਤਾ, ਤਥਾਵਿਧਾ ਏਵ ਚ ਅਥੋ ਗਹਟ੍ਠਾ ਘਰਮਾਵਸਨ੍ਤਾ. ਏਤਮਹਂ ਦੁਸ੍ਸਙ੍ਗਹਭਾਵਂ ਜਿਗੁਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਆਰਭਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਂ ਅਧਿਗਤੋਮ੍ਹੀਤਿ. ਸੇਸਂ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ.

ਦੁਸ੍ਸਙ੍ਗਹਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ ਸਮਤ੍ਤਾ.

੪੪. ਓਰੋਪਯਿਤ੍ਵਾਤਿ ਕਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ? ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਕਿਰ ਚਾਤੁਮਾਸਿਕਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੋ ਨਾਮ ਰਾਜਾ ਗਿਮ੍ਹਾਨਂ ਪਠਮੇ ਮਾਸੇ ਉਯ੍ਯਾਨਂ ਗਤੋ. ਤਤ੍ਥ ਰਮਣੀਯੇ ਭੂਮਿਭਾਗੇ ਨੀਲਘਨਪਤ੍ਤਸਞ੍ਛਨ੍ਨਂ ਕੋਵਿਲ਼ਾਰਰੁਕ੍ਖਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਕੋਵਿਲ਼ਾਰਮੂਲੇ ਮਮ ਸਯਨਂ ਪਞ੍ਞਾਪੇਥਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਉਯ੍ਯਾਨੇ ਕੀਲ਼ਿਤ੍ਵਾ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯਂ ਤਤ੍ਥ ਸੇਯ੍ਯਂ ਕਪ੍ਪੇਸਿ. ਪੁਨ ਗਿਮ੍ਹਾਨਂ ਮਜ੍ਝਿਮੇ ਮਾਸੇ ਉਯ੍ਯਾਨਂ ਗਤੋ. ਤਦਾ ਕੋਵਿਲ਼ਾਰੋ ਪੁਪ੍ਫਿਤੋ ਹੋਤਿ, ਤਦਾਪਿ ਤਥੇਵ ਅਕਾਸਿ. ਪੁਨ ਗਿਮ੍ਹਾਨਂ ਪਚ੍ਛਿਮੇ ਮਾਸੇ ਗਤੋ. ਤਦਾ ਕੋਵਿਲ਼ਾਰੋ ਸਞ੍ਛਿਨ੍ਨਪਤ੍ਤੋ ਸੁਕ੍ਖਰੁਕ੍ਖੋ ਵਿਯ ਹੋਤਿ. ਤਦਾਪਿ ਸੋ ਅਦਿਸ੍ਵਾਵ ਤਂ ਰੁਕ੍ਖਂ ਪੁਬ੍ਬਪਰਿਚਯੇਨ ਤਤ੍ਥੇਵ ਸੇਯ੍ਯਂ ਆਣਾਪੇਸਿ. ਅਮਚ੍ਚਾ ਜਾਨਨ੍ਤਾਪਿ ‘‘ਰਞ੍ਞਾ ਆਣਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਭਯੇਨ ਤਤ੍ਥ ਸਯਨਂ ਪਞ੍ਞਾਪੇਸੁਂ. ਸੋ ਉਯ੍ਯਾਨੇ ਕੀਲ਼ਿਤ੍ਵਾ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯਂ ਤਤ੍ਥ ਸੇਯ੍ਯਂ ਕਪ੍ਪੇਨ੍ਤੋ ਤਂ ਰੁਕ੍ਖਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਅਰੇ, ਅਯਂ ਪੁਬ੍ਬੇ ਸਞ੍ਛਨ੍ਨਪਤ੍ਤੋ ਮਣਿਮਯੋ ਵਿਯ ਅਭਿਰੂਪਦਸ੍ਸਨੋ ਅਹੋਸਿ. ਤਤੋ ਮਣਿਵਣ੍ਣਸਾਖਨ੍ਤਰੇ ਠਪਿਤਪਵਾਲ਼ਙ੍ਕੁਰਸਦਿਸੇਹਿ ਪੁਪ੍ਫੇਹਿ ਸਸ੍ਸਿਰਿਕਚਾਰੁਦਸ੍ਸਨੋ ਅਹੋਸਿ. ਮੁਤ੍ਤਾਦਲਸਦਿਸਵਾਲਿਕਾਕਿਣ੍ਣੋ ਚਸ੍ਸ ਹੇਟ੍ਠਾ ਭੂਮਿਭਾਗੋ ਬਨ੍ਧਨਾ ਪਮੁਤ੍ਤਪੁਪ੍ਫਸਞ੍ਛਨ੍ਨੋ ਰਤ੍ਤਕਮ੍ਬਲਸਨ੍ਥਤੋ ਵਿਯ ਅਹੋਸਿ. ਸੋ ਨਾਮਜ੍ਜ ਸੁਕ੍ਖਰੁਕ੍ਖੋ ਵਿਯ ਸਾਖਾਮਤ੍ਤਾਵਸੇਸੋ ਠਿਤੋ. ‘ਅਹੋ, ਜਰਾਯ ਉਪਹਤੋ ਕੋਵਿਲ਼ਾਰੋ’’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਨੁਪਾਦਿਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਤਾਵ ਜਰਾ ਹਞ੍ਞਤਿ, ਕਿਮਙ੍ਗ ਪਨ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਅਨਿਚ੍ਚਸਞ੍ਞਂ ਪਟਿਲਭਿ. ਤਦਨੁਸਾਰੇਨੇਵ ਸਬ੍ਬਸਙ੍ਖਾਰੇ ਦੁਕ੍ਖਤੋ ਅਨਤ੍ਤਤੋ ਚ ਵਿਪਸ੍ਸਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਹੋ ਵਤਾਹਮ੍ਪਿ ਸਞ੍ਛਿਨ੍ਨਪਤ੍ਤੋ ਕੋਵਿਲ਼ਾਰੋ ਵਿਯ ਅਪੇਤਗਿਹਿਬ੍ਯਞ੍ਜਨੋ ਭਵੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨੋ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਯਨਤਲੇ ਦਕ੍ਖਿਣੇਨ ਪਸ੍ਸੇਨ ਨਿਪਨ੍ਨੋਯੇਵ ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਂ ਸਚ੍ਛਾਕਾਸਿ. ਤਤੋ ਗਮਨਕਾਲੇ ਅਮਚ੍ਚੇਹਿ ‘‘ਕਾਲੋ ਗਨ੍ਤੁਂ, ਮਹਾਰਾਜਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਨਾਹਂ ਰਾਜਾ’’ਤਿਆਦੀਨਿ ਵਤ੍ਵਾ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਇਮਂ ਗਾਥਂ ਅਭਾਸਿ –

‘‘ਓਰੋਪਯਿਤ੍ਵਾ ਗਿਹਿਬ੍ਯਞ੍ਜਨਾਨਿ, ਸਞ੍ਛਿਨ੍ਨਪਤ੍ਤੋ ਯਥਾ ਕੋਵਿਲ਼ਾਰੋ;

ਛੇਤ੍ਵਾਨ ਵੀਰੋ ਗਿਹਿਬਨ੍ਧਨਾਨਿ, ਏਕੋ ਚਰੇ ਖਗ੍ਗਵਿਸਾਣਕਪ੍ਪੋ’’ਤਿ.

ਤਤ੍ਥ ਓਰੋਪਯਿਤ੍ਵਾਤਿ ਅਪਨੇਤ੍ਵਾ. ਗਿਹਿਬ੍ਯਞ੍ਜਨਾਨੀਤਿ ਕੇਸਮਸ੍ਸੁਓਦਾਤਵਤ੍ਥਾਲਙ੍ਕਾਰਮਾਲਾਗਨ੍ਧਵਿਲੇਪਨਇਤ੍ਥਿਪੁਤ੍ਤਦਾਸਿਦਾਸਾਦੀਨਿ. ਏਤਾਨਿ ਹਿ ਗਿਹਿਭਾਵਂ ਬ੍ਯਞ੍ਜਯਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਗਿਹਿਬ੍ਯਞ੍ਜਨਾਨੀ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ. ਸਞ੍ਛਿਨ੍ਨਪਤ੍ਤੋਤਿ ਪਤਿਤਪਤ੍ਤੋ. ਛੇਤ੍ਵਾਨਾਤਿ ਮਗ੍ਗਞਾਣੇਨ ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ. ਵੀਰੋਤਿ ਮਗ੍ਗਵੀਰਿਯਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ. ਗਿਹਿਬਨ੍ਧਨਾਨੀਤਿ ਕਾਮਬਨ੍ਧਨਾਨਿ. ਕਾਮਾ ਹਿ ਗਿਹੀਨਂ ਬਨ੍ਧਨਾਨਿ. ਅਯਂ ਤਾਵ ਪਦਤ੍ਥੋ.

ਅਯਂ ਪਨ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ – ‘‘ਅਹੋ ਵਤਾਹਮ੍ਪਿ ਓਰੋਪਯਿਤ੍ਵਾ ਗਿਹਿਬ੍ਯਞ੍ਜਨਾਨਿ ਸਞ੍ਛਿਨ੍ਨਪਤ੍ਤੋ ਯਥਾ ਕੋਵਿਲ਼ਾਰੋ ਭਵੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਞ੍ਹਿ ਚਿਨ੍ਤਯਮਾਨੋ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਆਰਭਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਂ ਅਧਿਗਤੋਮ੍ਹੀਤਿ. ਸੇਸਂ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ.

ਕੋਵਿਲ਼ਾਰਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ ਸਮਤ੍ਤਾ. ਪਠਮੋ ਵਗ੍ਗੋ ਨਿਟ੍ਠਿਤੋ.

੪੫-੪੬. ਸਚੇ ਲਭੇਥਾਤਿ ਕਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ? ਪੁਬ੍ਬੇ ਕਿਰ ਕਸ੍ਸਪਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਸਾਸਨੇ ਦ੍ਵੇ ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਸਤ੍ਤਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਵੀਸਤਿ ਵਸ੍ਸਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਗਤਪਚ੍ਚਾਗਤਵਤ੍ਤਂ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਦੇਵਲੋਕੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ. ਤਤੋ ਚਵਿਤ੍ਵਾ ਤੇਸਂ ਜੇਟ੍ਠਕੋ ਬਾਰਾਣਸਿਰਞ੍ਞੋ ਪੁਤ੍ਤੋ ਅਹੋਸਿ, ਕਨਿਟ੍ਠੋ ਪੁਰੋਹਿਤਸ੍ਸ ਪੁਤ੍ਤੋ ਅਹੋਸਿ. ਤੇ ਏਕਦਿਵਸਂਯੇਵ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਏਕਦਿਵਸਮੇਵ ਮਾਤੁਕੁਚ੍ਛਿਤੋ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਸਹਪਂਸੁਕੀਲ਼ਿਤਸਹਾਯਕਾ ਅਹੇਸੁਂ. ਪੁਰੋਹਿਤਪੁਤ੍ਤੋ ਪਞ੍ਞਵਾ ਅਹੋਸਿ. ਸੋ ਰਾਜਪੁਤ੍ਤਂ ਆਹ – ‘‘ਸਮ੍ਮ, ਤ੍ਵਂ ਪਿਤੁਨੋ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਰਜ੍ਜਂ ਲਭਿਸ੍ਸਸਿ, ਅਹਂ ਪੁਰੋਹਿਤਟ੍ਠਾਨਂ, ਸੁਸਿਕ੍ਖਿਤੇਨ ਚ ਸੁਖਂ ਰਜ੍ਜਂ ਅਨੁਸਾਸਿਤੁਂ ਸਕ੍ਕਾ, ਏਹਿ ਸਿਪ੍ਪਂ ਉਗ੍ਗਹੇਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ. ਤਤੋ ਉਭੋਪਿ ਪੁਬ੍ਬੋਪਚਿਤਕਮ੍ਮਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਗਾਮਨਿਗਮਾਦੀਸੁ ਭਿਕ੍ਖਂ ਚਰਮਾਨਾ ਪਚ੍ਚਨ੍ਤਜਨਪਦਗਾਮਂ ਗਤਾ. ਤਞ੍ਚ ਗਾਮਂ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾ ਭਿਕ੍ਖਾਚਾਰਵੇਲਾਯ ਪਵਿਸਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਉਸ੍ਸਾਹਜਾਤਾ ਆਸਨਾਨਿ ਪਞ੍ਞਾਪੇਨ੍ਤਿ, ਪਣੀਤਂ ਖਾਦਨੀਯਂ ਭੋਜਨੀਯਂ ਉਪਨਾਮੇਨ੍ਤਿ, ਮਾਨੇਨ੍ਤਿ, ਪੂਜੇਨ੍ਤਿ. ਤੇਸਂ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਸਦਿਸਾ ਉਚ੍ਚਾਕੁਲਿਕਾ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ, ਅਥ ਚ ਪਨਿਮੇ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਯਦਿ ਇਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਭਿਕ੍ਖਂ ਦੇਨ੍ਤਿ, ਯਦਿ ਚ ਨਿਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਨ ਦੇਨ੍ਤਿ, ਇਮੇਸਂ ਪਨ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾਨਂ ਏਵਰੂਪਂ ਸਕ੍ਕਾਰਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਅਦ੍ਧਾ ਏਤੇ ਕਿਞ੍ਚਿ ਸਿਪ੍ਪਂ ਜਾਨਨ੍ਤਿ, ਹਨ੍ਦ ਨੇਸਂ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਸਿਪ੍ਪਂ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਾਮਾ’’ਤਿ.

ਤੇ ਮਨੁਸ੍ਸੇਸੁ ਪਟਿਕ੍ਕਨ੍ਤੇਸੁ ਓਕਾਸਂ ਲਭਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਸਿਪ੍ਪਂ ਜਾਨਾਥ, ਤਂ ਅਮ੍ਹੇਪਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪੇਥਾ’’ਤਿ ਯਾਚਿਂਸੁ. ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾ ‘‘ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਅਪਬ੍ਬਜਿਤੇਨ ਸਿਕ੍ਖਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹਂਸੁ. ਤੇ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਯਾਚਿਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜਿਂਸੁ. ਤਤੋ ਨੇਸਂ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾ ‘‘ਏਵਂ ਵੋ ਨਿਵਾਸੇਤਬ੍ਬਂ, ਏਵਂ ਪਾਰੁਪਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਆਭਿਸਮਾਚਾਰਿਕਂ ਆਚਿਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮਸ੍ਸ ਸਿਪ੍ਪਸ੍ਸ ਏਕੀਭਾਵਾਭਿਰਤਿ ਨਿਪ੍ਫਤ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਏਕੇਨੇਵ ਨਿਸੀਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਏਕੇਨ ਚਙ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਂ, ਠਾਤਬ੍ਬਂ, ਸਯਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਪਾਟਿਯੇਕ੍ਕਂ ਪਣ੍ਣਸਾਲਮਦਂਸੁ. ਤਤੋ ਤੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਣ੍ਣਸਾਲਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਨਿਸੀਦਿਂਸੁ. ਪੁਰੋਹਿਤਪੁਤ੍ਤੋ ਨਿਸਿਨ੍ਨਕਾਲਤੋ ਪਭੁਤਿ ਚਿਤ੍ਤਸਮਾਧਾਨਂ ਲਦ੍ਧਾ ਝਾਨਂ ਲਭਿ. ਰਾਜਪੁਤ੍ਤੋ ਮੁਹੁਤ੍ਤੇਨੇਵ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤੋ ਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਆਗਤੋ. ਸੋ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਂ, ਸਮ੍ਮਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤੋਮ੍ਹੀ’’ਤਿ ਆਹ. ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਇਧ ਨਿਸੀਦਾ’’ਤਿ. ਸੋ ਤਤ੍ਥ ਮੁਹੁਤ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਆਹ – ‘‘ਇਮਸ੍ਸ ਕਿਰ, ਸਮ੍ਮ, ਸਿਪ੍ਪਸ੍ਸ ਏਕੀਭਾਵਾਭਿਰਤਿ ਨਿਪ੍ਫਤ੍ਤੀ’’ਤਿ ਪੁਰੋਹਿਤਪੁਤ੍ਤੋ ‘‘ਏਵਂ, ਸਮ੍ਮ, ਤੇਨ ਹਿ ਤ੍ਵਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋਕਾਸਂ ਏਵ ਗਚ੍ਛ, ਉਗ੍ਗਹੇਸ੍ਸਾਮਿ ਇਮਸ੍ਸ ਸਿਪ੍ਪਸ੍ਸ ਨਿਪ੍ਫਤ੍ਤਿ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਸੋ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪੁਨਪਿ ਮੁਹੁਤ੍ਤੇਨੇਵ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤੋ ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵ ਤਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਆਗਤੋ.

ਤਤੋ ਨਂ ਪੁਰੋਹਿਤਪੁਤ੍ਤੋ ਤਥੇਵ ਉਯ੍ਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਗਤੇ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ ‘‘ਅਯਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਚ ਕਮ੍ਮਂ ਹਾਪੇਤਿ, ਮਮ ਚ ਇਧਾਭਿਕ੍ਖਣਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ’’ਤਿ. ਸੋ ਪਣ੍ਣਸਾਲਤੋ ਨਿਕ੍ਖਮ੍ਮ ਅਰਞ੍ਞਂ ਪਵਿਟ੍ਠੋ. ਇਤਰੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਣ੍ਣਸਾਲਾਯੇਵ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਪੁਨਪਿ ਮੁਹੁਤ੍ਤੇਨੇਵ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਪਣ੍ਣਸਾਲਂ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਇਤੋ ਚਿਤੋ ਚ ਮਗ੍ਗਨ੍ਤੋਪਿ ਤਂ ਅਦਿਸ੍ਵਾ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਯੋ ਗਹਟ੍ਠਕਾਲੇ ਪਣ੍ਣਾਕਾਰਮ੍ਪਿ ਆਦਾਯ ਆਗਤੋ ਮਂ ਦਟ੍ਠੁਂ ਨ ਲਭਤਿ, ਸੋ ਨਾਮ ਮਯਿ ਆਗਤੇ ਦਸ੍ਸਨਮ੍ਪਿ ਅਦਾਤੁਕਾਮੋ ਪਕ੍ਕਾਮਿ, ਅਹੋ, ਰੇ ਚਿਤ੍ਤ, ਨ ਲਜ੍ਜਸਿ, ਯਂ ਮਂ ਚਤੁਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਇਧਾਨੇਸਿ, ਸੋਦਾਨਿ ਤੇ ਵਸੇ ਨ ਵਤ੍ਤਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਅਞ੍ਞਦਤ੍ਥੁ ਤਂਯੇਵ ਮਮ ਵਸੇ ਵਤ੍ਤਾਪੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸੇਨਾਸਨਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਆਰਭਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਂ ਸਚ੍ਛਿਕਤ੍ਵਾ ਆਕਾਸੇਨ ਨਨ੍ਦਮੂਲਕਪਬ੍ਭਾਰਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਇਤਰੋਪਿ ਅਰਞ੍ਞਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਆਰਭਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਂ ਸਚ੍ਛਿਕਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥੇਵ ਅਗਮਾਸਿ. ਤੇ ਉਭੋਪਿ ਮਨੋਸਿਲਾਤਲੇ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਪਾਟਿਯੇਕ੍ਕਂ ਪਾਟਿਯੇਕ੍ਕਂ ਇਮਾ ਉਦਾਨਗਾਥਾਯੋ ਅਭਾਸਿਂਸੁ –

‘‘ਸਚੇ ਲਭੇਥ ਨਿਪਕਂ ਸਹਾਯਂ, ਸਦ੍ਧਿਂ ਚਰਂ ਸਾਧੁਵਿਹਾਰਿ ਧੀਰਂ;

ਅਭਿਭੁਯ੍ਯ ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਪਰਿਸ੍ਸਯਾਨਿ, ਚਰੇਯ੍ਯ ਤੇਨਤ੍ਤਮਨੋ ਸਤੀਮਾ.

‘‘ਨੋ ਚੇ ਲਭੇਥ ਨਿਪਕਂ ਸਹਾਯਂ, ਸਦ੍ਧਿਂ ਚਰਂ ਸਾਧੁਵਿਹਾਰਿ ਧੀਰਂ;

ਰਾਜਾਵ ਰਟ੍ਠਂ ਵਿਜਿਤਂ ਪਹਾਯ, ਏਕੋ ਚਰੇ ਮਾਤਙ੍ਗਰਞ੍ਞੇਵ ਨਾਗੋ’’ਤਿ.

ਤਤ੍ਥ ਨਿਪਕਨ੍ਤਿ ਪਕਤਿਨਿਪੁਣਂ ਪਣ੍ਡਿਤਂ ਕਸਿਣਪਰਿਕਮ੍ਮਾਦੀਸੁ ਕੁਸਲਂ. ਸਾਧੁਵਿਹਾਰਿਨ੍ਤਿ ਅਪ੍ਪਨਾਵਿਹਾਰੇਨ ਵਾ ਉਪਚਾਰੇਨ ਵਾ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ. ਧੀਰਨ੍ਤਿ ਧਿਤਿਸਮ੍ਪਨ੍ਨਂ. ਤਤ੍ਥ ਨਿਪਕਤ੍ਤੇਨ ਧਿਤਿਸਮ੍ਪਦਾ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਇਧ ਪਨ ਧਿਤਿਸਮ੍ਪਨ੍ਨਮੇਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਧਿਤਿ ਨਾਮ ਅਸਿਥਿਲਪਰਕ੍ਕਮਤਾ, ‘‘ਕਾਮਂ ਤਚੋ ਚ ਨ੍ਹਾਰੁ ਚਾ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੨.੧੮੪; ਅ. ਨਿ. ੨.੫; ਮਹਾਨਿ. ੧੯੬) ਏਵਂ ਪਵਤ੍ਤਵੀਰਿਯਸ੍ਸੇਤਂ ਅਧਿਵਚਨਂ. ਅਪਿਚ ਧਿਕਤਪਾਪੋਤਿਪਿ ਧੀਰੋ. ਰਾਜਾਵ ਰਟ੍ਠਂ ਵਿਜਿਤਂ ਪਹਾਯਾਤਿ ਯਥਾ ਪਟਿਰਾਜਾ ‘‘ਵਿਜਿਤਂ ਰਟ੍ਠਂ ਅਨਤ੍ਥਾਵਹ’’ਨ੍ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ਰਜ੍ਜਂ ਪਹਾਯ ਏਕੋ ਚਰਤਿ, ਏਵਂ ਬਾਲਸਹਾਯਂ ਪਹਾਯ ਏਕੋ ਚਰੇ. ਅਥ ਵਾ ਰਾਜਾਵ ਰਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ਯਥਾ ਸੁਤਸੋਮੋ ਰਾਜਾ ਵਿਜਿਤਂ ਰਟ੍ਠਂ ਪਹਾਯ ਏਕੋ ਚਰਿ, ਯਥਾ ਚ ਮਹਾਜਨਕੋ, ਏਵਂ ਏਕੋ ਚਰੇਤਿ ਅਯਮ੍ਪਿ ਤਸ੍ਸਤ੍ਥੋ. ਸੇਸਂ ਵੁਤ੍ਤਾਨੁਸਾਰੇਨ ਸਕ੍ਕਾ ਜਾਨਿਤੁਨ੍ਤਿ ਨ ਵਿਤ੍ਥਾਰਿਤਨ੍ਤਿ.

ਸਹਾਯਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ ਸਮਤ੍ਤਾ.

੪੭. ਅਦ੍ਧਾ ਪਸਂਸਾਮਾਤਿ ਇਮਿਸ੍ਸਾ ਗਾਥਾਯ ਯਾਵ ਆਕਾਸਤਲੇ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਾਸਨੇ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਨਿਸਜ੍ਜਾ, ਤਾਵ ਚਾਤੁਦ੍ਦਿਸਗਾਥਾਯ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਸਦਿਸਾ ਏਵ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ. ਅਯਂ ਪਨ ਵਿਸੇਸੋ – ਯਥਾ ਸੋ ਰਾਜਾ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਤਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਉਬ੍ਬਿਜ੍ਜਿ, ਨ ਤਥਾ ਅਯਂ, ਨੇਵਸ੍ਸ ਯਞ੍ਞੋ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਿਤੋ ਅਹੋਸਿ. ਸੋ ਆਕਾਸਤਲੇ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇਸੁ ਆਸਨੇਸੁ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧੇ ਨਿਸੀਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਕੇ ਤੁਮ੍ਹੇ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਮਯਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਅਨਵਜ੍ਜਭੋਜਿਨੋ ਨਾਮਾ’’ਤਿ. ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ‘ਅਨਵਜ੍ਜਭੋਜਿਨੋ’ਤਿ ਇਮਸ੍ਸ ਕੋ ਅਤ੍ਥੋ’’ਤਿ? ‘‘ਸੁਨ੍ਦਰਂ ਵਾ ਅਸੁਨ੍ਦਰਂ ਵਾ ਲਦ੍ਧਾ ਨਿਬ੍ਬਿਕਾਰਾ ਭੁਞ੍ਜਾਮ, ਮਹਾਰਾਜਾ’’ਤਿ. ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਰਞ੍ਞੋ ਏਤਦਹੋਸਿ ‘‘ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਇਮੇ ਉਪਪਰਿਕ੍ਖੇਯ੍ਯਂ ਏਦਿਸਾ ਵਾ ਨੋ ਵਾ’’ਤਿ. ਤਂ ਦਿਵਸਂ ਕਣਾਜਕੇਨ ਬਿਲਙ੍ਗਦੁਤਿਯੇਨ ਪਰਿਵਿਸਿ. ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾ ਅਮਤਂ ਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਾ ਵਿਯ ਨਿਬ੍ਬਿਕਾਰਾ ਭੁਞ੍ਜਿਂਸੁ. ਰਾਜਾ ‘‘ਹੋਨ੍ਤਿ ਨਾਮ ਏਕਦਿਵਸਂ ਪਟਿਞ੍ਞਾਤਤ੍ਤਾ ਨਿਬ੍ਬਿਕਾਰਾ, ਸ੍ਵੇ ਜਾਨਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਸ੍ਵਾਤਨਾਯਪਿ ਨਿਮਨ੍ਤੇਸਿ. ਤਤੋ ਦੁਤਿਯਦਿਵਸੇਪਿ ਤਥੇਵਾਕਾਸਿ. ਤੇਪਿ ਤਥੇਵ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਂਸੁ. ਅਥ ਰਾਜਾ ‘‘ਇਦਾਨਿ ਸੁਨ੍ਦਰਂ ਦਤ੍ਵਾ ਵੀਮਂਸਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਪੁਨਪਿ ਨਿਮਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ, ਦ੍ਵੇ ਦਿਵਸੇ ਮਹਾਸਕ੍ਕਾਰਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਪਣੀਤੇਨ ਅਤਿਵਿਚਿਤ੍ਰੇਨ ਖਾਦਨੀਯੇਨ ਭੋਜਨੀਯੇਨ ਪਰਿਵਿਸਿ. ਤੇਪਿ ਤਥੇਵ ਨਿਬ੍ਬਿਕਾਰਾ ਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਰਞ੍ਞੋ ਮਙ੍ਗਲਂ ਵਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਮਿਂਸੁ. ਰਾਜਾ ਅਚਿਰਪਕ੍ਕਨ੍ਤੇਸੁ ਤੇਸੁ ‘‘ਅਨਵਜ੍ਜਭੋਜਿਨੋਵ ਏਤੇ ਸਮਣਾ, ਅਹੋ ਵਤਾਹਮ੍ਪਿ ਅਨਵਜ੍ਜਭੋਜੀ ਭਵੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਮਹਾਰਜ੍ਜਂ ਪਹਾਯ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਸਮਾਦਾਯ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਆਰਭਿਤ੍ਵਾ, ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧੋ ਹੁਤ੍ਵਾ, ਮਞ੍ਜੂਸਕਰੁਕ੍ਖਮੂਲੇ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਮਜ੍ਝੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਵਿਭਾਵੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਂ ਅਭਾਸਿ –

‘‘ਅਦ੍ਧਾ ਪਸਂਸਾਮ ਸਹਾਯਸਮ੍ਪਦਂ, ਸੇਟ੍ਠਾ ਸਮਾ ਸੇਵਿਤਬ੍ਬਾ ਸਹਾਯਾ;

ਏਤੇ ਅਲਦ੍ਧਾ ਅਨਵਜ੍ਜਭੋਜੀ, ਏਕੋ ਚਰੇ ਖਗ੍ਗਵਿਸਾਣਕਪ੍ਪੋ’’ਤਿ.

ਸਾ ਪਦਤ੍ਥਤੋ ਉਤ੍ਤਾਨਾ ਏਵ. ਕੇਵਲਂ ਪਨ ਸਹਾਯਸਮ੍ਪਦਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਸੇਖੇਹਿ ਸੀਲਾਦਿਕ੍ਖਨ੍ਧੇਹਿ ਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾ ਸਹਾਯਾ ਏਵ ਸਹਾਯਸਮ੍ਪਦਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਅਯਂ ਪਨੇਤ੍ਥ ਯੋਜਨਾ – ਯਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਾ ਸਹਾਯਸਮ੍ਪਦਾ, ਤਂ ਸਹਾਯਸਮ੍ਪਦਂ ਅਦ੍ਧਾ ਪਸਂਸਾਮ, ਏਕਂਸੇਨੇਵ ਥੋਮੇਮਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਕਥਂ? ਸੇਟ੍ਠਾ ਸਮਾ ਸੇਵਿਤਬ੍ਬਾ ਸਹਾਯਾਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਅਤ੍ਤਨੋ ਹਿ ਸੀਲਾਦੀਹਿ ਸੇਟ੍ਠੇ ਸੇਵਮਾਨਸ੍ਸ ਸੀਲਾਦਯੋ ਧਮ੍ਮਾ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਵੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਰੂਲ਼੍ਹਿਂ ਵੇਪੁਲ੍ਲਂ ਪਾਪੁਣਨ੍ਤਿ. ਸਮੇ ਸੇਵਮਾਨਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਸਮਧਾਰਣੇਨ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਸ੍ਸ ਵਿਨੋਦਨੇਨ ਚ ਲਦ੍ਧਾ ਨ ਪਰਿਹਾਯਨ੍ਤਿ. ਏਤੇ ਪਨ ਸਹਾਯਕੇ ਸੇਟ੍ਠੇ ਚ ਸਮੇ ਚ ਅਲਦ੍ਧਾ ਕੁਹਨਾਦਿਮਿਚ੍ਛਾਜੀਵਂ ਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮੇਨ ਸਮੇਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਭੋਜਨਂ ਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤੋ ਤਤ੍ਥ ਚ ਪਟਿਘਾਨੁਨਯਂ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦੇਨ੍ਤੋ ਅਨਵਜ੍ਜਭੋਜੀ ਹੁਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਥਕਾਮੋ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤੋ ਏਕੋ ਚਰੇ ਖਗ੍ਗਵਿਸਾਣਕਪ੍ਪੋ. ਅਹਮ੍ਪਿ ਹਿ ਏਵਂ ਚਰਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਅਧਿਗਤੋਮ੍ਹੀਤਿ.

ਅਨਵਜ੍ਜਭੋਜਿਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ ਸਮਤ੍ਤਾ.

੪੮. ਦਿਸ੍ਵਾ ਸੁਵਣ੍ਣਸ੍ਸਾਤਿ ਕਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ? ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਬਾਰਾਣਸਿਰਾਜਾ ਗਿਮ੍ਹਸਮਯੇ ਦਿਵਾਸੇਯ੍ਯਂ ਉਪਗਤੋ. ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਚਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਦਾਸੀ ਗੋਸੀਤਚਨ੍ਦਨਂ ਪਿਸਤਿ. ਤਸ੍ਸਾ ਏਕਬਾਹਾਯਂ ਏਕਂ ਸੁਵਣ੍ਣਵਲਯਂ, ਏਕਬਾਹਾਯਂ ਦ੍ਵੇ, ਤਾਨਿ ਸਙ੍ਘਟ੍ਟਨ੍ਤਿ ਇਤਰਂ ਨ ਸਙ੍ਘਟ੍ਟਤਿ. ਰਾਜਾ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਏਵਮੇਵ ਗਣਵਾਸੇ ਸਙ੍ਘਟ੍ਟਨਾ, ਏਕਵਾਸੇ ਅਸਙ੍ਘਟ੍ਟਨਾ’’ਤਿ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਤਂ ਦਾਸਿਂ ਓਲੋਕਯਮਾਨੋ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ. ਤੇਨ ਚ ਸਮਯੇਨ ਸਬ੍ਬਾਲਙ੍ਕਾਰਭੂਸਿਤਾ ਦੇਵੀ ਤਂ ਬੀਜਯਨ੍ਤੀ ਠਿਤਾ ਹੋਤਿ. ਸਾ ‘‘ਵਣ੍ਣਦਾਸਿਯਾ ਪਟਿਬਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤੋ ਮਞ੍ਞੇ ਰਾਜਾ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਤਂ ਦਾਸਿਂ ਉਟ੍ਠਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸਯਮੇਵ ਪਿਸਿਤੁਮਾਰਦ੍ਧਾ. ਤਸ੍ਸਾ ਉਭੋਸੁ ਬਾਹਾਸੁ ਅਨੇਕੇ ਸੁਵਣ੍ਣਵਲਯਾ, ਤੇ ਸਙ੍ਘਟ੍ਟਨ੍ਤਾ ਮਹਾਸਦ੍ਦਂ ਜਨਯਿਂਸੁ. ਰਾਜਾ ਸੁਟ੍ਠੁਤਰਂ ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਨੋ ਦਕ੍ਖਿਣੇਨ ਪਸ੍ਸੇਨ ਨਿਪਨ੍ਨੋਯੇਵ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਆਰਭਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਂ ਸਚ੍ਛਾਕਾਸਿ. ਤਂ ਅਨੁਤ੍ਤਰੇਨ ਸੁਖੇਨ ਸੁਖਿਤਂ ਨਿਪਨ੍ਨਂ ਚਨ੍ਦਨਹਤ੍ਥਾ ਦੇਵੀ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਆਲਿਮ੍ਪਾਮਿ, ਮਹਾਰਾਜਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਰਾਜਾ – ‘‘ਅਪੇਹਿ, ਮਾ ਆਲਿਮ੍ਪਾਹੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਸਾ ‘‘ਕਿਸ੍ਸ, ਮਹਾਰਾਜਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਸੋ ‘‘ਨਾਹਂ ਰਾਜਾ’’ਤਿ. ਏਵਮੇਤੇਸਂ ਤਂ ਕਥਾਸਲ੍ਲਾਪਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਅਮਚ੍ਚਾ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਂਸੁ. ਤੇਹਿਪਿ ਮਹਾਰਾਜਵਾਦੇਨ ਆਲਪਿਤੋ ‘‘ਨਾਹਂ, ਭਣੇ, ਰਾਜਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਸੇਸਂ ਪਠਮਗਾਥਾਯ ਵੁਤ੍ਤਸਦਿਸਮੇਵ.

ਅਯਂ ਪਨ ਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ – ਦਿਸ੍ਵਾਤਿ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ. ਸੁਵਣ੍ਣਸ੍ਸਾਤਿ ਕਞ੍ਚਨਸ੍ਸ ‘‘ਵਲਯਾਨੀ’’ਤਿ ਪਾਠਸੇਸੋ. ਸਾਵਸੇਸਪਾਠੋ ਹਿ ਅਯਂ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਭਸ੍ਸਰਾਨੀਤਿ ਪਭਾਸਨਸੀਲਾਨਿ, ਜੁਤਿਮਨ੍ਤਾਨੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਸੇਸਂ ਉਤ੍ਤਾਨਤ੍ਥਮੇਵ. ਅਯਂ ਪਨ ਯੋਜਨਾ – ਦਿਸ੍ਵਾ ਭੁਜਸ੍ਮਿਂ ਸੁਵਣ੍ਣਸ੍ਸ ਵਲਯਾਨਿ ‘‘ਗਣਵਾਸੇ ਸਤਿ ਸਙ੍ਘਟ੍ਟਨਾ, ਏਕਵਾਸੇ ਅਸਙ੍ਘਟ੍ਟਨਾ’’ਤਿ ਏਵਂ ਚਿਨ੍ਤੇਨ੍ਤੋ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਆਰਭਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਂ ਅਧਿਗਤੋਮ੍ਹੀਤਿ. ਸੇਸਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯਮੇਵਾਤਿ.